Q.S अल-कलाम (اَلْقَلَم) - 52 पदों की संख्या

نۤ ۚوَالْقَلَمِ وَمَا يَسْطُرُوْنَۙ

nūn, wal-qalami wa mā yasṭurūn(a).

नुन्न। कलम आ लिखनिहार,

مَآ اَنْتَ بِنِعْمَةِ رَبِّكَ بِمَجْنُوْنٍ

mā anta bini‘mati rabbika bimajnūn(in).

अपन प्रभु के कृपा स अहाँ (मुहम्मद) पागल नै छी।

وَاِنَّ لَكَ لَاَجْرًا غَيْرَ مَمْنُوْنٍۚ

wa inna laka la'ajran gaira mamnūn(in).

आ सचमुच अहाँ के एकटा पैघ इनाम जरूर भेटत जे कहियो खत्म नै होयत।

وَاِنَّكَ لَعَلٰى خُلُقٍ عَظِيْمٍ

wa innaka la‘alā khuluqin ‘aẓīm(in).

आ सत्ते अहाँक सचमुच उदात्त चरित्र अछि।

فَسَتُبْصِرُ وَيُبْصِرُوْنَۙ

fasatubṣiru wa yubṣirūn(a).

तखन एक दिन अहाँ सभ देखब आ ओहो सभ (काफिर सभ) सेहो देखताह,

بِاَيِّىكُمُ الْمَفْتُوْنُ

bi'ayyikumul-maftūn(u).

अहाँ मे सँ के बताह अछि?

اِنَّ رَبَّكَ هُوَ اَعْلَمُ بِمَنْ ضَلَّ عَنْ سَبِيْلِهٖۖ وَهُوَ اَعْلَمُ بِالْمُهْتَدِيْنَ

inna rabbaka huwa a‘lamu biman ḍalla ‘an sabīlih(ī), wa huwa a‘lamu bil-muhtadīn(a).

सचमुच, अहाँक प्रभु, ओ बेसी सँ बेसी जनैत छथि जे हुनकर मार्ग सँ के भटकैत अछि; आ ओ वैह छथि जे सभसँ नीक जकाँ जनैत छथि जे मार्गदर्शन प्राप्त करयवला लोक के छथि |

فَلَا تُطِعِ الْمُكَذِّبِيْنَ

falā tuṭi‘il-mukażżibīn(a).

तेँ (अल्लाह के आयत) के नकारय वाला के बात नै मानब।

وَدُّوْا لَوْ تُدْهِنُ فَيُدْهِنُوْنَۚ

waddū lau tudhinu fayudhinūn(a).

ओ सभ चाहैत छथि जे अहाँ नम्र रहू तेँ ओहो सभ नम्र हेताह (ओहो)।

وَلَا تُطِعْ كُلَّ حَلَّافٍ مَّهِيْنٍۙ

wa lā tuṭi‘ kulla ḥallāfim mahīn(in).

आ जकरा गारि पढ़ब नीक लगैत छैक आ अपमान करब नीक लगैत छैक, ओकर बात नहि मानब,

هَمَّازٍ مَّشَّاۤءٍۢ بِنَمِيْمٍۙ

hammāzim masysyā'im binamīm(in).

आलोचना करब नीक लगैत अछि, जे तेजीसँ निंदा पसारैत अछि,

مَّنَّاعٍ لِّلْخَيْرِ مُعْتَدٍ اَثِيْمٍۙ

mannā‘il lil-khairi mu‘tadin aṡīm(in).

जे सभ भलाई मे बाधा उत्पन्न करैत अछि, जे सीमा सँ आगू बढ़ैत अछि आ पाप सँ भरल अछि।

عُتُلٍّۢ بَعْدَ ذٰلِكَ زَنِيْمٍۙ

‘utullim ba‘da żālika zanīm(in).

जेकरऽ हिंसक चरित्र छै, एकरऽ अलावा वू अपनऽ अपराध के लेलऽ भी प्रसिद्ध छै,

اَنْ كَانَ ذَا مَالٍ وَّبَنِيْنَۗ

an kāna żā māliw wa banīn(a).

कारण ओ धनिक अछि आ ओकरा बहुत रास संतान अछि।

اِذَا تُتْلٰى عَلَيْهِ اٰيٰتُنَا قَالَ اَسَاطِيْرُ الْاَوَّلِيْنَۗ

iżā tutlā ‘alaihi āyātunā qāla asāṭīrul-awwalīn(a).

जखन हुनका हमर सभक श्लोक सुनाओल गेलनि तखन ओ कहलनि, "(ई सभ) प्राचीन लोकक कथा थिक |"

سَنَسِمُهٗ عَلَى الْخُرْطُوْمِ

sanasimuhū ‘alal-khurṭūm(i).

बाद मे हम (हुनकर) ट्रंक पर निशान लगा देब।

اِنَّا بَلَوْنٰهُمْ كَمَا بَلَوْنَآ اَصْحٰبَ الْجَنَّةِۚ اِذْ اَقْسَمُوْا لَيَصْرِمُنَّهَا مُصْبِحِيْنَۙ

innā balaunāhum kamā balaunā aṣḥābal-jannah(ti), iż aqsamū layaṣrimunnahā muṣbiḥīn(a).

सचमुच, हम हुनका (मक्का के मुश्रिक) के ओहिना परखने छी जेना हम सब गाछी के मालिक के परीक्षा केने छी, जखन ओ सब शपथ केने छलाह जे ओ सब भोर में (उपज) निश्चित रूप स काटि लेताह,

وَلَا يَسْتَثْنُوْنَ

wa lā yastaṡnūn(a).

मुदा ओ सभ कोनो छोड़ि नहि देलक (कहैत, “इंशा अल्लाह”)।

فَطَافَ عَلَيْهَا طَاۤىِٕفٌ مِّنْ رَّبِّكَ وَهُمْ نَاۤىِٕمُوْنَ

fa ṭāfa ‘alaihā ṭā'ifum mir rabbika wa hum nā'imūn(a).

तखन ओ सभ सुतल काल अहाँक प्रभुक दिस सँ गाछी पर विपत्ति आबि गेल |

فَاَصْبَحَتْ كَالصَّرِيْمِۙ

fa aṣbaḥat kaṣ-ṣarīm(i).

तेँ गाछी पिच-कारी राति जकाँ कारी भ’ गेल,

فَتَنَادَوْا مُصْبِحِيْنَۙ

fa tanādau muṣbiḥīn(a).

तखन भोरे एक दोसराकेँ बजौलनि।

اَنِ اغْدُوْا عَلٰى حَرْثِكُمْ اِنْ كُنْتُمْ صٰرِمِيْنَ

anigdū ‘alā ḥarṡikum in kuntum ṣārimīn(a).

“फसल काटय चाहैत छी तऽ भोरे भोरे अपन गाछी दिस जाउ।”

فَانْطَلَقُوْا وَهُمْ يَتَخَافَتُوْنَۙ

fanṭalaqū wa hum yatakhāfatūn(a).

तेँ फुसफुसाइत विदा भेलाह।

اَنْ لَّا يَدْخُلَنَّهَا الْيَوْمَ عَلَيْكُمْ مِّسْكِيْنٌۙ

allā yadkhulannahal-yauma ‘alaikum miskīn(un).

“आइ दिन कोनो गरीबकेँ अपन गाछीमे प्रवेश नहि दियौक।

وَّغَدَوْا عَلٰى حَرْدٍ قٰدِرِيْنَ

wa gadau ‘alā ḥardin qādirīn(a).

आ (गरीब) केँ बाधा पहुँचेबाक इरादा सँ भोरे-भोर विदा भ' गेलाह, भले ओ सभ (ओकरा सभक मददि) क' सकलाह।

فَلَمَّا رَاَوْهَا قَالُوْٓا اِنَّا لَضَاۤلُّوْنَۙ

falammā ra'auhā qālū innā laḍāllūn(a).

तेँ जखन ओ सभ गाछी देखि कहलक, “सत्ते, हम सभ सत्ते भटकल लोक छी।

بَلْ نَحْنُ مَحْرُوْمُوْنَ

bal naḥnu maḥrūmūn(a).

एतेक धरि जे हमरा सभ केँ किछु नहि भेटैत अछि।"

قَالَ اَوْسَطُهُمْ اَلَمْ اَقُلْ لَّكُمْ لَوْلَا تُسَبِّحُوْنَ

qāla ausaṭuhum alam aqul lakum lau lā tusabbiḥūn(a).

हुनका सभ मे सँ सबसँ बुद्धिमान कहलनि, "की हम अहाँ सभ केँ नहि कहलियनि जे अहाँ सभ (अपन प्रभुक) महिमा किएक नहि करैत छी |"

قَالُوْا سُبْحٰنَ رَبِّنَآ اِنَّا كُنَّا ظٰلِمِيْنَ

qālū subḥāna rabbinā innā kunnā ẓālimīn(a).

ओ सभ कहलक, “हमरा सभक प्रभुक महिमा हो, हम सभ अन्यायी लोक छी।”

فَاَقْبَلَ بَعْضُهُمْ عَلٰى بَعْضٍ يَّتَلَاوَمُوْنَ

fa'aqbala ba‘ḍuhum ‘alā ba‘ḍiy yatalāwamūn(a).

तखन एक दोसरा के सामना करैत एक दोसरा के दोषी ठहराबैत छथि।

قَالُوْا يٰوَيْلَنَآ اِنَّا كُنَّا طٰغِيْنَ

qālū yā wailanā innā kunnā ṭāgīn(a).

ओ सभ कहलकनि, "धिक्कार हमरा सभक लेल! सत्ते, हम सभ सीमाक उल्लंघन करय बला लोक छी।"

عَسٰى رَبُّنَآ اَنْ يُّبْدِلَنَا خَيْرًا مِّنْهَآ اِنَّآ اِلٰى رَبِّنَا رٰغِبُوْنَ

‘asā rabbunā ay yubdilanā khairam minhā innā ilā rabbinā rāgibūn(a).

"आशा अछि जे भगवान हमरा सभक जगह एहि सँ नीक (बगीचा) बना लेताह। सचमुच, हम सभ अपन भगवान सँ क्षमाक आशा करैत छी।"

كَذٰلِكَ الْعَذَابُۗ وَلَعَذَابُ الْاٰخِرَةِ اَكْبَرُۘ لَوْ كَانُوْا يَعْلَمُوْنَ ࣖ

każālikal-‘ażāb(u), wa la‘ażābul-ākhirati akbar(u), lau kānū ya‘lamūn(a).

एहन दण्ड (संसार मे) अछि। आ सत्ते परलोक मे सजा बेसी होइत जँ हुनका लोकनि केँ मात्र बुझल रहैत।

اِنَّ لِلْمُتَّقِيْنَ عِنْدَ رَبِّهِمْ جَنّٰتِ النَّعِيْمِ

inna lil-muttaqīna ‘inda rabbihim jannātin-na‘īm(i).

सचमुच, जे पुण्यात्मा छथि हुनका लेल अपन प्रभुक संग भोग सँ भरल स्वर्ग (प्रबंधित) |

اَفَنَجْعَلُ الْمُسْلِمِيْنَ كَالْمُجْرِمِيْنَۗ

afanaj‘alul-muslimīna kal-mujrimīn(a).

की हमरा सब के मुसलमान के संग पापी (काफिर) के तरह व्यवहार करबाक चाही?

مَا لَكُمْۗ كَيْفَ تَحْكُمُوْنَۚ

mā lakum, kaifa taḥkumūn(a).

अहाँ (से) किएक केलहुँ? निर्णय कोना लैत छी?

اَمْ لَكُمْ كِتٰبٌ فِيْهِ تَدْرُسُوْنَۙ

am lakum kitābun fīhi tadrusūn(a).

या अहाँक पास कोनो किताब (अल्लाह द्वारा उतारल गेल) अछि जकर अध्ययन अहाँ करैत छी?

اِنَّ لَكُمْ فِيْهِ لَمَا تَخَيَّرُوْنَۚ

inna lakum fīhi lamā takhayyarūn(a).

असल मे अहां ओहि मे जे किछु अछि ओकरा चुनि सकय छी.

اَمْ لَكُمْ اَيْمَانٌ عَلَيْنَا بَالِغَةٌ اِلٰى يَوْمِ الْقِيٰمَةِۙ اِنَّ لَكُمْ لَمَا تَحْكُمُوْنَۚ

am lakum aimānun ‘alainā bāligatun ilā yaumil-qiyāmah(ti), inna lakum lamā taḥkumūn(a).

या हमरा सभ सँ (प्रतिज्ञा जेकरा सँ मजबूत कयल गेल अछि) शपथ भेटल अछि, जे कयामतक दिन धरि लागू रहत, जाहि सँ अहाँ सभ (जेना चाहब) निर्णय क' सकब?

سَلْهُمْ اَيُّهُمْ بِذٰلِكَ زَعِيْمٌۚ

salhum ayyuhum biżālika za‘īm(un).

हुनका सभ सँ पूछू जे "(जे निर्णय लेल गेल अछि) के लेल हुनका सभ मे सँ के जिम्मेदार अछि?"

اَمْ لَهُمْ شُرَكَاۤءُۚ فَلْيَأْتُوْا بِشُرَكَاۤىِٕهِمْ اِنْ كَانُوْا صٰدِقِيْنَ

am lahum syurakā'(u), falya'tū bisyurakā'ihim in kānū ṣādiqīn(a).

आकि हुनका लोकनिक सहयोगी छनि? तखन जँ सच्चा लोक छथि तँ अपन सहयोगीकेँ आनि दियौक।

يَوْمَ يُكْشَفُ عَنْ سَاقٍ وَّيُدْعَوْنَ اِلَى السُّجُوْدِ فَلَا يَسْتَطِيْعُوْنَۙ

yauma yuksyafu ‘an sāqiw wa yud‘auna ilas-sujūdi falā yastaṭī‘ūn(a).

(मोन राखू) ओ दिन जखन बछड़ा सभकेँ उजागर कएल गेल छल आ ओकरा सभकेँ सजदा करबाक लेल बजाओल गेल छल; तखन ओ सभ नहि क' सकैत छथि

خَاشِعَةً اَبْصَارُهُمْ تَرْهَقُهُمْ ذِلَّةٌ ۗوَقَدْ كَانُوْا يُدْعَوْنَ اِلَى السُّجُوْدِ وَهُمْ سٰلِمُوْنَ

khāsyi‘atan abṣāruhum tarhaquhum żillah(tun), wa qad kānū yud‘auna ilas-sujūdi wa hum sālimun(a).

हुनका लोकनिक नजरि अपमानसँ भरल नीचाँ दिस टकरा गेल छलनि । आ सत्ते, पहिने (संसार मे) स्वस्थ रहला पर सजदा करबाक लेल बजाओल जाइत छल (मुदा नहि केलक)।

فَذَرْنِيْ وَمَنْ يُّكَذِّبُ بِهٰذَا الْحَدِيْثِۗ سَنَسْتَدْرِجُهُمْ مِّنْ حَيْثُ لَا يَعْلَمُوْنَۙ

fażarnī wa may yukażżibu bihāżal-ḥadīṡi sanastadrijuhum min ḥaiṡu lā ya‘lamūn(a).

त एकरा हमरा (एकर मामला) आ एहि शब्द (कुरान) के नकारय वाला पर छोड़ि दियौक। बाद मे हम हुनका सभ केँ धीरे-धीरे ओहि दिशा सँ सजा देबनि जकरा ओ सभ नहि जनैत छथि,

وَاُمْلِيْ لَهُمْۗ اِنَّ كَيْدِيْ مَتِيْنٌ

wa umlī lahum, inna kaidī matīn(un).

आ हम हुनका सभकेँ समय सीमा दऽ देलियैक। सचमुच, हमर योजना बहुत दृढ़ अछि।

اَمْ تَسْـَٔلُهُمْ اَجْرًا فَهُمْ مِّنْ مَّغْرَمٍ مُّثْقَلُوْنَۚ

am tas'aluhum ajran fahum mim magramim muṡqalūn(a).

या अहाँ (मुहम्मद) हुनका सब स इनाम मांगैत छी, जाहि स हुनका सब पर कर्ज के बोझ पड़ि जाय?

اَمْ عِنْدَهُمُ الْغَيْبُ فَهُمْ يَكْتُبُوْنَ

am ‘indahumul-gaibu fahum yaktubūn(a).

आकि अदृश्य केँ जनैत छथि, आ तखन ओकरा लिखि लैत छथि?

فَاصْبِرْ لِحُكْمِ رَبِّكَ وَلَا تَكُنْ كَصَاحِبِ الْحُوْتِۘ اِذْ نَادٰى وَهُوَ مَكْظُوْمٌۗ

faṣbir liḥukmi rabbika wa lā takun kaṣāḥibil-ḥūt(i), iż nādā wa huwa makẓūm(un).

अतः अपन प्रभु के फरमान पर धैर्य राखू (मुहम्मद), आ (युनुस) ओहि आदमी के तरह नहि बनू जे उदास हृदय स नमाज पढ़ैत काल माछ के (पेट) में छल |

لَوْلَآ اَنْ تَدٰرَكَهٗ نِعْمَةٌ مِّنْ رَّبِّهٖ لَنُبِذَ بِالْعَرَاۤءِ وَهُوَ مَذْمُوْمٌ

lau lā an tadārakahū ni‘matum mir rabbihī lanubiża bil-‘arā'i wa huwa mażmūm(un).

जँ ओकरा तुरन्त अपन प्रभुक अनुग्रह नहि भेटतैक तऽ अवश्य ओकरा बेइज्जतीक अवस्था मे बंजर भूमि मे फेकि देल जायत ।

فَاجْتَبٰىهُ رَبُّهٗ فَجَعَلَهٗ مِنَ الصّٰلِحِيْنَ

fajtabāhu rabbuhū faja‘alahū minaṣ-ṣāliḥīn(a).

तखन हुनक प्रभु हुनका चुनि क' पुण्यात्मा मे सँ एक बना लेलनि |

وَاِنْ يَّكَادُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لَيُزْلِقُوْنَكَ بِاَبْصَارِهِمْ لَمَّا سَمِعُوا الذِّكْرَ وَيَقُوْلُوْنَ اِنَّهٗ لَمَجْنُوْنٌ ۘ

wa iy yakādul-lażīna kafarū layuzliqūnaka bi'abṣārihim lammā sami‘uż żikra wa yaqūlūna innahū lamajnūn(un).

आ सच मे ओ काफिर सभ अहाँ केँ अपन आँखि सँ लगभग उखाड़ि देत, जखन ओ कुरान सुनत आ कहत जे "ओ (मुहम्मद) सचमुच पागल छथि |"

وَمَا هُوَ اِلَّا ذِكْرٌ لِّلْعٰلَمِيْنَ ࣖ

wa mā huwa illā żikrul lil-‘ālamīn(a).

जखन कि (कुरान) प्रकृति के सब के लेल चेतावनी के अलावा किछु नै अछि |