Q.S अल-अहकाफ (اَلْأَحْقَاف) - 35 श्लोकसंख्या

حٰمۤ ۚ

Ḥā mīm.

ह मिम्

تَنْزِيْلُ الْكِتٰبِ مِنَ اللّٰهِ الْعَزِيْزِ الْحَكِيْمِ

tanzīlul-kitābi minallāhil ‘azīzil-ḥakīm(i).

एतत् पुस्तकं सर्वशक्तिमान्, बुद्धिमान् अल्लाहात् प्रकटितम् आसीत् ।

مَا خَلَقْنَا السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ وَمَا بَيْنَهُمَآ اِلَّا بِالْحَقِّ وَاَجَلٍ مُّسَمًّىۗ وَالَّذِيْنَ كَفَرُوْا عَمَّآ اُنْذِرُوْا مُعْرِضُوْنَ

mā khalaqnas-samāwāti wal-arḍa wa mā bainahumā illā bil-ḥaqqi wa ajalim musammā(n), wal-lażīna kafarū ‘ammā unżirū mu‘riḍūn(a).

न वयं स्वर्गं पृथिवीं च तयोः मध्ये यत् किमपि अस्ति तत् सत्यं निर्दिष्टं पदं विहाय न निर्मितवन्तः। ये तु अविश्वासं कुर्वन्ति ते तेभ्यः दत्तं चेतावनीम् अङ्गीकुर्वन्ति।

قُلْ اَرَءَيْتُمْ مَّا تَدْعُوْنَ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ اَرُوْنِيْ مَاذَا خَلَقُوْا مِنَ الْاَرْضِ اَمْ لَهُمْ شِرْكٌ فِى السَّمٰوٰتِ ۖائْتُوْنِيْ بِكِتٰبٍ مِّنْ قَبْلِ هٰذَآ اَوْ اَثٰرَةٍ مِّنْ عِلْمٍ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ

qul ara'aitum mā tad‘ūna min dūnillāhi arūnī māżā khalaqū minal-arḍi am lahum syirkun fis-samāwāt(i), i'tūnī bikitābim min qabli hāżā au aṡāratim min ‘ilmin in kuntum ṣādiqīn(a).

(मुहम्मद) कथयतु, "अल्लाहस्य अतिरिक्तं भवन्तः किं पूजयन्ति तस्य विषये (मम) व्याख्यातु; तेषां पृथिव्याः किं सृष्टिः इति दर्शयतु अथवा ते स्वर्गस्य (सृष्टौ) भागं गृहीतवन्तः वा? अस्मात् पूर्वं यत् पुस्तकम् आसीत् (कुरानस्य) अथवा (प्राचीनानां) ज्ञानस्य अवशेषं मम कृते आनयतु, यदि भवान् सत्यवादी अस्ति।

وَمَنْ اَضَلُّ مِمَّنْ يَّدْعُوْا مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ مَنْ لَّا يَسْتَجِيْبُ لَهٗٓ اِلٰى يَوْمِ الْقِيٰمَةِ وَهُمْ عَنْ دُعَاۤىِٕهِمْ غٰفِلُوْنَ

wa man aḍallu mimmay yad‘ū min dūnillāhi mal lā yastajību lahū ilā yaumil-qiyāmati wa hum ‘an du‘ā'ihim gāfilūn(a).

तथा च ये अल्लाहात् परं पूजयन्ति (पूजां) कुर्वन्ति ये कयामतदिनपर्यन्तं स्वस्य (नमाजं) स्वीकुर्वितुं न शक्नुवन्ति, तेषां प्रार्थनायाः उपेक्षां (ध्यानं) कुर्वन्ति, तेभ्यः कः अधिकः भ्रान्तः अस्ति?

وَاِذَا حُشِرَ النَّاسُ كَانُوْا لَهُمْ اَعْدَاۤءً وَّكَانُوْا بِعِبَادَتِهِمْ كٰفِرِيْنَ

wa iżā ḥusyiran-nāsu kānū lahum a‘dā'aw wa kānū bi‘ibādatihim kāfirīn(a).

यदा च मनुष्याः एकत्रिताः भविष्यन्ति (पुनरुत्थानदिने) तदा देवता तेषां शत्रुः भूत्वा तस्मै दत्तां पूजां नकारयिष्यति।

وَاِذَا تُتْلٰى عَلَيْهِمْ اٰيٰتُنَا بَيِّنٰتٍ قَالَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لِلْحَقِّ لَمَّا جَاۤءَهُمْۙ هٰذَا سِحْرٌ مُّبِيْنٌۗ

wa iżā tutlā ‘alaihim āyātunā bayyinātin qālal-lażīna kafarū lil-ḥaqqi lammā jā'ahum, hāżā siḥrum mubīn(un).

यदा च तेषां अस्माकं स्पष्टश्लोकाः पठिताः आसन्, तदा अविश्वासिनः सत्यं तेषां समीपं आगत्य अवदन्, "एषः वास्तविकः माया" इति।

اَمْ يَقُوْلُوْنَ افْتَرٰىهُ ۗ قُلْ اِنِ افْتَرَيْتُهٗ فَلَا تَمْلِكُوْنَ لِيْ مِنَ اللّٰهِ شَيْـًٔا ۗهُوَ اَعْلَمُ بِمَا تُفِيْضُوْنَ فِيْهِۗ كَفٰى بِهٖ شَهِيْدًا ۢ بَيْنِيْ وَبَيْنَكُمْ ۗ وَهُوَ الْغَفُوْرُ الرَّحِيْمُ

am yaqūlūnaftarāh(u), qul iniftaraituh(ū), falā tamlikūna lī minallāhi syai'ā(n), huwa a‘lamu bimā tufīḍūna fīh(i), kafā bihī syahīdam bainī wa bainakum, wa huwal-gafūrur-raḥīm(u).

अपितु वदन्ति यत् "सः (मुहम्मदः) तत् (कुरानम्) कल्पितवान्" इति। कथयतु, "यदि अहं तत् कल्पितवान् तर्हि भवतः अल्लाहस्य दण्डात् मां रक्षितुं शक्तिः न स्यात्। सः सर्वोत्तमरूपेण जानाति यत् भवतः तस्य विषये किं वदति। सः मम भवतः च मध्ये साक्षीरूपेण पर्याप्तः अस्ति। सः प्रायः क्षमाशीलः, दयालुः च अस्ति।

قُلْ مَا كُنْتُ بِدْعًا مِّنَ الرُّسُلِ وَمَآ اَدْرِيْ مَا يُفْعَلُ بِيْ وَلَا بِكُمْۗ اِنْ اَتَّبِعُ اِلَّا مَا يُوْحٰٓى اِلَيَّ وَمَآ اَنَا۠ اِلَّا نَذِيْرٌ مُّبِيْنٌ

qul mā kuntu bid‘am minar-rusuli wa mā adrī mā yuf‘alu bī wa lā bikum, in attabi‘u illā mā yūḥā ilayya wa mā ana illā nażīrum mubīn(un).

कथयतु (मुहम्मदः) "अहं दूतानां मध्ये प्रथमः दूतः नास्मि तथा च अहं न जानामि यत् मम वा भवतः वा किं भविष्यति। अहं केवलं यत् मम कृते प्रकाशितं तदनुसरणं करोमि तथा च अहं केवलं चेतावनीदाता अस्मि यः व्याख्यायते।

قُلْ اَرَءَيْتُمْ اِنْ كَانَ مِنْ عِنْدِ اللّٰهِ وَكَفَرْتُمْ بِهٖ وَشَهِدَ شَاهِدٌ مِّنْۢ بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ عَلٰى مِثْلِهٖ فَاٰمَنَ وَاسْتَكْبَرْتُمْۗ اِنَّ اللّٰهَ لَا يَهْدِى الْقَوْمَ الظّٰلِمِيْنَ ࣖ

qul ara'aitum in kāna min ‘indillāhi wa kafartum bihī wa syahida syāhidum mim banī isrā'īla ‘alā miṡlihī fa āmana wastakbartum, innallāha lā yahdil-qaumaẓ-ẓālimīn(a).

कथयतु, "मम व्याख्यातु, यदि एतत् (अल कुरान) वस्तुतः अल्लाहतः आगतं, भवान् च तत् अङ्गीकृतवान्, यद्यपि इजरायलसन्ततिभ्यः एकः साक्षी आसीत् यः कुरानस्य (यत् उल्लिखितम् अस्ति) तत्सदृशं (सत्यं) स्वीकृतवान् ततः सः विश्वासं कृतवान्, भवान् डींगं मारयति। ननु अल्लाहः अन्यायपूर्णजनानाम् मार्गदर्शनं न करोति।

وَقَالَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لِلَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَوْ كَانَ خَيْرًا مَّا سَبَقُوْنَآ اِلَيْهِۗ وَاِذْ لَمْ يَهْتَدُوْا بِهٖ فَسَيَقُوْلُوْنَ هٰذَآ اِفْكٌ قَدِيْمٌ

wa qālal-lażīna kafarū lil-lażīna āmanū lau kāna khairam mā sabaqūnā ilaih(i), wa iż lam yahtadū bihī fasayaqūlūna hāżā ifkun qadīm(un).

ये च अविश्वासं कुर्वन्ति ते विश्वासिनः वदन्ति यत्, "यदि कुरानः किमपि उत्तमं स्यात् तर्हि अवश्यमेव ते अस्माकं पूर्वं (विश्वासं) कर्तुं योग्याः न स्यात्। किन्तु तेन अनिर्देशितत्वात् "एतत् पुरातनं असत्यम्" इति वदिष्यन्ति।

وَمِنْ قَبْلِهٖ كِتٰبُ مُوْسٰٓى اِمَامًا وَّرَحْمَةً ۗوَهٰذَا كِتٰبٌ مُّصَدِّقٌ لِّسَانًا عَرَبِيًّا لِّيُنْذِرَ الَّذِيْنَ ظَلَمُوْا ۖوَبُشْرٰى لِلْمُحْسِنِيْنَ

wa min qablihī kitābu mūsā imāmaw wa raḥmah(tan), wa hāżā kitābum muṣaddiqul lisānan ‘arabiyyal liyunżiral-lażīna ẓalamū, wa busyrā lil-muḥsinīn(a).

तथा च (कुरानस्य) पूर्वं मार्गदर्शनरूपेण दयारूपेण च मूसाग्रन्थः आसीत्। तथा च एतत् (अल कुरान) एकं पुस्तकं यत् अरबीभाषायां पुष्टिं करोति यत् ये दुष्कृतं कुर्वन्ति तेभ्यः चेतावनीम् अदातुम्, ये भद्रं कुर्वन्ति तेभ्यः शुभसमाचारं दातुं च।

اِنَّ الَّذِيْنَ قَالُوْا رَبُّنَا اللّٰهُ ثُمَّ اسْتَقَامُوْا فَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُوْنَۚ

innal-lażīna qālū rabbunallāhu ṡummastaqāmū falā khaufun ‘alaihim wa lā hum yaḥzanūn(a).

ननु ये “अस्माकं प्रभुः अल्लाहः” इति वदन्ति, ततः स्थिराः तिष्ठन्ति, तेषां उपरि भयं न भविष्यति, न च ते शोकं करिष्यन्ति।

اُولٰۤىِٕكَ اَصْحٰبُ الْجَنَّةِ خٰلِدِيْنَ فِيْهَاۚ جَزَاۤءً ۢبِمَا كَانُوْا يَعْمَلُوْنَ

ulā'ika aṣḥābul-jannati khālidīna fīhā, jazā'am bimā kānū ya‘malūn(a).

एते स्वर्गवासिनः, तत्र नित्याः; तेषां कृतस्य फलरूपेण।

وَوَصَّيْنَا الْاِنْسَانَ بِوَالِدَيْهِ اِحْسَانًا ۗحَمَلَتْهُ اُمُّهٗ كُرْهًا وَّوَضَعَتْهُ كُرْهًا ۗوَحَمْلُهٗ وَفِصٰلُهٗ ثَلٰثُوْنَ شَهْرًا ۗحَتّٰىٓ اِذَا بَلَغَ اَشُدَّهٗ وَبَلَغَ اَرْبَعِيْنَ سَنَةًۙ قَالَ رَبِّ اَوْزِعْنِيْٓ اَنْ اَشْكُرَ نِعْمَتَكَ الَّتِيْٓ اَنْعَمْتَ عَلَيَّ وَعَلٰى وَالِدَيَّ وَاَنْ اَعْمَلَ صَالِحًا تَرْضٰىهُ وَاَصْلِحْ لِيْ فِيْ ذُرِّيَّتِيْۗ اِنِّيْ تُبْتُ اِلَيْكَ وَاِنِّيْ مِنَ الْمُسْلِمِيْنَ

wa waṣṣainal-insāna biwālidaihi iḥsānā(n), ḥamalathu ummuhū kurhaw wa waḍa‘athu kurhā(n), wa ḥamluhū wa fiṣāluhū ṡalāṡūna syahrā(n), ḥattā iżā balaga asyuddahū wa balaga arba‘īna sanah(tan), qāla rabbi auzi‘nī an asykura ni‘matakal-latī an‘amta ‘alayya wa ‘alā wālidayya wa an a‘mala ṣāliḥan tarḍāhu wa aṣliḥ lī fī żurriyyatī, innī tubtu ilaika wa innī minal-muslimīn(a).

वयं च मनुष्यान् स्वमातृपितृणां हितं कर्तुं आज्ञापयामः। तस्य माता कष्टेन गर्भं धारयति स्म, कष्टेन च जनयति स्म (अपि)। दुग्धविच्छेदनपर्यन्तं गर्भधारणस्य कालः त्रिंशत् मासाः भवति, येन सः (बालकः) प्रौढः भूत्वा चत्वारिंशत् वर्षाणि यावत् भवति तदा सः प्रार्थयति यत् "हे मम भगवन् मार्गदर्शनं ददातु येन अहं तव आशीर्वादान् कृतज्ञः भवेयम् यत् भवता मम मातापितरौ च दत्तं तथा च यथा अहं भवता अनुमोदितं सत्कर्म कर्तुं शक्नोमि ननु अहं भवतः पश्चात् पश्चात्तापं करोमि तथा च सत्यमेव, अहं मुसलमानेषु अन्यतमः अस्मि।"

اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ نَتَقَبَّلُ عَنْهُمْ اَحْسَنَ مَا عَمِلُوْا وَنَتَجَاوَزُ عَنْ سَيِّاٰتِهِمْ فِيْٓ اَصْحٰبِ الْجَنَّةِۗ وَعْدَ الصِّدْقِ الَّذِيْ كَانُوْا يُوْعَدُوْنَ

ulā'ikal-lażīna nataqabbalu ‘anhum aḥsana mā ‘amilū wa natajāwazu ‘an sayyi'atihim fī aṣḥābil-jannah(ti), wa‘daṣ-ṣidqil-lażī kānū yū‘adūn(a).

ते जनाः येभ्यः वयं तेषां कृतानि सत्कर्माणि स्वीकुर्मः, (येषां) दोषान् क्षमामः, (ते) स्वर्गवासिनः भविष्यन्ति। तदेव सत्यं प्रतिज्ञा यत् तेभ्यः प्रतिज्ञातं आसीत्।

وَالَّذِيْ قَالَ لِوَالِدَيْهِ اُفٍّ لَّكُمَآ اَتَعِدَانِنِيْٓ اَنْ اُخْرَجَ وَقَدْ خَلَتِ الْقُرُوْنُ مِنْ قَبْلِيْۚ وَهُمَا يَسْتَغِيْثٰنِ اللّٰهَ وَيْلَكَ اٰمِنْ ۖاِنَّ وَعْدَ اللّٰهِ حَقٌّۚ فَيَقُوْلُ مَا هٰذَآ اِلَّآ اَسَاطِيْرُ الْاَوَّلِيْنَ

wal-lażī qāla liwālidaihi uffil lakumā ata‘idāninī an ukhraja wa qad khalatil qurūnu min qablī, wa humā yastagīṡānillāha wailaka āmin, inna wa‘dallāhi ḥaqq(un), fayaqūlu mā hāżā illā asāṭīrul-awwalīn(a).

यः च मातापितरौ आह इति उक्तवान् । किं भवन्तौ मां चेतवन्तौ यत् अहं पुनरुत्थापितः भविष्यामि (श्मशानात्) यद्यपि मम पूर्वं कतिपये जनाः मृताः आसन्? तदा मातापितरौ अल्लाहस्य साहाय्यं याचितवन्तौ (उक्त्वा) "धिक् भवतः, विश्वासं कुरुत! ननु अल्लाहस्य प्रतिज्ञा सत्यम् अस्ति।" तदा सः (बालकः) अवदत्, "इयं केवलं प्राचीनानां परिकथा अस्ति।"

اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ حَقَّ عَلَيْهِمُ الْقَوْلُ فِيْٓ اُمَمٍ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِهِمْ مِّنَ الْجِنِّ وَالْاِنْسِ ۗاِنَّهُمْ كَانُوْا خٰسِرِيْنَ

ulā'ikal-lażīna ḥaqqa ‘alaihimul-qaulu fī umamin qad khalat min qablihim minal-jinni wal-ins(i), innahum kānū khāsirīn(a).

ते जनाः सन्ति येषां पूर्वजनैः सह निश्चितरूपेण दण्डः (प्रलयः) प्राप्तः, जिन्नस्य (वर्गस्य) मनुष्याणां च। ते हारन्ति ।

وَلِكُلٍّ دَرَجٰتٌ مِّمَّا عَمِلُوْاۚ وَلِيُوَفِّيَهُمْ اَعْمَالَهُمْ وَهُمْ لَا يُظْلَمُوْنَ

wa likullin darajātum mimmā ‘amilū, wa liyuwaffiyahum a‘mālahum wa hum lā yuẓlamūn(a).

तथा च प्रत्येकं व्यक्तिः यत् कृतवान् तदनुसारं पदं प्राप्स्यति, येन अल्लाहः तेषां कर्मणां फलं दातुं शक्नोति, तेषां अन्यायः न भविष्यति।

وَيَوْمَ يُعْرَضُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا عَلَى النَّارِۗ اَذْهَبْتُمْ طَيِّبٰتِكُمْ فِيْ حَيَاتِكُمُ الدُّنْيَا وَاسْتَمْتَعْتُمْ بِهَاۚ فَالْيَوْمَ تُجْزَوْنَ عَذَابَ الْهُوْنِ بِمَا كُنْتُمْ تَسْتَكْبِرُوْنَ فِى الْاَرْضِ بِغَيْرِ الْحَقِّ وَبِمَا كُنْتُمْ تَفْسُقُوْنَ ࣖ

wa yauma yu‘raḍul-lażīna kafarū ‘alan-nār(i), ażhabtum ṭayyibātikum fī ḥayātikumud-dun-yā wastamta‘tum bihā, fal-yauma tujzauna ‘ażābal-hūni bimā kuntum tastakbirūna fil-arḍi bigairil-ḥaqqi wa bimā kuntum tafsuqūn(a).

तथा च (स्मरतु) यस्मिन् दिने काफिराः नरकं नीताः भविष्यन्ति (तेषां कृते च उक्तं भविष्यति): "यूयं स्वस्य लौकिकजीवनस्य सद्वस्तूनि व्यतीतवन्तः, तत्र आनन्दं च कृतवन्तः। अतः अद्य भवन्तः अपमानजनकदण्डेन प्रतिपूर्तिं प्राप्नुयुः यतः भवन्तः सत्यस्य अपेक्षां विना पृथिव्यां दम्भं कृतवन्तः यतः भवन्तः अवज्ञां कृतवन्तः (अल्लाहस्य अवज्ञां कृतवन्तः)।

۞ وَاذْكُرْ اَخَا عَادٍۗ اِذْ اَنْذَرَ قَوْمَهٗ بِالْاَحْقَافِ وَقَدْ خَلَتِ النُّذُرُ مِنْۢ بَيْنِ يَدَيْهِ وَمِنْ خَلْفِهٖٓ اَلَّا تَعْبُدُوْٓا اِلَّا اللّٰهَ ۗاِنِّيْٓ اَخَافُ عَلَيْكُمْ عَذَابَ يَوْمٍ عَظِيْمٍ

ważkur akhā ‘ād(in), iż anżara qaumahū bil-aḥqāfi wa qad khalatin-nużuru mim baini yadaihi wa min khalfihī allā ta‘budū illallāh(a), innī akhāfu ‘alaikum ‘ażāba yaumin ‘aẓīm(in).

तथा च स्मर्यतां (हुद) अदस्य भ्राता यदा सः स्वजनं टिब्बानां विषये चेतयति स्म, ननु च तस्य पुरतः पश्चात् च चेतावनीदातारः गताः आसन् (यत् वदन्ति स्म): "अल्लाहं विना अन्यस्य कस्यचित् पूजां न कुर्वन्तु, मा भूत् अहं भयातुः यत् भवन्तः महता दिने दण्डेन आहताः भविष्यन्ति।

قَالُوْٓا اَجِئْتَنَا لِتَأْفِكَنَا عَنْ اٰلِهَتِنَاۚ فَأْتِنَا بِمَا تَعِدُنَآ اِنْ كُنْتَ مِنَ الصّٰدِقِيْنَ

qālū aji'tanā lita'fikanā ‘an ālihatinā fa'tinā bimā ta‘idunā in kunta minaṣ-ṣādiqīn(a).

ते प्रत्युवाच, "किं त्वं अस्माकं देवताभ्यः (पूजनात्) अस्मान् निवर्तयितुं अस्माकं समीपम् आगतः? तर्हि सत्यवादिनां मध्ये भवन्तः यत् दण्डं तर्जितवन्तः तत् अस्माकं उपरि आनयन्तु।

قَالَ اِنَّمَا الْعِلْمُ عِنْدَ اللّٰهِ ۖوَاُبَلِّغُكُمْ مَّآ اُرْسِلْتُ بِهٖ وَلٰكِنِّيْٓ اَرٰىكُمْ قَوْمًا تَجْهَلُوْنَ

qāla innamal ‘ilmu ‘indallāh(i), wa uballigukum mā ursiltu bihī wa lākinnī arākum qauman tajhalūn(a).

सः (हुद्) अवदत्, "ननु (तस्य) ज्ञानं केवलं अल्लाहस्य एव अस्ति तथा च अहं (केवलं) भवद्भ्यः यत् मम कृते प्रकाशितं तत् प्रसारयामि, परन्तु अहं पश्यामि यत् भवन्तः मूर्खतापूर्णाः जनाः सन्ति।

فَلَمَّا رَاَوْهُ عَارِضًا مُّسْتَقْبِلَ اَوْدِيَتِهِمْ قَالُوْا هٰذَا عَارِضٌ مُّمْطِرُنَا ۗبَلْ هُوَ مَا اسْتَعْجَلْتُمْ بِهٖ ۗرِيْحٌ فِيْهَا عَذَابٌ اَلِيْمٌۙ

falammā ra'auhu ‘āriḍam mustaqbila audiyatihim, qālū hāżā ‘āriḍum mumṭirunā, bal huwa masta‘jaltum bih(ī), rīḥun fīhā ‘ażābun alīm(un).

अतः यदा ते स्वद्रोणीं प्रति आगच्छन्तं मेघरूपं पीडां दृष्ट्वा अवदन् यत् एषः मेघः अस्मान् वर्षा दास्यति। (न!) किन्तु एषः एव यातना यत् त्वं त्वरयितुं याचसे (इदं) दुःखदं यातनायुक्तं वायुः,

تُدَمِّرُ كُلَّ شَيْءٍۢ بِاَمْرِ رَبِّهَا فَاَصْبَحُوْا لَا يُرٰىٓ اِلَّا مَسٰكِنُهُمْۗ كَذٰلِكَ نَجْزِى الْقَوْمَ الْمُجْرِمِيْنَ

tudammiru kulla syai'im bi'amri rabbihā fa'aṣbaḥū lā yurā illā masākinuhum, każālika najzil-qaumal-mujrimīn(a).

ये स्वेश्वरस्य आज्ञानुसारं सर्वं नाशयन्ति स्म, येन ते (अद्-जनाः) केवलं स्वनिवासस्थानस्य (लेशान्) विहाय अदृश्याः (पृथिव्याः) अभवन्। एवं वयं पापिनां फलं दद्मः।

وَلَقَدْ مَكَّنّٰهُمْ فِيْمَآ اِنْ مَّكَّنّٰكُمْ فِيْهِ وَجَعَلْنَا لَهُمْ سَمْعًا وَّاَبْصَارًا وَّاَفْـِٕدَةًۖ فَمَآ اَغْنٰى عَنْهُمْ سَمْعُهُمْ وَلَآ اَبْصَارُهُمْ وَلَآ اَفْـِٕدَتُهُمْ مِّنْ شَيْءٍ اِذْ كَانُوْا يَجْحَدُوْنَ بِاٰيٰتِ اللّٰهِ وَحَاقَ بِهِمْ مَّا كَانُوْا بِهٖ يَسْتَهْزِءُوْنَ ࣖ

wa laqad makkannāhum fīmā im makkannākum fīhi wa ja‘alnā lahum sam‘aw wa abṣāraw wa af'idah(tan), famā agnā ‘anhum sam‘uhum wa lā abṣāruhum wa lā af'idatuhum min syai'in iż kānū yajḥadūna bi'āyātillāhi wa ḥāqa bihim mā kānū bihī yastahzi'ūn(a).

तथा च, अस्माभिः तेषां स्थितिः (समृद्ध्या बलेन च) पुष्टिः कृता यत् वयं भवद्भ्यः कदापि न दत्तवन्तः तथा च वयं तेभ्यः श्रवणं, दृष्टिः, हृदयं च दत्तवन्तः, परन्तु तेषां श्रवणं, दृष्टिः, हृदयं च तेषां कृते किञ्चित् अपि किमपि प्रयोजनं नास्ति, यतः ते (सदैव) अल्लाहस्य श्लोकान् अङ्गीकुर्वन्ति, यस्य दण्डस्य ते उपहासं कुर्वन्ति स्म, तस्य (धमकी) तेषां परितः अभवत्।

وَلَقَدْ اَهْلَكْنَا مَا حَوْلَكُمْ مِّنَ الْقُرٰى وَصَرَّفْنَا الْاٰيٰتِ لَعَلَّهُمْ يَرْجِعُوْنَ

wa laqad ahlaknā mā ḥaulakum minal-qurā wa ṣarrafnal-āyāti la‘allahum yarji‘ūn(a).

ननु च वयं भवतः परितः देशाः नाशितवन्तः, अस्माभिः अपि पुनः पुनः (अस्माकं माहात्म्यस्य) चिह्नानि व्याख्यातानि, येन ते पुनः (पश्चात्तापं) करिष्यन्ति।

فَلَوْلَا نَصَرَهُمُ الَّذِيْنَ اتَّخَذُوْا مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ قُرْبَانًا اٰلِهَةً ۗبَلْ ضَلُّوْا عَنْهُمْۚ وَذٰلِكَ اِفْكُهُمْ وَمَا كَانُوْا يَفْتَرُوْنَ

falau lā naṣarahumul-lażīnattakhażū min dūnillāhi qurbānan ālihah(tan), bal ḍallū ‘anhum, wa żālika ifkuhum wa mā kānū yaftarūn(a).

अतः ते अल्लाहात् परं ये (मूर्तयः देवताः च) पूजयन्ति ते (तस्य) समीपं गन्तुं किमर्थं न शक्नुवन्ति? देवाः अपि तेभ्यः अन्तर्धानं कृतवन्तः? तच्च तेषां अनृतस्य परिणामः, यत् ते कल्पयन्ति स्म च।

وَاِذْ صَرَفْنَآ اِلَيْكَ نَفَرًا مِّنَ الْجِنِّ يَسْتَمِعُوْنَ الْقُرْاٰنَۚ فَلَمَّا حَضَرُوْهُ قَالُوْٓا اَنْصِتُوْاۚ فَلَمَّا قُضِيَ وَلَّوْا اِلٰى قَوْمِهِمْ مُّنْذِرِيْنَ

wa iż ṣarafnā ilaika nafaram minal-jinni yastami‘ūnal-qur'ān(a), falammā ḥaḍarūhu qālū anṣitū, falammā quḍiya wallau ilā qaumihim munżirīn(a).

तथा (स्मरन्तु) यदा वयं भवद्भ्यः (मुहम्मदस्य) समक्षं जिन्नसमूहं प्रस्तुतवन्तः ये कुरानस्य (पाठं) शृण्वन्ति स्म, तदा यदा ते (पाठे) उपस्थिताः आसन् तदा ते अवदन् यत्, "शान्ताः भवन्तु (तत् श्रोतुं)! अतः यदा समाप्तम् अभवत् तदा ते स्वजनस्य समीपं प्रत्यागतवन्तः (तत्) चेतावनीम् दातुं।

قَالُوْا يٰقَوْمَنَآ اِنَّا سَمِعْنَا كِتٰبًا اُنْزِلَ مِنْۢ بَعْدِ مُوْسٰى مُصَدِّقًا لِّمَا بَيْنَ يَدَيْهِ يَهْدِيْٓ اِلَى الْحَقِّ وَاِلٰى طَرِيْقٍ مُّسْتَقِيْمٍ

qālū yā qaumanā innā sami‘nā kitāban unzila mim ba‘di mūsā muṣaddiqal limā baina yadaihi yahdī ilal-ḥaqqi wa ilā ṭarīqim mustaqīm(in).

ते अवदन्, "हे अस्माकं जनाः! खलु वयं तत् पुस्तकं (अल-कुरान) श्रुतवन्तः यत् मूसायाः अनन्तरं अवतरितम्, यत् पूर्वं आगतानि (पुस्तकानि) पुष्टयति, सत्यं प्रति ऋजुमार्गं प्रति च मार्गदर्शनं करोति।

يٰقَوْمَنَآ اَجِيْبُوْا دَاعِيَ اللّٰهِ وَاٰمِنُوْا بِهٖ يَغْفِرْ لَكُمْ مِّنْ ذُنُوْبِكُمْ وَيُجِرْكُمْ مِّنْ عَذَابٍ اَلِيْمٍ

yā qaumanā ajībū dā‘iyallāhi wa āminū bihī yagfir lakum min żunūbikum wa yujirkum min ‘ażābin alīm(in).

हे अस्माकं प्रजाः ! अल्लाहस्य समीपं आह्वानं कुर्वन्तं व्यक्तिं (मुहम्मदस्य) (आह्वानं) स्वीकुरु। तस्मिन् च विश्वासं कुरुत, सः भवतः पापं अवश्यमेव क्षमयिष्यति, दुःखददण्डात् च मोचयिष्यति।

وَمَنْ لَّا يُجِبْ دَاعِيَ اللّٰهِ فَلَيْسَ بِمُعْجِزٍ فِى الْاَرْضِ وَلَيْسَ لَهٗ مِنْ دُوْنِهٖٓ اَوْلِيَاۤءُ ۗ اُولٰۤىِٕكَ فِيْ ضَلٰلٍ مُّبِيْنٍ

wa mal lā yujib dā‘iyallāhi falaisa bimu‘jizin fil-arḍi wa laisa lahū min dūnihī auliyā'(u), ulā'ika fī ḍalālim mubīn(in).

तथा च यः अल्लाहस्य (मुहम्मदस्य) आह्वानं कुर्वतां (आह्वानं) न स्वीकुर्यात् तदा सः पृथिव्यां अल्लाहस्य दण्डात् न पलायितुं शक्नोति यद्यपि तस्य कृते अल्लाहं विहाय कोऽपि रक्षकः नास्ति। ते स्पष्टदोषे सन्ति” इति ।

اَوَلَمْ يَرَوْا اَنَّ اللّٰهَ الَّذِيْ خَلَقَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ وَلَمْ يَعْيَ بِخَلْقِهِنَّ بِقٰدِرٍ عَلٰٓى اَنْ يُّحْيِ َۧ الْمَوْتٰى ۗبَلٰٓى اِنَّهٗ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ

awalam yarau annallāhal-lażī khalaqas-samāwāti wal-arḍa wa lam ya‘ya bikhalqihinna biqādirin ‘alā ay yuḥyiyal-mautā, balā innahū ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

तथा च किं ते न पश्यन्ति यत् अल्लाहः आकाशं पृथिवीं च निर्मितवान् तथा च तान् सृष्ट्वा न क्लान्तः अस्ति, मृतानां जीवनं दातुं तस्य सामर्थ्यं वर्तते? ननु तस्य सर्वेषु विषयेषु शक्तिः अस्ति।

وَيَوْمَ يُعْرَضُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا عَلَى النَّارِۗ اَلَيْسَ هٰذَا بِالْحَقِّ ۗ قَالُوْا بَلٰى وَرَبِّنَا ۗقَالَ فَذُوْقُوا الْعَذَابَ بِمَا كُنْتُمْ تَكْفُرُوْنَ

wa yauma yu‘raḍul-lażīna kafarū ‘alan-nār(i), alaisa hāżā bil-ḥaqq(i), qālū balā wa rabbinā, qāla fażūqul-‘ażāba bimā kuntum takfurūn(a).

तथा च (स्मरतु) यस्मिन् दिने (यदा) अविश्वासिनः नरकस्य सम्मुखीभवन्ति, (ते पृष्टाः भविष्यन्ति), "किं एतत् (अद्जब) सत्यं नास्ति?" ते प्रत्युवाच-आम्, अस्माकं भगवता। अल्लाहः वदति यत्, "तर्हि एतत् दण्डं स्वादु कुरुत यतः भवन्तः पूर्वं तस्य अङ्गीकारं कृतवन्तः।"

فَاصْبِرْ كَمَا صَبَرَ اُولُوا الْعَزْمِ مِنَ الرُّسُلِ وَلَا تَسْتَعْجِلْ لَّهُمْ ۗ كَاَنَّهُمْ يَوْمَ يَرَوْنَ مَا يُوْعَدُوْنَۙ لَمْ يَلْبَثُوْٓا اِلَّا سَاعَةً مِّنْ نَّهَارٍ ۗ بَلٰغٌ ۚفَهَلْ يُهْلَكُ اِلَّا الْقَوْمُ الْفٰسِقُوْنَ ࣖ

faṣbir kamā ṣabara ulul-‘azmi minar-rusuli wa lā tasta‘jil lahum, ka'annahum yauma yarauna mā yū‘adūn(a), lam yalbaṡū illā sā‘atam min nahār(in), balāg(un), fahal yuhlaku illal-qaumul-fāsiqūn(a).

अतः धैर्यं धारयतु (हे मुहम्मद) यथा धीराः प्रेरिताः धैर्यं धारयन्ति स्म, तेषां उपरि दण्डं त्वरितम् इति मा याचयन्तु। यस्मिन् दिने ते प्रतिज्ञातं दण्डं पश्यन्ति तस्मिन् दिने ते (अस्मिन् लोके) स्थिताः इव भविष्यति किन्तु दिवसे संक्षिप्तः क्षणः। भवतः कर्तव्यं केवलं संप्रेषणम् एव। अतः अवज्ञां (अल्लाहस्य अवज्ञां कुर्वन्तः) विहाय कोऽपि न नष्टः भविष्यति।