Q.S गफिर (غَافِر) - 85 श्लोकसंख्या

حٰمۤ ۚ

Ḥā mīm.

ह मिम्

تَنْزِيْلُ الْكِتٰبِ مِنَ اللّٰهِ الْعَزِيْزِ الْعَلِيْمِۙ

tanzīlul-kitābi minallāhil-‘azīzil-‘alīm(i).

इदं पुस्तकं (कुरानम्) अल्लाह, सर्वशक्तिमान्, सर्वज्ञः,

غَافِرِ الذَّنْۢبِ وَقَابِلِ التَّوْبِ شَدِيْدِ الْعِقَابِ ذِى الطَّوْلِۗ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَ ۗاِلَيْهِ الْمَصِيْرُ

gāfiriż-żambi wa qābilit-taubi syadīdil-‘iqābi żiṭ-ṭaul(i), lā ilāha illā huw(a), ilaihil-maṣīr(u).

स एव पापं क्षमति पश्चात्तापं स्वीकुर्वन् दण्डे च तीव्रः; सः वरस्य स्वामी अस्ति। तं विना देवः नास्ति। तस्मै (सर्वे प्राणिनः) प्रत्यागमिष्यन्ति।

مَا يُجَادِلُ فِيْٓ اٰيٰتِ اللّٰهِ اِلَّا الَّذِيْنَ كَفَرُوْا فَلَا يَغْرُرْكَ تَقَلُّبُهُمْ فِى الْبِلَادِ

mā yujādilu fī āyātillāhi illal-lażīna kafarū falā yagrurka taqallubuhum fil-bilād(i).

अल्लाहस्य श्लोकानां विषये कोऽपि विवादं न करोति केवलं काफिरान् विहाय। अतः सम्पूर्णे भूमिभागे तेषां प्रयत्नस्य सफलतायाः कारणात् मा वञ्चिताः भवन्तु ।

كَذَّبَتْ قَبْلَهُمْ قَوْمُ نُوْحٍ وَّالْاَحْزَابُ مِنْۢ بَعْدِهِمْ ۖوَهَمَّتْ كُلُّ اُمَّةٍۢ بِرَسُوْلِهِمْ لِيَأْخُذُوْهُ وَجَادَلُوْا بِالْبَاطِلِ لِيُدْحِضُوْا بِهِ الْحَقَّ فَاَخَذْتُهُمْ ۗفَكَيْفَ كَانَ عِقَابِ

każżabat qablahum qaumu nūḥiw wal-aḥzābu mim ba‘dihim, wa hammat kullu ummatim birasūlihim liya'khużūhu wa jādalū bil-bāṭili liyudḥiḍū bihil-ḥaqqa fa'akhażtuhum, fa kaifa kāna ‘iqāb(i).

तेषां पूर्वं नूहस्य जनाः तेषां पश्चात् मित्रसमूहाः च मृषावादं कृतवन्तः (प्रेरितः) तथा च प्रत्येकं समुदायः स्वस्य प्रेरितस्य विरुद्धं तं गृहीतुं षड्यन्त्रं (वञ्चनं) कृतवान् तथा च ते सत्यस्य नाशार्थं मिथ्या (कारणैः) विवादं कृतवन्तः अतः अहं तान् बन्दीकृतवान् (दण्डेन सह)। अतः मम दण्डः कथं (दुःखदः) भविष्यति ?

وَكَذٰلِكَ حَقَّتْ كَلِمَتُ رَبِّكَ عَلَى الَّذِيْنَ كَفَرُوْٓا اَنَّهُمْ اَصْحٰبُ النَّارِۘ

wa każālika ḥaqqat kalimatu rabbika ‘alal-lażīna kafarū annahum aṣḥābun-nār(i).

एवं च भवतः भगवतः नियमः अवश्यमेव अविश्वासिनः विरुद्धं प्रवर्तते, (अर्थात्) ते खलु नरकनिवासिनः सन्ति।

اَلَّذِيْنَ يَحْمِلُوْنَ الْعَرْشَ وَمَنْ حَوْلَهٗ يُسَبِّحُوْنَ بِحَمْدِ رَبِّهِمْ وَيُؤْمِنُوْنَ بِهٖ وَيَسْتَغْفِرُوْنَ لِلَّذِيْنَ اٰمَنُوْاۚ رَبَّنَا وَسِعْتَ كُلَّ شَيْءٍ رَّحْمَةً وَّعِلْمًا فَاغْفِرْ لِلَّذِيْنَ تَابُوْا وَاتَّبَعُوْا سَبِيْلَكَ وَقِهِمْ عَذَابَ الْجَحِيْمِ

allażīna yaḥmilūnal-‘arsya wa man ḥaulahū yusabbiḥūna biḥamdi rabbihim wa yu'minūna bihī wa yastagfirūna lil-lażīna āmanū, rabbanā wasi‘ta kulla syai'ir raḥmataw wa ‘ilman fagfir lil-lażīna tābū wattaba‘ū sabīlaka wa qihim ‘ażābal-jaḥīm(i).

(दूताः) सिंहासनं वहन्तः (दूताः) च परितः ये स्वेश्वरस्य स्तुतिं कृत्वा आत्मनः महिमाम् अकुर्वन्, ते च तस्मिन् विश्वासं कुर्वन्ति, विश्वासिनां कृते क्षमायाचन्ते (इति च) "अस्माकं भगवन् त्वयि यत् दया ज्ञानं च वर्तते तत् सर्वं व्याप्नोति, अतः ये पश्चात्तापं कृत्वा तव मार्गम् (धर्मम्) अनुसरन्ति, तेभ्यः क्षमां प्रदातु, तान् ज्वलन्तनरकस्य दण्डात् रक्षतु" इति।

رَبَّنَا وَاَدْخِلْهُمْ جَنّٰتِ عَدْنِ ِۨالَّتِيْ وَعَدْتَّهُمْ وَمَنْ صَلَحَ مِنْ اٰبَاۤىِٕهِمْ وَاَزْوَاجِهِمْ وَذُرِّيّٰتِهِمْ ۗاِنَّكَ اَنْتَ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُۙ

rabbanā wa adkhilhum jannāti ‘adninil-latī wa‘attahum wa man ṣalaḥa min ābā'ihim wa azwājihim wa żurriyyātihim, innaka antal ‘azīzul-ḥakīm(u).

हे अस्माकं भगवन्, त्वया प्रतिज्ञातं अदन्-स्वर्गे तान् प्रविशतु, तेषां पूर्वजानां, पत्नीनां, वंशजानां च मध्ये धर्मिणः। ननु त्वमेव पराक्रमी परमबुद्धिमान् ।

وَقِهِمُ السَّيِّاٰتِۗ وَمَنْ تَقِ السَّيِّاٰتِ يَوْمَىِٕذٍ فَقَدْ رَحِمْتَهٗ ۗوَذٰلِكَ هُوَ الْفَوْزُ الْعَظِيْمُ ࣖ

wa qihimus-sayyi'āt(i), wa man taqis-sayyi'āti yauma'iżin faqad raḥimtah(ū), wa żālika huwal-fauzul-‘aẓīm(u).

अशुभेभ्यः (आपदेभ्यः) च तान् रक्षन्तु। ये च त्वया तस्मिन् दिने दुष्टात् (आपदेभ्यः) रक्षिताः, तर्हि खलु त्वया तेषु दया कृता तथा च महती विजयः।

اِنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا يُنَادَوْنَ لَمَقْتُ اللّٰهِ اَكْبَرُ مِنْ مَّقْتِكُمْ اَنْفُسَكُمْ اِذْ تُدْعَوْنَ اِلَى الْاِيْمَانِ فَتَكْفُرُوْنَ

innal-lażīna kafarū yunādauna lamaqtullāhi akbaru mim maqtikum anfusakum iż tad‘ūna ilal-īmāni fatakfurūn(a).

ननु ये अविश्वासं कुर्वन्ति, ते (कयामतदिने) आहूताः भविष्यन्ति, "ननु अल्लाहस्य द्वेषः (भवद्भ्यः) भवतः आत्मनः प्रति द्वेषात् बहु अधिकः अस्ति, यदा यूयं विश्वासं कर्तुं आहूताः आसन्, ततः तस्य अङ्गीकारं कृतवन्तः।

قَالُوْا رَبَّنَآ اَمَتَّنَا اثْنَتَيْنِ وَاَحْيَيْتَنَا اثْنَتَيْنِ فَاعْتَرَفْنَا بِذُنُوْبِنَا فَهَلْ اِلٰى خُرُوْجٍ مِّنْ سَبِيْلٍ

qālū rabbanā amattanaṡnataini wa aḥyaitanaṡnataini fa‘tarafnā biżunūbinā fa hal ilā khurūjim min sabīl(in).

ते प्रत्युवाच, "अस्माकं भगवन्, त्वया अस्मान् द्विवारं हत्वा द्विवारं (अपि) जीवितं कृतम्, ततः वयं पापं स्वीकृतवन्तः। अतः किं (अस्माकं कृते) (नरकात्) निर्गमनस्य मार्गः अस्ति?

ذٰلِكُمْ بِاَنَّهٗٓ اِذَا دُعِيَ اللّٰهُ وَحْدَهٗ كَفَرْتُمْۚ وَاِنْ يُّشْرَكْ بِهٖ تُؤْمِنُوْا ۗفَالْحُكْمُ لِلّٰهِ الْعَلِيِّ الْكَبِيْرِ

Żālikum bi'annahū iżā du‘iyallāhu waḥdahū kafartum, wa iy yusyrak bihī tu'minū, fal-ḥukmu lillāhil-‘aliyyil-kabīr(i).

यतो हि भवन्तः वस्तुतः अल्लाहस्य एव पूजां कर्तुं आहूताः इति अङ्गीकुर्वन्ति। यदि च अल्लाहः भवद्भिः सह सम्बद्धः अस्ति तर्हि भवन्तः विश्वासं कुर्वन्ति। अतः निर्णयः (अधुना) अल्लाहस्य, परमात्मनः, सर्वाधिकस्य च समीपे अस्ति।

هُوَ الَّذِيْ يُرِيْكُمْ اٰيٰتِهٖ وَيُنَزِّلُ لَكُمْ مِّنَ السَّمَاۤءِ رِزْقًا ۗوَمَا يَتَذَكَّرُ اِلَّا مَنْ يُّنِيْبُ

huwal-lażī yurīkum āyātihī wa yunazzilu lakum minas-samā'i rizqā(n), wa mā yatażakkaru illā may yunīb(u).

स एव भवद्भ्यः स्वचिह्नानि दर्शयति, आकाशात् पोषणं च प्रेषयति। तथा च ये पाठं प्राप्नुवन्ति तेषां अतिरिक्तः अन्यः कोऽपि नास्ति ये (अल्लाहस्य समीपं) प्रत्यागच्छन्ति।

فَادْعُوا اللّٰهَ مُخْلِصِيْنَ لَهُ الدِّيْنَ وَلَوْ كَرِهَ الْكٰفِرُوْنَ

fad‘ullāha mukhliṣīna lahud-dīna wa lau karihal-kāfirūn(a).

अतः अल्लाहस्य पूजां स्वधर्मे निष्कपटतया निष्कपटतया च कुर्वन्तु, यद्यपि काफिराणां (तस्य) न रोचते।

رَفِيْعُ الدَّرَجٰتِ ذُو الْعَرْشِۚ يُلْقِى الرُّوْحَ مِنْ اَمْرِهٖ عَلٰى مَنْ يَّشَاۤءُ مِنْ عِبَادِهٖ لِيُنْذِرَ يَوْمَ التَّلَاقِۙ

rafī‘ud-darajāti żul-‘arsy(i), yulqir-rūḥa min amrihī ‘alā may yasyā'u min ‘ibādihī liyunżira yaumat-talāq(i).

(सः) सर्वोच्चः, सिंहासनस्य स्वामी, यः स्वसेवकानां मध्ये यस्मै इच्छति तस्मै प्रकाशनं प्रेषयति, समागमदिनस्य (न्यायदिनस्य) विषये (जनानाम्) चेतयितुं,

يَوْمَ هُمْ بٰرِزُوْنَ ۚ لَا يَخْفٰى عَلَى اللّٰهِ مِنْهُمْ شَيْءٌ ۗلِمَنِ الْمُلْكُ الْيَوْمَ ۗ لِلّٰهِ الْوَاحِدِ الْقَهَّارِ

yauma hum bārizūn(a), lā yakhfā ‘alallāhi minhum syai'(un), limanil-mulkul-yaum(a), lillāhil-wāḥidil-qahhār(i).

(अर्थात्) यस्मिन् दिने (यदा) ते (चबरात्) बहिः आगतवन्तः; तेषां स्थितिः किमपि अल्लाहात् गुप्तं नास्ति। (तदा अल्लाहः अवदत्) "अद्य राज्यं कस्य अस्ति?" अल्लाहस्य सर्वशक्तिमान् परमविजेता।

اَلْيَوْمَ تُجْزٰى كُلُّ نَفْسٍۢ بِمَا كَسَبَتْ ۗ لَا ظُلْمَ الْيَوْمَ ۗاِنَّ اللّٰهَ سَرِيْعُ الْحِسَابِ

al-yauma tujzā kullu nafsim bimā kasabat, lā ẓulmal-yaum(a), innallāha sarī‘ul-ḥisāb(i).

अस्मिन् दिने प्रत्येकमात्मनः कृतं यथाकृतं प्रतिफलं प्राप्स्यति । अस्मिन् दिने कस्यचित् हानिः न भविष्यति। ननु अल्लाहः गणनायां द्रुतगतिः अस्ति।

وَاَنْذِرْهُمْ يَوْمَ الْاٰزِفَةِ اِذِ الْقُلُوْبُ لَدَى الْحَنَاجِرِ كٰظِمِيْنَ ەۗ مَا لِلظّٰلِمِيْنَ مِنْ حَمِيْمٍ وَّلَا شَفِيْعٍ يُّطَاعُۗ

wa anżirhum yaumal-āzifati iżil-qulūbu ladal-ḥanājiri kāẓimīn(a), mā liẓ-ẓālimīna min ḥamīmiw wa lā syafī‘iy yuṭā‘(u).

तथा च तान् चेतयतु यत् सः दिवसः समीपं गच्छति (अर्थः) यदा हृदयाः शोकात् तेषां कण्ठं प्राप्नुयुः। दुष्कृतस्य न सत् मित्रं न तस्य ग्राह्यः सहायकः भविष्यति।

يَعْلَمُ خَاۤىِٕنَةَ الْاَعْيُنِ وَمَا تُخْفِى الصُّدُوْرُ

ya‘lamu khā'inatal-a‘yuni wa mā tukhfiṣ-ṣudūr(u).

नेत्रेषु द्रोहं (पश्यं) जानाति वक्षसि निगूढं च।

وَاللّٰهُ يَقْضِيْ بِالْحَقِّ ۗوَالَّذِيْنَ يَدْعُوْنَ مِنْ دُوْنِهٖ لَا يَقْضُوْنَ بِشَيْءٍ ۗاِنَّ اللّٰهَ هُوَ السَّمِيْعُ الْبَصِيْرُ ࣖ

wallāhu yaqḍī bil-ḥaqq(i), wal-lażīna yad‘ūna min dūnihī lā yaqḍūna bisyai'(in), innallāha huwas-samī‘ul-baṣīr(u).

अल्लाहः च सत्येन निर्णयं करोति। यदा तदतिरिक्ताः पूज्यन्ते तेषां किमपि निर्णयं कर्तुं असमर्थाः। ननु अल्लाहः सः सर्वश्रोता सर्वदर्शी अस्ति।

۞ اَوَلَمْ يَسِيْرُوْا فِى الْاَرْضِ فَيَنْظُرُوْا كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الَّذِيْنَ كَانُوْا مِنْ قَبْلِهِمْ ۗ كَانُوْا هُمْ اَشَدَّ مِنْهُمْ قُوَّةً وَّاٰثَارًا فِى الْاَرْضِ فَاَخَذَهُمُ اللّٰهُ بِذُنُوْبِهِمْ ۗوَمَا كَانَ لَهُمْ مِّنَ اللّٰهِ مِنْ وَّاقٍ

awalam yasīrū fil-arḍi fayanẓurū kaifa kāna ‘āqibatul-lażīna kānū min qablihim, kānū hum asyaddu minhum quwwataw wa āṡāran fil-arḍi fa'akhażahumullāhu biżunūbihim, wa mā kāna lahum minallāhi miw wāq(in).

किं च ते पृथिव्यां न गच्छन्ति स्म, ततः पूर्वं ये आसन् तेषां किं जातम् इति पश्यन्ति स्म? एतेषां जनानां तेभ्यः अधिकं बलं आसीत् तथा च पृथिव्यां (अधिकं) विरासतः (सभ्यता) आसीत्, परन्तु अल्लाहः तेषां पापानाम् दण्डं दत्तवान्। तथा च अल्लाहस्य (दण्डात्) तेषां रक्षणार्थं किमपि न भविष्यति।

ذٰلِكَ بِاَنَّهُمْ كَانَتْ تَّأْتِيْهِمْ رُسُلُهُمْ بِالْبَيِّنٰتِ فَكَفَرُوْا فَاَخَذَهُمُ اللّٰهُ ۗاِنَّهٗ قَوِيٌّ شَدِيْدُ الْعِقَابِ

Żālika bi'annahum kānat ta'tīhim rusuluhum bil-bayyināti fakafarū fa'akhażahumullāh(u), innahū qawiyyun syadīdul-‘iqāb(i).

यतो हि दूताः स्पष्टप्रमाणेन सह तेषां समीपम् आगताः आसन् ततः ते तत् अङ्गीकृतवन्तः; ततः अल्लाहः तान् दण्डितवान्। ननु सः परमशक्तिमान्, दण्डे परमतीव्रः।

وَلَقَدْ اَرْسَلْنَا مُوْسٰى بِاٰيٰتِنَا وَسُلْطٰنٍ مُّبِيْنٍۙ

wa laqad arsalnā mūsā bi'āyātinā wa sulṭānim mubīn(in).

ननु च वयं मूसां स्वश्लोकैः स्पष्टसूचनाभिः सह प्रेषितवन्तः।

اِلٰى فِرْعَوْنَ وَهَامٰنَ وَقَارُوْنَ فَقَالُوْا سٰحِرٌ كَذَّابٌ

ilā fir‘auna wa hāmāna wa qārūna faqālū sāḥirun każżāb(un).

फारो, हामनं, करुणं च; तदा ते अवदन्, "(मोशेः) जादूगरः मृषावादी च आसीत्।

فَلَمَّا جَاۤءَهُمْ بِالْحَقِّ مِنْ عِنْدِنَا قَالُوا اقْتُلُوْٓا اَبْنَاۤءَ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا مَعَهٗ وَاسْتَحْيُوْا نِسَاۤءَهُمْ ۗوَمَا كَيْدُ الْكٰفِرِيْنَ اِلَّا فِيْ ضَلٰلٍ

falammā jā'ahum bil-ḥaqqi min ‘indinā qāluqtulū abnā'al-lażīna āmanū ma‘ahū wastaḥyū nisā'ahum, wa mā kaidul-kāfirīna illā fī ḍalāl(in).

अतः यदा सः (मोशेः) अस्मात् सत्यं आनयन् तेषां समीपम् आगतः तदा ते अवदन् यत्, "येषां सह विश्वासिनः पुत्रान् मारयन्तु, तेषां कन्यानां प्राणान् च रक्षन्तु।" अविश्वासिनः तु वञ्चनं व्यर्थम् आसीत् ।

وَقَالَ فِرْعَوْنُ ذَرُوْنِيْٓ اَقْتُلْ مُوْسٰى وَلْيَدْعُ رَبَّهٗ ۚاِنِّيْٓ اَخَافُ اَنْ يُّبَدِّلَ دِيْنَكُمْ اَوْ اَنْ يُّظْهِرَ فِى الْاَرْضِ الْفَسَادَ

wa qāla fir‘aunu aqtul mūsā walyad‘u rabbah(ū), innī akhāfu ay yubaddila dīnakum au ay yuẓhira fil-arḍil-fasād(a).

फारो च (स्वस्य अधिकारिभ्यः) अवदत्, "अहं मूसां हत्वा तस्य प्रभुं याचयितुम् आज्ञापयामि। वस्तुतः अहं भीतः अस्मि यत् सः भवतः धर्मं परिवर्तयिष्यति अथवा पृथिव्याः क्षतिं करिष्यति।

وَقَالَ مُوْسٰىٓ اِنِّيْ عُذْتُ بِرَبِّيْ وَرَبِّكُمْ مِّنْ كُلِّ مُتَكَبِّرٍ لَّا يُؤْمِنُ بِيَوْمِ الْحِسَابِ ࣖ

wa qāla mūsā innī ‘użtu birabbī wa rabbikum min kulli mutakabbiril lā yu'minu biyaumil-ḥisāb(i).

तथा च (मोशेः) अवदत्, "ननु अहं मम प्रभुं भवतः प्रभुं च शरणं याचयामि, यः प्रत्येकं अभिमानी जनः गणनादिने न विश्वसिति।

وَقَالَ رَجُلٌ مُّؤْمِنٌۖ مِّنْ اٰلِ فِرْعَوْنَ يَكْتُمُ اِيْمَانَهٗٓ اَتَقْتُلُوْنَ رَجُلًا اَنْ يَّقُوْلَ رَبِّيَ اللّٰهُ وَقَدْ جَاۤءَكُمْ بِالْبَيِّنٰتِ مِنْ رَّبِّكُمْ ۗوَاِنْ يَّكُ كَاذِبًا فَعَلَيْهِ كَذِبُهٗ ۚوَاِنْ يَّكُ صَادِقًا يُّصِبْكُمْ بَعْضُ الَّذِيْ يَعِدُكُمْ ۗاِنَّ اللّٰهَ لَا يَهْدِيْ مَنْ هُوَ مُسْرِفٌ كَذَّابٌ

wa qāla rajulum mu'min(um), min āli fir‘auna yaktumu īmānahū ataqtulūna rajulan ay yaqūla rabbiyallāhu wa qad jā'akum bil-bayyināti mir rabbikum, wa iy yaku kāżiban fa ‘alaihi każibuh(ū), wa iy yaku ṣādiqay yuṣibkum ba‘ḍul-lażī ya‘idukum, innallāha lā yahdī man huwa musrifun każżāb(un).

तथा च फारो-कुटुम्बस्य एकः आस्तिकः यः स्वस्य विश्वासं गोपितवान् सः अवदत्, "किं भवन्तः कस्यचित् वधं करिष्यन्ति यतः सः अवदत् यत् "मम प्रभुः अल्लाहः" इति, यदा खलु, सः भवतः प्रभुतः स्पष्टप्रमाणैः सह भवतः समीपम् आगतः। यदि च सः मृषावादी अस्ति तर्हि सः स्वस्य असत्यस्य (पापं) वहति; यदि च सः सत्यवादी पुरुषः अस्ति, तर्हि अवश्यमेव केचन (आपदाः) भवतः उपरि भविष्यन्ति, येषां कृते सः भवतः तर्जनं कृतवान्। ननु अल्लाहः सीमां लङ्घयन्तः मृषावादिनः च मार्गदर्शनं न करोति।

يٰقَوْمِ لَكُمُ الْمُلْكُ الْيَوْمَ ظٰهِرِيْنَ فِى الْاَرْضِۖ فَمَنْ يَّنْصُرُنَا مِنْۢ بَأْسِ اللّٰهِ اِنْ جَاۤءَنَا ۗقَالَ فِرْعَوْنُ مَآ اُرِيْكُمْ اِلَّا مَآ اَرٰى وَمَآ اَهْدِيْكُمْ اِلَّا سَبِيْلَ الرَّشَادِ

yā qaumi lakumul-mulkul-yauma ẓāhirīna fil-arḍ(i), famay yanṣurunā mim ba'sillāhi in jā'anā, qāla fir‘aunu mā urīkum illā mā arā wa mā ahdīkum illā sabīlar-rasyād(i).

हे मम प्रजाः ! अद्य राज्यं भवद्भिः सह पृथिव्यां सत्तायां वर्तते, परन्तु यदि (सः दण्डः) अस्माकं उपरि आगच्छति तर्हि अल्लाहस्य दण्डात् कोऽपि अस्माकं साहाय्यं करिष्यति?" फारो अवदत्, "मया केवलं भवतः समक्षं प्रस्तुतं, यत् मया सद्भावः इति मन्यते, अहं केवलं भवतः समीचीनं मार्गं दर्शितवान्।

وَقَالَ الَّذِيْٓ اٰمَنَ يٰقَوْمِ اِنِّيْٓ اَخَافُ عَلَيْكُمْ مِّثْلَ يَوْمِ الْاَحْزَابِۙ

wa qālal-lażī āmana yā qaumi innī akhāfu ‘alaikum miṡla yaumil-aḥzāb(i).

विश्वासी च अवदत्, "हे मम प्रजाः! खलु अहं भीतः अस्मि यत् (आपदः) भवतः उपरि (आपदः) मित्रसमूहानां विनाशदिवस इव भविष्यति।

مِثْلَ دَأْبِ قَوْمِ نُوْحٍ وَّعَادٍ وَّثَمُوْدَ وَالَّذِيْنَ مِنْۢ بَعْدِهِمْ ۗوَمَا اللّٰهُ يُرِيْدُ ظُلْمًا لِّلْعِبَادِ

miṡla da'bi qaumi nūḥiw wa ‘ādiw wa ṡamūda wal-lażīna mim ba‘dihim, wa mallāhu yurīdu ẓulmal lil-‘ibād(i).

(अर्थात्) नूहस्य जनाः इव 'अदः, समुदः, तेषां पश्चात् आगताः च।' परन्तु अल्लाहः स्वसेवकानां प्रति अन्यायं न इच्छति।"

وَيٰقَوْمِ اِنِّيْٓ اَخَافُ عَلَيْكُمْ يَوْمَ التَّنَادِۙ

wa yā qaumi innī akhāfu ‘alaikum yaumat-tanād(i).

हे च मम प्रजाः! ननु अहं भवतः विषये चिन्तितः अस्मि यत् परस्परं आह्वानस्य (यातना) दिवसस्य विषये,

يَوْمَ تُوَلُّوْنَ مُدْبِرِيْنَۚ مَا لَكُمْ مِّنَ اللّٰهِ مِنْ عَاصِمٍۚ وَمَنْ يُّضْلِلِ اللّٰهُ فَمَا لَهٗ مِنْ هَادٍ

yauma tuwallūna mudbirīn(a), mā lakum minallāhi min ‘āṣim(in), wa may yuḍlilillāhu famā lahū min hād(in).

(अर्थात्) यस्मिन् दिने भवन्तः पश्चात् गच्छन्ति (पलायन्ते) तस्मिन् दिने अल्लाहस्य (दण्डात्) भवन्तं तारयितुं कोऽपि नास्ति। अल्लाहः च यः कश्चित् मार्गभ्रष्टः त्यजति, तस्य मार्गदर्शनं कर्तुं कोऽपि नास्ति।

وَلَقَدْ جَاۤءَكُمْ يُوْسُفُ مِنْ قَبْلُ بِالْبَيِّنٰتِ فَمَا زِلْتُمْ فِيْ شَكٍّ مِّمَّا جَاۤءَكُمْ بِهٖ ۗحَتّٰىٓ اِذَا هَلَكَ قُلْتُمْ لَنْ يَّبْعَثَ اللّٰهُ مِنْۢ بَعْدِهٖ رَسُوْلًا ۗ كَذٰلِكَ يُضِلُّ اللّٰهُ مَنْ هُوَ مُسْرِفٌ مُّرْتَابٌۙ

wa laqad jā'akum yūsufu min qablu bil-bayyināti famā ziltum fī syakkim mimmā jā'akum bih(ī), ḥattā iżā halaka qultum lay yab‘aṡallāhu mim ba‘dihī rasūlā(n), każālika yuḍillullāhu man huwa musrifum murtāb(un).

ननु च योसेफः पूर्वं भवतः समीपम् स्पष्टप्रमाणैः सह आगतः आसीत्, परन्तु भवन्तः सः किं आनयत् इति शङ्किताः आसन्, तस्य मृत्योः अपि भवन्तः अवदन् यत्, "अल्लाहः तस्य पश्चात् कञ्चन दूतं न प्रेषयिष्यति। एवं अल्लाहः अतिक्रमणं शङ्कां च भ्रष्टं करोति,

ۨالَّذِيْنَ يُجَادِلُوْنَ فِيْٓ اٰيٰتِ اللّٰهِ بِغَيْرِ سُلْطٰنٍ اَتٰىهُمْۗ كَبُرَ مَقْتًا عِنْدَ اللّٰهِ وَعِنْدَ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا ۗ كَذٰلِكَ يَطْبَعُ اللّٰهُ عَلٰى كُلِّ قَلْبِ مُتَكَبِّرٍ جَبَّارٍ

allażīna yujādilūna fī āyātillāhi bigairi sulṭānin atāhum, kabura maqtan ‘indallāhi wa ‘indal-lażīna āmanū, każālika yaṭba‘ullāhu ‘alā kulli qalbi mutakabbirin jabbār(in).

(अर्थात्) ये अल्लाहस्य श्लोकानां विषये विवादं कुर्वन्ति, तेषां समीपं प्राप्तं किमपि औचित्यं विना। अल्लाहस्य विश्वासिनां च कोपः महान् अस्ति। एवं अल्लाहः प्रत्येकस्य अभिमानिनः अभिमानिनः च हृदये मुद्रां करोति।

وَقَالَ فِرْعَوْنُ يٰهَامٰنُ ابْنِ لِيْ صَرْحًا لَّعَلِّيْٓ اَبْلُغُ الْاَسْبَابَۙ

wa qāla fir‘aunu yā hāmānubni lī ṣarḥal la‘allī ablugul-asbāb(a).

फिरौनः अवदत्, "हे हामन! उच्छ्रितं भवनं कुरु यथा अहं द्वाराणि प्राप्नुयाम्।

اَسْبَابَ السَّمٰوٰتِ فَاَطَّلِعَ اِلٰٓى اِلٰهِ مُوْسٰى وَاِنِّيْ لَاَظُنُّهٗ كَاذِبًا ۗوَكَذٰلِكَ زُيِّنَ لِفِرْعَوْنَ سُوْۤءُ عَمَلِهٖ وَصُدَّ عَنِ السَّبِيْلِ ۗوَمَا كَيْدُ فِرْعَوْنَ اِلَّا فِيْ تَبَابٍ ࣖ

asbābas-samāwāti fa aṭṭali‘a ilā ilāhi mūsā wa innī la'aẓunnuhū kāżibā(n), wa każālika zuyyina lifir‘auna sū'u ‘amalihī wa ṣudda ‘anis-sabīl(i), wa mā kaidu fir‘auna illā fī tabāb(in).

(अर्थात्) स्वर्गस्य द्वाराणि, येन अहं मूसायाः ईश्वरं द्रष्टुं शक्नोमि, परन्तु अहम् अद्यापि तं मृषावादीरूपेण पश्यामि।" एवं च फिरौनस्य कृते सुन्दरं जातम् यत् तस्य दुष्कर्म, सः च (सत्य) मार्गात् निमीलितः, फारो इत्यस्य वञ्चना च हानिम् एव अन्यत् किमपि न आनयत्।

وَقَالَ الَّذِيْٓ اٰمَنَ يٰقَوْمِ اتَّبِعُوْنِ اَهْدِكُمْ سَبِيْلَ الرَّشَادِۚ

wa qālal-lażī āmana yā qaumittabi‘ūni ahdikum sabīlar-rasyād(i).

आस्तिकः च अवदत्, "हे मम प्रजाः! अनुसरणं कुरुत, अहं भवन्तं सम्यक् मार्गं दर्शयिष्यामि।"

يٰقَوْمِ اِنَّمَا هٰذِهِ الْحَيٰوةُ الدُّنْيَا مَتَاعٌ ۖوَّاِنَّ الْاٰخِرَةَ هِيَ دَارُ الْقَرَارِ

yā qaumi innamā hāżihil-ḥayātud-dun-yā matā‘(un), wa innal-ākhirata hiya dārul-qarār(i).

हे मम प्रजाः ! ननु जगतः जीवनं केवलं (क्षणिकं) सुखं खलु परलोकः शाश्वतभूमिः।

مَنْ عَمِلَ سَيِّئَةً فَلَا يُجْزٰىٓ اِلَّا مِثْلَهَاۚ وَمَنْ عَمِلَ صَالِحًا مِّنْ ذَكَرٍ اَوْ اُنْثٰى وَهُوَ مُؤْمِنٌ فَاُولٰۤىِٕكَ يَدْخُلُوْنَ الْجَنَّةَ يُرْزَقُوْنَ فِيْهَا بِغَيْرِ حِسَابٍ

man ‘amila sayyi'atan falā yujzā illā miṡlahā, wa man ‘amila ṣāliḥam min żakarin au unṡā wa huwa mu'minun fa'ulā'ika yadkhulūnal-jannata yurzaqūna fīhā bigairi ḥisāb(in).

दुष्कृतं यः करोति तस्य तदनुसारेण प्रतिकारः भविष्यति। यः च पुरुषः स्त्री वा भद्रं करोति सः आस्तिकः सन् स्वर्गं प्रविशति, यत्र तेषां अकथनीयं पोषणं भविष्यति।

۞ وَيٰقَوْمِ مَا لِيْٓ اَدْعُوْكُمْ اِلَى النَّجٰوةِ وَتَدْعُوْنَنِيْٓ اِلَى النَّارِۗ

wa yā qaumi mā lī ad‘ūkum ilan-najāti wa tad‘ūnanī ilan-nār(i).

हे च मम प्रजाः! कथं एतत्, अहं त्वां मोक्षं आह्वयामि, त्वं तु मां नरकं आह्वयसि?

تَدْعُوْنَنِيْ لِاَكْفُرَ بِاللّٰهِ وَاُشْرِكَ بِهٖ مَا لَيْسَ لِيْ بِهٖ عِلْمٌ وَّاَنَا۠ اَدْعُوْكُمْ اِلَى الْعَزِيْزِ الْغَفَّارِ

tad‘ūnanī li'akfura billāhi wa usyrika bihī mā laisa lī bihī ‘ilmuw wa ana ad‘ūkum ilal-‘azīzil-gaffār(i).

(किमर्थं) भवन्तः मां अल्लाहस्य अविश्वासं कर्तुं तस्य सहभागिनां च सङ्गतिं कर्तुं आह्वयन्ति यस्य विषये मम ज्ञानं नास्ति, यद्यपि अहं भवन्तं सर्वशक्तिमान् क्षमाशीलं (विश्वासं कर्तुं) आह्वयति?

لَا جَرَمَ اَنَّمَا تَدْعُوْنَنِيْٓ اِلَيْهِ لَيْسَ لَهٗ دَعْوَةٌ فِى الدُّنْيَا وَلَا فِى الْاٰخِرَةِ وَاَنَّ مَرَدَّنَآ اِلَى اللّٰهِ وَاَنَّ الْمُسْرِفِيْنَ هُمْ اَصْحٰبُ النَّارِ

lā jarama annamā tad‘ūnanī ilaihi laisa lahū da‘watun fid-dun-yā wa lā fil-ākhirati wa anna maraddanā ilallāhi wa annal-musrifīna hum aṣḥābun-nār(i).

यद् माम् आह्वयति तत् लोके परत्र वा हितकरं आह्वानं न भवति इति निश्चितम् । ननु च अस्माकं पुनरागमनं अल्लाहस्य समीपम् अस्ति, ननु च ये सीमां अतिक्रमयन्ति, ते अग्निनिवासिनः भविष्यन्ति।

فَسَتَذْكُرُوْنَ مَآ اَقُوْلُ لَكُمْۗ وَاُفَوِّضُ اَمْرِيْٓ اِلَى اللّٰهِ ۗاِنَّ اللّٰهَ بَصِيْرٌ ۢبِالْعِبَادِ

fa satażkurūna mā aqūlu lakum, wa ufawwiḍu amrī ilallāh(i), innallāha baṣīrum bil-‘ibād(i).

तदा मया कथितं तत् कदाचित् स्मरिष्यसि। अहं च स्वस्य कार्याणि अल्लाहस्य समक्षं समर्पयामि। ननु अल्लाहः स्वस्य सेवकानां सर्वदर्शकः अस्ति।"

فَوَقٰىهُ اللّٰهُ سَيِّاٰتِ مَا مَكَرُوْا وَحَاقَ بِاٰلِ فِرْعَوْنَ سُوْۤءُ الْعَذَابِۚ

fa waqāhullāhu sayyi'āti mā makarū wa ḥāqa bi'āli fir‘auna sū'al-‘ażāb(i).

अतः अल्लाहः तं तेषां वञ्चनस्य दुष्टात् रक्षितवान्, यदा तु फिरौनः तस्य जनाः च अतीव दुष्टदण्डेन परितः आसन् ।

اَلنَّارُ يُعْرَضُوْنَ عَلَيْهَا غُدُوًّا وَّعَشِيًّا ۚوَيَوْمَ تَقُوْمُ السَّاعَةُ ۗ اَدْخِلُوْٓا اٰلَ فِرْعَوْنَ اَشَدَّ الْعَذَابِ

an-nāru yu‘raḍūna ‘alaihā guduwwaw wa ‘asyiyyā(n), wa yauma taqūmus-sā‘ah(tu), adkhilū āla fir‘auna asyaddal-‘ażāb(i).

ते नरकं दर्शिताः, प्रातः सायं च, प्रहरदिने च। (ततः दूतः आज्ञापितः) "फिर'आउन् तस्य जनान् च अतीव तीव्रदण्डे स्थापयतु!"

وَاِذْ يَتَحَاۤجُّوْنَ فِى النَّارِ فَيَقُوْلُ الضُّعَفٰۤؤُا لِلَّذِيْنَ اسْتَكْبَرُوْٓا اِنَّا كُنَّا لَكُمْ تَبَعًا فَهَلْ اَنْتُمْ مُّغْنُوْنَ عَنَّا نَصِيْبًا مِّنَ النَّارِ

wa iż yataḥājjūna fin-nāri fayaqūluḍ-ḍu‘afā'u lil-lażīnastakbarū innā kunnā lakum taba‘an fahal antum mugnūna ‘annā naṣībam minan-nār(i).

तथा च (स्मरतु) यदा ते नरके विवादं कुर्वन्ति तदा दुर्बलाः डींगं मारयन्तः वदिष्यन्ति यत्, "ननु वयं भवतः अनुयायिनः आसन्, अतः भवन्तः अस्मान् आगतस्य अग्निस्य (दण्डस्य) किञ्चित् (दण्डं) मुक्तुं शक्नुवन्ति वा?"

قَالَ الَّذِيْنَ اسْتَكْبَرُوْٓا اِنَّا كُلٌّ فِيْهَآ اِنَّ اللّٰهَ قَدْ حَكَمَ بَيْنَ الْعِبَادِ

qālal-lażīnastakbarū innā kullun fīhā innallāha qad ḥakama bainal-‘ibād(i).

अभिमानी जनाः वदिष्यन्ति यत्, “ननु वयं सर्वे नरके समानाः स्मः, यतः अल्लाहः स्वस्य सेवकानां मध्ये नियमं कृतवान्” इति।

وَقَالَ الَّذِيْنَ فِى النَّارِ لِخَزَنَةِ جَهَنَّمَ ادْعُوْا رَبَّكُمْ يُخَفِّفْ عَنَّا يَوْمًا مِّنَ الْعَذَابِ

wa qālal-lażīna fin-nāri likhazanati jahannamad‘ū rabbakum yukhaffif ‘annā yaumam minal-‘ażāb(i).

ये च नरकस्थाः सन्ति ते नरकरक्षकान् वदन्ति यत्, "एकदिनमात्रं यावत् अस्माकं यातनां लघुं कर्तुं भवतः भगवन्तं प्रार्थयन्तु।"

قَالُوْٓا اَوَلَمْ تَكُ تَأْتِيْكُمْ رُسُلُكُمْ بِالْبَيِّنٰتِ ۗقَالُوْا بَلٰىۗ قَالُوْا فَادْعُوْا ۚوَمَا دُعٰۤؤُا الْكٰفِرِيْنَ اِلَّا فِيْ ضَلٰلٍ ࣖ

qālū awalam taku ta'tīkum rusulukum bil-bayyināt(i), qālū balā, qālū fad‘ū, wa mā du‘ā'ul-kāfirīna illā fī ḍalāl(in).

अतः (नरकस्य रक्षकाः) अवदन् यत्, "किं प्रेरिताः भवतः समीपं स्पष्टप्रमाणैः सह न आगताः?" ते प्रत्युवाच, “आम्, आगतं” इति। (नरकस्य रक्षकाः) अवदन्, "प्रार्थयन्तु (स्वयं!)" किन्तु अविश्वासिनः प्रार्थना व्यर्थाः अभवन्।

اِنَّا لَنَنْصُرُ رُسُلَنَا وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا فِى الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا وَيَوْمَ يَقُوْمُ الْاَشْهَادُۙ

innā lananṣuru rusulanā wal-lażīna āmanū fil-ḥayātid-dun-yā wa yauma yaqūmul-asyhād(u).

ननु वयं स्वदूतानां, संसारजीवने विश्वासिनां च साक्षिणां प्रादुर्भावदिने (प्रलयदिने) साहाय्यं करिष्यामः,

يَوْمَ لَا يَنْفَعُ الظّٰلِمِيْنَ مَعْذِرَتُهُمْ وَلَهُمُ اللَّعْنَةُ وَلَهُمْ سُوْۤءُ الدَّارِ

yauma lā yanfa‘uẓ-ẓālimīna ma‘żiratuhum wa lahumul-la‘natu wa lahum sū'ud-dār(i).

(अर्थात्) यस्मिन् दिने क्षमा अपराधिनां कृते निष्फलं भविष्यति, तेषां शापः, दुर्वासः च भविष्यति।

وَلَقَدْاٰتَيْنَا مُوْسَى الْهُدٰى وَاَوْرَثْنَا بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ الْكِتٰبَۙ

wa laqad ātainā mūsal-hudā wa auraṡnā banī isrā'īlal-kitāb(a).

खलु च वयं मूसां मार्गदर्शनं दत्तवन्तः; इस्राएलसन्ततिभ्यः च पुस्तकं (तोराहं) वसीयतं कृतवान्,

هُدًى وَّذِكْرٰى لِاُولِى الْاَلْبَابِ

hudaw wa żikrā li'ulil-albāb(i).

सुमनसः जनानां मार्गदर्शकः चेतावनी च भवितुम्।

فَاصْبِرْ اِنَّ وَعْدَ اللّٰهِ حَقٌّ وَّاسْتَغْفِرْ لِذَنْۢبِكَ وَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ بِالْعَشِيِّ وَالْاِبْكَارِ

faṣbir inna wa‘dallāhi ḥaqquw wastagfir liżambika wa sabbiḥ biḥamdi rabbika bil-‘asyiyyi wal-ibkār(i).

अतः धैर्यं धारयन्तु, निश्चयेन अल्लाहस्य प्रतिज्ञा सत्या अस्ति, तथा च स्वपापानां क्षमायाचनां कुर्वन्तु तथा च सायं प्रातःकाले च स्वस्य प्रभुस्य स्तुतिं कुर्वन् स्वस्य महिमाम् कुर्वन्तु।

اِنَّ الَّذِيْنَ يُجَادِلُوْنَ فِيْٓ اٰيٰتِ اللّٰهِ بِغَيْرِ سُلْطٰنٍ اَتٰىهُمْ ۙاِنْ فِيْ صُدُوْرِهِمْ اِلَّا كِبْرٌ مَّا هُمْ بِبَالِغِيْهِۚ فَاسْتَعِذْ بِاللّٰهِ ۗاِنَّهٗ هُوَ السَّمِيْعُ الْبَصِيْرُ

innal-lażīna yujādilūna fī āyātillāhi bigairi sulṭānin atāhum, in fī ṣudūrihim illā kibrum mā hum bibāligīh(i), fasta‘iż billāh(i), innahū huwas-samī‘ul-baṣīr(u).

ननु ये अल्लाहस्य श्लोकानां विवादं कुर्वन्ति अकारणं (साक्ष्यं) तान् प्राप्य, तेषां स्तनयोः यत् किमपि वर्तते तत् महत्त्वं (इच्छा) यत् ते न प्राप्नुयुः, ततः अल्लाहस्य रक्षणं याचन्ते। ननु सः सर्वश्रवणः सर्वदर्शनः।

لَخَلْقُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ اَكْبَرُ مِنْ خَلْقِ النَّاسِ وَلٰكِنَّ اَكْثَرَ النَّاسِ لَا يَعْلَمُوْنَ

lakhalqus-samāwāti wal-arḍi akbaru min khalqin-nāsi wa lākinna akṡaran-nāsi lā ya‘lamūn(a).

ननु द्यावापृथिव्याः सृष्टिः मनुष्याणां सृष्टेः अपेक्षया अधिका अस्ति, परन्तु अधिकांशः मनुष्याः न जानन्ति ।

وَمَا يَسْتَوِى الْاَعْمٰى وَالْبَصِيْرُ ەۙ وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ وَلَا الْمُسِيْۤئُ ۗقَلِيْلًا مَّا تَتَذَكَّرُوْنَ

wa mā yastawil-a‘mā wal-baṣīr(u), wal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti wa lal-musī'(u), qalīlam mā tatażakkarūn(a).

अन्धाः च न पश्यतां समानाः, न च विश्वासिनः सत्कर्मणः च दुष्कृतैः समानाः। भवन्तः केवलं अत्यल्पं एव शिक्षन्ति।

اِنَّ السَّاعَةَ لَاٰتِيَةٌ لَّا رَيْبَ فِيْهَا ۖوَلٰكِنَّ اَكْثَرَ النَّاسِ لَا يُؤْمِنُوْنَ

innas-sā‘ata la'ātiyatul lā raiba fīhā, wa lākinna akṡaran-nāsi lā yu'minūn(a).

ननु न्यायदिवसः अवश्यमेव आगमिष्यति, तस्मिन् कोऽपि संदेहः नास्ति, परन्तु अधिकांशजना: न विश्वसन्ति।

وَقَالَ رَبُّكُمُ ادْعُوْنِيْٓ اَسْتَجِبْ لَكُمْ ۗاِنَّ الَّذِيْنَ يَسْتَكْبِرُوْنَ عَنْ عِبَادَتِيْ سَيَدْخُلُوْنَ جَهَنَّمَ دَاخِرِيْنَ ࣖ

wa qāla rabbukumud‘ūnī astajib lakum, innal-lażīna yastakbirūna ‘an ‘ibādatī sayadkhulūna jahannama dākhirīn(a).

तव च प्रभुः अवदत्, "माम् प्रार्थयतु, अहं भवन्तं अवश्यं प्रदास्यामि। खलु ये अभिमानिनः मां भजितुं न इच्छन्ति, ते अपमानदशायां नरकं प्रविशन्ति।

اَللّٰهُ الَّذِيْ جَعَلَ لَكُمُ الَّيْلَ لِتَسْكُنُوْا فِيْهِ وَالنَّهَارَ مُبْصِرًا ۗاِنَّ اللّٰهَ لَذُوْ فَضْلٍ عَلَى النَّاسِ وَلٰكِنَّ اَكْثَرَ النَّاسِ لَا يَشْكُرُوْنَ

allāhul-lażī ja‘ala lakumul-laila litaskunū fīhi wan-nahāra mubṣirā(n), innallāha lażū faḍlin ‘alan-nāsi wa lākinna akṡaran-nāsi lā yasykurūn(a).

अल्लाहः एव भवतः कृते रात्रौ निर्मितवान् यत् भवन्तः तस्मिन् विश्रामं कुर्वन्तु, दिवसः च उज्ज्वलः प्रकाशः अस्ति। ननु अल्लाहः मानवजातेः कृते वरदानपूर्णः अस्ति, परन्तु तेषु अधिकांशः कृतघ्नाः सन्ति।

ذٰلِكُمُ اللّٰهُ رَبُّكُمْ خَالِقُ كُلِّ شَيْءٍۘ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَ ۖفَاَنّٰى تُؤْفَكُوْنَ

Żālikumullāhu rabbukum khāliqu kulli syai'(in), lā ilāha illā huw(a), fa'annā tu'fakūn(a).

एवं अल्लाहः भवतः प्रभुः सर्वस्य सृष्टिकर्ता अस्ति, तस्य अतिरिक्तः कोऽपि देवः नास्ति; तर्हि कथं त्वं निवर्तयितुं शक्नोषि?

كَذٰلِكَ يُؤْفَكُ الَّذِيْنَ كَانُوْا بِاٰيٰتِ اللّٰهِ يَجْحَدُوْنَ

każālika yu'fakul-lażīna kānū bi'āyātillāhi yajḥadūn(a).

एवं ये जनाः अल्लाहस्य श्लोकान् सर्वदा अङ्गीकुर्वन्ति ते निवृत्ताः भवन्ति।

اَللّٰهُ الَّذِيْ جَعَلَ لَكُمُ الْاَرْضَ قَرَارًا وَّالسَّمَاۤءَ بِنَاۤءً وَّصَوَّرَكُمْ فَاَحْسَنَ صُوَرَكُمْ وَرَزَقَكُمْ مِّنَ الطَّيِّبٰتِ ۗذٰلِكُمُ اللّٰهُ رَبُّكُمْ ۚ فَتَبٰرَكَ اللّٰهُ رَبُّ الْعٰلَمِيْنَ

allāhul-lażī ja‘ala lakumul-arḍa qarāraw was-samā'a binā'aw wa ṣawwarakum fa'aḥsana ṣuwarakum wa razaqakum minaṭ-ṭayyibāt(i), żālikumullāhu rabbukum, fatabārakallāhu rabbul-‘ālamīn(a).

अल्लाहः एव भवतः कृते पृथिवीं निवासस्थानरूपेण आकाशं च छतरूपेण निर्मितवान्, भवतः रूपं च सुन्दरं कृत्वा भवतः सौभाग्यं दत्तवान्। एतादृशः अल्लाहः भवतः प्रभुः, महिमा अल्लाहः, सर्वेषां लोकानां प्रभुः।

هُوَ الْحَيُّ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَ فَادْعُوْهُ مُخْلِصِيْنَ لَهُ الدِّيْنَ ۗ اَلْحَمْدُ لِلّٰهِ رَبِّ الْعٰلَمِيْنَ

huwal-ḥayyu lā ilāha illā huwa fad‘ūhu mukhliṣīna lahud-dīn(a), al-ḥamdu lillāhi rabbil-‘ālamīn(a).

स एव नित्यं जीवति, तमदतिरिक्तः कोऽपि देवः नास्ति; ततः तं भजस्व निष्कपटतया निष्कपटतया च स्वधर्मे। सर्वलोकस्य स्वामी अल्लाहस्य स्तुतिः भवतु।

۞ قُلْ اِنِّيْ نُهِيْتُ اَنْ اَعْبُدَ الَّذِيْنَ تَدْعُوْنَ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ لَمَّا جَاۤءَنِيَ الْبَيِّنٰتُ مِنْ رَّبِّيْ وَاُمِرْتُ اَنْ اُسْلِمَ لِرَبِّ الْعٰلَمِيْنَ

qul innī nuhītu an a‘budal-lażīna tad‘ūna min dūnillāhi lammā jā'aniyal-bayyinātu mir rabbī wa umirtu an uslima lirabbil-‘ālamīn(a).

(मुहम्मद) कथयतु, "ननु, मम प्रभुतः सूचना मम समीपं प्राप्तस्य अनन्तरं भवन्तः अल्लाहात् परं पूजयन्ति तस्य देवस्य पूजां कर्तुं मम निषिद्धम् अस्ति; तथा च सर्वेषां लोकानां स्वामी अधीनतां कर्तुं मम आज्ञा अस्ति।

هُوَ الَّذِيْ خَلَقَكُمْ مِّنْ تُرَابٍ ثُمَّ مِنْ نُّطْفَةٍ ثُمَّ مِنْ عَلَقَةٍ ثُمَّ يُخْرِجُكُمْ طِفْلًا ثُمَّ لِتَبْلُغُوْٓا اَشُدَّكُمْ ثُمَّ لِتَكُوْنُوْا شُيُوْخًا ۚوَمِنْكُمْ مَّنْ يُّتَوَفّٰى مِنْ قَبْلُ وَلِتَبْلُغُوْٓا اَجَلًا مُّسَمًّى وَّلَعَلَّكُمْ تَعْقِلُوْنَ

huwal-lażī khalaqakum min turābin ṡumma min nuṭfatin ṡumma min ‘alaqatin ṡumma yukhrijukum ṭiflan ṡumma litablugū asyuddakum ṡumma litakūnū syuyūkhā(n), wa minkum may yutawaffā min qablu wa litablugū ajalam musammaw wa la‘allakum ta‘qilūn(a).

स एव त्वां रजसा, ततः शुक्रबिन्दुतः, ततः रक्तपिण्डात्, ततः बालरूपेण जायन्ते, ततः प्रौढाः अवशिष्टाः भवन्ति, ततः भवन्तः वृद्धाः भवन्ति। परन्तु भवद्भिः केचन ततः पूर्वं मृताः भवन्ति। (एतत् कुर्मः) यथा भवन्तः नियतपदं प्राप्नुयुः, येन भवन्तः अवगन्तुं शक्नुवन्ति।

هُوَ الَّذِيْ يُحْيٖ وَيُمِيْتُۚ فَاِذَا قَضٰىٓ اَمْرًا فَاِنَّمَا يَقُوْلُ لَهٗ كُنْ فَيَكُوْنُ ࣖ

huwal-lażī yuḥyī wa yumīt(u), fa'iżā qaḍā amran fa'innamā yaqūlu lahū kun fa yakūn(u).

सः एव तत् प्रज्वलितं निष्क्रियं च करोति। अतः यदा सः किमपि निर्धारयितुम् इच्छति तदा सः केवलं तत् वदति यत् "भवतु!" अतः तदेव अस्ति।

اَلَمْ تَرَ اِلَى الَّذِيْنَ يُجَادِلُوْنَ فِيْٓ اٰيٰتِ اللّٰهِ ۗاَنّٰى يُصْرَفُوْنَۚ

alam tara ilal-lażīna yujādilūna fī āyātillāh(i), annā yuṣrafūn(a).

किं भवन्तः तान् जनान् न लक्षितवन्तः ये (सदैव) अल्लाहस्य आयतानां विवादं कुर्वन्ति? कथं ते निवर्तन्ते ?

اَلَّذِيْنَ كَذَّبُوْا بِالْكِتٰبِ وَبِمَآ اَرْسَلْنَا بِهٖ رُسُلَنَا ۗفَسَوْفَ يَعْلَمُوْنَۙ

allażīna każżabū bil kitābi wa bimā arsalnā bihī rusulanā, fasaufa ya‘lamūn(a).

(अर्थात्) ये पुस्तकस्य (अल-कुरानस्य) अस्वीकारं कुर्वन्ति तथा च अस्माकं दूतैः आनितानां प्रकटीकरणानां अस्वीकारं कुर्वन्ति येषां कृते अस्माभिः प्रेषिताः। शीघ्रमेव ते ज्ञास्यन्ति,

اِذِ الْاَغْلٰلُ فِيْٓ اَعْنَاقِهِمْ وَالسَّلٰسِلُۗ يُسْحَبُوْنَۙ

iżil-aglālu fī a‘nāqihim was-salāsil(u), yusḥabūn(a).

यदा तेषां कण्ठेषु शृङ्खलाः श्रृङ्खलाः च कर्षिताः आसन्।

فِى الْحَمِيْمِ ەۙ ثُمَّ فِى النَّارِ يُسْجَرُوْنَۚ

fil-ḥamīm(i), ṡumma fin-nāri yusjarūn(a).

अतीव उष्णजले, ततः ते अग्नौ दह्यन्ते,

ثُمَّ قِيْلَ لَهُمْ اَيْنَ مَا كُنْتُمْ تُشْرِكُوْنَۙ

Ṡumma qīla lahum aina mā kuntum tusyrikūn(a).

अथ तेभ्यः उक्तं यत् केभिः मूर्तिभिः सह युष्माकं सदा सङ्गच्छसि।

مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ ۗقَالُوْا ضَلُّوْا عَنَّا بَلْ لَّمْ نَكُنْ نَّدْعُوْا مِنْ قَبْلُ شَيْـًٔاۗ كَذٰلِكَ يُضِلُّ اللّٰهُ الْكٰفِرِيْنَ

min dūnillāh(i), qālū ḍallū ‘annā bal lam nakun nad‘ū min qablu syai'ā(n), każālika yuḍillullāhul-kāfirīn(a).

(यस्य भजसे) अल्लाहस्य अतिरिक्तं?” ते उत्तरं दत्तवन्तः, "ते अस्मात् अन्तर्धानं कृतवन्तः, वस्तुतः वयं पूर्वं कदापि किमपि न पूजितवन्तः।"

ذٰلِكُمْ بِمَا كُنْتُمْ تَفْرَحُوْنَ فِى الْاَرْضِ بِغَيْرِ الْحَقِّ وَبِمَا كُنْتُمْ تَمْرَحُوْنَ

Żālikum bimā kuntum tafraḥūna fil-arḍi bigairil-ḥaqqi wa bimā kuntum tamraḥūn(a).

यतो हि त्वं पृथिव्यां सत्यं श्रुत्वा (अन) आनन्दयसि, नित्यं (पापे) च हर्षयसि।

اُدْخُلُوْٓا اَبْوَابَ جَهَنَّمَ خٰلِدِيْنَ فِيْهَا ۚفَبِئْسَ مَثْوَى الْمُتَكَبِّرِيْنَ

udkhlulū abwāba jahannama khālidīna fīhā, fabi'sa maṡwal-mutakabūbirīn(a).

(तेषां कृते उक्तम्) "नरकद्वाराणि प्रविशन्तु, तत्र भवन्तः सदा तिष्ठन्ति। अतः तत् दम्भकानां कृते दुष्टतमं स्थानम्।"

فَاصْبِرْ اِنَّ وَعْدَ اللّٰهِ حَقٌّ ۚفَاِمَّا نُرِيَنَّكَ بَعْضَ الَّذِيْ نَعِدُهُمْ اَوْ نَتَوَفَّيَنَّكَ فَاِلَيْنَا يُرْجَعُوْنَ

faṣbir inna wa‘dallāhi ḥaqq(un), fa'immā nuriyannaka ba‘ḍal-lażī na‘iduhum au natawaffayannaka fa'ilainā yurja‘ūn(a).

अतः धैर्यं धारय, त्वं (मुहम्मद), खलु अल्लाहस्य प्रतिज्ञा सत्यम् अस्ति। वयं भवद्भ्यः केचन दण्डाः दर्शितवन्तः ये वयं तान् तर्जितवन्तः, अथवा त्वां मारितवन्तः अपि (मृत्युः तेषां कृते पूर्वं), तथापि ते अस्माकं समीपं प्रत्यागमिष्यन्ति।

وَلَقَدْ اَرْسَلْنَا رُسُلًا مِّنْ قَبْلِكَ مِنْهُمْ مَّنْ قَصَصْنَا عَلَيْكَ وَمِنْهُمْ مَّنْ لَّمْ نَقْصُصْ عَلَيْكَ ۗوَمَا كَانَ لِرَسُوْلٍ اَنْ يَّأْتِيَ بِاٰيَةٍ اِلَّا بِاِذْنِ اللّٰهِ ۚفَاِذَا جَاۤءَ اَمْرُ اللّٰهِ قُضِيَ بِالْحَقِّ وَخَسِرَ هُنَالِكَ الْمُبْطِلُوْنَ ࣖ

wa laqad arsalnā rusulam min qablika minhum man qaṣaṣnā ‘alaika wa minhum mal lam naqṣuṣ ‘alaik(a), wa mā kāna lirasūlin ay ya'tiya bi'āyatin illā bi'iżnillāh(i), fa'iżā jā'a amrullāhi quḍiya bil-ḥaqqi wa khasira hunālikal-mubṭilūn(a).

ननु च भवतः (मुहम्मदस्य) पुरतः अनेके दूतान् प्रेषितवन्तः, येषां विषये वयं भवद्भ्यः अवदमः, येषां विषये वयं भवद्भ्यः न अवदमः। अल्लाहस्य अनुमतिं विना कोऽपि प्रेरितः चमत्कारं न आनयत्। अतः यदा अल्लाहस्य आज्ञा आगता तदा (सर्वविषयेषु) तस्य निर्णयः न्यायपूर्णः भविष्यति। तदा च अनृतं धारयन्तः हानिं प्राप्नुयुः।

اَللّٰهُ الَّذِيْ جَعَلَ لَكُمُ الْاَنْعَامَ لِتَرْكَبُوْا مِنْهَا وَمِنْهَا تَأْكُلُوْنَۖ

allāhul-lażī ja‘ala lakumul-an‘āma litarkabū minhā wa minhā ta'kulūn(a).

अल्लाहः एव भवतः कृते पशुपालनं कृतवान्, तेषु केचन भवन्तः सवाराः सन्ति, केचन भवन्तः खादन्ति।

وَلَكُمْ فِيْهَا مَنَافِعُ وَلِتَبْلُغُوْا عَلَيْهَا حَاجَةً فِيْ صُدُوْرِكُمْ وَعَلَيْهَا وَعَلَى الْفُلْكِ تُحْمَلُوْنَۗ

wa lakum fīhā manāfi‘u wa litablugū ‘alaihā ḥājatan fī ṣudūrikum wa ‘alaihā wa ‘alal-fulki tuḥmalūn(a).

तेषु (पशुषु) भवतः अन्ये लाभाः सन्ति, येन भवतः हृदयेषु (तासु आरुह्य) प्रयोजनं प्राप्यते। तेषु च, नावेषु च वह्यन्ते।

وَيُرِيْكُمْ اٰيٰتِهٖۖ فَاَيَّ اٰيٰتِ اللّٰهِ تُنْكِرُوْنَ

wa yurīkum āyātih(ī), fa ayya āyātillāhi tunkirūn(a).

स च भवन्तं चिह्नानि दर्शयति (स्वस्य माहात्म्यस्य)। तर्हि भवन्तः अल्लाहस्य केषां चिह्नानां (महात्म्यं) अङ्गीकुर्वन्ति?

اَفَلَمْ يَسِيْرُوْا فِى الْاَرْضِ فَيَنْظُرُوْا كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْ ۗ كَانُوْٓا اَكْثَرَ مِنْهُمْ وَاَشَدَّ قُوَّةً وَّاٰثَارًا فِى الْاَرْضِ فَمَآ اَغْنٰى عَنْهُمْ مَّا كَانُوْا يَكْسِبُوْنَ

afalam yasīrū fil-arḍi fa yanẓurū kaifa kāna ‘āqibatul-lażīna min qablihim, kānū akṡara minhum wa asyadda quwwataw wa āṡāran fil-arḍi famā agnā ‘anhum mā kānū yaksibūn(a).

अतः किं ते पृथिव्यां न गत्वा ततः पूर्वं ये आसन् तेषां किं जातम् इति दृष्टवन्तः? ते अधिकसंख्याकाः सन्ति, पृथिव्यां तेषां सभ्यतायाः अधिकं बलं (अधिकं) अवशेषाः च सन्ति, अतः ते यत् प्रयतन्ते तत् तेषां साहाय्यं कर्तुं न शक्नोति।

فَلَمَّا جَاۤءَتْهُمْ رُسُلُهُمْ بِالْبَيِّنٰتِ فَرِحُوْا بِمَا عِنْدَهُمْ مِّنَ الْعِلْمِ وَحَاقَ بِهِمْ مَّا كَانُوْا بِهٖ يَسْتَهْزِءُوْنَ

falammā jā'athum rusuluhum bil-bayyināti fariḥū bimā ‘indahum minal-‘ilmi wa ḥāqa bihim mā kānū bihī yastahzi'ūn(a).

अतः यदा प्रेरिताः स्पष्टप्रमाणैः सह तेषां समीपम् आगच्छन्ति स्म तदा तेषां ज्ञानेन प्रसन्नाः भूत्वा ते पूर्वं उपहासितेन (दण्डेन) व्याप्ताः अभवन्।

فَلَمَّا رَاَوْا بَأْسَنَاۗ قَالُوْٓا اٰمَنَّا بِاللّٰهِ وَحْدَهٗ وَكَفَرْنَا بِمَا كُنَّا بِهٖ مُشْرِكِيْنَ

falammā ra'au ba'sanā qālū āmannā billāhi waḥdahū wa kafarnā bimā kunnā bihī musyrikīn(a).

अतः यदा ते अस्माकं यातनाम् अवलोकितवन्तः तदा ते अवदन् यत्, "वयं केवलं अल्लाहं विश्वसामः, अल्लाहस्य सह सम्बद्धायां पूजां च अविश्वासं कुर्मः।"

فَلَمْ يَكُ يَنْفَعُهُمْ اِيْمَانُهُمْ لَمَّا رَاَوْا بَأْسَنَا ۗسُنَّتَ اللّٰهِ الَّتِيْ قَدْ خَلَتْ فِيْ عِبَادِهٖۚ وَخَسِرَ هُنَالِكَ الْكٰفِرُوْنَ ࣖ

falam yaku yanfa‘uhum īmānuhum lammā ra'au ba'sanā, sunnatallāhil latī qad khalat fī ‘ibādih(ī), wa khasira hunālikal-kāfirūn(a).

अतः अस्माकं दण्डं दृष्ट्वा तेषां विश्वासः तेषां कृते किमपि प्रयोजनं नासीत्। सः अल्लाहस्य (प्रावधानः) यः तस्य सेवकानां विषये प्रयुक्तः अस्ति। यदा च तत् भवति तदा अविश्वासिनः हानिम् अनुभविष्यन्ति।