Q.S या-सिन् (يس) - 83 श्लोकसंख्या

يٰسۤ ۚ

yā sīn.

यासिन्

وَالْقُرْاٰنِ الْحَكِيْمِۙ

wal-qur'ānil-ḥakīm(i).

प्रज्ञापूर्णेन कुरानेन,

اِنَّكَ لَمِنَ الْمُرْسَلِيْنَۙ

innaka laminal-mursalīn(a).

ननु त्वं (मुहम्मदः) प्रेरितानां मध्ये एकः असि,

عَلٰى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيْمٍۗ

‘alā ṣirāṭim mustaqīm(in).

(यत्) ऋजुमार्गे, २.

تَنْزِيْلَ الْعَزِيْزِ الرَّحِيْمِۙ

tanzīlal-‘azīzir-raḥīm(i).

(विज्ञप्तिरूपेण) (अल्लाहः) सर्वशक्तिमान् दयालुना प्रेषितः,

لِتُنْذِرَ قَوْمًا مَّآ اُنْذِرَ اٰبَاۤؤُهُمْ فَهُمْ غٰفِلُوْنَ

litunżira qaumam mā unżira ābā'uhum fahum gāfilūn(a).

येन भवन्तः तान् जनान् चेतयन्तु येषां पूर्वजाः अप्रमादिताः आसन्।

لَقَدْ حَقَّ الْقَوْلُ عَلٰٓى اَكْثَرِهِمْ فَهُمْ لَا يُؤْمِنُوْنَ

laqad ḥaqqal-qaulu ‘alā akṡarihim fahum lā yu'minūn(a).

ननु तेषु अधिकांशेषु (दण्डः) शब्दः अवश्यमेव प्रयुक्तः भविष्यति, यतः ते न विश्वसन्ति।

اِنَّا جَعَلْنَا فِيْٓ اَعْنَاقِهِمْ اَغْلٰلًا فَهِيَ اِلَى الْاَذْقَانِ فَهُمْ مُّقْمَحُوْنَ

innā ja‘alnā fī a‘nāqihim aglālan fa hiya ilal-ażqāni fahum muqmaḥūn(a).

ननु वयं तेषां कण्ठेषु शृङ्खलाः स्थापितवन्तः, ततः तेषां हस्ताः (उन्नताः) हनुमत्पर्यन्तं, अतः ते उपरि पश्यन्ति।

وَجَعَلْنَا مِنْۢ بَيْنِ اَيْدِيْهِمْ سَدًّا وَّمِنْ خَلْفِهِمْ سَدًّا فَاَغْشَيْنٰهُمْ فَهُمْ لَا يُبْصِرُوْنَ

wa ja‘alnā mim baini aidīhim saddaw wa min khalfihim saddan fa agsyaināhum fahum lā yubṣirūn(a).

तेषां पुरतः वयं विभाजनं (भित्तिं) पृष्ठतः च विभाजनं कृतवन्तः, तेषां (नेत्राणि) निमीलितवन्तः येन ते न पश्यन्ति।

وَسَوَاۤءٌ عَلَيْهِمْ ءَاَنْذَرْتَهُمْ اَمْ لَمْ تُنْذِرْهُمْ لَا يُؤْمِنُوْنَ

wa sawā'un ‘alaihim a'anżartahum am lam tunżirhum lā yu'minūn(a).

तेषां च तथैव, भवन्तः तान् चेतयन्ति वा न चेतयन्ति वा, ते अपि न विश्वसिष्यन्ति।

اِنَّمَا تُنْذِرُ مَنِ اتَّبَعَ الذِّكْرَ وَخَشِيَ الرَّحْمٰنَ بِالْغَيْبِۚ فَبَشِّرْهُ بِمَغْفِرَةٍ وَّاَجْرٍ كَرِيْمٍ

innamā tunżiru manittaba‘aż-żikra wa khasyiyar-raḥmāna bil-gaib(i), fa basysyirhu bimagfiratiw wa ajrin karīm(in).

वस्तुतः भवन्तः केवलं तेभ्यः एव चेतावनीम् अयच्छन्ति ये चेतावनीम् अनुसरणं कर्तुम् इच्छन्ति, ये च परमदयालुः ईश्वरं न पश्यन्ति चेदपि भयभीताः भवन्ति। अतः क्षमापूर्वकं शुभसमाचारं ददातु, उदात्तं फलं च।

اِنَّا نَحْنُ نُحْيِ الْمَوْتٰى وَنَكْتُبُ مَا قَدَّمُوْا وَاٰثَارَهُمْۗ وَكُلَّ شَيْءٍ اَحْصَيْنٰهُ فِيْٓ اِمَامٍ مُّبِيْنٍ ࣖ

innā naḥnu nuḥyil-mautā wa naktubu mā qaddamū wa āṡārahum, wa kulla syai'in aḥṣaināhu fī imāmim mubīn(in).

ननु वयं एव मृतानां जीवनं दद्मः, तेषां कृतं तेषां (त्यजन्ति) लेशान् च वयं अभिलेखयामः। तथा च वयं सर्वं स्पष्टे पुस्तके (Lauh Mahfuzh) संगृहीतवन्तः।

وَاضْرِبْ لَهُمْ مَّثَلًا اَصْحٰبَ الْقَرْيَةِۘ اِذْ جَاۤءَهَا الْمُرْسَلُوْنَۚ

waḍrib lahum maṡalan aṣḥābal-qaryah(ti), iż jā'ahal-mursalūn(a).

तेषां नगरस्य जनानां कृते च उदाहरणं कुरुत यदा दूताः तेषां समीपं आगच्छन्ति;

اِذْ اَرْسَلْنَآ اِلَيْهِمُ اثْنَيْنِ فَكَذَّبُوْهُمَا فَعَزَّزْنَا بِثَالِثٍ فَقَالُوْٓا اِنَّآ اِلَيْكُمْ مُّرْسَلُوْنَ

iż arsalnā ilaihimuṡnaini fa każżabūhumā fa ‘azzaznā biṡāliṡin faqālū innā ilaikum mursalūn(a).

(अर्थात्) यदा वयं तेभ्यः द्वौ दूतौ प्रेषितवन्तः, ते च ताभ्यां अङ्गीकृतवन्तौ; ततः तृतीयेन तान् बलवन्तौ, त्रयः अवदन्, "ननु वयं भवतः समीपं प्रेषिताः स्मः।"

قَالُوْا مَآ اَنْتُمْ اِلَّا بَشَرٌ مِّثْلُنَاۙ وَمَآ اَنْزَلَ الرَّحْمٰنُ مِنْ شَيْءٍۙ اِنْ اَنْتُمْ اِلَّا تَكْذِبُوْنَ

qālū mā antum illā basyarum miṡlunā, wa mā anzalar-raḥmānu min syai'(in), in antum illā takżibūn(a).

ते (भूमिजनाः) उत्तरं दत्तवन्तः यत्, "यूयं अस्माकं सदृशाः मानवाः एव सन्ति, (अल्लाहः) दयालुः किमपि न प्रकाशितवान्, यूयं केवलं मृषावादिनः एव।

قَالُوْا رَبُّنَا يَعْلَمُ اِنَّآ اِلَيْكُمْ لَمُرْسَلُوْنَ

qālū rabbunā ya‘lamu innā ilaikum lamursalūn(a).

ते अवदन् – “अस्माकं प्रभुः जानाति यत् वयं भवतः (तस्य) दूताः स्मः।

وَمَا عَلَيْنَآ اِلَّا الْبَلٰغُ الْمُبِيْنُ

wa mā ‘alainā illal-balāgul-mubīn(u).

अस्माकं च दायित्वं केवलं (अल्लाहस्य आज्ञाः) स्पष्टतया प्रसारयितुं वर्तते।"

قَالُوْٓا اِنَّا تَطَيَّرْنَا بِكُمْۚ لَىِٕنْ لَّمْ تَنْتَهُوْا لَنَرْجُمَنَّكُمْ وَلَيَمَسَّنَّكُمْ مِّنَّا عَذَابٌ اَلِيْمٌ

qālū innā taṭayyarnā bikum, la'il lam tantahū lanarjumannakum wa layamassannakum minnā ‘ażābun alīm(un).

ते प्रत्युवाच, "ननु भवतः कारणेन अस्माकं दुर्भाग्यं जातम्। ननु यदि भवन्तः (अस्मान् आह्वयन्ति) न निवर्तन्ते तर्हि वयं भवन्तं अवश्यमेव शिलापातं करिष्यामः, अस्मात् भवन्तः अवश्यमेव दुःखदं यातनाम् अनुभविष्यन्ति।

قَالُوْا طَاۤىِٕرُكُمْ مَّعَكُمْۗ اَىِٕنْ ذُكِّرْتُمْۗ بَلْ اَنْتُمْ قَوْمٌ مُّسْرِفُوْنَ

qālū ṭā'irukum ma‘akum, a'in żukkirtum, bal antum qaumum musrifūn(a).

ते (दूताः) अवदन्, "भवतः दुर्भाग्यं भवतः कारणात् अस्ति। किं भवतः चेतावनी दत्ता? वस्तुतः भवन्तः सीमां लङ्घयन्ति जनाः सन्ति।"

وَجَاۤءَ مِنْ اَقْصَا الْمَدِيْنَةِ رَجُلٌ يَّسْعٰى قَالَ يٰقَوْمِ اتَّبِعُوا الْمُرْسَلِيْنَۙ

wa jā'a min aqṣal-madīnati rajuluy yas‘ā qāla yā qaumittabi‘ul-mursalīn(a).

नगरप्रान्तात् च आगत्य एकः पुरुषः त्वरया अवदत्, हे मम प्रजाः, दूतान् अनुसृत्य गच्छन्तु।

اتَّبِعُوْا مَنْ لَّا يَسْـَٔلُكُمْ اَجْرًا وَّهُمْ مُّهْتَدُوْنَ ۔

ittabi‘ū mal lā yas'alukum ajraw wa hum muhtadūn(a).

ये जनाः भवन्तं प्रतिफलरूपेण किमपि न पृच्छन्ति, तेषां अनुसरणं कुर्वन्तु; ते च मार्गदर्शिताः।

وَمَا لِيَ لَآ اَعْبُدُ الَّذِيْ فَطَرَنِيْ وَاِلَيْهِ تُرْجَعُوْنَ

wa mā liya lā a‘budul-lażī faṭaranī wa ilaihi turja‘ūn(a).

न च मम सृष्टिकर्ता (अल्लाह) न पूजयितुं कारणं नास्ति तथा च केवलं तस्मै एव भवन्तः प्रत्यागमिष्यन्ति।

ءَاَتَّخِذُ مِنْ دُوْنِهٖٓ اٰلِهَةً اِنْ يُّرِدْنِ الرَّحْمٰنُ بِضُرٍّ لَّا تُغْنِ عَنِّيْ شَفَاعَتُهُمْ شَيْـًٔا وَّلَا يُنْقِذُوْنِۚ

a'attakhiżu min dūnihī ālihatan iy yuridnir-raḥmānu biḍurril lā tugni ‘annī syafā‘atuhum syai'aw wa lā yunqiżūn(i).

तस्मादन्यदेवान् किमर्थं भजेयम् ? यदि कृपालुः (अल्लाहः) मम विरुद्धं विपत्तिं इच्छति तर्हि तेषां साहाय्यस्य मम कृते कोऽपि लाभः न भविष्यति, ते च मां तारयितुं न शक्ष्यन्ति।

اِنِّيْٓ اِذًا لَّفِيْ ضَلٰلٍ مُّبِيْنٍ

innī iżal lafī ḍalālim mubīn(in).

वस्तुतः यदि अहं तत् (करोमि) तर्हि अहं निश्चितरूपेण स्पष्टदोषे भविष्यामि।

اِنِّيْٓ اٰمَنْتُ بِرَبِّكُمْ فَاسْمَعُوْنِۗ

innī āmantu birabbikum fasma‘ūn(i).

ननु मया भवतः प्रभुं विश्वासः कृतः; ततः मम (श्रद्धास्वीकारं) शृणुत” इति।

قِيْلَ ادْخُلِ الْجَنَّةَ ۗقَالَ يٰلَيْتَ قَوْمِيْ يَعْلَمُوْنَۙ

qīladkhulil-jannah(ta), qāla yā laita qaumī ya‘lamūn(a).

उक्तं (तस्मै स्वर्गं प्रविशतु" इति। सः (पुरुषः) अवदत्, "भद्रं स्यात् यदि मम जनाः ज्ञास्यन्ति।

بِمَا غَفَرَ لِيْ رَبِّيْ وَجَعَلَنِيْ مِنَ الْمُكْرَمِيْنَ

bimā gafaralī rabbī wa ja‘alanī minal-mukramīn(a).

किं मम भगवता मां क्षमयित्वा महिमामण्डितेषु अन्यतमं कृतवान्” इति।

۞ وَمَآ اَنْزَلْنَا عَلٰى قَوْمِهٖ مِنْۢ بَعْدِهٖ مِنْ جُنْدٍ مِّنَ السَّمَاۤءِ وَمَا كُنَّا مُنْزِلِيْنَ

wa mā anzalnā ‘alā qaumihī mim ba‘dihī min jundim minas-samā'i wa mā kunnā munzilīn(a).

तस्य (मृत्योः) अनन्तरं वयं तस्य जनानां कृते आकाशात् सेनाम् अवतरितवन्तः, तस्याः अधः प्रेषणस्य आवश्यकता अपि नासीत्।

اِنْ كَانَتْ اِلَّا صَيْحَةً وَّاحِدَةً فَاِذَا هُمْ خٰمِدُوْنَ

in kānat illā ṣaiḥataw wāḥidatan fa'iżā hum khāmidūn(a).

तेषां कृते एकं आक्रोशं विहाय दण्डः नासीत्; ते च तत्क्षणमेव मृताः।

يٰحَسْرَةً عَلَى الْعِبَادِۚ مَا يَأْتِيْهِمْ مِّنْ رَّسُوْلٍ اِلَّا كَانُوْا بِهٖ يَسْتَهْزِءُوْنَ

yā ḥasratan ‘alal-‘ibād(i), mā ya'tīhim mir rasūlin illā kānū bihī yastahzi'ūn(a).

एतेषां भृत्यानां कियत् खेदः आसीत्, प्रत्येकं दूतः तेषां समीपं आगच्छति स्म, ते तं सर्वदा उपहासयन्ति स्म।

اَلَمْ يَرَوْا كَمْ اَهْلَكْنَا قَبْلَهُمْ مِّنَ الْقُرُوْنِ اَنَّهُمْ اِلَيْهِمْ لَا يَرْجِعُوْنَ

alam yarau kam ahlaknā qablahum minal-qurūni annahum ilaihim lā yarji‘ūn(a).

किं ते न जानन्ति यत् तेषां पुरतः कति जनाः अस्माभिः नष्टाः? तेषु जनासु (अस्माभिः नष्टाः) कश्चन अपि तेषां समीपं न प्रत्यागतवान् ।

وَاِنْ كُلٌّ لَّمَّا جَمِيْعٌ لَّدَيْنَا مُحْضَرُوْنَ ࣖ

wa in kullul lammā jamī‘ul ladainā muḥḍarūn(a).

प्रत्येकं च (जनाः), सर्वं अस्माकं समक्षं प्रस्तुतं भविष्यति।

وَاٰيَةٌ لَّهُمُ الْاَرْضُ الْمَيْتَةُ ۖاَحْيَيْنٰهَا وَاَخْرَجْنَا مِنْهَا حَبًّا فَمِنْهُ يَأْكُلُوْنَ

wa āyatul lahumul-arḍul-maitah(tu), aḥyaināhā wa akhrajnā minhā ḥabban faminhu ya'kulūn(a).

तथा च तेषां कृते (अल्लाहस्य महत्त्वस्य) चिह्नं मृता (वंध्य) पृथिवी अस्ति। वयं पृथिव्याः जीवनं दत्तवन्तः, तस्मात् धान्यं बहिः आनयामः, अतः ते तस्मात् खादितवन्तः।

وَجَعَلْنَا فِيْهَا جَنّٰتٍ مِّنْ نَّخِيْلٍ وَّاَعْنَابٍ وَّفَجَّرْنَا فِيْهَا مِنَ الْعُيُوْنِۙ

wa ja‘alnā fīhā jannātim min nakhīliw wa a‘nābiw wa fajjarnā fīhā minal-‘uyūn(i).

तत्र च खजूरद्राक्षा उद्यानानि कृत्वा तत्र जलस्रोताः प्रस्रविताः।

لِيَأْكُلُوْا مِنْ ثَمَرِهٖۙ وَمَا عَمِلَتْهُ اَيْدِيْهِمْ ۗ اَفَلَا يَشْكُرُوْنَ

liya'kulū min ṡamarihī wa mā ‘amilathu aidīhim, afalā yasykurūn(a).

येन ते तस्य फलं स्वहस्तकर्म च खादन्ति। अतः ते किमर्थं कृतज्ञतां न ददति ?

سُبْحٰنَ الَّذِيْ خَلَقَ الْاَزْوَاجَ كُلَّهَا مِمَّا تُنْۢبِتُ الْاَرْضُ وَمِنْ اَنْفُسِهِمْ وَمِمَّا لَا يَعْلَمُوْنَ

subḥānal-lażī khalaqal-azwāja kullahā mimmā tumbitul-arḍu wa min anfusihim wa mimmā lā ya‘lamūn(a).

महिमा अल्लाहस्य भवतु यः सर्वाणि वस्तूनि युग्मरूपेण निर्मितवान्, यस्मात् पृथिवी वर्धते तस्मात् स्वतः च यस्मात् ते न जानन्ति।

وَاٰيَةٌ لَّهُمُ الَّيْلُ ۖنَسْلَخُ مِنْهُ النَّهَارَ فَاِذَا هُمْ مُّظْلِمُوْنَۙ

wa āyatul lahumul-lailu naslakhu minhun-nahāra fa'iżā hum muẓlimūn(a).

तेषां कृते च (अल्लाहस्य महत्त्वस्य) चिह्नं रात्रौ अस्ति; वयं (रात्रौ) दिवसं दूरीकृतवन्तः, ततः सद्यः ते (अन्धकारे) आसन्,

وَالشَّمْسُ تَجْرِيْ لِمُسْتَقَرٍّ لَّهَا ۗذٰلِكَ تَقْدِيْرُ الْعَزِيْزِ الْعَلِيْمِۗ

wasy-syamsu tajrī limustaqarril lahā, żālika taqdīrul-‘azīzil-‘alīm(i).

सूर्यश्च स्वकक्षायां गच्छति। एतादृशः (अल्लाहस्य) विभुस्य सर्वज्ञस्य फरमानः।

وَالْقَمَرَ قَدَّرْنٰهُ مَنَازِلَ حَتّٰى عَادَ كَالْعُرْجُوْنِ الْقَدِيْمِ

wal-qamara qaddarnāhu manāzila ḥattā ‘āda kal-‘urjūnil-qadīm(i).

चन्द्रस्य च वयं परिसञ्चरणस्थानं नियुक्तवन्तः, येन (अन्तिमसञ्चारस्थानं प्राप्य) सः पुरातनगुच्छरूपवत् प्रत्यागच्छति।

لَا الشَّمْسُ يَنْۢبَغِيْ لَهَآ اَنْ تُدْرِكَ الْقَمَرَ وَلَا الَّيْلُ سَابِقُ النَّهَارِ ۗوَكُلٌّ فِيْ فَلَكٍ يَّسْبَحُوْنَ

lasy-syamsu yambagī lahā an tudrikal-qamara wa lal-lailu sābiqun-nahār(i), wa kullun fī falakiy yasbaḥūn(a).

अशक्यं सूर्यस्य सोमस्य ग्रहणं, रात्रिः अपि दिवसं न अतिक्रमितुं शक्नोति । प्रत्येकं स्वकक्षायां परिभ्रमति।

وَاٰيَةٌ لَّهُمْ اَنَّا حَمَلْنَا ذُرِّيَّتَهُمْ فِى الْفُلْكِ الْمَشْحُوْنِۙ

wa āyatul lahum annā ḥamalnā żurriyyatahum fil-fulkil-masyḥūn(i).

तेषां च चिह्नं यत् वयं तेषां सन्तानं मालभारयुक्तेषु नावेषु नीतवन्तः।

وَخَلَقْنَا لَهُمْ مِّنْ مِّثْلِهٖ مَا يَرْكَبُوْنَ

wa khalaqnā lahum mim miṡlihī mā yarkabūn(a).

तथा वयं तेषां (अन्ययानसाधनानाम्) कृते (अपि) सृष्टवन्तः यथा ते आरुहन्ति।

وَاِنْ نَّشَأْ نُغْرِقْهُمْ فَلَا صَرِيْخَ لَهُمْ وَلَاهُمْ يُنْقَذُوْنَۙ

wa in nasya' nugriqhum falā ṣarīkha lahum wa lā hum yunqażūn(a).

यदि च इच्छामः तर्हि तान् मज्जयामः। अतः तेषां सहायकः नासीत्, न च ते उद्धारिताः।

اِلَّا رَحْمَةً مِّنَّا وَمَتَاعًا اِلٰى حِيْنٍ

illā raḥmatam minnā wa matā‘an ilā ḥīn(in).

किन्तु (वयं तान् तारयामः) अस्मात् महता दयायाः कृते, तेभ्यः किञ्चित्कालं यावत् भोगं दातुं च।

وَاِذَا قِيْلَ لَهُمُ اتَّقُوْا مَا بَيْنَ اَيْدِيْكُمْ وَمَا خَلْفَكُمْ لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُوْنَ

wa iżā qīla lahumuttaqū mā baina aidīkum wa mā khalfakum la‘allakum turḥamūn(a).

यदा च तेभ्यः कथ्यते यत्, "भवद्भ्यः पुरतः (इह लोके) दण्डात्, आगमिष्यमाणस्य दण्डात् (परलोकस्य) भयं कुरुत यथा भवन्तः दयां प्राप्नुयुः।

وَمَا تَأْتِيْهِمْ مِّنْ اٰيَةٍ مِّنْ اٰيٰتِ رَبِّهِمْ اِلَّا كَانُوْا عَنْهَا مُعْرِضِيْنَ

wa mā ta'tīhim min āyatim min āyāti rabbihim illā kānū ‘anhā mu‘riḍīn(a).

यदा यदा च ईश्वरस्य चिह्नानां चिह्नं तेषां समीपं आगच्छति स्म तदा ते सर्वदा तस्मात् विमुखाः भवन्ति स्म।

وَاِذَا قِيْلَ لَهُمْ اَنْفِقُوْا مِمَّا رَزَقَكُمُ اللّٰهُ ۙقَالَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لِلَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اَنُطْعِمُ مَنْ لَّوْ يَشَاۤءُ اللّٰهُ اَطْعَمَهٗٓ ۖاِنْ اَنْتُمْ اِلَّا فِيْ ضَلٰلٍ مُّبِيْنٍ

wa iżā qīla lahum anfiqū mimmā razaqakumullāh(u), qālal-lażīna kafarū lil-lażīna āmanū anuṭ‘imu mal lau yasyā'ullāhu aṭ‘amah(ū), in antum illā fī ḍalālim mubīn(in).

यदा च तेभ्यः कथ्यते यत्, "अल्लाहः भवद्भ्यः दत्तं पोषणं किञ्चित् व्यययन्तु" तदा अविश्वासिनः विश्वासिभ्यः वदन्ति यत्, "किं अस्माभिः तेषां पोषणं युक्तं यत् यदि अल्लाह इच्छति तर्हि तान् पोषयिष्यति? भवन्तः खलु स्पष्टभ्रष्टाः सन्ति।

وَيَقُوْلُوْنَ مَتٰى هٰذَا الْوَعْدُ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ

wa yaqūlūna matā hāżal-wa‘du in kuntum ṣādiqīn(a).

ते च (अविश्वासिनः) अवदन्, "कदा प्रतिज्ञा (कयामतदिनस्य) (सत्यं भविष्यति) यदि भवन्तः सत्यं कुर्वन्ति?"

مَا يَنْظُرُوْنَ اِلَّا صَيْحَةً وَّاحِدَةً تَأْخُذُهُمْ وَهُمْ يَخِصِّمُوْنَ

mā yanẓurūna illā ṣaiḥataw wāḥidatan ta'khużuhum wa hum yakhiṣṣimūn(a).

ते केवलं एकं क्रन्दनं प्रतीक्षन्ते स्म, यत् युद्धे तेषां नाशं करिष्यति स्म ।

فَلَا يَسْتَطِيْعُوْنَ تَوْصِيَةً وَّلَآ اِلٰٓى اَهْلِهِمْ يَرْجِعُوْنَ ࣖ

falā yastaṭī‘ūna tauṣiyataw wa lā ilā ahlihim yarji‘ūn(a).

अतः ते इच्छापत्रं कर्तुं असमर्थाः भवन्ति तथा च ते (अपि) स्वकुटुम्बं प्रति प्रत्यागन्तुं न शक्नुवन्ति।

وَنُفِخَ فِى الصُّوْرِ فَاِذَا هُمْ مِّنَ الْاَجْدَاثِ اِلٰى رَبِّهِمْ يَنْسِلُوْنَ

wa nufikha fiṣ-ṣūri fa'iżā hum minal-ajdāṡi ilā rabbihim yansilūn(a).

अथ तुरही वादयति स्म, तत्क्षणमेव ते स्वसमाधात् (जीविताः) निर्गत्य स्वेश्वरस्य समीपं गतवन्तः।

قَالُوْا يٰوَيْلَنَا مَنْۢ بَعَثَنَا مِنْ مَّرْقَدِنَا ۜهٰذَا مَا وَعَدَ الرَّحْمٰنُ وَصَدَقَ الْمُرْسَلُوْنَ

qālū yā wailanā mam ba‘aṡanā mim marqadinā…hāżā mā wa‘adar-raḥmānu wa ṣadaqal-mursalūn(a).

ते अवदन् - धिक् अस्माकं शयनाद् (कबरात्) केन अस्मान् उत्थापितवान्?" एतत् (अल्लाह) दयालुः (स्वस्य) दूतानां प्रति सत्यः च प्रतिज्ञातवान्।

اِنْ كَانَتْ اِلَّا صَيْحَةً وَّاحِدَةً فَاِذَا هُمْ جَمِيْعٌ لَّدَيْنَا مُحْضَرُوْنَ

in kānat illā ṣaiḥataw wāḥidatan fa'iżā hum jamī‘ul ladainā muḥḍarūn(a).

सः आक्रोशः एकवारमेव आसीत्, ततः सद्यः ते सर्वे अस्माकं पुरतः आनीताः (गणनीयाः)।

فَالْيَوْمَ لَا تُظْلَمُ نَفْسٌ شَيْـًٔا وَّلَا تُجْزَوْنَ اِلَّا مَا كُنْتُمْ تَعْمَلُوْنَ

fal-yauma lā tuẓlamu nafsun syai'aw wa lā tujzauna illā mā kuntum ta‘malūn(a).

अतः तस्मिन् दिने कस्यचित् अपि किञ्चित् अपि क्षतिः न भविष्यति, भवतः कृतस्य अनुसारं विना भवतः प्रतिकारः न भविष्यति।

اِنَّ اَصْحٰبَ الْجَنَّةِ الْيَوْمَ فِيْ شُغُلٍ فٰكِهُوْنَ ۚ

inna aṣḥābal-jannatil-yauma fī syugulin fākihūn(a).

ननु तस्मिन् दिने स्वर्गवासिनः (स्वस्य) व्यस्ततायां रमन्ते भविष्यन्ति।

هُمْ وَاَزْوَاجُهُمْ فِيْ ظِلٰلٍ عَلَى الْاَرَاۤىِٕكِ مُتَّكِـُٔوْنَ ۚ

hum wa azwājuhum fī ẓilālin ‘alal-arā'iki muttaki'ūn(a).

तयोः सहभागिभिः सह छायायां पर्यङ्काश्रितैः ।

لَهُمْ فِيْهَا فَاكِهَةٌ وَّلَهُمْ مَّا يَدَّعُوْنَ ۚ

lahum fīhā fākihatuw wa lahum mā yadda‘ūn(a).

स्वर्गे ते फलानि प्राप्नुयुः यत्किमपि इच्छन्ति।

سَلٰمٌۗ قَوْلًا مِّنْ رَّبٍّ رَّحِيْمٍ

salāmun qaulam mir rabbir raḥīm(in).

(तेषां कृते उक्तम्) “सलाम” इति परमदयालुदेवस्य अभिवादनरूपेण।

وَامْتَازُوا الْيَوْمَ اَيُّهَا الْمُجْرِمُوْنَ

wamtāzul-yauma ayyuhal-mujrimūn(a).

तथा (अविश्वासिभ्यः उक्तम्), “अद्य युष्माकं (विश्वासिनः) पृथक् कुरुत, हे पापिनः!

۞ اَلَمْ اَعْهَدْ اِلَيْكُمْ يٰبَنِيْٓ اٰدَمَ اَنْ لَّا تَعْبُدُوا الشَّيْطٰنَۚ اِنَّهٗ لَكُمْ عَدُوٌّ مُّبِيْنٌ

alam a‘had ilaikum yā banī ādama allā ta‘budusy-syaiṭān(a), innahū lakum ‘aduwwum mubīn(un).

हे आदमस्य बालकाः पौत्राः च मया युष्मान् न आज्ञापितं यत् भवन्तः शैतानस्य पूजां न कुर्वन्तु? ननु शैतानः भवतः कृते वास्तविकः शत्रुः अस्ति,

وَاَنِ اعْبُدُوْنِيْ ۗهٰذَا صِرَاطٌ مُّسْتَقِيْمٌ

wa ani‘budūnī, hāżā ṣirāṭum mustaqīm(un).

मां च भजस्व। एषः ऋजुमार्गः” इति ।

وَلَقَدْ اَضَلَّ مِنْكُمْ جِبِلًّا كَثِيْرًا ۗاَفَلَمْ تَكُوْنُوْا تَعْقِلُوْنَ

wa laqad aḍalla minkum jibillan kaṡīrā(n), afalam takūnū ta‘qilūn(a).

ननु च तेन (पिशाचः) युष्माकं बहूनि मार्गभ्रष्टः। किं त्वं तदा न अवगमिष्यसि ?

هٰذِهٖ جَهَنَّمُ الَّتِيْ كُنْتُمْ تُوْعَدُوْنَ

hāżihī jahannamul-latī kuntum tū‘adūn(a).

एषः एव (नरकः) नरकस्य यस्य विषये भवता पूर्वं चेतावनी दत्ता आसीत्।

اِصْلَوْهَا الْيَوْمَ بِمَا كُنْتُمْ تَكْفُرُوْنَ

iṣlauhal-yauma bimā kuntum takfurūn(a).

अद्य तस्मिन् प्रविशतु यतः भवन्तः तत् अङ्गीकुर्वन्ति स्म।

اَلْيَوْمَ نَخْتِمُ عَلٰٓى اَفْوَاهِهِمْ وَتُكَلِّمُنَآ اَيْدِيْهِمْ وَتَشْهَدُ اَرْجُلُهُمْ بِمَا كَانُوْا يَكْسِبُوْنَ

al-yauma nakhtimu ‘alā afwāhihim wa tukallimunā aidīhim wa tasyhadu arjuluhum bimā kānū yaksibūn(a).

अद्य वयं तेषां मुखं निमीलितवन्तः; तेषां हस्ताः अस्मान् वदिष्यन्ति, तेषां पादौ च पूर्वं कृतस्य साक्ष्यं दास्यन्ति।

وَلَوْ نَشَاۤءُ لَطَمَسْنَا عَلٰٓى اَعْيُنِهِمْ فَاسْتَبَقُوا الصِّرَاطَ فَاَنّٰى يُبْصِرُوْنَ

wa lau nasyā'u laṭamasnā ‘alā a‘yunihim fastabaquṣ-ṣirāṭa fa annā yubṣirūn(a).

यदि च इच्छामः तर्हि तेषां दृष्टिः अवश्यमेव हरेम, येन ते मार्गं अन्वेष्टुं दौडं कुर्वन्ति। कथं तर्हि ते दृष्टवन्तः ?

وَلَوْ نَشَاۤءُ لَمَسَخْنٰهُمْ عَلٰى مَكَانَتِهِمْ فَمَا اسْتَطَاعُوْا مُضِيًّا وَّلَا يَرْجِعُوْنَ ࣖ

wa lau nasyā'u lamasakhnāhum ‘alā makānatihim famastaṭā‘ū muḍiyyaw wa lā yarji‘ūn(a).

यदि च वयं इच्छामः तर्हि तेषां रूपं यत्र ते आसन् तत्र परिवर्तयिष्यामः; यथा ते इतः परं गन्तुं असमर्थाः भवन्ति, प्रत्यागन्तुं अपि असमर्थाः भवन्ति।

وَمَنْ نُّعَمِّرْهُ نُنَكِّسْهُ فِى الْخَلْقِۗ اَفَلَا يَعْقِلُوْنَ

wa man nu‘ammirhu nunakkishu fil-khalq(i), afalā ya‘qilūn(a).

यस्य च आयुः दीर्घं कुर्मः, तं (तस्य) अस्तित्वस्य आरम्भं प्रति प्रत्यागमिष्यामः। अतः ते किमर्थं न अवगच्छन्ति ?

وَمَا عَلَّمْنٰهُ الشِّعْرَ وَمَا يَنْۢبَغِيْ لَهٗ ۗاِنْ هُوَ اِلَّا ذِكْرٌ وَّقُرْاٰنٌ مُّبِيْنٌ ۙ

wa mā ‘allamnāhusy-syi‘ra wa mā yambagī lah(ū), in huwa illā żikruw wa qur'ānum mubīn(un).

तथा वयं तस्मै (मुहम्मदं) काव्यं न पाठयामः तथा च काव्यं तस्य कृते उपयुक्तं नासीत्। कुरानः स्पष्टः पाठः पुस्तकं च विना अन्यत् किमपि नास्ति,

لِّيُنْذِرَ مَنْ كَانَ حَيًّا وَّيَحِقَّ الْقَوْلُ عَلَى الْكٰفِرِيْنَ

liyunżira man kāna ḥayyaw wa yaḥiqqal-qaulu ‘alal-kāfirīn(a).

यथा सः (मुहम्मदः) जीवितानां (तस्य हृदयस्य) कृते चेतावनीम् अदातुम् अविश्वासिनः कृते न्यायः (अजाबः) निश्चितः भविष्यति।

اَوَلَمْ يَرَوْا اَنَّا خَلَقْنَا لَهُمْ مِّمَّا عَمِلَتْ اَيْدِيْنَآ اَنْعَامًا فَهُمْ لَهَا مٰلِكُوْنَ

awalam yarau annā khalaqnā lahum mimmā ‘amilat aidīnā an‘āman fahum lahā mālikūn(a).

किं च ते न पश्यन्ति यत् अस्माभिः तेषां कृते पशवः निर्मिताः, यत् अस्माभिः अस्माकं पराक्रमेण निर्मितं, तेषां तेषु आधिपत्यं वर्तते?

وَذَلَّلْنٰهَا لَهُمْ فَمِنْهَا رَكُوْبُهُمْ وَمِنْهَا يَأْكُلُوْنَ

wa żallalnāhā lahum fa minhā rakūbuhum wa minhā ya'kulūn(a).

अस्माभिः च तान् (पशवः) तेषां अधीनाः कृताः; केचन तेषां सवारीं कृते केचन तेषां भोजनार्थं च।

وَلَهُمْ فِيْهَا مَنَافِعُ وَمَشَارِبُۗ اَفَلَا يَشْكُرُوْنَ

wa lahum fīhā manāfi‘u wa masyārib(u), afalā yasykurūn(a).

तस्मात् च विविधाः लाभाः पेयानि च प्राप्नुवन्ति। अतः ते किमर्थं कृतज्ञतां न कुर्वन्ति ?

وَاتَّخَذُوْا مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ اٰلِهَةً لَّعَلَّهُمْ يُنْصَرُوْنَ ۗ

wattakhażū min dūnillāhi ālihatal la‘allahum yunṣarūn(a).

तथा च ते अल्लाहात् परं कर्म गृह्णन्ति येन ते साहाय्यं प्राप्नुयुः।

لَا يَسْتَطِيْعُوْنَ نَصْرَهُمْۙ وَهُمْ لَهُمْ جُنْدٌ مُّحْضَرُوْنَ

lā yastaṭī‘ūna naṣrahum, wa hum lahum jundum muḥḍarūn(a).

ते (मूर्तयः) तेषां रक्षणार्थं सज्जा सेना अपि तेषां साहाय्यं कर्तुं न शक्तवन्तः।

فَلَا يَحْزُنْكَ قَوْلُهُمْ ۘاِنَّا نَعْلَمُ مَا يُسِرُّوْنَ وَمَا يُعْلِنُوْنَ

falā yaḥzunka qauluhum, innā na‘lamu mā yusirrūna wa mā yu‘linūn(a).

अतः तेषां वचनं भवन्तं न शोचतु (हे मुहम्मद)। ननु वयं जानीमः यत् ते किं गोपयन्ति किं च वदन्ति।

اَوَلَمْ يَرَ الْاِنْسَانُ اَنَّا خَلَقْنٰهُ مِنْ نُّطْفَةٍ فَاِذَا هُوَ خَصِيْمٌ مُّبِيْنٌ

awalam yaral-insānu annā khalaqnāhu min nuṭfatin fa'iżā huwa khaṣīmum mubīn(un).

किं च मनुष्यः न पश्यति यत् वयं तं शुक्रबिन्दुतः सृष्टवन्तः, सः च स्पष्टः शत्रुः भवति!

وَضَرَبَ لَنَا مَثَلًا وَّنَسِيَ خَلْقَهٗۗ قَالَ مَنْ يُّحْيِ الْعِظَامَ وَهِيَ رَمِيْمٌ

wa ḍaraba lanā maṡalaw wa nasiya khalqah(ū), qāla may yuḥyil-‘iẓāma wa hiya ramīm(un).

सः च अस्माकं कृते दृष्टान्तान् कृत्वा घटनायाः उत्पत्तिं विस्मृतवान्; स आह-अस्थीनि भग्नाः कः पुनरुत्थापयितुं शक्नोति?

قُلْ يُحْيِيْهَا الَّذِيْٓ اَنْشَاَهَآ اَوَّلَ مَرَّةٍ ۗوَهُوَ بِكُلِّ خَلْقٍ عَلِيْمٌ ۙ

qul yuḥyīhal-lażī ansya'ahā awwala marrah(tin), wa huwa bikulli khalqin ‘alīm(un).

कथयतु (मुहम्मद) "यः तत् जीवन्तं करिष्यति सः (अल्लाहः) एव प्रथमं सृष्टवान्। सः च सर्वेषां प्राणिनां विषये सर्वज्ञः अस्ति,

ۨالَّذِيْ جَعَلَ لَكُمْ مِّنَ الشَّجَرِ الْاَخْضَرِ نَارًاۙ فَاِذَآ اَنْتُمْ مِّنْهُ تُوْقِدُوْنَ

allażī ja‘ala lakum minasy-syajaril-akhḍari nārā(n), fa'iżā antum minhu tūqidūn(a).

सः एव (अल्लाहः) भवतः कृते हरितकाष्ठात् अग्निं करोति, ततः भवन्तः तस्मात् (अग्निम्) प्रज्वालयन्ति” इति ।

اَوَلَيْسَ الَّذِيْ خَلَقَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ بِقٰدِرٍ عَلٰٓى اَنْ يَّخْلُقَ مِثْلَهُمْ ۗبَلٰى وَهُوَ الْخَلّٰقُ الْعَلِيْمُ

awa laisal-lażī khalaqas-samāwāti wal-arḍa biqādirin ‘alā ay yakhluqa miṡlahum, balā wa huwal-khallāqul-‘alīm(u).

किं च (अल्लाहः) यः आकाशं पृथिवीं च निर्मितवान्, सः किमपि तत्सदृशं (तेषां नष्टशरीराणां) पुनः सृजितुं समर्थः नास्ति? सत्यं स च सर्वप्रजापतिः सर्वज्ञः।

اِنَّمَآ اَمْرُهٗٓ اِذَآ اَرَادَ شَيْـًٔاۖ اَنْ يَّقُوْلَ لَهٗ كُنْ فَيَكُوْنُ

innamā amruhū iżā arāda syai'an ay yaqūla lahū kun fa yakūn(u).

ननु यदा किमपि कामयति तदा केवलं तत् वदति यत् "भवतु!" अतः तदेव अस्ति।

فَسُبْحٰنَ الَّذِيْ بِيَدِهٖ مَلَكُوْتُ كُلِّ شَيْءٍ وَّاِلَيْهِ تُرْجَعُوْنَ ࣖ

fa subḥānal-lażī biyadihī malakūtu kulli syai'iw wa ilaihi turja‘ūn(a).

अतः महिमा तस्य (अल्लाह) यस्य हस्ते सर्वेषु विषयेषु आधिपत्यं वर्तते, तस्य कृते भवन्तः प्रत्यागमिष्यन्ति।