Q.S इब्राहिम (إِبْرَاهِيم) - 52 श्लोकसंख्या

الۤرٰ ۗ كِتٰبٌ اَنْزَلْنٰهُ اِلَيْكَ لِتُخْرِجَ النَّاسَ مِنَ الظُّلُمٰتِ اِلَى النُّوْرِ ەۙ بِاِذْنِ رَبِّهِمْ اِلٰى صِرَاطِ الْعَزِيْزِ الْحَمِيْدِۙ

alif lām rā, kitābun anzalnāhu ilaika litukhrijan-nāsa minaẓ-ẓulumāti ilan-nūr(i), bi'iżni rabbihim ilā ṣirāṭil-‘azīzil-ḥamīd(i).

अलिफ लम रा. (एतत्) तत् पुस्तकं यत् वयं भवतः (मुहम्मदस्य) समीपं प्रेषितवन्तः येन भवन्तः ईश्वरस्य अनुमतिया जनान् अन्धकारात् बहिः उज्ज्वलप्रकाशे आनेतुं शक्नुवन्ति, (अर्थात्) सर्वशक्तिमान् परमप्रशंसनीयस्य परमेश्वरस्य मार्गं प्रति।

اللّٰهِ الَّذِيْ لَهٗ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَمَا فِى الْاَرْضِۗ وَوَيْلٌ لِّلْكٰفِرِيْنَ مِنْ عَذَابٍ شَدِيْدٍۙ

allāhil-lażī lahū mā fis-samāwāti wa mā fil-arḍ(i), wa wailul lil-kāfirīna min ‘ażābin syadīd(in).

स्वर्गेषु यत् किमपि पृथिव्यां यत् किमपि अस्ति तत् अल्लाहस्य एव अस्ति। धिक् ये ईश्वरे अविश्वासं कुर्वन्ति, तेषां दण्डः भृशं भविष्यति।

ۨالَّذِيْنَ يَسْتَحِبُّوْنَ الْحَيٰوةَ الدُّنْيَا عَلَى الْاٰخِرَةِ وَيَصُدُّوْنَ عَنْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَيَبْغُوْنَهَا عِوَجًا ۗ اُولٰۤىِٕكَ فِيْ ضَلٰلٍۢ بَعِيْدٍ

allażīna yastaḥibbūnal-ḥayātad-dun-yā ‘alal-ākhirati wa yaṣuddūna ‘an sabīlillāhi wa yabgūnahā ‘iwajā(n), ulā'ika fī ḍalālim ba‘īd(in).

(अर्थात्) ये परलोकात् जगतः जीवनं प्राधान्यं ददति, अल्लाहस्य मार्गात् (जनानाम्) बाधां कुर्वन्ति, कुटिलतां च इच्छन्ति। ते गहनदोषे सन्ति।

وَمَآ اَرْسَلْنَا مِنْ رَّسُوْلٍ اِلَّا بِلِسَانِ قَوْمِهٖ لِيُبَيِّنَ لَهُمْ ۗفَيُضِلُّ اللّٰهُ مَنْ يَّشَاۤءُ وَيَهْدِيْ مَنْ يَّشَاۤءُ ۗوَهُوَ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ

wa mā arsalnā mir rasūlin illā bilisāni qaumihī liyubayyina lahum, fa yuḍillullāhu may yasyā'u wa yahdī may yasyā'(u), wa huwal-‘azīzul-ḥakīm(u).

न च वयं कञ्चित् दूतं प्रेषितवन्तः, अपितु तस्य प्रजानां भाषायां प्रेषितवन्तः, येन सः तान् व्याख्यातुम्। अतः अल्लाहः यस्य इच्छति तस्य मार्गभ्रष्टं करोति, यस्य इच्छति तस्य मार्गदर्शनं करोति। स एव परमशक्तिमान् परमबुद्धिमान् |

وَلَقَدْ اَرْسَلْنَا مُوْسٰى بِاٰيٰتِنَآ اَنْ اَخْرِجْ قَوْمَكَ مِنَ الظُّلُمٰتِ اِلَى النُّوْرِ ەۙ وَذَكِّرْهُمْ بِاَيّٰىمِ اللّٰهِ ۗاِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيٰتٍ لِّكُلِّ صَبَّارٍ شَكُوْرٍ

wa laqad arsalnā mūsā bi'āyātinā an akhrij qaumaka minaẓ-ẓulumāti ilan-nūr(i), wa żakkirhum bi'ayyāmillāh(i), inna fī żālika la'āyātil likulli ṣabbārin syakūr(in).

तथा च, वयं मूसां स्वस्य चिह्नैः (शक्तेः) सह प्रेषितवन्तः, (तथा च वयं तस्मै आज्ञापयामः) "भवतः जनान् अन्धकारात् बहिः उज्ज्वलप्रकाशे निष्कास्य अल्लाहस्य दिवसान् स्मारयतु। ननु यस्मिन् धैर्यवान् कृतज्ञः च सर्वेषां कृते (अल्लाहस्य सामर्थ्यस्य) चिह्नानि सन्ति।

وَاِذْ قَالَ مُوْسٰى لِقَوْمِهِ اذْكُرُوْا نِعْمَةَ اللّٰهِ عَلَيْكُمْ اِذْ اَنْجٰىكُمْ مِّنْ اٰلِ فِرْعَوْنَ يَسُوْمُوْنَكُمْ سُوْۤءَ الْعَذَابِ وَيُذَبِّحُوْنَ اَبْنَاۤءَكُمْ وَيَسْتَحْيُوْنَ نِسَاۤءَكُمْ ۗوَفِيْ ذٰلِكُمْ بَلَاۤءٌ مِّنْ رَّبِّكُمْ عَظِيْمٌ ࣖ

wa iż qāla mūsā liqaumihiżkurū ni‘matallāhi ‘alaikum iż anjākum min āli fir‘auna yasūmūnakum sū'al-‘ażābi wa yużabbiḥūna abnā'akum wa yastaḥyūna nisā'akum, wa fī żālikum balā'um mir rabbikum ‘aẓīm(un).

तथा च (स्मरन्तु) यदा मूसा स्वजनं प्रति अवदत्, "अल्लाहस्य अनुग्रहं स्मर्यतां यदा सः भवन्तं फिरौनस्य अनुयायिभ्यः उद्धारितवान्; ते भवन्तं दुःखदं यातनां कृतवन्तः, भवतः पुत्रान् च मारितवन्तः, भवतः कन्याः च मुक्तवन्तः; यस्मिन् भवतः प्रभुतः महती परीक्षा आसीत्।

وَاِذْ تَاَذَّنَ رَبُّكُمْ لَىِٕنْ شَكَرْتُمْ لَاَزِيْدَنَّكُمْ وَلَىِٕنْ كَفَرْتُمْ اِنَّ عَذَابِيْ لَشَدِيْدٌ

wa iż ta'ażżana rabbukum la'in syakartum la'azīdannakum wa la'in kafartum inna ‘ażābī lasyadīd(un).

यदा च भवतः प्रभुः घोषितवान् यत् "ननु यदि त्वं कृतज्ञः असि तर्हि अहं भवतः प्रति अवश्यमेव (अनुग्रहं) वर्धयिष्यामि, परन्तु यदि त्वं (मम अनुग्रहान्) अङ्गीकुर्वसि तर्हि मम दण्डः अवश्यमेव अतीव गुरुः भविष्यति।

وَقَالَ مُوْسٰٓى اِنْ تَكْفُرُوْٓا اَنْتُمْ وَمَنْ فِى الْاَرْضِ جَمِيْعًا ۙفَاِنَّ اللّٰهَ لَغَنِيٌّ حَمِيْدٌ

wa qāla mūsā in takfurū antum wa man fil-arḍi jamī‘ā(n), fa innallāha laganiyyun ḥamīd(un).

मूसा च अवदत्, "यदि भवान् पृथिव्यां सर्वे च (अल्लाहस्य आशीर्वादं) अङ्गीकुर्वन्ति तर्हि खलु अल्लाहः परमधनवान्, परमप्रशंसनीयः अस्ति।

اَلَمْ يَأْتِكُمْ نَبَؤُا الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِكُمْ قَوْمِ نُوْحٍ وَّعَادٍ وَّثَمُوْدَ ەۗ وَالَّذِيْنَ مِنْۢ بَعْدِهِمْ ۗ لَا يَعْلَمُهُمْ اِلَّا اللّٰهُ ۗجَاۤءَتْهُمْ رُسُلُهُمْ بِالْبَيِّنٰتِ فَرَدُّوْٓا اَيْدِيَهُمْ فِيْٓ اَفْوَاهِهِمْ وَقَالُوْٓا اِنَّا كَفَرْنَا بِمَآ اُرْسِلْتُمْ بِهٖ وَاِنَّا لَفِيْ شَكٍّ مِّمَّا تَدْعُوْنَنَآ اِلَيْهِ مُرِيْبٍ

alam ya'tikum naba'ul-lażīna min qablikum qaumi nūḥiw wa ‘ādiw wa ṡamūd(a), wal-lażīna mim ba‘dihim, lā ya‘lamuhum illallāh(u), jā'athum rusuluhum bil-bayyināti fa raddū aidiyahum fī afwāhihim wa qālū innā kafarnā bimā ursiltum bihī wa innā lafī syakkim mimmā tad‘ūnanā ilaihi murīb(in).

किं भवद्भ्यः पूर्वं ये जनाः आसन्, नूहस्य, अदस्य, समुदस्य, तेषां पश्चात् आगतानां च विषये वार्ता न प्राप्ता? अल्लाहं विहाय तान् कोऽपि न जानाति स्म । दूताः तेषां समीपं स्पष्टप्रमाणैः आगतवन्तः, परन्तु ते मुखं (द्वेषात्) आच्छादयित्वा अवदन्, "वयं भवन्तं न विश्वसामः, भवन्तः अस्मान् किं आह्वयन्ति इति विषये वयं चिन्तिताः संशयाः स्मः।

۞ قَالَتْ رُسُلُهُمْ اَفِى اللّٰهِ شَكٌّ فَاطِرِ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ يَدْعُوْكُمْ لِيَغْفِرَ لَكُمْ مِّنْ ذُنُوْبِكُمْ وَيُؤَخِّرَكُمْ اِلٰٓى اَجَلٍ مُّسَمًّىۗ قَالُوْٓا اِنْ اَنْتُمْ اِلَّا بَشَرٌ مِّثْلُنَا ۗ تُرِيْدُوْنَ اَنْ تَصُدُّوْنَا عَمَّا كَانَ يَعْبُدُ اٰبَاۤؤُنَا فَأْتُوْنَا بِسُلْطٰنٍ مُّبِيْنٍ

qālat rusuluhum afillāhi syakkun fāṭiris-samāwāti wal-arḍ(i), yad‘ūkum liyagfira lakum min żunūbikum wa yu'akhkhirakum ilā ajalim musammā(n), qālū in antum illā basyarum miṡlunā, turīdūna an taṣuddūnā ‘ammā kāna ya‘budu ābā'unā fa'tūnā bisulṭānim mubīn(in).

तेषां दूताः अवदन्, "किं आकाशस्य पृथिव्याः च निर्माता अल्लाहस्य विषये किमपि संशयः अस्ति? सः भवन्तं (विश्वासं कर्तुं) आह्वयति यत् सः भवतः केचन पापाः क्षम्य भवतः (यातनाम्) निर्धारितसमयपर्यन्तं स्थगयति? ते अवदन् यत् भवन्तः अस्माकं सदृशाः केवलं मानवाः एव सन्ति। अस्माकं पूर्वजाः यत् पूजयन्ति स्म तत् अस्मान् (पूजयितुं) निवारयितुम् इच्छन्ति, अतः अस्मान् स्पष्टं प्रमाणं आनयन्तु।

قَالَتْ لَهُمْ رُسُلُهُمْ اِنْ نَّحْنُ اِلَّا بَشَرٌ مِّثْلُكُمْ وَلٰكِنَّ اللّٰهَ يَمُنُّ عَلٰى مَنْ يَّشَاۤءُ مِنْ عِبَادِهٖۗ وَمَا كَانَ لَنَآ اَنْ نَّأْتِيَكُمْ بِسُلْطٰنٍ اِلَّا بِاِذْنِ اللّٰهِ ۗوَعَلَى اللّٰهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُوْنَ

qālat lahum rusuluhum in naḥnu illā basyarum miṡlukum wa lākinnallāha yamunnu ‘alā may yasyā'u min ‘ibādih(ī), wa mā kāna lanā an na'tiyakum bisulṭānin illā bi'iżnillāh(i), wa ‘alallāhi falyatawakkalil-mu'minūn(a).

तेषां दूताः तान् अवदन्, "वयं केवलं भवद्भिः सदृशाः मानवाः एव स्मः, परन्तु अल्लाहः स्वसेवकानां मध्ये यस्मै इच्छति तस्मै उपहारं ददाति। अल्लाहस्य अनुमतिं विना अस्माकं कृते भवद्भ्यः किमपि प्रमाणं आनेतुं न उचितम्। अपि च केवलं अल्लाहस्य उपरि एव विश्वासिनः विश्वासं कुर्वन्तु।

وَمَا لَنَآ اَلَّا نَتَوَكَّلَ عَلَى اللّٰهِ وَقَدْ هَدٰىنَا سُبُلَنَاۗ وَلَنَصْبِرَنَّ عَلٰى مَآ اٰذَيْتُمُوْنَاۗ وَعَلَى اللّٰهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُتَوَكِّلُوْنَ ࣖ

wa mā lanā allā natawakkala ‘alallāhi wa qad hadānā subulanā, wa lanaṣbiranna ‘alā mā āżaitumūnā, wa ‘alallāhi falyatawakkalil-mutawakkilūn(a).

तथा च वयं किमर्थं अल्लाहस्य उपरि विश्वासं न करिष्यामः, यदा सः अस्मान् मार्गं दर्शितवान्, तथा च वयं सत्यमेव, भवन्तः अस्मान् प्रति यत् विकारं कुर्वन्ति तस्य विषये धैर्यं धारयिष्यामः। ये च विश्वासं कुर्वन्ति ते केवलं अल्लाहस्य समक्षं समर्पणं कुर्वन्ति।"

وَقَالَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لِرُسُلِهِمْ لَنُخْرِجَنَّكُمْ مِّنْ اَرْضِنَآ اَوْ لَتَعُوْدُنَّ فِيْ مِلَّتِنَاۗ فَاَوْحٰٓى اِلَيْهِمْ رَبُّهُمْ لَنُهْلِكَنَّ الظّٰلِمِيْنَ ۗ

wa qālal-lażīna kafarū lirusulihim lanukhrijannakum min arḍinā au lata‘ūdunna fī millatinā, fa auḥā ilaihim rabbuhum lanuhlikannaẓ-ẓālimīn(a).

अविश्वासिनः च स्वप्रेरितान् अवदन्, "वयं भवन्तं अस्माकं भूमितः अवश्यमेव निष्कासयिष्यामः अथवा भवन्तः वास्तवमेव अस्माकं धर्मं प्रति आगमिष्यन्ति।" अतः परमेश् वरः तान् प्रकटितवान् यत्, “वयं अन्यायपूर्णान् जनान् अवश्यं नाशयिष् यामः।

وَلَنُسْكِنَنَّكُمُ الْاَرْضَ مِنْۢ بَعْدِهِمْ ۗذٰلِكَ لِمَنْ خَافَ مَقَامِيْ وَخَافَ وَعِيْدِ

wa lanuskinannakumul-arḍa mim ba‘dihim, żālika liman khāfa maqāmī wa khāfa wa‘īd(i).

तेषां पश्चात् तासु भूमिषु त्वां अवश्यमेव स्थापयिष्यामः। तत् (अस्ति) ये मम सान्निध्यं भीताः (सम्मुखीभवितुं) मम तर्जनेभ्यः भीताः सन्ति” इति।

وَاسْتَفْتَحُوْا وَخَابَ كُلُّ جَبَّارٍ عَنِيْدٍۙ

wastaftaḥū wa khāba kullu jabbārin ‘anīd(in).

ते च विजयं प्रार्थितवन्तः, सर्वेषां मनमानानां हठिनां च विनाशं च।

مِّنْ وَّرَاۤىِٕهٖ جَهَنَّمُ وَيُسْقٰى مِنْ مَّاۤءٍ صَدِيْدٍۙ

miw warā'ihī jahannamu wa yusqā mim mā'in ṣadīd(in).

पुरतः नरकं पूजजलेन सह पेयं दीयते,

يَّتَجَرَّعُهٗ وَلَا يَكَادُ يُسِيْغُهٗ وَيَأْتِيْهِ الْمَوْتُ مِنْ كُلِّ مَكَانٍ وَّمَا هُوَ بِمَيِّتٍۗ وَمِنْ وَّرَاۤىِٕهٖ عَذَابٌ غَلِيْظٌ

yatajarra‘uhū wa lā yakādu yusīguhū wa ya'tīhil-mautu min kulli makāniw wa mā huwa bimayyit(in), wa miw warā'ihī ‘ażābun galīẓ(un).

सः (पूजजलं) गलितवान्, सः कष्टेन एव तत् निगलितुं शक्नोति स्म तथा च सर्वेभ्यः कोणेभ्यः मृत्युः (संकटः) तस्य समीपम् आगतः, परन्तु सः न मृतः, तस्य पुरतः (अद्यापि आसीत्) गुरुः दण्डः आसीत्।

مَثَلُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا بِرَبِّهِمْ اَعْمَالُهُمْ كَرَمَادِ ِۨاشْتَدَّتْ بِهِ الرِّيْحُ فِيْ يَوْمٍ عَاصِفٍۗ لَا يَقْدِرُوْنَ مِمَّا كَسَبُوْا عَلٰى شَيْءٍ ۗذٰلِكَ هُوَ الضَّلٰلُ الْبَعِيْدُ

maṡalul-lażīna kafarū birabbihim a‘māluhum karamādinisytaddat bihir-rīḥu fī yaumin ‘āṣif(in), lā yaqdirūna mimmā kasabū ‘alā syai'(in), żālika huwaḍ-ḍalālul-ba‘īd(u).

ये जनाः स्वेश्वरं अविश्वासं कुर्वन्ति तेषां दृष्टान्तः, तेषां कर्माणि प्रचण्डवायुदिने प्रचण्डवायुना उड्डीयमानं भस्म इव भवन्ति। तेषां यत् कार्यं (लोके) तस्मात् सर्वथा शक्तिः (लाभः) नास्ति। सः दूरगामी दोषः अस्ति।

اَلَمْ تَرَ اَنَّ اللّٰهَ خَلَقَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ بِالْحَقِّۗ اِنْ يَّشَأْ يُذْهِبْكُمْ وَيَأْتِ بِخَلْقٍ جَدِيْدٍۙ

alam tara annallāha khalaqas-samāwāti wal-arḍa bil-ḥaqq(i), iy yasya' yużhibkum wa ya'ti bikhalqin jadīd(in).

किं भवन्तः न पश्यन्ति यत् अल्लाहः स्वर्गं पृथिवीं च सत्येन निर्मितवान्? यदि इच्छति तर्हि भवन्तं नाशयित्वा नूतनसृष्टिं (भवतः स्थाने) जनयिष्यति।

وَّمَا ذٰلِكَ عَلَى اللّٰهِ بِعَزِيْزٍ

wa mā żālika ‘alallāhi bi‘azīz(in).

तत् च अल्लाहस्य कृते कठिनं नास्ति।

وَبَرَزُوْا لِلّٰهِ جَمِيْعًا فَقَالَ الضُّعَفٰۤؤُا لِلَّذِيْنَ اسْتَكْبَرُوْٓا اِنَّا كُنَّا لَكُمْ تَبَعًا فَهَلْ اَنْتُمْ مُّغْنُوْنَ عَنَّا مِنْ عَذَابِ اللّٰهِ مِنْ شَيْءٍ ۗقَالُوْا لَوْ هَدٰىنَا اللّٰهُ لَهَدَيْنٰكُمْۗ سَوَاۤءٌ عَلَيْنَآ اَجَزِعْنَآ اَمْ صَبَرْنَا مَا لَنَا مِنْ مَّحِيْصٍ ࣖ

wa barazū lillāhi jamī‘an fa qālaḍ-ḍu‘afā'u lil-lażīnastakbarū innā kunnā lakum taba‘an fahal antum mugnūna ‘annā min ‘ażābillāhi min syai'(in), qālū lau hadānallāhu lahadainākum, sawā'un ‘alainā ajazi‘nā am ṣabarnā mā lanā mim maḥīṣ(in).

ते च सर्वे (महस्यारक्षेत्रे) अल्लाहस्य सान्निध्यस्य सम्मुखीभवितुं एकत्र समागताः, तदा दुर्बलाः अभिमानिनः अवदन्, "ननु वयं भवतः अनुयायिनः आसन्, अतः भवन्तः अस्मान् अल्लाहस्य दण्डात् (अपि) किञ्चित् मुक्तुं शक्नुवन्ति वा? ते उत्तरं दत्तवन्तः, "यदि अल्लाहः अस्मान् मार्गदर्शनं कृतवान् स्यात् तर्हि वयं भवतः मार्गदर्शनं कर्तुं शक्नुमः स्म। अस्माकं कृते अपि तथैव अस्ति यत् वयं शिकायतुं वा धैर्यं धारयामः वा। अस्माकं कुत्रापि पलायनं नास्ति।"

وَقَالَ الشَّيْطٰنُ لَمَّا قُضِيَ الْاَمْرُ اِنَّ اللّٰهَ وَعَدَكُمْ وَعْدَ الْحَقِّ وَوَعَدْتُّكُمْ فَاَخْلَفْتُكُمْۗ وَمَا كَانَ لِيَ عَلَيْكُمْ مِّنْ سُلْطٰنٍ اِلَّآ اَنْ دَعَوْتُكُمْ فَاسْتَجَبْتُمْ لِيْ ۚفَلَا تَلُوْمُوْنِيْ وَلُوْمُوْٓا اَنْفُسَكُمْۗ مَآ اَنَا۠ بِمُصْرِخِكُمْ وَمَآ اَنْتُمْ بِمُصْرِخِيَّۗ اِنِّيْ كَفَرْتُ بِمَآ اَشْرَكْتُمُوْنِ مِنْ قَبْلُ ۗاِنَّ الظّٰلِمِيْنَ لَهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ

wa qālasy-syaiṭānu lammā quḍiyal-amru innallāha wa‘adakum wa‘dal-ḥaqqi wa wa‘attukum fa akhlaftukum, wa mā kāna liya ‘alaikum min sulṭānin illā an da‘autukum fastajabtum lī, falā talūmūnī wa lūmū anfusakum, wa mā ana bimuṣrikhikum wa mā antum bimuṣrikhiyy(a), innī kafartu bimā asyraktumūni min qabl(u), innaẓ-ẓālimīna lahum ‘ażābun alīm(un).

तथा च शैतानः अवदत् यदा विषयः (गणना) निराकृतः अभवत्, "ननु, अल्लाहः भवतः कृते सत्यं प्रतिज्ञां प्रतिज्ञातवान्, अहं च भवतः प्रतिज्ञां कृतवान् किन्तु अहं तत् भङ्गं कृतवान्। मम भवतः उपरि कोऽपि शक्तिः नास्ति, केवलं (मात्रं) अहं भवन्तं आहूय भवतः आह्वानं पालितवान्, अतः मां न निन्दतु, अपितु आत्मनः निन्दां कुरु। अहं भवतः साहाय्यं कर्तुं न शक्नोमि, तथा च भवतः साहाय्यं कर्तुं न शक्यते। ननु, अहं भवतः कार्याणि न अनुमोदयामि पूर्वं मया सह (अल्लाहस्य) सहभागिनः सङ्गतिं कृत्वा।" ननु अन्यायस्य दुःखदः पीडा भविष्यति।

وَاُدْخِلَ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ جَنّٰتٍ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُ خٰلِدِيْنَ فِيْهَا بِاِذْنِ رَبِّهِمْۗ تَحِيَّتُهُمْ فِيْهَا سَلٰمٌ

wa udkhilal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti jannātin tajrī min taḥtihal-anhāru khālidīna fīhā bi'iżni rabbihim, taḥiyyatuhum fīhā salām(un).

ये च विश्वासं कुर्वन्ति सुकृतं च कुर्वन्ति ते उद्यानानि प्रविशन्ति येषां अधः नद्यः प्रवहन्ति। तत्रैव तिष्ठन्ति भगवतः अनुज्ञातः। (स्वर्गे) तेषां सम्मानव्यञ्जनं अभिवादनम्।

اَلَمْ تَرَ كَيْفَ ضَرَبَ اللّٰهُ مَثَلًا كَلِمَةً طَيِّبَةً كَشَجَرَةٍ طَيِّبَةٍ اَصْلُهَا ثَابِتٌ وَّفَرْعُهَا فِى السَّمَاۤءِۙ

alam tara kaifa ḍaraballāhu maṡalan kalimatan ṭayyibatan kasyajaratin ṭayyibatin aṣluhā ṡābituw wa far‘uhā fis-samā'(i).

किं भवन्तः न विचारितवन्तः यत् अल्लाहः कथं सद्वृक्षः इव सद्वचनस्य दृष्टान्तं स्थापयति, यस्य मूलं दृढं भवति, यस्य शाखाः स्वर्गे सन्ति?

تُؤْتِيْٓ اُكُلَهَا كُلَّ حِيْنٍ ۢبِاِذْنِ رَبِّهَاۗ وَيَضْرِبُ اللّٰهُ الْاَمْثَالَ لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَتَذَكَّرُوْنَ

tu'tī ukulahā kulla ḥīnim bi'iżni rabbihā, wa yaḍribullāhul-amṡāla lin-nāsi la‘allahum yatażakkarūn(a).

(वृक्षः) फलं ददाति सर्वदा भगवतः अनुज्ञातः। अल्लाहः च एतानि दृष्टान्तानि मानवजातेः कृते स्थापयति यत् ते स्मर्यन्ते।

وَمَثَلُ كَلِمَةٍ خَبِيْثَةٍ كَشَجَرَةٍ خَبِيْثَةِ ِۨاجْتُثَّتْ مِنْ فَوْقِ الْاَرْضِ مَا لَهَا مِنْ قَرَارٍ

wa maṡalu kalimatin khabīṡatin kasyajaratin khabīṡatinijtuṡṡat min fauqil-arḍi mā lahā min qarār(in).

दुर्वचनस्य च उदाहरणं दुष्टवृक्षवत्, यस्य मूलं पृथिव्याः उपरितः उद्धृतम्; किञ्चित् अपि स्थातुं न शक्नोति (ऊर्ध्वं) ।

يُثَبِّتُ اللّٰهُ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا بِالْقَوْلِ الثَّابِتِ فِى الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا وَفِى الْاٰخِرَةِۚ وَيُضِلُّ اللّٰهُ الظّٰلِمِيْنَۗ وَيَفْعَلُ اللّٰهُ مَا يَشَاۤءُ ࣖ

yuṡabbitullāhul-lażīna āmanū bil-qauliṣ-ṣābiti fil-ḥayātid-dun-yā wa fil-ākhirah(ti), wa yuḍillullāhuẓ-ẓālimīn(a), wa yaf‘alullāhu mā yasyā'(u).

अल्लाहः तेषां (आस्थां) पुष्टिं करोति ये दृढभाषणेन (जीवने) विश्वे परलोकेषु च विश्वासं कुर्वन्ति; तथा अल्लाह अपराधिनां भ्रमम् अल्लाहः अल्लाहः यत् इच्छति तत् करोति।

۞ اَلَمْ تَرَ اِلَى الَّذِيْنَ بَدَّلُوْا نِعْمَتَ اللّٰهِ كُفْرًا وَّاَحَلُّوْا قَوْمَهُمْ دَارَ الْبَوَارِۙ

alam tara ilal-lażīna baddalū ni‘matallāhi kufraw wa aḥallū qaumahum dāral-bawār(i).

किं भवन्तः तान् न अवलोकितवन्तः ये अल्लाहस्य अनुग्रहस्य आदानप्रदानं अल्लाहस्य अवज्ञां कृत्वा स्वजनं विनाशस्य उपत्यकायां निमज्जितवन्तः?

جَهَنَّمَ ۚيَصْلَوْنَهَاۗ وَبِئْسَ الْقَرَارُ

jahannama yaṣlaunahā, wa bi'sal-qarār(u).

अर्थात् नरकं; ते तत्र प्रविशन्ति; तच्च दुष्टं धाम।

وَجَعَلُوْا لِلّٰهِ اَنْدَادًا لِّيُضِلُّوْا عَنْ سَبِيْلِهٖۗ قُلْ تَمَتَّعُوْا فَاِنَّ مَصِيْرَكُمْ اِلَى النَّارِ

wa ja‘alū lillāhi andādal liyuḍillū ‘an sabīlih(ī), qul tamatta‘ū fa inna maṣīrakum ilan-nār(i).

तथा च ते (काफिराः) अल्लाहस्य प्रतिद्वन्द्विनः स्थापितवन्तः येन (जनाः) तस्य मार्गात् विभ्रष्टाः भवेयुः। कथयतु (हे मुहम्मद) – “प्रसन्नं कुरु, यतः तव अन्तिमगन्तव्यं अग्निः एव अस्ति।”

قُلْ لِّعِبَادِيَ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا يُقِيْمُوا الصَّلٰوةَ وَيُنْفِقُوْا مِمَّا رَزَقْنٰهُمْ سِرًّا وَّعَلَانِيَةً مِّنْ قَبْلِ اَنْ يَّأْتِيَ يَوْمٌ لَّا بَيْعٌ فِيْهِ وَلَا خِلٰلٌ

qul li‘ibādiyal-lażīna āmanū yuqīmuṣ-ṣalāta wa yunfiqū mimmā razaqnāhum sirraw wa ‘alāniyatam min qabli ay ya'tiya yaumul lā bai‘un fīhi wa lā khilāl(un).

मम विश्वासं कृतवन्तः मम सेवकान् (मुहम्मदः) वदन्तु, "ते प्रार्थनां कुर्वन्तु, वयं यत् किमपि पोषणं गुप्तरूपेण वा मुक्ततया वा प्रदामः तत् किञ्चित् व्यययन्तु, ततः पूर्वं दिवसस्य आगमनात् पूर्वं यदा क्रयविक्रयः मैत्री च न भविष्यति।

اَللّٰهُ الَّذِيْ خَلَقَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ وَاَنْزَلَ مِنَ السَّمَاۤءِ مَاۤءً فَاَخْرَجَ بِهٖ مِنَ الثَّمَرٰتِ رِزْقًا لَّكُمْ ۚوَسَخَّرَ لَكُمُ الْفُلْكَ لِتَجْرِيَ فِى الْبَحْرِ بِاَمْرِهٖ ۚوَسَخَّرَ لَكُمُ الْاَنْهٰرَ

allāhul-lażī khalaqas-samāwāti wal-arḍa wa anzala minas-samā'i mā'an fa akhraja bihī minaṡ-ṡamarāti rizqal lakum, wa sakhkhara lakumul-fulka litajriya fil-baḥri bi'amrih(ī), wa sakhkhara lakumul-anhār(a).

अल्लाहः एव आकाशं पृथिवीं च सृष्ट्वा आकाशात् जलं (वृष्टिं) प्रेषितवान्, ततः तेन (वृष्टिजलेन) भवद्भ्यः पोषणरूपेण विविधानि फलानि बहिः आनयत् स च भवद्भ्यः स्वेच्छया समुद्रान् भ्रमितुं नावानि वशीकृतवान्, भवद्भ्यः च नद्यः वशीकृतवान्।

وَسَخَّرَ لَكُمُ الشَّمْسَ وَالْقَمَرَ دَاۤىِٕبَيْنِۚ وَسَخَّرَ لَكُمُ الَّيْلَ وَالنَّهَارَ ۚ

wa sakhkhara lakumusy-syamsa wal-qamara dā'ibaīn(i), wa sakhkhara lakumul-laila wan-nahār(a).

स च त्वां सूर्यचन्द्रौ नित्यं परिभ्रमन्तः (स्वकक्षासु) वशीकृतवान्; त्वां च रात्रौ दिवा च वशीकृतवान्।

وَاٰتٰىكُمْ مِّنْ كُلِّ مَا سَاَلْتُمُوْهُۗ وَاِنْ تَعُدُّوْا نِعْمَتَ اللّٰهِ لَا تُحْصُوْهَاۗ اِنَّ الْاِنْسَانَ لَظَلُوْمٌ كَفَّارٌ ࣖ

wa ātākum min kulli mā sa'altumūh(u), wa in ta‘uddū ni‘matallāhi lā tuḥṣūhā, innal-insāna laẓalūmun kaffār(un).

सः च भवद्भ्यः सर्वं दत्तवान् यत् भवन्तः तस्मात् याचन्ते। तथा च यदि भवन्तः अल्लाहस्य आशीर्वादान् गणयन्ति तर्हि भवन्तः अवश्यमेव तान् गणयितुं न शक्नुवन्ति। ननु मनुष्याः अतीव अन्यायिनः अतीव अस्वीकारिणः च सन्ति (अल्लाहस्य आशीर्वादः)।

وَاِذْ قَالَ اِبْرٰهِيْمُ رَبِّ اجْعَلْ هٰذَا الْبَلَدَ اٰمِنًا وَّاجْنُبْنِيْ وَبَنِيَّ اَنْ نَّعْبُدَ الْاَصْنَامَ ۗ

wa iż qāla ibrāhīmu rabbij‘al hāżal-balada āminaw wajnubnī wa baniyya an na‘budal-aṣnām(a).

तथा च (स्मरतु), यदा अब्राहमः प्रार्थितवान्, "हे ईश्वर, एतत् देशं (मक्का) सुरक्षितं देशं कुरु, मां च मम बालकान् पौत्रान् च मूर्तिपूजायाः रक्षणात् रक्षतु।"

رَبِّ اِنَّهُنَّ اَضْلَلْنَ كَثِيْرًا مِّنَ النَّاسِۚ فَمَنْ تَبِعَنِيْ فَاِنَّهٗ مِنِّيْۚ وَمَنْ عَصَانِيْ فَاِنَّكَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

rabbi innahunna aḍlalna kaṡīram minan-nās(i), faman tabi‘anī fa innahū minnī, wa man ‘aṣānī fa innaka gafūrur raḥīm(un).

इमाः प्रतिमाः बहूनि जनान् भ्रष्टाः भगवन् । यः मां अनुवर्तते, तदा सः मयि पुरुषः, यः मां अवज्ञां करोति, तदा त्वं क्षमा परमकृपालुः असि।

رَبَّنَآ اِنِّيْٓ اَسْكَنْتُ مِنْ ذُرِّيَّتِيْ بِوَادٍ غَيْرِ ذِيْ زَرْعٍ عِنْدَ بَيْتِكَ الْمُحَرَّمِۙ رَبَّنَا لِيُقِيْمُوا الصَّلٰوةَ فَاجْعَلْ اَفْـِٕدَةً مِّنَ النَّاسِ تَهْوِيْٓ اِلَيْهِمْ وَارْزُقْهُمْ مِّنَ الثَّمَرٰتِ لَعَلَّهُمْ يَشْكُرُوْنَ

rabbanā innī askantu min żurriyyatī biwādin gairi żī zar‘in ‘inda baitikal-muḥarram(i), rabbanā liyuqīmuṣ-ṣalāta faj‘al af'idatam minan-nāsi tahwī ilaihim warzuqhum minaṡ-ṡamarāti la‘allahum yasykurūn(a).

हे भगवन् खलु मया मम केचन वंशजाः एकस्मिन् उपत्यकायां स्थापिताः यत्र भवतः (बैतुल्लाहस्य) गृहस्य समीपे सस्यानि नास्ति यस्य आदरः भवति, हे भगवन् (अर्थात्) येन ते प्रार्थनां कर्तुं शक्नुवन्ति, अतः केषाञ्चन जनानां हृदयं तेषां प्रति प्रवृत्तं कृत्वा तेभ्यः फलेभ्यः पोषणं ददातु, आशास्ति ते कृतज्ञतां प्राप्नुयुः।

رَبَّنَآ اِنَّكَ تَعْلَمُ مَا نُخْفِيْ وَمَا نُعْلِنُۗ وَمَا يَخْفٰى عَلَى اللّٰهِ مِنْ شَيْءٍ فِى الْاَرْضِ وَلَا فِى السَّمَاۤءِ

rabbanā innaka ta‘lamu mā nukhfī wa mā nu‘lin(u), wa mā yakhfā ‘alallāhi min syai'in fil-arḍi wa lā fis-samā'(i).

अस्माकं भगवन् सत्यं त्वं जानासि यत् वयं किं गोपयामः किं च प्रकाशयामः; न च अल्लाहात् किमपि निगूढं भवति, न पृथिव्यां न स्वर्गे।

اَلْحَمْدُ لِلّٰهِ الَّذِيْ وَهَبَ لِيْ عَلَى الْكِبَرِ اِسْمٰعِيْلَ وَاِسْحٰقَۗ اِنَّ رَبِّيْ لَسَمِيْعُ الدُّعَاۤءِ

al-ḥamdu lillāhil-lażī wahaba lī ‘alal-kibari ismā‘īla wa isḥāq(a), inna rabbī lasamī‘ud-du‘ā'(i).

अल्लाहस्य स्तुतिः भवतु यः (मम) वृद्धावस्थायां इस्माइल-इसहाकयोः मम कृते प्रदत्तवान्। ननु मम ईश्वरः सत्यमेव प्रार्थनाः शृणोति (अनुमन्यते)।

رَبِّ اجْعَلْنِيْ مُقِيْمَ الصَّلٰوةِ وَمِنْ ذُرِّيَّتِيْۖ رَبَّنَا وَتَقَبَّلْ دُعَاۤءِ

rabbij‘alnī muqīmaṣ-ṣalāti wa min żurriyyatī, rabbanā wa taqabbal du‘ā'(i).

हे मम देव, मां मम बालकान् पौत्रान् च निरन्तरं प्रार्थनां कुर्वन्तः जनान् कुरु, हे अस्माकं देव, मम प्रार्थनां स्वीकुर्वन्तु।

رَبَّنَا اغْفِرْ لِيْ وَلِوَالِدَيَّ وَلِلْمُؤْمِنِيْنَ يَوْمَ يَقُوْمُ الْحِسَابُ ࣖ

rabbanagfir lī wa liwālidayya wa lil-mu'minīna yauma yaqūmul-ḥisāb(u).

हे अस्माकं भगवन् मां च मम मातापितरौ, सर्वान् च ये विश्वासिनः गणनादिने (प्रलयदिने) क्षमस्व।"

وَلَا تَحْسَبَنَّ اللّٰهَ غَافِلًا عَمَّا يَعْمَلُ الظّٰلِمُوْنَ ەۗ اِنَّمَا يُؤَخِّرُهُمْ لِيَوْمٍ تَشْخَصُ فِيْهِ الْاَبْصَارُۙ

wa lā taḥsabannallāha gāfilan ‘ammā ya‘maluẓ-ẓālimūn(a), innamā yu'akhkhiruhum liyaumin tasykhaṣu fīhil-abṣār(u).

तथा च अन्यायिनः यत् कुर्वन्ति तस्य विषये अल्लाहः प्रमादः इति मा मन्यताम्। ननु अल्लाह तान् तावत्पर्यन्तं विलम्बं करिष्यति यदा (तेषां) नेत्राणि उद्घाटितानि भविष्यन्ति,

مُهْطِعِيْنَ مُقْنِعِيْ رُءُوْسِهِمْ لَا يَرْتَدُّ اِلَيْهِمْ طَرْفُهُمْ ۚوَاَفْـِٕدَتُهُمْ هَوَاۤءٌ ۗ

muhṭi‘īna muqni‘ī ru'ūsihim lā yartaddu ilaihim ṭarfuhum, wa af'idatuhum hawā'(un).

ते त्वरया (आह्वानस्य उत्तरं दातुं) शिरः उन्नताः आगच्छन्ति, यदा तु नेत्राणि न निमिषन्ति, हृदयं च शून्यं भवति।

وَاَنْذِرِ النَّاسَ يَوْمَ يَأْتِيْهِمُ الْعَذَابُۙ فَيَقُوْلُ الَّذِيْنَ ظَلَمُوْا رَبَّنَآ اَخِّرْنَآ اِلٰٓى اَجَلٍ قَرِيْبٍۙ نُّجِبْ دَعْوَتَكَ وَنَتَّبِعِ الرُّسُلَۗ اَوَلَمْ تَكُوْنُوْٓا اَقْسَمْتُمْ مِّنْ قَبْلُ مَا لَكُمْ مِّنْ زَوَالٍۙ

wa anżirin-nāsa yauma ya'tīhimul-‘ażāb(u), fa yaqūlul-lażīna ẓalamū rabbanā akhkhirnā ilā ajalin qarīb(in), nujib da‘wataka wa nattabi‘ir-rusul(a), awalam takūnū aqsamtum min qablu mā lakum min zawāl(in).

तथा च जनानां कृते चेतावनीम् (मुहम्मदं) ददातु यस्मिन् दिने (यदा) दण्डः तेषां समीपं आगच्छति, तदा अपराधिनः वदिष्यन्ति यत्, "अस्माकं प्रभु, अस्मान् क्षणमपि (लोकं प्रति प्रत्यागन्तुं) अवसरं ददातु, वयं भवतः आह्वानं पालिष्यामः, प्रेरितानां अनुसरणं करिष्यामः। (तेषां कृते उक्तम्) "किं भवन्तः पूर्वं (पृथिव्यां) शपथं कृतवन्तः यत् भवन्तः कदापि न नश्यन्ति इति?

وَّسَكَنْتُمْ فِيْ مَسٰكِنِ الَّذِيْنَ ظَلَمُوْٓا اَنْفُسَهُمْ وَتَبَيَّنَ لَكُمْ كَيْفَ فَعَلْنَا بِهِمْ وَضَرَبْنَا لَكُمُ الْاَمْثَالَ

wa sakantum fī masākinil-lażīna ẓalamū anfusahum wa tabayyana lakum kaifa fa‘alnā bihim wa ḍarabnā lakumul-amṡāl(a).

त्वं च आत्मनः अन्यायं कुर्वतां जनानां स्थाने निवससि, तेषां कृते अस्माभिः किं कृतम्, अनेकानि दृष्टान्तानि च दत्तानि।

وَقَدْ مَكَرُوْا مَكْرَهُمْ وَعِنْدَ اللّٰهِ مَكْرُهُمْۗ وَاِنْ كَانَ مَكْرُهُمْ لِتَزُوْلَ مِنْهُ الْجِبَالُ

wa qad makarū makrahum wa ‘indallāhi makruhum, wa in kāna makruhum litazūla minhul-jibāl(u).

ननु च तेषां वञ्चनं अल्लाहः (जानीति, फलं दास्यति च) अपि वञ्चनं कृतवन्तः। ननु च तेषां वञ्चना शैलानां परिमार्जनं कर्तुं न शक्नोति।

فَلَا تَحْسَبَنَّ اللّٰهَ مُخْلِفَ وَعْدِهٖ رُسُلَهٗ ۗاِنَّ اللّٰهَ عَزِيْزٌ ذُو انْتِقَامٍۗ

falā taḥsabannallāha mukhlifa wa‘dihī rusulah(ū), innallāha ‘azīzun żun tiqām(in).

अतः अतः कदापि न चिन्तयन्तु यत् अल्लाहः स्वदूतानां प्रति प्रतिज्ञां भङ्गं कृतवान्। ननु अल्लाहः सर्वशक्तिमान् प्रतिशोधः च अस्ति।

يَوْمَ تُبَدَّلُ الْاَرْضُ غَيْرَ الْاَرْضِ وَالسَّمٰوٰتُ وَبَرَزُوْا لِلّٰهِ الْوَاحِدِ الْقَهَّارِ

yauma tubaddalul-arḍu gairal-arḍi was-samāwātu wa barazū lillāhil-wāḥidil-qahhār(i).

(अर्थात्) यस्मिन् दिने (यदा) पृथिव्याः स्थाने अन्यः पृथिवी (तथा) आकाशः च भवति, ते (मनुष्याः) च (पडङ्ग महस्यार-नगरे) अल्लाहस्य, सर्वशक्तिमानस्य, पराक्रमस्य, सम्मुखीभवितुं एकत्रिताः भवन्ति।

وَتَرَى الْمُجْرِمِيْنَ يَوْمَىِٕذٍ مُّقَرَّنِيْنَ فِى الْاَصْفَادِۚ

wa taral-mujrimīna yauma'iżim muqarranīna fil-aṣfād(i).

तस्मिन् च दिने भवन्तः पापिनः एकत्र शृङ्खलाबद्धान् द्रक्ष्यन्ति।

سَرَابِيْلُهُمْ مِّنْ قَطِرَانٍ وَّتَغْشٰى وُجُوْهَهُمُ النَّارُۙ

sarābīluhum min qaṭirāniw wa tagsyā wujūhahumun-nār(u).

तासां वस्त्रं नरकाग्निप्रावृतं मुखम् ।

لِيَجْزِيَ اللّٰهُ كُلَّ نَفْسٍ مَّا كَسَبَتْۗ اِنَّ اللّٰهَ سَرِيْعُ الْحِسَابِ

liyajziyallāhu kulla nafsim mā kasabat, innallāha sarī‘ul-ḥisāb(i).

यथा अल्लाहः सर्वेषां कृते यत् प्रयतते तस्य पुरस्कारं दास्यति। ननु अल्लाहः स्वगणनासु शीघ्रः अस्ति।

هٰذَا بَلٰغٌ لِّلنَّاسِ وَلِيُنْذَرُوْا بِهٖ وَلِيَعْلَمُوْٓا اَنَّمَا هُوَ اِلٰهٌ وَّاحِدٌ وَّلِيَذَّكَّرَ اُولُوا الْاَلْبَابِ ࣖ

hāżā balāgul lin-nāsi wa liyunżarū bihī wa liya‘lamū annamā huwa ilāhuw wāḥiduw wa liyażżakkara ulul-albāb(i).

एतत् च (कुरानम्) मानवजातेः कृते (सिद्धम्) व्याख्यानम् अस्ति, येन ते तेन चेतिताः भवेयुः, येन ते ज्ञास्यन्ति यत् सः एकः एव ईश्वरः अस्ति, तथा च बुद्धिमान् जनाः सावधानाः भवेयुः।