Q.S Ан-Ниса (اَلنِّسَاء) - 176 Аятазул къадар

يٰٓاَيُّهَا النَّاسُ اتَّقُوْا رَبَّكُمُ الَّذِيْ خَلَقَكُمْ مِّنْ نَّفْسٍ وَّاحِدَةٍ وَّخَلَقَ مِنْهَا زَوْجَهَا وَبَثَّ مِنْهُمَا رِجَالًا كَثِيْرًا وَّنِسَاۤءً ۚ وَاتَّقُوا اللّٰهَ الَّذِيْ تَسَاۤءَلُوْنَ بِهٖ وَالْاَرْحَامَ ۗ اِنَّ اللّٰهَ كَانَ عَلَيْكُمْ رَقِيْبًا

yā ayyuhan-nāsuttaqū rabbakumul-lażī khalaqakum min nafsiw wāḥidatiw wa khalaqa minhā zaujahā wa baṡṡa minhumā rijālan kaṡīraw wa nisā'ā(n), wattaqullāhal-lażī tasā'alūna bihī wal-arḥām(a), innallāha kāna ‘alaikum raqībā(n).

Я, гӀадамал! ХӀинкъе дурго БетӀергьанасдаса, мун цо чиясдасан (Адамидасан) вижарав, (Аллагьас) жиндирго гьудул (ХӀава) (жиндаго) вижарав; ва гьезул кӀияздагосан Аллагьас гӀемерал бихьиналги руччабиги рижизаруна. ХӀинкъе Аллагьасдаса, нужеца цоцада гьарулеб цӀаралдалъун, ва (цӀуне) хъизаналъул гьоркьорлъаби. ХӀакълъунго, Аллагьас нуж кидаго цӀунула ва хал гьабула.

وَاٰتُوا الْيَتٰمٰىٓ اَمْوَالَهُمْ وَلَا تَتَبَدَّلُوا الْخَبِيْثَ بِالطَّيِّبِ ۖ وَلَا تَأْكُلُوْٓا اَمْوَالَهُمْ اِلٰٓى اَمْوَالِكُمْ ۗ اِنَّهٗ كَانَ حُوْبًا كَبِيْرًا

wa ātul-yatāmā amwālahum wa lā tatabaddalul-khabīṡa biṭ-ṭayyib(i), wa lā ta'kulū amwālahum ilā amwālikum, innahū kāna ḥūban kabīrā(n).

Нужеца кье бесдалазе (гьел руго чӀахӀиял) гьезул боцӀи, нужеца лъикӀаб квешабгун хисуге, нужер боцӀиялда цадахъ гьезул боцӀиги кванаге. ХӀакълъунго, (хисиялъул ва кванаялъул гӀамал) кӀудияб мунагь ккола.

وَاِنْ خِفْتُمْ اَلَّا تُقْسِطُوْا فِى الْيَتٰمٰى فَانْكِحُوْا مَا طَابَ لَكُمْ مِّنَ النِّسَاۤءِ مَثْنٰى وَثُلٰثَ وَرُبٰعَ ۚ فَاِنْ خِفْتُمْ اَلَّا تَعْدِلُوْا فَوَاحِدَةً اَوْ مَا مَلَكَتْ اَيْمَانُكُمْ ۗ ذٰلِكَ اَدْنٰٓى اَلَّا تَعُوْلُوْاۗ

wa in khiftum allā tuqsiṭū fil-yatāmā fankiḥū mā ṭāba lakum minan-nisā'i maṡnā wa ṡulāṡa wa rubā‘(a), fa in khiftum allā ta‘dilū fa wāḥidatan au mā malakat aimānukum, żālika adnā allā ta‘ūlū.

Ва бесдалал руччабазе (гьезул) ихтиярал ритӀухъ гьаризе нужеда кӀвезе гьечӀин абураб ургъел батани (гьезие росасе унел ругони), нужее бокьарал (цогидал) руччаби росасе: кӀиго, лъабго яги ункъо. Амма ритӀухълъи гьабизе кӀвезе гьечӀин абураб ургъел ккани, (росасе) цо чи гурони, яги нужехъ бугеб лагъ чӀужугӀадан. Гьеб гӀагарлъун букӀуна нужеца ритӀухълъи гьечӀолъи гьабичӀого букӀине.

وَاٰتُوا النِّسَاۤءَ صَدُقٰتِهِنَّ نِحْلَةً ۗ فَاِنْ طِبْنَ لَكُمْ عَنْ شَيْءٍ مِّنْهُ نَفْسًا فَكُلُوْهُ هَنِيْۤـًٔا مَّرِيْۤـًٔا

wa ātun-nisā'a ṣaduqātihinna niḥlah(tan), fa in ṭibna lakum ‘an syai'im minhu nafsan fa kulūhu hanī'am marī'ā(n).

Ва кье махӀрумлъи (махӀрумлъи) чӀужугӀаданалъе (дуца росасе ун йигей) бокьун сайгъат хӀисабалда. Цинги гьез дуе гьелъул цо бутӀа (махӀрумлъи) рохун кьуни, цинги гьеб къабул гьабе ва рохелгун рохел гьабе сайгъаталдаса.

وَلَا تُؤْتُوا السُّفَهَاۤءَ اَمْوَالَكُمُ الَّتِيْ جَعَلَ اللّٰهُ لَكُمْ قِيٰمًا وَّارْزُقُوْهُمْ فِيْهَا وَاكْسُوْهُمْ وَقُوْلُوْا لَهُمْ قَوْلًا مَّعْرُوْفًا

wa lā tu'tus-sufahā'a amwālakumul-latī ja‘alallāhu lakum qiyāmaw warzuqūhum fīhā waksūhum wa qūlū lahum qaulam ma‘rūfā(n).

Жеги гӀакълу камиллъичӀел гӀадамазухъе кьоге Аллагьас гӀумруялъе аслулъун гьабураб нужерго (хӀакимзабазда ругезе) бечелъи. Гьезие къайи-цӀаги ретӀел-хьитги (бечелъиялдаса щвараб хайиралдаса) кье, гьезда лъикӀаб рагӀиги бице.

وَابْتَلُوا الْيَتٰمٰى حَتّٰىٓ اِذَا بَلَغُوا النِّكَاحَۚ فَاِنْ اٰنَسْتُمْ مِّنْهُمْ رُشْدًا فَادْفَعُوْٓا اِلَيْهِمْ اَمْوَالَهُمْ ۚ وَلَا تَأْكُلُوْهَآ اِسْرَافًا وَّبِدَارًا اَنْ يَّكْبَرُوْا ۗ وَمَنْ كَانَ غَنِيًّا فَلْيَسْتَعْفِفْ ۚ وَمَنْ كَانَ فَقِيْرًا فَلْيَأْكُلْ بِالْمَعْرُوْفِ ۗ فَاِذَا دَفَعْتُمْ اِلَيْهِمْ اَمْوَالَهُمْ فَاَشْهِدُوْا عَلَيْهِمْ ۗ وَكَفٰى بِاللّٰهِ حَسِيْبًا

wabtalul-yatāmā ḥattā iżā balagun-nikāḥ(a), fa in ānastum minhum rusydan fadfa‘ū ilaihim amwālahum, wa lā ta'kulūhā isrāfaw wa bidāran ay yakbarū, wa man kāna ganiyyan falyasta‘fif, wa man kāna faqīran falya'kul bil-ma‘rūf(i), fa iżā dafa‘tum ilaihim amwālahum fa asyhidū ‘alaihim, wa kafā billāhi ḥasībā(n).

Ва бесдалазул хӀалбихье, гьел росасе ине гӀураб ригьалде рахинегӀан. Цинги, дур пикруялда гьел гӀакъилал ратани (бечелъиялъухъ балагьизе лъикӀал), цинги гьезул бечелъи гьезухъе кье. Ва кванаге (бесдалазул мал-мулк) данде кколеб гӀорхъодаса къватӀибехун ва (гьеб) гӀедегӀуге (гьеб кьезе) гьел кӀудиял гӀелалде. Щив (валиязда гьоркьоса) бажари бугев, цинги гьев нахъе чӀвай (бесдаласул боцӀи кванаялдаса) ва щив мискин вугони, цинги гьес данде кколеб къагӀидаялъ кваназе бегьула гьеб мал-мулк. Цинги нужеца гьеб мал-мулк гьезухъе кьолаго, нугӀзал рачине ккола. Надзиратель хӀисабалда Аллагь гӀела.

لِلرِّجَالِ نَصِيْبٌ مِّمَّا تَرَكَ الْوَالِدٰنِ وَالْاَقْرَبُوْنَۖ وَلِلنِّسَاۤءِ نَصِيْبٌ مِّمَّا تَرَكَ الْوَالِدٰنِ وَالْاَقْرَبُوْنَ مِمَّا قَلَّ مِنْهُ اَوْ كَثُرَ ۗ نَصِيْبًا مَّفْرُوْضًا

lir-rijāli naṣībum mimmā tarakal-wālidāni wal-aqrabūn(a), wa lin-nisā'i naṣībum mimmā tarakal-wālidāni wal-aqrabūna mimmā qalla minhu au kaṡur(a), naṣībam mafrūḍā(n).

Бихьиназул ихтияр букӀуна эбел-инсудаса ва гӀагарлъиялдаса ирсалъе щвараб магӀишаталъул бутӀа босизе, руччабазе ихтияр букӀуна эбел-инсудаса ва гӀагарлъиялдаса ирсалъе щвараб магӀишаталдаса бутӀа босизе (гьединго), чӀезабураб бутӀаялда рекъон дагьаб букӀа, гӀемер букӀа.

وَاِذَا حَضَرَ الْقِسْمَةَ اُولُوا الْقُرْبٰى وَالْيَتٰمٰى وَالْمَسٰكِيْنُ فَارْزُقُوْهُمْ مِّنْهُ وَقُوْلُوْا لَهُمْ قَوْلًا مَّعْرُوْفًا

wa iżā ḥaḍaral-qismata ulul-qurbā wal-yatāmā wal-masākīnu farzuqūhum minhu wa qūlū lahum qaulam ma‘rūfā(n).

Ва бикьулеб мехалъ цо-цо гӀагарлъи, бесдалал ва мискинзаби ругони, гьезие (дагьаб гурони) мал-мулк кье ва гьезда лъикӀал рагӀаби абе.

وَلْيَخْشَ الَّذِيْنَ لَوْ تَرَكُوْا مِنْ خَلْفِهِمْ ذُرِّيَّةً ضِعٰفًا خَافُوْا عَلَيْهِمْۖ فَلْيَتَّقُوا اللّٰهَ وَلْيَقُوْلُوْا قَوْلًا سَدِيْدًا

walyakhsyal-lażīna lau tarakū min khalfihim żurriyyatan ḍi‘āfan khāfū ‘alaihim, falyattaqullāha walyaqūlū qaulan sadīdā(n).

Ва хӀинкъа (Аллагьасдаса) жидер (талихӀлъиялдаса) хӀинкъулел загӀипал наслаби нахъе тезе ккарал чагӀаздаса. Гьединлъидал Аллагьасукьа хӀинкъун рукӀа, битӀарал рагӀабаздалъун кӀалъазеги рукӀа.

اِنَّ الَّذِيْنَ يَأْكُلُوْنَ اَمْوَالَ الْيَتٰمٰى ظُلْمًا اِنَّمَا يَأْكُلُوْنَ فِيْ بُطُوْنِهِمْ نَارًا ۗ وَسَيَصْلَوْنَ سَعِيْرًا ࣖ

innal-lażīna ya'kulūna amwālal-yatāmā ẓulman innamā ya'kulūna fī buṭūnihim nārā(n), wa sayaṣlauna sa‘īrā(n).

ХӀакъикъаталдаги, бесдалазул бечелъи ритӀухълъи гьечӀого кваналел чагӀаз, хӀакъикъаталдаги гьез жидерго чехьалда цӀа гьукъула ва гьел лъугьина бухӀулеб цӀадулъе (жужахӀалде).

يُوْصِيْكُمُ اللّٰهُ فِيْٓ اَوْلَادِكُمْ لِلذَّكَرِ مِثْلُ حَظِّ الْاُنْثَيَيْنِ ۚ فَاِنْ كُنَّ نِسَاۤءً فَوْقَ اثْنَتَيْنِ فَلَهُنَّ ثُلُثَا مَا تَرَكَ ۚ وَاِنْ كَانَتْ وَاحِدَةً فَلَهَا النِّصْفُ ۗ وَلِاَبَوَيْهِ لِكُلِّ وَاحِدٍ مِّنْهُمَا السُّدُسُ مِمَّا تَرَكَ اِنْ كَانَ لَهٗ وَلَدٌ ۚ فَاِنْ لَّمْ يَكُنْ لَّهٗ وَلَدٌ وَّوَرِثَهٗٓ اَبَوٰهُ فَلِاُمِّهِ الثُّلُثُ ۚ فَاِنْ كَانَ لَهٗٓ اِخْوَةٌ فَلِاُمِّهِ السُّدُسُ مِنْۢ بَعْدِ وَصِيَّةٍ يُّوْصِيْ بِهَآ اَوْ دَيْنٍ ۗ اٰبَاۤؤُكُمْ وَاَبْنَاۤؤُكُمْۚ لَا تَدْرُوْنَ اَيُّهُمْ اَقْرَبُ لَكُمْ نَفْعًا ۗ فَرِيْضَةً مِّنَ اللّٰهِ ۗ اِنَّ اللّٰهَ كَانَ عَلِيْمًا حَكِيْمًا

yūṣīkumullāhu fī aulādikum liż-żakari miṡlu ḥaẓẓil-unṡayain(i), fa in kunna nisā'an fauqaṡnataini fa lahunna ṡuluṡā mā tarak(a), wa in kānat wāḥidatan fa lahan-niṣf(u), wa li abawaihi likulli wāḥidim minhumas-sudusu mimmā taraka in kāna lahū walad(un), fa illam yakul lahū waladuw wa wariṡahū abawāhu fa li'ummihiṡ-ṡuluṡ(u), fa in kāna lahū ikhwatun fa li'ummihis-sudusu mim ba‘di waṣiyyatiy yūṣī bihā au dain(in), ābā'ukum wa abnā'ukum, lā tadrūna ayyuhum aqrabu lakum naf‘ā(n), farīḍatam minallāh(i), innallāha kāna ‘alīman ḥakīmā(n).

Нужер лъималазул ирсалъул хӀакъалъулъ Аллагьас нужее амру гьабуна: васасул бутӀа кӀиго ясалъул бутӀаялда бащалъула. Гьел киналго ясал ругони, кӀигоялдаса цӀикӀкӀун, гьезул бутӀа ккола имуществоялъул лъабабилеб кӀиго бутӀа. Цо яс гурони гьечӀони, гьелъие бащдаб щола. Ва эбел-инсуе гьезул щивасе щола имуществоялъул анлъабилеб бутӀа, лъимал ругони. Гьесул лъимал гьечӀого, эбел-инсуе ирс гурони щолеб гьечӀони, эбелалъе лъабабилеб бутӀа щола. Гьесул вацал-яцал ругони, цинги эбелалъе щола анлъабилеб бутӀа. (Гьел рикьиял ккола) гьесул васият (тӀубазабун) яги гьесул налъи (ва бецӀун) хадуб. Дур эбел-инсул ва дур лъималазул хӀакъалъулъ абуни, дуда лъаларо гьезул кинаб дуе цӀикӀкӀун пайда бугебали. Гьеб буго Аллагьасул хӀукму. ХӀакълъунго Аллагь вуго кинабго лъалев, цӀодорав.

۞ وَلَكُمْ نِصْفُ مَا تَرَكَ اَزْوَاجُكُمْ اِنْ لَّمْ يَكُنْ لَّهُنَّ وَلَدٌ ۚ فَاِنْ كَانَ لَهُنَّ وَلَدٌ فَلَكُمُ الرُّبُعُ مِمَّا تَرَكْنَ مِنْۢ بَعْدِ وَصِيَّةٍ يُّوْصِيْنَ بِهَآ اَوْ دَيْنٍ ۗ وَلَهُنَّ الرُّبُعُ مِمَّا تَرَكْتُمْ اِنْ لَّمْ يَكُنْ لَّكُمْ وَلَدٌ ۚ فَاِنْ كَانَ لَكُمْ وَلَدٌ فَلَهُنَّ الثُّمُنُ مِمَّا تَرَكْتُمْ مِّنْۢ بَعْدِ وَصِيَّةٍ تُوْصُوْنَ بِهَآ اَوْ دَيْنٍ ۗ وَاِنْ كَانَ رَجُلٌ يُّوْرَثُ كَلٰلَةً اَوِ امْرَاَةٌ وَّلَهٗٓ اَخٌ اَوْ اُخْتٌ فَلِكُلِّ وَاحِدٍ مِّنْهُمَا السُّدُسُۚ فَاِنْ كَانُوْٓا اَكْثَرَ مِنْ ذٰلِكَ فَهُمْ شُرَكَاۤءُ فِى الثُّلُثِ مِنْۢ بَعْدِ وَصِيَّةٍ يُّوْصٰى بِهَآ اَوْ دَيْنٍۙ غَيْرَ مُضَاۤرٍّ ۚ وَصِيَّةً مِّنَ اللّٰهِ ۗ وَاللّٰهُ عَلِيْمٌ حَلِيْمٌۗ

wa lakum niṣfu mā taraka azwājukum illam yakul lahunna walad(un), fa in kāna lahunna waladun fa lakumur-rubu‘u mimmā tarakna mim ba‘di waṣiyyatiy yūṣīna bihā au dain(in), wa lahunnar-rubu‘u mimmā taraktum illam yakul lakum walad(un), fa in kāna lakum waladun fa lahunnaṡ-ṡumunu mimmā taraktum mim ba‘di waṣiyyatiy tūṣūna bihā au dain(in), wa in kāna rajuluy yūraṡu kalālatan awimra'atuw wa lahū akhun au ukhtun fa likulli wāḥidatim minhumas-sudus(u), fa in kānū akṡara min żālika fa hum syurakā'u fiṡ-ṡuluṡi mim ba‘di waṣiyyatiy yūṣā bihā au dain(in), gaira muḍārr(in), waṣiyyatam minallāh(i), wallāhu ‘alīmun ḥalīm(un).

Ва нужер бутӀа (росаз) буго нужер руччабаз тараб мал-мулкалъул бащдаб, гьезул лъимал гьечӀони. Гьезул (дур лъадул) лъимал ругони, гьез гьабураб васият (тӀубазабун) хадуб яги (ва гьезул налъаби кьун хадуб) гьез тараб магӀишаталъул ункъабилеб бутӀа дуе щола. Дуца тараб мал-мулкалъул ункъабилеб бутӀа лъадуе щола, лъимал гьечӀони. Нужер лъимал ругони, цинги нужер лъадуе щола нужеца гьабураб васият (тӀубазабун хадуб) яги нужер налъаби (ва кьун хадуб) нужеца тараб мал-мулкалъул микьабилеб бутӀа. Бихьин вукӀа, чӀужугӀадан вукӀа, эменги тун, лъималги тун гьечӀев, амма вац (сейбу) яги яц (сейбу) вугев чи хвани, кӀиябго тайпаялъул вац-яцазул щивасе кьола мал-мулкалъул анлъабилеб бутӀа. Амма цоялдаса цӀикӀкӀун яцалъул вац вугони, цинги гьез лъабабилеб бутӀа цадахъ бикьула, гьес гьабураб (васият тӀубан) хадуб яги (ва бецӀун хадуб) щибго санагӀат гьечӀого (ирсчагӀазе) налъи. Гьединал руго Аллагьасул ризкъиял. Аллагь вуго кинабго лъалев, тӀаса лъугьунев.

تِلْكَ حُدُوْدُ اللّٰهِ ۗ وَمَنْ يُّطِعِ اللّٰهَ وَرَسُوْلَهٗ يُدْخِلْهُ جَنّٰتٍ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُ خٰلِدِيْنَ فِيْهَا ۗ وَذٰلِكَ الْفَوْزُ الْعَظِيْمُ

tilka ḥudūdullāh(i), wa may yuṭi‘illāha wa rasūlahū yudkhilhu jannātin tajrī min taḥtihal-anhāru khālidīna fīhā, wa żālikal-fauzul-‘aẓīm(u).

Гьел руго Аллагьасул гӀурхъаби (закон). Щив чи вугониги Аллагьасе ва Гьесул Аварагасда мутӀигӀлъарав, Гьес гьел лъугьинарула гъоркьан гӀорал чвахулел алжаназде, гьел абадиялъго гьенир чӀела. Ва гьеб ккола кӀудияб бергьенлъи.

وَمَنْ يَّعْصِ اللّٰهَ وَرَسُوْلَهٗ وَيَتَعَدَّ حُدُوْدَهٗ يُدْخِلْهُ نَارًا خَالِدًا فِيْهَاۖ وَلَهٗ عَذَابٌ مُّهِيْنٌ ࣖ

wa may ya‘ṣillāha wa rasūlahū wa yata‘adda ḥudūdahū yudkhilhu nāran khālidan fīhā, wa lahū ‘ażābum muhīn(un).

Ва Аллагьасдаги Расуласдаги мутӀигӀлъичӀев, Гьесул шаргӀалъул гӀорхъаби хвезарурав чи, Аллагьас хӀакълъунго жужахӀалъул цӀадулъ лъола, гьев абадиялъго гьенив хутӀила ва гьесие инжит гьабулеб гӀазабги щвела.

وَالّٰتِيْ يَأْتِيْنَ الْفَاحِشَةَ مِنْ نِّسَاۤىِٕكُمْ فَاسْتَشْهِدُوْا عَلَيْهِنَّ اَرْبَعَةً مِّنْكُمْ ۚ فَاِنْ شَهِدُوْا فَاَمْسِكُوْهُنَّ فِى الْبُيُوْتِ حَتّٰى يَتَوَفّٰىهُنَّ الْمَوْتُ اَوْ يَجْعَلَ اللّٰهُ لَهُنَّ سَبِيْلًا

wal-lātī ya'tīnal-fāḥisyata min nisā'ikum fastasyhidū ‘alaihinna arba‘atam minkum, fa in syahidū fa amsikūhunna fil-buyūti ḥattā yatawaffāhunnal-mautu au yaj‘alallāhu lahunna sabīlā(n).

Нужер руччабазда гьоркьоса хъубал ишал гьарулел руччабазе нужеда гьоркьоса ункъо нугӀлъи гьабе (гьелъие нугӀлъи гьабулел). Гьез шагьадат гьабун бугони, гьел (руччаби) рокъор жанир тӀаме гьел хвезегӀан, яги Аллагьас гьезие (батӀияб) нух бахъизегӀан.

وَالَّذٰنِ يَأْتِيٰنِهَا مِنْكُمْ فَاٰذُوْهُمَا ۚ فَاِنْ تَابَا وَاَصْلَحَا فَاَعْرِضُوْا عَنْهُمَا ۗ اِنَّ اللّٰهَ كَانَ تَوَّابًا رَّحِيْمًا

wal-lażāni ya'tiyānihā minkum fa āżūhumā, fa in tābā wa aṣlaḥā fa a‘riḍū ‘anhumā, innallāha kāna tawwābar raḥīmā(n).

Нужеда гьоркьоса хъубаб иш гьабурав кӀиго чиясеги тамихӀ гьабе. Гьел кӀиялго тавбу гьабун, жалго лъикӀлъизарулел ругони, гьел рукӀине риччай. ХӀакълъунго Аллагь вуго тавбу къабул гьабулев, гурхӀулев.

اِنَّمَا التَّوْبَةُ عَلَى اللّٰهِ لِلَّذِيْنَ يَعْمَلُوْنَ السُّوْۤءَ بِجَهَالَةٍ ثُمَّ يَتُوْبُوْنَ مِنْ قَرِيْبٍ فَاُولٰۤىِٕكَ يَتُوْبُ اللّٰهُ عَلَيْهِمْ ۗ وَكَانَ اللّٰهُ عَلِيْمًا حَكِيْمًا

innamat-taubatu ‘alallāhi lil-lażīna ya‘malūnas-sū'a bijahālatin ṡumma yatūbūna min qarībin fa ulā'ika yatūbullāhu ‘alaihim, wa kānallāhu ‘alīman ḥakīmā(n).

ХӀакълъунго, Аллагьасде тавбу гьаби гӀицӀго жагьиллъиялъ квешал гӀамалал гьарурал, цинги гьебсагӀатго тавбу гьабулел чагӀазе гурони букӀунаро. Гьезул тавбу буго Аллагьас къабул гьабулеб. Аллагь вуго кинабго лъалев, гӀакъилав.

وَلَيْسَتِ التَّوْبَةُ لِلَّذِيْنَ يَعْمَلُوْنَ السَّيِّاٰتِۚ حَتّٰىٓ اِذَا حَضَرَ اَحَدَهُمُ الْمَوْتُ قَالَ اِنِّيْ تُبْتُ الْـٰٔنَ وَلَا الَّذِيْنَ يَمُوْتُوْنَ وَهُمْ كُفَّارٌ ۗ اُولٰۤىِٕكَ اَعْتَدْنَا لَهُمْ عَذَابًا اَلِيْمًا

wa laisatit-taubatu lil-lażīna ya‘malūnas-sayyi'āt(i), ḥattā iżā ḥaḍara aḥadahumul-mautu qāla innī tubtul-āna wa lal-lażīna yamūtūna wa hum kuffār(un), ulā'ika a‘tadnā lahum ‘ażāban alīmā(n).

Квешлъи гьабулезул тавбу букӀунаро, гьезул цоясда хвел тӀаде щведал, гьес абизегӀан: «Дун гьанже унго-унголъунги тавбу гьабуна», - ян. Яги (тавбу къабул гьабуларо) куфруялда рукӀаго хвараздасан. Гьединазе Нижеца хӀадурун буго унтараб гӀазаб.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا يَحِلُّ لَكُمْ اَنْ تَرِثُوا النِّسَاۤءَ كَرْهًا ۗ وَلَا تَعْضُلُوْهُنَّ لِتَذْهَبُوْا بِبَعْضِ مَآ اٰتَيْتُمُوْهُنَّ اِلَّآ اَنْ يَّأْتِيْنَ بِفَاحِشَةٍ مُّبَيِّنَةٍ ۚ وَعَاشِرُوْهُنَّ بِالْمَعْرُوْفِ ۚ فَاِنْ كَرِهْتُمُوْهُنَّ فَعَسٰٓى اَنْ تَكْرَهُوْا شَيْـًٔا وَّيَجْعَلَ اللّٰهُ فِيْهِ خَيْرًا كَثِيْرًا

yā ayyuhal-lażīna āmanū lā yaḥillu lakum an tariṡun-nisā'a karhā(n), wa lā ta‘ḍulūhunna litażhabū biba‘ḍi mā ātaitumūhunna illā ay ya'tīna bifāḥisyatim mubayyinah(tin), wa ‘āsyirūhunna bil-ma‘rūf(i), fa in karihtumūhunna fa ‘asā an takrahū syai'aw wa yaj‘alallāhu fīhi khairan kaṡīrā(n).

Я муъминзаби! Нужее хӀалал гьечӀо руччаби хӀалица ирсалъе росизе ва гьезие нужеца кьураб жоялъул цо бутӀа нахъе босизе бокьун гьезие къварилъи кьечӀого тезе, гьез унго-унгояб хъубаб гӀамал гьабуни гурони. Ва гьезулгун данде кколеб къагӀидаялъ гьудуллъи гьабе. Дуе гьел рокьичӀони, (гьеб мехалъ сабру гьабе) щайгурелъул батизе бегьула дуе цо жо бокьичӀого хутӀи, Аллагьас гьеб гӀемераб лъикӀлъи гьабун букӀаниги.

وَاِنْ اَرَدْتُّمُ اسْتِبْدَالَ زَوْجٍ مَّكَانَ زَوْجٍۙ وَّاٰتَيْتُمْ اِحْدٰىهُنَّ قِنْطَارًا فَلَا تَأْخُذُوْا مِنْهُ شَيْـًٔا ۗ اَتَأْخُذُوْنَهٗ بُهْتَانًا وَّاِثْمًا مُّبِيْنًا

wa in arattumustibdāla zaujim makāna zauj(in), wa ātaitum iḥdāhunna qinṭāran falā ta'khużū minhu syai'ā(n), ata'khużūnahū buhtānaw wa iṡmam mubīnā(n).

Дур цо чӀужу цогидай хисизе бокьани, гьезул цоясе дуца гӀемераб бечелъи кьун бугони, дуца гьелдаса щибго жо нахъе босуге. Гьереси гӀайибги гӀунтӀизабун, загьирлъараб мунагьги (баччун) нахъе босилищ дуца гьеб?

وَكَيْفَ تَأْخُذُوْنَهٗ وَقَدْ اَفْضٰى بَعْضُكُمْ اِلٰى بَعْضٍ وَّاَخَذْنَ مِنْكُمْ مِّيْثَاقًا غَلِيْظًا

wa kaifa ta'khużūnahū wa qad afḍā ba‘ḍukum ilā ba‘ḍiw wa akhażna minkum mīṡāqan galīẓā(n).

Ва кин нужеца гьеб нахъе босилеб, нуж цоцада гьоркьор гӀагарлъун рукӀун (рос-лъади хӀисабалда), гьез (нужер лъадуца) нужедаса щулияб къотӀи-къай (ригьиналъул гьоркьоблъи) босун хадуб.

وَلَا تَنْكِحُوْا مَا نَكَحَ اٰبَاۤؤُكُمْ مِّنَ النِّسَاۤءِ اِلَّا مَا قَدْ سَلَفَ ۗ اِنَّهٗ كَانَ فَاحِشَةً وَّمَقْتًاۗ وَسَاۤءَ سَبِيْلًا ࣖ

wa lā tankiḥū mā nakaḥa ābā'ukum minan-nisā'i illā mā qad salaf(a), innahū kāna fāḥisyataw wa maqtā(n), wa sā'a sabīlā(n).

Дур инсуца ячарай чӀужуги ячуге, цебе заманалда гурони. ХӀакъикъаталдаги, гьеб иш цӀакъ хъубаб ва рихараб (Аллагьасда) нухазул бищунго квешаб (бахъараб) иш ккола.

حُرِّمَتْ عَلَيْكُمْ اُمَّهٰتُكُمْ وَبَنٰتُكُمْ وَاَخَوٰتُكُمْ وَعَمّٰتُكُمْ وَخٰلٰتُكُمْ وَبَنٰتُ الْاَخِ وَبَنٰتُ الْاُخْتِ وَاُمَّهٰتُكُمُ الّٰتِيْٓ اَرْضَعْنَكُمْ وَاَخَوٰتُكُمْ مِّنَ الرَّضَاعَةِ وَاُمَّهٰتُ نِسَاۤىِٕكُمْ وَرَبَاۤىِٕبُكُمُ الّٰتِيْ فِيْ حُجُوْرِكُمْ مِّنْ نِّسَاۤىِٕكُمُ الّٰتِيْ دَخَلْتُمْ بِهِنَّۖ فَاِنْ لَّمْ تَكُوْنُوْا دَخَلْتُمْ بِهِنَّ فَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ ۖ وَحَلَاۤىِٕلُ اَبْنَاۤىِٕكُمُ الَّذِيْنَ مِنْ اَصْلَابِكُمْۙ وَاَنْ تَجْمَعُوْا بَيْنَ الْاُخْتَيْنِ اِلَّا مَا قَدْ سَلَفَ ۗ اِنَّ اللّٰهَ كَانَ غَفُوْرًا رَّحِيْمًا ۔

Ḥurrimat ‘alaikum ummahātukum wa banātukum wa akhawātukum wa ‘ammātukum wa khālātukum wa banātul-akhi wa banātul-ukhti wa ummahātukumul-lātī arḍa‘nakum wa akhawātukum minar-raḍā‘ati wa ummahātu nisā'ikum wa rabā'ibukumul-lātī fī ḥujūrikum min nisā'ikumul-lātī dakhaltum bihinn(a), fa illam takūnū dakhaltum bihinna falā junāḥa ‘alaikum, wa ḥalā'ilu abnā'ikumul-lażīna min aṣlābikum, wa an tajma‘ū bainal-ukhtaini illā mā qad salaf(a), innallāha kāna gafūrar raḥīmā(n).

ХӀарамаб жо ккола нужее (ригьин гьабизе) нужерго улбузе, нужерго ясазеги, нужерго яцазеги, нужерго инсул яцазеги, нужерго эбелалъул яцазеги, нужерго вацазул ясалги, нужерго яцазул ясалги, нужер улбузе нуж гьуин гьарурал, нужерго яцал гьуинлъиялдалъун, нужерго лъадул улбул (васазул лъимал), нужерго лъадиби (вацал) нужерго лъадиби. лъида цадахъ нужеца росасе ун рукӀарал, амма нужеца гьезулгун росасе ун гьечӀони (ва гьел ратӀа гьарун ругони), нужеда тӀад мунагь гьечӀо (гьезие росасе ине), (ва нужее гьукъараб) нужерго васазул (нусазул) лъадиби рукӀин, ва (гьукъараб) цоцалъ рачине (ригьиналда) кӀиго яц that occurst the pa, except. ХӀакълъунго Аллагь тӀаса лъугьунев, гурхӀулев вуго

۞ وَالْمُحْصَنٰتُ مِنَ النِّسَاۤءِ اِلَّا مَا مَلَكَتْ اَيْمَانُكُمْ ۚ كِتٰبَ اللّٰهِ عَلَيْكُمْ ۚ وَاُحِلَّ لَكُمْ مَّا وَرَاۤءَ ذٰلِكُمْ اَنْ تَبْتَغُوْا بِاَمْوَالِكُمْ مُّحْصِنِيْنَ غَيْرَ مُسٰفِحِيْنَ ۗ فَمَا اسْتَمْتَعْتُمْ بِهٖ مِنْهُنَّ فَاٰتُوْهُنَّ اُجُوْرَهُنَّ فَرِيْضَةً ۗوَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ فِيْمَا تَرَاضَيْتُمْ بِهٖ مِنْۢ بَعْدِ الْفَرِيْضَةِۗ اِنَّ اللّٰهَ كَانَ عَلِيْمًا حَكِيْمًا

wal-muḥṣanātu minan-nisā'i illā mā malakat aimānukum, kitāballāhi ‘alaikum, wa uḥilla lakum mā warā'a żālikum an tabtagū bi'amwālikum muḥṣinīna gaira musāfiḥīn(a), famastamta‘tum bihī minhunna fa ātūhunna ujūrahunna farīḍah(tan), wa lā junāḥa ‘alaikum fīmā tarāḍaitum bihī mim ba‘dil-farīḍah(ti), innallāha kāna ‘alīman ḥakīmā(n).

Ва (гьединго дуе хӀарамаб буго) росасе ун йигей чӀужугӀадан, Аллагьас дуе хъвараб къагӀидаялъ дуе ругел руччабазул лагъзал (рагъул асирал) гурони. Гьединал (руччаби) гурел нужееги изну буго, нужеца нужерго бечелъиялдалъун гьезие росасе ине ва зина гьабичӀого чӀезе хӀаракат бахъани. Гьединлъидал гьездасан дуе щвараб лазат сабаблъун дуца гьезие дурго магьари тӀадаблъун кье. Амма кӀвар гьечӀо нуж кӀиялго цоцадаса махӀрумлъун рукӀин чӀезабуни, гьеб чӀезабун хадуб. ХӀакълъунго Аллагь вуго кинабго лъалев, цӀодорав.

وَمَنْ لَّمْ يَسْتَطِعْ مِنْكُمْ طَوْلًا اَنْ يَّنْكِحَ الْمُحْصَنٰتِ الْمُؤْمِنٰتِ فَمِنْ مَّا مَلَكَتْ اَيْمَانُكُمْ مِّنْ فَتَيٰتِكُمُ الْمُؤْمِنٰتِۗ وَاللّٰهُ اَعْلَمُ بِاِيْمَانِكُمْ ۗ بَعْضُكُمْ مِّنْۢ بَعْضٍۚ فَانْكِحُوْهُنَّ بِاِذْنِ اَهْلِهِنَّ وَاٰتُوْهُنَّ اُجُوْرَهُنَّ بِالْمَعْرُوْفِ مُحْصَنٰتٍ غَيْرَ مُسٰفِحٰتٍ وَّلَا مُتَّخِذٰتِ اَخْدَانٍ ۚ فَاِذَآ اُحْصِنَّ فَاِنْ اَتَيْنَ بِفَاحِشَةٍ فَعَلَيْهِنَّ نِصْفُ مَا عَلَى الْمُحْصَنٰتِ مِنَ الْعَذَابِۗ ذٰلِكَ لِمَنْ خَشِيَ الْعَنَتَ مِنْكُمْ ۗ وَاَنْ تَصْبِرُوْا خَيْرٌ لَّكُمْ ۗ وَاللّٰهُ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ ࣖ

wa mal lam yastaṭi‘ minkum ṭaulan ay yankiḥal-muḥṣanātil-mu'mināti fa mim mā malakat aimānukum min fatayātikumul-mu'mināt(i), wallāhu a‘lamu bi'īmānikum, ba‘ḍukum mim ba‘ḍ(in), fankiḥūhunna bi'iżni ahlihinna wa ātūhunna ujūrahunna bil-ma‘rūfi muḥṣanātin gaira musāfiḥātiw wa lā muttakhiżāti akhdān(in), fa iżā uḥṣinna fa in ataina bifāḥisyatin fa ‘alaihinna niṣfu mā ‘alal-muḥṣanāti minal-‘ażāb(i), żālika limay khasyial-‘anata minkum, wa an taṣbirū khairul lakum, wallāhu gafūrur raḥīm(un).

Нужеда гьоркьоса муъминай эркенай чӀужугӀадан ячине рес гьечӀев чиясе, (гьесие хӀалалаб жо ккола нужер лагъзадерида гьоркьоса муъминай чӀужугӀадан ячине. Аллагьасда лъала нужер иман. Нужер цо-цоял цоцадаса руго (Адамилги ХӀаваялъулги наслу), гьединлъидал гьезие росасе ине бегьула гьезул устарзабазул изнуялдалъун ва гьезие росасе кьезе бегьуларо, гьезие росасе кьезе бегьуларо. зина гьабулел, яги (яги) цогидал бихьиназул рукъалъул хӀайваналлъун росарал руччаби.Если они женаты (с мужами), но совершают непристойность (зина), то (наказание) для них составляет половину того, что у которых не имеют мужей (у кого не имеют мужей) (Разрешение жениться на рабствах) hafrorseldship is for them who). Амма нужеца сабру гьабуни, гьеб нужее лъикӀаб буго Аллагь тӀаса лъугьунев, гурхӀулев.

يُرِيْدُ اللّٰهُ لِيُبَيِّنَ لَكُمْ وَيَهْدِيَكُمْ سُنَنَ الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِكُمْ وَيَتُوْبَ عَلَيْكُمْ ۗ وَاللّٰهُ عَلِيْمٌ حَكِيْمٌ

yurīdullāhu liyubayyina lakum wa yahdiyakum sunanal-lażīna min qablikum wa yatūba ‘alaikum, wallāhu ‘alīmun ḥakīm(un).

Аллагьасе бокьун бугин нужеда (Жиндирго къанун) бичӀчӀизабизе, нужеда цере рукӀаразул (аварагзабазул ва диниял гӀадамазул) нухал рихьизаризе ва гьес нужер тавбу къабул гьабула. Аллагь вуго кинабго лъалев, гӀакъилав.

وَاللّٰهُ يُرِيْدُ اَنْ يَّتُوْبَ عَلَيْكُمْ ۗ وَيُرِيْدُ الَّذِيْنَ يَتَّبِعُوْنَ الشَّهَوٰتِ اَنْ تَمِيْلُوْا مَيْلًا عَظِيْمًا

wallāhu yurīdu ay yatūba ‘alaikum, wa yurīdul-lażīna yattabi‘ūnasy-syahawāti an tamīlū mailan ‘aẓīmā(n).

Ва Аллагьасе бокьун буго нужер тавбу къабул гьабизе, жидерго шагьватазда нахърилълъарал чагӀазе бокьун буго нуж кӀванагӀан рикӀкӀалъизе (хӀакъикъаталдаса).

يُرِيْدُ اللّٰهُ اَنْ يُّخَفِّفَ عَنْكُمْ ۚ وَخُلِقَ الْاِنْسَانُ ضَعِيْفًا

yurīdullāhu ay yukhaffifa ‘ankum, wa khuliqal-insānu ḍa‘īfā(n).

Аллагьасе бокьун буго дуе бигьалъи кьезе, инсан загӀипавлъун вижун вугелъул.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَأْكُلُوْٓا اَمْوَالَكُمْ بَيْنَكُمْ بِالْبَاطِلِ اِلَّآ اَنْ تَكُوْنَ تِجَارَةً عَنْ تَرَاضٍ مِّنْكُمْ ۗ وَلَا تَقْتُلُوْٓا اَنْفُسَكُمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ كَانَ بِكُمْ رَحِيْمًا

yā ayyuhal-lażīna āmanū lā ta'kulū amwālakum bainakum bil-bāṭili illā an takūna tijāratan ‘an tarāḍim minkum, wa lā taqtulū anfusakum, innallāha kāna bikum raḥīmā(n).

Я, иман лъурал гӀадамал! Нужеда гьоркьоб цоцазе разилъиялдалъун гьабулеб даран-базаралда гурони, гьересияб къагӀидаялъ цоцазул бечелъи хӀалтӀизабуге. Ва мунго чӀваге. ХӀакълъунго Аллагь вуго нужеда гурхӀулев.

وَمَنْ يَّفْعَلْ ذٰلِكَ عُدْوَانًا وَّظُلْمًا فَسَوْفَ نُصْلِيْهِ نَارًا ۗوَكَانَ ذٰلِكَ عَلَى اللّٰهِ يَسِيْرًا

wa may yaf‘al żālika ‘udwānaw wa ẓulman fa saufa nuṣlīhi nārā(n), wa kāna żālika ‘alallāhi yasīrā(n).

Ва лъицаниги гьеб шаргӀ хвезабулеб, зулму гьабулеб къагӀидаялъ гьабурав чи, Нижеца гьев жужахӀалде ккезавила. Гьеб бигьа буго Аллагьасе .

اِنْ تَجْتَنِبُوْا كَبَاۤىِٕرَ مَا تُنْهَوْنَ عَنْهُ نُكَفِّرْ عَنْكُمْ سَيِّاٰتِكُمْ وَنُدْخِلْكُمْ مُّدْخَلًا كَرِيْمًا

in tajtanibū kabā'ira mā tunhauna ‘anhu nukaffir ‘ankum sayyi'ātikum wa nudkhilkum mudkhalan karīmā(n).

Нужее гьукъарал кӀудиял мунагьаздаса нуж рикӀкӀалъани, Нижеца нужер мунагьал чурила ва нуж хирияб рукъалде (алжаналде) лъугьинарила.

وَلَا تَتَمَنَّوْا مَا فَضَّلَ اللّٰهُ بِهٖ بَعْضَكُمْ عَلٰى بَعْضٍ ۗ لِلرِّجَالِ نَصِيْبٌ مِّمَّا اكْتَسَبُوْا ۗ وَلِلنِّسَاۤءِ نَصِيْبٌ مِّمَّا اكْتَسَبْنَ ۗوَسْـَٔلُوا اللّٰهَ مِنْ فَضْلِهٖ ۗ اِنَّ اللّٰهَ كَانَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيْمًا

wa lā tatamannau mā faḍḍalallāhu bihī ba‘ḍakum ‘alā ba‘ḍ(in), lir-rijāli naṣībum mimmaktasabū, wa lin-nisā'i naṣībum mimmaktasabn(a), was'alullāha min faḍlih(ī), innallāha kāna bikulli syai'in ‘alīmā(n).

Аллагьас нужер цо-цоязе цогидаздаса тӀадегӀан кьураб рахӀматалъухъ хӀасрат гьабуге. Бихьиназе жидецаго хӀалтӀизабураб жоялъул бутӀа, руччабазе жидецаго хӀалтӀизабураб жоялъул бутӀа. Аллагьасда гьаре Гьесул рахӀматалъул цо бутӀа. ХӀакълъунго Аллагь вуго кинабго лъалев.

وَلِكُلٍّ جَعَلْنَا مَوَالِيَ مِمَّا تَرَكَ الْوَالِدٰنِ وَالْاَقْرَبُوْنَ ۗ وَالَّذِيْنَ عَقَدَتْ اَيْمَانُكُمْ فَاٰتُوْهُمْ نَصِيْبَهُمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ كَانَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ شَهِيْدًا ࣖ

wa likullin ja‘alnā mawāliya mimmā tarakal-wālidāni wal-aqrabūn(a), wal-lażīna ‘aqadat aimānukum fa ātūhum naṣībahum, innallāha kāna ‘alā kulli syai'in syahīdā(n).

Ва щивасе (бихьинасеги чӀужугӀаданалъеги) Нижеца ирсилал чӀезарун руго гьесул эбел-инсуцаги гьесул гӀагарлъиялъги нахъе тараб жоялъухъ. Дуца гьа барал чагӀазеги кье гьезие гьезул бутӀа. ХӀакълъунго Аллагь вуго сундуего нугӀ.

اَلرِّجَالُ قَوَّامُوْنَ عَلَى النِّسَاۤءِ بِمَا فَضَّلَ اللّٰهُ بَعْضَهُمْ عَلٰى بَعْضٍ وَّبِمَآ اَنْفَقُوْا مِنْ اَمْوَالِهِمْ ۗ فَالصّٰلِحٰتُ قٰنِتٰتٌ حٰفِظٰتٌ لِّلْغَيْبِ بِمَا حَفِظَ اللّٰهُ ۗوَالّٰتِيْ تَخَافُوْنَ نُشُوْزَهُنَّ فَعِظُوْهُنَّ وَاهْجُرُوْهُنَّ فِى الْمَضَاجِعِ وَاضْرِبُوْهُنَّ ۚ فَاِنْ اَطَعْنَكُمْ فَلَا تَبْغُوْا عَلَيْهِنَّ سَبِيْلًا ۗاِنَّ اللّٰهَ كَانَ عَلِيًّا كَبِيْرًا

ar-rijālu qawwāmūna ‘alan-nisā'i bimā faḍḍalallāhu ba‘ḍahum ‘alā ba‘ḍiw wa bimā anfaqū min amwālihim, faṣ-ṣāliḥātu qānitātun ḥāfiẓātul lil-gaibi bimā ḥafiẓallāh(u), wal-lātī takhāfūna nusyūzahunna fa ‘iẓūhunna wahjurūhunna fil-maḍāji‘i waḍribūhunn(a), fa in aṭa‘nakum falā tabgū ‘alaihinna sabīlā(n), innallāha kāna ‘aliyyan kabīrā(n).

Бихьинал (росал) ккола руччабазул (лъадул) цӀунулеллъун, щай гурелъул Аллагьас гьезул цо-цоял (бихьиназул) цогидаздаса (руччабазул) тӀаса рищарал рукӀиналъ, гьез (бихьиназул) жидерго бечелъиялдаса квербакъи гьабулеб букӀиналъ. Гьединлъидал диниял руччаби ккола (Аллагьасе) мутӀигӀлъулел ва (росал) сверухъ гьечӀеб мехалъ жидерго ургъел гьабулел, Аллагьас (гьезул) ургъел гьабун букӀиналъ. Нусюзалъул нужеца ургъел гьабулел руччабазе нужеца гьезие малъа-хъваял гьаризе ккола, бусада (батӀа-батӀаго бусада) тезе ккола, (хӀажалъи ккани) рухизе ккола. Амма гьел дуе мутӀигӀлъулел ругони, гьезие къварилъи ккезабизе гӀиллаби ралагьуге. ХӀакълъунго Аллагь вуго ТӀадегӀанав, КӀудияв.

وَاِنْ خِفْتُمْ شِقَاقَ بَيْنِهِمَا فَابْعَثُوْا حَكَمًا مِّنْ اَهْلِهٖ وَحَكَمًا مِّنْ اَهْلِهَا ۚ اِنْ يُّرِيْدَآ اِصْلَاحًا يُّوَفِّقِ اللّٰهُ بَيْنَهُمَا ۗ اِنَّ اللّٰهَ كَانَ عَلِيْمًا خَبِيْرًا

wa in khiftum syiqāqa bainihimā fab‘aṡū ḥakamam min ahlihī wa ḥakamam min ahlihā, iy yurīdā iṣlāḥay yuwaffiqillāhu bainahumā, innallāha kāna ‘alīman khabīrā(n).

Гьезда гьоркьоб дагӀба ккеялдаса мун хӀинкъун вугони, бихьиназул агьлуялдасаги рекъел гьабулев чиги чӀужугӀаданалъул агьлуялдасаги рекъел гьабулевги витӀе. Гьезул кӀияздаго рекъел гьабизе къасд гьабуни, Аллагьас гьезие хӀакълъунго тавпикъ гьабила. ХӀакълъунго Аллагь вуго кинабго лъалев, кинабго лъалев.

۞ وَاعْبُدُوا اللّٰهَ وَلَا تُشْرِكُوْا بِهٖ شَيْـًٔا وَّبِالْوَالِدَيْنِ اِحْسَانًا وَّبِذِى الْقُرْبٰى وَالْيَتٰمٰى وَالْمَسٰكِيْنِ وَالْجَارِ ذِى الْقُرْبٰى وَالْجَارِ الْجُنُبِ وَالصَّاحِبِ بِالْجَنْۢبِ وَابْنِ السَّبِيْلِۙ وَمَا مَلَكَتْ اَيْمَانُكُمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ لَا يُحِبُّ مَنْ كَانَ مُخْتَالًا فَخُوْرًاۙ

wa‘budullāha wa lā tusyrikū bihī syai'aw wa bil-wālidaini iḥsānaw wa biżil-qurbā wal-yatāmā wal-masākīni wal-jāri żil-qurbā wal-jāril-junubi waṣ-ṣāḥibi bil-jambi wabnis-sabīl(i), wa mā malakat aimānukum, innallāha lā yuḥibbu man kāna mukhtālan fakhūrā(n).

Аллагьасе гӀибадатги гьабе, гьесда щибго жо жубаге. Ва лъикӀал рукӀа эбел-инсуда, гӀагарал гӀагарлъиялда, бесдалазда, мискинзабазда, гӀагарал ва рикӀкӀадал мадугьалзабазда, цадахъ хӀалтӀулезда, Ибн Сабилида ва нужер ругел бокьарал лагъзадерида. ХӀакълъунго, Аллагьасе рокьуларо чӀухӀарал ва жидедаса чӀухӀарал гӀадамал;

ۨالَّذِيْنَ يَبْخَلُوْنَ وَيَأْمُرُوْنَ النَّاسَ بِالْبُخْلِ وَيَكْتُمُوْنَ مَآ اٰتٰىهُمُ اللّٰهُ مِنْ فَضْلِهٖۗ وَاَعْتَدْنَا لِلْكٰفِرِيْنَ عَذَابًا مُّهِيْنًاۚ

al-lażīna yabkhalūna wa ya'murūnan-nāsa bil-bukhli wa yaktumūna mā ātāhumullāhu min faḍlih(ī), wa a‘tadnā lil-kāfirīna ‘ażābam muhīnā(n).

(Ай) къварилъи гьабулел, цогидазда къварилъи гьабизе амру гьабулел, Аллагьас жидее кьураб рахӀмат бахчулел. Нижеца капурзабазе хӀадур гьабуна хӀакъир гьабулеб гӀазаб.

وَالَّذِيْنَ يُنْفِقُوْنَ اَمْوَالَهُمْ رِئَاۤءَ النَّاسِ وَلَا يُؤْمِنُوْنَ بِاللّٰهِ وَلَا بِالْيَوْمِ الْاٰخِرِ ۗ وَمَنْ يَّكُنِ الشَّيْطٰنُ لَهٗ قَرِيْنًا فَسَاۤءَ قَرِيْنًا

wal-lażīna yunfiqūna amwālahum ri'ā'an-nasi wa lā yu'minūna billāhi wa lā bil-yaumil ākhir(i), wa may yakunisy-syaiṭānu lahū qarīnan fasā'a qarīnā(n).

Ва (гьединго) жидерго боцӀи кепалъе ва цогидал гӀадамазда тӀад харж гьабулел (рихьизе ва рецц гьабизе бокьарал), Аллагьасдаги ахират къоялдаги божуларел чагӀи. Щив вугониги илбис гьудуллъун гьавурав чиясда, гьев (лъай) цӀакъ квешав гьудул вуго.

وَمَاذَا عَلَيْهِمْ لَوْ اٰمَنُوْا بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِ وَاَنْفَقُوْا مِمَّا رَزَقَهُمُ اللّٰهُ ۗوَكَانَ اللّٰهُ بِهِمْ عَلِيْمًا

wa māżā ‘alaihim lau āmanū billāhi wal-yaumil-ākhiri wa anfaqū mimmā razaqahumullāh(u), wa kānallāhu bihim ‘alīmā(n).

Ва щиб (дагӀба) гьезул букӀинеб, Аллагьасдаги ахират къоялдаги иман лъун, Аллагьас жидее кьураб ризкъиялъул цо бутӀа харж гьабуни? Ва Аллагь вуго гьезул ахӀвал-хӀал киназдаго лъалев.

اِنَّ اللّٰهَ لَا يَظْلِمُ مِثْقَالَ ذَرَّةٍ ۚوَاِنْ تَكُ حَسَنَةً يُّضٰعِفْهَا وَيُؤْتِ مِنْ لَّدُنْهُ اَجْرًا عَظِيْمًا

innallāha lā yaẓlimu miṡqāla żarrah(tin), wa in taku ḥasanatay yuḍā‘ifhā wa yu'ti mil ladunhu ajran ‘aẓīmā(n).

ХӀакъикъаталдаги, Аллагьас зарра гӀадаб кӀудияв чиясдацин зулму гьабиларо, лъикӀлъи (зарра гӀадаб гьитӀинаб) букӀунеб батани, хӀакъикъаталдаги Аллагьас гьеб гӀемерлъизабула ва жиндирго рахъалдасан кӀудияб кири кьола.

فَكَيْفَ اِذَا جِئْنَا مِنْ كُلِّ اُمَّةٍۢ بِشَهِيْدٍ وَّجِئْنَا بِكَ عَلٰى هٰٓؤُلَاۤءِ شَهِيْدًاۗ

fa kaifa iżā ji'nā min kulli ummatim bisyahīdiw wa ji'nā bika ‘alā hā'ulā'i syahīdā(n).

Ва щиб букӀинеб (капурзабазул хӀал) Нижеца щибаб умматалдаса нугӀ (Расул) вачани ва мун (МухӀамад) гьезда тӀад нугӀлъун вачани?

يَوْمَىِٕذٍ يَّوَدُّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا وَعَصَوُا الرَّسُوْلَ لَوْ تُسَوّٰى بِهِمُ الْاَرْضُۗ وَلَا يَكْتُمُوْنَ اللّٰهَ حَدِيْثًا ࣖ

yauma'iżiy yawaddul-lażīna kafarū wa ‘aṣawur-rasūla lau tusawwā bihimul-arḍ(u), wa lā yaktumūnallāha ḥadīṡā(n).

Гьеб къоялъ капурзабазги, Расуласда (МухӀамадица) мутӀигӀлъичӀезулги хьул букӀуна, Аллагьасдаса кинабгӀаги лъугьа-бахъин бахчизе кӀолеб гьечӀониги, жал ракьалде рахъинаризе (букъизе яги ракьалде щвезегӀан гъуризе).

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَقْرَبُوا الصَّلٰوةَ وَاَنْتُمْ سُكٰرٰى حَتّٰى تَعْلَمُوْا مَا تَقُوْلُوْنَ وَلَا جُنُبًا اِلَّا عَابِرِيْ سَبِيْلٍ حَتّٰى تَغْتَسِلُوْا ۗوَاِنْ كُنْتُمْ مَّرْضٰٓى اَوْ عَلٰى سَفَرٍ اَوْ جَاۤءَ اَحَدٌ مِّنْكُمْ مِّنَ الْغَاۤىِٕطِ اَوْ لٰمَسْتُمُ النِّسَاۤءَ فَلَمْ تَجِدُوْا مَاۤءً فَتَيَمَّمُوْا صَعِيْدًا طَيِّبًا فَامْسَحُوْا بِوُجُوْهِكُمْ وَاَيْدِيْكُمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ كَانَ عَفُوًّا غَفُوْرًا

yā ayyuhal-lażīna āmanū lā taqrabuṣ-ṣalāta wa antum sukārā ḥattā ta‘lamū mā taqūlūna wa lā junuban illā ‘ābirī sabīlin ḥattā tagtasilū, wa in kuntum marḍā au ‘alā safarin au jā'a aḥadum minkum minal-gā'iṭi au lāmastumun-nisā'a falam tajidū mā'an fa tayammamū ṣa‘īdan ṭayyiban famsaḥū biwujūhikum wa aidīkum, innnallāha kāna ‘afuwwan gafūrā(n).

Я муъминзаби! Какалде гӀагарлъулге мехтун вугеб мехалъ, дуца бицунеб жо лъазегӀан, ва (дуца вугеб мехалъ мажгиталде гӀагарлъула) нухдасан гӀицӀго ун гурони, чвердезегӀан (чӀамураб джунуб) жунубалъул хӀалалда вукӀунге. Унтун вугони, яги сапаралда вугони, яги хӀацӀу бахъун хадуб, яги мун чӀужугӀаданалда квер хъван вугони, дур лъим гьечӀони, лъикӀаб (бацӀцӀадаб) ракьандалъун таяммум гьабе; гьумерги квералги гьелдалъун рацӀцӀине (хӀур). ХӀакълъунго Аллагь вуго тӀаса лъугьунев, тӀаса лъугьунев.

اَلَمْ تَرَ اِلَى الَّذِيْنَ اُوْتُوْا نَصِيْبًا مِّنَ الْكِتٰبِ يَشْتَرُوْنَ الضَّلٰلَةَ وَيُرِيْدُوْنَ اَنْ تَضِلُّوا السَّبِيْلَۗ

alam tara ilal-lażīna ūtū naṣībam minal-kitābi yasytarūnaḍ-ḍalālata wa yurīdūna an taḍillus-sabīl(a).

ТӀехьалъул (Тавраталъул) цо бутӀа жидехъе кьурал чагӀазде кӀвар кьоларебищ дуца? Гьез гъалатӀ босана ва гьезие бокьун букӀана мун (битӀараб) нухдаса махӀрумлъизе (рикӀкӀалъизе).

وَاللّٰهُ اَعْلَمُ بِاَعْدَاۤىِٕكُمْ ۗوَكَفٰى بِاللّٰهِ وَلِيًّا ۙوَّكَفٰى بِاللّٰهِ نَصِيْرًا

wallāhu a‘lamu bi'a‘dā'ikum, wa kafā billāhi waliyyaw wa kafā billāhi naṣīrā(n).

Ва Аллагьасда лъикӀ лъала нужер тушбаби. Аллагь гӀела цӀунулевлъун вукӀине ва гӀела Аллагь кумекчилъун вукӀине (нужее).

مِنَ الَّذِيْنَ هَادُوْا يُحَرِّفُوْنَ الْكَلِمَ عَنْ مَّوَاضِعِهٖ وَيَقُوْلُوْنَ سَمِعْنَا وَعَصَيْنَا وَاسْمَعْ غَيْرَ مُسْمَعٍ وَّرَاعِنَا لَيًّاۢ بِاَلْسِنَتِهِمْ وَطَعْنًا فِى الدِّيْنِۗ وَلَوْ اَنَّهُمْ قَالُوْا سَمِعْنَا وَاَطَعْنَا وَاسْمَعْ وَانْظُرْنَا لَكَانَ خَيْرًا لَّهُمْ وَاَقْوَمَۙ وَلٰكِنْ لَّعَنَهُمُ اللّٰهُ بِكُفْرِهِمْ فَلَا يُؤْمِنُوْنَ اِلَّا قَلِيْلًا

minal-lażīna hādū yuḥarrifūnal-kalima ‘am mawāḍi‘ihī wa yaqūlūna sami‘nā wa ‘aṣainā wasma‘ gaira musmi‘iw wa rā‘inā layyam bi'alsinatihim wa ṭa‘nan fid-dīn(i), wa lau annahum qālū sami‘nā wa aṭa‘nā wasma‘ wanẓurnā lakāna khairal lahum wa aqwam(a), wa lākil la‘anahumullāhu bikufrihim falā yu'minūna illā qalīlā(n).

(Ай) жугьутӀазда гьоркьоб, жидерго бакӀалдаса рагӀаби хисулел. Гьез абуна: «Нижеда рагӀана, амма ниж мутӀигӀлъизе гьечӀо», - ян. Ва (гьезги абуна), «ГӀенекке», гьебго заманалда (дуда МухӀамад хӀакъикъаталдаги) щибго рагӀичӀо. Ва (гьез абула), «Рааъина» мацӀги бекун, дин какун. Гьез абулеб букӀарабани: «Ниж рагӀула, мутӀигӀлъула, гӀенеккула, нижеде кӀвар кьола», - ян, гьеб гьезие лъикӀаб букӀинаан ва битӀараб букӀинаан, амма Аллагьас гьезие нагӀана кьуна, гьезул куфру сабаблъун. ЦӀакъ дагьал гурони гьел божуларо.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْكِتٰبَ اٰمِنُوْا بِمَا نَزَّلْنَا مُصَدِّقًا لِّمَا مَعَكُمْ مِّنْ قَبْلِ اَنْ نَّطْمِسَ وُجُوْهًا فَنَرُدَّهَا عَلٰٓى اَدْبَارِهَآ اَوْ نَلْعَنَهُمْ كَمَا لَعَنَّآ اَصْحٰبَ السَّبْتِ ۗ وَكَانَ اَمْرُ اللّٰهِ مَفْعُوْلًا

yā ayyuhal-lażīna ūtul-kitāba āminū bimā nazzalnā muṣaddiqal limā ma‘akum min qabli an naṭmisa wujūhan fa naruddahā ‘alā adbārihā au nal‘anahum kamā la‘annā aṣḥābas-sabt(i), wa kāna amrullāhi maf‘ūlā(n).

Я ТӀехь кьураб халкъ! Нужеда цадахъ бугеб ТӀехь тасдикъ гьабулеб Нижеца рещтӀараб жоялда (Къуръаналда) божа, Нижеца (нужер) гьурмал хисилалде, цинги Нижеца гьел нахъе руссинарула яги Нижеца гьезие нагӀана кьола, шамат къоялъ (шамат къоялъ) Нижеца нагӀана кьолеб гӀадин. Ва Аллагьасул амру чӀванкъотӀун хӀалтӀизабизе бугилан.

اِنَّ اللّٰهَ لَا يَغْفِرُ اَنْ يُّشْرَكَ بِهٖ وَيَغْفِرُ مَا دُوْنَ ذٰلِكَ لِمَنْ يَّشَاۤءُ ۚ وَمَنْ يُّشْرِكْ بِاللّٰهِ فَقَدِ افْتَرٰٓى اِثْمًا عَظِيْمًا

innallāha lā yagfiru ay yusyraka bihī wa yagfiru mā dūna żālika limay yasyā'(u), wa may yusyrik billāhi fa qadiftarā iṡman ‘aẓīmā(n).

ХӀакълъунго, Аллагьас (мунагь) тӀаса лъугьунаро Жиндие ширк гьабиялдаса (ширк), ва (ширк) гуреб цогидаб (мунагь) тӀаса лъугьуна Жиндие бокьарав чиясе. Аллагьасда гӀахьал гьавурав чияс кӀудияб мунагь гьабуна.

اَلَمْ تَرَ اِلَى الَّذِيْنَ يُزَكُّوْنَ اَنْفُسَهُمْ ۗ بَلِ اللّٰهُ يُزَكِّيْ مَنْ يَّشَاۤءُ وَلَا يُظْلَمُوْنَ فَتِيْلًا

alam tara ilal-lażīna yuzakkūna anfusahum, balillāhu yuzakkī may yasyā'u wa lā yuẓlamūna fatīlā(n).

Жалго хирияллъун рикӀкӀунел гӀадамазде (жугьутӀазде ва христианазде) кӀвар кьоларищ дуца? ХӀакъикъаталдаги Аллагьас жиндиего бокьарав чи вацӀцӀад гьавула ва гьезие дагьабниги зулму гьабуларо.

اُنْظُرْ كَيْفَ يَفْتَرُوْنَ عَلَى اللّٰهِ الْكَذِبَۗ وَكَفٰى بِهٖٓ اِثْمًا مُّبِيْنًا ࣖ

unẓur kaifa yaftarūna ‘alallāhil-każib(a), wa kafā bihī iṡmam mubīnā(n).

Балагье, Аллагьасда данде гьез гьереси ургъулеб куц! Ва гьеб иш унго-унгояб мунагьлъун лъугьине гӀола (гьезие).

اَلَمْ تَرَ اِلَى الَّذِيْنَ اُوْتُوْا نَصِيْبًا مِّنَ الْكِتٰبِ يُؤْمِنُوْنَ بِالْجِبْتِ وَالطَّاغُوْتِ وَيَقُوْلُوْنَ لِلَّذِيْنَ كَفَرُوْا هٰٓؤُلَاۤءِ اَهْدٰى مِنَ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا سَبِيْلًا

alam tara ilal-lażīna ūtū naṣībam minal-kitābi yu'minūna bil-jibti waṭ-ṭāgūti wa yaqūlūna lil-lażīna kafarū hā'ulā'i ahdā minal-lażīna āmanū sabīlā(n).

ТӀехьалъул (Тавраталъул) бутӀа жидехъе кьурал чагӀазде кӀвар кьечӀищ дуца? Гьел иман лъуна Жибталда ва тагьутӀалда, ва капурзабазда (Маккаялъул мушриказда) абуна, жал муъминзабаздаса жидерго нухда ритӀухъал ругин.

اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ لَعَنَهُمُ اللّٰهُ ۗوَمَنْ يَّلْعَنِ اللّٰهُ فَلَنْ تَجِدَ لَهٗ نَصِيْرًا

ulā'ikal-lażīna la‘anahumullāh(u), wa may yal‘anillāhu falan tajida lahū naṣīrā(n).

Гьел руго Аллагьас нагӀана кьурал гӀадамал. Аллагьас нагӀана кьурав чиясе, хӀакълъунго, дуе гьесие кумекчи вукӀинаро.

اَمْ لَهُمْ نَصِيْبٌ مِّنَ الْمُلْكِ فَاِذًا لَّا يُؤْتُوْنَ النَّاسَ نَقِيْرًاۙ

am lahum naṣībum minal-mulki fa iżal lā yu'tūnan-nāsa naqīrā(n).

Яги гьезул ханлъиялъул (къуваталъул) бутӀа бугищ, гьез гӀадамазе бищунго дагьаб (лъикӀлъи) кьезе гьечӀониги,

اَمْ يَحْسُدُوْنَ النَّاسَ عَلٰى مَآ اٰتٰىهُمُ اللّٰهُ مِنْ فَضْلِهٖۚ فَقَدْ اٰتَيْنَآ اٰلَ اِبْرٰهِيْمَ الْكِتٰبَ وَالْحِكْمَةَ وَاٰتَيْنٰهُمْ مُّلْكًا عَظِيْمًا

am yaḥsudūnan-nāsa ‘alā mā ātāhumullāhu min faḍlih(ī), faqad ātainā āla ibrāhīmal-kitāba wal-ḥikmata wa ātaināhum mulkan ‘aẓīmā(n).

Яги Аллагьас гьесие кьураб сайигъат сабаблъунищ гьел инсанасда (МухӀаммадида) бахиллъулел? ХӀакълъунго, Нижеца Ибрагьимил агьлуялъе кьуна тӀехьги хӀикматги, гьезие кӀудияб ханлъи (къуват) кьуна.

فَمِنْهُمْ مَّنْ اٰمَنَ بِهٖ وَمِنْهُمْ مَّنْ صَدَّ عَنْهُ ۗ وَكَفٰى بِجَهَنَّمَ سَعِيْرًا

fa minhum man āmana bihī wa minhum man ṣadda ‘anh(u), wa kafā bijahannama sa‘īrā(n).

Гьединлъидал (хӀасад гьабулезда) гьоркьор руго гьесда божулелги, руго гьесда (гӀадамал божизе) квал-квал гьабулелги. ГӀела (гьезие) жиндир цӀа бухӀулеб жужахӀ.

اِنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا بِاٰيٰتِنَا سَوْفَ نُصْلِيْهِمْ نَارًاۗ كُلَّمَا نَضِجَتْ جُلُوْدُهُمْ بَدَّلْنٰهُمْ جُلُوْدًا غَيْرَهَا لِيَذُوْقُوا الْعَذَابَۗ اِنَّ اللّٰهَ كَانَ عَزِيْزًا حَكِيْمًا

innal-lażīna kafarū bi'āyātinā sanuṣlīhim nārā(n), kullamā naḍijat julūduhum baddalnāhum julūdan gairahā liyażūqul-‘ażāb(a), innallāha kāna ‘azīzan ḥakīmā(n).

ХӀакълъунго, Нижер аятазда инкар гьабурал, Нижеца гьел жужахӀалъуре лъолел руго. Гьезул тӀом бухӀарабщинахъе, Нижеца гьелъул бакӀалда батӀияб тӀом лъола, гьезие гӀазабалъул тӀагӀам лъазелъун. ХӀакълъунго, Аллагь вуго кинабго хӀалкӀолъи бугев, цӀодорав.

وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ سَنُدْخِلُهُمْ جَنّٰتٍ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُ خٰلِدِيْنَ فِيْهَآ اَبَدًاۗ لَهُمْ فِيْهَآ اَزْوَاجٌ مُّطَهَّرَةٌ ۙ وَّنُدْخِلُهُمْ ظِلًّا ظَلِيْلًا

wal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti sanudkhiluhum jannātin tajrī min taḥtihal-anhāru khālidīna fīhā abadā(n), lahum fīhā azwājum muṭahharah(tun), wa nudkhiluhum ẓillan ẓalīlā(n).

Иман лъурал ва лъикӀал гӀамалал гьарурал чагӀийин абуни, Нижеца гьел лъугьинарила гъоркьан гӀорал чвахулел алжаназде, гьенир абадиялъго рукӀуна. Гьенир гьезул рукӀана рацӀцӀадал гьудулзаби, Нижеца гьел лъуна сипат-сурат бугеб ва санагӀатаб бакӀалда.

۞ اِنَّ اللّٰهَ يَأْمُرُكُمْ اَنْ تُؤَدُّوا الْاَمٰنٰتِ اِلٰٓى اَهْلِهَاۙ وَاِذَا حَكَمْتُمْ بَيْنَ النَّاسِ اَنْ تَحْكُمُوْا بِالْعَدْلِ ۗ اِنَّ اللّٰهَ نِعِمَّا يَعِظُكُمْ بِهٖ ۗ اِنَّ اللّٰهَ كَانَ سَمِيْعًاۢ بَصِيْرًا

innallāha ya'murukum an tu'addul-amānāti ilā ahlihā, wa iżā ḥakamtum bainan-nāsi an taḥkumū bil-‘adl(i), innallāha ni‘immā ya‘iẓukum bih(ī), innallāha kāna samī‘am baṣīrā(n).

ХӀакълъунго, ТӀадегӀанав Аллагьас дуда амру гьабулеб буго рисалат щвезе мустахӀикъал чагӀазухъе щвезабеян, дуца гӀадамазда гьоркьоб къанун чӀезабулаго, дуца гьеб ритӀухъго чӀезабизе ккола. ХӀакълъунго Аллагь бищунго лъикӀав вуго нужеда малъулев. ХӀакълъунго Аллагь вуго кинабго рагӀулев, кинабго бихьулев.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اَطِيْعُوا اللّٰهَ وَاَطِيْعُوا الرَّسُوْلَ وَاُولِى الْاَمْرِ مِنْكُمْۚ فَاِنْ تَنَازَعْتُمْ فِيْ شَيْءٍ فَرُدُّوْهُ اِلَى اللّٰهِ وَالرَّسُوْلِ اِنْ كُنْتُمْ تُؤْمِنُوْنَ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِۗ ذٰلِكَ خَيْرٌ وَّاَحْسَنُ تَأْوِيْلًا ࣖ

yā ayyuhal-lażīna āmanū aṭī‘ullāha wa aṭī‘ur-rasūla wa ulil-amri minkum, fa in tanāza‘tum fī syai'in fa rudd­hu ilallāhi war-rasūli in kuntum tu'minūna billāhi wal-yaumil-ākhir(i), żālika khairuw wa aḥsanu ta'wīlā(n).

Я, иман лъурал гӀадамал! МутӀигӀлъе Аллагьасе ва мутӀигӀлъе Аварагасда (МухӀаммадие), ва Улил Амрие (хӀалималъе) нужеда гьоркьоса. Цинги цо жоялда тӀасан нужер пикраби батӀи-батӀиял ругони, гьеб тӀадбуссинабе Аллагьасдеги (Къуръаналде) ва Аварагасдеги (Гьесул суннаталде), нуж Аллагьасдаги ахират къоялдаги божулел ругони. Гьеб кӀвар бугеб жо ккола (дуе) ва гьелъул хӀасилалги лъикӀал руго.

اَلَمْ تَرَ اِلَى الَّذِيْنَ يَزْعُمُوْنَ اَنَّهُمْ اٰمَنُوْا بِمَآ اُنْزِلَ اِلَيْكَ وَمَآ اُنْزِلَ مِنْ قَبْلِكَ يُرِيْدُوْنَ اَنْ يَّتَحَاكَمُوْٓا اِلَى الطَّاغُوْتِ وَقَدْ اُمِرُوْٓا اَنْ يَّكْفُرُوْا بِهٖ ۗوَيُرِيْدُ الشَّيْطٰنُ اَنْ يُّضِلَّهُمْ ضَلٰلًا ۢ بَعِيْدًا

alam tara ilal-lażīna yaz‘umūna annahum āmanū bimā unzila ilaika wa mā unzila min qablika yurīdūna ay yataḥākamū ilaṭ-ṭāgūti wa qad umirū ay yakfurū bih(ī), wa yurīdusy-syaiṭānu ay yuḍillahum ḍalālam ba‘īdā(n).

Дуца (МухӀамадица) кӀвар кьечӀищ дуде рещтӀараб жоялда ва дудаса цебе рещтӀараб жоялда жал иман лъунилан абулел чагӀазде? Амма гьезие жеги къваригӀун руго тагӀуталдаса инкар гьабизе буюрухъ кьун букӀаниги, тагьутӀалъул къанунияб къагӀида. Ва шайтӀаналда ракӀалда бугин гьел кӀванагӀан мекъи ккезаризе.

وَاِذَا قِيْلَ لَهُمْ تَعَالَوْا اِلٰى مَآ اَنْزَلَ اللّٰهُ وَاِلَى الرَّسُوْلِ رَاَيْتَ الْمُنٰفِقِيْنَ يَصُدُّوْنَ عَنْكَ صُدُوْدًاۚ

wa iżā qīla lahum ta‘ālau ilā mā anzalallāhu wa ilar-rasūli ra'aital-munāfiqīna yaṣuddūna ‘anka ṣudūdā(n).

Ва гьезда абураб мехалъ: «РачӀа (мутӀигӀлъе) Аллагьас рещтӀараб жоялъе ва (мутӀигӀлъе) Аварагасда», (щаклъи гьечӀого) нужеда (МухӀамадида) бихьизе бугин мунапикъзабаз нужее кьварун нух къалеб.

فَكَيْفَ اِذَآ اَصَابَتْهُمْ مُّصِيْبَةٌ ۢبِمَا قَدَّمَتْ اَيْدِيْهِمْ ثُمَّ جَاۤءُوْكَ يَحْلِفُوْنَ بِاللّٰهِ ۖاِنْ اَرَدْنَآ اِلَّآ اِحْسَانًا وَّتَوْفِيْقًا

fa kaifa iżā aṣābathum muṣībatum bimā qaddamat aidīhim ṡumma jā'ūka yaḥlifūna billāh(i), in aradnā illā iḥsānaw wa taufīqā(n).

Гьединлъидал щиб ккезе бугеб, нагагьлъун (хадубккун) жидерго кверазул ишал сабаблъун гьезда (мунапикъзабазе) балагь ккани, цинги гьел духъе (МухӀамадида) рачӀани, гьедулаго: «Аллагьасдалъун нижее киданиги лъикӀлъи ва парахалъи гурони бокьуларо», - ян.

اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ يَعْلَمُ اللّٰهُ مَا فِيْ قُلُوْبِهِمْ فَاَعْرِضْ عَنْهُمْ وَعِظْهُمْ وَقُلْ لَّهُمْ فِيْٓ اَنْفُسِهِمْ قَوْلًا ۢ بَلِيْغًا

ulā'ikal-lażīna ya‘lamullāhu mā fī qulūbihim fa a‘riḍ ‘anhum wa ‘iẓhum wa qul lahum fī anfusihim qaulam balīgā(n).

Гьел руго (хӀакълъунго) Аллагьасда жидер рекӀелъ бугеб жо лъалел гӀадамал. Гьединлъидал гьезие мугъги лъун, гьезие насихӀатги гьабе, гьезул рухӀалъе асар гьабулел рагӀабиги абе.

وَمَآ اَرْسَلْنَا مِنْ رَّسُوْلٍ اِلَّا لِيُطَاعَ بِاِذْنِ اللّٰهِ ۗوَلَوْ اَنَّهُمْ اِذْ ظَّلَمُوْٓا اَنْفُسَهُمْ جَاۤءُوْكَ فَاسْتَغْفَرُوا اللّٰهَ وَاسْتَغْفَرَ لَهُمُ الرَّسُوْلُ لَوَجَدُوا اللّٰهَ تَوَّابًا رَّحِيْمًا

wa mā arsalnā mir rasūlin illā liyuṭā‘a bi'iżnillāh(i), wa lau annahum iẓ ẓalamū anfusahum jā'ūka fastagfarullāha wastagfara lahumur-rasūlu lawajadullāha tawwābar raḥīmā(n).

Аллагьасул изнуялдалъун мутӀигӀлъизе гурони, Нижеца илчи витӀичӀо. ХӀакъикъаталдаги, гьел, жидеего зулму гьабун хадуб, духъе (МухӀамадида) рачӀун, Аллагьасда тӀаса лъугьаян гьарани, Расуласги гьезие тӀаса лъугьаян гьарани, гьезда хӀакъикъаталдаги ватилаан тавбу къабул гьабулев, гурхӀулев Аллагь.

فَلَا وَرَبِّكَ لَا يُؤْمِنُوْنَ حَتّٰى يُحَكِّمُوْكَ فِيْمَا شَجَرَ بَيْنَهُمْ ثُمَّ لَا يَجِدُوْا فِيْٓ اَنْفُسِهِمْ حَرَجًا مِّمَّا قَضَيْتَ وَيُسَلِّمُوْا تَسْلِيْمًا

falā wa rabbika lā yu'minūna ḥattā yuḥakkimūka fīmā syajara bainahum ṡumma lā yajidū fī anfusihim ḥarajam mimmā qaḍaita wa yusallimū taslīmā(n).

Гьединлъидал, дур БетӀергьанасдалъун, гьел божизе гьечӀо, жидеца дагӀба балеб ишалъулъ мун (МухӀамад) къадилъун гьавизегӀан, (гьеб мехалъ) дуца гьабулеб хӀукмуялда гьезул ракӀазда дандечӀей букӀине гьечӀо, ва гьез гьеб тӀубанго къабул гьабила.

وَلَوْ اَنَّا كَتَبْنَا عَلَيْهِمْ اَنِ اقْتُلُوْٓا اَنْفُسَكُمْ اَوِ اخْرُجُوْا مِنْ دِيَارِكُمْ مَّا فَعَلُوْهُ اِلَّا قَلِيْلٌ مِّنْهُمْ ۗوَلَوْ اَنَّهُمْ فَعَلُوْا مَا يُوْعَظُوْنَ بِهٖ لَكَانَ خَيْرًا لَّهُمْ وَاَشَدَّ تَثْبِيْتًاۙ

wa lau annā katabnā ‘alaihim aniqtulū anfusakum awikhrujū min diyārikum mā fa‘alūhu illā qalīlum minhum, wa lau annahum fa‘alū mā yū‘aẓūna bihī lakāna khairal lahum wa asyadda taṡbītā(n).

Ва Нижеца гьезие амру гьабун букӀаниги: «Нужго нужго чӀвай яги нужерго рукъзабахъа къватӀире рахъа», - ян, гьез гьедин гьабилароан, гьезул цо дагьаб къадар гурони. ХӀакъикъаталдаги гьез кьурал амруял тӀуразарулел рукӀаралани, гьезие лъикӀ букӀинаан ва (гьезул иман) щулалъилаан,

وَّاِذًا لَّاٰتَيْنٰهُمْ مِّنْ لَّدُنَّآ اَجْرًا عَظِيْمًاۙ

wa iżal la'ātaināhum mil ladunnā ajran ‘aẓīmā(n).

ва гьедин, Нижеца гьезие кьезе буго Нижер рахъалдасан кӀудияб кири.

وَّلَهَدَيْنٰهُمْ صِرَاطًا مُّسْتَقِيْمًا

wa lahadaināhum ṣirāṭam mustaqīmā(n).

Нижеца гьезда хӀакълъунго бихьизабила битӀараб нух.

وَمَنْ يُّطِعِ اللّٰهَ وَالرَّسُوْلَ فَاُولٰۤىِٕكَ مَعَ الَّذِيْنَ اَنْعَمَ اللّٰهُ عَلَيْهِمْ مِّنَ النَّبِيّٖنَ وَالصِّدِّيْقِيْنَ وَالشُّهَدَاۤءِ وَالصّٰلِحِيْنَ ۚ وَحَسُنَ اُولٰۤىِٕكَ رَفِيْقًا

wa may yuṭi‘illāha war-rasūla fa ulā'ika ma‘al-lażīna an‘amallāhu ‘alaihim minan-nabiyyīna waṣ-ṣiddīqīna wasy-syuhadā'i waṣ-ṣāliḥīn(a), wa ḥasuna ulā'ika rafīqā(n).

Аллагьасеги Аварагасдаги (МухӀаммадие) мутӀигӀлъарав чи, гьел рукӀина Аллагьас жидее рахӀмат гьабурал чагӀазда цадахъ, (ай) аварагзабигун, хӀакъикъат бокьулел чагӀигун, шагьидзабигун ва диниял гӀадамалгун. Гьел руго бищунго лъикӀал гьудулзаби.

ذٰلِكَ الْفَضْلُ مِنَ اللّٰهِ ۗوَكَفٰى بِاللّٰهِ عَلِيْمًا ࣖ

Żālikal-faḍlu minallāh(i), wa kafā billāhi ‘alīmā(n).

Гьеб буго Аллагьасул сайигъат, гӀей гьабулев вуго кинабго лъалев Аллагь.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا خُذُوْا حِذْرَكُمْ فَانْفِرُوْا ثُبَاتٍ اَوِ انْفِرُوْا جَمِيْعًا

yā ayyuhal-lażīna āmanū khużū ḥiżrakum fanfirū ṡubātin awinfirū jamī‘ā(n).

Я, иман лъурал гӀадамал! ХӀадурлъе, ва цебехун ине (рагъул майданалде) къокъа-къокъа гьабун, яги цадахъ цебехун ине (цоцада цадахъ).

وَاِنَّ مِنْكُمْ لَمَنْ لَّيُبَطِّئَنَّۚ فَاِنْ اَصَابَتْكُمْ مُّصِيْبَةٌ قَالَ قَدْ اَنْعَمَ اللّٰهُ عَلَيَّ اِذْ لَمْ اَكُنْ مَّعَهُمْ شَهِيْدًا

wa inna minkum lamal layubaṭṭi'ann(a), fa in aṣābatkum muṣībatun qāla qad an‘amallāhu ‘alayya iż lam akum ma‘ahum syahīdā(n).

Ва хӀакъикъаталдаги нужеда гьоркьор рукӀине ккола цӀакъго (рагъде ине) нахъе къарал гӀадамал. Цинги дуда тӀад балагь ккани, гьес абила: «ХӀакълъунго Аллагьас дие нигӀмат кьуна, дун гьелгун рагъичӀолъиялъ», - ян.

وَلَىِٕنْ اَصَابَكُمْ فَضْلٌ مِّنَ اللّٰهِ لَيَقُوْلَنَّ كَاَنْ لَّمْ تَكُنْۢ بَيْنَكُمْ وَبَيْنَهٗ مَوَدَّةٌ يّٰلَيْتَنِيْ كُنْتُ مَعَهُمْ فَاَفُوْزَ فَوْزًا عَظِيْمًا

wa la'in aṣābakum faḍlum minallāhi layaqūlanna ka'allam takum bainakum wa bainahū mawaddattuy yā laitanī kuntu ma‘ahum fa afūza fauzan ‘aẓīmā(n).

Ва хӀакъикъаталдаги, дуе Аллагьасул рахъалдасан баркат (бергьенлъи) щвани, хӀакъикъаталдаги гьес абила дудаги гьесдаги гьоркьоб киданиги рокьул гьоркьоблъи букӀинчӀеб гӀадин: «Я, дун гьезда цадахъ вукӀарав ватани, дицаги кӀудияб бергьенлъи босилаан».

۞ فَلْيُقَاتِلْ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ الَّذِيْنَ يَشْرُوْنَ الْحَيٰوةَ الدُّنْيَا بِالْاٰخِرَةِ ۗ وَمَنْ يُّقَاتِلْ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ فَيُقْتَلْ اَوْ يَغْلِبْ فَسَوْفَ نُؤْتِيْهِ اَجْرًا عَظِيْمًا

falyuqātil fī sabīlillāhil-lażīna yasytarūnal-ḥayātad-dun-yā bil-ākhirah(ti), wa may yuqātil fī sabīlillāhi fa yuqtal au yaglib fa saufa nu'tīhi ajran ‘aẓīmā(n).

Гьединлъидал дунялалъул рухӀ ахираталъе гӀоло бичун рагъизе те Аллагьасул нухда. Аллагьасул нухда вагъарав, гъоркье ккарав яги бергьарав чиясе Нижеца кӀудияб кири кьела.

وَمَا لَكُمْ لَا تُقَاتِلُوْنَ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَالْمُسْتَضْعَفِيْنَ مِنَ الرِّجَالِ وَالنِّسَاۤءِ وَالْوِلْدَانِ الَّذِيْنَ يَقُوْلُوْنَ رَبَّنَآ اَخْرِجْنَا مِنْ هٰذِهِ الْقَرْيَةِ الظَّالِمِ اَهْلُهَاۚ وَاجْعَلْ لَّنَا مِنْ لَّدُنْكَ وَلِيًّاۚ وَاجْعَلْ لَّنَا مِنْ لَّدُنْكَ نَصِيْرًا

wa mā lakum lā tuqātilūna fī sabīlillāhi wal-mustaḍ‘afīna minar-rijāli wan-nisā'i wal-wildānil-lażīna yaqūlūna rabbanā akhrijnā min hāżihil-qaryatiẓ-ẓālimi ahluhā, waj‘al lanā mil ladunka waliyyā(n), waj‘al lanā mil ladunka naṣīrā(n).

Ва щай дуе бокьун гьечӀеб Аллагьасул нухда рагъизе ва (цӀунизе) загӀипал, бихьиназул, руччабазул яги лъималазул дугӀа гьабулел: «Я БетӀергьан, ниж гьаб ракьалдаса (Маккаялдаса) къватӀире рахъе, жиндир гӀадамал ритӀухълъи гьечӀеллъун ругеб, Дур рахъалдасан нижее цӀунулев кье, Дур рахъалдасан нижее кумекчи кье», - ян.

اَلَّذِيْنَ اٰمَنُوْا يُقَاتِلُوْنَ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ ۚ وَالَّذِيْنَ كَفَرُوْا يُقَاتِلُوْنَ فِيْ سَبِيْلِ الطَّاغُوْتِ فَقَاتِلُوْٓا اَوْلِيَاۤءَ الشَّيْطٰنِ ۚ اِنَّ كَيْدَ الشَّيْطٰنِ كَانَ ضَعِيْفًا ۚ ࣖ

al-lażīna āmanū yuqātilūna fī sabīlillāh(i), wal-lażīna kafarū yuqātilūna fī sabīliṭ-ṭāgūti fa qātilū auliyā'asy-syaiṭān(i), inna kaidasy-syaiṭāni kāna ḍa‘īfā(n).

Иман лъурал рагъулел руго Аллагьасул нухда, капурал рагъулел руго тагьутӀалъул нухда, гьединлъидал рагъе шайтӀаналъул гьудулзабигун, (щайгурелъул) хӀакълъунго шайтӀаналъул махсаро-хочӀ загӀипаб бугелъул.

اَلَمْ تَرَ اِلَى الَّذِيْنَ قِيْلَ لَهُمْ كُفُّوْٓا اَيْدِيَكُمْ وَاَقِيْمُوا الصَّلٰوةَ وَاٰتُوا الزَّكٰوةَۚ فَلَمَّا كُتِبَ عَلَيْهِمُ الْقِتَالُ اِذَا فَرِيْقٌ مِّنْهُمْ يَخْشَوْنَ النَّاسَ كَخَشْيَةِ اللّٰهِ اَوْ اَشَدَّ خَشْيَةً ۚ وَقَالُوْا رَبَّنَا لِمَ كَتَبْتَ عَلَيْنَا الْقِتَالَۚ لَوْلَآ اَخَّرْتَنَآ اِلٰٓى اَجَلٍ قَرِيْبٍۗ قُلْ مَتَاعُ الدُّنْيَا قَلِيْلٌۚ وَالْاٰخِرَةُ خَيْرٌ لِّمَنِ اتَّقٰىۗ وَلَا تُظْلَمُوْنَ فَتِيْلًا

alam tara ilal-lażīna qīla lahum kuffū aidiyakum wa aqīmuṣ-ṣalāta wa ātuz-zakāt(a), fa lammā kutiba ‘alaihimul-qitālu iżā farīqum minhum yakhsyaunan-nāsa kakhasy-yatillāhi au asyadda khasy-yah(tan), wa qālū rabbanā lima katabta ‘alainal-qitāl(a), lau lā akhkhartanā ilā ajalin qarīb(in), qul matā‘ud-dun-yā qalīl(un), wal-ākhiratu khairul limanittaqā, wa lā tuẓlamūna fatīlā(n).

Нужеца кӀвар кьоларищ жидеда «Кверал (рагъиялдаса) цӀуне», какги базе, закагӀатги кьеян абулел гӀадамазде. Жидеда рагъ гьабизе тӀадаб мехалъ, циндаго гьезул цо-цоял (мунапикъзаби) хӀинкъана гӀадамаздаса (тушбабаздаса), Аллагьасдаса хӀинкъулел рукӀарал гӀадин, жеги цӀикӀкӀун хӀинкъана (гьелдасаги). Гьез абуна: "Я, нижер БетӀергьан, щай Дуца нижеда тӀадаблъун гьабураб рагъ гьабизе? Щай Дуца ниж (рагъизе тӀадаблъи) цо заманалъ нахъбахъичӀеб?" Абе: «Дунялалда лазат-кеп дагьал руго ва ахират лъикӀаб буго такъва бугел чагӀазе (рагъалъухъ кири щолеб) ва дуе дагьабниги зулму гьабизе гьечӀо», - ян.

اَيْنَ مَا تَكُوْنُوْا يُدْرِكْكُّمُ الْمَوْتُ وَلَوْ كُنْتُمْ فِيْ بُرُوْجٍ مُّشَيَّدَةٍ ۗ وَاِنْ تُصِبْهُمْ حَسَنَةٌ يَّقُوْلُوْا هٰذِهٖ مِنْ عِنْدِ اللّٰهِ ۚ وَاِنْ تُصِبْهُمْ سَيِّئَةٌ يَّقُوْلُوْا هٰذِهٖ مِنْ عِنْدِكَ ۗ قُلْ كُلٌّ مِّنْ عِنْدِ اللّٰهِ ۗ فَمَالِ هٰٓؤُلَاۤءِ الْقَوْمِ لَا يَكَادُوْنَ يَفْقَهُوْنَ حَدِيْثًا

aina mā takūnū yudrikkumul-mautu wa lau kuntum fī burūjim musyayyadah(tin), wa in tuṣibhum ḥasanatuy yaqūlū hāżihī min ‘indillāh(i), wa in tuṣibhum sayyi'atuy yaqūlū hāżihī min ‘indik(a), qul kullum min ‘indillāh(i), famā lihā'ulā'il-qaumi lā yakādūna yafqahūna ḥadīṡā(n).

Киб мун вугониги, борхатаб ва щулияб хъалаялда вугониги, хвел тӀаде щвела. Жидее лъикӀлъи щвани, гьез абула: «Гьаб Аллагьасдасан буго», - ян, жидее квешаб жо ккани, гьез абула: «Гьаб дудасан буго (МухӀамад)», - ян. Абе: «Кинабго (бачӀунеб) Аллагьасдасан буго», - ян. Гьедин батани, щай дол гӀадамазда (мунафикъзабазда) къанагӀат гурони бичӀчӀулареб гара-чӀвари (бищунго дагьабниги)?»

مَآ اَصَابَكَ مِنْ حَسَنَةٍ فَمِنَ اللّٰهِ ۖ وَمَآ اَصَابَكَ مِنْ سَيِّئَةٍ فَمِنْ نَّفْسِكَ ۗ وَاَرْسَلْنٰكَ لِلنَّاسِ رَسُوْلًا ۗ وَكَفٰى بِاللّٰهِ شَهِيْدًا

mā aṣābaka min ḥasanatin fa minallāh(i), wa mā aṣābaka min sayyi'atin fa min nafsik(a), wa arsalnāka lin-nāsi rasūlā(n), wa kafā billāhi syahīdā(n).

Щиб лъикӀлъи дуе щваниги, гьеб Аллагьасдасан букӀуна, щиб квешлъи дуда тӀаде кканиги, гьеб дурго (гӀайибалдаса) букӀуна. Нижеца мун (МухӀамад) витӀана (кинабго) инсанияталде Расуллъун. НугӀлъунги Аллагь гӀела.

مَنْ يُّطِعِ الرَّسُوْلَ فَقَدْ اَطَاعَ اللّٰهَ ۚ وَمَنْ تَوَلّٰى فَمَآ اَرْسَلْنٰكَ عَلَيْهِمْ حَفِيْظًا ۗ

may yuṭi‘ir-rasūla faqad aṭā‘allāh(a), wa man tawallā famā arsalnāka ‘alaihim ḥafīẓā(n).

Аварагасда (МухӀамадида) мутӀигӀлъарав чи, хӀакъикъаталдаги гьев Аллагьасе мутӀигӀлъана. Щив чи (гьеб мутӀигӀлъиялдаса) вуссарав чиясда, цинги (лъай) Нижеца мун (МухӀамад) гьезие валилъун витӀун гьечӀо

وَيَقُوْلُوْنَ طَاعَةٌ ۖ فَاِذَا بَرَزُوْا مِنْ عِنْدِكَ بَيَّتَ طَاۤىِٕفَةٌ مِّنْهُمْ غَيْرَ الَّذِيْ تَقُوْلُ ۗ وَاللّٰهُ يَكْتُبُ مَا يُبَيِّتُوْنَ ۚ فَاَعْرِضْ عَنْهُمْ وَتَوَكَّلْ عَلَى اللّٰهِ ۗ وَكَفٰى بِاللّٰهِ وَكِيْلًا

wa yaqūlūna ṭā‘ah(tun), fa iżā barazū min ‘indika bayyata ṭā'ifatum minhum gairal-lażī taqūl(u), wallāhu yaktubu mā yubayyitūn(a), fa a‘riḍ ‘anhum wa tawakkal ‘alallāh(i), wa kafā billāhi wakīlā(n).

Гьез (мунафикъзабаз) абула: «(Нилъеда тӀадаб жо ккола) мутӀигӀлъи гурони», - ян. Амма дур рахъалдаса (МухӀамад) гьел араб мехалъ, гьезул цо-цояз къаси стратегиял ургъун рукӀана (хӀукмаби гьаруна) цебехун абураб гуребги. ТӀадегӀанав Аллагьас хъвалеб букӀуна гьез доб сордоялъ лъурал стратегиял, гьединлъидал гьездаса рикӀкӀалъе ва Аллагьасде божилъи гьабе. ЦӀунулевлъун Аллагь гӀела.

اَفَلَا يَتَدَبَّرُوْنَ الْقُرْاٰنَ ۗ وَلَوْ كَانَ مِنْ عِنْدِ غَيْرِ اللّٰهِ لَوَجَدُوْا فِيْهِ اخْتِلَافًا كَثِيْرًا

afalā yatadabbarūnal-qur'ān(a), wa lau kāna min ‘indi gairillāhi lawajadū fīhikhtilāfan kaṡīrā(n).

Гьединлъидал гьез Къуръаналъул къимат гьабуларищ (цӀалулеб)? (Къуръан) Аллагьасдасан букӀинчӀебани, хӀакълъунго гьезда гьелда жаниб гӀемерал дандекколарел жал ратилаан.

وَاِذَا جَاۤءَهُمْ اَمْرٌ مِّنَ الْاَمْنِ اَوِ الْخَوْفِ اَذَاعُوْا بِهٖ ۗ وَلَوْ رَدُّوْهُ اِلَى الرَّسُوْلِ وَاِلٰٓى اُولِى الْاَمْرِ مِنْهُمْ لَعَلِمَهُ الَّذِيْنَ يَسْتَنْۢبِطُوْنَهٗ مِنْهُمْ ۗ وَلَوْلَا فَضْلُ اللّٰهِ عَلَيْكُمْ وَرَحْمَتُهٗ لَاتَّبَعْتُمُ الشَّيْطٰنَ اِلَّا قَلِيْلًا

wa iżā jā'ahum amrum minal-amni awil-khaufi ażā‘ū bih(ī), wa lau ruddūhu ilar-rasūli wa ilā ulil-amri minhum la‘alimahul-lażīna yastambiṭūnahū minhum, wa lau lā faḍlullāhi ‘alaikum wa raḥmatuhū lattaba‘tumusy-syaiṭāna illā qalīlā(n).

Ва нагагьлъун гьезухъе хӀинкъигьечӀолъиялъул яги хӀинкъиялъул хӀакъалъулъ хабар щвани, гьез (гьебго заманалда) гьеб эфиралде кьола. (ХӀакъикъаталдаги) гьез гьеб жидедаго гьоркьов вугев Расулил ва Улил Амриясухъе кьун букӀарабани, ракӀчӀун хӀакъикъат лъазе бокьарал гӀадамаз (кӀвана) гьездасан (официалияб къагӀидаялъ) лъазе (официалияб къагӀидаялъ). Аллагьасул рахӀматги рахӀматги нужеде букӀинчӀебани, нуж шайтӀаналда хадур лъугьинаан, дагьал гурони (нужеда гьоркьоса).

فَقَاتِلْ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ ۚ لَا تُكَلَّفُ اِلَّا نَفْسَكَ وَحَرِّضِ الْمُؤْمِنِيْنَ ۚ عَسَى اللّٰهُ اَنْ يَّكُفَّ بَأْسَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا ۗوَاللّٰهُ اَشَدُّ بَأْسًا وَّاَشَدُّ تَنْكِيْلًا

faqātil fī sabīlillāh(i), lā tukallafu illā nafsaka wa ḥarriḍil-mu'minīn(a), ‘asallāhu ay yakuffa ba'sal lażīna kafarū, wallāhu asyaddu ba'saw wa asyaddu tankīlā(n).

Гьединлъидал дуца (МухӀамадица) рагъ гьабе Аллагьасул нухда, дуда къварилъи гьечӀо, дудаго гурони. Муъминзабазул рухӀ цӀазе (рагъизе). Хьул кола Аллагьас капурзабазул гьужумал нахъ чӀвазе (биххизаризе). Аллагьасул (Жиндирго) къуват цӀакъ кӀудияб буго ва (Гьесул) тамихӀги цӀакъ кьварараб буго.

مَنْ يَّشْفَعْ شَفَاعَةً حَسَنَةً يَّكُنْ لَّهٗ نَصِيْبٌ مِّنْهَا ۚ وَمَنْ يَّشْفَعْ شَفَاعَةً سَيِّئَةً يَّكُنْ لَّهٗ كِفْلٌ مِّنْهَا ۗ وَكَانَ اللّٰهُ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ مُّقِيْتًا

may yasyfa‘ syafā‘atan ḥasanatay yakul lahū naṣībum minhā, wa may yasyfa‘ syafā‘atan sayyi'atay yakul lahū kiflum minhā, wa kānallāhu ‘alā kulli syai'im muqītā(n).

ЛъикӀаб кумекалдалъун кумек гьабурав чиясе, хӀакълъунго, гьесие гьелъул бутӀа (кири) щола. Квешаб кумекалдалъун кумек гьабурав чияс, хӀакълъунго, гьес жиндирго бутӀа (мунагьалъул) баччила. ТӀадегӀанав Аллагь вуго кинабго жоялда тӀад.

وَاِذَا حُيِّيْتُمْ بِتَحِيَّةٍ فَحَيُّوْا بِاَحْسَنَ مِنْهَآ اَوْ رُدُّوْهَا ۗ اِنَّ اللّٰهَ كَانَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ حَسِيْبًا

wa iżā ḥuyyītum bitaḥiyyatin fa ḥayyū bi'aḥsana minhā au ruddūhā, innallāha kāna ‘alā kulli syai'in ḥasībā(n).

Ва нужее (салам) адаб-хӀурмат гьабуни, гьеб адаб-хӀурмат лъикӀаб адаб-хӀурматалъ тӀадбуссинабизе, яги гьелдаго цадахъ (гьеб данде кколеб адаб-хӀурмат) тӀадбуссинабизе. ХӀакълъунго, Аллагьас кинабго хӀисабалде босулеб буго.

اَللّٰهُ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَۗ لَيَجْمَعَنَّكُمْ اِلٰى يَوْمِ الْقِيٰمَةِ لَا رَيْبَ فِيْهِ ۗ وَمَنْ اَصْدَقُ مِنَ اللّٰهِ حَدِيْثًا ࣖ

allāhu lā ilāha illā huw(a), layajma‘annakum ilā yaumil-qiyāmati lā raiba fīh(i), wa man aṣdaqu minallāhi ḥadīṡā(n).

Аллагь, Гьев гурев цоги аллагь гьечӀев. Гьес нуж чӀванкъотӀун данде гьарила щаклъи гьечӀеб къиямасеб къоялъ. Жиндир каламалъулъ Аллагьасдаса ритӀухъав чи щив вугев?

۞ فَمَا لَكُمْ فِى الْمُنٰفِقِيْنَ فِئَتَيْنِ وَاللّٰهُ اَرْكَسَهُمْ بِمَا كَسَبُوْا ۗ اَتُرِيْدُوْنَ اَنْ تَهْدُوْا مَنْ اَضَلَّ اللّٰهُ ۗوَمَنْ يُّضْلِلِ اللّٰهُ فَلَنْ تَجِدَ لَهٗ سَبِيْلًا

famā lakum fil-munāfiqīna fi'ataini wallāhu arkasahum bimā kasabū, aturīdūna an tahdū man aḍallallāh(u), wa may yuḍlilillāhu falan tajida lahū sabīlā(n).

Гьедин батани, щай нуж мунапикъзабазда кӀиго къокъаялде рикьун ругел, Аллагьас гьел (куфруялде) тӀадруссинарун рукӀаниги, гьезулго хӀаракаталдалъун? Аллагьас мекъи ккезе риччарал гӀадамазе нух бихьизе ният бугищ дуда? Аллагьас къосинаризе тарав чи дуда гьесие нух батуларо.

وَدُّوْا لَوْ تَكْفُرُوْنَ كَمَا كَفَرُوْا فَتَكُوْنُوْنَ سَوَاۤءً فَلَا تَتَّخِذُوْا مِنْهُمْ اَوْلِيَاۤءَ حَتّٰى يُهَاجِرُوْا فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ ۗ فَاِنْ تَوَلَّوْا فَخُذُوْهُمْ وَاقْتُلُوْهُمْ حَيْثُ وَجَدْتُّمُوْهُمْ ۖ وَلَا تَتَّخِذُوْا مِنْهُمْ وَلِيًّا وَّلَا نَصِيْرًاۙ

waddū lau takfurūna kamā kafarū fa takūnūna sawā'an falā tattakhiżū minhum auliyā'a ḥattā yuhājirū fī sabīlillāh(i), fa in tawallau fa khużūhum waqtulūhum ḥaiṡu wajattumūhum, wa lā tattakhiżū minhum waliyyaw wa lā naṣīrā(n).

Гьезие бокьун буго нужги гьел капурлъарал гӀадин капурлъизе, нужги (гьезда цадахъ) гӀадин рукӀине. Аллагьасул нухде руссинегӀан гьезул цонигиял гьудулзаби гьаруге. Гьел нахъе руссун ратани, дуца гьел асир гьаре ва ратарал бакӀазда чӀвай, гьезул цонигияв гьавуге ритӀухъав гьудуллъун яги кумекчилъун.

اِلَّا الَّذِيْنَ يَصِلُوْنَ اِلٰى قَوْمٍۢ بَيْنَكُمْ وَبَيْنَهُمْ مِّيْثَاقٌ اَوْ جَاۤءُوْكُمْ حَصِرَتْ صُدُوْرُهُمْ اَنْ يُّقَاتِلُوْكُمْ اَوْ يُقَاتِلُوْا قَوْمَهُمْ ۗ وَلَوْ شَاۤءَ اللّٰهُ لَسَلَّطَهُمْ عَلَيْكُمْ فَلَقَاتَلُوْكُمْ ۚ فَاِنِ اعْتَزَلُوْكُمْ فَلَمْ يُقَاتِلُوْكُمْ وَاَلْقَوْا اِلَيْكُمُ السَّلَمَ ۙ فَمَا جَعَلَ اللّٰهُ لَكُمْ عَلَيْهِمْ سَبِيْلًا

illal lażīna yaṣilūna ilā qaumim bainakum wa bainahum mīṡāqun au jā'ūkum ḥaṣirat ṣudūruhum ay yuqātilūkum au yuqātilū qaumahum, wa lau syā'allāhu lasallaṭahum ‘alaikum fa laqātalūkum, fa ini‘tazalūkum falam yuqātilūkum wa alqau ilaikumus-salam(a), famā ja‘alallāhu lakum ‘alaihim sabīlā(n).

нужеда гьоркьоб цо халкъалдаса цӀуни гьарулел чагӀи гурони ва гьеб халкъалда гьоркьоб къотӀи-къай (ракълилаб) букӀун бугин яги нужехъе рачӀарал гӀадамал гурони ва гьезул ракӀал нужеда данде рагъизе яги жидерго халкъгун рагъизе бокьун гьечӀолъи лъалел чагӀи гурони. Аллагьасе бокьани, гьес гьезие къуват кьелаан нужеда дандечӀезе, гьединлъидал гьел нужеда данде рагъизе рукӀана. Амма гьез мун живго тун вугони, дуда данде рагъичӀони, дуе рекъел (капитуляция) гьабичӀони, Аллагьас дуе нух рагьун гьечӀо (гьел кквезе ва чӀвазе).

سَتَجِدُوْنَ اٰخَرِيْنَ يُرِيْدُوْنَ اَنْ يَّأْمَنُوْكُمْ وَيَأْمَنُوْا قَوْمَهُمْ ۗ كُلَّ مَا رُدُّوْٓا اِلَى الْفِتْنَةِ اُرْكِسُوْا فِيْهَا ۚ فَاِنْ لَّمْ يَعْتَزِلُوْكُمْ وَيُلْقُوْٓا اِلَيْكُمُ السَّلَمَ وَيَكُفُّوْٓا اَيْدِيَهُمْ فَخُذُوْهُمْ وَاقْتُلُوْهُمْ حَيْثُ ثَقِفْتُمُوْهُمْ ۗ وَاُولٰۤىِٕكُمْ جَعَلْنَا لَكُمْ عَلَيْهِمْ سُلْطٰنًا مُّبِيْنًا ࣖ

satajidūna akharīna yurīdūna ay ya'manūkum wa ya'manū qaumahum, kullamā ruddū ilal-fitnati urkisū fīhā, fa illam ya‘tazilūkum wa yulqū ilaikumus-salama wa yakuffū aidiyahum fa khużūhum waqtulūhum ḥaiṡu ṡaqiftumūhum, wa ulā'ikum ja‘alnā lakum ‘alaihim sulṭānam mubīnā(n).

Хадубккун нужеда ратила цогидал (группаби), нужеда цадахъ ва хӀинкъи гьечӀого (гьединго) жидерго халкъалда цадахъ гӀумру гьабизе бокьарал. Бугьтаналде (ширкалде) тӀадруссине ахӀарабщинахъе, гьел гьелде гъорлъе лъугьуна. Гьединлъидал, гьез дуда гурхӀел гьабичӀони, дуда рекъел гьабизе бокьун гьечӀони, гьезул кверал (дуда данде рагъизе) кквечӀони, гьел асир гьаре ва ратараб бакӀалда чӀвай, гьел руго Нижеца дуе якъинго гӀилла кьурал (рагъизе, асир гьаризе ва чӀвазе) гьел.

وَمَا كَانَ لِمُؤْمِنٍ اَنْ يَّقْتُلَ مُؤْمِنًا اِلَّا خَطَـًٔا ۚ وَمَنْ قَتَلَ مُؤْمِنًا خَطَـًٔا فَتَحْرِيْرُ رَقَبَةٍ مُّؤْمِنَةٍ وَّدِيَةٌ مُّسَلَّمَةٌ اِلٰٓى اَهْلِهٖٓ اِلَّآ اَنْ يَّصَّدَّقُوْا ۗ فَاِنْ كَانَ مِنْ قَوْمٍ عَدُوٍّ لَّكُمْ وَهُوَ مُؤْمِنٌ فَتَحْرِيْرُ رَقَبَةٍ مُّؤْمِنَةٍ ۗوَاِنْ كَانَ مِنْ قَوْمٍۢ بَيْنَكُمْ وَبَيْنَهُمْ مِّيْثَاقٌ فَدِيَةٌ مُّسَلَّمَةٌ اِلٰٓى اَهْلِهٖ وَتَحْرِيْرُ رَقَبَةٍ مُّؤْمِنَةٍ ۚ فَمَنْ لَّمْ يَجِدْ فَصِيَامُ شَهْرَيْنِ مُتَتَابِعَيْنِۖ تَوْبَةً مِّنَ اللّٰهِ ۗوَكَانَ اللّٰهُ عَلِيْمًا حَكِيْمًا

wa mā kāna limu'minin ay yaqtula mu'minan illā khaṭa'ā(n), wa man qatala mu'minan khaṭa'an fa taḥrīru raqabatim mu'minatiw wa diyatum musallamatun ilā ahlihī illā ay yaṣṣaddaqū, fa in kāna min qaumim bainakum wa bainahum mīṡāqun fa diyatum musallamatun ilā ahlihī wa taḥrīru raqabatim mu'minah(tin), famal lam yajid fa ṣiyāmu syahraini mutatābi‘aini taubatam minallāh(i), wa kānallāhu ‘alīman ḥakīmā(n).

Ва рекъараб гьечӀо муъминчияс муъминчи (цогидав) чӀвазе, гьев гӀайибияв вукӀиналъ гурони (гьебго заманалда). ГӀайиб бугин абун муъминчи чӀварав чияс (биччанте) муъминчи лагъ эркен гьавизе ва гьесул (чӀварав чиясул) хъизамалъе кьураб мискинлъиялъул гӀарац (кьезе), гьез (чӀварав чиясул хъизамалъ) гьеб гӀарцудаса инкар гьабичӀони. Гьев (чӀварав чи) муъминчи вугониги, дуда тушманлъи гьабулеб къавмалдаса ватани, (чӀварав чи) муъминал лагъзал эркен гьаре. Ва нагагьлъун гьев (чӀварав чи) нужедаги гьездаги гьоркьоб къотӀи-къай гьабураб халкъалдаса (капурзабаздаса) вугони, (чӀварав чияс) жиндирго (чӀварав) агьлуялъухъе кьураб мискинлъи бецӀе ва жиндирго муъминзаби лагъзал эркен гьаре. (Жиндирго лагъ) ватичӀев чияс (чӀварав чияс) тӀатӀалаго кӀиго моцӀалъ кӀал кквезе биччанте Аллагьасдехун тавбулъун. Аллагь вуго кинабго лъалев, гӀакъилав .

وَمَنْ يَّقْتُلْ مُؤْمِنًا مُّتَعَمِّدًا فَجَزَاۤؤُهٗ جَهَنَّمُ خَالِدًا فِيْهَا وَغَضِبَ اللّٰهُ عَلَيْهِ وَلَعَنَهٗ وَاَعَدَّ لَهٗ عَذَابًا عَظِيْمًا

wa may yaqtul mu'minam muta‘ammidan fa jazā'uhū jahannamu khālidan fīhā wa gaḍiballāhu ‘alaihi wa la‘anahū wa a‘adda lahū ‘ażāban ‘aẓīmā(n).

Ва лъицаниги ургъунго муъминчи чӀварав чиясе кири букӀина жужахӀ, гьенив гьев абадияб хутӀила. Аллагьасул гьесда ццим бахъана, гьесие нагӀанаги кьун, кӀудияб гӀазабги хӀадур гьабуна гьесие.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اِذَا ضَرَبْتُمْ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ فَتَبَيَّنُوْا وَلَا تَقُوْلُوْا لِمَنْ اَلْقٰىٓ اِلَيْكُمُ السَّلٰمَ لَسْتَ مُؤْمِنًاۚ تَبْتَغُوْنَ عَرَضَ الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا ۖفَعِنْدَ اللّٰهِ مَغَانِمُ كَثِيْرَةٌ ۗ كَذٰلِكَ كُنْتُمْ مِّنْ قَبْلُ فَمَنَّ اللّٰهُ عَلَيْكُمْ فَتَبَيَّنُوْاۗ اِنَّ اللّٰهَ كَانَ بِمَا تَعْمَلُوْنَ خَبِيْرًا

yā ayyuhal-lażīna āmanū iżā ḍarabtum fī sabīlillāhi fa tabayyanū wa lā taqūlū liman alqā ilaikumus-salāma lasta mu'minā(n), tabtagūna ‘araḍal-ḥayātid-dun-yā, fa ‘indallāhi magānimu kaṡīrah(tun), każālika kuntum min qablu fa mannallāhu ‘alaikum fa tabayyanū, innallāha kāna bimā ta‘malūna khabīrā(n).

Я, иман лъурал гӀадамал! Аллагьасул нухда мун унеб мехалъ (рагъизе), цинги цӀодорго вукӀа (баян балагье), дуда «салам» абулев чиясда «мун муъминчи гуро» абуге, (цинги дуца гьев чӀвазе), дунялалъул гӀумруялъул бечелъи балагьизе къасдгун, Аллагьасда аскӀор гӀемерал хазинаби ругониги. Гьадин рукӀана нуж цере, цинги Аллагьас нужее кьуна Жиндирго баракат, гьединлъидал нуж цӀодорго рукӀа. ХӀакълъунго, Аллагь цӀакъ цӀодорго вуго нужеца гьабулеб жоялдаса.

لَا يَسْتَوِى الْقٰعِدُوْنَ مِنَ الْمُؤْمِنِيْنَ غَيْرُ اُولِى الضَّرَرِ وَالْمُجٰهِدُوْنَ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ بِاَمْوَالِهِمْ وَاَنْفُسِهِمْۗ فَضَّلَ اللّٰهُ الْمُجٰهِدِيْنَ بِاَمْوَالِهِمْ وَاَنْفُسِهِمْ عَلَى الْقٰعِدِيْنَ دَرَجَةً ۗ وَكُلًّا وَّعَدَ اللّٰهُ الْحُسْنٰىۗ وَفَضَّلَ اللّٰهُ الْمُجٰهِدِيْنَ عَلَى الْقٰعِدِيْنَ اَجْرًا عَظِيْمًاۙ

lā yastawil-qā‘idūna minal-mu'minīna gairu uliḍ-ḍarari wal-mujāhidūna fī sabīlillāhi bi'amwālihim wa anfusihim, faḍḍalallāhul-mujāhidīna bi amwālihim wa anfusihim ‘alal-qā‘idīna darajah(tan), wa kullaw wa‘adallāhul-ḥusnā, wa faḍḍalallāhul-mujāhidīna ‘alal-qā‘idīna ajran ‘aẓīmā(n).

Щибго багьана (квал-квал) гьечӀого гӀодов чӀарав муъминчиясдаги, жиндир боцӀи-малгун, гӀумруялдалъун Аллагьасул нухда жигьад гьабизе къеркьолев чиясдаги гьоркьоб цого букӀунаро. ТӀадегӀанав Аллагьас жидерго боцӀи-рухӀалдалъун жигьадалъе къеркьолезул даража борхизабун буго гӀодор чӀараздаса (квал-квал гьечӀого рагъде гъорлъе лъугьунарел). Щивасе Аллагьас рагӀи кьола лъикӀлъи (кири) (алжан) кьезе ва Аллагьас жигьадалъе хӀаракат бахъулел лъикӀлъи гьарун руго кӀудияб киригун гӀодор чӀараздаса,

دَرَجٰتٍ مِّنْهُ وَمَغْفِرَةً وَّرَحْمَةً ۗوَكَانَ اللّٰهُ غَفُوْرًا رَّحِيْمًا ࣖ

darajātim minhu wa magfirataw wa raḥmah(tan), wa kānallāhu gafūrar raḥīmā(n).

(ай) Гьесдаса чанго даража тӀадехун, гьединго тӀаса лъугьин ва гурхӀел. Аллагь тӀаса лъугьунев, гурхӀулев вуго.

اِنَّ الَّذِيْنَ تَوَفّٰىهُمُ الْمَلٰۤىِٕكَةُ ظَالِمِيْٓ اَنْفُسِهِمْ قَالُوْا فِيْمَ كُنْتُمْ ۗ قَالُوْا كُنَّا مُسْتَضْعَفِيْنَ فِى الْاَرْضِۗ قَالُوْٓا اَلَمْ تَكُنْ اَرْضُ اللّٰهِ وَاسِعَةً فَتُهَاجِرُوْا فِيْهَا ۗ فَاُولٰۤىِٕكَ مَأْوٰىهُمْ جَهَنَّمُ ۗ وَسَاۤءَتْ مَصِيْرًاۙ

innal-lażīna tawaffāhumul-malā'ikatu ẓālimī anfusihim qālū fīma kuntum, qālū kunnā mustaḍ‘afīna fil-arḍ(i), qālū alam takun arḍullāhi wāsi‘atan fa tuhājirū fīhā, fa ulā'ika ma'wāhum jahannam(u), wa sā'at maṣīrā(n).

ХӀакълъунго, жидедаго тӀад зулмуялъул хӀалалда малаикзабаз гӀумру бахъарал чагӀазда гьез (малаикзабаз) гьикъана: «Кин ругел?» Гьез жаваб кьуна: «Ниж руго ракьалда (Маккаялда) зулму гьабураб халкъ», - ян. Гьез (малаикзабаз) гьикъана: «Аллагьасул ракь гӀатӀидаб гьечӀищ, гьелда тӀад нуж гьижра гьабизе (сверун хьвадизе)?» Гьединлъидал гьел гӀадамал жужахӀалда руго, гьеб (Жагьанам) ккола тӀадруссине бищунго квешаб бакӀ,

اِلَّا الْمُسْتَضْعَفِيْنَ مِنَ الرِّجَالِ وَالنِّسَاۤءِ وَالْوِلْدَانِ لَا يَسْتَطِيْعُوْنَ حِيْلَةً وَّلَا يَهْتَدُوْنَ سَبِيْلًاۙ

illal-mustaḍ‘afīna minar-rijāli wan-nisā'i wal-wildāni lā yastaṭī‘ūna ḥīlataw wa lā yahtadūna sabīlā(n).

зулмуялда гъоркь ругел гурони, бихьиназул букӀа, руччабазул букӀа, кумек гьечӀел, нух лъаларел лъимал рукӀа (гьижра гьабизе),

فَاُولٰۤىِٕكَ عَسَى اللّٰهُ اَنْ يَّعْفُوَ عَنْهُمْ ۗ وَكَانَ اللّٰهُ عَفُوًّا غَفُوْرًا

fa ulā'ika ‘asallāhu ay ya‘fuwa ‘anhum, wa kānallāhu ‘afuwwan gafūrā(n).

цинги гьел, хьул буго Аллагьас гьезда тӀаса лъугьине. Аллагь вуго тӀаса лъугьунев, мунагьал чурулев.

۞ وَمَنْ يُّهَاجِرْ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ يَجِدْ فِى الْاَرْضِ مُرٰغَمًا كَثِيْرًا وَّسَعَةً ۗوَمَنْ يَّخْرُجْ مِنْۢ بَيْتِهٖ مُهَاجِرًا اِلَى اللّٰهِ وَرَسُوْلِهٖ ثُمَّ يُدْرِكْهُ الْمَوْتُ فَقَدْ وَقَعَ اَجْرُهٗ عَلَى اللّٰهِ ۗوَكَانَ اللّٰهُ غَفُوْرًا رَّحِيْمًا ࣖ

wa may yuhājir fī sabīlillāhi yajid fil-arḍi murāgaman kaṡīraw wa sa‘ah(tan), wa may yakhruj mim baitihī muhājiran ilallāhi wa rasūlihī ṡumma yudrik-hul-mautu faqad waqa‘a ajruhū ‘alallāh(i), wa kānallāhu gafūrar raḥīmā(n).

Аллагьасул нухда гьижра гьабурав чиясда гьаб ракьалда гьижра гьабизе гӀатӀидаб бакӀги, гӀемераб ризкъиги батила. Аллагьасе ва Гьесул Расулалъе гӀоло гьижра гьабизе къасдгун жиндирго рукъ тун къватӀиве вахъарав чиясда, цинги гьесде хвел ккани (гьев унеб бакӀалде щвелалде), гьеб мехалъ хӀакълъунго, гьесул кири Аллагьасда цебе чӀезабун букӀуна. Аллагьги вуго тӀаса лъугьунев, гурхӀулев.

وَاِذَا ضَرَبْتُمْ فِى الْاَرْضِ فَلَيْسَ عَلَيْكُمْ جُنَاحٌ اَنْ تَقْصُرُوْا مِنَ الصَّلٰوةِ ۖ اِنْ خِفْتُمْ اَنْ يَّفْتِنَكُمُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْاۗ اِنَّ الْكٰفِرِيْنَ كَانُوْا لَكُمْ عَدُوًّا مُّبِيْنًا

wa iżā ḍarabtum fil-arḍi fa laisa ‘alaikum junāḥun an taqṣurū minaṣ-ṣalāh(ti), in khiftum ay yaftinakumul-lażīna kafarū, innal-kāfirīna kānū lakum ‘aduwwam mubīnā(n).

Ва ракьалда сапар бухьулеб мехалъ къасаралъул какал раялъулъ дуе мунагь букӀунаро, капурзабазул тӀадекӀанцӀиялдаса мун хӀинкъун вугони. ХӀакълъунго капурзаби руго нужер хӀакъикъиял тушбаби.

وَاِذَا كُنْتَ فِيْهِمْ فَاَقَمْتَ لَهُمُ الصَّلٰوةَ فَلْتَقُمْ طَاۤىِٕفَةٌ مِّنْهُمْ مَّعَكَ وَلْيَأْخُذُوْٓا اَسْلِحَتَهُمْ ۗ فَاِذَا سَجَدُوْا فَلْيَكُوْنُوْا مِنْ وَّرَاۤىِٕكُمْۖ وَلْتَأْتِ طَاۤىِٕفَةٌ اُخْرٰى لَمْ يُصَلُّوْا فَلْيُصَلُّوْا مَعَكَ وَلْيَأْخُذُوْا حِذْرَهُمْ وَاَسْلِحَتَهُمْ ۚ وَدَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لَوْ تَغْفُلُوْنَ عَنْ اَسْلِحَتِكُمْ وَاَمْتِعَتِكُمْ فَيَمِيْلُوْنَ عَلَيْكُمْ مَّيْلَةً وَّاحِدَةً ۗوَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ اِنْ كَانَ بِكُمْ اَذًى مِّنْ مَّطَرٍ اَوْ كُنْتُمْ مَّرْضٰٓى اَنْ تَضَعُوْٓا اَسْلِحَتَكُمْ وَخُذُوْا حِذْرَكُمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ اَعَدَّ لِلْكٰفِرِيْنَ عَذَابًا مُّهِيْنًا

wa iżā kunta fīhim fa aqamta lahumuṣ-ṣalāta faltaqum ṭā'ifatum minhum ma‘aka walya'khużū asliḥatahum, fa iżā sajadū falyakūnū miw warā'ikum, walta'ti ṭā'ifatun ukhrā lam yuṣallū falyuṣallū ma‘aka walya'khużū ḥiżrahum wa asliḥatahum, waddal-lażīna kafarū lau tagfulūna ‘an asliḥatakum wa amti‘atikum, fa yamīlūna ‘alaikum mailataw wāḥidah(tan), wa lā junāḥa ‘alaikum in kāna bikum ażam mim maṭarin au kuntum marḍā an taḍa‘ū asliḥatakum wa khużū ḥiżrakum, innallāha a‘adda lil-kāfirīna ‘ażābam muhīnā(n).

Мун (МухӀамад) гьезда гьоркьов вугони (дур гьудулзабазда) ва дуе гьезда цадахъ как базе бокьани, гьезул цо къокъа дуда цадахъ чӀезе (как базе) ва ярагъги босун, цинги гьел (дуда цадахъ как балел) суждаялда ругеб мехалъ (цо ракагӀат лъугӀараб мехалъ), цинги гьел дуда нахъасан рахъине те (тушманасда данде как базе) ва дуда цадахъ как базе биччаге. хӀадурлъизе биччанте гьел. лъалхъи гьабун, жидерго ярагъ кобураялда жаниб лъуна. Капурзабазе бокьун букӀана нужер ярагъалъулги нужер магӀишаталъулги ургъел гьечӀого рукӀине, гьел киналго цо нухалъ нужеде тӀаде кӀанцӀана. Ва нужее ярагъ гӀодоб лъезе лъикӀаб жо гуро, цӀад баялъ яги унтун къварилъи ккани, хӀадурго рукӀа. ХӀакълъунго Аллагьас хӀадурун буго инжит гьабулеб гӀазаб капурзабазе.

فَاِذَا قَضَيْتُمُ الصَّلٰوةَ فَاذْكُرُوا اللّٰهَ قِيَامًا وَّقُعُوْدًا وَّعَلٰى جُنُوْبِكُمْ ۚ فَاِذَا اطْمَأْنَنْتُمْ فَاَقِيْمُوا الصَّلٰوةَ ۚ اِنَّ الصَّلٰوةَ كَانَتْ عَلَى الْمُؤْمِنِيْنَ كِتٰبًا مَّوْقُوْتًا

fa iżā qaḍaitumuṣ-ṣalāta fażkurullāha qiyāmaw wa qu‘ūdaw wa ‘alā junūbikum, fa iżaṭma'nantum fa aqīmuṣ-ṣalāh(ta), innaṣ-ṣalāta kānat ‘alal-mu'minīna kitābam mauqūtā(n).

Гьеб гуребги, (дур) как лъугӀараб мехалъ, мун чӀараб мехалъги, гӀодов чӀараб мехалъги, вегун вугеб мехалъги Аллагь ракӀалде щвезаве. Цинги, хӀинкъи гьечӀолъи лъараб мехалъ, цинги как базе (гӀадатияб къагӀидаялъ). ХӀакълъунго как буго муъминзабазе заманалъ чӀезабураб парз.

وَلَا تَهِنُوْا فِى ابْتِغَاۤءِ الْقَوْمِ ۗ اِنْ تَكُوْنُوْا تَأْلَمُوْنَ فَاِنَّهُمْ يَأْلَمُوْنَ كَمَا تَأْلَمُوْنَ ۚوَتَرْجُوْنَ مِنَ اللّٰهِ مَا لَا يَرْجُوْنَ ۗوَكَانَ اللّٰهُ عَلِيْمًا حَكِيْمًا ࣖ

wa lā tahinū fibtigā'il-qaum(i), in takūnū ta'lamūna fa innahum ya'lamūna kamā ta'lamūn(a), wa tarjūna minallāhi mā lā yarjūn(a), wa kānallāhu ‘alīman ḥakīmā(n).

Гьезда (нужер тушбабазда) хадур лъугьун ракӀ загӀиплъун рукӀунге. Нужее унти ккани, лъай гьезиеги унти букӀин (гьезулги), нужедаго гӀадин, нужеда жеги Аллагьасдаса хьул лъезе кӀолареб жоялъул хьул лъезе бегьулеб мехалъ. Аллагь вуго кинабго лъалев, гӀакъилав.

اِنَّآ اَنْزَلْنَآ اِلَيْكَ الْكِتٰبَ بِالْحَقِّ لِتَحْكُمَ بَيْنَ النَّاسِ بِمَآ اَرٰىكَ اللّٰهُ ۗوَلَا تَكُنْ لِّلْخَاۤىِٕنِيْنَ خَصِيْمًا ۙ

innā anzalnā ilaikal-kitāba bil-ḥaqqi litaḥkuma bainan-nāsi bimā arākallāh(u), wa lā takun lil-khā'inīna khaṣīmā(n).

ХӀакълъунго, Нижеца духъе (МухӀаммадихъе) рещтӀана хӀакъикъат бачӀунеб ТӀехь (Къуръан), дуца гӀадамазда гьоркьоб хӀукму гьабизе Аллагьас дуда малъараб къагӀидаялъ, ва мун (гӀайиб гьечӀев чиясда) дандиявлъун вукӀунге, щай гурелъул (цӀунун) хиянат гьабулев чи,

وَّاسْتَغْفِرِ اللّٰهَ ۗاِنَّ اللّٰهَ كَانَ غَفُوْرًا رَّحِيْمًاۚ

wastagfirillāh(a), innallāha kāna gafūrar raḥīmā(n).

ва Аллагьасда тӀаса лъугьаян гьаре. ХӀакълъунго Аллагь тӀаса лъугьунев, гурхӀулев вуго.

وَلَا تُجَادِلْ عَنِ الَّذِيْنَ يَخْتَانُوْنَ اَنْفُسَهُمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ لَا يُحِبُّ مَنْ كَانَ خَوَّانًا اَثِيْمًاۙ

wa lā tujādil ‘anil-lażīna yakhtānūna anfusahum, innallāha lā yuḥibbu man kāna khawwānan aṡīmā(n).

Ва нужеца дагӀба баге (цӀунизе) жалго жидедаго чӀарал чагӀазе. ХӀакълъунго, Аллагьасе рокьуларо кидаго хилиплъулел ва мунагьазда гъорлъ хьвадулел гӀадамал,

يَّسْتَخْفُوْنَ مِنَ النَّاسِ وَلَا يَسْتَخْفُوْنَ مِنَ اللّٰهِ وَهُوَ مَعَهُمْ اِذْ يُبَيِّتُوْنَ مَا لَا يَرْضٰى مِنَ الْقَوْلِ ۗ وَكَانَ اللّٰهُ بِمَا يَعْمَلُوْنَ مُحِيْطًا

yastakhfūna minan-nāsi wa lā yastakhfūna minallāhi wa huwa ma‘ahum iż yubayyitūna mā lā yarḍā minal-qaul(i), wa kānallāhu bimā ya‘malūna muḥīṭā(n).

гьезда гӀадамаздаса рахчизе кӀола, амма Аллагьасдаса рахчизе кӀоларо, щай гурелъул Аллагь гьезда цадахъ вукӀана, цо сордоялъ жидее разилъичӀеб балъгояб хӀукму гьез гьабураб мехалъ. ТӀадегӀанав Аллагьасги бахчула гьез гьабулеб жо.

هٰٓاَنْتُمْ هٰٓؤُلَاۤءِ جَادَلْتُمْ عَنْهُمْ فِى الْحَيٰوةِ الدُّنْيَاۗ فَمَنْ يُّجَادِلُ اللّٰهَ عَنْهُمْ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ اَمْ مَّنْ يَّكُوْنُ عَلَيْهِمْ وَكِيْلًا

hā'antum hā'ulā'i jādaltum ‘anhum fil-ḥayātid-dun-yā, famay yujādilullāha ‘anhum yaumal-qiyāmati am may yakūnu ‘alaihim wakīlā(n).

Гьев вуго мун! Нужеца дагӀба балеб букӀуна дунялалъул гӀумруялда гьел (цӀунизе), амма къиямасеб къоялъ гьел (цӀунизе) Аллагьасда дандечӀей лъица гьабилеб? Яги щив гьезие цӀунулев (Аллагьасул гӀазабалдаса) вукӀине вугев?

وَمَنْ يَّعْمَلْ سُوْۤءًا اَوْ يَظْلِمْ نَفْسَهٗ ثُمَّ يَسْتَغْفِرِ اللّٰهَ يَجِدِ اللّٰهَ غَفُوْرًا رَّحِيْمًا

wa may ya‘mal sū'an au yaẓlim nafsahū ṡumma yastagfirillāha yajidillāha gafūrar raḥīmā(n).

Ва лъицаниги такъсир гьабун, жиндиего зулму гьабурав, цинги Аллагьасда тӀаса лъугьаян гьарарав, гьесда хӀакълъунго ватила Аллагь тӀаса лъугьунев, гурхӀулев.

وَمَنْ يَّكْسِبْ اِثْمًا فَاِنَّمَا يَكْسِبُهٗ عَلٰى نَفْسِهٖ ۗ وَكَانَ اللّٰهُ عَلِيْمًا حَكِيْمًا

wa may yaksib iṡman fa innamā yaksibuhū ‘alā nafsih(ī),wa kānallāhu ‘alīman ḥakīmā(n).

Ва мунагь гьабулев чияс гьеб гьабула гӀицӀго жиндиего гӀоло. Аллагь вуго кинабго лъалев, гӀакъилав.

وَمَنْ يَّكْسِبْ خَطِيْۤـَٔةً اَوْ اِثْمًا ثُمَّ يَرْمِ بِهٖ بَرِيْۤـًٔا فَقَدِ احْتَمَلَ بُهْتَانًا وَّاِثْمًا مُّبِيْنًا ࣖ

wa may yaksib khaṭī'atan au iṡman ṡumma yarmi bihī barī'an fa qadiḥtamala buhtānaw wa iṡmam mubīnā(n).

Ва лъицаниги гъалатӀ яги мунагь гьабуни, цинги гьеб гӀайиб гьечӀев чиясда тӀад лъуни, хӀакъикъаталдаги гьесда тӀад лъуна гьереси ва загьирияб мунагь.

وَلَوْلَا فَضْلُ اللّٰهِ عَلَيْكَ وَرَحْمَتُهٗ لَهَمَّتْ طَّاۤىِٕفَةٌ مِّنْهُمْ اَنْ يُّضِلُّوْكَۗ وَمَا يُضِلُّوْنَ اِلَّآ اَنْفُسَهُمْ وَمَا يَضُرُّوْنَكَ مِنْ شَيْءٍ ۗ وَاَنْزَلَ اللّٰهُ عَلَيْكَ الْكِتٰبَ وَالْحِكْمَةَ وَعَلَّمَكَ مَا لَمْ تَكُنْ تَعْلَمُۗ وَكَانَ فَضْلُ اللّٰهِ عَلَيْكَ عَظِيْمًا

wa lau lā faḍlullāhi ‘alaika wa raḥmatuhū lahammaṭ-ṭā'ifatum minhum ay yuḍillūk(a), wa mā yuḍillūna illā anfusahum wa mā yaḍurrūnaka min syai'(in), wa anzalallāhu ‘alaikal-kitāba wal-ḥikmata wa ‘allamaka mā lam takun ta‘lam(u), wa kāna faḍlullāhi ‘alaika ‘aẓīmā(n).

Аллагьасул рахӀматги дуда (я МухӀамад) рахӀматги букӀинчӀебани, гьезул цо къокъаялъ мун мекъи ккезавизе къасд гьабилаан. Амма гьез жалго гурони къосинаруларо, нужее щибго зарал гьабуларо. Ва (гьединго) Аллагьас духъе рещтӀинабураб тӀехь (Къуръан) ва ХӀикмат (Суннат), дуда лъачӀеб жоги малъараб букӀиналъ. Аллагьасул рахӀмат дуде гӀорхъолъа араб буго.

۞ لَا خَيْرَ فِيْ كَثِيْرٍ مِّنْ نَّجْوٰىهُمْ اِلَّا مَنْ اَمَرَ بِصَدَقَةٍ اَوْ مَعْرُوْفٍ اَوْ اِصْلَاحٍۢ بَيْنَ النَّاسِۗ وَمَنْ يَّفْعَلْ ذٰلِكَ ابْتِغَاۤءَ مَرْضَاتِ اللّٰهِ فَسَوْفَ نُؤْتِيْهِ اَجْرًا عَظِيْمًا

lā khaira fī kaṡīrim min najwāhum illā man amara biṣadaqatin au ma‘rūfin au iṣlāḥim bainan-nās(i), wa may yaf‘al żālikabtigā'a marḍātillāhi fa saufa nu'tīhi ajran ‘aẓīmā(n).

Гьезул гӀемерисеб балъгояб гара-чӀвариялъулъ лъикӀлъи букӀунаро, садакъа кьеян, яги лъикӀлъи гьабеян, яги гӀадамазда гьоркьоб рекъел чӀезабеян (гӀадамазда) амру гьабулев чиясул балъгояб гара-чӀвари гурони. Аллагь разилъи тӀалаб гьабун гьеб гьабурав чиясе Нижеца кватӀичӀого кӀудияб кири кьела.

وَمَنْ يُّشَاقِقِ الرَّسُوْلَ مِنْۢ بَعْدِ مَا تَبَيَّنَ لَهُ الْهُدٰى وَيَتَّبِعْ غَيْرَ سَبِيْلِ الْمُؤْمِنِيْنَ نُوَلِّهٖ مَا تَوَلّٰى وَنُصْلِهٖ جَهَنَّمَۗ وَسَاۤءَتْ مَصِيْرًا ࣖ

wa may yusyāqiqir-rasūla mim ba‘di mā tabayyana lahul-hudā wa yattabi‘ gaira sabīlil-mu'minīna nuwallihī mā tawallā wa nuṣlihī jahannam(a), wa sā'at maṣīrā(n).

ХӀакъикъат бичӀчӀун хадуб, Расуласда (МухӀамадида) дандечӀей гьабурав, муъминзабазул нух гуреб нухдасан унев чи, Нижеца гьев гьес гьабураб мекъилъиялда жанив тола ва Нижеца гьев жужахӀалде тӀамула, гьеб ккола тӀадвуссун ине бищунго квешаб бакӀ.

اِنَّ اللّٰهَ لَا يَغْفِرُ اَنْ يُّشْرَكَ بِهٖ وَيَغْفِرُ مَا دُوْنَ ذٰلِكَ لِمَنْ يَّشَاۤءُ ۗ وَمَنْ يُّشْرِكْ بِاللّٰهِ فَقَدْ ضَلَّ ضَلٰلًا ۢ بَعِيْدًا

innallāha lā yagfiru ay yusyraka bihī wa yagfiru mā dūna żālika limay yasyā'(u), wa may yusyrik billāhi faqad ḍalla ḍalālam ba‘īdā(n).

Аллагьас ширкалъул мунагь чуруларо (Аллагьасда аскӀов щибниги жоялда гӀахьал гьави), гьеб гурел цогидал мунагьалги Жиндие бокьарасе чурула. Щив чи вугониги Аллагьасда (щибниги) шик гьабурав чи, хӀакълъунго, гьев цӀакъ къосун вуго.

اِنْ يَّدْعُوْنَ مِنْ دُوْنِهٖٓ اِلَّآ اِنٰثًاۚ وَاِنْ يَّدْعُوْنَ اِلَّا شَيْطٰنًا مَّرِيْدًاۙ

iy yad‘ūna min dūnihī illā ināṡā(n), wa iy yad‘ūna illā syaiṭānam marīdā(n).

Аллагь тун гьез тӀагӀат гьабулеб жо (идолал) гурони гьечӀо, гьез тӀагӀат гьабуларо мутӀигӀлъи гьечӀеб шайтӀан гурони

لَّعَنَهُ اللّٰهُ ۘ وَقَالَ لَاَتَّخِذَنَّ مِنْ عِبَادِكَ نَصِيْبًا مَّفْرُوْضًاۙ

la‘anahullāh(u), wa qāla la'attakhiżanna min ‘ibādika naṣībam mafrūḍā(n).

Аллагьас нагӀана кьураб ва (шайтӀаналъ) абуна: «Дица Дур лагъзадерихъа цо бутӀа босила», - ян.

وَّلَاُضِلَّنَّهُمْ وَلَاُمَنِّيَنَّهُمْ وَلَاٰمُرَنَّهُمْ فَلَيُبَتِّكُنَّ اٰذَانَ الْاَنْعَامِ وَلَاٰمُرَنَّهُمْ فَلَيُغَيِّرُنَّ خَلْقَ اللّٰهِ ۗوَمَنْ يَّتَّخِذِ الشَّيْطٰنَ وَلِيًّا مِّنْ دُوْنِ اللّٰهِ فَقَدْ خَسِرَ خُسْرَانًا مُّبِيْنًا

wa la'uḍillannahum wa la'umanniyannahum wa la'āmurannahum fa layubattikunna āżānal-an‘āmi wa la'āmurannahum fa layugayyirunna khalqallāh(i), wa may yattakhiżisy-syaiṭāna waliyyam min dūnillāhi faqad khasira khusrānam mubīnā(n).

ва дица гьел хӀакъикъаталдаги мекъи ккезарила, ва дица гьезда жанир чӀорогоял анищал рахъинарула ва дица гьезда амру гьабила боцӀул гӀундул къотӀизе, (цинги гьез хӀакъикъаталдаги гьел къотӀула), ва дица гьезда амру гьабила Аллагьасул махлукъат хисизабизе, (цинги гьез хӀакъикъаталдаги гьеб хисизабула)». Аллагь гурев шайтӀан цӀунилъун босарав чияс, хӀакълъунго, гьесие хӀакъикъияб зарал ккола.

يَعِدُهُمْ وَيُمَنِّيْهِمْۗ وَمَا يَعِدُهُمُ الشَّيْطٰنُ اِلَّا غُرُوْرًا

ya‘iduhum wa yumannīhim, wa mā ya‘iduhumusy-syaiṭānu illā gurūrā(n).

(Илбисалъ) гьезие рагӀи кьуна ва гьезда жанир чӀорогоял анищал рижизаруна, илбисалъ гьезие гӀицӀго гьереси рагӀи кьун букӀаниги.

اُولٰۤىِٕكَ مَأْوٰىهُمْ جَهَنَّمُۖ وَلَا يَجِدُوْنَ عَنْهَا مَحِيْصًا

ulā'ika ma'wāhum jahannam(u), wa lā yajidūna ‘anhā maḥīṣā(n).

Гьел (махсароде ккарал) жужахӀалъул руго ва гьезие гьелдаса рорчӀизе бакӀ (батӀияб) букӀине гьечӀо.

وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ سَنُدْخِلُهُمْ جَنّٰتٍ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُ خٰلِدِيْنَ فِيْهَآ اَبَدًاۗ وَعْدَ اللّٰهِ حَقًّا ۗوَمَنْ اَصْدَقُ مِنَ اللّٰهِ قِيْلًا

wal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti sanudkhiluhum jannātin tajrī min taḥtihal-anhāru khālidīna fīhā abadā(n), wa‘dallāhi ḥaqqā(n), wa man aṣdaqu minallāhi qīlā(n).

Иман лъурал ва лъикӀал гӀамалал гьарурал чагӀиги, ниж лъугьина гъоркьан гӀорал чвахулеб алжаналде, гьел гьенир даимго хутӀила. Аллагьасул рагӀиги хӀакъаб буго. Жиндир каламалъулъ Аллагьасдаса ритӀухъав чи щив вугев?

لَيْسَ بِاَمَانِيِّكُمْ وَلَآ اَمَانِيِّ اَهْلِ الْكِتٰبِ ۗ مَنْ يَّعْمَلْ سُوْۤءًا يُّجْزَ بِهٖۙ وَلَا يَجِدْ لَهٗ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ وَلِيًّا وَّلَا نَصِيْرًا

laisa bi'amāniyyikum wa lā amāniyyi ahlil-kitāb(i), may ya‘mal sū'ay yujza bih(ī), wa lā yajid lahū min dūnillāhi waliyyaw wa lā naṣīrā(n).

(Аллагьасул кири) дур анищ гуро ва (яги) Ахлу-ТӀехьалъул анищ гуро. Квешлъи гьабурав чиясе гьеб квешлъиялда рекъараб мухь чӀванкъотӀун щвела, Аллагь тун цониги цӀунулевги кумекчиги вукӀунаро.

وَمَنْ يَّعْمَلْ مِنَ الصّٰلِحٰتِ مِنْ ذَكَرٍ اَوْ اُنْثٰى وَهُوَ مُؤْمِنٌ فَاُولٰۤىِٕكَ يَدْخُلُوْنَ الْجَنَّةَ وَلَا يُظْلَمُوْنَ نَقِيْرًا

wa may ya‘mal minaṣ-ṣāliḥāti min żakarin au unṡā wa huwa mu'minun fa ulā'ika yadkhulūnal-jannata wa lā yuẓlamūna naqīrā(n).

Ва щив чи вугониги, бихьинчи вугониги, чӀужугӀадан вугониги, иман лъурав чи вукӀаго, лъикӀал гӀамалал гьаруни, гьел алжаналде лъугьина ва гьезие дагьабниги зулму гьабиларо.

وَمَنْ اَحْسَنُ دِيْنًا مِّمَّنْ اَسْلَمَ وَجْهَهٗ لِلّٰهِ وَهُوَ مُحْسِنٌ وَّاتَّبَعَ مِلَّةَ اِبْرٰهِيْمَ حَنِيْفًا ۗوَاتَّخَذَ اللّٰهُ اِبْرٰهِيْمَ خَلِيْلًا

wa man aḥsanu dīnam mimman aslama wajhahū lillāhi wa huwa muḥsinuw wattaba‘a millata ibrāhīma ḥanīfā(n), wattakhażallāhu ibrāhīma khalīlā(n).

Ва лъикӀал гӀамалал гьарулаго, ракӀбацӀцӀадго живго Аллагьасе мутӀигӀлъарав, Ибрагьимил битӀараб диналда хьвадулев чиясдаса лъикӀаб дин лъил бугеб? Ва Аллагьас Ибрагьим тӀаса вищана (Жиндирго) вокьулевлъун.

وَلِلّٰهِ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَمَا فِى الْاَرْضِۗ وَكَانَ اللّٰهُ بِكُلِّ شَيْءٍ مُّحِيْطًا ࣖ

wa lillāhi mā fis-samāwāti wa mā fil-arḍ(i), wa kānallāhu bikulli syai'im muḥīṭā(n).

Зобалазда бугебщинабги ракьалда бугебщинабги Аллагьасул буго, Аллагьасул (гӀелмуялъ) кинабго гъорлъе бачуна.

وَيَسْتَفْتُوْنَكَ فِى النِّسَاۤءِۗ قُلِ اللّٰهُ يُفْتِيْكُمْ فِيْهِنَّ ۙوَمَا يُتْلٰى عَلَيْكُمْ فِى الْكِتٰبِ فِيْ يَتٰمَى النِّسَاۤءِ الّٰتِيْ لَا تُؤْتُوْنَهُنَّ مَا كُتِبَ لَهُنَّ وَتَرْغَبُوْنَ اَنْ تَنْكِحُوْهُنَّ وَالْمُسْتَضْعَفِيْنَ مِنَ الْوِلْدَانِۙ وَاَنْ تَقُوْمُوْا لِلْيَتٰمٰى بِالْقِسْطِ ۗوَمَا تَفْعَلُوْا مِنْ خَيْرٍ فَاِنَّ اللّٰهَ كَانَ بِهٖ عَلِيْمًا

wa yastaftūnaka fin-nisā'(i), qulillāhu yuftīkum fīhinn(a), wa mā yutlā ‘alaikum fil-kitābi fī yatāman-nisā'il-lātī lā tu'tūnahunna mā kutiba lahunna wa targabūna an tankiḥūhunna wal-mustaḍ‘afīna minal-wildān(i), wa an taqūmū lil-yatāmā bil-qisṭ(i), wa mā taf‘alū min khairin fa innallāha kāna bihī ‘alīmā(n).

Ва гьез дуда гьарула руччабазда хурхун фатва. Абе: «Аллагьас дуе кьуна гьезул хӀакъалъулъ фатва, ва Къуръаналда дуе цӀалараб жо (гьебго фатва) дуца гьезие бихьизабараб (махӀрумлъи) кьечӀел бесдалазул хӀакъалъулъ, дуе гьезие росасе ине бокьун букӀараб мехалъ ва жеги загӀипаллъун рикӀкӀунел лъималазул хӀакъалъулъ. гьабе, хӀакълъунго Аллагь вуго кинабго лъалев».

وَاِنِ امْرَاَةٌ خَافَتْ مِنْۢ بَعْلِهَا نُشُوْزًا اَوْ اِعْرَاضًا فَلَا جُنَاحَ عَلَيْهِمَآ اَنْ يُّصْلِحَا بَيْنَهُمَا صُلْحًا ۗوَالصُّلْحُ خَيْرٌ ۗوَاُحْضِرَتِ الْاَنْفُسُ الشُّحَّۗ وَاِنْ تُحْسِنُوْا وَتَتَّقُوْا فَاِنَّ اللّٰهَ كَانَ بِمَا تَعْمَلُوْنَ خَبِيْرًا

wa inimra'atun khāfat mim ba‘lihā nusyūzan au i‘rāḍan falā junāḥa ‘alaihimā ay yuṣliḥā bainahumā ṣulḥā(n), waṣ-ṣulḥu khair(un), wa uḥḍiratil-anfususy-syuḥḥ(a), wa in tuḥsinū wa tattaqū fa innallāha kāna bimā ta‘malūna khabīrā(n).

Ва чӀужугӀаданалъул ургъел букӀунеб батани рос хъачагълъун яги ургъел гьечӀевлъун вукӀине вугин абун, цинги гьезул кӀияздаго кӀола унго-унгояб рекъел гьабизе, гьеб рекъел лъикӀаб букӀуна (гьезие), бихьин тӀабигӀаталдасан къваридав вугониги. Ва мун лъикӀлъани (дурго чӀужуялъулгун гьоркьоблъи) ва мунго цӀунани (нусуялдаса ва ургъел гьечӀолъиялдаса), хӀакъикъаталдаги Аллагь дуца гьабулеб жоялдаса цӀодорго вуго.

وَلَنْ تَسْتَطِيْعُوْٓا اَنْ تَعْدِلُوْا بَيْنَ النِّسَاۤءِ وَلَوْ حَرَصْتُمْ فَلَا تَمِيْلُوْا كُلَّ الْمَيْلِ فَتَذَرُوْهَا كَالْمُعَلَّقَةِ ۗوَاِنْ تُصْلِحُوْا وَتَتَّقُوْا فَاِنَّ اللّٰهَ كَانَ غَفُوْرًا رَّحِيْمًا

wa lan tastaṭī‘ū an ta‘dilū bainan-nisā'i wa lau ḥaraṣtum falā tamīlū kullal-maili fa tażarūhā kal-mu‘allaqah(ti), wa in tuṣliḥū wa tattaqū fa innallāha kāna gafūrar raḥīmā(n).

Ва нужеда кӀвезе гьечӀо (нужер) лъадуда гьоркьоб ритӀухълъи гьабизе, нужее унго-унголъунги бокьаниги, гьединлъидал нуж гьедигӀан махщел буге (нужее рокьулел чагӀаздехун), цогидал балансалда къан тун. Ва мун лъикӀлъизавуни ва мунго цӀунани (хӀилла-рекӀкӀалдаса), хӀакълъунго Аллагь вуго тӀаса лъугьунев, гурхӀулев.

وَاِنْ يَّتَفَرَّقَا يُغْنِ اللّٰهُ كُلًّا مِّنْ سَعَتِهٖۗ وَكَانَ اللّٰهُ وَاسِعًا حَكِيْمًا

wa iy yatafarraqā yugnillāhu kullam min sa‘atih(ī), wa kānallāhu wāsi‘an ḥakīmā(n).

Ва гьел кӀиялго ратӀалъани, Аллагьас гьезул щивасе жиндирго рахӀматалдаса гӀураб жо кьола. Аллагь вуго кинабго сверулев, гӀакъилав.

وَلِلّٰهِ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَمَا فِى الْاَرْضِۗ وَلَقَدْ وَصَّيْنَا الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْكِتٰبَ مِنْ قَبْلِكُمْ وَاِيَّاكُمْ اَنِ اتَّقُوا اللّٰهَ ۗوَاِنْ تَكْفُرُوْا فَاِنَّ لِلّٰهِ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَمَا فِى الْاَرْضِۗ وَكَانَ اللّٰهُ غَنِيًّا حَمِيْدًا

wa lillāhi mā fis-samāwāti wa mā fil-arḍ(i), wa laqad waṣṣainal-lażīna ūtul-kitāba min qablikum wa iyyākum anittaqullāh(a), wa in takfurū fa inna lillāhi mā fis-samāwāti wa mā fil-arḍ(i), wa kānallāhu ganiyyan ḥamīdā(n).

Зобалаздаги ракьалдаги бугебщинаб Аллагьасул буго, хӀакълъунго, Нижеца амру гьабуна нужедаса цебе хирияб тӀехь кьуразда ва (гьединго) нужеда Аллагьасукьа хӀинкъиян. Амма нуж капурлъани, зобалаздаги ракьалдаги бугебщинаб Аллагьасул бугин, Аллагь бечедав, рецц гьабулев вугин.

وَلِلّٰهِ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَمَا فِى الْاَرْضِ ۗوَكَفٰى بِاللّٰهِ وَكِيْلًا

wa lillāhi mā fis-samāwāti wa mā fil-arḍ(i), wa kafā billāhi wakīlā(n).

Зобалаздаги ракьалдаги бугебщинаб Аллагьасул буго. Гьелъул цӀунулевлъун Аллагь гӀела.

اِنْ يَّشَأْ يُذْهِبْكُمْ اَيُّهَا النَّاسُ وَيَأْتِ بِاٰخَرِيْنَۗ وَكَانَ اللّٰهُ عَلٰى ذٰلِكَ قَدِيْرًا

iy yasya' yużhibkum ayyuhan-nāsu wa ya'ti bi'ākharīn(a), wa kānallāhu ‘alā żālika qadīrā(n).

Аллагьасе бокьани, нуж киналго тӀагӀинарулаан, гӀадамал! Цинги гьес цоги (халкъ) вачана (дур бакӀалда). Гьедин гьабуна ТӀадегӀанав Аллагьас.

مَنْ كَانَ يُرِيْدُ ثَوَابَ الدُّنْيَا فَعِنْدَ اللّٰهِ ثَوَابُ الدُّنْيَا وَالْاٰخِرَةِ ۗوَكَانَ اللّٰهُ سَمِيْعًاۢ بَصِيْرًا ࣖ

man kāna yurīdu ṡawābad-dun-yā fa ‘indallāhi ṡawābud-dun-yā wal-ākhirah(ti), wa kānallāhu samī‘am baṣīrā(n).

Дунялалда кири бокьарав чиясда лъай Аллагьасда аскӀоб дунялалдаги ахираталдаги кири букӀин. Аллагь вуго кинабго рагӀулев, кинабго бихьулев.

۞ يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا كُوْنُوْا قَوَّامِيْنَ بِالْقِسْطِ شُهَدَاۤءَ لِلّٰهِ وَلَوْ عَلٰٓى اَنْفُسِكُمْ اَوِ الْوَالِدَيْنِ وَالْاَقْرَبِيْنَ ۚ اِنْ يَّكُنْ غَنِيًّا اَوْ فَقِيْرًا فَاللّٰهُ اَوْلٰى بِهِمَاۗ فَلَا تَتَّبِعُوا الْهَوٰٓى اَنْ تَعْدِلُوْا ۚ وَاِنْ تَلْوٗٓا اَوْ تُعْرِضُوْا فَاِنَّ اللّٰهَ كَانَ بِمَا تَعْمَلُوْنَ خَبِيْرًا

yā ayyuhal-lażīna āmanū kūnū qawwāmīna bil-qisṭi syuhadā'a lillāhi wa lau ‘alā anfusikum awil-wālidaini wal-aqrabīn(a), iy yakun ganiyyan au faqīran fallāhu aulā bihimā, falā tattabi‘ul-hawā an ta‘dilū, wa in talwū au tu‘riḍū fa innallāha kāna bimā ta‘malūna khabīrā(n).

Я, иман лъурал гӀадамал! Нуж ритӀухълъиялъул рахъ кколеллъун рукӀа, Аллагьасе нугӀзаллъун рукӀа, нужедаго данде яги нужерго эбел-инсуда ва гӀагарлъиялда дандецин. Гьев (жавабчи) бечедав яги мискин вугони, гьесул пайда (лъикӀлъи) Аллагьасда лъикӀ лъала. Гьединлъидал хӀакъикъаталдаса рикӀкӀалъизе бокьун нужерго анищазда хадур лъугьунге. Нужеца (рагӀаби) мекъи ккезарулел ругони, яги нугӀзаллъун рукӀине бокьун гьечӀони, лъай нужеца гьабулебщинаб жоялъулъ Аллагь мухӀканав вукӀин.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اٰمِنُوْا بِاللّٰهِ وَرَسُوْلِهٖ وَالْكِتٰبِ الَّذِيْ نَزَّلَ عَلٰى رَسُوْلِهٖ وَالْكِتٰبِ الَّذِيْٓ اَنْزَلَ مِنْ قَبْلُ ۗوَمَنْ يَّكْفُرْ بِاللّٰهِ وَمَلٰۤىِٕكَتِهٖ وَكُتُبِهٖ وَرُسُلِهٖ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِ فَقَدْ ضَلَّ ضَلٰلًا ۢ بَعِيْدًا

yā ayyuhal-lażīna āmanū āminū billāhi wa rasūlihī wal-kitābil-lażī nazzala ‘alā rasūlihī wal-kitābil-lażī anzala min qabl(u), wa may yakfur billāhi wa malā'ikatihī wa kutubihī wa rusulihī wal-yaumil-ākhiri faqad ḍalla ḍalālam ba‘īdā(n).

Я, иман лъурал гӀадамал! Аллагьасда ва Гьесул Аварагасда (МухӀамадида) ва Гьесул Аварагасде рещтӀараб ТӀехьалда (Къуръаналда), гьединго цере рещтӀарал тӀахьаздаги божи халат бахъинабе. Аллагьасдаги, гьесул малаикзабаздаги, гьесул тӀахьаздаги, гьесул аварагзабаздаги, ахират къоялдаги инкар гьабурав чи, хӀакълъунго, гьев чи цӀакъ къосун вуго.

اِنَّ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا ثُمَّ كَفَرُوْا ثُمَّ اٰمَنُوْا ثُمَّ كَفَرُوْا ثُمَّ ازْدَادُوْا كُفْرًا لَّمْ يَكُنِ اللّٰهُ لِيَغْفِرَ لَهُمْ وَلَا لِيَهْدِيَهُمْ سَبِيْلًاۗ

innal-lażīna āmanū ṡumma kafarū ṡumma āmanū ṡumma kafarū ṡummazdādū kufral lam yakunillāhu liyagfira lahum wa lā liyahdiyahum sabīlā(n).

ХӀакълъунго, иман лъурал, цинги капурлъарал, цинги (нахъеги) иман лъурал, цинги капурлъарал, цинги кафурлъи цӀикӀкӀинабурал, гьеб мехалъ Аллагь гьезда тӀаса лъугьинаро, яги гьезда (битӀараб) нух бихьизабиларо.

بَشِّرِ الْمُنٰفِقِيْنَ بِاَنَّ لَهُمْ عَذَابًا اَلِيْمًاۙ

basysyiril-munāfiqīna bi'anna lahum ‘ażāban alīmā(n).

Мунапикъзабазда абе гьезие унтараб гӀазаб букӀине бугилан .

ۨالَّذِيْنَ يَتَّخِذُوْنَ الْكٰفِرِيْنَ اَوْلِيَاۤءَ مِنْ دُوْنِ الْمُؤْمِنِيْنَ ۗ اَيَبْتَغُوْنَ عِنْدَهُمُ الْعِزَّةَ فَاِنَّ الْعِزَّةَ لِلّٰهِ جَمِيْعًاۗ

al-lażīna yattakhiżūnal-kāfirīna auliyā'a min dūnil-mu'minīn(a), ayabtagūna ‘indahumul-‘izzata fa innal-‘izzata lillāhi jamī‘ā(n).

(ай) муъминзаби нахъе тун, капурзаби цевехъанлъун гьарулел чагӀи. Дол капурзабазул рахъалдасанищ гьез тӀалъи балагьулеб бугеб? Дуда лъай кинабго къуват Аллагьасул букӀин.

وَقَدْ نَزَّلَ عَلَيْكُمْ فِى الْكِتٰبِ اَنْ اِذَا سَمِعْتُمْ اٰيٰتِ اللّٰهِ يُكْفَرُ بِهَا وَيُسْتَهْزَاُ بِهَا فَلَا تَقْعُدُوْا مَعَهُمْ حَتّٰى يَخُوْضُوْا فِيْ حَدِيْثٍ غَيْرِهٖٓ ۖ اِنَّكُمْ اِذًا مِّثْلُهُمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ جَامِعُ الْمُنٰفِقِيْنَ وَالْكٰفِرِيْنَ فِيْ جَهَنَّمَ جَمِيْعًاۙ

wa qad nazzala ‘alaikum fil-kitābi an iżā sami‘tum āyātillāhi yukfaru bihā wa yustahza'u bihā falā taq‘udū ma‘ahum ḥattā yakhūḍū fī ḥadīṡin gairih(ī), innakum iżam miṡlahum, innallāha jāmi‘ul-munāfiqīna wal-kāfirīna fī jahannama jamī‘ā(n).

ХӀакълъунго, Аллагьас нужее ТӀехьалда (Къуръаналда) рещтӀана (хӀукмаби), нагагьлъун нужеда Аллагьасул аятал инкар гьабулел ва (капурзабаз) хӀакъир гьарулел рагӀани, нуж гьезда цадахъ гӀодор чӀоге, гьел цогидаб гара-чӀвариялде лъугьиналде. Щайгурелъул (гьезда цадахъ гӀодор чӀей халат бахъинабулеб батани), узухъда, мун гьезда релълъарав вукӀина. ХӀакълъунго Аллагьас киналго мунапикъзабиги капурзабиги жужахӀалде ракӀаризе руго,

ۨالَّذِيْنَ يَتَرَبَّصُوْنَ بِكُمْۗ فَاِنْ كَانَ لَكُمْ فَتْحٌ مِّنَ اللّٰهِ قَالُوْٓا اَلَمْ نَكُنْ مَّعَكُمْ ۖ وَاِنْ كَانَ لِلْكٰفِرِيْنَ نَصِيْبٌ قَالُوْٓا اَلَمْ نَسْتَحْوِذْ عَلَيْكُمْ وَنَمْنَعْكُمْ مِّنَ الْمُؤْمِنِيْنَ ۗ فَاللّٰهُ يَحْكُمُ بَيْنَكُمْ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ ۗ وَلَنْ يَّجْعَلَ اللّٰهُ لِلْكٰفِرِيْنَ عَلَى الْمُؤْمِنِيْنَ سَبِيْلًا ࣖ

al-lażīna yatarabbaṣūna bikum, fa in kāna lakum fatḥum minallāhi qālū alam nakum ma‘akum, wa in kāna lil-kāfirīna naṣībun qālū alam nastaḥwiż ‘alaikum wa namna‘kum minal-mu'minīn(a), fallāhu yaḥkumu bainakum yaumal-qiyāmah(ti), wa lay yaj‘alallāhu lil-kāfirīna ‘alal-mu'minīna sabīlā(n).

(ай) нужеда ккезе бугеб (лъугьа-бахъиналъухъ) балагьун чӀарал гӀадамал. Аллагьасул рахъалдасан нужее бергьенлъи щвараб мехалъ гьез абула: «Ниж нужеда цадахъ рагъулел рукӀинчӀищ?» Капурзабазул бутӀа бугони, гьез абула: «Нижеца гурищ нужер бергьенлъиялда гӀахьаллъи гьабураб, муъминзабаздаса нуж цӀуничӀищ?» Цинги Аллагьас къиямасеб къоялъ нужеда гьоркьоб хӀукму гьабила. Аллагьас капурзабазе нух кьеларо муъминзаби къезаризе.

اِنَّ الْمُنٰفِقِيْنَ يُخٰدِعُوْنَ اللّٰهَ وَهُوَ خَادِعُهُمْۚ وَاِذَا قَامُوْٓا اِلَى الصَّلٰوةِ قَامُوْا كُسَالٰىۙ يُرَاۤءُوْنَ النَّاسَ وَلَا يَذْكُرُوْنَ اللّٰهَ اِلَّا قَلِيْلًاۖ

innal-munāfiqīna yukhādi‘ūnallāha wa huwa khādi‘uhum, wa iżā qāmū ilaṣ-ṣalāti qāmū kusālā, yurā'ūnan-nāsa wa lā yażkurūnallāha illā qalīlā(n).

ХӀакълъунго мунапикъзабазе бокьун буго Аллагь гуккизе, амма гьел гуккулев Аллагь вуго. Как базе рахъараб мехалъ, гьез гьеб гьабула кӀвахӀалго. Гьез хӀаракат бахъула гӀадамазда цебе жалго рихьизаризе (рецц гьабизе). Ва гьезда Аллагь дагьаб гурони ракӀалде щвечӀо.

مُّذَبْذَبِيْنَ بَيْنَ ذٰلِكَۖ لَآ اِلٰى هٰٓؤُلَاۤءِ وَلَآ اِلٰى هٰٓؤُلَاۤءِ ۗ وَمَنْ يُّضْلِلِ اللّٰهُ فَلَنْ تَجِدَ لَهٗ سَبِيْلًا

mużabżabīna baina żālik(a), lā ilā ha'ulā'i wa lā ilā ha'ulā'(i), wa may yuḍlilillāhu falan tajida lahū sabīlā(n).

Гьел щаклъиялда руго гьелда (иманалда яги куфруялда) гьоркьор, я гьаб къокъаялъул (муъминзабазул), я доб (капурзабазул) къокъаялъул гурел. Аллагьас къосун тарав чи, дуда гьесие нух батиларо (битӀараб нухде вачине).

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَتَّخِذُوا الْكٰفِرِيْنَ اَوْلِيَاۤءَ مِنْ دُوْنِ الْمُؤْمِنِيْنَ ۚ اَتُرِيْدُوْنَ اَنْ تَجْعَلُوْا لِلّٰهِ عَلَيْكُمْ سُلْطٰنًا مُّبِيْنًا

yā ayyuhal-lażīna āmanū lā tattakhiżul-kāfirīna auliyā'a min dūnil-mu'minīn(a), aturīdūna an taj‘alū lillāhi ‘alaikum sulṭānam mubīnā(n).

Я, иман лъурал гӀадамал! Муъминзаби тунги, капурзабиги нужерго гьудулзабилъун гьаруге. Нужее бокьун бугищ Аллагьасе баянаб далил кьезе (нужеда данде)?

اِنَّ الْمُنٰفِقِيْنَ فِى الدَّرْكِ الْاَسْفَلِ مِنَ النَّارِۚ وَلَنْ تَجِدَ لَهُمْ نَصِيْرًاۙ

innal-munāfiqīna fid-darkil-asfali minan-nār(i), wa lan tajida lahum naṣīrā(n).

ХӀакълъунго, мунапикъзаби рукӀине руго жужахӀалъул бищунго гӀодоре ккарал гъварилъуда. Ва дуда гьезие цониги кумекчи ватиларо.

اِلَّا الَّذِيْنَ تَابُوْا وَاَصْلَحُوْا وَاعْتَصَمُوْا بِاللّٰهِ وَاَخْلَصُوْا دِيْنَهُمْ لِلّٰهِ فَاُولٰۤىِٕكَ مَعَ الْمُؤْمِنِيْنَۗ وَسَوْفَ يُؤْتِ اللّٰهُ الْمُؤْمِنِيْنَ اَجْرًا عَظِيْمًا

illal-lażīna tābū wa aṣlaḥū wa‘taṣamū billāhi wa akhlaṣū dīnahum lillāhi fa ulā'ika ma‘al-mu'minīn(a), wa saufa yu'tillāhul mu'minīna ajran ‘aẓīmā(n).

Тавбуги гьабун, жалго лъикӀлъизарун, Аллагьасда къвакӀун, ракӀбацӀцӀадго Аллагьасе гӀоло дин гьабулел чагӀи гурони. Гьедин руго гьел муъминзабазда цадахъ, Аллагьас муъминзабазе кӀудияб кири кьезе буго.

مَا يَفْعَلُ اللّٰهُ بِعَذَابِكُمْ اِنْ شَكَرْتُمْ وَاٰمَنْتُمْۗ وَكَانَ اللّٰهُ شَاكِرًا عَلِيْمًا ۔

mā yaf‘alullāhu bi‘ażābikum in syakartum wa āmantum, wa kānallāhu syākiran ‘alīmā(n).

Аллагьас дуе гӀазаб гьабиларо щукруги гьабун, иманги бугев чи вугони. Аллагь вуго щукру гьабулев, кинабго лъалев.

۞ لَا يُحِبُّ اللّٰهُ الْجَهْرَ بِالسُّوْۤءِ مِنَ الْقَوْلِ اِلَّا مَنْ ظُلِمَ ۗ وَكَانَ اللّٰهُ سَمِيْعًا عَلِيْمًا

lā yuḥibbullāhul-jahra bis-sū'i minal-qauli illā man ẓulim(a), wa kānallāhu samī‘an ‘alīmā(n).

Аллагьасе бокьуларо квешал рагӀаби, (гьел рицунел) рагьун, зулму гьабурал гӀадамаз гурони. Аллагь вуго кинабго рагӀулев, кинабго лъалев.

اِنْ تُبْدُوْا خَيْرًا اَوْ تُخْفُوْهُ اَوْ تَعْفُوْا عَنْ سُوْۤءٍ فَاِنَّ اللّٰهَ كَانَ عَفُوًّا قَدِيْرًا

in tubdū khairan au tukhfūhu au ta‘fū ‘an sū'in fa innallāha kāna ‘afuwwan qadīrā(n).

Дуца лъикӀлъи лъазабуни, гьеб бахчани яги (цогидав чиясул) гъалатӀалдаса тӀаса лъугьани, хӀакъикъаталдаги Аллагь вуго тӀаса лъугьунев, ТӀадегӀанав.

اِنَّ الَّذِيْنَ يَكْفُرُوْنَ بِاللّٰهِ وَرُسُلِهٖ وَيُرِيْدُوْنَ اَنْ يُّفَرِّقُوْا بَيْنَ اللّٰهِ وَرُسُلِهٖ وَيَقُوْلُوْنَ نُؤْمِنُ بِبَعْضٍ وَّنَكْفُرُ بِبَعْضٍۙ وَّيُرِيْدُوْنَ اَنْ يَّتَّخِذُوْا بَيْنَ ذٰلِكَ سَبِيْلًاۙ

innal-lażīna yakfurūna billāhi wa rusulihī wa yurīdūna ay yufarriqū bainallāhi wa rusulihī wa yaqūlūna nu'minu biba‘ḍin wa nakfuru biba‘ḍ(in), wa yurīdūna ay yattakhiżū baina żālika sabīlā(n).

ХӀакълъунго, Аллагьасда ва Гьесул аварагзабазда капурлъарал, Аллагьасдаги Гьесул аварагзабаздаги гьоркьоб батӀалъи гьабизе къасд гьабурал, «Ниж цоязда божула, цоязда (цогидазда) капурлъана», - ян абун, гьоркьохъеб нух босизе къасд гьабурал чагӀи.

اُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْكٰفِرُوْنَ حَقًّا ۚوَاَعْتَدْنَا لِلْكٰفِرِيْنَ عَذَابًا مُّهِيْنًا

ulā'ika humul-kāfirūna ḥaqqā(n), wa a‘tadnā lil-kāfirīna ‘ażābam muhīnā(n).

гьел руго унго-унгоял капурзаби. Нижеца хӀадурун буго капурзабазе инжит гьабулеб гӀазаб.

وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا بِاللّٰهِ وَرُسُلِهٖ وَلَمْ يُفَرِّقُوْا بَيْنَ اَحَدٍ مِّنْهُمْ اُولٰۤىِٕكَ سَوْفَ يُؤْتِيْهِمْ اُجُوْرَهُمْ ۗوَكَانَ اللّٰهُ غَفُوْرًا رَّحِيْمًا ࣖ

wal-lażīna āmanū billāhi wa rusulihī wa lam yufarriqū baina aḥadim minhum ulā'ika saufa nu'tīhim ujūrahum, wa kānallāhu gafūrar raḥīmā(n).

ТӀадегӀанав Аллагьасдаги гьесул аварагзабаздаги иман лъурал, гьезда (чапарзабазда) батӀалъиги гьабичӀел чагӀаздайин абуни, хадусеб заманалда Аллагьас гьезие шапакъат кьезе буго. Аллагь тӀаса лъугьунев, гурхӀулев вуго.

يَسْـَٔلُكَ اَهْلُ الْكِتٰبِ اَنْ تُنَزِّلَ عَلَيْهِمْ كِتٰبًا مِّنَ السَّمَاۤءِ فَقَدْ سَاَلُوْا مُوْسٰٓى اَكْبَرَ مِنْ ذٰلِكَ فَقَالُوْٓا اَرِنَا اللّٰهَ جَهْرَةً فَاَخَذَتْهُمُ الصَّاعِقَةُ بِظُلْمِهِمْۚ ثُمَّ اتَّخَذُوا الْعِجْلَ مِنْۢ بَعْدِ مَا جَاۤءَتْهُمُ الْبَيِّنٰتُ فَعَفَوْنَا عَنْ ذٰلِكَ ۚ وَاٰتَيْنَا مُوْسٰى سُلْطٰنًا مُّبِيْنًا

yas'aluka ahlul-kitābi an tunazzila ‘alaihim kitābam minas-samā'i faqad sa'alū mūsā akbara min żālika fa qālū arinallāha jahratan fa akhażathumuṣ-ṣā‘iqatu bi ẓulmihim, ṡummattakhażul-‘ijla mim ba‘di mā jā'athumul-bayyinātu fa ‘afaunā ‘an żālik(a), wa ātainā mūsā sulṭānam mubīnā(n).

(Агьлуялъул) ТӀехьалъул агьлуялъ дуда (МухӀамадида) гьарулеб буго дуца гьезухъе зобалаздаса тӀехь рещтӀеян. ХӀакъикъаталдаги гьез Мусадасаги кӀудияб жо гьарана. Гьез абуна: «ХӀакъикъаталда Аллагь вихьизаве нижеда», - ян. Гьедин гьезул зулму сабаблъун гьезда кьабун букӀана кьвагьи. Цинги гьез гьвеялъе сужда гьабуна, гьезда якъинал далилал рихьун хадуб, гьедин букӀаниги Нижеца гьезда тӀаса лъугьана, Нижеца Мусае хӀакъикъияб ихтияр кьуна.

وَرَفَعْنَا فَوْقَهُمُ الطُّوْرَ بِمِيْثَاقِهِمْ وَقُلْنَا لَهُمُ ادْخُلُوا الْبَابَ سُجَّدًا وَّقُلْنَا لَهُمْ لَا تَعْدُوْا فِى السَّبْتِ وَاَخَذْنَا مِنْهُمْ مِّيْثَاقًا غَلِيْظًا

wa rafa‘nā fauqahumuṭ ṭūra bimīṡāqihim wa qulnā lahumudkhulul-bāba sujjadaw wa qulnā lahum lā ta‘dū fis-sabti wa akhażnā minhum mīṡāqan galīẓā(n).

Нижеца гьезда тӀад мегӀер (Синай) борхизабуна, гьезул къотӀи-къай щула гьабизелъун. Нижеца гьезда амру гьабуна: «Суждаялда рукӀаго кавудахъе лъугьа», - ян, ва Нижеца гьезда амру гьабуна: «Шабат къоялъул хӀакъалъулъ ругел гӀакълу хвезабуге», - ян. Нижеца гьезухъа босана щулияб къотӀи.

فَبِمَا نَقْضِهِمْ مِّيْثَاقَهُمْ وَكُفْرِهِمْ بِاٰيٰتِ اللّٰهِ وَقَتْلِهِمُ الْاَنْۢبِيَاۤءَ بِغَيْرِ حَقٍّ وَّقَوْلِهِمْ قُلُوْبُنَا غُلْفٌ ۗ بَلْ طَبَعَ اللّٰهُ عَلَيْهَا بِكُفْرِهِمْ فَلَا يُؤْمِنُوْنَ اِلَّا قَلِيْلًاۖ

fabimā naqḍihim mīṡāqahum wa kufrihim bi'āyātillāhi wa qatlihimul-ambiyā'a bigairi ḥaqqiw wa qaulihim qulūbunā gulf(un), bal ṭaba‘allāhu ‘alaihā bikufrihim falā yu'minūna illā qalīlā(n).

Гьединлъидал (Нижеца гьезие тамихӀ гьабуна), гьез къотӀи-къай хвезабиялъухъ, Аллагьасул вагьиязда инкар гьабиялъухъ, гьез аварагзаби хӀакъ гьечӀого чӀваялъухъ ва гьез «нижер ракӀал къан руго» абун абиялъухъ. ХӀакъикъаталдаги, Аллагьас гьезул ракӀал къан руго гьезул капурлъиялъе гӀоло, гьединлъидал гьезул цо дагьаб бутӀа гурони божуларо,

وَّبِكُفْرِهِمْ وَقَوْلِهِمْ عَلٰى مَرْيَمَ بُهْتَانًا عَظِيْمًاۙ

wa bikufrihim wa qaulihim ‘alā maryama buhtānan ‘aẓīmā(n).

ва (Нижецаги тамихӀ гьабуна) гьезул капурлъиялъухъ (ГӀисаде) ва гьез Марьямиде цӀакъ вахӀшиял гӀайибал гӀунтӀизариялъухъ;

وَّقَوْلِهِمْ اِنَّا قَتَلْنَا الْمَسِيْحَ عِيْسَى ابْنَ مَرْيَمَ رَسُوْلَ اللّٰهِۚ وَمَا قَتَلُوْهُ وَمَا صَلَبُوْهُ وَلٰكِنْ شُبِّهَ لَهُمْ ۗوَاِنَّ الَّذِيْنَ اخْتَلَفُوْا فِيْهِ لَفِيْ شَكٍّ مِّنْهُ ۗمَا لَهُمْ بِهٖ مِنْ عِلْمٍ اِلَّا اتِّبَاعَ الظَّنِّ وَمَا قَتَلُوْهُ يَقِيْنًاۢ ۙ

wa qaulihim innā qatalnal-masīḥa ‘īsabna maryama rasūlallāh(i), wa mā qatalūhu wa mā ṣalabūhu wa lākin syubbiha lahum, wa innal-lażīnakhtalafū fīhi lafī syakkim minh(u), mā lahum bihī min ‘ilmin illattibā‘aẓ-ẓanni wa mā qatalūhu yaqīnā(n).

ва (Нижеца гьединго тамихӀ гьабуна) гьез абун букӀиналъ: «ХӀакъикъаталдаги нижеца чӀвана МасихӀ, Марямил вас ГӀиса, Аллагьасул авараг», гьез гьев чӀвачӀониги, (яги) хъанчида вачӀониги, амма (гьез чӀвараб жо букӀана) ГӀисада релълъарав чи. ХӀакъикъаталдаги, ГӀиса (чӀваялъул) хӀакъалъулъ разилъи гьечӀел чагӀи, кидаго щаклъиялда рукӀуна лъица чӀваравали. Гьезда унго-унголъунги лъалеб букӀинчӀо (мухӀканго лъица чӀваравали), амма гьел рукӀана гӀицӀго хӀисаб-суалалъул кьучӀалда, гьединлъидал гьезул ракӀчӀун букӀинчӀо жидеца гьев чӀваравлъиялда.

بَلْ رَّفَعَهُ اللّٰهُ اِلَيْهِ ۗوَكَانَ اللّٰهُ عَزِيْزًا حَكِيْمًا

bar rafa‘ahullāhu ilaih(i), wa kānallāhu ‘azīzan ḥakīmā(n).

Амма Аллагьас ГӀиса жиндирго цеве вахъинавуна. Аллагь вуго кинабго хӀалкӀолев, цӀодорав.

وَاِنْ مِّنْ اَهْلِ الْكِتٰبِ اِلَّا لَيُؤْمِنَنَّ بِهٖ قَبْلَ مَوْتِهٖ ۚوَيَوْمَ الْقِيٰمَةِ يَكُوْنُ عَلَيْهِمْ شَهِيْدًاۚ

wa im min ahlil-kitābi illā layu'minanna bihī qabla mautih(ī), wa yaumal-qiyāmati yakūnu ‘alaihim syahīdā(n).

ТӀехьалъул агьлуялда гьоркьоса гьев хвелалде гьесда (ГӀиса) божичӀев чи вукӀинчӀо. Ва Къиямасеб къоялъ гьев (ГӀиса) вукӀина гьезие нугӀлъун.

فَبِظُلْمٍ مِّنَ الَّذِيْنَ هَادُوْا حَرَّمْنَا عَلَيْهِمْ طَيِّبٰتٍ اُحِلَّتْ لَهُمْ وَبِصَدِّهِمْ عَنْ سَبِيْلِ اللّٰهِ كَثِيْرًاۙ

fa biẓulmim minal-lażīna hādū ḥarramnā ‘alaihim ṭayyibātin uḥillat lahum wa biṣaddihim ‘an sabīlillāhi kaṡīrā(n).

ЖугьутӀазул зулму сабаблъун Нижеца гьезие хӀарам гьабуна (цебе) хӀалалаб букӀараб лъикӀаб квен; Аллагьасул нухдаса гьез гӀемер квал-квал гьабулеб букӀиналъ,

وَّاَخْذِهِمُ الرِّبٰوا وَقَدْ نُهُوْا عَنْهُ وَاَكْلِهِمْ اَمْوَالَ النَّاسِ بِالْبَاطِلِ ۗوَاَعْتَدْنَا لِلْكٰفِرِيْنَ مِنْهُمْ عَذَابًا اَلِيْمًا

wa akhżihimur-ribā wa qad nuhū ‘anhu wa aklihim amwālan-nāsi bil-bāṭil(i), wa a‘tadnā lil-kāfirīna minhum ‘ażāban alīmā(n).

ва гьез риба бахъи гьабулеб букӀиналъ, унго-унголъунги гьелдаса гьукъун букӀаниги, гӀадамазул бечелъи хӀарамаб къагӀидаялъ хӀалтӀизабулеб букӀиналъ (батил). Гьезда гьоркьор ругел капурзабазе Нижеца хӀадурун буго унтараб гӀазаб.

لٰكِنِ الرّٰسِخُوْنَ فِى الْعِلْمِ مِنْهُمْ وَالْمُؤْمِنُوْنَ يُؤْمِنُوْنَ بِمَآ اُنْزِلَ اِلَيْكَ وَمَآ اُنْزِلَ مِنْ قَبْلِكَ وَالْمُقِيْمِيْنَ الصَّلٰوةَ وَالْمُؤْتُوْنَ الزَّكٰوةَ وَالْمُؤْمِنُوْنَ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِۗ اُولٰۤىِٕكَ سَنُؤْتِيْهِمْ اَجْرًا عَظِيْمًا ࣖ

lākinir-rāsikhūna fil-‘ilmi minhum wal-mu'minūna yu'minūna bimā unzila ilaika wa mā unzila min qablika wal-muqīmīnaṣ-ṣalāta wal-mu'tūnaz-zakāta wal-mu'minūna billāhi wal-yaumil-ākhir(i), ulā'ika sanu'tīhim ajran ‘aẓīmā(n).

Амма гьезда гьоркьоса гъваридаб гӀелму бугел, иман лъурал чагӀи, гьел божула дуде (МухӀамадида) рещтӀараб (Къуръаналда), дудаса цере рещтӀарал (тӀахьазда), гьединго какалги ралел, закагӀатги кьолел, Аллагьасдаги ахират къоялдаги иман лъурал чагӀазда. Нижеца гьезие кьела кӀудияб шапакъат.

۞ اِنَّآ اَوْحَيْنَآ اِلَيْكَ كَمَآ اَوْحَيْنَآ اِلٰى نُوْحٍ وَّالنَّبِيّٖنَ مِنْۢ بَعْدِهٖۚ وَاَوْحَيْنَآ اِلٰٓى اِبْرٰهِيْمَ وَاِسْمٰعِيْلَ وَاِسْحٰقَ وَيَعْقُوْبَ وَالْاَسْبَاطِ وَعِيْسٰى وَاَيُّوْبَ وَيُوْنُسَ وَهٰرُوْنَ وَسُلَيْمٰنَ ۚوَاٰتَيْنَا دَاوٗدَ زَبُوْرًاۚ

innā auḥainā ilaika kamā auḥainā ilā nūḥiw wan-nabiyyīna mim ba‘dih(ī), wa auḥainā ilā ibrāhīma wa ismā‘īla wa isḥāqa wa ya‘qūba wal-asbāṭi wa ‘īsā wa ayyūba wa yūnusa wa hārūna wa sulaimān(a), wa ātainā dāwūda zabūrā(n).

ХӀакълъунго, Нижеца гьеб дуде (МухӀамадида) рещтӀинабуна, НухӀие ва гьесда хадур рачӀарал аварагзабазеги рещтӀараб гӀадин, ва Нижеца гьеб рещтӀинабуна Ибрагьимиеги, ИсмагӀилиеги, ИсхӀакъиеги, Якъубиеги, гьезул наслабазеги; ГӀиса, Аюб, Юнус, Гьарун ва Сулайман. Ва Нижеца Давудихъе кьуна Забуралъул тӀехь.

وَرُسُلًا قَدْ قَصَصْنٰهُمْ عَلَيْكَ مِنْ قَبْلُ وَرُسُلًا لَّمْ نَقْصُصْهُمْ عَلَيْكَ ۗوَكَلَّمَ اللّٰهُ مُوْسٰى تَكْلِيْمًاۚ

wa rusulan qad qaṣaṣnāhum ‘alaika wa rusulal lam naqṣuṣhum ‘alaik(a), wa kallamallāhu mūsā taklīmā(n).

Руго цо-цо аварагзаби, гьезул хӀакъалъулъ Нижеца нужеда цебего бицун букӀана ва руго цо-цо аварагзаби (цогидал) Нижеца нужеда бицинчӀел. Мусадаги Аллагьас битӀахъего кӀалъалаан.

رُسُلًا مُّبَشِّرِيْنَ وَمُنْذِرِيْنَ لِئَلَّا يَكُوْنَ لِلنَّاسِ عَلَى اللّٰهِ حُجَّةٌ ۢ بَعْدَ الرُّسُلِ ۗوَكَانَ اللّٰهُ عَزِيْزًا حَكِيْمًا

rusulam mubasysyirīna wa munżirīna li'allā yakūna lin-nāsi ‘alallāhi ḥujjatum ba‘dar-rusul(i), wa kānallāhu ‘azīzan ḥakīmā(n).

Чапарзаби рукӀана рохалил хабар баччулел ва цебеккунго лъазабулел, чапарзаби ритӀун хадуб инсанасе Аллагьасда дагӀба базе гӀилла букӀунареб хӀалалъ. Аллагь вуго кинабго хӀалкӀолев, цӀодорав.

لٰكِنِ اللّٰهُ يَشْهَدُ بِمَآ اَنْزَلَ اِلَيْكَ اَنْزَلَهٗ بِعِلْمِهٖ ۚوَالْمَلٰۤىِٕكَةُ يَشْهَدُوْنَ ۗوَكَفٰى بِاللّٰهِ شَهِيْدًاۗ

lākinillāhu yasyhadu bimā anzala ilaika anzalahū bi‘ilmih(ī), wal-malā'ikatu yasyhadūn(a), wa kafā billāhi syahīdā(n).

Амма Аллагь нугӀ вуго дуде (МухӀаммадихъе) рещтӀараб (Къуръаналъул). Гьес гьеб рещтӀана Жиндирго гӀелмугун, малаикзабазги нугӀлъи гьабуна гьелъие. НугӀлъунги Аллагь гӀела.

اِنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا وَصَدُّوْا عَنْ سَبِيْلِ اللّٰهِ قَدْ ضَلُّوْا ضَلٰلًا ۢ بَعِيْدًا

innal-lażīna kafarū wa ṣaddū ‘an sabīlillāhi qad ḍallū ḍalālam ba‘īdā(n).

ХӀакълъунго, капурлъарал ва (цогидазе) Аллагьасул нухдаса квал-квал гьабулел чагӀи, унго-унголъунги, рикӀкӀадаб нухдаса къосун руго.

اِنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا وَظَلَمُوْا لَمْ يَكُنِ اللّٰهُ لِيَغْفِرَ لَهُمْ وَلَا لِيَهْدِيَهُمْ طَرِيْقًاۙ

innal-lażīna kafarū wa ẓalamū lam yakunillāhu liyagfira lahum wa lā liyahdiyahum ṭarīqā(n).

ХӀакълъунго, капурлъарал ва зулму гьабулел чагӀазда Аллагь тӀаса лъугьинаро, (яги) гьезда (битӀараб) нух бихьизабиларо.

اِلَّا طَرِيْقَ جَهَنَّمَ خٰلِدِيْنَ فِيْهَآ اَبَدًا ۗوَكَانَ ذٰلِكَ عَلَى اللّٰهِ يَسِيْرًا

illā ṭarīqa jahannama khālidīna fīhā abadā(n), wa kāna żālika ‘alallāhi yasīrā(n).

жужахӀалде унеб нух гурони; Гьел гьенир абадиялъго чӀезе руго. Ва гьеб Аллагьасе (цӀакъ) бигьаяб жо буго.

يٰٓاَيُّهَا النَّاسُ قَدْ جَاۤءَكُمُ الرَّسُوْلُ بِالْحَقِّ مِنْ رَّبِّكُمْ فَاٰمِنُوْا خَيْرًا لَّكُمْ ۗوَاِنْ تَكْفُرُوْا فَاِنَّ لِلّٰهِ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ وَكَانَ اللّٰهُ عَلِيْمًا حَكِيْمًا

yā ayyuhan-nāsu qad jā'akumur-rasūlu bil-ḥaqqi mir rabbikum fa āminū khairal lakum, wa in takfurū fa inna lillāhi mā fis-samāwāti wal-arḍ(i), wa kānallāhu ‘alīman ḥakīmā(n).

Я, гӀадамал! ХӀакълъунго, нужехъе вачӀун вуго Расул (МухӀамад) нужер БетӀергьанасдасан хӀакъикъатги босун, гьединлъидал божа (гьесда), гьеб нужее лъикӀаб жо ккола. Нужеца капурлъани, (гьелъ Аллагьасе дагьабниги зарал гьабиларо), щай гурелъул зобалаздаги ракьалдаги бугебщинаб Аллагьасул бугелъул. Аллагь вуго кинабго лъалев, гӀакъилав.

يٰٓاَهْلَ الْكِتٰبِ لَا تَغْلُوْا فِيْ دِيْنِكُمْ وَلَا تَقُوْلُوْا عَلَى اللّٰهِ اِلَّا الْحَقَّۗ اِنَّمَا الْمَسِيْحُ عِيْسَى ابْنُ مَرْيَمَ رَسُوْلُ اللّٰهِ وَكَلِمَتُهٗ ۚ اَلْقٰىهَآ اِلٰى مَرْيَمَ وَرُوْحٌ مِّنْهُ ۖفَاٰمِنُوْا بِاللّٰهِ وَرُسُلِهٖۗ وَلَا تَقُوْلُوْا ثَلٰثَةٌ ۗاِنْتَهُوْا خَيْرًا لَّكُمْ ۗ اِنَّمَا اللّٰهُ اِلٰهٌ وَّاحِدٌ ۗ سُبْحٰنَهٗٓ اَنْ يَّكُوْنَ لَهٗ وَلَدٌ ۘ لَهٗ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَمَا فِى الْاَرْضِۗ وَكَفٰى بِاللّٰهِ وَكِيْلًا ࣖ

yā ahlal-kitābi lā taglū fī dīnikum wa lā taqūlū ‘alallāhi illal-ḥaqq(a), innamal-masīḥu ‘īsabnu maryama rasūlullāhi wa kalimatuh(ū), alqāhā ilā maryama wa rūḥum minh(u), fa āminū billāhi wa rusulih(ī), wa lā taqūlū ṡalāṡah(tun), inntahū khairal lakum innamallāhu ilāhuw wāḥid(un), subḥānahū ay yakūna lahū walad(un), lahū mā fis-samāwāti wa mā fil-arḍ(i), wa kafā billāhi wakīlā(n).

Я, тӀехьалъул агьлу! Дурго диналда гӀорхъодаса унге, хӀакъаб гурони Аллагьасул хӀакъалъулъ бицунге. ХӀакъикъаталдаги, Марьямил вас ГӀиса МасихӀ вукӀана Аллагьасул авараглъун ва (гьев бижарав) Марьямихъе гьес лъазарурал рагӀабаздалъун, ва (гьесдасан рухӀ кьвагьиялдалъун). Гьединлъидал Аллагьасдаги гьесул аварагзабаздаги божа ва «(Аллагь) лъабго вуго» абуге, чӀа (гьеб абиялдаса). (Гьеб) дуе лъикӀаб буго. ХӀакълъунго, Аллагь вуго ТӀадегӀанав Аллагь, лъимал гьариялдаса баракат бугев. Гьесул буго зобалаздаги ракьалдаги бугебщинаб. Ва Аллагь гӀела цӀунулевлъун.

لَنْ يَّسْتَنْكِفَ الْمَسِيْحُ اَنْ يَّكُوْنَ عَبْدًا لِّلّٰهِ وَلَا الْمَلٰۤىِٕكَةُ الْمُقَرَّبُوْنَۗ وَمَنْ يَّسْتَنْكِفْ عَنْ عِبَادَتِهٖ وَيَسْتَكْبِرْ فَسَيَحْشُرُهُمْ اِلَيْهِ جَمِيْعًا

lay yastankifal-masīḥu ay yakūna ‘abdal lillāhi wa lal-malā'ikatul-muqarrabūn(a), wa may yastankif ‘an ‘ibādatihī wa yastakbir fa sayaḥsyuruhum ilaihi jamī‘ā(n).

МасихӀ кинабгӀаги разилъичӀо Аллагьасул лагълъун вукӀине, гьединго бищунго гӀагарал (Аллагьасде) рукӀарал малаикзабиги разилъичӀо. Жиндие гӀибадат гьабизе нахъе къарав ва чӀухӀарав чи, Аллагьас гьел киналго Жиндихъе данде гьарила.

فَاَمَّا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ فَيُوَفِّيْهِمْ اُجُوْرَهُمْ وَيَزِيْدُهُمْ مِّنْ فَضْلِهٖۚ وَاَمَّا الَّذِيْنَ اسْتَنْكَفُوْا وَاسْتَكْبَرُوْا فَيُعَذِّبُهُمْ عَذَابًا اَلِيْمًاۙ وَّلَا يَجِدُوْنَ لَهُمْ مِّنْ دُوْنِ اللّٰهِ وَلِيًّا وَّلَا نَصِيْرًا

fa ammal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti fa yuwaffīhim ujūrahum wa yazīduhum min faḍlih(ī), wa ammal-lażīnastankafū wastakbarū fa yu‘ażżibuhum ‘ażāban alīmā(n), wa lā yajidūna lahum min dūnillāhi waliyyaw wa lā naṣīrā(n).

Иман лъурал ва лъикӀал гӀамалал гьарурал чагӀазул хӀакъалъулъ абуни, Аллагьас гьезие кири камил гьабила ва Жиндирго рахӀматалъул цо бутӀа цӀикӀкӀинабила. Гьеб заманалда жаниб, нахъе къарал (Аллагьасе гӀибадат гьабизе) ва чӀухӀарал чагӀазе Аллагьас унтараб тамихӀ гьабила. Ва гьезие Аллагь гурев цониги цӀунулевги кумекчиги вукӀине гьечӀо.

يٰٓاَيُّهَا النَّاسُ قَدْ جَاۤءَكُمْ بُرْهَانٌ مِّنْ رَّبِّكُمْ وَاَنْزَلْنَآ اِلَيْكُمْ نُوْرًا مُّبِيْنًا

yā ayyuhan-nāsu qad jā'akum burhānum mir rabbikum wa anzalnā ilaikum nūram mubīnā(n).

Я, гӀадамал! ХӀакълъунго, дур БетӀергьанасдасан хӀакъикъаталъул далил бачӀана духъе, (МухӀамад жиндирго мугӀжизаталгун) ва Нижеца духъе рещтӀана гвангъараб нур (Къуръан).

فَاَمَّا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا بِاللّٰهِ وَاعْتَصَمُوْا بِهٖ فَسَيُدْخِلُهُمْ فِيْ رَحْمَةٍ مِّنْهُ وَفَضْلٍۙ وَّيَهْدِيْهِمْ اِلَيْهِ صِرَاطًا مُّسْتَقِيْمًاۗ

fa ammal-lażīna āmanū billāhi wa‘taṣamū bihī fa sayudkhiluhum fī raḥmatim minhu wa faḍl(in), wa yahdīhim ilaihi ṣirāṭam mustaqīmā(n).

Аллагьасда божарал ва Гьесул (диналда) мутӀигӀлъарал чагӀазул хӀакъалъулъ абуни, Аллагьас гьел Жиндирго рахъалдасан (зобалаздасан) рахӀматалде ва рахӀматалде лъугьинарила, ва гьезда бихьизабила Жиндихъе битӀараб нух.

يَسْتَفْتُوْنَكَۗ قُلِ اللّٰهُ يُفْتِيْكُمْ فِى الْكَلٰلَةِ ۗاِنِ امْرُؤٌا هَلَكَ لَيْسَ لَهٗ وَلَدٌ وَّلَهٗٓ اُخْتٌ فَلَهَا نِصْفُ مَا تَرَكَۚ وَهُوَ يَرِثُهَآ اِنْ لَّمْ يَكُنْ لَّهَا وَلَدٌ ۚ فَاِنْ كَانَتَا اثْنَتَيْنِ فَلَهُمَا الثُّلُثٰنِ مِمَّا تَرَكَ ۗوَاِنْ كَانُوْٓا اِخْوَةً رِّجَالًا وَّنِسَاۤءً فَلِلذَّكَرِ مِثْلُ حَظِّ الْاُنْثَيَيْنِۗ يُبَيِّنُ اللّٰهُ لَكُمْ اَنْ تَضِلُّوْا ۗ وَاللّٰهُ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيْمٌ ࣖ

yastaftūnak(a), qulillāhu yuftīkum fil-kalālah(ti), inimru'un halaka laisa lahū waladuw wa lahū ukhtun fa lahā niṣfu mā tarak(a), wa huwa yariṡuhā illam yakul lahā walad(un), fa in kānataṡnataini fa lahumaṡ-ṡuluṡāni mimmā tarak(a), wa in kānū ikhwatar rijālaw wa nisā'an fa liż-żakari miṡlu ḥaẓẓil-unṡayain(i), yubayyinullāhu lakum an taḍillū, wallāhu bikulli syai'in ‘alīm(un).

Гьез дуда фатва гьарула (калалагьалда хурхун). Абе: «Аллагьас дуе фатва кьолеб бугин калалаялда хурхун (ай), нагагьлъун чи хвани, гьесул лъимал гьечӀого, амма яц йигони, гьесул (яцалъул) бутӀа ккола гьес нахъе тараб мал-мулкалъул бащдаб, гьесул вацасе ирсалъе щола (тӀолабго яцалъул мал-мулк), нагагьлъун гьесул кӀиязулго яцал гьечӀони. нахъе тарал.Ва гьел (ирсчагӀи гӀуцӀун ругони) вацалгун яцаздасан, вацасул бутӀа кӀиго яцалъул бутӀаялда релълъараб букӀуна.