Q.S ئەلئەھقاف (اَلْأَحْقَاف) - 35 ئايەت سانى

حٰمۤ ۚ

Ḥā mīm.

ھا مىم

تَنْزِيْلُ الْكِتٰبِ مِنَ اللّٰهِ الْعَزِيْزِ الْحَكِيْمِ

tanzīlul-kitābi minallāhil ‘azīzil-ḥakīm(i).

بۇ كىتاب قۇدرەتلىك ۋە ئەڭ ھېكمەتلىك ئاللاھ تەرىپىدىن نازىل قىلىنغان.

مَا خَلَقْنَا السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ وَمَا بَيْنَهُمَآ اِلَّا بِالْحَقِّ وَاَجَلٍ مُّسَمًّىۗ وَالَّذِيْنَ كَفَرُوْا عَمَّآ اُنْذِرُوْا مُعْرِضُوْنَ

mā khalaqnas-samāwāti wal-arḍa wa mā bainahumā illā bil-ḥaqqi wa ajalim musammā(n), wal-lażīna kafarū ‘ammā unżirū mu‘riḍūn(a).

بىز ئاسمانلارنى، زېمىننى ۋە ئۇلارنىڭ ئارىسىدىكى نەرسىلەرنى پەقەت ھەق ئاساستا ۋە بەلگىلەنگەن مۇددەت ئۈچۈن ياراتتۇق. كاپىرلار ئۆزلىرىگە بېرىلگەن ئاگاھلاندۇرۇشتىن يۈز ئۆرۈيدۇ.

قُلْ اَرَءَيْتُمْ مَّا تَدْعُوْنَ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ اَرُوْنِيْ مَاذَا خَلَقُوْا مِنَ الْاَرْضِ اَمْ لَهُمْ شِرْكٌ فِى السَّمٰوٰتِ ۖائْتُوْنِيْ بِكِتٰبٍ مِّنْ قَبْلِ هٰذَآ اَوْ اَثٰرَةٍ مِّنْ عِلْمٍ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ

qul ara'aitum mā tad‘ūna min dūnillāhi arūnī māżā khalaqū minal-arḍi am lahum syirkun fis-samāwāt(i), i'tūnī bikitābim min qabli hāżā au aṡāratim min ‘ilmin in kuntum ṣādiqīn(a).

(مۇھەممەد ئەلەيھىسسالامغا) ئېيتقىنكى، «ئەگەر سىلەر ئاللاھنى قويۇپ ئىبادەت قىلىۋاتقان نەرسىلەرنىڭ ئەھۋالىنى ماڭا چۈشەندۈرۈپ بېرىڭلار؛ ئۇلار زېمىندىن نېمىلەرنى ياراتتى ياكى ئاسماننى يارىتىشقا قاتناشتىمۇ؟ ئەگەر راستچىل بولساڭلار، بۇنىڭدىن ئىلگىرىكى كىتابنى ياكى (قەدىمكىلەرنىڭ) بىلىملىرىدىن قالغان بىر نەرسىنى ماڭا ئېلىپ كېلىڭلار».

وَمَنْ اَضَلُّ مِمَّنْ يَّدْعُوْا مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ مَنْ لَّا يَسْتَجِيْبُ لَهٗٓ اِلٰى يَوْمِ الْقِيٰمَةِ وَهُمْ عَنْ دُعَاۤىِٕهِمْ غٰفِلُوْنَ

wa man aḍallu mimmay yad‘ū min dūnillāhi mal lā yastajību lahū ilā yaumil-qiyāmati wa hum ‘an du‘ā'ihim gāfilūn(a).

ئاللاھنى قويۇپ، قىيامەت كۈنىگىچە دۇئاسىنى قوبۇل قىلالمايدىغان ۋە دۇئاسىنى تەرك ئەتكەنلەردىنمۇ ئازغۇن ئادەم بارمۇ؟

وَاِذَا حُشِرَ النَّاسُ كَانُوْا لَهُمْ اَعْدَاۤءً وَّكَانُوْا بِعِبَادَتِهِمْ كٰفِرِيْنَ

wa iżā ḥusyiran-nāsu kānū lahum a‘dā'aw wa kānū bi‘ibādatihim kāfirīn(a).

ئىنسانلار (قىيامەت كۈنى) توپلانغاندا، ئىلاھ ئۇلارنىڭ دۈشمىنىگە ئايلىنىدۇ ۋە ئۇلارنىڭ ئىبادەتلىرىنى ئىنكار قىلىدۇ.

وَاِذَا تُتْلٰى عَلَيْهِمْ اٰيٰتُنَا بَيِّنٰتٍ قَالَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لِلْحَقِّ لَمَّا جَاۤءَهُمْۙ هٰذَا سِحْرٌ مُّبِيْنٌۗ

wa iżā tutlā ‘alaihim āyātunā bayyinātin qālal-lażīna kafarū lil-ḥaqqi lammā jā'ahum, hāżā siḥrum mubīn(un).

ئۇلارغا بىزنىڭ روشەن ئايەتلىرىمىز تىلاۋەت قىلىنغاندا، كاپىرلارغا ھەقىقەت كەلگەندە: «بۇ ھەقىقىي سېھىردۇر» دېدى.

اَمْ يَقُوْلُوْنَ افْتَرٰىهُ ۗ قُلْ اِنِ افْتَرَيْتُهٗ فَلَا تَمْلِكُوْنَ لِيْ مِنَ اللّٰهِ شَيْـًٔا ۗهُوَ اَعْلَمُ بِمَا تُفِيْضُوْنَ فِيْهِۗ كَفٰى بِهٖ شَهِيْدًا ۢ بَيْنِيْ وَبَيْنَكُمْ ۗ وَهُوَ الْغَفُوْرُ الرَّحِيْمُ

am yaqūlūnaftarāh(u), qul iniftaraituh(ū), falā tamlikūna lī minallāhi syai'ā(n), huwa a‘lamu bimā tufīḍūna fīh(i), kafā bihī syahīdam bainī wa bainakum, wa huwal-gafūrur-raḥīm(u).

بەلكى ئۇلار: «ئۇ (مۇھەممەد) ئۇنى (قۇرئاننى) توقۇغان» دەيدۇ. ئېيتقىنكى، «ئەگەر مەن ئۇنى توقۇغان بولسام، سىلەر مېنى ئاللاھنىڭ ئازابىدىن قوغداپ قالالمايسىلەر. ئۇ سىلەرنىڭ بۇ ھەقتە نېمە دەۋاتقانلىقىڭلارنى ئەڭ ياخشى بىلىدۇ. مەن بىلەن سىلەرنىڭ ئاراڭلاردا گۇۋاھچى بولۇشقا ئۇ يېتەرلىكتۇر. ئۇ ناھايىتى مەغپىرەت قىلغۇچى ۋە مېھرىباندۇر».

قُلْ مَا كُنْتُ بِدْعًا مِّنَ الرُّسُلِ وَمَآ اَدْرِيْ مَا يُفْعَلُ بِيْ وَلَا بِكُمْۗ اِنْ اَتَّبِعُ اِلَّا مَا يُوْحٰٓى اِلَيَّ وَمَآ اَنَا۠ اِلَّا نَذِيْرٌ مُّبِيْنٌ

qul mā kuntu bid‘am minar-rusuli wa mā adrī mā yuf‘alu bī wa lā bikum, in attabi‘u illā mā yūḥā ilayya wa mā ana illā nażīrum mubīn(un).

(مۇھەممەد ئەلەيھىسسالامغا) ئېيتقىنكى، «مەن پەيغەمبەرلەرنىڭ ئىچىدىكى تۇنجى ئەلچى ئەمەس، ماڭا ياكى سىلەرگە نېمە قىلىنىدىغانلىقىنى بىلمەيمەن. مەن پەقەت ماڭا ۋەھىي قىلىنغان نەرسىگە ئەگىشىمەن، مەن پەقەت چۈشەندۈرۈپ بېرىدىغان ئاگاھلاندۇرغۇچىمەن».

قُلْ اَرَءَيْتُمْ اِنْ كَانَ مِنْ عِنْدِ اللّٰهِ وَكَفَرْتُمْ بِهٖ وَشَهِدَ شَاهِدٌ مِّنْۢ بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ عَلٰى مِثْلِهٖ فَاٰمَنَ وَاسْتَكْبَرْتُمْۗ اِنَّ اللّٰهَ لَا يَهْدِى الْقَوْمَ الظّٰلِمِيْنَ ࣖ

qul ara'aitum in kāna min ‘indillāhi wa kafartum bihī wa syahida syāhidum mim banī isrā'īla ‘alā miṡlihī fa āmana wastakbartum, innallāha lā yahdil-qaumaẓ-ẓālimīn(a).

ئېيتقىنكى، «ماڭا چۈشەندۈرۈپ بېرىڭلار، ئەگەر بۇ (قۇرئان) ھەقىقەتەن ئاللاھ تەرىپىدىن كەلگەن بولسا، سىلەر ئۇنى ئىنكار قىلساڭلار، ئىسرائىل ئەۋلادىدىن بىر گۇۋاھچى قۇرئانغا ئوخشاش (ھەقىقەتنى) ئېتىراپ قىلىپ، ئاندىن ئىمان ئېيتقان بولسا، سىلەر ماختىنىپ كېتىۋاتىسىلەر. ئاللاھ ھەقىقەتەن زالىم قەۋمنى ھىدايەت قىلمايدۇ».

وَقَالَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لِلَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَوْ كَانَ خَيْرًا مَّا سَبَقُوْنَآ اِلَيْهِۗ وَاِذْ لَمْ يَهْتَدُوْا بِهٖ فَسَيَقُوْلُوْنَ هٰذَآ اِفْكٌ قَدِيْمٌ

wa qālal-lażīna kafarū lil-lażīna āmanū lau kāna khairam mā sabaqūnā ilaih(i), wa iż lam yahtadū bihī fasayaqūlūna hāżā ifkun qadīm(un).

كاپىرلار مۆمىنلەرگە: «ئەگەر قۇرئان ياخشى نەرسە بولسا، ئۇلار بىزدىن بۇرۇن ئۇنىڭغا ئىشىنىشكە لايىق ئەمەس ئىدى» دەيدۇ. ئەمما ئۇلار ئۇنىڭغا ئاساسەن توغرا يولغا كىرمىگەنلىكى ئۈچۈن: «بۇ كونا بىر يالغان» دەيدۇ.

وَمِنْ قَبْلِهٖ كِتٰبُ مُوْسٰٓى اِمَامًا وَّرَحْمَةً ۗوَهٰذَا كِتٰبٌ مُّصَدِّقٌ لِّسَانًا عَرَبِيًّا لِّيُنْذِرَ الَّذِيْنَ ظَلَمُوْا ۖوَبُشْرٰى لِلْمُحْسِنِيْنَ

wa min qablihī kitābu mūsā imāmaw wa raḥmah(tan), wa hāżā kitābum muṣaddiqul lisānan ‘arabiyyal liyunżiral-lażīna ẓalamū, wa busyrā lil-muḥsinīn(a).

(قۇرئاندىن) ئىلگىرى مۇسانىڭ كىتابى (يەنى تەۋرات) بار ئىدى، بۇ (قۇرئان) زالىملارغا ئاگاھلاندۇرۇش ۋە ياخشى ئىش قىلغۇچىلارغا خۇش خەۋەر بېرىش ئۈچۈن ئەرەبچە كىتابنى تەستىقلايدۇ.

اِنَّ الَّذِيْنَ قَالُوْا رَبُّنَا اللّٰهُ ثُمَّ اسْتَقَامُوْا فَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُوْنَۚ

innal-lażīna qālū rabbunallāhu ṡummastaqāmū falā khaufun ‘alaihim wa lā hum yaḥzanūn(a).

شۈبھىسىزكى، «پەرۋەردىگارىمىز ئاللاھتۇر» دەپ، ئاندىن راستچىل بولغانلارغا قورقۇنچ يوق ۋە ئۇلار قايغۇرمايدۇ.

اُولٰۤىِٕكَ اَصْحٰبُ الْجَنَّةِ خٰلِدِيْنَ فِيْهَاۚ جَزَاۤءً ۢبِمَا كَانُوْا يَعْمَلُوْنَ

ulā'ika aṣḥābul-jannati khālidīna fīhā, jazā'am bimā kānū ya‘malūn(a).

ئۇلار جەننەت ئەھلى بولۇپ، ئۇلار جەننەتتە مەڭگۈ قالىدۇ؛ بۇ جەننەت ئۇلارنىڭ قىلغان ئەمەللىرىنىڭ مۇكاپاتى.

وَوَصَّيْنَا الْاِنْسَانَ بِوَالِدَيْهِ اِحْسَانًا ۗحَمَلَتْهُ اُمُّهٗ كُرْهًا وَّوَضَعَتْهُ كُرْهًا ۗوَحَمْلُهٗ وَفِصٰلُهٗ ثَلٰثُوْنَ شَهْرًا ۗحَتّٰىٓ اِذَا بَلَغَ اَشُدَّهٗ وَبَلَغَ اَرْبَعِيْنَ سَنَةًۙ قَالَ رَبِّ اَوْزِعْنِيْٓ اَنْ اَشْكُرَ نِعْمَتَكَ الَّتِيْٓ اَنْعَمْتَ عَلَيَّ وَعَلٰى وَالِدَيَّ وَاَنْ اَعْمَلَ صَالِحًا تَرْضٰىهُ وَاَصْلِحْ لِيْ فِيْ ذُرِّيَّتِيْۗ اِنِّيْ تُبْتُ اِلَيْكَ وَاِنِّيْ مِنَ الْمُسْلِمِيْنَ

wa waṣṣainal-insāna biwālidaihi iḥsānā(n), ḥamalathu ummuhū kurhaw wa waḍa‘athu kurhā(n), wa ḥamluhū wa fiṣāluhū ṡalāṡūna syahrā(n), ḥattā iżā balaga asyuddahū wa balaga arba‘īna sanah(tan), qāla rabbi auzi‘nī an asykura ni‘matakal-latī an‘amta ‘alayya wa ‘alā wālidayya wa an a‘mala ṣāliḥan tarḍāhu wa aṣliḥ lī fī żurriyyatī, innī tubtu ilaika wa innī minal-muslimīn(a).

بىز ئىنسانلارغا ئاتا-ئانىسىغا ياخشىلىق قىلىشنى بۇيرۇدۇق. ئانىسى ئۇنى قىيىنچىلىق بىلەن قورساق كۆتۈرۈپ، قىيىنچىلىق بىلەن تۇغدى. ھامىلىدارلىق مەزگىلىدىن سۈتتىن ئايرىشقىچە بولغان ۋاقىت ئوتتۇز ئاي، ئۇ (بالا) چوڭ بولۇپ، قىرىق ياشقا كىرگەندە: «ئى پەرۋەردىگارىم، ماڭا ۋە ئاتا-ئانامغا بەرگەن نېمەتلىرىڭگە شۈكۈر قىلىشىم ۋە سەن رازى بولىدىغان ياخشى ئىشلارنى قىلىشىم ئۈچۈن ماڭا توغرا يول كۆرسەتكىن، بالىلىرىمغا ۋە نەۋرىلىرىمگە يېتىدىغان ياخشىلىق ئاتا قىلغىن. ھەقىقەتەن، مەن ساڭا تەۋبە قىلدىم، ھەقىقەتەن مەن مۇسۇلمانلاردىنمەن» دەپ دۇئا قىلىدۇ.

اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ نَتَقَبَّلُ عَنْهُمْ اَحْسَنَ مَا عَمِلُوْا وَنَتَجَاوَزُ عَنْ سَيِّاٰتِهِمْ فِيْٓ اَصْحٰبِ الْجَنَّةِۗ وَعْدَ الصِّدْقِ الَّذِيْ كَانُوْا يُوْعَدُوْنَ

ulā'ikal-lażīna nataqabbalu ‘anhum aḥsana mā ‘amilū wa natajāwazu ‘an sayyi'atihim fī aṣḥābil-jannah(ti), wa‘daṣ-ṣidqil-lażī kānū yū‘adūn(a).

ئەنە شۇلار قىلغان ياخشى ئەمەللىرىنى قوبۇل قىلىدىغان ۋە خاتالىقلىرىنى كەچۈرىدىغان كىشىلەر جەننەت ئەھلى بولىدۇ. بۇ ئۇلارغا ۋەدە قىلىنغان ھەقىقىي ۋەدە.

وَالَّذِيْ قَالَ لِوَالِدَيْهِ اُفٍّ لَّكُمَآ اَتَعِدَانِنِيْٓ اَنْ اُخْرَجَ وَقَدْ خَلَتِ الْقُرُوْنُ مِنْ قَبْلِيْۚ وَهُمَا يَسْتَغِيْثٰنِ اللّٰهَ وَيْلَكَ اٰمِنْ ۖاِنَّ وَعْدَ اللّٰهِ حَقٌّۚ فَيَقُوْلُ مَا هٰذَآ اِلَّآ اَسَاطِيْرُ الْاَوَّلِيْنَ

wal-lażī qāla liwālidaihi uffil lakumā ata‘idāninī an ukhraja wa qad khalatil qurūnu min qablī, wa humā yastagīṡānillāha wailaka āmin, inna wa‘dallāhi ḥaqq(un), fayaqūlu mā hāżā illā asāṭīrul-awwalīn(a).

ئاتا-ئانىسىغا: «ئاھ» دېگەن ئادەم، مەندىن بۇرۇن بىر قانچە ئادەم ۋاپات بولغان بولسىمۇ، سىلەر ئىككىڭلار ماڭا قايتا تىرىلىدىغانلىقىمنى ئاگاھلاندۇردۇڭلارمۇ؟ ئاندىن ئاتا-ئانىسى ئاللاھتىن ياردەم تىلىدى (ئۇلارغا: «ۋاي، ئىمان ئېيتىڭلار! شۈبھىسىزكى، ئاللاھنىڭ ۋەدىسى ھەق» دېدى). ئاندىن ئۇ (بالا): «بۇ پەقەت ئىلگىرىكىلەرنىڭ چۆچەكلىرى» دېدى.

اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ حَقَّ عَلَيْهِمُ الْقَوْلُ فِيْٓ اُمَمٍ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِهِمْ مِّنَ الْجِنِّ وَالْاِنْسِ ۗاِنَّهُمْ كَانُوْا خٰسِرِيْنَ

ulā'ikal-lażīna ḥaqqa ‘alaihimul-qaulu fī umamin qad khalat min qablihim minal-jinni wal-ins(i), innahum kānū khāsirīn(a).

ئۇلار ئۆزلىرىدىن ئىلگىرىكى جىن ۋە ئىنسانلاردىن بولغانلار بىلەن بىرلىكتە ھەقىقەتەن ئازابقا دۇچار بولغانلاردۇر. ئەنە شۇلار زىيان تارتقۇچىلاردۇر.

وَلِكُلٍّ دَرَجٰتٌ مِّمَّا عَمِلُوْاۚ وَلِيُوَفِّيَهُمْ اَعْمَالَهُمْ وَهُمْ لَا يُظْلَمُوْنَ

wa likullin darajātum mimmā ‘amilū, wa liyuwaffiyahum a‘mālahum wa hum lā yuẓlamūn(a).

ھەر بىر ئادەمگە قىلغان ئەمەللىرىگە يارىشا بىر دەرىجە بېرىلىدۇ، بۇ ئارقىلىق ئاللاھ ئۇلارغا قىلغان ئەمەللىرىنىڭ مۇكاپاتىنى بېرىدۇ، ئۇلارغا زۇلۇم قىلىنمايدۇ.

وَيَوْمَ يُعْرَضُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا عَلَى النَّارِۗ اَذْهَبْتُمْ طَيِّبٰتِكُمْ فِيْ حَيَاتِكُمُ الدُّنْيَا وَاسْتَمْتَعْتُمْ بِهَاۚ فَالْيَوْمَ تُجْزَوْنَ عَذَابَ الْهُوْنِ بِمَا كُنْتُمْ تَسْتَكْبِرُوْنَ فِى الْاَرْضِ بِغَيْرِ الْحَقِّ وَبِمَا كُنْتُمْ تَفْسُقُوْنَ ࣖ

wa yauma yu‘raḍul-lażīna kafarū ‘alan-nār(i), ażhabtum ṭayyibātikum fī ḥayātikumud-dun-yā wastamta‘tum bihā, fal-yauma tujzauna ‘ażābal-hūni bimā kuntum tastakbirūna fil-arḍi bigairil-ḥaqqi wa bimā kuntum tafsuqūn(a).

كاپىرلار دوزاخقا ئېلىپ كېلىنىدىغان كۈننى (ئىسىڭىزدە تۇتۇڭ) (ئۇلارغا): «سىلەر دۇنيا ھاياتىڭلارنىڭ ياخشى نەرسىلىرىنى سەرپ قىلدىڭلار ۋە ئۇنىڭدىن ھۇزۇرلاندىڭلار. بۈگۈن سىلەر يەر يۈزىدە ھەقىقەتكە پەرۋا قىلماي تەكەببۇرلۇق قىلغانلىقىڭلار ۋە (ئاللاھقا ئىتائەت قىلمىغانلىقىڭلار ئۈچۈن) خارلىغۇچى ئازاب بىلەن جازالىنىسىلەر» دېيىلىدۇ.

۞ وَاذْكُرْ اَخَا عَادٍۗ اِذْ اَنْذَرَ قَوْمَهٗ بِالْاَحْقَافِ وَقَدْ خَلَتِ النُّذُرُ مِنْۢ بَيْنِ يَدَيْهِ وَمِنْ خَلْفِهٖٓ اَلَّا تَعْبُدُوْٓا اِلَّا اللّٰهَ ۗاِنِّيْٓ اَخَافُ عَلَيْكُمْ عَذَابَ يَوْمٍ عَظِيْمٍ

ważkur akhā ‘ād(in), iż anżara qaumahū bil-aḥqāfi wa qad khalatin-nużuru mim baini yadaihi wa min khalfihī allā ta‘budū illallāh(a), innī akhāfu ‘alaikum ‘ażāba yaumin ‘aẓīm(in).

ئاد قەۋمىنىڭ قېرىندىشى (ھۇدنى) ئەسلەڭلار، ئۆز قەۋمىنى قۇملۇقلار توغرىسىدا ئاگاھلاندۇرغان ئىدى. ئۇنىڭدىن ئىلگىرى ۋە كېيىن ئاگاھلاندۇرغۇچىلار ئۆتكەن ئىدى (ئۇلار: «پەقەت ئاللاھقا ئىبادەت قىلىڭلار، بولمىسا سىلەرنىڭ بۈيۈك بىر كۈندە ئازابقا دۇچار بولۇشۇڭلاردىن قورقىمەن» دېگەن ئىدى).

قَالُوْٓا اَجِئْتَنَا لِتَأْفِكَنَا عَنْ اٰلِهَتِنَاۚ فَأْتِنَا بِمَا تَعِدُنَآ اِنْ كُنْتَ مِنَ الصّٰدِقِيْنَ

qālū aji'tanā lita'fikanā ‘an ālihatinā fa'tinā bimā ta‘idunā in kunta minaṣ-ṣādiqīn(a).

ئۇلار: «سەن بىزنى ئىلاھلىرىمىزدىن توسۇش ئۈچۈن كەلدىڭمۇ؟ ئەگەر سەن راستچىللاردىن بولساڭ، بىزگە ۋەدە قىلغان ئازابنى كەلتۈرگىن» دېدى.

قَالَ اِنَّمَا الْعِلْمُ عِنْدَ اللّٰهِ ۖوَاُبَلِّغُكُمْ مَّآ اُرْسِلْتُ بِهٖ وَلٰكِنِّيْٓ اَرٰىكُمْ قَوْمًا تَجْهَلُوْنَ

qāla innamal ‘ilmu ‘indallāh(i), wa uballigukum mā ursiltu bihī wa lākinnī arākum qauman tajhalūn(a).

ئۇ (ھۇد) ئېيتتى: «ھەقىقەتەن بۇ ھەقتىكى بىلىم پەقەت ئاللاھقىلا خاس، مەن پەقەت ماڭا ۋەھىي قىلىنغان نەرسىلەرنى سىلەرگە يەتكۈزىمەن، لېكىن سىلەرنىڭ ئەخمەقلەرچە ئىش قىلىدىغان قەۋم ئىكەنلىكىڭلارنى كۆرۈۋاتىمەن».

فَلَمَّا رَاَوْهُ عَارِضًا مُّسْتَقْبِلَ اَوْدِيَتِهِمْ قَالُوْا هٰذَا عَارِضٌ مُّمْطِرُنَا ۗبَلْ هُوَ مَا اسْتَعْجَلْتُمْ بِهٖ ۗرِيْحٌ فِيْهَا عَذَابٌ اَلِيْمٌۙ

falammā ra'auhu ‘āriḍam mustaqbila audiyatihim, qālū hāżā ‘āriḍum mumṭirunā, bal huwa masta‘jaltum bih(ī), rīḥun fīhā ‘ażābun alīm(un).

ئۇلار ئۆزلىرىنىڭ ۋادىلىرىغا قاراپ كېلىۋاتقان بۇلۇت شەكلىدىكى ئازابنى كۆرگەندە: «بۇ بىزگە يامغۇر ياغدۇرىدىغان بۇلۇت» دېدى. (ياق!) بۇ سىلەر تېزرەك ئېيتىشنى تەلەپ قىلغان ئازاب (ئۇ قاتتىق ئازابلىق شامال).

تُدَمِّرُ كُلَّ شَيْءٍۢ بِاَمْرِ رَبِّهَا فَاَصْبَحُوْا لَا يُرٰىٓ اِلَّا مَسٰكِنُهُمْۗ كَذٰلِكَ نَجْزِى الْقَوْمَ الْمُجْرِمِيْنَ

tudammiru kulla syai'im bi'amri rabbihā fa'aṣbaḥū lā yurā illā masākinuhum, każālika najzil-qaumal-mujrimīn(a).

ئۇلار پەرۋەردىگارىنىڭ بۇيرۇقى بىلەن ھەممە نەرسىنى ۋەيران قىلدى، شۇڭا ئۇلار (ئاد قەۋمى) پەقەت ئۆز تۇرالغۇسىنىڭ ئىزلىرىدىن باشقا (يەر يۈزىدە) كۆرۈنمەي قالدى. بىز گۇناھكارلارنى شۇنداق جازالايمىز.

وَلَقَدْ مَكَّنّٰهُمْ فِيْمَآ اِنْ مَّكَّنّٰكُمْ فِيْهِ وَجَعَلْنَا لَهُمْ سَمْعًا وَّاَبْصَارًا وَّاَفْـِٕدَةًۖ فَمَآ اَغْنٰى عَنْهُمْ سَمْعُهُمْ وَلَآ اَبْصَارُهُمْ وَلَآ اَفْـِٕدَتُهُمْ مِّنْ شَيْءٍ اِذْ كَانُوْا يَجْحَدُوْنَ بِاٰيٰتِ اللّٰهِ وَحَاقَ بِهِمْ مَّا كَانُوْا بِهٖ يَسْتَهْزِءُوْنَ ࣖ

wa laqad makkannāhum fīmā im makkannākum fīhi wa ja‘alnā lahum sam‘aw wa abṣāraw wa af'idah(tan), famā agnā ‘anhum sam‘uhum wa lā abṣāruhum wa lā af'idatuhum min syai'in iż kānū yajḥadūna bi'āyātillāhi wa ḥāqa bihim mā kānū bihī yastahzi'ūn(a).

ھەقىقەتەن بىز ساڭا بەرمىگەن نەرسىلەرنى (بايلىق ۋە كۈچ-قۇۋۋەت بىلەن) ئۇلارنىڭ ئورنىنى مۇستەھكەملىدۇق، ئۇلارغا قۇلاق، كۆرۈش ۋە قەلب بەردۇق، لېكىن ئۇلارنىڭ قۇلاق، كۆرۈش ۋە قەلبلىرى ئۇلارغا ھېچقانداق پايدا بەرمەيدۇ، چۈنكى ئۇلار (ھەمىشە) ئاللاھنىڭ ئايەتلىرىنى ئىنكار قىلىدۇ ۋە مەسخىرە قىلغان ئازاب تەھدىتى ئۇلارنى قورشاپ ئالغان.

وَلَقَدْ اَهْلَكْنَا مَا حَوْلَكُمْ مِّنَ الْقُرٰى وَصَرَّفْنَا الْاٰيٰتِ لَعَلَّهُمْ يَرْجِعُوْنَ

wa laqad ahlaknā mā ḥaulakum minal-qurā wa ṣarrafnal-āyāti la‘allahum yarji‘ūn(a).

شۈبھىسىزكى، بىز سىلەرنىڭ ئەتراپىڭلاردىكى شەھەرلەرنى ۋەيران قىلدۇق، ئۇلارنىڭ تەۋبە قىلىشى ئۈچۈن (كامالى قۇدرىتىمىزنىڭ) ئالامەتلىرىنى قايتا-قايتا بايان قىلدۇق.

فَلَوْلَا نَصَرَهُمُ الَّذِيْنَ اتَّخَذُوْا مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ قُرْبَانًا اٰلِهَةً ۗبَلْ ضَلُّوْا عَنْهُمْۚ وَذٰلِكَ اِفْكُهُمْ وَمَا كَانُوْا يَفْتَرُوْنَ

falau lā naṣarahumul-lażīnattakhażū min dūnillāhi qurbānan ālihah(tan), bal ḍallū ‘anhum, wa żālika ifkuhum wa mā kānū yaftarūn(a).

نېمىشقا ئۇلارنىڭ ئاللاھقا يېقىنلىشىش ئۈچۈن ئىبادەت قىلغان (بۇتلىرى ۋە ئىلاھلىرى) ئۇلارغا ياردەم قىلالمايدۇ؟ ھەتتا ئىلاھلارمۇ ئۇلاردىن غايىب بولۇپ كەتتى؟ بۇ ئۇلارنىڭ يالغانلىرى ۋە توقۇلمىلىرىنىڭ نەتىجىسىدۇر.

وَاِذْ صَرَفْنَآ اِلَيْكَ نَفَرًا مِّنَ الْجِنِّ يَسْتَمِعُوْنَ الْقُرْاٰنَۚ فَلَمَّا حَضَرُوْهُ قَالُوْٓا اَنْصِتُوْاۚ فَلَمَّا قُضِيَ وَلَّوْا اِلٰى قَوْمِهِمْ مُّنْذِرِيْنَ

wa iż ṣarafnā ilaika nafaram minal-jinni yastami‘ūnal-qur'ān(a), falammā ḥaḍarūhu qālū anṣitū, falammā quḍiya wallau ilā qaumihim munżirīn(a).

(ئى مۇھەممەد!) ئۆز ۋاقتىدا بىز ساڭا بىر توپ جىنلارنى (يەنى جىنلارنى) قۇرئاننى ئاڭلاپ تۇرغانلىقىنى كۆرسىتىپ بەردۇق، ئۇلار (قىرائەتكە) كەلگەندە: «جىم تۇرۇڭلار!» دېدى، قۇرئان ئوقۇپ بولغاندىن كېيىن ئۇلار ئۆز قەۋمىنىڭ يېنىغا ئاگاھلاندۇرغۇچى بولۇش ئۈچۈن قايتىپ كەتتى.

قَالُوْا يٰقَوْمَنَآ اِنَّا سَمِعْنَا كِتٰبًا اُنْزِلَ مِنْۢ بَعْدِ مُوْسٰى مُصَدِّقًا لِّمَا بَيْنَ يَدَيْهِ يَهْدِيْٓ اِلَى الْحَقِّ وَاِلٰى طَرِيْقٍ مُّسْتَقِيْمٍ

qālū yā qaumanā innā sami‘nā kitāban unzila mim ba‘di mūsā muṣaddiqal limā baina yadaihi yahdī ilal-ḥaqqi wa ilā ṭarīqim mustaqīm(in).

ئۇلار: «ئى قەۋمىمىز! بىز ھەقىقەتەن مۇسادىن كېيىن نازىل قىلىنغان، ئىلگىرىكى كىتابلارنى تەستىقلايدىغان، ھەق ۋە توغرا يولغا باشلايدىغان كىتابنى ئاڭلىدۇق» دېدى.

يٰقَوْمَنَآ اَجِيْبُوْا دَاعِيَ اللّٰهِ وَاٰمِنُوْا بِهٖ يَغْفِرْ لَكُمْ مِّنْ ذُنُوْبِكُمْ وَيُجِرْكُمْ مِّنْ عَذَابٍ اَلِيْمٍ

yā qaumanā ajībū dā‘iyallāhi wa āminū bihī yagfir lakum min żunūbikum wa yujirkum min ‘ażābin alīm(in).

ئى قەۋمىمىز! ئاللاھقا دەۋەت قىلغۇچىنىڭ (مۇھەممەد ئەلەيھىسسالامنىڭ) چاقىرىقىنى قوبۇل قىلىڭلار ۋە ئۇنىڭغا ئىمان ئېيتىڭلار، ئاللاھ سىلەرنىڭ گۇناھلىرىڭلارنى چوقۇم كەچۈرىدۇ ۋە سىلەرنى قاتتىق ئازابتىن قۇتقۇزىدۇ.

وَمَنْ لَّا يُجِبْ دَاعِيَ اللّٰهِ فَلَيْسَ بِمُعْجِزٍ فِى الْاَرْضِ وَلَيْسَ لَهٗ مِنْ دُوْنِهٖٓ اَوْلِيَاۤءُ ۗ اُولٰۤىِٕكَ فِيْ ضَلٰلٍ مُّبِيْنٍ

wa mal lā yujib dā‘iyallāhi falaisa bimu‘jizin fil-arḍi wa laisa lahū min dūnihī auliyā'(u), ulā'ika fī ḍalālim mubīn(in).

كىمكى ئاللاھقا (مۇھەممەد ئەلەيھىسسالامغا) دۇئا قىلغۇچىلارنىڭ (دۇئاسىنى) قوبۇل قىلمىسا، ئۇ يەر يۈزىدە ئاللاھنىڭ ئازابىدىن قېچىپ قۇتۇلالمايدۇ، گەرچە ئۇنىڭغا ئاللاھتىن باشقا ھېچقانداق ياردەمچى بولمىسىمۇ. ئۇلار روشەن ئازغۇنلۇقتا.

اَوَلَمْ يَرَوْا اَنَّ اللّٰهَ الَّذِيْ خَلَقَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ وَلَمْ يَعْيَ بِخَلْقِهِنَّ بِقٰدِرٍ عَلٰٓى اَنْ يُّحْيِ َۧ الْمَوْتٰى ۗبَلٰٓى اِنَّهٗ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ

awalam yarau annallāhal-lażī khalaqas-samāwāti wal-arḍa wa lam ya‘ya bikhalqihinna biqādirin ‘alā ay yuḥyiyal-mautā, balā innahū ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

ئۇلار ئاللاھنىڭ ئاسمانلارنى ۋە زېمىننى ياراتقانلىقىنى ۋە ئۇلارنى يارىتىشتا چارچاپ قالمايدىغانلىقىنى، ئۆلۈكلەرنى تىرىلدۈرۈشكە قادىر ئىكەنلىكىنى كۆرمىدىمۇ؟ ھەقىقەتەن ئۇنىڭ ھەممە نەرسىگە قادىر ئىكەنلىكى ئېنىق ئەمەسمۇ؟

وَيَوْمَ يُعْرَضُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا عَلَى النَّارِۗ اَلَيْسَ هٰذَا بِالْحَقِّ ۗ قَالُوْا بَلٰى وَرَبِّنَا ۗقَالَ فَذُوْقُوا الْعَذَابَ بِمَا كُنْتُمْ تَكْفُرُوْنَ

wa yauma yu‘raḍul-lażīna kafarū ‘alan-nār(i), alaisa hāżā bil-ḥaqq(i), qālū balā wa rabbinā, qāla fażūqul-‘ażāba bimā kuntum takfurūn(a).

كاپىرلار دوزاخقا دۇچ كەلگەن كۈنى (ئۇلاردىن): «بۇ (ئەززاب) راست ئەمەسمۇ؟» دەپ سورالىدۇ. ئۇلار: «ھەئە، پەرۋەردىگارىمىز بىلەن قەسەمكى» دەپ جاۋاب بەردى. ئاللاھ: «ئىلگىرى ئىنكار قىلغانلىقىڭلار ئۈچۈن بۇ ئازابنى تېتىڭ» دەيدۇ.

فَاصْبِرْ كَمَا صَبَرَ اُولُوا الْعَزْمِ مِنَ الرُّسُلِ وَلَا تَسْتَعْجِلْ لَّهُمْ ۗ كَاَنَّهُمْ يَوْمَ يَرَوْنَ مَا يُوْعَدُوْنَۙ لَمْ يَلْبَثُوْٓا اِلَّا سَاعَةً مِّنْ نَّهَارٍ ۗ بَلٰغٌ ۚفَهَلْ يُهْلَكُ اِلَّا الْقَوْمُ الْفٰسِقُوْنَ ࣖ

faṣbir kamā ṣabara ulul-‘azmi minar-rusuli wa lā tasta‘jil lahum, ka'annahum yauma yarauna mā yū‘adūn(a), lam yalbaṡū illā sā‘atam min nahār(in), balāg(un), fahal yuhlaku illal-qaumul-fāsiqūn(a).

(ئى مۇھەممەد!) سەۋرچان پەيغەمبەرلەر سەۋر قىلغاندەك سەۋر قىلغىن، ئۇلارغا ئازابنىڭ تېز كېلىشىنى تىلىمىگىن. ئۇلار ۋەدە قىلىنغان ئازابنى كۆرگەن كۈنى، گويا كۈندۈزدىكى قىسقا ۋاقىت تۇرغاندەك بولىدۇ. سېنىڭ مەسئۇلىيىتىڭ پەقەت تەبلىغ قىلىشتۇر. شۇڭا پەقەت پاسىقلارلا ھالاك بولىدۇ.