Q.S फतिर् (فَاطِر) - 45 श्लोकसंख्या

اَلْحَمْدُ لِلّٰهِ فَاطِرِ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ جَاعِلِ الْمَلٰۤىِٕكَةِ رُسُلًاۙ اُولِيْٓ اَجْنِحَةٍ مَّثْنٰى وَثُلٰثَ وَرُبٰعَۗ يَزِيْدُ فِى الْخَلْقِ مَا يَشَاۤءُۗ اِنَّ اللّٰهَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ

al-ḥamdu lillāhi fāṭiris-samāwāti wal-arḍi jā‘ilil-malāikati rusulā(n), ulī ajniḥatim maṡnā wa ṡulāṡa wa rubā‘(a), yazīdu fil-khalqi mā yasyā'(u), innallāha ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

आकाशस्य पृथिव्याः च निर्मातुः अल्लाहस्य स्तुतिः भवतु, यः स्वर्गदूतान् दूतान् (विविधविषयाणां पालनाय) कृतवान् येषां (केषाञ्चन द्वौ, त्रीणि, चत्वारि च पक्षाः सन्ति)। अल्लाहः स्वस्य सृष्टौ यत् इच्छति तत् योजयति। ननु अल्लाहः सर्वेषु विषयेषु सर्वशक्तिमान् अस्ति।

مَا يَفْتَحِ اللّٰهُ لِلنَّاسِ مِنْ رَّحْمَةٍ فَلَا مُمْسِكَ لَهَا ۚوَمَا يُمْسِكْۙ فَلَا مُرْسِلَ لَهٗ مِنْۢ بَعْدِهٖۗ وَهُوَ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ

mā yaftaḥillāhu lin-nāsi mir raḥmatin falā mumsika lahā, wa mā yumsik falā mursila lahū mim ba‘dih(ī), wa huwal-‘azīzul-ḥakīm(u).

ईश्वरः यत्किमपि अनुग्रहं मनुष्येषु प्रयच्छति, तत् कोऽपि निरोधयितुं न शक्नोति; यच्च निरुध्यते तदनन्तरं कोऽपि मुक्तुं न शक्नोति। स च परमशक्तिमान् परमबुद्धिमान्।

يٰٓاَيُّهَا النَّاسُ اذْكُرُوْا نِعْمَتَ اللّٰهِ عَلَيْكُمْۗ هَلْ مِنْ خَالِقٍ غَيْرُ اللّٰهِ يَرْزُقُكُمْ مِّنَ السَّمَاۤءِ وَالْاَرْضِۗ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَۖ فَاَنّٰى تُؤْفَكُوْنَ

yā ayyuhan-nāsużkurū ni‘matallāhi ‘alaikum, hal min khāliqin gairullāhi yarzuqukum minas-samā'i wal-arḍ(i), lā ilāha illā huw(a), fa'annā tu'fakūn(a).

हे जना ! अल्लाहस्य अनुग्रहं भवतः उपरि स्मर्यताम्। किं अल्लाहात् परः कोऽपि सृष्टिकर्ता अस्ति यः भवन्तं आकाशात् पृथिव्याः च पोषणं दातुं शक्नोति? तमदतिरिक्तः कोऽपि देवः नास्ति; तर्हि किमर्थं त्वं (एकेश्वरवादात्) निवृत्तः?

وَاِنْ يُّكَذِّبُوْكَ فَقَدْ كُذِّبَتْ رُسُلٌ مِّنْ قَبْلِكَۗ وَاِلَى اللّٰهِ تُرْجَعُ الْاُمُوْرُ

wa iy yukażżibūka faqad kużżibat rusulum min qablik(a), wa ilallāhi turja‘ul-umūr(u).

यदि च ते भवन्तं मृषा वदन्ति (भवता तान् चेतयित्वा), तर्हि खलु भवतः पुरतः दूताः अपि मृषावादिताः। तथा केवलं अल्लाहस्य समीपं सर्वे विषयाः प्रत्यागच्छन्ति।

يٰٓاَيُّهَا النَّاسُ اِنَّ وَعْدَ اللّٰهِ حَقٌّ فَلَا تَغُرَّنَّكُمُ الْحَيٰوةُ الدُّنْيَاۗ وَلَا يَغُرَّنَّكُمْ بِاللّٰهِ الْغَرُوْرُ

yā ayyuhan-nāsu inna wa‘dallāhi ḥaqqun falā tagurrannakumul-ḥayātud-dun-yā, wa lā yagurrannakum billāhil-garūr(u).

हे जना ! ननु अल्लाहस्य प्रतिज्ञा सत्या अस्ति अतः सांसारिकजीवनं भवन्तं न वञ्चयतु तथा च वञ्चने चतुरः (शैतानः) अल्लाहस्य विषये भवन्तं न वञ्चतु।

اِنَّ الشَّيْطٰنَ لَكُمْ عَدُوٌّ فَاتَّخِذُوْهُ عَدُوًّاۗ اِنَّمَا يَدْعُوْا حِزْبَهٗ لِيَكُوْنُوْا مِنْ اَصْحٰبِ السَّعِيْرِۗ

innasy-syaiṭāna lakum ‘aduwwun fattakhiżūhu ‘aduwwā(n), innamā yad‘ū ḥizbahū liyakūnū min aṣḥābis-sa‘īr(i).

ननु शैतानः भवतः शत्रुः अस्ति अतः तं शत्रुवत् व्यवहारं कुरुत यतः शैतानः केवलं स्वजनं प्रज्वलितस्य अग्निस्य निवासिनः भवितुम् आमन्त्रयति।

اَلَّذِيْنَ كَفَرُوْا لَهُمْ عَذَابٌ شَدِيْدٌ ەۗ وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ لَهُمْ مَّغْفِرَةٌ وَّاَجْرٌ كَبِيْرٌ ࣖ

allażīna kafarū lahum ‘ażābun syadīd(un), wal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti lahum magfiratuw wa ajrun kabīr(un).

ये अविश्वासं कुर्वन्ति, ते अतीव कठोरदण्डं प्राप्नुयुः। ये च विश्वासं कुर्वन्ति सुकृतं च कुर्वन्ति, ते क्षमां महत् फलं च प्राप्नुवन्ति।

اَفَمَنْ زُيِّنَ لَهٗ سُوْۤءُ عَمَلِهٖ فَرَاٰهُ حَسَنًاۗ فَاِنَّ اللّٰهَ يُضِلُّ مَنْ يَّشَاۤءُ وَيَهْدِيْ مَنْ يَّشَاۤءُۖ فَلَا تَذْهَبْ نَفْسُكَ عَلَيْهِمْ حَسَرٰتٍۗ اِنَّ اللّٰهَ عَلِيْمٌ ۢبِمَا يَصْنَعُوْنَ

afaman zuyyina lahū sū'u ‘amalihī fara'āhu ḥasanā(n), fa'innallāha yuḍillu may yasyā'u wa yahdī may yasyā'(u), falā tażhab nafsuka ‘alaihim ḥasarāt(in), innallāha ‘alīmum bimā yaṣna‘ūn(a).

अतः किं तस्य दुष्कृतेषु सुन्दरं भावः कृतः, ततः स्वकर्मणि शुभं मन्यते? ननु अल्लाहः यस्य इच्छति तस्य मार्गभ्रष्टं करोति, यस्य इच्छति तस्य मार्गदर्शनं करोति। अतः भवन्तः (मुहम्मदः) तेषां प्रति दुःखस्य कारणेन स्वस्य नाशं न कुर्वन्तु। ननु ते यत् कुर्वन्ति तत् अल्लाहः सर्वज्ञः अस्ति।

وَاللّٰهُ الَّذِيْٓ اَرْسَلَ الرِّيٰحَ فَتُثِيْرُ سَحَابًا فَسُقْنٰهُ اِلٰى بَلَدٍ مَّيِّتٍ فَاَحْيَيْنَا بِهِ الْاَرْضَ بَعْدَ مَوْتِهَاۗ كَذٰلِكَ النُّشُوْرُ

wallāhul-lażī arsalar-riyāḥa fatuṡīru saḥāban fasuqnāhu ilā baladim mayyitin fa'aḥyainā bihil-arḍa ba‘da mautihā, każālikan-nusyūr(u).

तथा च अल्लाहः एव वायुः प्रेषयति, ते मेघान् प्रेरयन्ति, वयं तान् मृतभूमिं प्रति निर्देशयामः, तया सह वयं पृथिवीं तस्याः मृत्योः अनन्तरं पुनः सजीवं कुर्मः। तादृशः पुनरुत्थानम्।

مَنْ كَانَ يُرِيْدُ الْعِزَّةَ فَلِلّٰهِ الْعِزَّةُ جَمِيْعًاۗ اِلَيْهِ يَصْعَدُ الْكَلِمُ الطَّيِّبُ وَالْعَمَلُ الصَّالِحُ يَرْفَعُهٗ ۗوَالَّذِيْنَ يَمْكُرُوْنَ السَّيِّاٰتِ لَهُمْ عَذَابٌ شَدِيْدٌ ۗوَمَكْرُ اُولٰۤىِٕكَ هُوَ يَبُوْرُ

man kāna yurīdul-‘izzata falillāhil-‘izzatu jamī‘ā(n), ilaihi yaṣ‘adul-kalimuṭ-ṭayyibu wal-‘amaluṣ-ṣāliḥu yarfa‘uh(ū), wal-lażīna yamkurūnas-sayyi'āti lahum ‘ażābun syadīd(un), wa makru ulā'ika huwa yabūr(u).

यः महिमाम् इच्छति, तदा (जानीतु) सर्वा महिमा अल्लाहस्य एव। तस्मै एव सद्वचनं उत्थाय सत्कर्म उत्थापयिष्यति। अशुभं कल्पकानां तु अत्यन्तं कठोरदण्डं प्राप्नुयुः, तेषां दुष्टयोजना च नश्यति।

وَاللّٰهُ خَلَقَكُمْ مِّنْ تُرَابٍ ثُمَّ مِنْ نُّطْفَةٍ ثُمَّ جَعَلَكُمْ اَزْوَاجًاۗ وَمَا تَحْمِلُ مِنْ اُنْثٰى وَلَا تَضَعُ اِلَّا بِعِلْمِهٖۗ وَمَا يُعَمَّرُ مِنْ مُّعَمَّرٍ وَّلَا يُنْقَصُ مِنْ عُمُرِهٖٓ اِلَّا فِيْ كِتٰبٍۗ اِنَّ ذٰلِكَ عَلَى اللّٰهِ يَسِيْرٌ

wallāhu khalaqakum min turābin ṡumma min nuṭfatin ṡumma ja‘alakum azwājā(n), wa mā taḥmilu min unṡā wa lā taḍa‘u illā bi‘ilmih(ī), wa mā yu‘ammaru mim mu‘ammariw wa lā yunqaṣu min ‘umurihī illā fī kitāb(in), inna żālika ‘alallāhi yasīr(un).

अल्लाहः च भवन्तं मृत्तिकातः ततः वीर्यात् च निर्मितवान्, ततः भवन्तं युग्मेन (पुरुषस्त्री) कृतवान्। न स्त्री गर्भं गृह्णाति प्रसूति च, तस्य ज्ञानेन विना। तथा च व्यक्तिस्य आयुः न विस्तारितः भवति न च तस्य वयः न्यूनीकृतः भवति, अपितु (निर्धारितं) पुस्तके (लौह महफुजः)। ननु अल्लाहस्य कृते एतत् सुलभम् अस्ति।

وَمَا يَسْتَوِى الْبَحْرٰنِۖ هٰذَا عَذْبٌ فُرَاتٌ سَاۤىِٕغٌ شَرَابُهٗ وَهٰذَا مِلْحٌ اُجَاجٌۗ وَمِنْ كُلٍّ تَأْكُلُوْنَ لَحْمًا طَرِيًّا وَّتَسْتَخْرِجُوْنَ حِلْيَةً تَلْبَسُوْنَهَا ۚوَتَرَى الْفُلْكَ فِيْهِ مَوَاخِرَ لِتَبْتَغُوْا مِنْ فَضْلِهٖ وَلَعَلَّكُمْ تَشْكُرُوْنَ

wa mā yastawil-baḥrān(i), hāżā ‘ażbun furātun sā'igun syarābuhū wa hāżā milḥun ujāj(un), wa min kullin ta'kulūna laḥman ṭariyyaw wa tastakhrijūna ḥilyatan talbasūnahā, wa taral-fulka fīhi mawākhira litabtagū min faḍlihī wa la‘allakum tasykurūn(a).

समुद्रद्वयं च न समानम्- एकः नवीनः, सुखदः, अपरः लवणः कटुः। प्रत्येकं भवन्तः नवमांसम् खादन्ति, धारयितुं अलङ्कारं च निष्कासयन्ति, तस्य उपहारं अन्वेष्टुं कृतज्ञतां प्राप्तुं च तस्मिन् नौकाः भ्रमन्तः पश्यन्ति

يُوْلِجُ الَّيْلَ فِى النَّهَارِ وَيُوْلِجُ النَّهَارَ فِى الَّيْلِۚ وَسَخَّرَ الشَّمْسَ وَالْقَمَرَ كُلٌّ يَّجْرِيْ لِاَجَلٍ مُّسَمًّىۗ ذٰلِكُمُ اللّٰهُ رَبُّكُمْ لَهُ الْمُلْكُۗ وَالَّذِيْنَ تَدْعُوْنَ مِنْ دُوْنِهٖ مَا يَمْلِكُوْنَ مِنْ قِطْمِيْرٍۗ

yūlijul-laila fin-nahāri wa yūlijun-nahāra fil-lail(i), wa sakhkharasy-syamsa wal-qamara kulluy yajrī li'ajalim musammā(n), żālikumullāhu rabbukum lahul-mulk(u), wal-lażīna tad‘ūna min dūnihī mā yamlikūna min qiṭmīr(in).

सः रात्रिं दिवा अहं च रात्रौ स्थापयित्वा सूर्यचन्द्रयोः प्रत्येकं नियतसमयानुसारं परिभ्रमन्तः वशीकृतवान्। तस्य (करन्) एतत् अल्लाहः भवतः प्रभुः, तस्य सर्वाणि राज्यानि सन्ति। ये च भवन्तः अल्लाहस्य अतिरिक्तं (पूजयन्ति) वदन्ति तेषां एपिडर्मिस इव कृशः अपि किमपि नास्ति।

اِنْ تَدْعُوْهُمْ لَا يَسْمَعُوْا دُعَاۤءَكُمْۚ وَلَوْ سَمِعُوْا مَا اسْتَجَابُوْا لَكُمْۗ وَيَوْمَ الْقِيٰمَةِ يَكْفُرُوْنَ بِشِرْكِكُمْۗ وَلَا يُنَبِّئُكَ مِثْلُ خَبِيْرٍ ࣖ

in tad‘ūhum lā yasma‘ū du‘ā'akum, wa lau sami‘ū mastajābū lakum, wa yaumal-qiyāmati yakfurūna bisyirkikum, wa lā yunabbi'uka miṡlu khabīr(in).

यदि भवन्तः तान् आह्वयन्ति तर्हि ते भवतः आह्वानं न शृण्वन्ति, यदि कुर्वन्ति तर्हि ते अपि भवतः आग्रहं न स्वीकुर्वन्ति । तथा च कयामतदिने ते भवतः शिरकं नकारयिष्यन्ति तथा च (अल्लाहः) परमसटीकेन दत्ता इव सूचनाः कोऽपि भवन्तं दातुं न शक्नोति।

۞ يٰٓاَيُّهَا النَّاسُ اَنْتُمُ الْفُقَرَاۤءُ اِلَى اللّٰهِ ۚوَاللّٰهُ هُوَ الْغَنِيُّ الْحَمِيْدُ

yā ayyuhan-nāsu antumul-fuqarā'u ilallāh(i), wallāhu huwal-ganiyyul-ḥamīd(u).

हे जना ! भवतः एव ईश्वरस्य आवश्यकता वर्तते; तथा अल्लाहः सर्वाधिकधनवान् (किमपि आवश्यकं नास्ति), परमप्रशंसनीयः अस्ति।

اِنْ يَّشَأْ يُذْهِبْكُمْ وَيَأْتِ بِخَلْقٍ جَدِيْدٍۚ

iy yasya' yużhibkum wa ya'ti bikhalqin jadīd(in).

यदि इच्छति तर्हि अवश्यमेव भवन्तं नाशयित्वा नूतनान् प्राणिनः (भवतः स्थाने) आनयिष्यति स्म।

وَمَا ذٰلِكَ عَلَى اللّٰهِ بِعَزِيْزٍ

wa mā żālika ‘alallāhi bi‘azīz(in).

तच्च अल्लाहस्य कृते कठिनं नास्ति।

وَلَا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِّزْرَ اُخْرٰى ۗوَاِنْ تَدْعُ مُثْقَلَةٌ اِلٰى حِمْلِهَا لَا يُحْمَلْ مِنْهُ شَيْءٌ وَّلَوْ كَانَ ذَا قُرْبٰىۗ اِنَّمَا تُنْذِرُ الَّذِيْنَ يَخْشَوْنَ رَبَّهُمْ بِالْغَيْبِ وَاَقَامُوا الصَّلٰوةَ ۗوَمَنْ تَزَكّٰى فَاِنَّمَا يَتَزَكّٰى لِنَفْسِهٖ ۗوَاِلَى اللّٰهِ الْمَصِيْرُ

wa lā taziru wāziratuw wizra ukhrā, wa in tad‘u muṡqalatun ilā ḥimlihā lā yuḥmal minhu syai'uw wa lau kāna żā qurbā, innamā tunżirul-lażīna yakhsyauna rabbahum bil-gaibi wa aqāmuṣ-ṣalāh(ta), wa man tazakkā fa innamā yatazakkā linafsih(ī), wa ilallāhil-maṣīr(u).

पापं च परपापं न वहति। यदि च कश्चित् स्वपापभारयुक्तः कश्चित् स्वभारं वहितुं (अन्यः) आह्वयति तर्हि सः किञ्चित् अपि न वहति, यद्यपि (ये सः आह्वयति) तस्य बन्धुजनाः सन्ति। ननु त्वं केवलं तान् एव चेतयितुं शक्नोषि ये भगवतः (दण्डात्) भयभीताः (यद्यपि) तं न पश्यन्ति, प्रार्थनां कुर्वतां च। यः च आत्मानं शुद्धयति, सः खलु स्वहिताय शुद्धयति। अल्लाहस्य च पुनरागमनस्थानं वर्तते।

وَمَا يَسْتَوِى الْاَعْمٰى وَالْبَصِيْرُ ۙ

wa mā yastawil-a‘mā wal-baṣīr(u).

अन्धाः च न समानाः पश्यन्ति ये,

وَلَا الظُّلُمٰتُ وَلَا النُّوْرُۙ

wa laẓ-ẓulumātu wa lan-nūr(u).

न च (अपि) प्रकाशवत् कृष्णः,

وَلَا الظِّلُّ وَلَا الْحَرُوْرُۚ

wa laẓ-ẓillu wa lal-ḥarūr(u).

छायायुक्ताः च न उष्णानां समानाः,

وَمَا يَسْتَوِى الْاَحْيَاۤءُ وَلَا الْاَمْوَاتُۗ اِنَّ اللّٰهَ يُسْمِعُ مَنْ يَّشَاۤءُ ۚوَمَآ اَنْتَ بِمُسْمِعٍ مَّنْ فِى الْقُبُوْرِ

wa mā yastawil-aḥyā'u wa lal-amwāt(u), innallāha yusmi‘u may yasyā'(u), wa mā anta bimusmi‘im man fil-qubūr(i).

न च (न) जीविताः जनाः मृताः जनाः समानाः सन्ति। ननु अल्लाहः यस्मै इच्छति तस्मै श्रवणं ददाति तथा च भवान् (मुहम्मदः) चितायां जनान् श्रोतुं समर्थं कर्तुं न शक्ष्यति।

اِنْ اَنْتَ اِلَّا نَذِيْرٌ

in anta illā nażīr(un).

त्वं चेतावनीम् एव अन्यत् किमपि न असि।

اِنَّآ اَرْسَلْنٰكَ بِالْحَقِّ بَشِيْرًا وَّنَذِيْرًا ۗوَاِنْ مِّنْ اُمَّةٍ اِلَّا خَلَا فِيْهَا نَذِيْرٌ

innā arsalnāka bil-ḥaqqi basyīraw wa nażīrā(n), wa im min ummatin illā khalā fīhā nażīr(un).

ननु वयं भवन्तं सुसमाचारवाहकत्वेन चेतावनीदातृत्वेन च सत्येन सह प्रेषितवन्तः। एकः अपि सङ्घः नासीत् किन्तु एकः चेतावनीदाता आगतः।

وَاِنْ يُّكَذِّبُوْكَ فَقَدْ كَذَّبَ الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْ ۚجَاۤءَتْهُمْ رُسُلُهُمْ بِالْبَيِّنٰتِ وَبِالزُّبُرِ وَبِالْكِتٰبِ الْمُنِيْرِ

wa iy yukażżibūka faqad każżabal-lażīna min qablihim, jā'athum rusuluhum bil-bayyināti wa biz-zuburi wa bil-kitābil-munīr(i).

यदि च ते भवन्तं मृषा वदन्ति तर्हि खलु तेभ्यः पूर्वं ये अपि मृषा वदन्ति स्म (दूताः); यदा तस्य प्रेरिताः वास्तविकसूचनाः (चमत्काराः), ज़ुबुर्, सम्यक् व्याख्यानानि पुस्तकानि च गृहीत्वा आगतवन्तः।

ثُمَّ اَخَذْتُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا فَكَيْفَ كَانَ نَكِيْرِ ࣖ

Ṡumma akhażtul-lażīna kafarū fakaifa kāna nakīr(i).

अथ अविश्वासिनः दण्डयिष्यामि, तदा मम क्रोधस्य परिणामं (द्रष्टव्यम्)।

اَلَمْ تَرَ اَنَّ اللّٰهَ اَنْزَلَ مِنَ السَّمَاۤءِ مَاۤءًۚ فَاَخْرَجْنَا بِهٖ ثَمَرٰتٍ مُّخْتَلِفًا اَلْوَانُهَا ۗوَمِنَ الْجِبَالِ جُدَدٌ ۢبِيْضٌ وَّحُمْرٌ مُّخْتَلِفٌ اَلْوَانُهَا وَغَرَابِيْبُ سُوْدٌ

alam tara annallāha anzala minas-samā'i mā'ā(n), fa'akhrajnā bihī ṡamarātim mukhtalifan alwānuhā, wa minal-jibāli judadum bīḍuw wa khumrum mukhtalifun alwānuhā wa garābību sūd(un).

किं भवन्तः न पश्यन्ति यत् अल्लाहः आकाशात् जलं प्रेषयति तया सह वयं विविधवर्णफलं उत्पादयामः? पर्वतानां च मध्ये विविधवर्णाः श्वेताः रक्ताः च रेखाः सन्ति, अन्ये च कृष्णवर्णाः सन्ति।

وَمِنَ النَّاسِ وَالدَّوَاۤبِّ وَالْاَنْعَامِ مُخْتَلِفٌ اَلْوَانُهٗ كَذٰلِكَۗ اِنَّمَا يَخْشَى اللّٰهَ مِنْ عِبَادِهِ الْعُلَمٰۤؤُاۗ اِنَّ اللّٰهَ عَزِيْزٌ غَفُوْرٌ

wa minan-nāsi wad-dawābbi wal-an‘āmi mukhtalifun alwānuhū każālik(a), innamā yakhsyallāha min ‘ibādihil-ulamā'(u), innallāha ‘azīzun gafūr(un).

तथा च (अपि) मनुष्येषु, जीवेषु, प्राणिषु, पशुषु च विविधाः वर्णाः (प्रकाराः च) सन्ति। अल्लाहस्य सेवकानां मध्ये ये तस्मात् भयभीताः सन्ति, तेषु केवलं उलमाः एव। ननु अल्लाहः पराक्रमी, क्षमाशीलः अस्ति।

اِنَّ الَّذِيْنَ يَتْلُوْنَ كِتٰبَ اللّٰهِ وَاَقَامُوا الصَّلٰوةَ وَاَنْفَقُوْا مِمَّا رَزَقْنٰهُمْ سِرًّا وَّعَلَانِيَةً يَّرْجُوْنَ تِجَارَةً لَّنْ تَبُوْرَۙ

innal-lażīna yatlūna kitāballāhi wa aqāmuṣ-ṣalāta wa anfaqū mimmā razaqnāhum sirraw wa ‘alāniyatay yarjūna tijāratal lan tabūr(a).

ननु ये सर्वदा अल्लाहस्य (अल-कुरान) पुस्तकं पठन्ति, नमाजं च कुर्वन्ति, अस्माभिः तेषां कृते गुप्तरूपेण प्रकटतया च प्रदत्तस्य जीवनस्य भागं व्यययन्ति, ते एतादृशस्य व्यापारस्य आशां कुर्वन्ति यस्य हानिः न भविष्यति,

لِيُوَفِّيَهُمْ اُجُوْرَهُمْ وَيَزِيْدَهُمْ مِّنْ فَضْلِهٖۗ اِنَّهٗ غَفُوْرٌ شَكُوْرٌ

liyuwaffiyahum ujūrahum wa yazīdahum min faḍlih(ī), innahū gafūrun syakūr(un).

यथा अल्लाहः तेषु स्वस्य फलं पूर्णं करोति, स्वस्य उपहारं च वर्धयति। ननु अल्लाहः क्षमाशीलः, कृतज्ञः च अस्ति।

وَالَّذِيْٓ اَوْحَيْنَآ اِلَيْكَ مِنَ الْكِتٰبِ هُوَ الْحَقُّ مُصَدِّقًا لِّمَا بَيْنَ يَدَيْهِۗ اِنَّ اللّٰهَ بِعِبَادِهٖ لَخَبِيْرٌۢ بَصِيْرٌ

wal-lażī auḥainā ilaika minal-kitābi huwal-ḥaqqu muṣaddiqal limā baina yadaih(i), innallāha bi‘ibādihī lakhabīrum baṣīr(un).

तथा च यत् वयं भवद्भ्यः (मुहम्मद) कृते प्रकाशितवन्तः, अर्थात् पुस्तकं (अल कुरान) तत् सत्यमेव, पूर्वपुस्तकानां पुष्टिं करोति। ननु अल्लाहः सत्यमेव सर्वज्ञः, सर्वदर्शी (दशा) स्वस्य सेवकानां (दशा) अस्ति।

ثُمَّ اَوْرَثْنَا الْكِتٰبَ الَّذِيْنَ اصْطَفَيْنَا مِنْ عِبَادِنَاۚ فَمِنْهُمْ ظَالِمٌ لِّنَفْسِهٖ ۚوَمِنْهُمْ مُّقْتَصِدٌ ۚوَمِنْهُمْ سَابِقٌۢ بِالْخَيْرٰتِ بِاِذْنِ اللّٰهِ ۗذٰلِكَ هُوَ الْفَضْلُ الْكَبِيْرُۗ

Ṡumma auraṡnal-kitābal-lażīnaṣṭafainā min ‘ibādinā, fa minhum ẓālimul linafsih(ī), wa minhum muqtaṣid(un), wa minhum sābiqum bil-khairāti bi'iżnillāh(i), żālika huwal-faḍlul-kabīr(u).

ततः वयं तेषां कृते पुस्तकं प्रदत्तवन्तः येषां कृते वयं अस्माकं सेवकानां मध्ये चयनं कृतवन्तः, ततः तेषु ये आत्मनः अन्यायं कृतवन्तः, मध्यमाः आसन् तथा च (अपि) ये प्रथमं अल्लाहस्य अनुमतिं स्वीकृत्य भद्रं कुर्वन्ति स्म। तत् महत् दानम्।

جَنّٰتُ عَدْنٍ يَّدْخُلُوْنَهَا يُحَلَّوْنَ فِيْهَا مِنْ اَسَاوِرَ مِنْ ذَهَبٍ وَّلُؤْلُؤًا ۚوَلِبَاسُهُمْ فِيْهَا حَرِيْرٌ

jannātu ‘adniy yadkhulūnahā yuḥallauna fīhā min asāwira min żahabiw wa lu'lu'ā(n), wa libāsuhum fīhā ḥarīr(un).

(ते) स्वर्गं प्राप्नुयुः 'अद्न्, तत्र प्रविशन्ति, यत्र ते सुवर्णमौक्तिककङ्कणैः अलङ्कृताः भविष्यन्ति, तत्र तेषां वस्त्राणि क्षौमाणि भविष्यन्ति।

وَقَالُوا الْحَمْدُ لِلّٰهِ الَّذِيْٓ اَذْهَبَ عَنَّا الْحَزَنَۗ اِنَّ رَبَّنَا لَغَفُوْرٌ شَكُوْرٌۙ

wa qālul-ḥamdu lillāhil-lażī ażhaba ‘annal-ḥazan(a), inna rabbanā lagafūrun syakūr(un).

ते च अवदन्, "अस्माकं दुःखं दूरीकृत्य अल्लाहस्य स्तुतिः भवतु। खलु अस्माकं प्रभुः सत्यमेव क्षमाशीलः, कृतज्ञः च अस्ति।

ۨالَّذِيْٓ اَحَلَّنَا دَارَ الْمُقَامَةِ مِنْ فَضْلِهٖۚ لَا يَمَسُّنَا فِيْهَا نَصَبٌ وَّلَا يَمَسُّنَا فِيْهَا لُغُوْبٌ

allażī aḥallanā dāral-muqāmati min faḍlih(ī), lā yamassunā fīhā naṣabuw wa lā yamassunā fīhā lugūb(un).

यः अस्मान् स्वप्रसादेन शाश्वतस्थाने (स्वर्गे) स्थापितवान्; तस्मिन् न वयं श्रान्ताः न च आलस्यं अनुभवामः” इति ।

وَالَّذِيْنَ كَفَرُوْا لَهُمْ نَارُ جَهَنَّمَۚ لَا يُقْضٰى عَلَيْهِمْ فَيَمُوْتُوْا وَلَا يُخَفَّفُ عَنْهُمْ مِّنْ عَذَابِهَاۗ كَذٰلِكَ نَجْزِيْ كُلَّ كَفُوْرٍ ۚ

wal-lażīna kafarū lahum nāru jahannam(a), lā yuqḍā ‘alaihim fayamūtū wa lā yukhaffafu ‘anhum min ‘ażābihā, każālika najzī kulla kafūr(in).

ये च अविश्वासं कुर्वन्ति, तेषां कृते नरकं वर्तते। न नश्यन्ति यावत् ते मृताः, तेषां दण्डः च तेभ्यः लघुः न भविष्यति। एवं वयं सर्वान् पुरस्कृत्य महतीं अविश्वासं कुर्मः।

وَهُمْ يَصْطَرِخُوْنَ فِيْهَاۚ رَبَّنَآ اَخْرِجْنَا نَعْمَلْ صَالِحًا غَيْرَ الَّذِيْ كُنَّا نَعْمَلُۗ اَوَلَمْ نُعَمِّرْكُمْ مَّا يَتَذَكَّرُ فِيْهِ مَنْ تَذَكَّرَ وَجَاۤءَكُمُ النَّذِيْرُۗ فَذُوْقُوْا فَمَا لِلظّٰلِمِيْنَ مِنْ نَّصِيْرٍ ࣖ

wa hum yaṣṭarikhūna fīhā, rabbanā akhirjnā na‘mal ṣāliḥan gairal-lażī kunnā na‘mal(u), awalam nu‘ammirkum mā yatażakkaru fīhi man tażakkara wa jā'akumun nażīr(u), fa żūqū famā liẓ-ẓālimīna min naṣīr(in).

ते च नरके उद्घोषयन्ति स्म, "हे अस्माकं भगवन्, अस्मान् (नरकात्) बहिः निष्कासयतु, वयं अवश्यमेव सत्कर्म करिष्यामः, ये पूर्वकृतात् भिन्नाः सन्ति। (तेषां कृते उक्तम्) "किं वयं भवतः आयुः दीर्घं न कृतवन्तः यत् भवन्तः चिन्तयितुम् इच्छुकानां कृते चिन्तयितुं शक्नुवन्ति, यद्यपि भवतः समीपं चेतावनी आगतः? अतः (अस्माकं दण्डः) स्वादनं कुर्वन्तु, अपराधिनां कृते कोऽपि सहायकः नास्ति।

اِنَّ اللّٰهَ عَالِمُ غَيْبِ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ اِنَّهٗ عَلِيْمٌ ۢبِذَاتِ الصُّدُوْرِ

innallāha ‘ālimu gaibis-samāwāti wal-arḍ(i), innahū ‘alīmum biżātiṣ-ṣudūr(i).

ननु अल्लाहः आकाशेषु पृथिव्यां च अदृष्टं (गुप्तं) जानाति। ननु सः सर्वहृदयस्य सर्वज्ञः अस्ति।

هُوَ الَّذِيْ جَعَلَكُمْ خَلٰۤىِٕفَ فِى الْاَرْضِۗ فَمَنْ كَفَرَ فَعَلَيْهِ كُفْرُهٗۗ وَلَا يَزِيْدُ الْكٰفِرِيْنَ كُفْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْ اِلَّا مَقْتًا ۚوَلَا يَزِيْدُ الْكٰفِرِيْنَ كُفْرُهُمْ اِلَّا خَسَارًا

huwal-lażī ja‘alakum khalā'ifa fil-arḍ(i), faman kafara fa‘alaihi kufruh(ū), wa lā yazīdul-kāfirīna kufruhum ‘inda rabbihim illā maqtā(n), wa lā yazīdul-kāfirīna kufruhum illā khasārā(n).

सः एव भवन्तं पृथिव्यां खलीफां कृतवान्। यः अविश्वासं करोति, तस्य अविश्वासस्य (विपाकः) स्वयमेव भविष्यति। अविश्वासिनां च अविश्वासः केवलं तेषां भगवतः कोपं वर्धयिष्यति। अविश्वासयोः च अविश्वासः केवलं तेषां हानिं वर्धयिष्यति।

قُلْ اَرَاَيْتُمْ شُرَكَاۤءَكُمُ الَّذِيْنَ تَدْعُوْنَ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ ۗاَرُوْنِيْ مَاذَا خَلَقُوْا مِنَ الْاَرْضِ اَمْ لَهُمْ شِرْكٌ فِى السَّمٰوٰتِۚ اَمْ اٰتَيْنٰهُمْ كِتٰبًا فَهُمْ عَلٰى بَيِّنَتٍ مِّنْهُۚ بَلْ اِنْ يَّعِدُ الظّٰلِمُوْنَ بَعْضُهُمْ بَعْضًا اِلَّا غُرُوْرًا

qul ara'aitum syurakā'akumul-lażīna tad‘ūna min dūnillāh(i), arūnī māżā khalaqū minal-arḍi am lahum syirkun fis-samāwāt(i), am ātaināhum kitāban fahum ‘alā bayyinatim minh(u), bal iy ya‘iduẓ-ẓālimūna ba‘ḍuhum ba‘ḍan illā gurūrā(n).

कथयतु, "भवतः मित्रराष्ट्राणां विषये कथयतु येषां विषये भवन्तः अल्लाहात् पृथक् आह्वयन्ति।" अस्याः पृथिव्याः कः (भागः) सृष्टः इति मां दर्शयतु; अथवा स्वर्गेषु (सृष्टौ) तेषां भागः अस्ति वा; अथवा वयं तेभ्यः पुस्तकं दत्तवन्तः येन ते तस्मात् स्पष्टसूचनाः प्राप्नुयुः? वस्तुतः ते अन्यायपूर्णाः जनाः, तेषु केचन अन्येभ्यः केवलं असत्यं प्रतिज्ञां कुर्वन्ति।

۞ اِنَّ اللّٰهَ يُمْسِكُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ اَنْ تَزُوْلَا ەۚ وَلَىِٕنْ زَالَتَآ اِنْ اَمْسَكَهُمَا مِنْ اَحَدٍ مِّنْۢ بَعْدِهٖ ۗاِنَّهٗ كَانَ حَلِيْمًا غَفُوْرًا

innallāha yumsikus-samāwāti wal-arḍa an tazūlā, wa la'in zālatā in amsakahumā min aḥadim mim ba‘dih(ī), innahū kāna ḥalīman gafūrā(n).

ननु अल्लाहः एव आकाशं पृथिवीं च धारयति यत् ते न तिरोहिताः भवन्ति; यदि च तौ अन्तर्धानं भवितव्यौ तर्हि अल्लाहं विहाय कोऽपि तान् निवारयितुं न शक्नोति। ननु सः परमदयालुः, परमक्षमाशीलः अस्ति।

وَاَقْسَمُوْا بِاللّٰهِ جَهْدَ اَيْمَانِهِمْ لَىِٕنْ جَاۤءَهُمْ نَذِيْرٌ لَّيَكُوْنُنَّ اَهْدٰى مِنْ اِحْدَى الْاُمَمِۚ فَلَمَّا جَاۤءَهُمْ نَذِيْرٌ مَّا زَادَهُمْ اِلَّا نُفُوْرًاۙ

wa aqsamū billāhi jahda aimānihim la'in jā'ahum nażīrul layakūnunna ahdā min iḥdal-umam(i), falammā jā'ahum nażīrum mā zādahum illā nufūrā(n).

ते च अल्लाहस्य गम्भीरतापूर्वकं शपथं कुर्वन्ति यत् यदि तेषां समीपं कोऽपि चेतावनीदाता आगच्छति तर्हि ते (अन्य) राष्ट्रेभ्यः अपेक्षया उत्तमं मार्गदर्शनं प्राप्नुयुः। किन्तु यदा कश्चन चेतावनीदाता तेषां समीपम् आगतः तदा सः तान् न वर्धयति स्म, अपितु ते (सत्यात्) अधिकं दूरं गतवन्तः।

ۨاسْتِكْبَارًا فِى الْاَرْضِ وَمَكْرَ السَّيِّئِۗ وَلَا يَحِيْقُ الْمَكْرُ السَّيِّئُ اِلَّا بِاَهْلِهٖ ۗفَهَلْ يَنْظُرُوْنَ اِلَّا سُنَّتَ الْاَوَّلِيْنَۚ فَلَنْ تَجِدَ لِسُنَّتِ اللّٰهِ تَبْدِيْلًا ەۚ وَلَنْ تَجِدَ لِسُنَّتِ اللّٰهِ تَحْوِيْلًا

istikbāran fil-arḍi wa makras-sayyi'(i), wa lā yaḥīqul-makrus-sayyi'u illā bi'ahlih(ī), fahal yanẓurūna illā sunnatal-awwalīn(a), falan tajida lisunnatillāhi tabdīlā(n), wa lan tajida lisunnatillāhi taḥwīlā(n).

पृथिव्यां तेषां दम्भस्य दुष्टस्य च षड्यंत्रस्य च कारणात्। दुष्टं षड्यंत्रं केवलं तेषां कृते एव भविष्यति। ते केवलं पुरतः आगतानां फरमानं प्रतीक्षन्ते। अतः भवन्तः अल्लाहस्य किमपि परिवर्तनं न प्राप्नुवन्ति, न च अल्लाहस्य फरमानात् किमपि विचलनं प्राप्नुवन्ति।

اَوَلَمْ يَسِيْرُوْا فِى الْاَرْضِ فَيَنْظُرُوْا كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْ وَكَانُوْٓا اَشَدَّ مِنْهُمْ قُوَّةً ۗوَمَا كَانَ اللّٰهُ لِيُعْجِزَهٗ مِنْ شَيْءٍ فِى السَّمٰوٰتِ وَلَا فِى الْاَرْضِۗ اِنَّهٗ كَانَ عَلِيْمًا قَدِيْرًا

awalam yasīrū fil-arḍi fa yanẓurū kaifa kāna ‘āqibatul-lażīna min qablihim wa kānū asyadda minhum quwwah(tan), wa mā kānallāhu liyu‘jizahū min syai'in fis-samāwāti wa lā fil-arḍ(i), innahū kāna ‘alīman qadīrā(n).

किं च ते पृथिव्यां गत्वा न पश्यन्ति स्म यत् तेषां पूर्वजनानाम् (ये प्रेरितं अङ्गीकृतवन्तः) किं जातम्, यद्यपि ते जनाः तेभ्यः अधिकं बलवन्तः आसन्? तथा च स्वर्गे वा पृथिव्यां वा किमपि अल्लाहं दुर्बलं कर्तुं न शक्नोति। ननु सः सर्वज्ञः सर्वशक्तिमान्।

وَلَوْ يُؤَاخِذُ اللّٰهُ النَّاسَ بِمَا كَسَبُوْا مَا تَرَكَ عَلٰى ظَهْرِهَا مِنْ دَاۤبَّةٍ وَّلٰكِنْ يُّؤَخِّرُهُمْ اِلٰٓى اَجَلٍ مُّسَمًّىۚ فَاِذَا جَاۤءَ اَجَلُهُمْ فَاِنَّ اللّٰهَ كَانَ بِعِبَادِهٖ بَصِيْرًا ࣖ

wa lau yu'ākhiżullāhun-nāsa bimā kasabū mā taraka ‘alā ẓahrihā min dābbatiw wa lākiy yu'akhkhiruhum ilā ajalim musammā(n), fa iżā jā'a ajaluhum fa innallāha kāna bi‘ibādihī baṣīrā(n).

तथा च यदि अल्लाहः मनुष्याणां कृते तेषां कृते दण्डं दास्यति स्म तर्हि अवश्यमेव सः अस्मिन् पृथिव्यां एकं अपि जीवं चलं न त्यक्ष्यति, अपितु सः (दण्डं) पूर्वनिर्धारितसमयपर्यन्तं स्थगयिष्यति। पश्चात् यदा तेषां मृत्युः आगच्छति तदा अल्लाहः स्वस्य सेवकानां (दशा) सर्वदर्शी अस्ति।