Q.S Ar-Rɔmu (اَلرُّوم) - 60 Vɛrise hakɛ

الۤمّۤ ۚ

alif lām mīm.

Alif Lam Mim.

غُلِبَتِ الرُّوْمُۙ

gulibatir-rūm(u).

Ɔrɔmukaw ka se sɔrɔ o kan;

فِيْٓ اَدْنَى الْاَرْضِ وَهُمْ مِّنْۢ بَعْدِ غَلَبِهِمْ سَيَغْلِبُوْنَۙ

fī adnal-arḍi wa hum mim ba‘di galabihim sayaglibūn(a).

jamana min ka surun u la ani u ka see sɔrɔnin kɔ, u bena see sɔrɔ,

فِيْ بِضْعِ سِنِيْنَ ەۗ لِلّٰهِ الْاَمْرُ مِنْ قَبْلُ وَمِنْۢ بَعْدُ ۗوَيَوْمَىِٕذٍ يَّفْرَحُ الْمُؤْمِنُوْنَۙ

fī biḍ‘i sinīn(a), lillāhil-amru min qablu wa mim ba‘d(u), wa yauma'iżiy yafraḥul-mu'minūn(a).

saan damadɔ kɔnɔ (kokura). Ko min kɛra ka kɔn ani kɔfɛ, o ye Ala ta ye (o bɛ se sɔrɔ). O loon na, lanabagaw ninsɔn diyara kosɔbɛ.

بِنَصْرِ اللّٰهِ ۗيَنْصُرُ مَنْ يَّشَاۤءُۗ وَهُوَ الْعَزِيْزُ الرَّحِيْمُ

binaṣrillāh(i), yanṣuru may yasyā'(u), wa huwal-‘azīzur-raḥīm(u).

Ala ka dɛmɛ le kosɔn. A b’a fɛ ka min dɛmɛ, a b’o dɛmɛ. Ale lo ye Sebagayabɛɛtigi ye, hinɛbaga lo.

وَعْدَ اللّٰهِ ۗ لَا يُخْلِفُ اللّٰهُ وَعْدَهٗ وَلٰكِنَّ اَكْثَرَ النَّاسِ لَا يَعْلَمُوْنَ

wa‘dallāh(i), lā yukhlifullāhu wa‘dahū wa lākinna akṡaran-nāsi lā ya‘lamūn(a).

(O ye) Ala ka layidu ye. Ala tɛna a ka layidu tiɲɛ, nga mɔgɔ fanba t’o lɔn.

يَعْلَمُوْنَ ظَاهِرًا مِّنَ الْحَيٰوةِ الدُّنْيَاۖ وَهُمْ عَنِ الْاٰخِرَةِ هُمْ غٰفِلُوْنَ

ya‘lamūna ẓāhiram minal-ḥayātid-dun-yā, wa hum ‘anil-ākhirati hum gāfilūn(a).

U b’a lɔn min wolola (min be bɔ) duniɲa ka ɲɛnamaya kɔnɔ; k’a sɔrɔ (saya) koo la, u be miiri.

اَوَلَمْ يَتَفَكَّرُوْا فِيْٓ اَنْفُسِهِمْ ۗ مَا خَلَقَ اللّٰهُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ وَمَا بَيْنَهُمَآ اِلَّا بِالْحَقِّ وَاَجَلٍ مُّسَمًّىۗ وَاِنَّ كَثِيْرًا مِّنَ النَّاسِ بِلِقَاۤئِ رَبِّهِمْ لَكٰفِرُوْنَ

awalam yatafakkarū fī anfusihim, mā khalaqallāhus-samāwāti wal-arḍa wa mā bainahumā illā bil-ḥaqqi wa ajalim musammā(n), wa inna kaṡīram minan-nāsi biliqā'i rabbihim lakāfirūn(a).

Ani mun na u tɛ miiri (ko min kɛra) u yɛrɛ la? Ala ma sankolo ni dugukolo ni fɛɛn minw b’u cɛ, n’o danna, n’o tɛ, ani wagati latigɛnin kɔnɔ. Ani, tiɲɛn na, mɔgɔ fanba be ban tiɲɛn na k’u ka Ala kunbɛn.

اَوَلَمْ يَسِيْرُوْا فِى الْاَرْضِ فَيَنْظُرُوْا كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْۗ كَانُوْٓا اَشَدَّ مِنْهُمْ قُوَّةً وَّاَثَارُوا الْاَرْضَ وَعَمَرُوْهَآ اَكْثَرَ مِمَّا عَمَرُوْهَا وَجَاۤءَتْهُمْ رُسُلُهُمْ بِالْبَيِّنٰتِۗ فَمَا كَانَ اللّٰهُ لِيَظْلِمَهُمْ وَلٰكِنْ كَانُوْٓا اَنْفُسَهُمْ يَظْلِمُوْنَۗ

awalam yasīrū fil-arḍi fayanẓurū kaifa kāna ‘āqibatul-lażīna min qablihim, kānū asyadda minhum quwwataw wa aṡārul-arḍa wa ‘amarūhā akṡara mimmā ‘amarūhā wa jā'athum rusuluhum bil-bayyināt(i), famā kānallāhu liyaẓlimahum wa lākin kānū anfusahum yaẓlimūn(a).

Ani, yala u ma tagama dugukolo kan k’a filɛ min kɛra mɔgɔ minw tun be yen ka kɔn u ɲɛ (minw ye ciden sɔsɔ) wa? O mɔgɔw fanga ka bon n’u (u yɛrɛw) ye ani u ye dugukolo (dugukolo) sɛnɛ ani k’a yiriwa ka tɛmɛ u ye min yiriwa. O ta ciradenw fana nana o fɛ ni dalilu gwɛninw ye. O la, Ala tɛ tilenbaliyako kɛ u la, nka olu lo be tilenbaliyako kɛ u yɛrɛ la.

ثُمَّ كَانَ عَاقِبَةَ الَّذِيْنَ اَسَاۤءُوا السُّوْۤاٰىٓ اَنْ كَذَّبُوْا بِاٰيٰتِ اللّٰهِ وَكَانُوْا بِهَا يَسْتَهْزِءُوْنَ ࣖ

Ṡumma kāna ‘āqibatal-lażīna asā'us-sū'ā an każżabū bi'āyātillāhi wa kānū bihā yastahzi'ūn(a).

O kɔ, ɲangili min ka jugu ka tɛmɛ o kan, o ye kojugu kɛbagaw ta laban ye. Sabu u be Ala ka ayataw sɔsɔ ani u be yɛlɛ u la tuma bɛɛ.

اَللّٰهُ يَبْدَؤُا الْخَلْقَ ثُمَّ يُعِيْدُهٗ ثُمَّ اِلَيْهِ تُرْجَعُوْنَ

allāhu yabda'ul-khalqa ṡumma yu‘īduhū ṡumma ilaihi turja‘ūn(a).

Ala ye danfɛnw (danfɛnw) daminɛ, ka sɔrɔ ka segi a kan tugun; o kɔ, aw bɛna sekɔ ale le ma.

وَيَوْمَ تَقُوْمُ السَّاعَةُ يُبْلِسُ الْمُجْرِمُوْنَ

wa yauma taqūmus-sā‘atu yublisul-mujrimūn(a).

Ani loon min na (ni) lɛrɛ bena se, jurumunkɛlaw (shirikiw) bena u makumu jigitigɛ la.

وَلَمْ يَكُنْ لَّهُمْ مِّنْ شُرَكَاۤىِٕهِمْ شُفَعٰۤؤُا وَكَانُوْا بِشُرَكَاۤىِٕهِمْ كٰفِرِيْنَ

wa lam yakul lahum min syurakā'ihim syufa‘ā'u wa kānū bisyurakā'ihim kāfirīn(a).

Ani, u tɛ se ka delili kɛ (dɛmɛ) u ka boliw fɛ, k’a sɔrɔ u be ban u ka boliw la.

وَيَوْمَ تَقُوْمُ السَّاعَةُ يَوْمَىِٕذٍ يَّتَفَرَّقُوْنَ

wa yauma taqūmus-sā‘atu yauma'iżiy yatafarraqūn(a).

Ani, loon min na (tuma min na) latigɛli bena kɛ, o loon na adamadenw bena tila (kuluw la).

فَاَمَّا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ فَهُمْ فِيْ رَوْضَةٍ يُّحْبَرُوْنَ

fa ammal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti fahum fī rauḍatiy yuḥbarūn(a).

O ra, minw lara a ra, ka kɛwaleɲumanw kɛ, olugu bɛ nisɔndiya nankoyɔrɔ ra (sankolo).

وَاَمَّا الَّذِيْنَ كَفَرُوْا وَكَذَّبُوْا بِاٰيٰتِنَا وَلِقَاۤئِ الْاٰخِرَةِ فَاُولٰۤىِٕكَ فِى الْعَذَابِ مُحْضَرُوْنَ

wa ammal-lażīna kafarū wa każżabū bi'āyātinā wa liqā'il-ākhirati fa'ulā'ika fil-‘ażābi muḥḍarūn(a).

Minw banna, ka ban an ka tagamasiyɛnw na, ka ban lahara ɲɔgɔnye la, o tuma na, u bena to tɔɔrɔ la (jahanama).

فَسُبْحٰنَ اللّٰهِ حِيْنَ تُمْسُوْنَ وَحِيْنَ تُصْبِحُوْنَ

fa subḥānallāhi ḥīna tumsūna wa ḥīna tuṣbiḥūn(a).

O la, aw ka Ala bonya wulafɛ ani sɔgɔma (fajiri),

وَلَهُ الْحَمْدُ فِى السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ وَعَشِيًّا وَّحِيْنَ تُظْهِرُوْنَ

wa lahul-ḥamdu fis-samāwāti wal-arḍi wa ‘asyiyyaw wa ḥīna tuẓhirūn(a).

ani tanuli ka kɛ a ye sankolo la, dugukolo kan, sufɛ ani tilefɛ (tilefɛ).

يُخْرِجُ الْحَيَّ مِنَ الْمَيِّتِ وَيُخْرِجُ الْمَيِّتَ مِنَ الْحَيِّ وَيُحْيِ الْاَرْضَ بَعْدَ مَوْتِهَا ۗوَكَذٰلِكَ تُخْرَجُوْنَ ࣖ

yukhrijul-ḥayya minal-mayyiti wa yukhrijul-mayyita minal-ḥayyi wa yuḥyil-arḍa ba‘da mautihā, wa każālika tukhrajūn(a).

A ye mɔgɔ ɲanamanw bɔ suw cɛma, ka suw bɔ mɔgɔ ɲanamanw cɛma, ka dugukolo lakunu a sanin kɔ (jalen). Ani o cogo kelen na, aw bena bɔ (kaburu kɔnɔ).

وَمِنْ اٰيٰتِهٖٓ اَنْ خَلَقَكُمْ مِّنْ تُرَابٍ ثُمَّ اِذَآ اَنْتُمْ بَشَرٌ تَنْتَشِرُوْنَ

wa min āyātihī an khalaqakum min turābin ṡumma iżā antum basyarun tantasyirūn(a).

A ka tagamasiɲɛw dɔ ye ko a y’aw dan ka bɔ buguri la, o kɔ, aw barila ka kɛ adamadenw ye minw be wolo.

وَمِنْ اٰيٰتِهٖٓ اَنْ خَلَقَ لَكُمْ مِّنْ اَنْفُسِكُمْ اَزْوَاجًا لِّتَسْكُنُوْٓا اِلَيْهَا وَجَعَلَ بَيْنَكُمْ مَّوَدَّةً وَّرَحْمَةً ۗاِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيٰتٍ لِّقَوْمٍ يَّتَفَكَّرُوْنَ

wa min āyātihī an khalaqa lakum min anfusikum azwājal litaskunū ilaihā wa ja‘ala bainakum mawaddataw wa raḥmah(tan), inna fī żālika la'āyātil liqaumiy yatafakkarūn(a).

Ani a ka tagamasiɲɛw (a ka bonya) dɔ ye ko a ye furuɲɔgɔnw dan i ye ka bɔ i yɛrɛ sugu la, walisa i ka sɔn ani k’i yɛrɛ lafiya n’u ye, ani a ye kanuya ni kanuya dusukunnakow dan aw cɛ. Tiɲɛ na, tagamasiɲɛw be yen tiɲɛ na (Ala ka bonya) mɔgɔw fɛ minw be miiri.

وَمِنْ اٰيٰتِهٖ خَلْقُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ وَاخْتِلَافُ اَلْسِنَتِكُمْ وَاَلْوَانِكُمْۗ اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيٰتٍ لِّلْعٰلِمِيْنَ

wa min āyātihī khalqus-samāwāti wal-arḍi wakhtilāfu alsinatikum wa alwānikum, inna fī żālika la'āyātil lil-‘ālimīn(a).

A ka tagamasiɲɛw (bonya) dɔ ye sankolo ni dugukolo danni ye, aw ka kanw danfara ani aw fari kulɛri. Tiɲɛn na, o koo la, tagamasiɲɛw be yen tiɲɛn na minw b’o lɔn.

وَمِنْ اٰيٰتِهٖ مَنَامُكُمْ بِالَّيْلِ وَالنَّهَارِ وَابْتِغَاۤؤُكُمْ مِّنْ فَضْلِهٖۗ اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيٰتٍ لِّقَوْمٍ يَّسْمَعُوْنَ

wa min āyātihī manāmukum bil-laili wan-nahāri wabtigā'ukum min faḍlih(ī), inna fī żālika la'āyātil liqaumiy yasma‘ūn(a).

Ani (a ka bonya) tagamasiɲɛw cɛma, i ka sinɔgɔ sufɛ ni tilefɛ ani i ka jijali ka a ka nɛɛma dɔw ɲini. Tiɲɛn na, tagamasiɲɛw be yen tiɲɛn na jama min be lamɛnni kɛ.

وَمِنْ اٰيٰتِهٖ يُرِيْكُمُ الْبَرْقَ خَوْفًا وَّطَمَعًا وَّيُنَزِّلُ مِنَ السَّمَاۤءِ مَاۤءً فَيُحْيٖ بِهِ الْاَرْضَ بَعْدَ مَوْتِهَاۗ اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيٰتٍ لِّقَوْمٍ يَّعْقِلُوْنَ

wa min āyātihī yurīkumul-barqa khaufaw wa ṭama‘aw wa yunazzilu minas-samā'i mā'an fa yuḥyī bihil-arḍa ba‘da mautihā, inna fī żālika la'āyātil liqaumiy ya‘qilūn(a).

Ani a ka tagamasiɲɛw (a ka bonya) cɛma, a be sanpɛrɛ yira i la walisa ka siranya ni jigiya lawuli, ani a be jii (sanji) jigi ka bɔ sankolo la, o kɔ, n’o jii ye, a be dugukolo lakunu a sanin kɔ (jalen). Tiɲɛn na, o la, tagamasiɲɛw be yen tiɲɛn na jama faamuyabagaw fɛ.

وَمِنْ اٰيٰتِهٖٓ اَنْ تَقُوْمَ السَّمَاۤءُ وَالْاَرْضُ بِاَمْرِهٖۗ ثُمَّ اِذَا دَعَاكُمْ دَعْوَةًۖ مِّنَ الْاَرْضِ اِذَآ اَنْتُمْ تَخْرُجُوْنَ

wa min āyātihī an taqūmas-samā'u wal-arḍu bi'amrih(ī), ṡumma iżā da‘ākum da‘watam minal-arḍi iżā antum takhrujūn(a).

A ka tagamasiɲɛw (bonya) dɔ ye sankolo ni dugukolo sigili ye a sago fɛ. O kɔ, n’a y’aw weele siɲɛ kelen ka bɔ dugukolo kan, o yɔrɔnin bɛɛ, aw be bɔ (kaburu kɔnɔ).

وَلَهٗ مَنْ فِى السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ كُلٌّ لَّهٗ قٰنِتُوْنَ

wa lahū man fis-samāwāti wal-arḍ(i), kullul lahū qānitūn(a).

Sankolo ni dugukolo kan fɛɛn bɛɛ ye ale ta ye. Fɛɛn bɛɛ be kolo ale dɔrɔn lo ma.

وَهُوَ الَّذِيْ يَبْدَؤُا الْخَلْقَ ثُمَّ يُعِيْدُهٗ وَهُوَ اَهْوَنُ عَلَيْهِۗ وَلَهُ الْمَثَلُ الْاَعْلٰى فِى السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۚ وَهُوَ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ ࣖ

wa huwal-lażī yabda'ul-khalqa ṡumma yu‘īduhū wa huwa ahwanu ‘alaih(i), wa lahul-maṡalul-a‘lā fis-samāwāti wal-arḍ(i), wa huwal-‘azīzul-ḥakīm(u).

Ani, ale lo be danni daminɛ, ka sɔrɔ ka segi a kan, o ka nɔgɔ a ma. Ala Kɔrɔtaninba ka jogow b’a la sankolow ni dugukolo kan. Ani, ale lo ye Sebagayatigi ye, Hakilitigiba lo.

ضَرَبَ لَكُمْ مَّثَلًا مِّنْ اَنْفُسِكُمْۗ هَلْ لَّكُمْ مِّنْ مَّا مَلَكَتْ اَيْمَانُكُمْ مِّنْ شُرَكَاۤءَ فِيْ مَا رَزَقْنٰكُمْ فَاَنْتُمْ فِيْهِ سَوَاۤءٌ تَخَافُوْنَهُمْ كَخِيْفَتِكُمْ اَنْفُسَكُمْۗ كَذٰلِكَ نُفَصِّلُ الْاٰيٰتِ لِقَوْمٍ يَّعْقِلُوْنَ

Ḍaraba lakum maṡalam min anfusikum, hal lakum mim mā malakat aimānukum min syurakā'a fī mā razaqnākum fa'antum fīhi sawā'un takhāfūnahum kakhīfatikum anfusakum, każālika nufaṣṣilul-āyāti liqaumiy ya‘qilūn(a).

A bɛ talenw fɔ aw ye ka bɔ aw yɛrɛ le ra. Yala (aw b’a fɛ ni) baaraden minw b’aw bolo, olu dɔ ka kɛ aw ka baarakɛɲɔgɔnw ye, an ye balo min di aw ma, janko aw ka kɛ kelen ye n’u ye o koo la wa, o tuma na, aw be siran u ɲɛ i n’a fɔ aw be siran aw sigiɲɔgɔn ɲɛ cogo min na. O cogo la, an be vɛrisew ɲɛfɔ jama ye min be faamuyali kɛ.

بَلِ اتَّبَعَ الَّذِيْنَ ظَلَمُوْٓا اَهْوَاۤءَهُمْ بِغَيْرِ عِلْمٍۗ فَمَنْ يَّهْدِيْ مَنْ اَضَلَّ اللّٰهُ ۗوَمَا لَهُمْ مِّنْ نّٰصِرِيْنَ

balittaba‘al-lażīna ẓalamū ahwā'ahum bigairi ‘ilm(in), famay yahdī man aḍallallāh(u), wa mā lahum min nāṣirīn(a).

Nka mɔgɔ terenbariw bɛ tugu o ta negelakow kɔ, k’a sɔrɔ o ma o lɔn; O la, Ala ye mɔgɔ minw lafili, jɔn lo be se k’u bilasira? Dɛmɛbaga fana tun tɛ o fɛ.

فَاَقِمْ وَجْهَكَ لِلدِّيْنِ حَنِيْفًاۗ فِطْرَتَ اللّٰهِ الَّتِيْ فَطَرَ النَّاسَ عَلَيْهَاۗ لَا تَبْدِيْلَ لِخَلْقِ اللّٰهِ ۗذٰلِكَ الدِّيْنُ الْقَيِّمُۙ وَلٰكِنَّ اَكْثَرَ النَّاسِ لَا يَعْلَمُوْنَۙ

fa aqim wajhaka lid-dīni ḥanīfā(n), fiṭratallāhil-latī faṭaran-nāsa ‘alaihā, lā tabdīla likhalqillāh(i), żālikad-dīnul-qayyim(u), wa lākinna akṡaran-nāsi lā ya‘lamūn(a).

O la, i k’i ɲɛda tilen diinan (silamɛya) fan fɛ; (ka kɛɲɛ ni) Ala ka cogoya ye bari a ye adamadenw dan ka kɛɲɛ n’o (fitrah) ye. Yɛlɛmani tɛ Ala ka danfɛnw na. (O ye) diinan tilennin ye, nka mɔgɔ fanba m’a lɔn, .

۞ مُنِيْبِيْنَ اِلَيْهِ وَاتَّقُوْهُ وَاَقِيْمُوا الصَّلٰوةَ وَلَا تَكُوْنُوْا مِنَ الْمُشْرِكِيْنَۙ

munībīna ilaihi wattaqūhu wa aqīmuṣ-ṣalāta wa lā takūnū minal-musyrikīn(a).

ka segi ka nimisa a kɔrɔ, ka siran a ɲɛ, ka delili kɛ, ani ka kana kɛ Ala jɛnɲɔgɔnw ye,

مِنَ الَّذِيْنَ فَرَّقُوْا دِيْنَهُمْ وَكَانُوْا شِيَعًا ۗ كُلُّ حِزْبٍۢ بِمَا لَدَيْهِمْ فَرِحُوْنَ

minal-lażīna farraqū dīnahum wa kānū syiya‘ā(n), kullu ḥizbim bimā ladaihim fariḥūn(a).

o ye mɔgɔw ye minw b’u ka diinan tilan ani k’u tilan jɛnkulu caaman na. Min be u ka jɛnkulu kɔnɔ, jɛnkulu kelen kelen bɛɛ be waso o la.

وَاِذَا مَسَّ النَّاسَ ضُرٌّ دَعَوْا رَبَّهُمْ مُّنِيْبِيْنَ اِلَيْهِ ثُمَّ اِذَآ اَذَاقَهُمْ مِّنْهُ رَحْمَةً اِذَا فَرِيْقٌ مِّنْهُمْ بِرَبِّهِمْ يُشْرِكُوْنَۙ

wa iżā massan-nāsa ḍurrun da‘au rabbahum munībīna ilaihi ṡumma iżā ażāqahum minhu raḥmatan iżā farīqum minhum birabbihim yusyrikūn(a).

Ni farati dɔ ye mɔgɔw sɔrɔ, u b’u ka Matigi weele k’u ka segi (nimisa) a ma, o kɔ, n’a y’a ka nɛɛma dɔɔni di u ma, u dɔw be bari ka jɛn ni Ala ye.

لِيَكْفُرُوْا بِمَآ اٰتَيْنٰهُمْۗ فَتَمَتَّعُوْاۗ فَسَوْفَ تَعْلَمُوْنَ

liyakfurū bimā ātaināhum, fatamatta‘ū, fasaufa ta‘lamūn(a).

An ka nɛɛma min di o ma, o ye ban o ra. Ani, i ka ɲɛnagwɛ, o kɔ, i bena a lɔn (i ka kɛwalew kɔlɔlɔw).

اَمْ اَنْزَلْنَا عَلَيْهِمْ سُلْطٰنًا فَهُوَ يَتَكَلَّمُ بِمَا كَانُوْا بِهٖ يُشْرِكُوْنَ

am anzalnā ‘alaihim sulṭānan fahuwa yatakallamu bimā kānū bihī yusyrikūn(a).

Walima an ye kunnafoni dɔw jigi u ma, k’u ɲɛfɔ (k’u sɛmɛntiya) u be min jɛn ni Ala ye (tuma bɛɛ) wa?

وَاِذَآ اَذَقْنَا النَّاسَ رَحْمَةً فَرِحُوْا بِهَاۗ وَاِنْ تُصِبْهُمْ سَيِّئَةٌ ۢبِمَا قَدَّمَتْ اَيْدِيْهِمْ اِذَا هُمْ يَقْنَطُوْنَ

wa iżā ażaqnan-nāsa raḥmatan fariḥū bihā, wa in tuṣibhum sayyi'atum bimā qaddamat aidīhim iżā hum yaqnaṭūn(a).

N’an ye hinu kɛ adamadenw na, siga t’a la, u bena nisɔndiya o la (nɛɛma). Nka ni balawo (farati) dɔ y’u sɔrɔ u yɛrɛ ka jurumu kosɔn, u jigi be tigɛ o yɔrɔnin bɛɛ.

اَوَلَمْ يَرَوْا اَنَّ اللّٰهَ يَبْسُطُ الرِّزْقَ لِمَنْ يَّشَاۤءُ وَيَقْدِرُۗ اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيٰتٍ لِّقَوْمٍ يُّؤْمِنُوْنَ

awalam yarau annallāha yabsuṭur-rizqa limay yasyā'u wa yaqdir(u), inna fī żālika la'āyātil liqaumiy yu'minūn(a).

Ani u m’a kɔrɔsi ko Ala be balo di mɔgɔ min ma, a b’o di a ma ani a b’a dantigɛ (a b’a fɛ min na). Tiɲɛ na, tagamasiɲɛw be yen tiɲɛ na (Ala ka bonya) lanabagaw fɛ.

فَاٰتِ ذَا الْقُرْبٰى حَقَّهٗ وَالْمِسْكِيْنَ وَابْنَ السَّبِيْلِۗ ذٰلِكَ خَيْرٌ لِّلَّذِيْنَ يُرِيْدُوْنَ وَجْهَ اللّٰهِ ۖوَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْمُفْلِحُوْنَ

fa āti żal-qurbā ḥaqqahū wal-miskīna wabnas-sabīl(i), żālika khairul lil-lażīna yurīdūna wajhallāh(i), wa ulā'ika humul-mufliḥūn(a).

O la, u k’u ka joo di u somɔgɔw ma minw ka surun u la, ani fantanw ni mɔgɔw minw be tagama na. Minw bɛ Ala diya ɲini, olugu le ka fisa. Ani, olu lo ye mɔgɔ kunnadiyaninw ye.

وَمَآ اٰتَيْتُمْ مِّنْ رِّبًا لِّيَرْبُوَا۟ فِيْٓ اَمْوَالِ النَّاسِ فَلَا يَرْبُوْا عِنْدَ اللّٰهِ ۚوَمَآ اٰتَيْتُمْ مِّنْ زَكٰوةٍ تُرِيْدُوْنَ وَجْهَ اللّٰهِ فَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْمُضْعِفُوْنَ

wa mā ātaitum mir ribal liyarbuwa fī amwālin-nāsi falā yarbū ‘indallāh(i), wa mā ātaitum min zakātin turīdūna wajhallāhi fa'ulā'ika humul-muḍ‘ifūn(a).

Ani riba (faran) o riba (farankan) min be di walisa mɔgɔw ka nafolo ka caya, o tɛ caya Ala ɲɛɛ kɔrɔ. Aw be min di zaka cogoya la, aw b’a fɛ ka min di Ala ma, olu lo be caya (sara).

اَللّٰهُ الَّذِيْ خَلَقَكُمْ ثُمَّ رَزَقَكُمْ ثُمَّ يُمِيْتُكُمْ ثُمَّ يُحْيِيْكُمْۗ هَلْ مِنْ شُرَكَاۤىِٕكُمْ مَّنْ يَّفْعَلُ مِنْ ذٰلِكُمْ مِّنْ شَيْءٍۗ سُبْحٰنَهٗ وَتَعٰلٰى عَمَّا يُشْرِكُوْنَ ࣖ

allāhul-lażī khalaqakum ṡumma razaqakum ṡumma yumītukum ṡumma yuḥyīkum, hal min syurakā'ikum may yaf‘alu min żālikum min syai'(in), subḥānahū wa ta‘ālā ‘ammā yusyrikūn(a).

Ala y’aw dan, ka sɔrɔ k’aw balo, ka sɔrɔ k’aw faga, ka sɔrɔ k’aw lakunu. I ye mɔgɔ minw fara Ala kan, yala mɔgɔ dɔ be yen u cɛma min be se k’o ɲɔgɔn kɛ wa? U be min jɛn ni ɲɔgɔn ye, nɔɔrɔ ka kɛ ale lo ye ani Saninba ye.

ظَهَرَ الْفَسَادُ فِى الْبَرِّ وَالْبَحْرِ بِمَا كَسَبَتْ اَيْدِى النَّاسِ لِيُذِيْقَهُمْ بَعْضَ الَّذِيْ عَمِلُوْا لَعَلَّهُمْ يَرْجِعُوْنَ

Żaharal-fasādu fil-barri wal-baḥri bimā kasabat aidin-nāsi liyużīqahum ba‘ḍal-lażī ‘amilū la‘allahum yarji‘ūn(a).

A y’a ye ko tiɲɛni min be kɛ dugukolo kan ani baji kan, o be sɔrɔ adamaden bolow ka kɛwalew lo fɛ; Ala b’a fɛ u k’u ka kɛwalew dɔw (kɔlɔlɔ) lɔn, walisa u ka segi (sira tilennin kan).

قُلْ سِيْرُوْا فِى الْاَرْضِ فَانْظُرُوْا كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلُۗ كَانَ اَكْثَرُهُمْ مُّشْرِكِيْنَ

qul sīrū fil-arḍi fanẓurū kaifa kāna ‘āqibatul-lażīna min qabl(u), kāna akṡaruhum musyrikīn(a).

A fɔ (Muhamadu) ko: "Aw ye dugukolo yaala k'a filɛ mɔgɔ kɔrɔw laban tun be cogo min na. U fanba tun ye mɔgɔw ye minw tun be jɛn ni (Ala) ye."

فَاَقِمْ وَجْهَكَ لِلدِّيْنِ الْقَيِّمِ مِنْ قَبْلِ اَنْ يَّأْتِيَ يَوْمٌ لَّا مَرَدَّ لَهٗ مِنَ اللّٰهِ يَوْمَىِٕذٍ يَّصَّدَّعُوْنَ

fa'aqim lid-dīnil-qayyimi min qabli ay ya'tiya yaumul lā maradda lahū minallāhi yauma'iżiy yaṣṣadda‘ūn(a).

O la, aw k’aw ɲɛda yɛlɛma diinan tilennin (silamɛya) ma sanni loon (kiyabɔ) ka na ka bɔ Ala fɛ, min tɛ se ka ban, o loon na u bena fara ɲɔgɔn kan.

مَنْ كَفَرَ فَعَلَيْهِ كُفْرُهٗۚ وَمَنْ عَمِلَ صَالِحًا فَلِاَنْفُسِهِمْ يَمْهَدُوْنَۙ

man kafara fa ‘alaihi kufruh(ū), wa man ‘amila ṣāliḥan fali'anfusihim yamhadūn(a).

Ni mɔgɔ o mɔgɔ ye kafiri ye, o tigi kelen lo b’a ka kafiri kɔlɔlɔw ta; ani mɔgɔ o mɔgɔ bɛ kɛwaleɲumanw kɛ, o tigi bɛ yɔrɔ labɛn a yɛrɛ ye (yɔrɔ ɲuman), .

لِيَجْزِيَ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ مِنْ فَضْلِهٖۗ اِنَّهٗ لَا يُحِبُّ الْكٰفِرِيْنَ

liyajziyal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti min faḍlih(ī), innahū lā yuḥibbul-kāfirīn(a).

o cogo ra, minw lara a ra, ka kɛwaleɲumanw kɛ, Ala bɛna o sara ni a ta nɛɛma ye. Tiɲɛ na, kafiriw (kafiriw) koo man di a ye.

وَمِنْ اٰيٰتِهٖٓ اَنْ يُّرْسِلَ الرِّيٰحَ مُبَشِّرٰتٍ وَّلِيُذِيْقَكُمْ مِّنْ رَّحْمَتِهٖ وَلِتَجْرِيَ الْفُلْكُ بِاَمْرِهٖ وَلِتَبْتَغُوْا مِنْ فَضْلِهٖ وَلَعَلَّكُمْ تَشْكُرُوْنَ

wa min āyātihī ay yursilar-riyāḥa mubasysyirātiw wa liyużīqakum mir raḥmatihī wa litajriyal-fulka bi'amrihī wa litabtagū min faḍlihī wa la‘allakum tasykurūn(a).

Ani a ka tagamasiɲɛw (a ka bonya) dɔ ye ko a be fɔɲɔ ci i n’a fɔ kibaro diiman fɔbaga ani walisa aw k’a ka nɛɛma dɔ mɛn ani walisa kurunw ka se ka taga a ka cikan fɛ ani (ani fana) walisa aw k’a ka nɛɛma dɔw ɲini, ani walisa aw ka se ka waleɲuman lɔn.

وَلَقَدْ اَرْسَلْنَا مِنْ قَبْلِكَ رُسُلًا اِلٰى قَوْمِهِمْ فَجَاۤءُوْهُمْ بِالْبَيِّنٰتِ فَانْتَقَمْنَا مِنَ الَّذِيْنَ اَجْرَمُوْاۗ وَكَانَ حَقًّاۖ عَلَيْنَا نَصْرُ الْمُؤْمِنِيْنَ

wa laqad arsalnā min qablika rusulan ilā qaumihim fajā'ūhum bil-bayyināti fantaqamnā minal-lażīna ajramū, wa kāna ḥaqqan ‘alainā naṣrul-mu'minīn(a).

Tiɲɛ na, an ye ciden caaman ci ka taga a ka mɔgɔw fɛ, u nana a fɛ ni kunnafoni caaman ye, o kɔ, an ye jurumunkɛlaw hakɛ ta. Ani, an ka joo lo ka mɔgɔ minw limaniyara, olu dɛmɛ.

اَللّٰهُ الَّذِيْ يُرْسِلُ الرِّيٰحَ فَتُثِيْرُ سَحَابًا فَيَبْسُطُهٗ فِى السَّمَاۤءِ كَيْفَ يَشَاۤءُ وَيَجْعَلُهٗ كِسَفًا فَتَرَى الْوَدْقَ يَخْرُجُ مِنْ خِلٰلِهٖۚ فَاِذَآ اَصَابَ بِهٖ مَنْ يَّشَاۤءُ مِنْ عِبَادِهٖٓ اِذَا هُمْ يَسْتَبْشِرُوْنَۚ

allāhul-lażī yursilur-riyāḥa fatuṡīru saḥāban fayabsuṭuhū fis-samā'i kaifa yasyā'u wa yaj‘aluhū kisafan fataral-wadqa yakhruju min khilālih(ī), fa'iżā aṣāba bihī may yasyā'u min ‘ibādihī iżā hum yastabsyirūn(a).

Ala lo be fiɲɛ ci, o kɔ, fiɲɛ be sankabaw lamaga ani Ala b’u jɛnsɛn sankolo la i n’a fɔ a b’a fɛ cogo min na, k’u kɛ kurukuruw ye, o kɔ, i be sanji ye ka bɔ yɔrɔw la, o la, n’a y’a jigi a ka jɔnw fɛ, a b’a fɛ minw na, u be bari ka nisɔndiya.

وَاِنْ كَانُوْا مِنْ قَبْلِ اَنْ يُّنَزَّلَ عَلَيْهِمْ مِّنْ قَبْلِهٖ لَمُبْلِسِيْنَۚ

wa in kānū min qabli ay yunazzala ‘alaihim min qablihī lamublisīn(a).

Tiɲɛn na, sanni sanji ka ben u kan, u jigi tun tigɛra tiɲɛn na.

فَانْظُرْ اِلٰٓى اٰثٰرِ رَحْمَتِ اللّٰهِ كَيْفَ يُحْيِ الْاَرْضَ بَعْدَ مَوْتِهَاۗ اِنَّ ذٰلِكَ لَمُحْيِ الْمَوْتٰىۚ وَهُوَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ

fanẓur ilā āṡāri raḥmatillāhi kaifa yuḥyil-arḍa ba‘da mautihā, inna żālika lamuḥyil-mautā, wa huwa ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

O la, aw k’aw janto Ala ka hinna tagamasiɲɛw na, Ala ye dugukolo lakunu cogo min na a sanin kɔ (jalen). Tiɲɛn na, o kɔrɔ ko siga t’a la (se b’a la ka) suuw lakunu. Ani, ale lo ye Sebagayabɛɛtigi ye fɛɛn bɛɛ kan.

وَلَىِٕنْ اَرْسَلْنَا رِيْحًا فَرَاَوْهُ مُصْفَرًّا لَّظَلُّوْا مِنْۢ بَعْدِهٖ يَكْفُرُوْنَ

wa la'in arsalnā rīḥan fara'auhu muṣfarral laẓallū mim ba‘dihī yakfurūn(a).

Tiɲɛ na, n’an ye fɔɲɔ ci, n’u y’a ye ko falenfɛnw be yɛlɛma ka kɛ nɛrɛmuguman ye, siga t’a la, o kɔ, u bele bena ban.

فَاِنَّكَ لَا تُسْمِعُ الْمَوْتٰى وَلَا تُسْمِعُ الصُّمَّ الدُّعَاۤءَ اِذَا وَلَّوْا مُدْبِرِيْنَ

fa innaka lā tusmi‘ul-mautā wa lā tusmi‘uṣ-ṣummad-du‘ā'a iżā wallau mudbirīn(a).

O ra, can ra, aw tɛna se ka mɔgɔ saninw mɛn, ka tulogwerenw kulekan mɛn, ni o ka o kɔ don.

وَمَآ اَنْتَ بِهٰدِ الْعُمْيِ عَنْ ضَلٰلَتِهِمْۗ اِنْ تُسْمِعُ اِلَّا مَنْ يُّؤْمِنُ بِاٰيٰتِنَا فَهُمْ مُّسْلِمُوْنَ ࣖ

wa mā anta bihādil-‘umyi ‘an ḍalālatihim, in tusmi‘u illā may yu'minu bi'āyātinā fahum muslimūn(a).

Minw ye fiyentɔw ye, aw tɛna se k’u bilasira u ka fili la. Ani aw tɛ se ka (Ala ka cifɔniw) lamɛn fɔɔ minw lara an ka ayataw la, o tuma na, olu lo be kolo (an ma).

۞ اَللّٰهُ الَّذِيْ خَلَقَكُمْ مِّنْ ضَعْفٍ ثُمَّ جَعَلَ مِنْۢ بَعْدِ ضَعْفٍ قُوَّةً ثُمَّ جَعَلَ مِنْۢ بَعْدِ قُوَّةٍ ضَعْفًا وَّشَيْبَةً ۗيَخْلُقُ مَا يَشَاۤءُۚ وَهُوَ الْعَلِيْمُ الْقَدِيْرُ

allāhul-lażī khalaqakum min ḍa‘fin ṡumma ja‘ala mim ba‘di ḍa‘fin quwwatan ṡumma ja‘ala mim ba‘di quwwatin ḍa‘faw wa syaibah(tan), yakhluqu mā yasyā'(u), wa huwal-‘alīmul-qadīr(u).

Ala lo y’i dan ka bɔ barikantanya la, o kɔ, a y’i kɛ o barikantanya kɔ ka kɛ fangatigi ye, o kɔ, a ye (i) kɛ barikantanya kɔ, barikantan (kokura) ani bugurinjɛ ye. A sago be min dan, a b’o lo dan. Ani, ale lo be koo bɛɛ lɔn, a be se koo bɛɛ la.

وَيَوْمَ تَقُوْمُ السَّاعَةُ يُقْسِمُ الْمُجْرِمُوْنَ ەۙ مَا لَبِثُوْا غَيْرَ سَاعَةٍ ۗ كَذٰلِكَ كَانُوْا يُؤْفَكُوْنَ

wa yauma taqūmus-sā‘atu yuqsimul-mujrimūn(a), mā labiṡū gaira sā‘ah(tin), każālika kānū yu'fakūn(a).

Ani, loon min na lɛrɛ bena se, jurumunkɛlaw be kali k’u bena to (kaburu kɔnɔ) wagati dɔɔni dɔrɔn (dɔrɔn). O cogo ra, o tun bɛ to ka yɛlɛma (ka bɔ tiɲɛ ra).

وَقَالَ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْعِلْمَ وَالْاِيْمَانَ لَقَدْ لَبِثْتُمْ فِيْ كِتٰبِ اللّٰهِ اِلٰى يَوْمِ الْبَعْثِۖ فَهٰذَا يَوْمُ الْبَعْثِ وَلٰكِنَّكُمْ كُنْتُمْ لَا تَعْلَمُوْنَ

wa qālal-lażīna ūtul-‘ilma wal-īmāna laqad labiṡtum fī kitābillāhi ilā yaumil-ba‘ṡ(i), fa hāżā yaumul-ba‘ṡi wa lākinnakum kuntum lā ta‘lamūn(a).

Lɔnniya ni limaniya dira minw ma, olu ko: "Tiɲɛ na, aw tora (kaburu kɔnɔ) ka kɛɲɛ ni Ala ka sariya ye, fɔɔ ka taga se sukununi loon ma. O la, nin ye sukununi loon ye, nka (sanni) aw tun ma la a la."

فَيَوْمَىِٕذٍ لَّا يَنْفَعُ الَّذِيْنَ ظَلَمُوْا مَعْذِرَتُهُمْ وَلَا هُمْ يُسْتَعْتَبُوْنَ

fa yauma'iżil lā yanfa‘ul-lażīna ẓalamū ma‘żiratuhum wa lā hum yusta‘tabūn(a).

O la, o loon na, nafa foyi tɛna sɔrɔ (tugu) kojugukɛlaw ka yafa ɲini na, ani sababu tɛna di u ma ka nimisa tugu.

وَلَقَدْ ضَرَبْنَا لِلنَّاسِ فِيْ هٰذَا الْقُرْاٰنِ مِنْ كُلِّ مَثَلٍۗ وَلَىِٕنْ جِئْتَهُمْ بِاٰيَةٍ لَّيَقُوْلَنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْٓا اِنْ اَنْتُمْ اِلَّا مُبْطِلُوْنَ

wa laqad ḍarabnā lin-nāsi fī hāżal-qur'āni min kulli maṡal(in), wa la'in ji'tahum bi'āyatil layaqūlannal-lażīna kafarū in antum illā mubṭilūn(a).

Ani tiɲɛ na, an ye ntalen sugu bɛɛ ɲɛfɔ adamadenw ye nin alikurana kɔnɔ. Ni aw nana ni ayata dɔ ye o fɛ, siga t’a ra, kafiriw bɛna a fɔ ko: «Aw ye mɔgɔw dɔrɔn le ye, minw bɛ galonw labɛn.»

كَذٰلِكَ يَطْبَعُ اللّٰهُ عَلٰى قُلُوْبِ الَّذِيْنَ لَا يَعْلَمُوْنَ

każālika yaṭba‘ullāhu ‘alā qulūbil-lażīna lā ya‘lamūn(a).

O cogo la, Ala be mɔgɔw dusukunw datugu minw t’a fɛ ka faamuyali kɛ.

فَاصْبِرْ اِنَّ وَعْدَ اللّٰهِ حَقٌّ وَّلَا يَسْتَخِفَّنَّكَ الَّذِيْنَ لَا يُوْقِنُوْنَ ࣖ

faṣbir inna wa‘dallāhi ḥaqquw wa lā yastakhiffannakal-lażīna lā yūqinūn(a).

O la, i ka muɲu (Muhamadu), tiɲɛ na, Ala ka layidu ye tiɲɛ ye ani i kana a to abada mɔgɔ minw ma la a la (Ala ka ayataw tiɲɛ) k’i hakili ɲagami.