حٰمۤ ۚ

Ḥā mīm.

Ha Mim

تَنْزِيْلُ الْكِتٰبِ مِنَ اللّٰهِ الْعَزِيْزِ الْحَكِيْمِ

tanzīlul-kitābi minallāhil ‘azīzil-ḥakīm(i).

Nin kitabu jigira ka bɔ Ala fɛ, sebagayabɛɛtigi, hakilitigiba.

مَا خَلَقْنَا السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ وَمَا بَيْنَهُمَآ اِلَّا بِالْحَقِّ وَاَجَلٍ مُّسَمًّىۗ وَالَّذِيْنَ كَفَرُوْا عَمَّآ اُنْذِرُوْا مُعْرِضُوْنَ

mā khalaqnas-samāwāti wal-arḍa wa mā bainahumā illā bil-ḥaqqi wa ajalim musammā(n), wal-lażīna kafarū ‘ammā unżirū mu‘riḍūn(a).

An ma sankolo ni dugukolo ni fɛɛn minw b’u cɛ, an m’u dan ni tilenninya (laɲinita) ye ani wagati latigɛnin kɔnɔ. Nka minw ma sɔn lasɔmini ma, olugu ka o kɔ don lasɔmini kumaw na.

قُلْ اَرَءَيْتُمْ مَّا تَدْعُوْنَ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ اَرُوْنِيْ مَاذَا خَلَقُوْا مِنَ الْاَرْضِ اَمْ لَهُمْ شِرْكٌ فِى السَّمٰوٰتِ ۖائْتُوْنِيْ بِكِتٰبٍ مِّنْ قَبْلِ هٰذَآ اَوْ اَثٰرَةٍ مِّنْ عِلْمٍ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ

qul ara'aitum mā tad‘ūna min dūnillāhi arūnī māżā khalaqū minal-arḍi am lahum syirkun fis-samāwāt(i), i'tūnī bikitābim min qabli hāżā au aṡāratim min ‘ilmin in kuntum ṣādiqīn(a).

A fɔ (Muhamadu) ko: "Aw be min bato ka fara Ala kan, aw k'o ɲɛfɔ n ye, u ye min dan ka bɔ dugukolo kan, walima n'u y'u niin don sankolo danni na? Aw ka na ni gafe ye min tun be yen ka kɔn nin ɲɛ (alikurana) walima (kɔrɔw) ka lɔnniya tolen dɔ, n'aw ye tiɲɛtigiw ye."

وَمَنْ اَضَلُّ مِمَّنْ يَّدْعُوْا مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ مَنْ لَّا يَسْتَجِيْبُ لَهٗٓ اِلٰى يَوْمِ الْقِيٰمَةِ وَهُمْ عَنْ دُعَاۤىِٕهِمْ غٰفِلُوْنَ

wa man aḍallu mimmay yad‘ū min dūnillāhi mal lā yastajību lahū ilā yaumil-qiyāmati wa hum ‘an du‘ā'ihim gāfilūn(a).

Ani jɔn lo be mɔgɔ lafili ka tɛmɛ mɔgɔ wɛrɛw kan minw be batoli kɛ ni Ala tɛ (batoli) ye, minw tɛ se ka sɔn u ka (delili) ma fɔɔ ka taga se lahara loon ma, ani u be ban u ka delili la?

وَاِذَا حُشِرَ النَّاسُ كَانُوْا لَهُمْ اَعْدَاۤءً وَّكَانُوْا بِعِبَادَتِهِمْ كٰفِرِيْنَ

wa iżā ḥusyiran-nāsu kānū lahum a‘dā'aw wa kānū bi‘ibādatihim kāfirīn(a).

Ani, ni adamadenw lajɛnna (lakunbalon na), ala bena kɛ u jugu ye ani u be bato min kɛ a ye, u bena ban o la.

وَاِذَا تُتْلٰى عَلَيْهِمْ اٰيٰتُنَا بَيِّنٰتٍ قَالَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لِلْحَقِّ لَمَّا جَاۤءَهُمْۙ هٰذَا سِحْرٌ مُّبِيْنٌۗ

wa iżā tutlā ‘alaihim āyātunā bayyinātin qālal-lażīna kafarū lil-ḥaqqi lammā jā'ahum, hāżā siḥrum mubīn(un).

An ka yɔrɔ jɛlenw kalanna tuma min na, kafiriw y'a fɔ ko tiɲɛ nana u ma tuma min na, ko: «Nin ye jinamoriya yɛrɛ yɛrɛ ye.»

اَمْ يَقُوْلُوْنَ افْتَرٰىهُ ۗ قُلْ اِنِ افْتَرَيْتُهٗ فَلَا تَمْلِكُوْنَ لِيْ مِنَ اللّٰهِ شَيْـًٔا ۗهُوَ اَعْلَمُ بِمَا تُفِيْضُوْنَ فِيْهِۗ كَفٰى بِهٖ شَهِيْدًا ۢ بَيْنِيْ وَبَيْنَكُمْ ۗ وَهُوَ الْغَفُوْرُ الرَّحِيْمُ

am yaqūlūnaftarāh(u), qul iniftaraituh(ū), falā tamlikūna lī minallāhi syai'ā(n), huwa a‘lamu bimā tufīḍūna fīh(i), kafā bihī syahīdam bainī wa bainakum, wa huwal-gafūrur-raḥīm(u).

U yɛrɛ ko: «Ale (Muhamadu) y’a (alikurana) labɛn.» A fɔ ko: "Ni ne y'o labɛn, o tuma na, aw tɛ se ka ne bali (Ala ka ɲangili) ma. Aw be min fɔra alikurana koo la, ale lo b'o lɔn ka ɲɛ. Ale lo be se ka kɛ seere ye ne ni aw cɛ. Ale lo ye yafabaga ye, hinɛbaga ye."

قُلْ مَا كُنْتُ بِدْعًا مِّنَ الرُّسُلِ وَمَآ اَدْرِيْ مَا يُفْعَلُ بِيْ وَلَا بِكُمْۗ اِنْ اَتَّبِعُ اِلَّا مَا يُوْحٰٓى اِلَيَّ وَمَآ اَنَا۠ اِلَّا نَذِيْرٌ مُّبِيْنٌ

qul mā kuntu bid‘am minar-rusuli wa mā adrī mā yuf‘alu bī wa lā bikum, in attabi‘u illā mā yūḥā ilayya wa mā ana illā nażīrum mubīn(un).

A fɔ (Muhamadu) ko: "Ne tɛ ciden fɔlɔ ye cidenw cɛma, ne t'a lɔn min bɛna kɛ ne ra, min bɛna kɛ i ra. Min jigira ne kan, ne bɛ tugu o kɔ dɔrɔn, ne ye lasɔminibaga dɔrɔn ye, min bɛ ɲɛfɔli kɛ."

قُلْ اَرَءَيْتُمْ اِنْ كَانَ مِنْ عِنْدِ اللّٰهِ وَكَفَرْتُمْ بِهٖ وَشَهِدَ شَاهِدٌ مِّنْۢ بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ عَلٰى مِثْلِهٖ فَاٰمَنَ وَاسْتَكْبَرْتُمْۗ اِنَّ اللّٰهَ لَا يَهْدِى الْقَوْمَ الظّٰلِمِيْنَ ࣖ

qul ara'aitum in kāna min ‘indillāhi wa kafartum bihī wa syahida syāhidum mim banī isrā'īla ‘alā miṡlihī fa āmana wastakbartum, innallāha lā yahdil-qaumaẓ-ẓālimīn(a).

A fɔ ko: «Aw k’a ɲɛfɔ ne ye, aw bɛna mun miiri ni nin (Alikurana) bɔra Ala fɛ tiɲɛ na, ani aw y’o sɔsɔ, hali ni seere dɔ tun be yen Isirayɛlidenw fɛ min sɔnna (tiɲɛ) ma min bɔnin be (min fɔra) alikurana kɔnɔ, o kɔ, a lara a la ko Ala tɛ mɔgɔw bilasira.»

وَقَالَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لِلَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَوْ كَانَ خَيْرًا مَّا سَبَقُوْنَآ اِلَيْهِۗ وَاِذْ لَمْ يَهْتَدُوْا بِهٖ فَسَيَقُوْلُوْنَ هٰذَآ اِفْكٌ قَدِيْمٌ

wa qālal-lażīna kafarū lil-lażīna āmanū lau kāna khairam mā sabaqūnā ilaih(i), wa iż lam yahtadū bihī fasayaqūlūna hāżā ifkun qadīm(un).

Kafiriw b'a fɔ lanabagaw ye ko: "Ni alikurana tun ye fɛɛn ɲuman ye, siga t'a la, u tun tɛna se ka kɔn an ɲɛ (ka la a la)." Nka komi u t’u ɲɛminɛna a fɛ, u bena a fɔ ko: “Nin ye ngalon kɔrɔman lo ye.”

وَمِنْ قَبْلِهٖ كِتٰبُ مُوْسٰٓى اِمَامًا وَّرَحْمَةً ۗوَهٰذَا كِتٰبٌ مُّصَدِّقٌ لِّسَانًا عَرَبِيًّا لِّيُنْذِرَ الَّذِيْنَ ظَلَمُوْا ۖوَبُشْرٰى لِلْمُحْسِنِيْنَ

wa min qablihī kitābu mūsā imāmaw wa raḥmah(tan), wa hāżā kitābum muṣaddiqul lisānan ‘arabiyyal liyunżiral-lażīna ẓalamū, wa busyrā lil-muḥsinīn(a).

Ani ka kɔn (alikurana) ɲɛ, Musa ka kitabu tun be yen i n’a fɔ ɲɛminɛli ni hinu. Ani nin (Al Qur’an) ye gafe ye min b’a sɛmɛntiya arabukan na ka lasɔmini kɛ mɔgɔ minw be kojugu kɛ, ka kibaro diiman di mɔgɔ minw be koɲuman kɛ.

اِنَّ الَّذِيْنَ قَالُوْا رَبُّنَا اللّٰهُ ثُمَّ اسْتَقَامُوْا فَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُوْنَۚ

innal-lażīna qālū rabbunallāhu ṡummastaqāmū falā khaufun ‘alaihim wa lā hum yaḥzanūn(a).

Tiɲɛ na, minw b’a fɔ ko: «An Matigi ye Ala ye», o tuma na, u be to u ka lɔyɔrɔ la, haminanko si tɛ u fɛ, u tɛ dusukasi.

اُولٰۤىِٕكَ اَصْحٰبُ الْجَنَّةِ خٰلِدِيْنَ فِيْهَاۚ جَزَاۤءً ۢبِمَا كَانُوْا يَعْمَلُوْنَ

ulā'ika aṣḥābul-jannati khālidīna fīhā, jazā'am bimā kānū ya‘malūn(a).

Olugu le ye sankolo sigibagaw ye, minw bɛ to sankolo ra wagati bɛɛ; k’a kɛ o ta kɛwale sara ye.

وَوَصَّيْنَا الْاِنْسَانَ بِوَالِدَيْهِ اِحْسَانًا ۗحَمَلَتْهُ اُمُّهٗ كُرْهًا وَّوَضَعَتْهُ كُرْهًا ۗوَحَمْلُهٗ وَفِصٰلُهٗ ثَلٰثُوْنَ شَهْرًا ۗحَتّٰىٓ اِذَا بَلَغَ اَشُدَّهٗ وَبَلَغَ اَرْبَعِيْنَ سَنَةًۙ قَالَ رَبِّ اَوْزِعْنِيْٓ اَنْ اَشْكُرَ نِعْمَتَكَ الَّتِيْٓ اَنْعَمْتَ عَلَيَّ وَعَلٰى وَالِدَيَّ وَاَنْ اَعْمَلَ صَالِحًا تَرْضٰىهُ وَاَصْلِحْ لِيْ فِيْ ذُرِّيَّتِيْۗ اِنِّيْ تُبْتُ اِلَيْكَ وَاِنِّيْ مِنَ الْمُسْلِمِيْنَ

wa waṣṣainal-insāna biwālidaihi iḥsānā(n), ḥamalathu ummuhū kurhaw wa waḍa‘athu kurhā(n), wa ḥamluhū wa fiṣāluhū ṡalāṡūna syahrā(n), ḥattā iżā balaga asyuddahū wa balaga arba‘īna sanah(tan), qāla rabbi auzi‘nī an asykura ni‘matakal-latī an‘amta ‘alayya wa ‘alā wālidayya wa an a‘mala ṣāliḥan tarḍāhu wa aṣliḥ lī fī żurriyyatī, innī tubtu ilaika wa innī minal-muslimīn(a).

An ye ci di adamadenw ma ko u ka koɲuman kɛ u bangebagaw ye. A bamuso tun y’a kɔnɔ ta ni gwɛlɛya ye, k’a wolo ni gwɛlɛya ye (o fana). Kɔnɔtiɲɛ wagati fɔɔ ka taga se sinji bɔli ma, o ye kalo bisaba ye, o la, n’a (den) kɛra mɔgɔkɔrɔba ye ani a sera saan binaani na, a be delili kɛ ko: “E n’ Matigi, i ka n’ ɲɛminɛ walisa n’ ka se ka waleɲuman lɔn i ka dugawuw kosɔn, i ye minw di n’ ma ani n’ bangebagaw ma ani n’ ka se ka kɛwale ɲumanw kɛ n’ ye ani n’ deenw ye minw di n’ ma; mamadenw, tiɲɛ na, ne be nimisa i fɛ ani tiɲɛ na, ne ye silamɛw dɔ ye.»

اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ نَتَقَبَّلُ عَنْهُمْ اَحْسَنَ مَا عَمِلُوْا وَنَتَجَاوَزُ عَنْ سَيِّاٰتِهِمْ فِيْٓ اَصْحٰبِ الْجَنَّةِۗ وَعْدَ الصِّدْقِ الَّذِيْ كَانُوْا يُوْعَدُوْنَ

ulā'ikal-lażīna nataqabbalu ‘anhum aḥsana mā ‘amilū wa natajāwazu ‘an sayyi'atihim fī aṣḥābil-jannah(ti), wa‘daṣ-ṣidqil-lażī kānū yū‘adūn(a).

Olu ye mɔgɔw ye, an be sɔn minw ma, u ye kɛwale ɲumanw minw kɛ, ani (minw) be yafa u ka filiw ma, (olu bena kɛ) alijɛnɛ sigibagaw ye. O ye layidu yɛrɛ yɛrɛ ye min tun tara u ye.

وَالَّذِيْ قَالَ لِوَالِدَيْهِ اُفٍّ لَّكُمَآ اَتَعِدَانِنِيْٓ اَنْ اُخْرَجَ وَقَدْ خَلَتِ الْقُرُوْنُ مِنْ قَبْلِيْۚ وَهُمَا يَسْتَغِيْثٰنِ اللّٰهَ وَيْلَكَ اٰمِنْ ۖاِنَّ وَعْدَ اللّٰهِ حَقٌّۚ فَيَقُوْلُ مَا هٰذَآ اِلَّآ اَسَاطِيْرُ الْاَوَّلِيْنَ

wal-lażī qāla liwālidaihi uffil lakumā ata‘idāninī an ukhraja wa qad khalatil qurūnu min qablī, wa humā yastagīṡānillāha wailaka āmin, inna wa‘dallāhi ḥaqq(un), fayaqūlu mā hāżā illā asāṭīrul-awwalīn(a).

Ani mɔgɔ min y’a fɔ a bangebagaw ye ko: “Ah.” Yala aw fila ye ne lasɔmi ko ne bena kunu (kaburu kɔnɔ), hali ni mɔgɔ caaman sara ka kɔn ne ɲɛ wa? O kɔ, bangebagaw ye dɛmɛ ɲini Ala fɛ (k'a fɔ) ko: "Bɔnɛ ye aw ye, aw lana, tiɲɛ na, Ala ka layidu ye tiɲɛ ye." O kɔ, a (denmisɛn) ko: «Nin ye mɔgɔ kɔrɔw ka nsiirin dɔrɔn ye.»

اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ حَقَّ عَلَيْهِمُ الْقَوْلُ فِيْٓ اُمَمٍ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِهِمْ مِّنَ الْجِنِّ وَالْاِنْسِ ۗاِنَّهُمْ كَانُوْا خٰسِرِيْنَ

ulā'ikal-lażīna ḥaqqa ‘alaihimul-qaulu fī umamin qad khalat min qablihim minal-jinni wal-ins(i), innahum kānū khāsirīn(a).

O ye mɔgɔw ye minw ɲangira (hala) tiɲɛ na ka fara mɔgɔw kan minw tun be yen ka kɔn u ɲɛ, ka bɔ (kuluw) jinɛw ni adamadenw na. Olugu le bɛ bɔnɛ.

وَلِكُلٍّ دَرَجٰتٌ مِّمَّا عَمِلُوْاۚ وَلِيُوَفِّيَهُمْ اَعْمَالَهُمْ وَهُمْ لَا يُظْلَمُوْنَ

wa likullin darajātum mimmā ‘amilū, wa liyuwaffiyahum a‘mālahum wa hum lā yuẓlamūn(a).

Ani bɛɛ be nivo sɔrɔ ka kɛɲɛ n’u ka kɛwalew ye ani walisa Ala k’u ka kɛwalew sara bɔ u la, u kana tɔɔrɔ sɔrɔ.

وَيَوْمَ يُعْرَضُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا عَلَى النَّارِۗ اَذْهَبْتُمْ طَيِّبٰتِكُمْ فِيْ حَيَاتِكُمُ الدُّنْيَا وَاسْتَمْتَعْتُمْ بِهَاۚ فَالْيَوْمَ تُجْزَوْنَ عَذَابَ الْهُوْنِ بِمَا كُنْتُمْ تَسْتَكْبِرُوْنَ فِى الْاَرْضِ بِغَيْرِ الْحَقِّ وَبِمَا كُنْتُمْ تَفْسُقُوْنَ ࣖ

wa yauma yu‘raḍul-lażīna kafarū ‘alan-nār(i), ażhabtum ṭayyibātikum fī ḥayātikumud-dun-yā wastamta‘tum bihā, fal-yauma tujzauna ‘ażābal-hūni bimā kuntum tastakbirūna fil-arḍi bigairil-ḥaqqi wa bimā kuntum tafsuqūn(a).

Ani (aw hakili to a la) loon min na (tuma min na) kafiriw nana jahanama kɔnɔ (a fɔra u ye ko), "Aw ye ɲumanya (ɲuman) sara aw ka diɲɛ ɲanamaya kama ani aw ye ɲɛnagwɛ (diya) a la, o la, nin loon na, aw bena sara ni maloya ɲangili ye bari aw tun be bonya la dugukolo kan ka tiɲɛ sɔrɔ ani aw tun tɛ ( Ala)."

۞ وَاذْكُرْ اَخَا عَادٍۗ اِذْ اَنْذَرَ قَوْمَهٗ بِالْاَحْقَافِ وَقَدْ خَلَتِ النُّذُرُ مِنْۢ بَيْنِ يَدَيْهِ وَمِنْ خَلْفِهٖٓ اَلَّا تَعْبُدُوْٓا اِلَّا اللّٰهَ ۗاِنِّيْٓ اَخَافُ عَلَيْكُمْ عَذَابَ يَوْمٍ عَظِيْمٍ

ważkur akhā ‘ād(in), iż anżara qaumahū bil-aḥqāfi wa qad khalatin-nużuru mim baini yadaihi wa min khalfihī allā ta‘budū illallāh(a), innī akhāfu ‘alaikum ‘ażāba yaumin ‘aẓīm(in).

Aw hakili to (Hud) Adikaw balimacɛ la, o ye tuma min na a y’a ka mɔgɔw lasɔmi bɔgɔkuruw koo la ani tiɲɛ na, mɔgɔ caaman tun be yen minw y’a lasɔmi a ɲɛfɛ ani a kɔ (k’a fɔ ko: “Aw kana Ala wɛrɛ bato, ne be siranna tiɲɛn na, ɲangili bena aw sɔrɔ loonba la.”

قَالُوْٓا اَجِئْتَنَا لِتَأْفِكَنَا عَنْ اٰلِهَتِنَاۚ فَأْتِنَا بِمَا تَعِدُنَآ اِنْ كُنْتَ مِنَ الصّٰدِقِيْنَ

qālū aji'tanā lita'fikanā ‘an ālihatinā fa'tinā bimā ta‘idunā in kunta minaṣ-ṣādiqīn(a).

U y'a jaabi ko: "Yala i nana an fɛ k'an bɔ an ka alaw batoli la wa? O tuma na, i ye ɲangili min lasiran an ma, n'i be tiɲɛtigiw cɛma, i k'o ɲangili lase an ma."

قَالَ اِنَّمَا الْعِلْمُ عِنْدَ اللّٰهِ ۖوَاُبَلِّغُكُمْ مَّآ اُرْسِلْتُ بِهٖ وَلٰكِنِّيْٓ اَرٰىكُمْ قَوْمًا تَجْهَلُوْنَ

qāla innamal ‘ilmu ‘indallāh(i), wa uballigukum mā ursiltu bihī wa lākinnī arākum qauman tajhalūn(a).

A (Hud) ko: «Tiɲɛ na, lɔnniya (o) ye Ala dɔrɔn ta ye, min jigira ne kan, ne bɛ o fɔ aw ye, nka ne b’a ye ko aw ye nalomanw ye.»

فَلَمَّا رَاَوْهُ عَارِضًا مُّسْتَقْبِلَ اَوْدِيَتِهِمْ قَالُوْا هٰذَا عَارِضٌ مُّمْطِرُنَا ۗبَلْ هُوَ مَا اسْتَعْجَلْتُمْ بِهٖ ۗرِيْحٌ فِيْهَا عَذَابٌ اَلِيْمٌۙ

falammā ra'auhu ‘āriḍam mustaqbila audiyatihim, qālū hāżā ‘āriḍum mumṭirunā, bal huwa masta‘jaltum bih(ī), rīḥun fīhā ‘ażābun alīm(un).

O la, u ye ɲangili ye sankaba cogoya la min be tagara u ka kuluwo fan fɛ tuma min na, u ko: «Nin ye sankaba ye min bena sanji ben an kan.» (O tɛ!) Nka o ye ɲangili ye, i be min ɲini a fɛ a ka na joona (o ye) fɔɲɔ ye min kɔnɔ ɲangili jugu be yen, .

تُدَمِّرُ كُلَّ شَيْءٍۢ بِاَمْرِ رَبِّهَا فَاَصْبَحُوْا لَا يُرٰىٓ اِلَّا مَسٰكِنُهُمْۗ كَذٰلِكَ نَجْزِى الْقَوْمَ الْمُجْرِمِيْنَ

tudammiru kulla syai'im bi'amri rabbihā fa'aṣbaḥū lā yurā illā masākinuhum, każālika najzil-qaumal-mujrimīn(a).

min ye fɛɛn bɛɛ tiɲɛ u ka Matigi ka cikan fɛ, fɔɔ u (Adi mɔgɔw) kɛra fɛɛn yebaliw ye (dugukolo kan) fɔɔ u ka sigiyɔrɔ (tagamasiɲɛw) dɔrɔn. An be jurumunkɛlaw sara ten.

وَلَقَدْ مَكَّنّٰهُمْ فِيْمَآ اِنْ مَّكَّنّٰكُمْ فِيْهِ وَجَعَلْنَا لَهُمْ سَمْعًا وَّاَبْصَارًا وَّاَفْـِٕدَةًۖ فَمَآ اَغْنٰى عَنْهُمْ سَمْعُهُمْ وَلَآ اَبْصَارُهُمْ وَلَآ اَفْـِٕدَتُهُمْ مِّنْ شَيْءٍ اِذْ كَانُوْا يَجْحَدُوْنَ بِاٰيٰتِ اللّٰهِ وَحَاقَ بِهِمْ مَّا كَانُوْا بِهٖ يَسْتَهْزِءُوْنَ ࣖ

wa laqad makkannāhum fīmā im makkannākum fīhi wa ja‘alnā lahum sam‘aw wa abṣāraw wa af'idah(tan), famā agnā ‘anhum sam‘uhum wa lā abṣāruhum wa lā af'idatuhum min syai'in iż kānū yajḥadūna bi'āyātillāhi wa ḥāqa bihim mā kānū bihī yastahzi'ūn(a).

Tiɲɛ na, an y’u ka lɔyɔrɔ sinsin (ni hɛɛrɛ ni fanga ye) an ma deli ka min di aw ma ani an ye mɛnni, yeli ani dusukun di u ma, nka u ka mɛnni, yeli ani dusukun tɛ nafa foyi lase u ma hali dɔɔni, bari u be ban Ala ka ayataw la tuma bɛɛ ani u be ɲangili min kɛ u lamini na.

وَلَقَدْ اَهْلَكْنَا مَا حَوْلَكُمْ مِّنَ الْقُرٰى وَصَرَّفْنَا الْاٰيٰتِ لَعَلَّهُمْ يَرْجِعُوْنَ

wa laqad ahlaknā mā ḥaulakum minal-qurā wa ṣarrafnal-āyāti la‘allahum yarji‘ūn(a).

Tiɲɛ na, an ye jamana minw b’aw lamini na, an y’olu halaki ani an ye (an ka bonya) tagamasiɲɛw fana ɲɛfɔ siɲɛ caaman, walisa u ka kɔsegi (ka nimisa).

فَلَوْلَا نَصَرَهُمُ الَّذِيْنَ اتَّخَذُوْا مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ قُرْبَانًا اٰلِهَةً ۗبَلْ ضَلُّوْا عَنْهُمْۚ وَذٰلِكَ اِفْكُهُمْ وَمَا كَانُوْا يَفْتَرُوْنَ

falau lā naṣarahumul-lażīnattakhażū min dūnillāhi qurbānan ālihah(tan), bal ḍallū ‘anhum, wa żālika ifkuhum wa mā kānū yaftarūn(a).

O la, mun na u be (bolow ni alaw) minw bato ni Ala tɛ walisa ka gwɛrɛ (a la) u tɛ se k’u dɛmɛ? Hali alaw tununa o fɛ wa? Ani, o lo y’u ka ngalonw n’u ka galonw nɔɔ ye ani u tun be min labɛn.

وَاِذْ صَرَفْنَآ اِلَيْكَ نَفَرًا مِّنَ الْجِنِّ يَسْتَمِعُوْنَ الْقُرْاٰنَۚ فَلَمَّا حَضَرُوْهُ قَالُوْٓا اَنْصِتُوْاۚ فَلَمَّا قُضِيَ وَلَّوْا اِلٰى قَوْمِهِمْ مُّنْذِرِيْنَ

wa iż ṣarafnā ilaika nafaram minal-jinni yastami‘ūnal-qur'ān(a), falammā ḥaḍarūhu qālū anṣitū, falammā quḍiya wallau ilā qaumihim munżirīn(a).

Ani (aw hakili to a la) tuma min na an ye jinɛw kulu dɔ yira aw la (Muhamadu) minw tun be alikurana (kalan) lamɛnna, o kɔ, u nana (kalan) la tuma min na, u ko: «I ka i makumu (ka a lamɛn)!» O la, a banna tuma min na, u kɔsegira u ka mɔgɔw fɛ (ka) lasɔmini kɛ.

قَالُوْا يٰقَوْمَنَآ اِنَّا سَمِعْنَا كِتٰبًا اُنْزِلَ مِنْۢ بَعْدِ مُوْسٰى مُصَدِّقًا لِّمَا بَيْنَ يَدَيْهِ يَهْدِيْٓ اِلَى الْحَقِّ وَاِلٰى طَرِيْقٍ مُّسْتَقِيْمٍ

qālū yā qaumanā innā sami‘nā kitāban unzila mim ba‘di mūsā muṣaddiqal limā baina yadaihi yahdī ilal-ḥaqqi wa ilā ṭarīqim mustaqīm(in).

U ko: "E an ka mɔgɔw! Tiɲɛ na, an ye kitabu (alikurana) mɛn min jigira Musa kɔ, min tun be (gafew) sinsin minw tun nana ka kɔn, ka tiɲɛ ni sira tilennin bilasira."

يٰقَوْمَنَآ اَجِيْبُوْا دَاعِيَ اللّٰهِ وَاٰمِنُوْا بِهٖ يَغْفِرْ لَكُمْ مِّنْ ذُنُوْبِكُمْ وَيُجِرْكُمْ مِّنْ عَذَابٍ اَلِيْمٍ

yā qaumanā ajībū dā‘iyallāhi wa āminū bihī yagfir lakum min żunūbikum wa yujirkum min ‘ażābin alīm(in).

E, an ta mɔgɔw! Mɔgɔ min (Muhamadu) be Ala weele, aw ka sɔn o tigi ma. Ani aw ka la a ra, siga t’a ra, a bɛna aw ta jurumunw yafa aw ma, ka aw kisi ɲangili jugu ma.

وَمَنْ لَّا يُجِبْ دَاعِيَ اللّٰهِ فَلَيْسَ بِمُعْجِزٍ فِى الْاَرْضِ وَلَيْسَ لَهٗ مِنْ دُوْنِهٖٓ اَوْلِيَاۤءُ ۗ اُولٰۤىِٕكَ فِيْ ضَلٰلٍ مُّبِيْنٍ

wa mal lā yujib dā‘iyallāhi falaisa bimu‘jizin fil-arḍi wa laisa lahū min dūnihī auliyā'(u), ulā'ika fī ḍalālim mubīn(in).

Ni mɔgɔ o mɔgɔ ma sɔn (weleli ma) minw be Ala (Muhamadu) weele, o tuma na, o tigi tɛna se ka bɔ Ala ka ɲangili la dugukolo kan hali ni latangabaga wɛrɛ t’a ye ni Ala tɛ. U be fili gwɛnin dɔ kɔnɔ.”

اَوَلَمْ يَرَوْا اَنَّ اللّٰهَ الَّذِيْ خَلَقَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ وَلَمْ يَعْيَ بِخَلْقِهِنَّ بِقٰدِرٍ عَلٰٓى اَنْ يُّحْيِ َۧ الْمَوْتٰى ۗبَلٰٓى اِنَّهٗ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ

awalam yarau annallāhal-lażī khalaqas-samāwāti wal-arḍa wa lam ya‘ya bikhalqihinna biqādirin ‘alā ay yuḥyiyal-mautā, balā innahū ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

Ani u t’a ye ko Ala lo ye sankolo ni dugukolo dan ani ko a ma tɔɔrɔ u danni na, ani ko se b’a bolo ka suuw lakunu wa? O le ye; can na, ale le ye Sebagayabɛɛtigi ye fɛn bɛɛ kan.

وَيَوْمَ يُعْرَضُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا عَلَى النَّارِۗ اَلَيْسَ هٰذَا بِالْحَقِّ ۗ قَالُوْا بَلٰى وَرَبِّنَا ۗقَالَ فَذُوْقُوا الْعَذَابَ بِمَا كُنْتُمْ تَكْفُرُوْنَ

wa yauma yu‘raḍul-lażīna kafarū ‘alan-nār(i), alaisa hāżā bil-ḥaqq(i), qālū balā wa rabbinā, qāla fażūqul-‘ażāba bimā kuntum takfurūn(a).

Ani (aw hakili to a la) loon min na (o tuma na) kafiriw be jahanama ɲɛfɛ, (u bena ɲininga) ko: «Yala nin (adzab) tɛ tiɲɛ ye wa?» U y'a jaabi ko: «Ɔnhɔn, an Matigi barika la.» Ala ko: «O tuma na, aw ye nin ɲangili nɛnɛ, bari aw tun banna a la fɔlɔ.»

فَاصْبِرْ كَمَا صَبَرَ اُولُوا الْعَزْمِ مِنَ الرُّسُلِ وَلَا تَسْتَعْجِلْ لَّهُمْ ۗ كَاَنَّهُمْ يَوْمَ يَرَوْنَ مَا يُوْعَدُوْنَۙ لَمْ يَلْبَثُوْٓا اِلَّا سَاعَةً مِّنْ نَّهَارٍ ۗ بَلٰغٌ ۚفَهَلْ يُهْلَكُ اِلَّا الْقَوْمُ الْفٰسِقُوْنَ ࣖ

faṣbir kamā ṣabara ulul-‘azmi minar-rusuli wa lā tasta‘jil lahum, ka'annahum yauma yarauna mā yū‘adūn(a), lam yalbaṡū illā sā‘atam min nahār(in), balāg(un), fahal yuhlaku illal-qaumul-fāsiqūn(a).

O la, aw ka muɲu (Muhamadu) i n’a fɔ cidenw ka muɲuli, minw dusukun tun ka ɲi, aw kana ɲangili teliya ɲini u fɛ. Loon min na u ye ɲangili layidu ta, u b’a miiri k’u be ɲɛnamaya kɛra (duniɲa kɔnɔ) wagati dɔɔni dɔrɔn tile kɔnɔ. I ka baara ye ka mɔgɔw lase dɔrɔn. O la, mɔgɔ si tɛna tunu fɔɔ mɔgɔjuguw (Ala kanminɛbaliw).

حٰمۤ ۚ

Ḥā mīm.

Ha Mim

تَنْزِيْلُ الْكِتٰبِ مِنَ اللّٰهِ الْعَزِيْزِ الْحَكِيْمِ

tanzīlul-kitābi minallāhil ‘azīzil-ḥakīm(i).

Nin kitabu jigira ka bɔ Ala fɛ, sebagayabɛɛtigi, hakilitigiba.

مَا خَلَقْنَا السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ وَمَا بَيْنَهُمَآ اِلَّا بِالْحَقِّ وَاَجَلٍ مُّسَمًّىۗ وَالَّذِيْنَ كَفَرُوْا عَمَّآ اُنْذِرُوْا مُعْرِضُوْنَ

mā khalaqnas-samāwāti wal-arḍa wa mā bainahumā illā bil-ḥaqqi wa ajalim musammā(n), wal-lażīna kafarū ‘ammā unżirū mu‘riḍūn(a).

An ma sankolo ni dugukolo ni fɛɛn minw b’u cɛ, an m’u dan ni tilenninya (laɲinita) ye ani wagati latigɛnin kɔnɔ. Nka minw ma sɔn lasɔmini ma, olugu ka o kɔ don lasɔmini kumaw na.

قُلْ اَرَءَيْتُمْ مَّا تَدْعُوْنَ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ اَرُوْنِيْ مَاذَا خَلَقُوْا مِنَ الْاَرْضِ اَمْ لَهُمْ شِرْكٌ فِى السَّمٰوٰتِ ۖائْتُوْنِيْ بِكِتٰبٍ مِّنْ قَبْلِ هٰذَآ اَوْ اَثٰرَةٍ مِّنْ عِلْمٍ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ

qul ara'aitum mā tad‘ūna min dūnillāhi arūnī māżā khalaqū minal-arḍi am lahum syirkun fis-samāwāt(i), i'tūnī bikitābim min qabli hāżā au aṡāratim min ‘ilmin in kuntum ṣādiqīn(a).

A fɔ (Muhamadu) ko: "Aw be min bato ka fara Ala kan, aw k'o ɲɛfɔ n ye, u ye min dan ka bɔ dugukolo kan, walima n'u y'u niin don sankolo danni na? Aw ka na ni gafe ye min tun be yen ka kɔn nin ɲɛ (alikurana) walima (kɔrɔw) ka lɔnniya tolen dɔ, n'aw ye tiɲɛtigiw ye."

وَمَنْ اَضَلُّ مِمَّنْ يَّدْعُوْا مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ مَنْ لَّا يَسْتَجِيْبُ لَهٗٓ اِلٰى يَوْمِ الْقِيٰمَةِ وَهُمْ عَنْ دُعَاۤىِٕهِمْ غٰفِلُوْنَ

wa man aḍallu mimmay yad‘ū min dūnillāhi mal lā yastajību lahū ilā yaumil-qiyāmati wa hum ‘an du‘ā'ihim gāfilūn(a).

Ani jɔn lo be mɔgɔ lafili ka tɛmɛ mɔgɔ wɛrɛw kan minw be batoli kɛ ni Ala tɛ (batoli) ye, minw tɛ se ka sɔn u ka (delili) ma fɔɔ ka taga se lahara loon ma, ani u be ban u ka delili la?

وَاِذَا حُشِرَ النَّاسُ كَانُوْا لَهُمْ اَعْدَاۤءً وَّكَانُوْا بِعِبَادَتِهِمْ كٰفِرِيْنَ

wa iżā ḥusyiran-nāsu kānū lahum a‘dā'aw wa kānū bi‘ibādatihim kāfirīn(a).

Ani, ni adamadenw lajɛnna (lakunbalon na), ala bena kɛ u jugu ye ani u be bato min kɛ a ye, u bena ban o la.

وَاِذَا تُتْلٰى عَلَيْهِمْ اٰيٰتُنَا بَيِّنٰتٍ قَالَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لِلْحَقِّ لَمَّا جَاۤءَهُمْۙ هٰذَا سِحْرٌ مُّبِيْنٌۗ

wa iżā tutlā ‘alaihim āyātunā bayyinātin qālal-lażīna kafarū lil-ḥaqqi lammā jā'ahum, hāżā siḥrum mubīn(un).

An ka yɔrɔ jɛlenw kalanna tuma min na, kafiriw y'a fɔ ko tiɲɛ nana u ma tuma min na, ko: «Nin ye jinamoriya yɛrɛ yɛrɛ ye.»

اَمْ يَقُوْلُوْنَ افْتَرٰىهُ ۗ قُلْ اِنِ افْتَرَيْتُهٗ فَلَا تَمْلِكُوْنَ لِيْ مِنَ اللّٰهِ شَيْـًٔا ۗهُوَ اَعْلَمُ بِمَا تُفِيْضُوْنَ فِيْهِۗ كَفٰى بِهٖ شَهِيْدًا ۢ بَيْنِيْ وَبَيْنَكُمْ ۗ وَهُوَ الْغَفُوْرُ الرَّحِيْمُ

am yaqūlūnaftarāh(u), qul iniftaraituh(ū), falā tamlikūna lī minallāhi syai'ā(n), huwa a‘lamu bimā tufīḍūna fīh(i), kafā bihī syahīdam bainī wa bainakum, wa huwal-gafūrur-raḥīm(u).

U yɛrɛ ko: «Ale (Muhamadu) y’a (alikurana) labɛn.» A fɔ ko: "Ni ne y'o labɛn, o tuma na, aw tɛ se ka ne bali (Ala ka ɲangili) ma. Aw be min fɔra alikurana koo la, ale lo b'o lɔn ka ɲɛ. Ale lo be se ka kɛ seere ye ne ni aw cɛ. Ale lo ye yafabaga ye, hinɛbaga ye."

قُلْ مَا كُنْتُ بِدْعًا مِّنَ الرُّسُلِ وَمَآ اَدْرِيْ مَا يُفْعَلُ بِيْ وَلَا بِكُمْۗ اِنْ اَتَّبِعُ اِلَّا مَا يُوْحٰٓى اِلَيَّ وَمَآ اَنَا۠ اِلَّا نَذِيْرٌ مُّبِيْنٌ

qul mā kuntu bid‘am minar-rusuli wa mā adrī mā yuf‘alu bī wa lā bikum, in attabi‘u illā mā yūḥā ilayya wa mā ana illā nażīrum mubīn(un).

A fɔ (Muhamadu) ko: "Ne tɛ ciden fɔlɔ ye cidenw cɛma, ne t'a lɔn min bɛna kɛ ne ra, min bɛna kɛ i ra. Min jigira ne kan, ne bɛ tugu o kɔ dɔrɔn, ne ye lasɔminibaga dɔrɔn ye, min bɛ ɲɛfɔli kɛ."

قُلْ اَرَءَيْتُمْ اِنْ كَانَ مِنْ عِنْدِ اللّٰهِ وَكَفَرْتُمْ بِهٖ وَشَهِدَ شَاهِدٌ مِّنْۢ بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ عَلٰى مِثْلِهٖ فَاٰمَنَ وَاسْتَكْبَرْتُمْۗ اِنَّ اللّٰهَ لَا يَهْدِى الْقَوْمَ الظّٰلِمِيْنَ ࣖ

qul ara'aitum in kāna min ‘indillāhi wa kafartum bihī wa syahida syāhidum mim banī isrā'īla ‘alā miṡlihī fa āmana wastakbartum, innallāha lā yahdil-qaumaẓ-ẓālimīn(a).

A fɔ ko: «Aw k’a ɲɛfɔ ne ye, aw bɛna mun miiri ni nin (Alikurana) bɔra Ala fɛ tiɲɛ na, ani aw y’o sɔsɔ, hali ni seere dɔ tun be yen Isirayɛlidenw fɛ min sɔnna (tiɲɛ) ma min bɔnin be (min fɔra) alikurana kɔnɔ, o kɔ, a lara a la ko Ala tɛ mɔgɔw bilasira.»

وَقَالَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لِلَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَوْ كَانَ خَيْرًا مَّا سَبَقُوْنَآ اِلَيْهِۗ وَاِذْ لَمْ يَهْتَدُوْا بِهٖ فَسَيَقُوْلُوْنَ هٰذَآ اِفْكٌ قَدِيْمٌ

wa qālal-lażīna kafarū lil-lażīna āmanū lau kāna khairam mā sabaqūnā ilaih(i), wa iż lam yahtadū bihī fasayaqūlūna hāżā ifkun qadīm(un).

Kafiriw b'a fɔ lanabagaw ye ko: "Ni alikurana tun ye fɛɛn ɲuman ye, siga t'a la, u tun tɛna se ka kɔn an ɲɛ (ka la a la)." Nka komi u t’u ɲɛminɛna a fɛ, u bena a fɔ ko: “Nin ye ngalon kɔrɔman lo ye.”

وَمِنْ قَبْلِهٖ كِتٰبُ مُوْسٰٓى اِمَامًا وَّرَحْمَةً ۗوَهٰذَا كِتٰبٌ مُّصَدِّقٌ لِّسَانًا عَرَبِيًّا لِّيُنْذِرَ الَّذِيْنَ ظَلَمُوْا ۖوَبُشْرٰى لِلْمُحْسِنِيْنَ

wa min qablihī kitābu mūsā imāmaw wa raḥmah(tan), wa hāżā kitābum muṣaddiqul lisānan ‘arabiyyal liyunżiral-lażīna ẓalamū, wa busyrā lil-muḥsinīn(a).

Ani ka kɔn (alikurana) ɲɛ, Musa ka kitabu tun be yen i n’a fɔ ɲɛminɛli ni hinu. Ani nin (Al Qur’an) ye gafe ye min b’a sɛmɛntiya arabukan na ka lasɔmini kɛ mɔgɔ minw be kojugu kɛ, ka kibaro diiman di mɔgɔ minw be koɲuman kɛ.

اِنَّ الَّذِيْنَ قَالُوْا رَبُّنَا اللّٰهُ ثُمَّ اسْتَقَامُوْا فَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُوْنَۚ

innal-lażīna qālū rabbunallāhu ṡummastaqāmū falā khaufun ‘alaihim wa lā hum yaḥzanūn(a).

Tiɲɛ na, minw b’a fɔ ko: «An Matigi ye Ala ye», o tuma na, u be to u ka lɔyɔrɔ la, haminanko si tɛ u fɛ, u tɛ dusukasi.

اُولٰۤىِٕكَ اَصْحٰبُ الْجَنَّةِ خٰلِدِيْنَ فِيْهَاۚ جَزَاۤءً ۢبِمَا كَانُوْا يَعْمَلُوْنَ

ulā'ika aṣḥābul-jannati khālidīna fīhā, jazā'am bimā kānū ya‘malūn(a).

Olugu le ye sankolo sigibagaw ye, minw bɛ to sankolo ra wagati bɛɛ; k’a kɛ o ta kɛwale sara ye.

وَوَصَّيْنَا الْاِنْسَانَ بِوَالِدَيْهِ اِحْسَانًا ۗحَمَلَتْهُ اُمُّهٗ كُرْهًا وَّوَضَعَتْهُ كُرْهًا ۗوَحَمْلُهٗ وَفِصٰلُهٗ ثَلٰثُوْنَ شَهْرًا ۗحَتّٰىٓ اِذَا بَلَغَ اَشُدَّهٗ وَبَلَغَ اَرْبَعِيْنَ سَنَةًۙ قَالَ رَبِّ اَوْزِعْنِيْٓ اَنْ اَشْكُرَ نِعْمَتَكَ الَّتِيْٓ اَنْعَمْتَ عَلَيَّ وَعَلٰى وَالِدَيَّ وَاَنْ اَعْمَلَ صَالِحًا تَرْضٰىهُ وَاَصْلِحْ لِيْ فِيْ ذُرِّيَّتِيْۗ اِنِّيْ تُبْتُ اِلَيْكَ وَاِنِّيْ مِنَ الْمُسْلِمِيْنَ

wa waṣṣainal-insāna biwālidaihi iḥsānā(n), ḥamalathu ummuhū kurhaw wa waḍa‘athu kurhā(n), wa ḥamluhū wa fiṣāluhū ṡalāṡūna syahrā(n), ḥattā iżā balaga asyuddahū wa balaga arba‘īna sanah(tan), qāla rabbi auzi‘nī an asykura ni‘matakal-latī an‘amta ‘alayya wa ‘alā wālidayya wa an a‘mala ṣāliḥan tarḍāhu wa aṣliḥ lī fī żurriyyatī, innī tubtu ilaika wa innī minal-muslimīn(a).

An ye ci di adamadenw ma ko u ka koɲuman kɛ u bangebagaw ye. A bamuso tun y’a kɔnɔ ta ni gwɛlɛya ye, k’a wolo ni gwɛlɛya ye (o fana). Kɔnɔtiɲɛ wagati fɔɔ ka taga se sinji bɔli ma, o ye kalo bisaba ye, o la, n’a (den) kɛra mɔgɔkɔrɔba ye ani a sera saan binaani na, a be delili kɛ ko: “E n’ Matigi, i ka n’ ɲɛminɛ walisa n’ ka se ka waleɲuman lɔn i ka dugawuw kosɔn, i ye minw di n’ ma ani n’ bangebagaw ma ani n’ ka se ka kɛwale ɲumanw kɛ n’ ye ani n’ deenw ye minw di n’ ma; mamadenw, tiɲɛ na, ne be nimisa i fɛ ani tiɲɛ na, ne ye silamɛw dɔ ye.»

اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ نَتَقَبَّلُ عَنْهُمْ اَحْسَنَ مَا عَمِلُوْا وَنَتَجَاوَزُ عَنْ سَيِّاٰتِهِمْ فِيْٓ اَصْحٰبِ الْجَنَّةِۗ وَعْدَ الصِّدْقِ الَّذِيْ كَانُوْا يُوْعَدُوْنَ

ulā'ikal-lażīna nataqabbalu ‘anhum aḥsana mā ‘amilū wa natajāwazu ‘an sayyi'atihim fī aṣḥābil-jannah(ti), wa‘daṣ-ṣidqil-lażī kānū yū‘adūn(a).

Olu ye mɔgɔw ye, an be sɔn minw ma, u ye kɛwale ɲumanw minw kɛ, ani (minw) be yafa u ka filiw ma, (olu bena kɛ) alijɛnɛ sigibagaw ye. O ye layidu yɛrɛ yɛrɛ ye min tun tara u ye.

وَالَّذِيْ قَالَ لِوَالِدَيْهِ اُفٍّ لَّكُمَآ اَتَعِدَانِنِيْٓ اَنْ اُخْرَجَ وَقَدْ خَلَتِ الْقُرُوْنُ مِنْ قَبْلِيْۚ وَهُمَا يَسْتَغِيْثٰنِ اللّٰهَ وَيْلَكَ اٰمِنْ ۖاِنَّ وَعْدَ اللّٰهِ حَقٌّۚ فَيَقُوْلُ مَا هٰذَآ اِلَّآ اَسَاطِيْرُ الْاَوَّلِيْنَ

wal-lażī qāla liwālidaihi uffil lakumā ata‘idāninī an ukhraja wa qad khalatil qurūnu min qablī, wa humā yastagīṡānillāha wailaka āmin, inna wa‘dallāhi ḥaqq(un), fayaqūlu mā hāżā illā asāṭīrul-awwalīn(a).

Ani mɔgɔ min y’a fɔ a bangebagaw ye ko: “Ah.” Yala aw fila ye ne lasɔmi ko ne bena kunu (kaburu kɔnɔ), hali ni mɔgɔ caaman sara ka kɔn ne ɲɛ wa? O kɔ, bangebagaw ye dɛmɛ ɲini Ala fɛ (k'a fɔ) ko: "Bɔnɛ ye aw ye, aw lana, tiɲɛ na, Ala ka layidu ye tiɲɛ ye." O kɔ, a (denmisɛn) ko: «Nin ye mɔgɔ kɔrɔw ka nsiirin dɔrɔn ye.»

اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ حَقَّ عَلَيْهِمُ الْقَوْلُ فِيْٓ اُمَمٍ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِهِمْ مِّنَ الْجِنِّ وَالْاِنْسِ ۗاِنَّهُمْ كَانُوْا خٰسِرِيْنَ

ulā'ikal-lażīna ḥaqqa ‘alaihimul-qaulu fī umamin qad khalat min qablihim minal-jinni wal-ins(i), innahum kānū khāsirīn(a).

O ye mɔgɔw ye minw ɲangira (hala) tiɲɛ na ka fara mɔgɔw kan minw tun be yen ka kɔn u ɲɛ, ka bɔ (kuluw) jinɛw ni adamadenw na. Olugu le bɛ bɔnɛ.

وَلِكُلٍّ دَرَجٰتٌ مِّمَّا عَمِلُوْاۚ وَلِيُوَفِّيَهُمْ اَعْمَالَهُمْ وَهُمْ لَا يُظْلَمُوْنَ

wa likullin darajātum mimmā ‘amilū, wa liyuwaffiyahum a‘mālahum wa hum lā yuẓlamūn(a).

Ani bɛɛ be nivo sɔrɔ ka kɛɲɛ n’u ka kɛwalew ye ani walisa Ala k’u ka kɛwalew sara bɔ u la, u kana tɔɔrɔ sɔrɔ.

وَيَوْمَ يُعْرَضُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا عَلَى النَّارِۗ اَذْهَبْتُمْ طَيِّبٰتِكُمْ فِيْ حَيَاتِكُمُ الدُّنْيَا وَاسْتَمْتَعْتُمْ بِهَاۚ فَالْيَوْمَ تُجْزَوْنَ عَذَابَ الْهُوْنِ بِمَا كُنْتُمْ تَسْتَكْبِرُوْنَ فِى الْاَرْضِ بِغَيْرِ الْحَقِّ وَبِمَا كُنْتُمْ تَفْسُقُوْنَ ࣖ

wa yauma yu‘raḍul-lażīna kafarū ‘alan-nār(i), ażhabtum ṭayyibātikum fī ḥayātikumud-dun-yā wastamta‘tum bihā, fal-yauma tujzauna ‘ażābal-hūni bimā kuntum tastakbirūna fil-arḍi bigairil-ḥaqqi wa bimā kuntum tafsuqūn(a).

Ani (aw hakili to a la) loon min na (tuma min na) kafiriw nana jahanama kɔnɔ (a fɔra u ye ko), "Aw ye ɲumanya (ɲuman) sara aw ka diɲɛ ɲanamaya kama ani aw ye ɲɛnagwɛ (diya) a la, o la, nin loon na, aw bena sara ni maloya ɲangili ye bari aw tun be bonya la dugukolo kan ka tiɲɛ sɔrɔ ani aw tun tɛ ( Ala)."

۞ وَاذْكُرْ اَخَا عَادٍۗ اِذْ اَنْذَرَ قَوْمَهٗ بِالْاَحْقَافِ وَقَدْ خَلَتِ النُّذُرُ مِنْۢ بَيْنِ يَدَيْهِ وَمِنْ خَلْفِهٖٓ اَلَّا تَعْبُدُوْٓا اِلَّا اللّٰهَ ۗاِنِّيْٓ اَخَافُ عَلَيْكُمْ عَذَابَ يَوْمٍ عَظِيْمٍ

ważkur akhā ‘ād(in), iż anżara qaumahū bil-aḥqāfi wa qad khalatin-nużuru mim baini yadaihi wa min khalfihī allā ta‘budū illallāh(a), innī akhāfu ‘alaikum ‘ażāba yaumin ‘aẓīm(in).

Aw hakili to (Hud) Adikaw balimacɛ la, o ye tuma min na a y’a ka mɔgɔw lasɔmi bɔgɔkuruw koo la ani tiɲɛ na, mɔgɔ caaman tun be yen minw y’a lasɔmi a ɲɛfɛ ani a kɔ (k’a fɔ ko: “Aw kana Ala wɛrɛ bato, ne be siranna tiɲɛn na, ɲangili bena aw sɔrɔ loonba la.”

قَالُوْٓا اَجِئْتَنَا لِتَأْفِكَنَا عَنْ اٰلِهَتِنَاۚ فَأْتِنَا بِمَا تَعِدُنَآ اِنْ كُنْتَ مِنَ الصّٰدِقِيْنَ

qālū aji'tanā lita'fikanā ‘an ālihatinā fa'tinā bimā ta‘idunā in kunta minaṣ-ṣādiqīn(a).

U y'a jaabi ko: "Yala i nana an fɛ k'an bɔ an ka alaw batoli la wa? O tuma na, i ye ɲangili min lasiran an ma, n'i be tiɲɛtigiw cɛma, i k'o ɲangili lase an ma."

قَالَ اِنَّمَا الْعِلْمُ عِنْدَ اللّٰهِ ۖوَاُبَلِّغُكُمْ مَّآ اُرْسِلْتُ بِهٖ وَلٰكِنِّيْٓ اَرٰىكُمْ قَوْمًا تَجْهَلُوْنَ

qāla innamal ‘ilmu ‘indallāh(i), wa uballigukum mā ursiltu bihī wa lākinnī arākum qauman tajhalūn(a).

A (Hud) ko: «Tiɲɛ na, lɔnniya (o) ye Ala dɔrɔn ta ye, min jigira ne kan, ne bɛ o fɔ aw ye, nka ne b’a ye ko aw ye nalomanw ye.»

فَلَمَّا رَاَوْهُ عَارِضًا مُّسْتَقْبِلَ اَوْدِيَتِهِمْ قَالُوْا هٰذَا عَارِضٌ مُّمْطِرُنَا ۗبَلْ هُوَ مَا اسْتَعْجَلْتُمْ بِهٖ ۗرِيْحٌ فِيْهَا عَذَابٌ اَلِيْمٌۙ

falammā ra'auhu ‘āriḍam mustaqbila audiyatihim, qālū hāżā ‘āriḍum mumṭirunā, bal huwa masta‘jaltum bih(ī), rīḥun fīhā ‘ażābun alīm(un).

O la, u ye ɲangili ye sankaba cogoya la min be tagara u ka kuluwo fan fɛ tuma min na, u ko: «Nin ye sankaba ye min bena sanji ben an kan.» (O tɛ!) Nka o ye ɲangili ye, i be min ɲini a fɛ a ka na joona (o ye) fɔɲɔ ye min kɔnɔ ɲangili jugu be yen, .

تُدَمِّرُ كُلَّ شَيْءٍۢ بِاَمْرِ رَبِّهَا فَاَصْبَحُوْا لَا يُرٰىٓ اِلَّا مَسٰكِنُهُمْۗ كَذٰلِكَ نَجْزِى الْقَوْمَ الْمُجْرِمِيْنَ

tudammiru kulla syai'im bi'amri rabbihā fa'aṣbaḥū lā yurā illā masākinuhum, każālika najzil-qaumal-mujrimīn(a).

min ye fɛɛn bɛɛ tiɲɛ u ka Matigi ka cikan fɛ, fɔɔ u (Adi mɔgɔw) kɛra fɛɛn yebaliw ye (dugukolo kan) fɔɔ u ka sigiyɔrɔ (tagamasiɲɛw) dɔrɔn. An be jurumunkɛlaw sara ten.

وَلَقَدْ مَكَّنّٰهُمْ فِيْمَآ اِنْ مَّكَّنّٰكُمْ فِيْهِ وَجَعَلْنَا لَهُمْ سَمْعًا وَّاَبْصَارًا وَّاَفْـِٕدَةًۖ فَمَآ اَغْنٰى عَنْهُمْ سَمْعُهُمْ وَلَآ اَبْصَارُهُمْ وَلَآ اَفْـِٕدَتُهُمْ مِّنْ شَيْءٍ اِذْ كَانُوْا يَجْحَدُوْنَ بِاٰيٰتِ اللّٰهِ وَحَاقَ بِهِمْ مَّا كَانُوْا بِهٖ يَسْتَهْزِءُوْنَ ࣖ

wa laqad makkannāhum fīmā im makkannākum fīhi wa ja‘alnā lahum sam‘aw wa abṣāraw wa af'idah(tan), famā agnā ‘anhum sam‘uhum wa lā abṣāruhum wa lā af'idatuhum min syai'in iż kānū yajḥadūna bi'āyātillāhi wa ḥāqa bihim mā kānū bihī yastahzi'ūn(a).

Tiɲɛ na, an y’u ka lɔyɔrɔ sinsin (ni hɛɛrɛ ni fanga ye) an ma deli ka min di aw ma ani an ye mɛnni, yeli ani dusukun di u ma, nka u ka mɛnni, yeli ani dusukun tɛ nafa foyi lase u ma hali dɔɔni, bari u be ban Ala ka ayataw la tuma bɛɛ ani u be ɲangili min kɛ u lamini na.

وَلَقَدْ اَهْلَكْنَا مَا حَوْلَكُمْ مِّنَ الْقُرٰى وَصَرَّفْنَا الْاٰيٰتِ لَعَلَّهُمْ يَرْجِعُوْنَ

wa laqad ahlaknā mā ḥaulakum minal-qurā wa ṣarrafnal-āyāti la‘allahum yarji‘ūn(a).

Tiɲɛ na, an ye jamana minw b’aw lamini na, an y’olu halaki ani an ye (an ka bonya) tagamasiɲɛw fana ɲɛfɔ siɲɛ caaman, walisa u ka kɔsegi (ka nimisa).

فَلَوْلَا نَصَرَهُمُ الَّذِيْنَ اتَّخَذُوْا مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ قُرْبَانًا اٰلِهَةً ۗبَلْ ضَلُّوْا عَنْهُمْۚ وَذٰلِكَ اِفْكُهُمْ وَمَا كَانُوْا يَفْتَرُوْنَ

falau lā naṣarahumul-lażīnattakhażū min dūnillāhi qurbānan ālihah(tan), bal ḍallū ‘anhum, wa żālika ifkuhum wa mā kānū yaftarūn(a).

O la, mun na u be (bolow ni alaw) minw bato ni Ala tɛ walisa ka gwɛrɛ (a la) u tɛ se k’u dɛmɛ? Hali alaw tununa o fɛ wa? Ani, o lo y’u ka ngalonw n’u ka galonw nɔɔ ye ani u tun be min labɛn.

وَاِذْ صَرَفْنَآ اِلَيْكَ نَفَرًا مِّنَ الْجِنِّ يَسْتَمِعُوْنَ الْقُرْاٰنَۚ فَلَمَّا حَضَرُوْهُ قَالُوْٓا اَنْصِتُوْاۚ فَلَمَّا قُضِيَ وَلَّوْا اِلٰى قَوْمِهِمْ مُّنْذِرِيْنَ

wa iż ṣarafnā ilaika nafaram minal-jinni yastami‘ūnal-qur'ān(a), falammā ḥaḍarūhu qālū anṣitū, falammā quḍiya wallau ilā qaumihim munżirīn(a).

Ani (aw hakili to a la) tuma min na an ye jinɛw kulu dɔ yira aw la (Muhamadu) minw tun be alikurana (kalan) lamɛnna, o kɔ, u nana (kalan) la tuma min na, u ko: «I ka i makumu (ka a lamɛn)!» O la, a banna tuma min na, u kɔsegira u ka mɔgɔw fɛ (ka) lasɔmini kɛ.

قَالُوْا يٰقَوْمَنَآ اِنَّا سَمِعْنَا كِتٰبًا اُنْزِلَ مِنْۢ بَعْدِ مُوْسٰى مُصَدِّقًا لِّمَا بَيْنَ يَدَيْهِ يَهْدِيْٓ اِلَى الْحَقِّ وَاِلٰى طَرِيْقٍ مُّسْتَقِيْمٍ

qālū yā qaumanā innā sami‘nā kitāban unzila mim ba‘di mūsā muṣaddiqal limā baina yadaihi yahdī ilal-ḥaqqi wa ilā ṭarīqim mustaqīm(in).

U ko: "E an ka mɔgɔw! Tiɲɛ na, an ye kitabu (alikurana) mɛn min jigira Musa kɔ, min tun be (gafew) sinsin minw tun nana ka kɔn, ka tiɲɛ ni sira tilennin bilasira."

يٰقَوْمَنَآ اَجِيْبُوْا دَاعِيَ اللّٰهِ وَاٰمِنُوْا بِهٖ يَغْفِرْ لَكُمْ مِّنْ ذُنُوْبِكُمْ وَيُجِرْكُمْ مِّنْ عَذَابٍ اَلِيْمٍ

yā qaumanā ajībū dā‘iyallāhi wa āminū bihī yagfir lakum min żunūbikum wa yujirkum min ‘ażābin alīm(in).

E, an ta mɔgɔw! Mɔgɔ min (Muhamadu) be Ala weele, aw ka sɔn o tigi ma. Ani aw ka la a ra, siga t’a ra, a bɛna aw ta jurumunw yafa aw ma, ka aw kisi ɲangili jugu ma.

وَمَنْ لَّا يُجِبْ دَاعِيَ اللّٰهِ فَلَيْسَ بِمُعْجِزٍ فِى الْاَرْضِ وَلَيْسَ لَهٗ مِنْ دُوْنِهٖٓ اَوْلِيَاۤءُ ۗ اُولٰۤىِٕكَ فِيْ ضَلٰلٍ مُّبِيْنٍ

wa mal lā yujib dā‘iyallāhi falaisa bimu‘jizin fil-arḍi wa laisa lahū min dūnihī auliyā'(u), ulā'ika fī ḍalālim mubīn(in).

Ni mɔgɔ o mɔgɔ ma sɔn (weleli ma) minw be Ala (Muhamadu) weele, o tuma na, o tigi tɛna se ka bɔ Ala ka ɲangili la dugukolo kan hali ni latangabaga wɛrɛ t’a ye ni Ala tɛ. U be fili gwɛnin dɔ kɔnɔ.”

اَوَلَمْ يَرَوْا اَنَّ اللّٰهَ الَّذِيْ خَلَقَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ وَلَمْ يَعْيَ بِخَلْقِهِنَّ بِقٰدِرٍ عَلٰٓى اَنْ يُّحْيِ َۧ الْمَوْتٰى ۗبَلٰٓى اِنَّهٗ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ

awalam yarau annallāhal-lażī khalaqas-samāwāti wal-arḍa wa lam ya‘ya bikhalqihinna biqādirin ‘alā ay yuḥyiyal-mautā, balā innahū ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

Ani u t’a ye ko Ala lo ye sankolo ni dugukolo dan ani ko a ma tɔɔrɔ u danni na, ani ko se b’a bolo ka suuw lakunu wa? O le ye; can na, ale le ye Sebagayabɛɛtigi ye fɛn bɛɛ kan.

وَيَوْمَ يُعْرَضُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا عَلَى النَّارِۗ اَلَيْسَ هٰذَا بِالْحَقِّ ۗ قَالُوْا بَلٰى وَرَبِّنَا ۗقَالَ فَذُوْقُوا الْعَذَابَ بِمَا كُنْتُمْ تَكْفُرُوْنَ

wa yauma yu‘raḍul-lażīna kafarū ‘alan-nār(i), alaisa hāżā bil-ḥaqq(i), qālū balā wa rabbinā, qāla fażūqul-‘ażāba bimā kuntum takfurūn(a).

Ani (aw hakili to a la) loon min na (o tuma na) kafiriw be jahanama ɲɛfɛ, (u bena ɲininga) ko: «Yala nin (adzab) tɛ tiɲɛ ye wa?» U y'a jaabi ko: «Ɔnhɔn, an Matigi barika la.» Ala ko: «O tuma na, aw ye nin ɲangili nɛnɛ, bari aw tun banna a la fɔlɔ.»

فَاصْبِرْ كَمَا صَبَرَ اُولُوا الْعَزْمِ مِنَ الرُّسُلِ وَلَا تَسْتَعْجِلْ لَّهُمْ ۗ كَاَنَّهُمْ يَوْمَ يَرَوْنَ مَا يُوْعَدُوْنَۙ لَمْ يَلْبَثُوْٓا اِلَّا سَاعَةً مِّنْ نَّهَارٍ ۗ بَلٰغٌ ۚفَهَلْ يُهْلَكُ اِلَّا الْقَوْمُ الْفٰسِقُوْنَ ࣖ

faṣbir kamā ṣabara ulul-‘azmi minar-rusuli wa lā tasta‘jil lahum, ka'annahum yauma yarauna mā yū‘adūn(a), lam yalbaṡū illā sā‘atam min nahār(in), balāg(un), fahal yuhlaku illal-qaumul-fāsiqūn(a).

O la, aw ka muɲu (Muhamadu) i n’a fɔ cidenw ka muɲuli, minw dusukun tun ka ɲi, aw kana ɲangili teliya ɲini u fɛ. Loon min na u ye ɲangili layidu ta, u b’a miiri k’u be ɲɛnamaya kɛra (duniɲa kɔnɔ) wagati dɔɔni dɔrɔn tile kɔnɔ. I ka baara ye ka mɔgɔw lase dɔrɔn. O la, mɔgɔ si tɛna tunu fɔɔ mɔgɔjuguw (Ala kanminɛbaliw).