Q.S ГӀали Имран (آلِ عِمْرَان) - 200 Аятазул къадар

الۤمّۤ

alif lām mīm.

Alif Lam Mim.

اَللّٰهُ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَ الْحَيُّ الْقَيُّوْمُۗ

allāhu lā ilāha illā huwal-ḥayyul-qayyūm(u).

Аллагь, Гьев гурев цоги аллагь гьечӀев. ТӀадегӀанав, гьоркьоса къотӀичӀого (жиндирго махлукъаталъул) ургъел гьабулев.

نَزَّلَ عَلَيْكَ الْكِتٰبَ بِالْحَقِّ مُصَدِّقًا لِّمَا بَيْنَ يَدَيْهِ وَاَنْزَلَ التَّوْرٰىةَ وَالْاِنْجِيْلَۙ

nazzala ‘alaikal-kitāba bil-ḥaqqi muṣaddiqal limā baina yadaihi wa anzalat-taurāta wal-injīl(a).

Гьес духъе (МухӀаммад) рещтӀинабуна жинда жаниб хӀакъикъат бугеб, цересел (тӀахьал) тасдикъ гьарулеб, Тавратги Инжилги рещтӀараб.

مِنْ قَبْلُ هُدًى لِّلنَّاسِ وَاَنْزَلَ الْفُرْقَانَ ەۗ اِنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا بِاٰيٰتِ اللّٰهِ لَهُمْ عَذَابٌ شَدِيْدٌ ۗوَاللّٰهُ عَزِيْزٌ ذُو انْتِقَامٍۗ

min qablu hudal lin-nāsi wa anzalal-furqān(a), innal-lażīna kafarū bi āyātillāhi lahum ‘ażābun syadīd(un), wallāhu ‘azīzun żuntiqām(in).

цебе, инсанияталъе нух бихьизелъун, ва Гьес рещтӀана Аль-Фуркъан. ХӀакълъунго, Аллагьасул аятазда инкар гьабурал чагӀазе кӀудияб гӀазаб-гӀакъуба кьезе буго. ТӀадегӀанав Аллагьасул буго тамихӀ.

اِنَّ اللّٰهَ لَا يَخْفٰى عَلَيْهِ شَيْءٌ فِى الْاَرْضِ وَلَا فِى السَّمَاۤءِ

innallāha lā yakhfā ‘alaihi syai'un fil-arḍi wa lā fis-samā'(i).

Аллагьасе ракьалдаги зобалаздаги балъгояб жо гьечӀо.

هُوَ الَّذِيْ يُصَوِّرُكُمْ فِى الْاَرْحَامِ كَيْفَ يَشَاۤءُ ۗ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ

huwal-lażī yuṣawwirukum fil-arḥāmi kaifa yasyā'(u), lā ilāha illā huwal-‘azīzul-ḥakīm(u).

Жиндие бокьухъе мун кинидахъ гьавулев вуго. Гьев гурони, цоги аллагь гьечӀо. ТӀадегӀанав, ГӀакъилав.

هُوَ الَّذِيْٓ اَنْزَلَ عَلَيْكَ الْكِتٰبَ مِنْهُ اٰيٰتٌ مُّحْكَمٰتٌ هُنَّ اُمُّ الْكِتٰبِ وَاُخَرُ مُتَشٰبِهٰتٌ ۗ فَاَمَّا الَّذِيْنَ فِيْ قُلُوْبِهِمْ زَيْغٌ فَيَتَّبِعُوْنَ مَا تَشَابَهَ مِنْهُ ابْتِغَاۤءَ الْفِتْنَةِ وَابْتِغَاۤءَ تَأْوِيْلِهٖۚ وَمَا يَعْلَمُ تَأْوِيْلَهٗٓ اِلَّا اللّٰهُ ۘوَالرّٰسِخُوْنَ فِى الْعِلْمِ يَقُوْلُوْنَ اٰمَنَّا بِهٖۙ كُلٌّ مِّنْ عِنْدِ رَبِّنَا ۚ وَمَا يَذَّكَّرُ اِلَّآ اُولُوا الْاَلْبَابِ

huwal-lażī anzala ‘alaikal-kitāba minhu āyātum muḥkamātun hunna ummul-kitābi wa ukharu mutasyābihāt(un), fa'ammal-lażīna fī qulūbihim zaigun fayattabi‘ūna mā tasyābaha minhubtigā'al-fitnati wabtigā'a ta'wīlih(ī), wa mā ya‘lamu ta'wīlahū illallāh(u), war-rāsikhūna fil-‘ilmi yaqūlūna āmannā bih(ī), kullum min ‘indi rabbinā, wa mā yażżakkaru illā ulul-albāb(i).

Жинца рещтӀана духъе (МухӀаммадихъе) ТӀехь (Къуръан). Гьезда гьоркьор руго абсолютиял, ТӀехьалъул (Къуръаналъул) аслиял пикрабилъун кколел ва цогидалги мутасябихӀатиял аятал. Жидерго рекӀелъ мекъаб нухде ине тарал чагӀийин абуни, гьел мутӀашабихӀаталда нахърилълъунел руго бугьтан балагьизе ва жидерго тавилал ралагьизе, Аллагьасда гурони жидер тавилал лъалел гьечӀониги. Ва гъваридаб гӀелму бугез абула: «Ниж божула гьелда (Къуръаналда), кинабго нижер БетӀергьанасдасан буго», - ян. БичӀчӀулел гӀадамаз гурони, лъиданиги дарс босизе кӀоларо.

رَبَّنَا لَا تُزِغْ قُلُوْبَنَا بَعْدَ اِذْ هَدَيْتَنَا وَهَبْ لَنَا مِنْ لَّدُنْكَ رَحْمَةً ۚاِنَّكَ اَنْتَ الْوَهَّابُ

rabbanā lā tuzig qulūbanā ba‘da iż hadaitanā wa hab lanā mil ladunka raḥmah(tan), innaka antal-wahhāb(u).

(Гьез дугӀа гьабуна): «Я БетӀергьан, Дуца нижее нух бихьизабун хадуб нижер ракӀал мекъи ккеялде руссинаруге, Дуца нижее рахӀматги кье, хӀакълъунго Мун вуго кьолев».

رَبَّنَآ اِنَّكَ جَامِعُ النَّاسِ لِيَوْمٍ لَّا رَيْبَ فِيْهِ ۗاِنَّ اللّٰهَ لَا يُخْلِفُ الْمِيْعَادَ ࣖ

rabbanā innaka jāmi‘un-nāsi liyaumil lā raiba fīh(i), innallāha lā yukhliful-mī‘ād(a).

«Я, нижер БетӀергьан, щаклъи гьечӀеб къоялъ инсаният данде гьабулев Мун вуго». ХӀакълъунго Аллагьас кьураб рагӀи хвезабуларо.

اِنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لَنْ تُغْنِيَ عَنْهُمْ اَمْوَالُهُمْ وَلَآ اَوْلَادُهُمْ مِّنَ اللّٰهِ شَيْـًٔا ۗوَاُولٰۤىِٕكَ هُمْ وَقُوْدُ النَّارِۗ

innal-lażīna kafarū lan tugniya ‘anhum amwāluhum wa lā aulāduhum minallāhi syai'ā(n), wa ulā'ika hum waqūdun-nār(i).

ХӀакълъунго, капурзабазе гьезул магӀишаталъулги лъималазулги Аллагьасул тамихӀалъе щибго пайда букӀунаро. Ва гьел (лъугьуна) жужахӀалъул цӀадуе цӀатарилъун.

كَدَأْبِ اٰلِ فِرْعَوْنَۙ وَالَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْۗ كَذَّبُوْا بِاٰيٰتِنَاۚ فَاَخَذَهُمُ اللّٰهُ بِذُنُوْبِهِمْ ۗ وَاللّٰهُ شَدِيْدُ الْعِقَابِ

kada'bi āli fir‘aun(a), wal-lażīna min qablihim, każżabū bi'āyātinā, fa'akhażahumullāhu biżunūbihim, wallāhu syadīdul-‘iqāb(i).

(Гьезул хӀал) букӀана ФиргӀавнил муридзабазулги гьездаса цере рукӀаразулги хӀалалда релълъараб. Гьез Нижер аятал инкар гьаруна, гьединлъидал Аллагьас гьезие тамихӀ гьабуна гьезул мунагьал сабаблъун. Аллагьасул тамихӀ кьварараб буго.

قُلْ لِّلَّذِيْنَ كَفَرُوْا سَتُغْلَبُوْنَ وَتُحْشَرُوْنَ اِلٰى جَهَنَّمَ ۗ وَبِئْسَ الْمِهَادُ

qul lil-lażīna kafarū satuglabūna wa tuḥsyarūna ilā jahannam(a), wa bi'sal-mihād(u).

Абе (я МухӀамад) капурзабазда: "Нуж къезаризе руго ва жужахӀалде рачине руго. Ва кигӀан квешаб рукъ бугеб!"

قَدْ كَانَ لَكُمْ اٰيَةٌ فِيْ فِئَتَيْنِ الْتَقَتَا ۗفِئَةٌ تُقَاتِلُ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَاُخْرٰى كَافِرَةٌ يَّرَوْنَهُمْ مِّثْلَيْهِمْ رَأْيَ الْعَيْنِ ۗوَاللّٰهُ يُؤَيِّدُ بِنَصْرِهٖ مَنْ يَّشَاۤءُ ۗ اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَعِبْرَةً لِّاُولِى الْاَبْصَارِ

qad kāna lakum āyatun fī fi'atainil taqatā, fi'atun tuqātilu fī sabīlillāhi wa ukhrā kāfiratuy yaraunahum miṡlaihim ra'yal-‘ain(i), wallāhu yu'ayyidu binaṣrihī may yasyā'(u), inna fī żālika la‘ibratal li'ulil-abṣār(i).

ХӀакъикъаталдаги, цоцада данде чӀараб кӀиябго рахъалда нужее гӀаламат букӀана. Цояб къукъа Аллагьасул нухда рагъана, цойгидаб капурлъана, жал (бусурбаби) жидедаса кӀиго нухалъ цӀикӀкӀун рукӀин жидерго беразда бихьарал. Аллагьас жиндиего бокьарав чи жиндирго кумекалдалъун щула гьавула. ХӀакълъунго, гьелда жаниб буго берал рихьулел чагӀазе дарс.

زُيِّنَ لِلنَّاسِ حُبُّ الشَّهَوٰتِ مِنَ النِّسَاۤءِ وَالْبَنِيْنَ وَالْقَنَاطِيْرِ الْمُقَنْطَرَةِ مِنَ الذَّهَبِ وَالْفِضَّةِ وَالْخَيْلِ الْمُسَوَّمَةِ وَالْاَنْعَامِ وَالْحَرْثِ ۗ ذٰلِكَ مَتَاعُ الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا ۗوَاللّٰهُ عِنْدَهٗ حُسْنُ الْمَاٰبِ

zuyyina lin-nāsi ḥubbusy-syahawāti minan-nisā'i wal-banīna wal-qanāṭīril-muqanṭarati minaż-żahabi wal-fiḍḍati wal-khailil-musawwamati wal-an‘āmi wal-ḥarṡ(i), żālika matā‘ul-ḥayātid-dun-yā, wallāhu ‘indahū ḥusnul-ma'āb(i).

Бокьараб жоялде бугеб рокьи бихьиназда цебе берцин гьабула: руччабазда, лъималазда, меседил-гӀарцул гъутӀбузда, тӀаса рищарал чуязда, боцӀи-панзалда ва бекьулел хурзабахъ. Гьеле гьеб буго дунялалъул гӀумруялдаса лазат боси, Аллагьасда аскӀоб буго нахъруссине лъикӀаб бакӀ.

۞ قُلْ اَؤُنَبِّئُكُمْ بِخَيْرٍ مِّنْ ذٰلِكُمْ ۗ لِلَّذِيْنَ اتَّقَوْا عِنْدَ رَبِّهِمْ جَنّٰتٌ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُ خٰلِدِيْنَ فِيْهَا وَاَزْوَاجٌ مُّطَهَّرَةٌ وَّرِضْوَانٌ مِّنَ اللّٰهِ ۗ وَاللّٰهُ بَصِيْرٌۢ بِالْعِبَادِۚ

qul a'unabbi'ukum bikhairim min żālikum, lil-lażīnattaqau ‘inda rabbihim jannātun tajrī min taḥtihal-anhāru khālidīna fīhā wa azwājum muṭahharatuw wa riḍwānum minallāh(i), wallāhu baṣīrum bil-‘ibād(i).

Абе: «Дица дуда лъазабилищ гьелдаса лъикӀаб жо?» Жидерго БетӀергьанасда цебе динияб рахъалъ ритӀухъал чагӀазе руго гъоркьан гӀорал чвахулел ахал, гьел гьенир абадиялъго чӀезе руго, рацӀцӀадал гьудулзабиги, Аллагь разилъиги. Жиндирго лагъзал кинабго бихьулев вуго Аллагь.

اَلَّذِيْنَ يَقُوْلُوْنَ رَبَّنَآ اِنَّنَآ اٰمَنَّا فَاغْفِرْ لَنَا ذُنُوْبَنَا وَقِنَا عَذَابَ النَّارِۚ

allażīna yaqūlūna rabbanā innanā āmannā fagfir lanā żunūbanā wa qinā ‘ażāban-nār(i).

(Ахиралда) «Я БетӀергьан, ниж унго-унголъунги иман лъуна, нижер мунагьал чураги, жужахӀалъул тамихӀалдаса цӀуне ниж» абун дугӀа гьабулел чагӀи.

اَلصّٰبِرِيْنَ وَالصّٰدِقِيْنَ وَالْقٰنِتِيْنَ وَالْمُنْفِقِيْنَ وَالْمُسْتَغْفِرِيْنَ بِالْاَسْحَارِ

aṣ-ṣābirīna waṣ-ṣādiqīna wal-qāniṭīna wal-munfiqīna wal-mustagfirīna bil-asḥār(i).

(Гьединго) сабру гьабулев, ритӀухъав, мутӀигӀав, жиндир боцӀи-мал кьолев, рогьинегӀан мунагьал чуризе гьарулев.

شَهِدَ اللّٰهُ اَنَّهٗ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَۙ وَالْمَلٰۤىِٕكَةُ وَاُولُوا الْعِلْمِ قَاۤىِٕمًاۢ بِالْقِسْطِۗ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ

syahidallāhu annahū lā ilāha illā huw(a), wal-malā'ikatu wa ulul-‘ilmi qā'imam bil-qisṭ(i), lā ilāha illā huwal-‘azīzul-ḥakīm(u).

Аллагьас лъазабулеб буго жив гурев цоги аллагь гьечӀилан; (гьединго) ритӀухълъи цӀунулел малаикзаби ва гӀелмуялъул гӀадамал, гьев гурони, цоги аллагь гьечӀо, ТӀадегӀанав, ГӀакъилав.

اِنَّ الدِّيْنَ عِنْدَ اللّٰهِ الْاِسْلَامُ ۗ وَمَا اخْتَلَفَ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْكِتٰبَ اِلَّا مِنْۢ بَعْدِ مَا جَاۤءَهُمُ الْعِلْمُ بَغْيًاۢ بَيْنَهُمْ ۗوَمَنْ يَّكْفُرْ بِاٰيٰتِ اللّٰهِ فَاِنَّ اللّٰهَ سَرِيْعُ الْحِسَابِ

innad-dīna ‘indallāhil-islām(u), wa makhtalafal-lażīna ūtul-kitāba illā mim ba‘di mā jā'ahumul-‘ilmu bagyam bainahum, wa may yakfur bi'āyātillāhi fa innallāha sarī‘ul-ḥisāb(i).

ХӀакълъунго Аллагьасда цебе бугеб дин ислам буго. Жидехъе тӀехь кьурал чагӀи батӀалъи гьабуларо гӀелму щун хадуб гурони, гьезда гьоркьоб хӀусуд сабаблъун. Аллагьасул аятазда инкар гьабурав чи, хӀакълъунго, Аллагь цӀакъ хехав вуго жиндирго хӀисабалда.

فَاِنْ حَاۤجُّوْكَ فَقُلْ اَسْلَمْتُ وَجْهِيَ لِلّٰهِ وَمَنِ اتَّبَعَنِ ۗوَقُلْ لِّلَّذِيْنَ اُوْتُوا الْكِتٰبَ وَالْاُمِّيّٖنَ ءَاَسْلَمْتُمْ ۗ فَاِنْ اَسْلَمُوْا فَقَدِ اهْتَدَوْا ۚ وَاِنْ تَوَلَّوْا فَاِنَّمَا عَلَيْكَ الْبَلٰغُ ۗ وَاللّٰهُ بَصِيْرٌۢ بِالْعِبَادِ ࣖ

fa'in ḥājjūka fa qul aslamtu wajhiya lillāhi wa manittaba‘an(i), wa qul lil-lażīna ūtul-kitāba wal-ummiyyīna a'aslamtum, fa'in aslamū faqadihtadau, wa in tawallau fa'innamā ‘alaikal-balāg(u), wallāhu baṣīrum bil-‘ibād(i).

Цинги гьез дуда (МухӀамадида) дагӀба бани, абе: «Дун Аллагьасе мутӀигӀлъула ва дида хадур рилълъаралги мутӀигӀлъула», - ян. Жидехъе тӀехь кьураздаги хъвай-цӀали лъаларездаги абе: «Нужеца ислам босичӀищ?» Гьез ислам босани, гьеб ккола гьезие нух бихьизабиялъул магӀна, амма гьел нахъе руссани, цинги нужеда тӀадаб жо ккола гьеб щвезаби гурони. Жиндирго лагъзал кинабго бихьулев вуго Аллагь.

اِنَّ الَّذِيْنَ يَكْفُرُوْنَ بِاٰيٰتِ اللّٰهِ وَيَقْتُلُوْنَ النَّبِيّٖنَ بِغَيْرِحَقٍّۖ وَّيَقْتُلُوْنَ الَّذِيْنَ يَأْمُرُوْنَ بِالْقِسْطِ مِنَ النَّاسِۙ فَبَشِّرْهُمْ بِعَذَابٍ اَلِيْمٍ

innal-lażīna yakfurūna bi'āyātillāhi wa yaqtulūnan nabiyyīna bigairi ḥaqq(in), wa yaqtulūnal-lażīna ya'murūna bil-qisṭi minan-nās(i), fabasysyirhum bi‘ażābin alīm(in).

ХӀакълъунго, Аллагьасул аятазда инкар гьабулез ва хӀакъ гьечӀого (ритӀухъаб сабаблъун) аварагзаби чӀвалез ва гӀадамазда ритӀухълъи гьабеян абулел гӀадамал чӀвалез гьезухъе рохалил хабар щвезабула, гьебги унтараб гӀазаб буго.

اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ حَبِطَتْ اَعْمَالُهُمْ فِى الدُّنْيَا وَالْاٰخِرَةِ ۖ وَمَا لَهُمْ مِّنْ نّٰصِرِيْنَ

ulā'ikal-lażīna ḥabiṭat a‘māluhum fid-dun-yā wal-ākhirah(ti), wa mā lahum min nāṣirīn(a).

Гьел руго дунялалъулги ахираталъулги хӀалтӀи гӀадада унел, гьезие кумекчиги гьечӀел гӀадамал.

اَلَمْ تَرَ اِلَى الَّذِيْنَ اُوْتُوْا نَصِيْبًا مِّنَ الْكِتٰبِ يُدْعَوْنَ اِلٰى كِتٰبِ اللّٰهِ لِيَحْكُمَ بَيْنَهُمْ ثُمَّ يَتَوَلّٰى فَرِيْقٌ مِّنْهُمْ وَهُمْ مُّعْرِضُوْنَ

alam tara ilal-lażīna ūtū naṣībam minal-kitābi yud‘auna ilā kitābillāhi liyaḥkuma bainahum ṡumma yatawallā farīqum minhum wa hum mu‘riḍūn(a).

Нужеца кӀвар кьечӀищ ТӀехьалъул (Тавраталъул) бутӀаби кьурал чагӀазде? Гьел ахӀана Аллагьасул ТӀехьалда, жидедаго гьоркьоб хӀукму къотӀизе. Цинги гьезул цо-цоял нахъе руссана ва (хӀакъикъаталдаса) инкар гьабуна.

ذٰلِكَ بِاَنَّهُمْ قَالُوْا لَنْ تَمَسَّنَا النَّارُ اِلَّآ اَيَّامًا مَّعْدُوْدٰتٍ ۖ وَّغَرَّهُمْ فِيْ دِيْنِهِمْ مَّا كَانُوْا يَفْتَرُوْنَ

Żālika bi'annahum qālū lan tamassanan nāru illā ayyāmam ma‘dūdāt(in), wa garrahum fī dīnihim mā kānū yaftarūn(a).

Щайгурелъул гьез абун букӀана: «ЖужахӀалъул цӀа цо чанго къоялъ гурони нилъеда квер хъваларо», - ян. Гьез ургъун бахъараб жоялъ жидерго диналда гуккулел руго гьел.

فَكَيْفَ اِذَا جَمَعْنٰهُمْ لِيَوْمٍ لَّا رَيْبَ فِيْهِۗ وَوُفِّيَتْ كُلُّ نَفْسٍ مَّا كَسَبَتْ وَهُمْ لَا يُظْلَمُوْنَ

fakaifa iżā jama‘nāhum liyaumil lā raiba fīh(i), wa wuffiyat kullu nafsim mā kasabat wa hum lā yuẓlamūn(a).

Щибха ккезеб (хадуб) Нилъеца гьел данде гьарун, щибго щаклъи гьечӀеб къоялъ (Къиямасеб къоялъ) ва щибаб рухӀалъе гьез гьабураб жоялда рекъон камилаб кири кьуни ва гьезие зулму (зарал) гьабичӀони?

قُلِ اللّٰهُمَّ مٰلِكَ الْمُلْكِ تُؤْتِى الْمُلْكَ مَنْ تَشَاۤءُ وَتَنْزِعُ الْمُلْكَ مِمَّنْ تَشَاۤءُۖ وَتُعِزُّ مَنْ تَشَاۤءُ وَتُذِلُّ مَنْ تَشَاۤءُ ۗ بِيَدِكَ الْخَيْرُ ۗ اِنَّكَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ

qulillāhumma mālikal-mulki tu'til-mulka man tasyā'u wa tanzi‘ul-mulka mim man tasyā'(u), wa tu‘izzu man tasyā'u wa tużillu man tasyā'(u), biyadikal-khair(u), innaka ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

Абе (МухӀамад): "Я, къуваталъул БетӀергьан, Дуца къуват кьола Дуе бокьарасе, Дуе бокьарасухъа къуват бахъула, Дуе бокьарав тӀадегӀан гьавула, Дуе бокьарав гӀодовегӀан гьавула. Дур кодоб буго кинабго лъикӀлъи. ХӀакълъунго Мун вуго кинабго жоялда тӀад ТӀадегӀанав".

تُوْلِجُ الَّيْلَ فِى النَّهَارِ وَتُوْلِجُ النَّهَارَ فِى الَّيْلِ وَتُخْرِجُ الْحَيَّ مِنَ الْمَيِّتِ وَتُخْرِجُ الْمَيِّتَ مِنَ الْحَيِّ وَتَرْزُقُ مَنْ تَشَاۤءُ بِغَيْرِ حِسَابٍ

tūlijul-laila fin-nahāri wa tūlijun-nahāra fil-laili wa tukhrijul-ḥayya minal-mayyiti wa tukhrijul-mayyita minal-ḥayyi wa tarzuqu man tasyā'u bigairi ḥisāb(in).

Дуца сордо къоялда жаниб лъола, къо сордоялда жаниб лъола. Дуца хваразда гьоркьоса чӀагоял рахъула, хварал чӀагоязда гьоркьоса Дуца рахъула. Дуца ризкъи кьола Дуе бокьарасе хӀисаб гьабичӀого».

لَا يَتَّخِذِ الْمُؤْمِنُوْنَ الْكٰفِرِيْنَ اَوْلِيَاۤءَ مِنْ دُوْنِ الْمُؤْمِنِيْنَۚ وَمَنْ يَّفْعَلْ ذٰلِكَ فَلَيْسَ مِنَ اللّٰهِ فِيْ شَيْءٍ اِلَّآ اَنْ تَتَّقُوْا مِنْهُمْ تُقٰىةً ۗ وَيُحَذِّرُكُمُ اللّٰهُ نَفْسَهٗ ۗ وَاِلَى اللّٰهِ الْمَصِيْرُ

lā yattakhiżil-mu'minūnal-kāfirīna auliyā'a min dūnil-mu'minīn(a), wa may yaf‘al żālika falaisa minallāhi fī syai'(in), illā an tattaqū minhum tuqāh(tan), wa yuḥażżirukumullāhu nafsah(ū), wa ilallāhil-maṣīr(u).

Иман лъурал чагӀаз иман лъурал чагӀи цевехъанлъун рачине риччаге, иман лъурал чагӀи цевехъанлъун рачине. Гьедин гьабурав чиясе, хӀакъикъаталдаги, Аллагьасдасан щибго жо щвеларо, гьездаса мун хӀинкъулеб жоялдаса мунго цӀуни гурони. Аллагьас нужеда лъазабулеб буго Жиндирго (гӀазабалъул) хӀакъалъулъ, Аллагьасдехун буго нахъруссиналъул бакӀ.

قُلْ اِنْ تُخْفُوْا مَا فِيْ صُدُوْرِكُمْ اَوْ تُبْدُوْهُ يَعْلَمْهُ اللّٰهُ ۗوَيَعْلَمُ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَمَا فِى الْاَرْضِۗ وَاللّٰهُ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ

qul in tukhfū mā fī ṣudūrikum au tubdūhu ya‘lamhullāh(u), wa ya‘lamu mā fis-samāwāti wa mā fil-arḍ(i), wallāhu ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

Абе: «Дуца дур рекӀелъ бугеб жо бахчани яги загьир гьабуни, хӀакълъунго Аллагьасда гьеб лъала», - ян. Гьесда лъала зобалаздаги ракьалдаги бугебщинаб. ТӀадегӀанав Аллагь вуго кинабго жоялда тӀад.

يَوْمَ تَجِدُ كُلُّ نَفْسٍ مَّا عَمِلَتْ مِنْ خَيْرٍ مُّحْضَرًا ۛوَمَا عَمِلَتْ مِنْ سُوْۤءٍ ۛ تَوَدُّ لَوْ اَنَّ بَيْنَهَا وَبَيْنَهٗٓ اَمَدًاۢ بَعِيْدًا ۗوَيُحَذِّرُكُمُ اللّٰهُ نَفْسَهٗ ۗوَاللّٰهُ رَءُوْفٌۢ بِالْعِبَادِ ࣖ

yauma tajidu kullu nafsim mā ‘amilat min khairim muḥḍarā(n), wa mā ‘amilat min sū'(in), tawaddu lau anna bainahā wa bainahū amadam ba‘īdā(n), wa yuḥażżirukumullāhu nafsah(ū), wallāhu ra'ūfum bil-‘ibād(i).

(РакӀалде щвезабе) щибаб рухӀалъе жинцаго гьабураб лъикӀлъиялъе (гьединго рецӀел) щолеб къо, жинца гьабураб квешлъиялъе рецӀелги щолеб къо. Гьесул хьул букӀана жиндаги доб (къоялдаги) гьоркьоб халатаб манзил букӀиналда. Ва Аллагьас нужеда лъазабулеб букӀуна Жиндирго хӀакъалъулъ (гӀазаб). Аллагь гурхӀулев вуго жиндирго лагъзадерида.

قُلْ اِنْ كُنْتُمْ تُحِبُّوْنَ اللّٰهَ فَاتَّبِعُوْنِيْ يُحْبِبْكُمُ اللّٰهُ وَيَغْفِرْ لَكُمْ ذُنُوْبَكُمْ ۗ وَاللّٰهُ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

qul in kuntum tuḥibbūnallāha fattabi‘ūnī yuḥbibkumullāhu wa yagfir lakum żunūbakum, wallāhu gafūrur raḥīm(un).

Абе (МухӀамад): «Нужее Аллагь вокьулев вугони, дида нахърилъа, Аллагьасе нуж рокьила ва нужер мунагьал чурила». Аллагь тӀаса лъугьунев, гурхӀулев вуго.

قُلْ اَطِيْعُوا اللّٰهَ وَالرَّسُوْلَ ۚ فَاِنْ تَوَلَّوْا فَاِنَّ اللّٰهَ لَا يُحِبُّ الْكٰفِرِيْنَ

qul aṭī‘ullāha war-rasūl(a), fa'in tawallau fa innallāha lā yuḥibbul-kāfirīn(a).

Абе (МухӀамад): "Аллагьасе ва Аварагасда мутӀигӀлъе, нуж нахъе руссани, нужеда лъай, Аллагьасе капурзаби рокьулареблъи".

۞ اِنَّ اللّٰهَ اصْطَفٰىٓ اٰدَمَ وَنُوْحًا وَّاٰلَ اِبْرٰهِيْمَ وَاٰلَ عِمْرٰنَ عَلَى الْعٰلَمِيْنَۙ

innallāhaṣṭafā ādama wa nūḥaw wa āla ibrāhīma wa āla ‘imrāna ‘alal-‘ālamīn(a).

ХӀакълъунго, ТӀадегӀанав Аллагьас Адамги, НухӀги, Ибрагьимил агьлуги, Ибрагьимил агьлуги, ГӀимранил агьлуги тӀаса рищун руго киналго халкъаздаса (жидерго заманаялъ),

ذُرِّيَّةً ۢ بَعْضُهَا مِنْۢ بَعْضٍۗ وَاللّٰهُ سَمِيْعٌ عَلِيْمٌۚ

Żurriyyatam ba‘ḍuhā mim ba‘ḍ(in), wallāhu samī‘un ‘alīm(un).

(ас) цо наслуялъул, гьезул цо-цоял цогидазул (наслуялъул). Аллагь вуго кинабго рагӀулев, кинабго лъалев.

اِذْ قَالَتِ امْرَاَتُ عِمْرٰنَ رَبِّ اِنِّيْ نَذَرْتُ لَكَ مَا فِيْ بَطْنِيْ مُحَرَّرًا فَتَقَبَّلْ مِنِّيْ ۚ اِنَّكَ اَنْتَ السَّمِيْعُ الْعَلِيْمُ

iż qālatimra'atu ‘imrāna rabbi innī nażartu laka mā fī baṭnī muḥarraran fataqabbal minnī, innaka antas-samī‘ul-‘alīm(u).

(РакӀалде щвезабе), ГӀимранил чӀужуялъ абураб мехалъ: «Я дир БетӀергьан, хӀакъикъаталдаги дица Дуе назру гьабула, дир кинидахъ бугеб (лъимер) (хадуб) Дуе хъулухъ гьабулеб лагълъун лъугьине бугеб жо, цинги (гьеб назру) дидаса къабул гьабе.

فَلَمَّا وَضَعَتْهَا قَالَتْ رَبِّ اِنِّيْ وَضَعْتُهَآ اُنْثٰىۗ وَاللّٰهُ اَعْلَمُ بِمَا وَضَعَتْۗ وَلَيْسَ الذَّكَرُ كَالْاُنْثٰى ۚ وَاِنِّيْ سَمَّيْتُهَا مَرْيَمَ وَاِنِّيْٓ اُعِيْذُهَا بِكَ وَذُرِّيَّتَهَا مِنَ الشَّيْطٰنِ الرَّجِيْمِ

falammā waḍa‘athā qālat rabbi innī waḍa‘tuhā unṡā, wallāhu a‘lamu bimā waḍa‘at, wa laisaż-żakaru kal-unṡā, wa innī sammaituhā maryama wa innī u‘īżuhā bika wa żurriyyatahā minasy-syaiṭānir-rajīm(i).

Гьединлъидал гьей гьаюраб мехалъ гьелъ абуна: «Я дир БетӀергьан, дица яс гьаюна», - ян. Гьес гьабураб жо Аллагьасда лъикӀ лъалеб букӀаниги, бихьиназулги руччабазулги цолъи гьечӀониги. «Дица гьелда цӀар лъуна Марьям абун, дица гьарулеб букӀана Дуца гьейги гьелъул лъималги лъималазул лъималги нагӀана щвараб илбисалдаса цӀуни».

فَتَقَبَّلَهَا رَبُّهَا بِقَبُوْلٍ حَسَنٍ وَّاَنْۢبَتَهَا نَبَاتًا حَسَنًاۖ وَّكَفَّلَهَا زَكَرِيَّا ۗ كُلَّمَا دَخَلَ عَلَيْهَا زَكَرِيَّا الْمِحْرَابَۙ وَجَدَ عِنْدَهَا رِزْقًا ۚ قَالَ يٰمَرْيَمُ اَنّٰى لَكِ هٰذَا ۗ قَالَتْ هُوَ مِنْ عِنْدِ اللّٰهِ ۗ اِنَّ اللّٰهَ يَرْزُقُ مَنْ يَّشَاۤءُ بِغَيْرِ حِسَابٍ

fataqabbalahā rabbuhā biqabūlin ḥasaniw wa ambatahā nabātan ḥasanā(n), wa kaffalahā zakariyyā, kullamā dakhala ‘alaihā zakariyyal-miḥrāba wajada ‘indahā rizqā(n), qāla yā maryama annā laki hāżā, qālat huwa min ‘indillāh(i), innallāha yarzuqu may yasyā'u bigairi ḥisāb(in).

Гьединлъидал гьес (Аллагьас) гьев къабул гьавуна лъикӀаб къабуллъигун, лъикӀаб гӀеялдалъун гӀезавуна ва гьесул ургъел Закариясухъе кьуна. Щибаб нухалъ михрабалде (гӀибадат гьабизе хасаб рукъ) Закария гьесухъе вачӀараб мехалъ, гьесда аскӀоб квен батулаан. Гьес абуна: «Я Марьям, киса дуе гьаб щвараб?» Гьелъ (Марьямица) жаваб кьуна: «Аллагьасдасан буго», - ян. ХӀакълъунго Аллагьас ризкъи кьола жиндиего бокьарасе хӀисаб гьабичӀого.

هُنَالِكَ دَعَا زَكَرِيَّا رَبَّهٗ ۚ قَالَ رَبِّ هَبْ لِيْ مِنْ لَّدُنْكَ ذُرِّيَّةً طَيِّبَةً ۚ اِنَّكَ سَمِيْعُ الدُّعَاۤءِ

hunālika da‘ā zakariyyā rabbahū qāla rabbi hab lī mil ladunka żurriyyatan ṭayyibah(tan), innaka samī‘ud-du‘ā'(i).

Гьенибго Закарияца жиндирго Аллагьасде дугӀа гьабулеб букӀана. Гьес абуна: «Я дир БетӀергьан, Дур рахъалдасан дие лъикӀаб наслу кье, хӀакълъунго Мун вуго дугӀаби рагӀулев».

فَنَادَتْهُ الْمَلٰۤىِٕكَةُ وَهُوَ قَاۤىِٕمٌ يُّصَلِّيْ فِى الْمِحْرَابِۙ اَنَّ اللّٰهَ يُبَشِّرُكَ بِيَحْيٰى مُصَدِّقًاۢ بِكَلِمَةٍ مِّنَ اللّٰهِ وَسَيِّدًا وَّحَصُوْرًا وَّنَبِيًّا مِّنَ الصّٰلِحِيْنَ

fanādathul-malā'ikatu wa huwa qā'imuy yuṣallī fil-miḥrāb(i), annallāha yubasysyiruka biyaḥyā muṣaddiqam bikalimatim minallāhi wa sayyidaw wa ḥaṣūraw wa nabiyyam minaṣ-ṣāliḥīn(a).

Цинги малаикзабаз гьесда ахӀана, михрабалда как балеб мехалъ: «Аллагьас дуе лъикӀаб хабар бачӀунеб бугин Аллагьасдасан кьураб предложение (рагӀи) тасдикъ гьабулев, мисаллъун, живго (шагьваталдаса) кквезе кӀолев ва диниял гӀадамазда гьоркьов авараглъун вугев ЯхӀягун цадахъ».

قَالَ رَبِّ اَنّٰى يَكُوْنُ لِيْ غُلٰمٌ وَّقَدْ بَلَغَنِيَ الْكِبَرُ وَامْرَاَتِيْ عَاقِرٌ ۗ قَالَ كَذٰلِكَ اللّٰهُ يَفْعَلُ مَا يَشَاۤءُ

qāla rabbi annā yakūnu lī gulāmuw wa qad balaganīyal-kibaru wamra'atī ‘āqir(un), qāla każālikallāhu yaf‘alu mā yasyā'(u).

Гьес (Закарияца) абуна: «Я дир БетӀергьан, дун гьадигӀан херлъун, дир чӀужу лъимер гьабизе кӀоларого йикӀун, кин дие лъимал гьаризе кӀолел?» Гьес (Аллагьас) абуна: «Гьедин Аллагьас жиндиего бокьараб гьабула», - ян.

قَالَ رَبِّ اجْعَلْ لِّيْٓ اٰيَةً ۗ قَالَ اٰيَتُكَ اَلَّا تُكَلِّمَ النَّاسَ ثَلٰثَةَ اَيَّامٍ اِلَّا رَمْزًا ۗ وَاذْكُرْ رَّبَّكَ كَثِيْرًا وَّسَبِّحْ بِالْعَشِيِّ وَالْاِبْكَارِ ࣖ

qāla rabbij‘al lī āyah(tan), qāla āyatuka allā tukalliman-nāsa ṡalāṡata ayyāmin illā ramzā(n), ważkur rabbaka kaṡīraw wa sabbiḥ bil-‘asyiyyi wal-ibkār(i).

Гьес (Закарияца) абуна: «Я дир БетӀергьан, дие гӀаламат кье», - ян. ТӀадегӀанав Аллагьас абуна: «Дуе гӀаламатлъун ккола лъабго къоялъ гӀадамалгун кӀалъачӀого чӀей, гӀаламатаздалъун гурони, дурго БетӀергьан гӀемер рехсей, къасиги радалги гьесие рецц гьабе», - ян.

وَاِذْ قَالَتِ الْمَلٰۤىِٕكَةُ يٰمَرْيَمُ اِنَّ اللّٰهَ اصْطَفٰىكِ وَطَهَّرَكِ وَاصْطَفٰىكِ عَلٰى نِسَاۤءِ الْعٰلَمِيْنَ

wa iż qālatil-malā'ikatu yā maryama innallāhaṣṭafāki wa ṭahharaki waṣṭafāki ‘alā nisā'il-‘ālamīn(a).

Ва (ракӀалде щвезабе) малаикзабаз абураб мехалъ: «Я Марьям, хӀакълъунго Аллагьас мун тӀаса йищана, мун рацӀцӀад гьаюна, киналго дунялазда (доб заманалда) киналго руччабаздаса тӀоцее йикӀана мун.

يٰمَرْيَمُ اقْنُتِيْ لِرَبِّكِ وَاسْجُدِيْ وَارْكَعِيْ مَعَ الرّٰكِعِيْنَ

yā maryamuqnutī lirabbiki wasjudī warka‘ī ma‘ar-rāki‘īn(a).

Я Марьям! Дурго БетӀергьанасе мутӀигӀлъе, сужда гьабе, сужда гьабуразда цадахъ рукӀа».

ذٰلِكَ مِنْ اَنْۢبَاۤءِ الْغَيْبِ نُوْحِيْهِ اِلَيْكَ ۗوَمَا كُنْتَ لَدَيْهِمْ اِذْ يُلْقُوْنَ اَقْلَامَهُمْ اَيُّهُمْ يَكْفُلُ مَرْيَمَۖ وَمَا كُنْتَ لَدَيْهِمْ اِذْ يَخْتَصِمُوْنَ

Żālika min ambā'il-gaibi nūḥīhi ilaik(a), wa mā kunta ladaihim iż yulqūna aqlāmahum ayyuhum yakfulu maryam(a), wa mā kunta ladaihim iż yakhtaṣimūn(a).

Гьеб ккола цо-цо загьирлъичӀел хабарал, Нижеца духъе (МухӀамад) рещтӀана, гьез къалам рехулеб мехалъ, гьезул щив Марьям цӀунизе вугевали, мун гьезда цадахъ вукӀинчӀониги. Ва мун гьезда цадахъ вукӀинчӀо гьезул дагӀба-рагӀи ккараб мехалъ.

اِذْ قَالَتِ الْمَلٰۤىِٕكَةُ يٰمَرْيَمُ اِنَّ اللّٰهَ يُبَشِّرُكِ بِكَلِمَةٍ مِّنْهُۖ اسْمُهُ الْمَسِيْحُ عِيْسَى ابْنُ مَرْيَمَ وَجِيْهًا فِى الدُّنْيَا وَالْاٰخِرَةِ وَمِنَ الْمُقَرَّبِيْنَۙ

iż qālatil-malā'ikatu yā maryama innallāha yubasysyiruki bikalimatim minhusmuhul-masīḥu ‘īsabnu maryama wajīhan fid-dun-yā wal-ākhirati wa minal-muqarrabīn(a).

(РакӀалде щвезабе), малаикзабаз абураб мехалъ: «Я Марьям! ХӀакълъунго, Аллагьас дуе лъикӀаб хабар бачӀунеб бугин Жиндир рахъалдасан (ай васасдасан) цо хӀукмуялъул хӀакъалъулъ, гьесда цӀар ккола Марьямил вас МасихӀ ГӀиса, дунялалдаги ахираталдаги машгьурав чи, (Аллагьасде гӀагарлъаразул цояв) .

وَيُكَلِّمُ النَّاسَ فِى الْمَهْدِ وَكَهْلًا وَّمِنَ الصّٰلِحِيْنَ

wa yukallimun nāsa fil-mahdi wa kahlaw wa minaṣ-ṣāliḥīn(a).

ва гьев кӀалъалаан гӀадамалгун (гьев вукӀаго) кинидахъ ва тӀубанго кӀудияв гӀун вачӀараб мехалъ, ва гьев вукӀана диниял гӀадамазда гьоркьов».

قَالَتْ رَبِّ اَنّٰى يَكُوْنُ لِيْ وَلَدٌ وَّلَمْ يَمْسَسْنِيْ بَشَرٌ ۗ قَالَ كَذٰلِكِ اللّٰهُ يَخْلُقُ مَا يَشَاۤءُ ۗاِذَا قَضٰٓى اَمْرًا فَاِنَّمَا يَقُوْلُ لَهٗ كُنْ فَيَكُوْنُ

qālat rabbi annā yakūnu lī waladuw wa lam yamsasnī basyar(un), qāla każālikillāhu yakhluqu mā yasyā'(u), iżā qaḍā amran fa'innamā yaqūlu lahū kun fayakūn(u).

Гьелъ (Марьямица) абуна: «Я дир БетӀергьан, кин дие лъимал гьаризе рес бугеб, дида бихьинчияс квер хъвачӀеб мехалъ?» Гьес (Аллагьас) абуна: "Гьединлъидал Аллагьас жиндиего бокьараб жо бижула. Жиндие цо жо хӀукму гьабизе бокьараб мехалъ, гьес гьелда гӀицӀго абула: "БукӀа!", гьединлъидал гьедин букӀуна.

وَيُعَلِّمُهُ الْكِتٰبَ وَالْحِكْمَةَ وَالتَّوْرٰىةَ وَالْاِنْجِيْلَۚ

wa ya‘allimuhul-kitāba wal-ḥikmata wat-taurāta wal-injīl(a).

Гьес (Аллагьас) гьесда (ГӀисада) малъана ТӀехьги, ХӀикматги, Тавратги, Инжилги.

وَرَسُوْلًا اِلٰى بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ ەۙ اَنِّيْ قَدْ جِئْتُكُمْ بِاٰيَةٍ مِّنْ رَّبِّكُمْ ۙاَنِّيْٓ اَخْلُقُ لَكُمْ مِّنَ الطِّيْنِ كَهَيْـَٔةِ الطَّيْرِ فَاَنْفُخُ فِيْهِ فَيَكُوْنُ طَيْرًاۢ بِاِذْنِ اللّٰهِ ۚوَاُبْرِئُ الْاَكْمَهَ وَالْاَبْرَصَ وَاُحْيِ الْمَوْتٰى بِاِذْنِ اللّٰهِ ۚوَاُنَبِّئُكُمْ بِمَا تَأْكُلُوْنَ وَمَا تَدَّخِرُوْنَ ۙفِيْ بُيُوْتِكُمْ ۗاِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيَةً لَّكُمْ اِنْ كُنْتُمْ مُّؤْمِنِيْنَۚ

wa rasūlan ilā banī isrā'īl(a), annī qad ji'tukum bi'āyatim mir rabbikum, annī akhluqu lakum minaṭ-ṭīni kahai'atiṭ-ṭairi fa'anfukhu fihi fayakūnu ṭairam bi'iżnillāh(i), wa ubarri'ul-akmaha wal-abraṣa wa uḥyil-mautā bi'iżnillāh(i), wa unabbi'ukum bimā ta'kulūna wa mā taddakhirūna fī buyūtikum, inna fī żālika la'āyatal lakum in kuntum mu'minīn(a).

Ва Исраилил лъималаздехун вугев чапарас абухъе (гьес абуна): "Дун вачӀана нужехъе нужер БетӀергьанасдасан гӀаламатгун (мугӀжизат), ай дица нужее ракьалдаса (щиб букӀаниги) гьабуна хӀанчӀил формаялъул, цинги дица гьелда тӀад кьвагьизабуна, ва гьеб лъугьана хӀанчӀилъун Аллагьасул изнуялдалъун. Аллагьасул изну, дица нужеда бицуна нужеца кваналеб жоги нужеца нужерго рокъоб цӀунулеб жоги ХӀакълъунго гьелда жаниб нужее гӀаламат (дир чапарлъиялъул хӀакъикъат) бугин, нуж муъминзаби ругони.

وَمُصَدِّقًا لِّمَا بَيْنَ يَدَيَّ مِنَ التَّوْرٰىةِ وَلِاُحِلَّ لَكُمْ بَعْضَ الَّذِيْ حُرِّمَ عَلَيْكُمْ وَجِئْتُكُمْ بِاٰيَةٍ مِّنْ رَّبِّكُمْۗ فَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاَطِيْعُوْنِ

wa muṣaddiqal limā baina yadayya minat-taurāti wa li'uḥilla lakum ba‘ḍal-lażī ḥurrima ‘alaikum wa ji'tukum bi'āyatim mir rabbikum, fattaqullāha wa aṭī‘ūn(i).

Ва дидаса цебе бачӀараб Таврат тасдикъ гьабулев чи хӀисабалда, дуе хӀарам гьабураб жоялъул цо бутӀа дица дуе хӀалал гьабизе. Дун нужехъе вачӀунев вуго нужер БетӀергьанасдасан гӀаламатги босун. Гьединлъидал Аллагьасдаса хӀинкъа, дие мутӀигӀлъе.

اِنَّ اللّٰهَ رَبِّيْ وَرَبُّكُمْ فَاعْبُدُوْهُ ۗهٰذَا صِرَاطٌ مُّسْتَقِيْمٌ

innallāha rabbī wa rabbukum fa‘budūh(u), hāżā ṣirāṭum mustaqīm(un).

ХӀакълъунго Аллагь вуго дир БетӀергьан ва нужер БетӀергьан, гьединлъидал гьесие гӀибадат гьабе. Гьаб буго битӀараб нух».

۞ فَلَمَّآ اَحَسَّ عِيْسٰى مِنْهُمُ الْكُفْرَ قَالَ مَنْ اَنْصَارِيْٓ اِلَى اللّٰهِ ۗ قَالَ الْحَوَارِيُّوْنَ نَحْنُ اَنْصَارُ اللّٰهِ ۚ اٰمَنَّا بِاللّٰهِ ۚ وَاشْهَدْ بِاَنَّا مُسْلِمُوْنَ

falammā aḥassa ‘īsā minhumul-kufra qāla man anṣārī ilallāh(i), qālal-ḥawāriyyūna naḥnu anṣārullāh(i), āmannā billāh(i), wasyhad bi'annā muslimūn(a).

Гьединлъидал ГӀисаца гьезул (Исраилил лъималазул) мутӀигӀлъи лъараб мехалъ, гьес абуна: «Аллагьасул дин чӀезабизе кумекчилъун щив вукӀине вугев?» ХӀаварийюназ (ритӀухъал гьудулзабаз) жаваб кьуна: "Ниж руго Аллагьасул (диниял) кумекчагӀи. Ниж Аллагьасда божула, ва нугӀлъи гьабула ниж бусурбаби рукӀиналъе", - ян.

رَبَّنَآ اٰمَنَّا بِمَآ اَنْزَلْتَ وَاتَّبَعْنَا الرَّسُوْلَ فَاكْتُبْنَا مَعَ الشّٰهِدِيْنَ

rabbanā āmannā bimā anzalta wattaba‘nar-rasūla faktubnā ma‘asy-syāhidīn(a).

Нижер БетӀергьан, ниж иман лъуна Дуца рещтӀараб жоялда ва ниж Аварагасда нахърилълъана, гьединлъидал дуца ниж нугӀлъи гьабулел гӀадамазул къокъаялда гъорлъ лъе», - ян.

وَمَكَرُوْا وَمَكَرَ اللّٰهُ ۗوَاللّٰهُ خَيْرُ الْمٰكِرِيْنَ ࣖ

wa makarū wa makarallāh(u), wallāhu khairul-mākirīn(a).

Ва гьез (капурзабаз) хӀилла гьабуна, гьединлъидал Аллагьас хӀилла-рекӀкӀалдаса рецӀел босана. Аллагь вуго макруялъул къисас босулев бищунго лъикӀав.

اِذْ قَالَ اللّٰهُ يٰعِيْسٰٓى اِنِّيْ مُتَوَفِّيْكَ وَرَافِعُكَ اِلَيَّ وَمُطَهِّرُكَ مِنَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا وَجَاعِلُ الَّذِيْنَ اتَّبَعُوْكَ فَوْقَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْٓا اِلٰى يَوْمِ الْقِيٰمَةِ ۚ ثُمَّ اِلَيَّ مَرْجِعُكُمْ فَاَحْكُمُ بَيْنَكُمْ فِيْمَا كُنْتُمْ فِيْهِ تَخْتَلِفُوْنَ

iż qālallāhu yā ‘īsā innī mutawaffīka wa rāfi‘uka ilayya wa muṭahhiruka minal-lażīna kafarū wa jā‘ilul-lażīnattaba‘ūka fauqal-lażīna kafarū ilā yaumil-qiyāmah(ti), ṡumma ilayya marji‘ukum fa aḥkumu bainakum fīmā kuntum fīhi takhtalifūn(a).

(РакӀалде щвезабе), Аллагьас абураб мехалъ: "Я ГӀиса! Дица мун вачун Дихъе вахъинавуна, ва мун капурзабаздаса вацӀцӀад гьавуна, дуда хадур рачӀарал капурзабаздаса тӀадегӀан гьаруна къиямасеб къоялде щвезегӀан.

فَاَمَّا الَّذِيْنَ كَفَرُوْا فَاُعَذِّبُهُمْ عَذَابًا شَدِيْدًا فِى الدُّنْيَا وَالْاٰخِرَةِۖ وَمَا لَهُمْ مِّنْ نّٰصِرِيْنَ

fa ammal-lażīna kafarū fa u‘ażżibuhum ‘ażāban syadīdan fid-dun-yā wal-ākhirah(ti), wa mā lahum min nāṣirīn(a).

Гьединлъидал, капурзабазул хӀакъалъулъ абуни, дица гьезие дунялалдаги ахираталдаги цӀакъ кьварараб тамихӀ гьабила, гьезие кумекчи гьечӀого.

وَاَمَّا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ فَيُوَفِّيْهِمْ اُجُوْرَهُمْ ۗ وَاللّٰهُ لَا يُحِبُّ الظّٰلِمِيْنَ

wa ammal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti fa yuwaffīhim ujūrahum, wallāhu lā yuḥibbuẓ-ẓālimīn(a).

Иман лъурал ва лъикӀал гӀамалал гьарурал чагӀазе абуни, гьес гьезие камилаб кири кьела. Аллагьасеги рокьуларо зулмучагӀи.

ذٰلِكَ نَتْلُوْهُ عَلَيْكَ مِنَ الْاٰيٰتِ وَالذِّكْرِ الْحَكِيْمِ

Żālika natlūhu ‘alaika minal-āyāti waż-żikril-ḥakīm(i).

Гьедин Нижеца дуе (МухӀамадие) цӀалана хӀикматалъул цӀурал цо-цо аятал ва лъазабиял.

اِنَّ مَثَلَ عِيْسٰى عِنْدَ اللّٰهِ كَمَثَلِ اٰدَمَ ۗ خَلَقَهٗ مِنْ تُرَابٍ ثُمَّ قَالَ لَهٗ كُنْ فَيَكُوْنُ

inna maṡala ‘īsā ‘indallāhi kamaṡali ādam(a), khalaqahū min turābin ṡumma qāla lahū kun fayakūn(u).

ХӀакъикъаталдаги, Аллагьасе ГӀиса мисал (бижи), Адам (бижи) релълъараб жо ккола. Гьес гьеб ракьалдаса бижана, цинги гьелда абуна: «БукӀа!» Гьединлъидал гьединаб жо ккола гьеб.

اَلْحَقُّ مِنْ رَّبِّكَ فَلَا تَكُنْ مِّنَ الْمُمْتَرِيْنَ

al-ḥaqqu mir rabbika falā takum minal-mumtarīn(a).

ХӀакъикъат дур БетӀергьанасдасан буго, гьединлъидал мун (МухӀамад) вукӀунге щакдаразда гъорлъ.

فَمَنْ حَاۤجَّكَ فِيْهِ مِنْۢ بَعْدِ مَا جَاۤءَكَ مِنَ الْعِلْمِ فَقُلْ تَعَالَوْا نَدْعُ اَبْنَاۤءَنَا وَاَبْنَاۤءَكُمْ وَنِسَاۤءَنَا وَنِسَاۤءَكُمْ وَاَنْفُسَنَا وَاَنْفُسَكُمْۗ ثُمَّ نَبْتَهِلْ فَنَجْعَلْ لَّعْنَتَ اللّٰهِ عَلَى الْكٰذِبِيْنَ

faman ḥājjaka fīhi mim ba‘di mā jā'aka minal-‘ilmi faqul ta‘ālau nad‘u abnā'anā wa abnā'akum wa nisā'anā wa nisā'akum wa anfusanā wa anfusakum, ṡumma nabtahil fanaj‘al la‘natallāhi ‘alal-kāżibīn(a).

Дуца гӀелму щун хадуб гьеб ишалда хурхун дуда дагӀба балев чияс абе (МухӀамад): «РачӀа нилъеца нилъерго лъималаздеги нужер лъималаздеги, нилъерго руччабаздеги нужерго руччабаздеги ахӀизе, нилъеегоги нужедаги, цинги нилъеца батӀалъи гьабизе рачӀа, гьереси бицунезда тӀад Аллагьасул нагӀана рещтӀине».

اِنَّ هٰذَا لَهُوَ الْقَصَصُ الْحَقُّ ۚ وَمَا مِنْ اِلٰهٍ اِلَّا اللّٰهُ ۗوَاِنَّ اللّٰهَ لَهُوَ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ

inna hāżā lahuwal-qaṣaṣul-ḥaqq(u), wa mā min ilāhin illallāh(u), wa innallāha lahuwal-‘azīzul-ḥakīm(u).

ХӀакъикъаталдаги, гьеб унго-унгояб хабар ккола. Аллагь гурев цоги аллагь гьечӀо, хӀакълъунго, Аллагь вуго кинабго къуват бугев, цӀодорав.

فَاِنْ تَوَلَّوْا فَاِنَّ اللّٰهَ عَلِيْمٌ ۢبِالْمُفْسِدِيْنَ ࣖ

fa in tawallau fa innallāha ‘alīmum bil-mufsidīn(a).

Цинги гьел нахъе руссун ратани, дуда (лъай) Аллагьасда зарал гьабулезда лъалев вукӀин.

قُلْ يٰٓاَهْلَ الْكِتٰبِ تَعَالَوْا اِلٰى كَلِمَةٍ سَوَاۤءٍۢ بَيْنَنَا وَبَيْنَكُمْ اَلَّا نَعْبُدَ اِلَّا اللّٰهَ وَلَا نُشْرِكَ بِهٖ شَيْـًٔا وَّلَا يَتَّخِذَ بَعْضُنَا بَعْضًا اَرْبَابًا مِّنْ دُوْنِ اللّٰهِ ۗ فَاِنْ تَوَلَّوْا فَقُوْلُوا اشْهَدُوْا بِاَنَّا مُسْلِمُوْنَ

qul yā ahlal-kitābi ta‘ālau ilā kalimatin sawā'im bainanā wa bainakum allā na‘buda illallāha wa lā nusyrika bihī syai'aw wa lā yattakhiża ba‘ḍunā ba‘ḍan arbābam min dūnillāh(i), fa in tawallau fa qūlusyhadū bi'annā muslimūn(a).

Абе (МухӀамад): «Я, тӀехьалъул агьлу! РачӀа (нилъ) нилъедаги нужедаги гьоркьоб бугеб цо предложениялде (мухӀканлъиялде), нилъеца Аллагь гурев цогидасе гӀибадат гьабулареблъиялде ва нилъеца гьесда щибго жо жубалеб гьечӀолъиялде, Аллагь гуревги нилъеца цоцазе аллагьзаби гьарулареблъиялде.

يٰٓاَهْلَ الْكِتٰبِ لِمَ تُحَاۤجُّوْنَ فِيْٓ اِبْرٰهِيْمَ وَمَآ اُنْزِلَتِ التَّوْرٰىةُ وَالْاِنْجِيْلُ اِلَّا مِنْۢ بَعْدِهٖۗ اَفَلَا تَعْقِلُوْنَ

yā ahlal-kitābi lima tuḥājjūna fī ibrāhīma wa mā unzilatit-taurātu wal-injīlu illā mim ba‘dih(ī), afalā ta‘qilūn(a).

Я, тӀехьалъул агьлу! Ибрагьимил хӀакъалъулъ щай нужеца дагӀба балеб, гьесда (Ибрагьимида) хадуб Тавратги Инжилги рещтӀаниги? БичӀчӀуларищ дуда?

هٰٓاَنْتُمْ هٰٓؤُلَاۤءِ حَاجَجْتُمْ فِيْمَا لَكُمْ بِهٖ عِلْمٌ فَلِمَ تُحَاۤجُّوْنَ فِيْمَا لَيْسَ لَكُمْ بِهٖ عِلْمٌ ۗ وَاللّٰهُ يَعْلَمُ وَاَنْتُمْ لَا تَعْلَمُوْنَ

hā antum hā'ulā'i ḥājajtum fīmā lakum bihī ‘ilmun falima tuḥājjūna fīmā laisa lakum bihī ‘ilm(un), wallāhu ya‘lamu wa antum lā ta‘lamūn(a).

Гьединал руго нуж! Лъалеб жоялда тӀасан дагӀба балеб буго, лъалареб жоялда тӀасан щай дагӀба балеб? Аллагьасда лъала, нужеда лъалареб мехалъ.

مَاكَانَ اِبْرٰهِيْمُ يَهُوْدِيًّا وَّلَا نَصْرَانِيًّا وَّلٰكِنْ كَانَ حَنِيْفًا مُّسْلِمًاۗ وَمَا كَانَ مِنَ الْمُشْرِكِيْنَ

wa mā kāna ibrāhīmu yahūdiyyaw wa lā naṣrāniyyaw wa lākin kāna ḥanīfam muslimā(n), wa mā kāna minal-musyrikīn(a).

Ибрагьим вукӀинчӀо я жугьутӀав, я насранияв, амма гьев вукӀана битӀарав чи, бусурбанчи ва гьев вукӀинчӀо мушриказул цояв.

اِنَّ اَوْلَى النَّاسِ بِاِبْرٰهِيْمَ لَلَّذِيْنَ اتَّبَعُوْهُ وَهٰذَا النَّبِيُّ وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا ۗ وَاللّٰهُ وَلِيُّ الْمُؤْمِنِيْنَ

inna aulan-nāsi bi'ibrāhīma lal-lażīnattaba‘ūhu wa hāżan-nabiyyu wal-lażīna āmanū, wallāhu waliyyul-mu'minīn(a).

Ибрагьимида бищунго гӀагарал агьлу ккола гьесда нахърилълъарал чагӀиги, гьав Аварагги (МухӀаммад)ги, иман лъурал чагӀиги. Аллагь вуго иман лъуразул цӀунулев .

وَدَّتْ طَّاۤىِٕفَةٌ مِّنْ اَهْلِ الْكِتٰبِ لَوْ يُضِلُّوْنَكُمْۗ وَمَا يُضِلُّوْنَ اِلَّآ اَنْفُسَهُمْ وَمَا يَشْعُرُوْنَ

waddaṭ-ṭā'ifatum min ahlil-kitābi lau yuḍillūnakum, wa mā yuḍillūna illā anfusahum wa mā yasy‘urūn(a).

ТӀехьалъул агьлуялъул къокъаялъе бокьун бугин нуж мекъи ккезаризе. ХӀакъикъаталдаги (хӀакъикъаталдаги) гьел жалго гурел мекъи ккезарулел руго, амма гьезда лъалеб гьечӀо.

يٰٓاَهْلَ الْكِتٰبِ لِمَ تَكْفُرُوْنَ بِاٰيٰتِ اللّٰهِ وَاَنْتُمْ تَشْهَدُوْنَ

yā ahlal-kitābi lima takfurūna bi'āyātillāhi wa antum tasyhadūn(a).

Я, тӀехьалъул агьлу! Щай дуца Аллагьасул аятазда инкар гьабулеб, дуда (хӀакъикъат) лъалеб бугониги?

يٰٓاَهْلَ الْكِتٰبِ لِمَ تَلْبِسُوْنَ الْحَقَّ بِالْبَاطِلِ وَتَكْتُمُوْنَ الْحَقَّ وَاَنْتُمْ تَعْلَمُوْنَ ࣖ

yā ahlal-kitābi lima talbisūnal-ḥaqqa bil-bāṭili wa taktumūnal-ḥaqqa wa antum ta‘lamūn.

Я, тӀехьалъул агьлу! Щай дуца хӀакъабщинабги гьересиги жубалеб, лъалеб бугониги, хӀакъабщинаб бахчулеб?

وَقَالَتْ طَّاۤىِٕفَةٌ مِّنْ اَهْلِ الْكِتٰبِ اٰمِنُوْا بِالَّذِيْٓ اُنْزِلَ عَلَى الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَجْهَ النَّهَارِ وَاكْفُرُوْٓا اٰخِرَهٗ لَعَلَّهُمْ يَرْجِعُوْنَۚ

wa qālaṭ-ṭā'ifatum min ahlil-kitābi āminū bil-lażī unzila ‘alal-lażīna āmanū wajhan-nahāri wakfurū ākhirahū la‘allahum yarji‘ūn(a).

ТӀехьалъул агьлуялъул цо къукъаялъ абуна, (цоцазда): «Нуж къоялъул байбихьуда муъминзабазде рещтӀараб жоялда божа, ахиралда инкар гьабе, гьел (кафурлъиялде) тӀадруссинелъун».

وَلَا تُؤْمِنُوْٓا اِلَّا لِمَنْ تَبِعَ دِيْنَكُمْ ۗ قُلْ اِنَّ الْهُدٰى هُدَى اللّٰهِ ۙ اَنْ يُّؤْتٰىٓ اَحَدٌ مِّثْلَ مَآ اُوْتِيْتُمْ اَوْ يُحَاۤجُّوْكُمْ عِنْدَ رَبِّكُمْ ۗ قُلْ اِنَّ الْفَضْلَ بِيَدِ اللّٰهِ ۚ يُؤْتِيْهِ مَنْ يَّشَاۤءُ ۗوَاللّٰهُ وَاسِعٌ عَلِيْمٌ ۚ

wa lā tu'minū illā liman tabi‘a dīnakum, qul innal-hudā hudallāh(i), ay yu'tā aḥadum miṡla mā ūtītum au yuḥājjūkum ‘inda rabbikum, qul innal-faḍla biyadillāh(i), yu'tīhi may yasyā'(u), wallāhu wāsi‘un ‘alīm(un).

Дур диналда хадур рилълъарал гурел цогидазда божуге», - ян абе (МухӀамад): «ХӀакълъунго, нух бихьизаби ккола гӀицӀго Аллагьасул нух бихьизаби. (Мун божуге) дуе кьураб жо лъиеялиго кьезе букӀиналда, яги гьез мун дур БетӀергьанасда цеве нахъ чӀвазе вукӀиналда». Абе (МухӀамад): «ХӀакълъунго рахӀмат Аллагьасул кверщаликь буго, гьес гьеб кьола жиндиего бокьарасе. Аллагь вуго кинабго сверулев, кинабго лъалев».

يَخْتَصُّ بِرَحْمَتِهٖ مَنْ يَّشَاۤءُ ۗوَاللّٰهُ ذُو الْفَضْلِ الْعَظِيْمِ

yakhtaṣṣu biraḥmatihī may yasyā'(u), wallāhu żul-faḍlil-‘aẓīm(i).

Гьес чӀезабула жиндиего бокьарасе жиндирго гурхӀел. Аллагьасул рахӀматги буго кӀудияб.

۞ وَمِنْ اَهْلِ الْكِتٰبِ مَنْ اِنْ تَأْمَنْهُ بِقِنْطَارٍ يُّؤَدِّهٖٓ اِلَيْكَۚ وَمِنْهُمْ مَّنْ اِنْ تَأْمَنْهُ بِدِيْنَارٍ لَّا يُؤَدِّهٖٓ اِلَيْكَ اِلَّا مَا دُمْتَ عَلَيْهِ قَاۤىِٕمًا ۗ ذٰلِكَ بِاَنَّهُمْ قَالُوْا لَيْسَ عَلَيْنَا فِى الْاُمِّيّٖنَ سَبِيْلٌۚ وَيَقُوْلُوْنَ عَلَى اللّٰهِ الْكَذِبَ وَهُمْ يَعْلَمُوْنَ

wa min ahlil-kitābi man in ta'manhu bi qinṭārin yu'addīhi ilaik(a), wa minhum man in ta'manhu bidīnāril lā yu'addīhi ilaika illā mā dumta ‘alaihi qā'imā(n), żālika bi'annahum qālū laisa ‘alainā fil-ummiyyīna sabīl(un), wa yaqūlūna ‘alallāhil-każiba wa hum ya‘lamūn(a).

Ва агьлу-агьлуялда гьоркьов вуго цо чи, дуца гьесда божилъи гьабуни гӀемераб боцӀи, гьес гьеб духъе тӀадбуссинабула. Амма гьезда гьоркьор руго (гьединго) дуца гьесда динар божилъи гьабуни, гьес дуе гьеб нахъбуссинабизе гьечӀел, дуца кидаго гьеб бакӀарун гурони. Щайгурелъул гьез абула: «Хъвазе-цӀализе лъаларел гӀадамазда цебе нижер мунагь гьечӀо», - ян. Гьез гьереси бицунеб буго Аллагьасде, жидеда лъалеб бугониги.

بَلٰى مَنْ اَوْفٰى بِعَهْدِهٖ وَاتَّقٰى فَاِنَّ اللّٰهَ يُحِبُّ الْمُتَّقِيْنَ

balā man aufā bi‘ahdihī wattaqā fa innallāha yuḥibbul-muttaqīn(a).

ХӀакълъунго, щив вугониги гьезул рагӀи тӀубазабурав ва такъваялда вугев чи, хӀакълъунго Аллагьасе такъва бугел рокьула.

اِنَّ الَّذِيْنَ يَشْتَرُوْنَ بِعَهْدِ اللّٰهِ وَاَيْمَانِهِمْ ثَمَنًا قَلِيْلًا اُولٰۤىِٕكَ لَا خَلَاقَ لَهُمْ فِى الْاٰخِرَةِ وَلَا يُكَلِّمُهُمُ اللّٰهُ وَلَا يَنْظُرُ اِلَيْهِمْ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ وَلَا يُزَكِّيْهِمْ ۖ وَلَهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ

innal-lażīna yasytarūna bi‘ahdillāhi wa aimānihim ṡamanan qalīlan ulā'ika lā khalāqa lahum fil-ākhirati wa lā yukallimuhumullāhu wa lā yanẓuru ilaihim yaumal-qiyāmati wa lā yuzakkīhim, wa lahum ‘ażābun alīm(un).

ХӀакълъунго, Аллагьасул рагӀиги гьедиги дагьаб багьаялъухъ даран гьабурал чагӀазе ахираталда щибго бутӀа букӀине гьечӀо; ТӀадегӀанав Аллагьас гьездехун хитӀаб гьабиларо, къиямасеб къоялъ гьезухъ балагьиларо, гьел рацӀцӀад гьариларо. Гьезие букӀине буго унтараб тамихӀ.

وَاِنَّ مِنْهُمْ لَفَرِيْقًا يَّلْوٗنَ اَلْسِنَتَهُمْ بِالْكِتٰبِ لِتَحْسَبُوْهُ مِنَ الْكِتٰبِ وَمَا هُوَ مِنَ الْكِتٰبِۚ وَيَقُوْلُوْنَ هُوَ مِنْ عِنْدِ اللّٰهِ وَمَا هُوَ مِنْ عِنْدِ اللّٰهِ ۚ وَيَقُوْلُوْنَ عَلَى اللّٰهِ الْكَذِبَ وَهُمْ يَعْلَمُوْنَ

wa inna minhum lafarīqay yalwūna alsinatahum bil-kitābi litaḥsabūhu minal-kitābi wa mā huwa minal-kitāb(i), wa yaqūlūna huwa min ‘indillāhi wa mā huwa min ‘indillāh(i), wa yaqūlūna ‘alallāhil-każiba wa hum ya‘lamūn(a).

Ва хӀакълъунго, гьезда гъорлъ буго цо къукъа жидерго мацӀаздалъун ТӀехь мекъи ккезабулел, гьеб ТӀехьалдаса бугилан нужеда ракӀалде ккечӀого букӀине, гьеб ТӀехьалдаса гуреб мехалъ, гьез абула: «Гьаб Аллагьасдасан буго», - ян. Аллагьасда гьереси бицунеб буго гьез, жидеда лъалеб мехалъ.

مَا كَانَ لِبَشَرٍ اَنْ يُّؤْتِيَهُ اللّٰهُ الْكِتٰبَ وَالْحُكْمَ وَالنُّبُوَّةَ ثُمَّ يَقُوْلَ لِلنَّاسِ كُوْنُوْا عِبَادًا لِّيْ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ وَلٰكِنْ كُوْنُوْا رَبَّانِيّٖنَ بِمَا كُنْتُمْ تُعَلِّمُوْنَ الْكِتٰبَ وَبِمَا كُنْتُمْ تَدْرُسُوْنَ ۙ

mā kāna libasyarin ay yu'tiyahullāhul-kitāba wal-ḥukma wan-nubuwwata ṡumma yaqūla lin-nāsi kūnū ‘ibādal lī min dūnillāhi wa lākin kūnū rabbāniyyīna bimā kuntum tu‘allimūnal-kitāba wa bimā kuntum tadrusūn(a).

ТӀадегӀанав Аллагьас жиндие ТӀехь кьурав чиясе, гӀакълугун авараглъигун цадахъ, гӀадамазда абизе кколаро: «Дие гӀибадат гьабулел рукӀа, Аллагьасе гурел», - ян, амма (гьес абулеб буго): «Аллагьасе гӀибадат гьабулел рукӀа, нужеца ТӀехь малъулелъул ва гьеб цӀалулелъул!»

وَلَا يَأْمُرَكُمْ اَنْ تَتَّخِذُوا الْمَلٰۤىِٕكَةَ وَالنَّبِيّٖنَ اَرْبَابًا ۗ اَيَأْمُرُكُمْ بِالْكُفْرِ بَعْدَ اِذْ اَنْتُمْ مُّسْلِمُوْنَ ࣖ

wa lā ya'murakum an tattakhiżul-malā'ikata wan-nabiyyīna arbābā(n), aya'murukum bil-kufri ba‘da iż antum muslimūn(a).

Малаикзабиги аварагзабиги Аллагьлъун гьареян нужеда амру гьабизе (гьесда ресги гьечӀо). Бусурманлъун лъугьун хадуб капурлъеян гьес дуда аби (рекъараб) бугищ?

وَاِذْ اَخَذَ اللّٰهُ مِيْثَاقَ النَّبِيّٖنَ لَمَآ اٰتَيْتُكُمْ مِّنْ كِتٰبٍ وَّحِكْمَةٍ ثُمَّ جَاۤءَكُمْ رَسُوْلٌ مُّصَدِّقٌ لِّمَا مَعَكُمْ لَتُؤْمِنُنَّ بِهٖ وَلَتَنْصُرُنَّهٗ ۗ قَالَ ءَاَقْرَرْتُمْ وَاَخَذْتُمْ عَلٰى ذٰلِكُمْ اِصْرِيْ ۗ قَالُوْٓا اَقْرَرْنَا ۗ قَالَ فَاشْهَدُوْا وَاَنَا۠ مَعَكُمْ مِّنَ الشّٰهِدِيْنَ

wa iż akhażallāhu mīṡāqan-nabiyyīna lamā ātaitukum min kitābiw wa ḥikmatin ṡumma jā'akum rasūlum muṣaddiqul limā ma‘akum latu'minunna bihī wa latanṣurunnah(ū), qāla a'aqrartum wa akhażtum ‘alā żālikum iṣrī, qālū aqrarnā, qāla fasyhadū wa ana ma‘akum minasy-syāhidīn(a).

Ва (ракӀалде щвезабе), Аллагьас аварагзабаздасан къотӀи босараб мехалъ: «Дица дуе тӀехьги гӀакълуги кьураб мехалъ, цинги дуда аскӀоб бугеб жо тасдикъ гьабулев Расул вачӀараб мехалъ, мун унго-унголъунги гьесда божила ва гьесие кумек гьабила», - ян. ТӀадегӀанав Аллагьас абуна: «Мун рази вугищ ва къабул гьабулищ гьелда хурхун Диргун гьабураб къотӀи?» Гьез жаваб кьуна: «Ниж рази руго». ТӀадегӀанав Аллагьас абуна: «Гьедин батани, нужеца (аварагзабаз) нугӀлъи гьабе, дунги нужеда цадахъ нугӀлъун вукӀина», - ян.

فَمَنْ تَوَلّٰى بَعْدَ ذٰلِكَ فَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْفٰسِقُوْنَ

faman tawallā ba‘da żālika fa ulā'ika humul-fāsiqūn(a).

Гьединлъидал гьелдаса хадуб щив вуссаниги, гьел ккола квешал чагӀи.

اَفَغَيْرَ دِيْنِ اللّٰهِ يَبْغُوْنَ وَلَهٗ ٓ اَسْلَمَ مَنْ فِى السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ طَوْعًا وَّكَرْهًا وَّاِلَيْهِ يُرْجَعُوْنَ

afagaira dīnillāhi yabgūna wa lahū aslama man fis-samāwāti wal-arḍi ṭau‘aw wa ilaihi yurja‘ūn(a).

Гьедин батани, щай гьез Аллагьасул дин гуребги цогидал динал ралагьулел, зобалаздаги ракьалдаги бугебщинаб жо гьесухъе кьураб мехалъ, (бокьун букӀа, бокьичӀониги, цохӀо гьесухъе гьел тӀадруссинарулаго?

قُلْ اٰمَنَّا بِاللّٰهِ وَمَآ اُنْزِلَ عَلَيْنَا وَمَآ اُنْزِلَ عَلٰٓى اِبْرٰهِيْمَ وَاِسْمٰعِيْلَ وَاِسْحٰقَ وَيَعْقُوْبَ وَالْاَسْبَاطِ وَمَآ اُوْتِيَ مُوْسٰى وَعِيْسٰى وَالنَّبِيُّوْنَ مِنْ رَّبِّهِمْۖ لَا نُفَرِّقُ بَيْنَ اَحَدٍ مِّنْهُمْۖ وَنَحْنُ لَهٗ مُسْلِمُوْنَ

qul āmannā billāhi wa mā unzila ‘alainā wa mā unzila ‘alā ibrāhīma wa ismā‘īla wa isḥāqa wa ya‘qūba wal-asbāṭi wa mā ūtiya mūsā wa ‘īsā wan-nabiyyūna mir rabbihim, lā nufarriqu baina aḥadim minhum, wa naḥnu lahū muslimūn(a).

Абе (МухӀамад): «Ниж божула Аллагьасдаги, нижехъе рещтӀараб жоялдаги, Ибрагьимиеги, ИсмагӀилиеги, ИсхӀакъиеги, Якъубиеги, гьезул наслабазеги рещтӀараб жоялдаги, Мусаеги, ГӀисаеги, аварагзабазеги гьезул БетӀергьанасдасан кьураб жоялдаги.

وَمَنْ يَّبْتَغِ غَيْرَ الْاِسْلَامِ دِيْنًا فَلَنْ يُّقْبَلَ مِنْهُۚ وَهُوَ فِى الْاٰخِرَةِ مِنَ الْخٰسِرِيْنَ

wa may yabtagi gairal-islāmi dīnan falay yuqbala minh(u), wa huwa fil-ākhirati minal khāsirīn(a).

Ва ислам гуреб цогидаб дин тӀалаб гьабулев чи къабул гьавуларо, ахираталда гьев камаразда гъорлъ вукӀина.

كَيْفَ يَهْدِى اللّٰهُ قَوْمًا كَفَرُوْا بَعْدَ اِيْمَانِهِمْ وَشَهِدُوْٓا اَنَّ الرَّسُوْلَ حَقٌّ وَّجَاۤءَهُمُ الْبَيِّنٰتُ ۗ وَاللّٰهُ لَا يَهْدِى الْقَوْمَ الظّٰلِمِيْنَ

kaifa yahdillāhu qauman kafarū ba‘da īmānihim wa syahidū annar-rasūla ḥaqquw wa jā'ahumul-bayyināt(u), wallāhu lā yahdil-qaumaẓ-ẓālimīn(a).

Аллагьас кин нухда бачине бугеб капурлъараб халкъ, гьел иман лъун хадуб, ва Расул (МухӀамад) хӀакъикъияв (расул) вукӀиналда мукӀурлъун, гьезухъе якъинал далилал щун рукӀиналда мукӀурлъараб? Аллагьас зулмучагӀи битӀун рачунаро.

اُولٰۤىِٕكَ جَزَاۤؤُهُمْ اَنَّ عَلَيْهِمْ لَعْنَةَ اللّٰهِ وَالْمَلٰۤىِٕكَةِ وَالنَّاسِ اَجْمَعِيْنَۙ

ulā'ika jazā'uhum anna ‘alaihim la‘natallāhi wal-malā'ikati wan-nāsi ajma‘īn(a).

Гьезие къиса буго Аллагьасулги, малаикзабазулги, тӀолабго инсанияталъулги нагӀана жидеде рещтӀин.

خٰلِدِيْنَ فِيْهَا ۚ لَا يُخَفَّفُ عَنْهُمُ الْعَذَابُ وَلَا هُمْ يُنْظَرُوْنَۙ

khālidīna fihā, lā yukhaffafu ‘anhumul-‘ażābu wa lā hum yunẓarūn(a).

Гьел гьенир абадиялъго чӀезе руго, гьезие гӀазаб бигьалъизе гьечӀо, гьезие заманги кьезе гьечӀо.

اِلَّا الَّذِيْنَ تَابُوْا مِنْۢ بَعْدِ ذٰلِكَ وَاَصْلَحُوْاۗ فَاِنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

illal-lażīna tābū mim ba‘di żālika wa aṣlaḥū, fa'innallāha gafūrur raḥīm(un).

Гьелдаса хадуб тавбу гьабун, ритӀухълъи гьабурал гурони, хӀакълъунго Аллагь тӀаса лъугьунев, гурхӀулев вуго.

اِنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا بَعْدَ اِيْمَانِهِمْ ثُمَّ ازْدَادُوْا كُفْرًا لَّنْ تُقْبَلَ تَوْبَتُهُمْ ۚ وَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الضَّاۤلُّوْنَ

innal-lażīna kafarū ba‘da īmānihim ṡummazdādū kufral lan tuqbala taubatuhum, wa ulā'ika humuḍ-ḍāllūn(a).

ХӀакълъунго, иман лъуралдаса хадур капурлъарал, цинги кафурлъи цӀикӀкӀарал чагӀазул тавбу къабуллъуларо, гьел руго къосарал чагӀи.

اِنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا وَمَاتُوْا وَهُمْ كُفَّارٌ فَلَنْ يُّقْبَلَ مِنْ اَحَدِهِمْ مِّلْءُ الْاَرْضِ ذَهَبًا وَّلَوِ افْتَدٰى بِهٖۗ اُولٰۤىِٕكَ لَهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ وَّمَا لَهُمْ مِّنْ نّٰصِرِيْنَ ࣖ ۔

innal-lażīna kafarū wa mātū wa hum kuffārun falay yuqbala min aḥadihim mil'ul-arḍi żahabaw wa lawiftadā bih(ī), ulā'ika lahum ‘ażābun alīmuw wa mā lahum min nāṣirīn(a).

ХӀакъикъаталдаги, капурлъарал ва капурлъун хварал чагӀазе гьезул цоясухъа тӀолабго ракьалда меседцин щвеларо, гьесие гьелдалъун живго хвасар гьавизе бокьани. Гьел руго унтараб гӀазабги жидее кумек гьабулев чи жидее щолел гӀадамал.

لَنْ تَنَالُوا الْبِرَّ حَتّٰى تُنْفِقُوْا مِمَّا تُحِبُّوْنَ ۗوَمَا تُنْفِقُوْا مِنْ شَيْءٍ فَاِنَّ اللّٰهَ بِهٖ عَلِيْمٌ

lan tanālul-birra ḥattā tunfiqū mimmā tuḥibbūn(a), wa mā tunfiqū min syai'in fa innallāha bihī ‘alīm(un).

Дуе бокьулеб бечелъиялъул цо бутӀа харж гьабизегӀан лъикӀлъи щвеларо. Нужеца щиб харж гьабуниги, гьеб ишалъул Аллагь вуго кинабго лъалев.

۞ كُلُّ الطَّعَامِ كَانَ حِلًّا لِّبَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ اِلَّا مَا حَرَّمَ اِسْرَاۤءِيْلُ عَلٰى نَفْسِهٖ مِنْ قَبْلِ اَنْ تُنَزَّلَ التَّوْرٰىةُ ۗ قُلْ فَأْتُوْا بِالتَّوْرٰىةِ فَاتْلُوْهَآ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ

kulluṭ-ṭa‘āmi kāna ḥillal libanī isrā'īla illā mā ḥarrama isrā'īlu ‘alā nafsihī min qabli an tunazzalat-taurāh(tu), qul fa'tū bit-taurāti fatlūhā in kuntum ṣādiqīn(a).

Кинабго квен хӀалалаб буго Исраилил лъималазе, Таврат рещтӀинегӀан Исраилица (Якъубица) хӀарам гьабураб квен хутӀизегӀан. Абе (МухӀамад): «Гьединлъидал нуж босе Таврат ва цӀале, нуж ритӀухъал гӀадамал ратани».

فَمَنِ افْتَرٰى عَلَى اللّٰهِ الْكَذِبَ مِنْۢ بَعْدِ ذٰلِكَ فَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الظّٰلِمُوْنَ

fa maniftarā ‘alallāhil-każiba mim ba‘di żālika fa ulā'ika humuẓ-ẓālimūn(a).

Гьединлъидал гьелдаса хадуб Аллагьасда тӀад гьереси ургъарав чи, гьел руго зулмучагӀи.

قُلْ صَدَقَ اللّٰهُ ۗ فَاتَّبِعُوْا مِلَّةَ اِبْرٰهِيْمَ حَنِيْفًاۗ وَمَا كَانَ مِنَ الْمُشْرِكِيْنَ

qul ṣadaqallāh(u), fattabi‘ū millata ibrāhīma ḥanīfā(n), wa mā kāna minal-musyrikīn(a).

Абе (МухӀамад): «БитӀараб буго (кинабго) Аллагьас абулеб жо». Гьединлъидал Ибрагьимил битӀараб диналда нахърилълъа, гьев мушриказда гъорлъ гьечӀо.

اِنَّ اَوَّلَ بَيْتٍ وُّضِعَ لِلنَّاسِ لَلَّذِيْ بِبَكَّةَ مُبٰرَكًا وَّهُدًى لِّلْعٰلَمِيْنَۚ

inna awwala baitiw wuḍi‘a lin-nāsi lal-lażī bibakkata mubārakaw wa hudal lil-‘ālamīn(a).

ХӀакъикъаталдаги, гӀадамазе бараб тӀоцебесеб (гӀибадаталъул) рукъ, букӀана (Байтуллагь) Баккаялда (Маккаялда) баракат щвараб ва киналго дунялазул нух бихьизе лъугьараб.

فِيْهِ اٰيٰتٌۢ بَيِّنٰتٌ مَّقَامُ اِبْرٰهِيْمَ ەۚ وَمَنْ دَخَلَهٗ كَانَ اٰمِنًا ۗ وَلِلّٰهِ عَلَى النَّاسِ حِجُّ الْبَيْتِ مَنِ اسْتَطَاعَ اِلَيْهِ سَبِيْلًا ۗ وَمَنْ كَفَرَ فَاِنَّ اللّٰهَ غَنِيٌّ عَنِ الْعٰلَمِيْنَ

fīhi āyātum bayyinātum maqāmu ibrāhīm(a), wa man dakhalahū kāna āminā(n), wa lillāhi ‘alan-nāsi ḥijjul-baiti manistaṭā‘a ilaihi sabīlā(n), wa man kafara fa innallāha ganiyyun ‘anil-‘ālamīn(a).

Гьенир руго якъинал гӀаламатал, (гьезда гьоркьоб) Ибрагьимил станция. Гьениве лъугьарав чи (Байтуллагь) сахго вукӀина. Аллагьасда цебе инсанасул тӀадаблъиялда гьоркьобги ккола Байтуллагьалде зиярат гьаби, ай гьенире сапар бухьине рес бугезе. ХӀежалде инкар гьабурав чиясда лъай Аллагь киналго гӀаламаздаса бищунго бечедав (щибго жоялъе хӀажат гьечӀев) вукӀин.

قُلْ يٰٓاَهْلَ الْكِتٰبِ لِمَ تَكْفُرُوْنَ بِاٰيٰتِ اللّٰهِ وَاللّٰهُ شَهِيْدٌ عَلٰى مَا تَعْمَلُوْنَ

qul yā ahlal-kitābi lima takfurūna bi'āyātillāh(i), wallāhu syahīdun ‘alā mā ta‘malūn(a).

Абе (МухӀамад): «Я, тӀехьалъул агьлу! Щай нужеца Аллагьасул аятазда инкар гьабулеб, Аллагь нужеца гьабулеб жоялъе нугӀлъун вугеб мехалъ?»

قُلْ يٰٓاَهْلَ الْكِتٰبِ لِمَ تَصُدُّوْنَ عَنْ سَبِيْلِ اللّٰهِ مَنْ اٰمَنَ تَبْغُوْنَهَا عِوَجًا وَّاَنْتُمْ شُهَدَاۤءُ ۗ وَمَا اللّٰهُ بِغَافِلٍ عَمَّا تَعْمَلُوْنَ

qul yā ahlal-kitābi lima taṣuddūna ‘an sabīlillāhi man āmana tabgūnahā ‘iwajaw wa antum syuhadā'(u), wa mallāhu bigāfilin ‘ammā ta‘malūn(a).

Абе (МухӀамад): «Я, тӀехьалъул агьлу! Щай нужеца иман лъурал чагӀазе Аллагьасул нухдаса квал-квал гьабулеб, нужее бокьун буго гьеб (Аллагьасул нух) квешаб букӀине, нуж ралагьун рукӀаниги?» Нужеца гьабулеб жоялдаса Аллагь лъаларевги гьечӀо.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اِنْ تُطِيْعُوْا فَرِيْقًا مِّنَ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْكِتٰبَ يَرُدُّوْكُمْ بَعْدَ اِيْمَانِكُمْ كٰفِرِيْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanū in tuṭī‘ū farīqam minal-lażīna ūtul-kitāba yaruddūkum ba‘da īmānikum kāfirīn(a).

Я, иман лъурал гӀадамал! Нуж жидехъе тӀехь кьурал гӀадамазул цо къокъаялда хадур рилълъани, гьез нуж нахъеги капурлъиялде сверизарила иман лъуралдаса хадуб.

وَكَيْفَ تَكْفُرُوْنَ وَاَنْتُمْ تُتْلٰى عَلَيْكُمْ اٰيٰتُ اللّٰهِ وَفِيْكُمْ رَسُوْلُهٗ ۗ وَمَنْ يَّعْتَصِمْ بِاللّٰهِ فَقَدْ هُدِيَ اِلٰى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيْمٍ ࣖ

wa kaifa takfurūna wa antum tutlā ‘alaikum āyātullāhi wa fīkum rasūluh(ū), wa may ya‘taṣim billāhi faqad hudiya ilā ṣirāṭim mustaqīm(in).

Ва кин нуж капурлъарал, нужее Аллагьасул аятал цӀалулел рукӀаго, нужеда гьоркьов гьесул авараг (МухӀамад) вугеб мехалъ? Щив чи вугониги, Аллагьасул диналда чӀарав чи, хӀакълъунго, гьев битӀараб нухде ккезавула.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوا اتَّقُوا اللّٰهَ حَقَّ تُقٰىتِهٖ وَلَا تَمُوْتُنَّ اِلَّا وَاَنْتُمْ مُّسْلِمُوْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanuttaqullāha ḥaqqa tuqātihī wa lā tamūtunna illā wa antum muslimūn(a).

Я, иман лъурал гӀадамал! Аллагьасдаса хӀинкъа унго-унголъун ва унго-унголъун гьесдаса хӀинкъа, мун бусурбанчи вукӀинчӀони хвеге.

وَاعْتَصِمُوْا بِحَبْلِ اللّٰهِ جَمِيْعًا وَّلَا تَفَرَّقُوْا ۖوَاذْكُرُوْا نِعْمَتَ اللّٰهِ عَلَيْكُمْ اِذْ كُنْتُمْ اَعْدَاۤءً فَاَلَّفَ بَيْنَ قُلُوْبِكُمْ فَاَصْبَحْتُمْ بِنِعْمَتِهٖٓ اِخْوَانًاۚ وَكُنْتُمْ عَلٰى شَفَا حُفْرَةٍ مِّنَ النَّارِ فَاَنْقَذَكُمْ مِّنْهَا ۗ كَذٰلِكَ يُبَيِّنُ اللّٰهُ لَكُمْ اٰيٰتِهٖ لَعَلَّكُمْ تَهْتَدُوْنَ

wa‘taṣimū biḥablillāhi jamī‘aw wa lā tafarraqū, ważkurū ni‘matallāhi ‘alaikum iż kuntum a‘dā'an fa allafa baina qulūbikum fa aṣbaḥtum bi ni‘matihī ikhwānā(n), wa kuntum ‘alā syafā ḥufratim minan-nāri fa anqażakum minhā, każālika yubayyinullāhu lakum āyātihī la‘allakum tahtadūn(a).

Нуж киналго Аллагьасул канаталда (диналда) щулаго ккве, нужго ратӀа гьаруге, нуж тушбаби рукӀараб мехалъ Аллагьасул нужеда тӀад гьабураб нигӀмат ракӀалде щвезабе, цинги Аллагьас нужер ракӀал цолъизаруна, жиндирго баркаталдалъун нуж вацаллъун лъугьана, гьеб мехалъ (доб мехалъ) нуж жужахӀалъул рагӀалда рукӀаго, Аллагьас нуж хвасар гьаруна. Гьедин Аллагьас нужее Жиндирго аятал баян гьарула, нуж битӀараб нухде рачинелъун.

وَلْتَكُنْ مِّنْكُمْ اُمَّةٌ يَّدْعُوْنَ اِلَى الْخَيْرِ وَيَأْمُرُوْنَ بِالْمَعْرُوْفِ وَيَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ ۗ وَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْمُفْلِحُوْنَ

waltakum minkum ummatuy yad‘ūna ilal-khairi wa ya'murūna bil-ma‘rūfi wa yanhauna ‘anil-munkar(i), wa ulā'ika humul-mufliḥūn(a).

Нужеда гьоркьоб букӀине биччанте лъикӀлъиялде ахӀулел, лъикӀаб жоялда амру гьабулел, квешаб жоялдаса нахъчӀвалел гӀадамазул къокъа. Ва гьел руго талихӀал гӀадамал.

وَلَا تَكُوْنُوْا كَالَّذِيْنَ تَفَرَّقُوْا وَاخْتَلَفُوْا مِنْۢ بَعْدِ مَا جَاۤءَهُمُ الْبَيِّنٰتُ ۗ وَاُولٰۤىِٕكَ لَهُمْ عَذَابٌ عَظِيْمٌ ۙ

wa lā takūnū kal-lażīna tafarraqū wakhtalafū mim ba‘di mā jā'ahumul-bayyināt(u), wa ulā'ika lahum ‘ażābun ‘aẓīm(un).

Ва нуж рукӀунге жалго рикь-рикьун, жидехъе мухӀканаб информация щун хадуб дагӀба-рагӀи гьабулел гӀадамал гӀадин. Ва гьел руго гьезие кӀудияб тамихӀ щолел;

يَّوْمَ تَبْيَضُّ وُجُوْهٌ وَّتَسْوَدُّ وُجُوْهٌ ۚ فَاَمَّا الَّذِيْنَ اسْوَدَّتْ وُجُوْهُهُمْۗ اَ كَفَرْتُمْ بَعْدَ اِيْمَانِكُمْ فَذُوْقُوا الْعَذَابَ بِمَا كُنْتُمْ تَكْفُرُوْنَ

yauma tabyaḍḍu wujūhuw wa taswaddu wujūh(un), fa ammal-lażīnaswaddat wujūhuhum, akafartum ba‘da īmānikum fa żūqul-‘ażāba bimā kuntum takfurūn(a).

Гьеб къоялъ рукӀана канлъи кьолел хъахӀал гьурмал, рукӀана гьединго къваридал чӀегӀерал гьурмалги. ЧӀегӀерал гьурмал ругезул хӀакъалъулъ абуни (гьезда абулеб букӀана): «Щай нуж иман лъуралдаса хадуб кафурлъулел?

وَاَمَّا الَّذِيْنَ ابْيَضَّتْ وُجُوْهُهُمْ فَفِيْ رَحْمَةِ اللّٰهِ ۗ هُمْ فِيْهَا خٰلِدُوْنَ

wa ammal lażīnabyaḍḍat wujūhuhum fafī raḥmatillāh(i), hum fīhā khālidūn(a).

Жидер гьурмал хъахӀал ва нур бугел чагӀазул хӀакъалъулъ абуни, гьел руго Аллагьасул (зобалазул) рахӀматалда; Гьел гьенир чӀезе руго.

تِلْكَ اٰيٰتُ اللّٰهِ نَتْلُوْهَا عَلَيْكَ بِالْحَقِّ ۗ وَمَا اللّٰهُ يُرِيْدُ ظُلْمًا لِّلْعٰلَمِيْنَ

tilka āyātullāhi natlūhā ‘alaika bil-ḥaqq(i), wa mallāhu yurīdu ẓulmal lil-‘ālamīn(a).

Гьал руго Нижеца нужее битӀун цӀалулел Аллагьасул аятал, Аллагьасе бокьун гьечӀо киналго гӀаламазда (лъиданиги) зулму гьабизе.

وَلِلّٰهِ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَمَا فِى الْاَرْضِ ۗوَاِلَى اللّٰهِ تُرْجَعُ الْاُمُوْرُ ࣖ

wa lillāhi mā fis-samāwāti wa mā fil-arḍ(i), wa ilallāhi turja‘ul-umūr(u).

Зобалазда бугебщинабги ракьалда бугебщинабги Аллагьасул буго, кинабго иш Аллагьасде буссинабула.

كُنْتُمْ خَيْرَ اُمَّةٍ اُخْرِجَتْ لِلنَّاسِ تَأْمُرُوْنَ بِالْمَعْرُوْفِ وَتَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ وَتُؤْمِنُوْنَ بِاللّٰهِ ۗ وَلَوْ اٰمَنَ اَهْلُ الْكِتٰبِ لَكَانَ خَيْرًا لَّهُمْ ۗ مِنْهُمُ الْمُؤْمِنُوْنَ وَاَكْثَرُهُمُ الْفٰسِقُوْنَ

kuntum khaira ummatin ukhrijat lin-nāsi ta'murūna bil-ma‘rūfi wa tanhauna ‘anil-munkari wa tu'minūna billāh(i), wa lau āmana ahlul-kitābi lakāna khairal lahum, minhumul-mu'minūna wa akṡaruhumul-fāsiqūn(a).

Нуж (бусурбаби) руго инсанасдасан рижарал бищунго лъикӀал гӀадамал, (щайгурелъул нужеца) битӀараб жоялда амру гьабула (гьабула), квешаб жоялдаса нахъ чӀвала, Аллагьасда божула. ТӀехьалъул агьлу иман лъурабани, гьезие лъикӀ букӀинаан. Гьезда гьоркьор руго муъминзабиги, амма гӀемерисел квешал гӀадамал руго.

لَنْ يَّضُرُّوْكُمْ اِلَّآ اَذًىۗ وَاِنْ يُّقَاتِلُوْكُمْ يُوَلُّوْكُمُ الْاَدْبَارَۗ ثُمَّ لَا يُنْصَرُوْنَ

lay yaḍurrūkum illā ażā(n), wa iy yuqātilūkum yuwallūkumul-adbār(a), ṡumma lā yunṣarūn(a).

Гьез дуе зарал гьабиларо, гьитӀинал къварилъаби гурони, дуда рагъизе ккани, гьел хӀакъикъаталдаги нахъе руссине руго (къезе руго). Гьеб гуребги, гьезие кумекги щвечӀо.

ضُرِبَتْ عَلَيْهِمُ الذِّلَّةُ اَيْنَ مَا ثُقِفُوْٓا اِلَّا بِحَبْلٍ مِّنَ اللّٰهِ وَحَبْلٍ مِّنَ النَّاسِ وَبَاۤءُوْ بِغَضَبٍ مِّنَ اللّٰهِ وَضُرِبَتْ عَلَيْهِمُ الْمَسْكَنَةُ ۗ ذٰلِكَ بِاَنَّهُمْ كَانُوْا يَكْفُرُوْنَ بِاٰيٰتِ اللّٰهِ وَيَقْتُلُوْنَ الْاَنْبِۢيَاۤءَ بِغَيْرِ حَقٍّۗ ذٰلِكَ بِمَا عَصَوْا وَّكَانُوْا يَعْتَدُوْنَ

Ḍuribat ‘alaihimuż-żillatu aina mā ṡuqifū illā biḥablim minallāhi wa ḥablim minan-nāsi wa bā'ū bigaḍabim minallāhi wa ḍuribat ‘alaihimul-maskanah(tu), żālika bi'annahum kānū yakfurūna bi'āyātillāhi wa yaqtulūnal-ambiyā'a bigairi ḥaqq(in), żālika bimā ‘aṣaw wa kānū ya‘tadūn(a).

Гьел киб рукӀаниги инжитлъиялъул цӀун руго, Аллагьасул канаталда (диналда) ва инсанасулгун гьабураб канаталда (къотӀиялда) (ккун) гурони. Гьезие щвана Аллагьасул ццин бахъин ва гьел рукӀана (кидаго) къварилъиялъул цӀурал. Щайгурелъул гьез Аллагьасул аятал инкар гьарулел руго ва аварагзаби чӀвалел руго, щибго ихтияр (битӀараб гӀилла) гьечӀого. Щайгурелъул гьел руго мутӀигӀлъи гьечӀел ва гӀорхъаби хвезарулел.

۞ لَيْسُوْا سَوَاۤءً ۗ مِنْ اَهْلِ الْكِتٰبِ اُمَّةٌ قَاۤىِٕمَةٌ يَّتْلُوْنَ اٰيٰتِ اللّٰهِ اٰنَاۤءَ الَّيْلِ وَهُمْ يَسْجُدُوْنَ

laisū sawā'ā(n), min ahlil-kitābi ummatun qā'imatuy yatlūna āyātillāhi ānā'al-laili wa hum yasjudūn(a).

Гьел (тӀубанго) цоцада релълъарал гьечӀо. ТӀехьалъул агьлуялда гьоркьоб буго намусаб къокъа, гьез къаси Аллагьасул аятал цӀалула, гьез (гьединго) сужда гьабула (как гьабула).

يُؤْمِنُوْنَ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِ وَيَأْمُرُوْنَ بِالْمَعْرُوْفِ وَيَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ وَيُسَارِعُوْنَ فِى الْخَيْرٰتِۗ وَاُولٰۤىِٕكَ مِنَ الصّٰلِحِيْنَ

yu'minūna billāhi wal-yaumil-ākhiri wa ya'murūna bil-ma‘rūfi wa yanhauna ‘anil-munkari wa yusāri‘ūna fil-khairāt(i), wa ulā'ika minaṣ-ṣāliḥīn(a).

Гьел божула Аллагьасдаги ахират къоялдаги, лъикӀлъиялда амру гьабула, квешаб жоялдаса нахъчӀвала ва батӀи-батӀиял лъикӀал ишал гьаризе гӀедегӀула. Гьел руго такъва бугел гӀадамазда гьоркьор.

وَمَا يَفْعَلُوْا مِنْ خَيْرٍ فَلَنْ يُّكْفَرُوْهُ ۗ وَاللّٰهُ عَلِيْمٌ ۢبِالْمُتَّقِيْنَ

wa mā yaf‘alūna min khairin falay yukfarūh(u), wallāhu ‘alīmum bil-muttaqīn(a).

Ва кинаб лъикӀаб гӀамал гьез гьабуниги, гьелдаса лъицаниги инкар гьабуларо. ТӀадегӀанав Аллагьасда кинабго лъалев вуго.

اِنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لَنْ تُغْنِيَ عَنْهُمْ اَمْوَالُهُمْ وَلَآ اَوْلَادُهُمْ مِّنَ اللّٰهِ شَيْـًٔا ۗ وَاُولٰۤىِٕكَ اَصْحٰبُ النَّارِ ۚ هُمْ فِيْهَا خٰلِدُوْنَ

innal-lażīna kafarū lan tugniya ‘anhum amwāluhum wa lā aulāduhum minallāhi syai'ā(n), wa ulā'ika aṣḥābun-nār(i), hum fīhā khālidūn(a).

ХӀакълъунго, капурзабазда я гьезул боцӀи-малалда, я гьезул лъималазда кӀоларо Аллагьасул гӀазабалда дагьабгӀаги дандечӀей гьабизе. Гьел руго жужахӀалъул гӀадамал, (гьел) гьенир абадиялъго чӀезе руго.

مَثَلُ مَا يُنْفِقُوْنَ فِيْ هٰذِهِ الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا كَمَثَلِ رِيْحٍ فِيْهَا صِرٌّ اَصَابَتْ حَرْثَ قَوْمٍ ظَلَمُوْٓا اَنْفُسَهُمْ فَاَهْلَكَتْهُ ۗ وَمَا ظَلَمَهُمُ اللّٰهُ وَلٰكِنْ اَنْفُسَهُمْ يَظْلِمُوْنَ

maṡalu mā yunfiqūna fī hāżihil-ḥayātid-dun-yā kamaṡali rīḥin fihā ṣirrun aṣābat ḥarṡa qaumin ẓalamū anfusahum fa ahlakath(u), wa mā ẓalamahumullāhu wa lākin anfusahum yaẓlimūn(a).

Гьаб дунялалъул гӀумруялде гьез лъолеб бечелъиялъул мисал релълъуна цӀакъго цӀорораб гьава жаниб бугеб гьуриялда, жидеего зулму гьабураб халкъалъул (жиндирго) гъутӀбузда кьабулеб, хадуб гьуриялъ гьел хвезарулел. Аллагьас гьезие зулму гьабуларо, жидеего зулму гьабулел чагӀазе гурони.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَتَّخِذُوْا بِطَانَةً مِّنْ دُوْنِكُمْ لَا يَأْلُوْنَكُمْ خَبَالًاۗ وَدُّوْا مَا عَنِتُّمْۚ قَدْ بَدَتِ الْبَغْضَاۤءُ مِنْ اَفْوَاهِهِمْۖ وَمَا تُخْفِيْ صُدُوْرُهُمْ اَكْبَرُ ۗ قَدْ بَيَّنَّا لَكُمُ الْاٰيٰتِ اِنْ كُنْتُمْ تَعْقِلُوْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanū lā tattakhiżū biṭānatam min dūnikum lā ya'lūnakum khabālā(n), waddū mā ‘anittum, qad badatil-bagḍā'u min afwāhihim, wa mā tukhfī ṣudūruhum akbar(u), qad bayyannā lakumul-āyāti in kuntum ta‘qilūn(a).

Я, иман лъурал гӀадамал! Дурго гурхӀелалдаса къватӀир ругел (цо диналъул) гьудулзаби дурго божарал гьудулзабилъун гьаруге, (щайгурелъул) гьез дуе къварилъи кьей киданиги тун букӀунаро. Гьезул хьул буго мун хвеялда. ХӀакълъунго гьезул кӀалдисан рокьукълъи загьирлъулеб буго, гьезул рекӀелъ бахчараб жо цӀикӀкӀун квешаб буго. ХӀакълъунго, Нижеца дуе (Нижер) аятал баян гьаруна, дуда бичӀчӀани.

هٰٓاَنْتُمْ اُولَاۤءِ تُحِبُّوْنَهُمْ وَلَا يُحِبُّوْنَكُمْ وَتُؤْمِنُوْنَ بِالْكِتٰبِ كُلِّهٖۚ وَاِذَا لَقُوْكُمْ قَالُوْٓا اٰمَنَّاۖ وَاِذَا خَلَوْا عَضُّوْا عَلَيْكُمُ الْاَنَامِلَ مِنَ الْغَيْظِ ۗ قُلْ مُوْتُوْا بِغَيْظِكُمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ عَلِيْمٌ ۢبِذَاتِ الصُّدُوْرِ

hā antum ulā'i tuḥibbūnahum wa lā yuḥibbūnakum wa tu'minūna bil-kitābi kullih(ī), wa iżā laqūkum qālū āmannā, wa iżā khalau ‘aḍḍū ‘alaikumul-anāmila minal-gaiẓ(i), qul mūtū bigaiẓikum, innallāha ‘alīmum biżātiṣ-ṣudūr(i).

Гьале мун гьадин вуго! Нужее гьел рокьула, гьезие нуж рокьуларониги, нуж божула киналго ТӀухьдузда. Дуда дандчӀвараб мехалъ гьез абула: «Ниж иман лъуна», жалго хутӀараб мехалъ, дудехун бугеб цциналъ ва рокьукълъиялъ килщазул хӀубал хӀанчӀула. Абе: «Дурго ццин бахъиналъ хва!» ХӀакълъунго Аллагь вуго рекӀелъ бугебщинаб лъалев.

اِنْ تَمْسَسْكُمْ حَسَنَةٌ تَسُؤْهُمْۖ وَاِنْ تُصِبْكُمْ سَيِّئَةٌ يَّفْرَحُوْا بِهَا ۗ وَاِنْ تَصْبِرُوْا وَتَتَّقُوْا لَا يَضُرُّكُمْ كَيْدُهُمْ شَيْـًٔا ۗ اِنَّ اللّٰهَ بِمَا يَعْمَلُوْنَ مُحِيْطٌ ࣖ

in tamsaskum ḥasanatun tasu'hum, wa in tuṣibkum sayyi'atuy yafraḥū bihā, wa in taṣbirū wa tattaqū lā yaḍurrukum kaiduhum syai'ā(n), innallāha bimā ya‘malūna muḥīṭ(un).

Нужее лъикӀлъи ккани, гьел пашманлъула; Амма нужее квешлъи ккани, гьел гьелдаса рохула. Нуж сабруял ва диниял ругони, гьезул хӀилла-рекӀкӀалъ нужее дагьабниги къварилъи гьабиларо. ХӀакълъунго Аллагь вуго гьез гьабулебщинаб жо кӀодо гьабулев.

وَاِذْ غَدَوْتَ مِنْ اَهْلِكَ تُبَوِّئُ الْمُؤْمِنِيْنَ مَقَاعِدَ لِلْقِتَالِ ۗ وَاللّٰهُ سَمِيْعٌ عَلِيْمٌۙ

wa iż gadauka min ahlika tubawwi'ul-mu'minīna maqā‘ida lil-qitāl(i), wallāhu samī‘un ‘alīm(un).

Ва (ракӀалде щвезабе) мун (я МухӀамад) радал дурго хъизаналдаса рагъул станциязда муъминзаби гӀуцӀизе къватӀиве вахъараб мех. Аллагь вукӀана кинабго рагӀулев, кинабго лъалев.

اِذْ هَمَّتْ طَّۤاىِٕفَتٰنِ مِنْكُمْ اَنْ تَفْشَلَاۙ وَاللّٰهُ وَلِيُّهُمَا ۗ وَعَلَى اللّٰهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُوْنَ

iż hammat-ṭā'ifatāni minkum an tafsyalā, wallāhu waliyyuhumā, wa ‘alallāhi falyatawakkalil-mu'minūn(a).

Дур рахъалдаса кӀиго къокъа хӀинкъиялдалъун (нахъе ине) бокьараб мехалъ, Аллагь гьезул Кумекчилъун вукӀаго. Гьединлъидал муъминзаби Аллагьасде мугъчӀвай гьабе.

وَلَقَدْ نَصَرَكُمُ اللّٰهُ بِبَدْرٍ وَّاَنْتُمْ اَذِلَّةٌ ۚ فَاتَّقُوا اللّٰهَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُوْنَ

wa laqad naṣarakumullāhu bibadriw wa antum ażillah(tun), fattaqullāha la‘allakum tasykurūn(a).

Ва хӀакълъунго Аллагьас дуе кумек гьабуна Бадралъул рагъулъ, мун загӀипав вукӀаниги. Гьединлъидал Аллагьасдаса хӀинкъа, гьесие щукру гьабизелъун.

اِذْ تَقُوْلُ لِلْمُؤْمِنِيْنَ اَلَنْ يَّكْفِيَكُمْ اَنْ يُّمِدَّكُمْ رَبُّكُمْ بِثَلٰثَةِ اٰلَافٍ مِّنَ الْمَلٰۤىِٕكَةِ مُنْزَلِيْنَۗ

iż taqūlu lil-mu'minīna alay yakfiyakum ay yumiddakum rabbukum biṡalāṡati ālāfim minal-malā'ikati munzalīn(a).

(РакӀалде щвезабе), дуца (МухӀамадица) муъминзабазда абураб мехалъ: «Нужее гӀоларищ Аллагьас дуе кумек гьабулеб лъабазарго малаик рещтӀарав (зобалаздасан)?»

بَلٰٓى ۙاِنْ تَصْبِرُوْا وَتَتَّقُوْا وَيَأْتُوْكُمْ مِّنْ فَوْرِهِمْ هٰذَا يُمْدِدْكُمْ رَبُّكُمْ بِخَمْسَةِ اٰلَافٍ مِّنَ الْمَلٰۤىِٕكَةِ مُسَوِّمِيْنَ

balā, in taṣbirū wa tattaqū wa ya'tūkum min faurihim hāżā yumdidkum rabbukum bikhamsati ālāfim minal-malā'ikati musawwimīn(a).

«У» (гӀула). Гьел циндаго дуде тӀаде кӀанцӀараб мехалъ мун сабруялда ва такъваялда чӀани, хӀакълъунго Аллагьас дуе кумек гьабила гӀаламатал ретӀарал щуазарго малаикасдалъун.

وَمَا جَعَلَهُ اللّٰهُ اِلَّا بُشْرٰى لَكُمْ وَلِتَطْمَىِٕنَّ قُلُوْبُكُمْ بِهٖ ۗ وَمَا النَّصْرُ اِلَّا مِنْ عِنْدِ اللّٰهِ الْعَزِيْزِ الْحَكِيْمِۙ

wa mā ja‘alahullāhu illā busyrā lakum wa litaṭma'inna qulūbukum bih(ī), wa man-naṣru illā min ‘indillāhil-‘azīzil-ḥakīm(i).

Аллагьас гьеб (къвакӀиялъул ризкъи) нужее (бергьенлъиялъе) рохалил хабарлъун гьабичӀо, гьелдалъун нужер ракӀал гӀодоре риччазелъун. Ва бергьенлъи гьечӀо, ТӀадегӀанав, ГӀакъилав Аллагь тун.

لِيَقْطَعَ طَرَفًا مِّنَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْٓا اَوْ يَكْبِتَهُمْ فَيَنْقَلِبُوْا خَاۤىِٕبِيْنَ

liyaqṭa‘a ṭarafam minal-lażīna kafarū au yakbitahum fa yanqalibū khā'ibīn(a).

(Бадралъул рагъда Аллагьас дуе кумек гьабуна ва кумек гьабуна) – гьеб буго капурзабазул къокъа тӀагӀинаби, яги гьел инжит гьари, щибго хайир щвечӀого тӀадруссинелъун.

لَيْسَ لَكَ مِنَ الْاَمْرِ شَيْءٌ اَوْ يَتُوْبَ عَلَيْهِمْ اَوْ يُعَذِّبَهُمْ فَاِنَّهُمْ ظٰلِمُوْنَ

laisa laka minal-amri syai'un au yatūba ‘alaihim au yu‘ażżibahum fa innahum ẓālimūn(a).

Нужер (МухӀамадил) иш гуро Аллагьас гьезул тавбу къабул гьаби, яги гьезие тамихӀ гьаби, хӀакъикъаталдаги гьел зулмучагӀи рукӀиналъ.

وَلِلّٰهِ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَمَا فِى الْاَرْضِۗ يَغْفِرُ لِمَنْ يَّشَاۤءُ وَيُعَذِّبُ مَنْ يَّشَاۤءُ ۗ وَاللّٰهُ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ ࣖ

wa lillāhi mā fis-samāwāti wa mā fil-arḍ(i), yagfiru limay yasyā'u wa yu‘ażżibu may yasyā'(u), wallāhu gafūrur raḥīm(un).

Зобалаздаги ракьалдаги бугебщинаб Аллагьасул буго. Жиндие бокьарасда тӀаса лъугьуна, жиндие бокьарасе тамихӀги гьабула. Аллагьги вуго тӀаса лъугьунев, гурхӀулев.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَأْكُلُوا الرِّبٰوٓا اَضْعَافًا مُّضٰعَفَةً ۖوَّاتَّقُوا اللّٰهَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُوْنَۚ

yā ayyuhal-lażīna āmanū lā ta'kulur-ribā aḍ‘āfam muḍā‘afah(tan), wattaqullāha la‘allakum tufliḥūn(a).

Я, иман лъурал гӀадамал! КӀиго нухалъ рибаги кванаге ва Аллагьасдаса хӀинкъа, дуе талихӀ ккезелъун.

وَاتَّقُوا النَّارَ الَّتِيْٓ اُعِدَّتْ لِلْكٰفِرِيْنَ ۚ

wattaqun-nāral latī u‘iddat lil-kāfirīn(a).

Нужги цӀуне капурзабазе къачӀан бугеб жужахӀалъул цӀаялдаса.

وَاَطِيْعُوا اللّٰهَ وَالرَّسُوْلَ لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُوْنَۚ

wa aṭī‘ullāha war-rasūla la‘allakum turḥamūn(a).

Ва Аллагьасеги Аварагасдаги (МухӀаммадие) мутӀигӀлъе, нужее рахӀмат кьезе.

۞ وَسَارِعُوْٓا اِلٰى مَغْفِرَةٍ مِّنْ رَّبِّكُمْ وَجَنَّةٍ عَرْضُهَا السَّمٰوٰتُ وَالْاَرْضُۙ اُعِدَّتْ لِلْمُتَّقِيْنَۙ

wa sāri‘ū ilā magfiratim mir rabbikum wa jannatin ‘arḍuhas-samāwātu wal-arḍ(u), u‘iddat lil-muttaqīn(a).

Нужеца хехлъи гьабе нужерго БетӀергьанасдасан мунагьал чуризе ва такъва-цӀоб бугезе хӀадур гьабураб зобалги ракьги гӀадаб гӀатӀидаб алжан щвезе.

الَّذِيْنَ يُنْفِقُوْنَ فِى السَّرَّۤاءِ وَالضَّرَّۤاءِ وَالْكٰظِمِيْنَ الْغَيْظَ وَالْعَافِيْنَ عَنِ النَّاسِۗ وَاللّٰهُ يُحِبُّ الْمُحْسِنِيْنَۚ

al-lażīna yunfiqūna fis-sarrā'i waḍ-ḍarrā'i wal-kāẓimīnal gaiẓa wal-‘āfīna ‘anin-nās(i), wallāhu yuḥibbul-muḥsinīn(a).

(ай) эркенабги къокъабги заманалда сахаватго кьолел гӀадамал, жидерго ццин кквезе ва цогидазул (гъалатӀаздаса) тӀаса лъугьунел гӀадамал. Аллагьасе лъикӀлъи гьабулел чагӀи рокьула.

وَالَّذِيْنَ اِذَا فَعَلُوْا فَاحِشَةً اَوْ ظَلَمُوْٓا اَنْفُسَهُمْ ذَكَرُوا اللّٰهَ فَاسْتَغْفَرُوْا لِذُنُوْبِهِمْۗ وَمَنْ يَّغْفِرُ الذُّنُوْبَ اِلَّا اللّٰهُ ۗ وَلَمْ يُصِرُّوْا عَلٰى مَا فَعَلُوْا وَهُمْ يَعْلَمُوْنَ

wal-lażīna iżā fa‘alū fāḥisyatan au ẓalamū anfusahum żakarullāha fastagfarū liżunūbihim, wa may yagfiruż-żunūba illallāh(u), wa lam yuṣirrū ‘alā mā fa‘alū wa hum ya‘lamūn(a).

ва (гьединго) жидецаго хъубал ишал гьарурал яги жидеего зулму гьабураб мехалъ, (гьебсагӀатго) Аллагь ракӀалде щвезабулел, хадуб жидерго мунагьал чуризе гьарулел, Аллагь гурони, лъица (цоги) жидерго мунагьал чуризе кӀолел? Гьез гьеб мунагь гьабулеб букӀинчӀо, жидедаго лъалеб мехалъ.

اُولٰۤىِٕكَ جَزَاۤؤُهُمْ مَّغْفِرَةٌ مِّنْ رَّبِّهِمْ وَجَنّٰتٌ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُ خٰلِدِيْنَ فِيْهَا ۗ وَنِعْمَ اَجْرُ الْعٰمِلِيْنَۗ

ulā'ika jazā'uhum magfiratum mir rabbihim wa jannātun tajrī min taḥtihal-anhāru khālidīna fīhā, wa ni‘ma ajrul-‘āmilīn(a).

Гьезие кири букӀина жидерго БетӀергьанасдасан мунагьал чуриги, гъоркьан гӀорал чвахулел, абадиялъго жанир чӀезе ругел ахалги. Ва (гьеб ккола) лъикӀаб гӀамал гьабуразе бищунго лъикӀаб кири.

قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِكُمْ سُنَنٌۙ فَسِيْرُوْا فِى الْاَرْضِ فَانْظُرُوْا كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الْمُكَذِّبِيْنَ

qad khalat min qablikum sunan(un), fa sīrū fil-arḍi fanẓurū kaifa kāna ‘āqibatul-mukażżibīn(a).

ХӀакълъунго, нужеда цере ана (Аллагьасул) суннатал, гьединлъидал нуж ракьалъул (киналго рахъазде) сапар бухьана ва балагье (русулазда) инкар гьабулезул ахир кинаб букӀунебали.

هٰذَا بَيَانٌ لِّلنَّاسِ وَهُدًى وَّمَوْعِظَةٌ لِّلْمُتَّقِيْنَ

hāżā bayānul lin-nāsi wa hudaw wa mau‘iẓatul lil-muttaqīn(a).

Гьеб (Къуръан) ккола тӀолабго инсанияталъе якъинго баянаб информация, диниял чагӀазе нух бихьизабилъун ва дарслъун.

وَلَا تَهِنُوْا وَلَا تَحْزَنُوْا وَاَنْتُمُ الْاَعْلَوْنَ اِنْ كُنْتُمْ مُّؤْمِنِيْنَ

wa lā tahinū wa lā taḥzanū wa antumul-a‘launa in kuntum mu'minīn(a).

Ва нуж загӀипаллъун рихьуге, нуж пашманлъуге, нуж бищунго тӀадегӀанал рукӀиналъ, нуж муъминзаби ругони.

اِنْ يَّمْسَسْكُمْ قَرْحٌ فَقَدْ مَسَّ الْقَوْمَ قَرْحٌ مِّثْلُهٗ ۗوَتِلْكَ الْاَيَّامُ نُدَاوِلُهَا بَيْنَ النَّاسِۚ وَلِيَعْلَمَ اللّٰهُ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَيَتَّخِذَ مِنْكُمْ شُهَدَاۤءَ ۗوَاللّٰهُ لَا يُحِبُّ الظّٰلِمِيْنَۙ

iy yamsaskum qarḥun faqad massal-qauma qarḥum miṡluh(ū), wa tilkal-ayyāmu nudāwiluhā binan-nās(i), wa liya‘lamallāhul-lażīna āmanū wa yattakhiża minkum syuhadā'(u), wallāhu lā yuḥibbuẓ-ẓālimīn(a).

Нужее (УхӀудалъул рагъда) ругънал щвани, гьезиеги (Бадралъул рагъда) гьединалго ругънал щун руго. Ва гьел заманаби (кӀодолъиялъул ва хӀалакалъиялъул), Нижеца ана гӀадамазда гьоркьор (гьезда дарс босизе), Аллагьас иман лъурал (капурзабаздаса) ратӀа гьаризе ва нужер цо-цоял шагьид гьаризе. Аллагьасеги рокьуларо зулмучагӀи.

وَلِيُمَحِّصَ اللّٰهُ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَيَمْحَقَ الْكٰفِرِيْنَ

wa liyumaḥḥiṣallāhul-lażīna āmanū wa yamḥaqal-kāfirīn(a).

Ва Аллагьас муъминзаби рацӀцӀад гьаризе ва капурзаби тӀагӀинаризе.

اَمْ حَسِبْتُمْ اَنْ تَدْخُلُوا الْجَنَّةَ وَلَمَّا يَعْلَمِ اللّٰهُ الَّذِيْنَ جَاهَدُوْا مِنْكُمْ وَيَعْلَمَ الصّٰبِرِيْنَ

am ḥasibtum an tadkhulul-jannata wa lammā ya‘lamillāhul-lażīna jāhadū minkum wa ya‘lamaṣ-ṣābirīn(a).

Нужеда ракӀалде кколеб бугищ нуж алжаналде лъугьине ругилан, Аллагьас нужер гӀамал гьабулелги сабруялги жеги лъазаричӀого?

وَلَقَدْ كُنْتُمْ تَمَنَّوْنَ الْمَوْتَ مِنْ قَبْلِ اَنْ تَلْقَوْهُۖ فَقَدْ رَاَيْتُمُوْهُ وَاَنْتُمْ تَنْظُرُوْنَ ࣖ

wa laqad kuntum tamannaunal-mauta min qabli an talqauh(u), faqad ra'aitumūhu wa antum tanẓurūn(a).

Ва нужеца хьул лъола хвалде (шагьидлъиялде) гьеб дандчӀвалелдего; Гьанже нужеда гьеб бихьана ва нугӀзал руго.

وَمَا مُحَمَّدٌ اِلَّا رَسُوْلٌۚ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِهِ الرُّسُلُ ۗ اَفَا۟ىِٕنْ مَّاتَ اَوْ قُتِلَ انْقَلَبْتُمْ عَلٰٓى اَعْقَابِكُمْ ۗ وَمَنْ يَّنْقَلِبْ عَلٰى عَقِبَيْهِ فَلَنْ يَّضُرَّ اللّٰهَ شَيْـًٔا ۗوَسَيَجْزِى اللّٰهُ الشّٰكِرِيْنَ

wa mā muḥammadun illā rasūl(un), qad khalat min qablihir-rusul(u), afa'im māta au qutilanqalabtum ‘alā a‘qābikum, wa may yanqalib ‘alā ‘aqibaihi falay yaḍurrallāha syai'ā(n), wa sayajzillāhusy-syākirīn(a).

Ва МухӀамад вуго гӀицӀго Расул; гьесдаса цере гӀемерал Расулал ана. Гьев хвани яги чӀвани, нуж нахъе руссине ругищ (диналдаса ватӀалъилищ)? Нахъе вуссарав чияс Аллагьасе дагьабниги зарал гьабиларо. Аллагьас кири кьела щукру гьабулезе.

وَمَا كَانَ لِنَفْسٍ اَنْ تَمُوْتَ اِلَّا بِاِذْنِ اللّٰهِ كِتٰبًا مُّؤَجَّلًا ۗ وَمَنْ يُّرِدْ ثَوَابَ الدُّنْيَا نُؤْتِهٖ مِنْهَاۚ وَمَنْ يُّرِدْ ثَوَابَ الْاٰخِرَةِ نُؤْتِهٖ مِنْهَا ۗ وَسَنَجْزِى الشّٰكِرِيْنَ

wa mā kāna linafsin an tamūta illā bi'iżnillāhi kitābam mu'ajjalā(n), wa may yurid ṡawābad-dun-yā nu'tihī minhā, wa may yurid ṡawābal-ākhirati nu'tihī minhā, wa sanajzisy-syākirīn(a).

Ва щибаб рухӀ холаро Аллагьасул изнуялдалъун гурони, цебеккунго чӀезабураб заманалда гурони. Дунялалъул кири бокьарав чиясе Нижеца гьелъул кири кьела, ахираталъул кири бокьарасе Нижеца гьелъул кири кьела, щукру гьабулезе Нижеца кири кьела.

وَكَاَيِّنْ مِّنْ نَّبِيٍّ قٰتَلَۙ مَعَهٗ رِبِّيُّوْنَ كَثِيْرٌۚ فَمَا وَهَنُوْا لِمَآ اَصَابَهُمْ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَمَا ضَعُفُوْا وَمَا اسْتَكَانُوْا ۗ وَاللّٰهُ يُحِبُّ الصّٰبِرِيْنَ

wa ka'ayyim min nabiyyin qātal(a), ma‘ahū ribbiyyūna kaṡīr(un), famā wahanū limā aṣābahum fī sabīlillāhi wa mā ḍa‘ufū wa mastakānū, wallāhu yuḥibbuṣ-ṣābirīn(a).

Ва чан авараг рагъде ун вукӀарав гӀемерал диниял муридзабигун цадахъ. Аллагьасул нухда жидеде ккарал балагьаз загӀиплъичӀо гьел, рухӀги хун гьечӀо ва (тушманасухъе) мукӀурлъичӀо. Аллагьасеги рокьула сабру гьабулел чагӀи.

وَمَا كَانَ قَوْلَهُمْ اِلَّآ اَنْ قَالُوْا رَبَّنَا اغْفِرْ لَنَا ذُنُوْبَنَا وَاِسْرَافَنَا فِيْٓ اَمْرِنَا وَثَبِّتْ اَقْدَامَنَا وَانْصُرْنَا عَلَى الْقَوْمِ الْكٰفِرِيْنَ

wa mā kāna qauluhum illā an qālū rabbanagfir lanā żunūbanā wa isrāfanā fī amrinā wa ṡabbit aqdāmanā wanṣurnā ‘alal-qaumil-kāfirīn(a).

Гьезул рагӀабиги руго: «Я БетӀергьан, нижер мунагьал чураги, нижер ишазул гӀорхъолъа арал ишалги тӀаса лъугьа, нижер позиция чӀезабе, капурзабазда данде нижее кумек гьабе», - ян абураб дугӀа гурони.

فَاٰتٰىهُمُ اللّٰهُ ثَوَابَ الدُّنْيَا وَحُسْنَ ثَوَابِ الْاٰخِرَةِ ۗ وَاللّٰهُ يُحِبُّ الْمُحْسِنِيْنَ ࣖ

fa ātāhumullāhu ṡawābad-dun-yā wa ḥusna ṡawābil-ākhirah(ti), wallāhu yuḥibbul-muḥsinīn(a).

Гьединлъидал Аллагьас гьезие кьуна дунялалда кири, ахираталда лъикӀаб кири. Аллагьасеги рокьула лъикӀлъи гьабулел чагӀи.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اِنْ تُطِيْعُوا الَّذِيْنَ كَفَرُوْا يَرُدُّوْكُمْ عَلٰٓى اَعْقَابِكُمْ فَتَنْقَلِبُوْا خٰسِرِيْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanū in tuṭī‘ul-lażīna kafarū yaruddūkum ‘alā a‘qābikum fa tanqalibū khāsirīn(a).

Я, иман лъурал гӀадамал! Мун капурзабазе мутӀигӀлъани, гьез мун хӀакълъунго нахъе вуссинавула (муртад), цинги мун камун вукӀиналде тӀадвуссуна.

بَلِ اللّٰهُ مَوْلٰىكُمْ ۚ وَهُوَ خَيْرُ النّٰصِرِيْنَ

balillāhu maulākum, wa huwa khairun-nāṣirīn(a).

Амма цохӀо Аллагь вуго нуж цӀунулев, гьев вуго бищунго лъикӀав кумекчи.

سَنُلْقِيْ فِيْ قُلُوْبِ الَّذِيْنَ كَفَرُوا الرُّعْبَ بِمَٓا اَشْرَكُوْا بِاللّٰهِ مَا لَمْ يُنَزِّلْ بِهٖ سُلْطٰنًا ۚ وَمَأْوٰىهُمُ النَّارُ ۗ وَبِئْسَ مَثْوَى الظّٰلِمِيْنَ

sanulqī fī qulūbil-lażīna kafarur-ru‘ba bimā asyrakū billāhi mā lam yunazzil bihī sulṭānā(n), wa ma'wāhumun nār(u), wa bi'sa maṡwaẓ-ẓālimīn(a).

Нилъеца капурзабазул рекӀелъ хӀинкъи лъела, щай гурелъул гьез Аллагьасда гӀахьаллъи гьабула жиндир хӀакъалъулъ Аллагьас баян рещтӀинчӀеб жоялда. Ва гьезул тӀадруссунеб бакӀ жужахӀ буго. Ва (гьеб ккола) бищунго квешаб бакӀ (гьеб ккола) зулмучагӀазе гӀумру гьабизе.

وَلَقَدْ صَدَقَكُمُ اللّٰهُ وَعْدَهٗٓ اِذْ تَحُسُّوْنَهُمْ بِاِذْنِهٖ ۚ حَتّٰىٓ اِذَا فَشِلْتُمْ وَتَنَازَعْتُمْ فِى الْاَمْرِ وَعَصَيْتُمْ مِّنْۢ بَعْدِ مَآ اَرٰىكُمْ مَّا تُحِبُّوْنَ ۗ مِنْكُمْ مَّنْ يُّرِيْدُ الدُّنْيَا وَمِنْكُمْ مَّنْ يُّرِيْدُ الْاٰخِرَةَ ۚ ثُمَّ صَرَفَكُمْ عَنْهُمْ لِيَبْتَلِيَكُمْ ۚ وَلَقَدْ عَفَا عَنْكُمْ ۗ وَاللّٰهُ ذُوْ فَضْلٍ عَلَى الْمُؤْمِنِيْنَ

wa laqad ṣadaqakumullāhu wa‘dahū iż taḥussūnahum bi'iżnih(ī), ḥattā iżā fasyiltum wa tanāza‘tum fil-amri wa ‘aṣaitum mim ba‘di mā arākum mā tuḥibbūn(a), minkum may yurīdud-dun-yā wa minkum may yurīdul-ākhirah(ta), ṡumma ṣarafakum ‘anhum liyabtaliyakum, wa laqad ‘afā ‘ankum, wallāhu żū faḍlin ‘alal-mu'minīn(a).

Ва хӀакълъунго Аллагьас дуе кьураб рагӀи тӀубазабуна, дуца гьел чӀвараб мехалъ, гьесул изнуялдалъун, мун загӀиплъизегӀан ва ишалда дагӀба-рагӀи ккезегӀан ва Аллагьас дуе бокьараб жо бихьизабун хадуб, Расуласул амру кӀвар кьечӀого тезегӀан. Нужеда гьоркьор руго дунял бокьаралги, нужеда гьоркьор руго (гьединго) ахират бокьаралги. Цинги Аллагьас нуж гьездаса руссинаруна нужер хӀалбихьизелъун, амма хӀакълъунго нужеда тӀаса лъугьана. Ва Аллагьасул руго муъминзабазе сайгъатал (кьурал).

۞ اِذْ تُصْعِدُوْنَ وَلَا تَلْوٗنَ عَلٰٓى اَحَدٍ وَّالرَّسُوْلُ يَدْعُوْكُمْ فِيْٓ اُخْرٰىكُمْ فَاَثَابَكُمْ غَمًّا ۢبِغَمٍّ لِّكَيْلَا تَحْزَنُوْا عَلٰى مَا فَاتَكُمْ وَلَا مَآ اَصَابَكُمْ ۗ وَاللّٰهُ خَبِيْرٌ ۢبِمَا تَعْمَلُوْنَ

iż tuṣ‘idūna wa lā talwūna ‘alā aḥadiw war-rasūlu yad‘ūkum fī ukhrākum fa aṡābakum gammam bigammil likailā taḥzanū ‘alā mā fātakum wa lā mā aṣābakum, wallāhu khabīrum bimā taṣna‘ūn(a).

(РакӀалде щвезабе) мун векерун ун, лъиданиги балагьичӀого вукӀараб мехалъ, дур цогидал (гьудулзабазда) гьоркьов вукӀарав Расулас (МухӀамадица) мун ахӀулеб мехалъ (лъутараб къокъа), цинги Аллагьас дуе пашманлъиялда хадуб пашманлъи гьабуна, мун лъутун араб жоялъухъ ва дуда тӀаде ккараб жоялъухъ (тӀокӀаб) пашманлъичӀого букӀине. Аллагьасда лъала нужеца гьабулебщинаб.

ثُمَّ اَنْزَلَ عَلَيْكُمْ مِّنْۢ بَعْدِ الْغَمِّ اَمَنَةً نُّعَاسًا يَّغْشٰى طَۤاىِٕفَةً مِّنْكُمْ ۙ وَطَۤاىِٕفَةٌ قَدْ اَهَمَّتْهُمْ اَنْفُسُهُمْ يَظُنُّوْنَ بِاللّٰهِ غَيْرَ الْحَقِّ ظَنَّ الْجَاهِلِيَّةِ ۗ يَقُوْلُوْنَ هَلْ لَّنَا مِنَ الْاَمْرِ مِنْ شَيْءٍ ۗ قُلْ اِنَّ الْاَمْرَ كُلَّهٗ لِلّٰهِ ۗ يُخْفُوْنَ فِيْٓ اَنْفُسِهِمْ مَّا لَا يُبْدُوْنَ لَكَ ۗ يَقُوْلُوْنَ لَوْ كَانَ لَنَا مِنَ الْاَمْرِ شَيْءٌ مَّا قُتِلْنَا هٰهُنَا ۗ قُلْ لَّوْ كُنْتُمْ فِيْ بُيُوْتِكُمْ لَبَرَزَ الَّذِيْنَ كُتِبَ عَلَيْهِمُ الْقَتْلُ اِلٰى مَضَاجِعِهِمْ ۚ وَلِيَبْتَلِيَ اللّٰهُ مَا فِيْ صُدُوْرِكُمْ وَلِيُمَحِّصَ مَا فِيْ قُلُوْبِكُمْ ۗ وَاللّٰهُ عَلِيْمٌ ۢبِذَاتِ الصُّدُوْرِ

Ṡumma anzala ‘alaikum mim ba‘dil-gammi amanatan nu‘āsay yagsyā ṭā'ifatam minkum, wa ṭā'ifatun qad ahammathum anfusuhum yaẓunnūna billāhi gairal-ḥaqqi ẓanal-jāhiliyyah(ti), yaqūlūna hal lanā minal-amri min syai'(in), qul innal-amra kullahū lillāh(i), yukhfūna fī anfusihim mā lā yubdūna lak(a), yaqūlūna lau kāna lanā minal-amri syai'um mā qutilnā hāhunā, qul lau kuntum fī buyūtikum labarazal-lażīna kutiba ‘alaihimul-qatlu ilā maḍāji‘ihim, wa liyabtaliyallāhu mā fī ṣudūrikum wa liyumaḥḥiṣa mā fī qulūbikum, wallāhu ‘alīmum biżātiṣ-ṣudūr(i).

Цинги нуж пашманлъиялъ бергьун хадуб, гьес нужехъе рещтӀинабуна нужер цо къокъа кьижун ккеялъул хӀинкъи гьечӀолъиялъул асар, цогидаб къокъаялъ жидерго ургъел гьабулеб мехалъ; гьезда ракӀалде ккола Аллагьасул хӀакъалъулъ битӀараб гьечӀеб жо жагьилаб пикруялда релълъараб бугин. Гьез абуна: «Гьеб ишалда хурхун нилъеца гьабизе кӀолеб жо бугищ?» Абе (МухӀамад): «ХӀакълъунго, киналго ишал Аллагьасул кверщаликь руго», - ян. Гьез рекӀелъ бахчула жидеца дуе загьир гьабулареб жо. Гьез абуна: «Гьаб ишалда жаниб нижеда гьабизе кӀолеб жо букӀарабани, ниж гьанир чӀвалароан (къезарулаан)», - ян. Абе (МухӀамад): «Мун дурго рокъов вугониги, чӀвазе хъварал чагӀи къватӀире рахъина (гьединго) жалго чӀвараб бакӀалде». Аллагьас (гьеб гьабула) дур каранда бугеб жоялъул хӀалбихьизе ва дур рекӀелъ бугеб жо бацӀцӀад гьабизе. Аллагь вуго ракӀазул кинабго жо лъалев.

اِنَّ الَّذِيْنَ تَوَلَّوْا مِنْكُمْ يَوْمَ الْتَقَى الْجَمْعٰنِۙ اِنَّمَا اسْتَزَلَّهُمُ الشَّيْطٰنُ بِبَعْضِ مَا كَسَبُوْا ۚ وَلَقَدْ عَفَا اللّٰهُ عَنْهُمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ حَلِيْمٌ ࣖ

innal-lażīna tawallau minkum yaumal-taqal-jam‘ān(i), innamastazallahumusy-syaiṭānu biba‘ḍi mā kasabū, wa laqad ‘afallāhu ‘anhum, innallāha gafūrun ḥalīm(un).

ХӀакълъунго, нужеда гьоркьоса кӀиябго аскаралда гьоркьоб дандчӀвай (рагъ) ккараб мехалъ, гьел хӀакъикъаталдаги шайтӀаналъ нухдаса рахъана, гьез (цебе) гьарурал цо-цо гъалатӀал (мунагьал) сабаблъун, амма Аллагьас унго-унголъунги гьездаса тӀаса лъугьана. ХӀакълъунго Аллагь вуго тӀаса лъугьунев, гурхӀулев.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَكُوْنُوْا كَالَّذِيْنَ كَفَرُوْا وَقَالُوْا لِاِخْوَانِهِمْ اِذَا ضَرَبُوْا فِى الْاَرْضِ اَوْ كَانُوْا غُزًّى لَّوْ كَانُوْا عِنْدَنَا مَا مَاتُوْا وَمَا قُتِلُوْاۚ لِيَجْعَلَ اللّٰهُ ذٰلِكَ حَسْرَةً فِيْ قُلُوْبِهِمْ ۗ وَاللّٰهُ يُحْيٖ وَيُمِيْتُ ۗ وَاللّٰهُ بِمَا تَعْمَلُوْنَ بَصِيْرٌ

yā ayyuhal-lażīna āmanū lā takūnū kal-lażīna kafarū wa qālū li'ikhwānihim iżā ḍarabū fil-arḍi au kānū guzzal lau kānū ‘indanā mā mātū wa mā qutilū, liyaj‘alallāhu żālika ḥasratan fī qulūbihim, wallāhu yuḥyī wa yumīt(u), wallāhu bimā ta‘malūna baṣīr(un).

Я, иман лъурал гӀадамал! Ракьалда сапар бухьулаго яги рагъде унаго жидерго вацазда абулел капурзаби гӀадин рукӀунге: «Нилъеда аскӀор хутӀаралани, гьел хвелароан ва чӀвалароан», - ян. (РагӀабаздалъун) гьедин, щай гурелъул Аллагьасе бокьун бугелъул гьезул рекӀелъ пашманлъиялъул асар бижизабизе. Аллагьас чӀаго гьавула, чӀвала, Аллагь вуго нужеца гьабулебщинаб бихьулев.

وَلَىِٕنْ قُتِلْتُمْ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ اَوْ مُتُّمْ لَمَغْفِرَةٌ مِّنَ اللّٰهِ وَرَحْمَةٌ خَيْرٌ مِّمَّا يَجْمَعُوْنَ

wa la'in qutiltum fī sabīlillāhi au muttum lamagfiratum minallāhi wa raḥmatun khairum mimmā yajma‘ūn(a).

ХӀакълъунго, мун Аллагьасул нухда ккани яги хвани, хӀакълъунго, Аллагьасул тӀаса лъугьинги гьесул гурхӀелги лъикӀаб букӀинаан гьез бакӀарулеб жоялдаса.

وَلَىِٕنْ مُّتُّمْ اَوْ قُتِلْتُمْ لَاِلَى اللّٰهِ تُحْشَرُوْنَ

wa la'im muttum au qutiltum la'ilallāhi tuḥsyarūn(a).

Ва хӀакълъунго, нуж хвани яги гӀодоре ккани, хӀакълъунго Аллагьасде ракӀаризе руго нуж.

فَبِمَا رَحْمَةٍ مِّنَ اللّٰهِ لِنْتَ لَهُمْ ۚ وَلَوْ كُنْتَ فَظًّا غَلِيْظَ الْقَلْبِ لَانْفَضُّوْا مِنْ حَوْلِكَ ۖ فَاعْفُ عَنْهُمْ وَاسْتَغْفِرْ لَهُمْ وَشَاوِرْهُمْ فِى الْاَمْرِۚ فَاِذَا عَزَمْتَ فَتَوَكَّلْ عَلَى اللّٰهِ ۗ اِنَّ اللّٰهَ يُحِبُّ الْمُتَوَكِّلِيْنَ

fabimā raḥmatim minallāhi linta lahum, wa lau kunta faẓẓan galīẓal-qalbi lanfaḍḍū min ḥaulik(a), fa‘fu ‘anhum wastagfir lahum wa syāwirhum fil-amr(i), fa iżā ‘azamta fa tawakkal ‘alallāh(i), innallāha yuḥibbul-mutawakkilīn(a).

Гьедин, Аллагьасул рахӀматалдалъун, мун (МухӀамад) гьездехун хӀеренго вукӀана. Нужеца къвакӀараб иш гьабулеб батани, ракӀ хъачӀаб букӀунеб батани, гьел, ракӀчӀун, рикӀкӀалъизе руго нужеда сверухъ ругездаса. Гьединлъидал, мун гьездаса тӀаса лъугьа ва гьезие мунагьал чураги гьаре, гьеб ишалъулъ гьезулгун маслихӀат гьабе. Цинги, хӀукму къотӀараб мехалъ, цинги Аллагьасде таваккал гьабе. ХӀакълъунго Аллагьасе рокьула жинде божарал чагӀи.

اِنْ يَّنْصُرْكُمُ اللّٰهُ فَلَا غَالِبَ لَكُمْ ۚ وَاِنْ يَّخْذُلْكُمْ فَمَنْ ذَا الَّذِيْ يَنْصُرُكُمْ مِّنْۢ بَعْدِهٖ ۗ وَعَلَى اللّٰهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُوْنَ

iy yanṣurkumullāhu falā gāliba lakum, wa iy yakhżulkum faman żal-lażī yanṣurukum mim ba‘dih(ī), wa ‘alallāhi falyatawakkalil-mu'minūn(a).

Аллагьас дуе кумек гьабуни, цинги мун лъиданиги бергьине кӀоларо, амма Аллагьас мун рехун тани (кумек гьабичӀони), гьелдаса хадуб лъица дуе кумек гьабилеб? Гьединлъидал биччанте муъминзабаз цохӀо Аллагьасде таваккал гьабизе.

وَمَا كَانَ لِنَبِيٍّ اَنْ يَّغُلَّ ۗوَمَنْ يَّغْلُلْ يَأْتِ بِمَا غَلَّ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ ۚ ثُمَّ تُوَفّٰى كُلُّ نَفْسٍ مَّا كَسَبَتْ وَهُمْ لَا يُظْلَمُوْنَ

wa mā kāna linabiyyin ay yagull(a), wa may yaglul ya'ti bimā galla yaumal-qiyāmah(ti), ṡumma tuwaffā kullu nafsim mā kasabat wa hum lā yuẓlamūn(a).

Ва аварагасда хиянатлъи гьабизе рес гьечӀо (рагъул гъаниматалъул суалазда). Щив чи вугониги хилиплъарав чи, хӀакълъунго къиямасеб къоялъ гьев вачӀина жинцаго хилиплъараб жоги босун. Гьеб мехалъ щивав чиясе жинца гьабураб жоялда рекъон камилаб кири кьела, гьезие зулмуги гьабиларо.

اَفَمَنِ اتَّبَعَ رِضْوَانَ اللّٰهِ كَمَنْۢ بَاۤءَ بِسَخَطٍ مِّنَ اللّٰهِ وَمَأْوٰىهُ جَهَنَّمُ ۗ وَبِئْسَ الْمَصِيْرُ

afamanittaba‘a riḍwānallāhi kamam bā'a bisakhaṭim minallāhi wa ma'wāhu jahannam(u), wa bi'sal-maṣīr(u),

Гьединлъидал Аллагьасул разилъиялда хадуб унев чиги вугищ Аллагьасул ццин бахъинабизе ва жужахӀалда жиндирго бакӀ бачине тӀадвуссунев чи гӀадин? Гьеб бищунго квешаб бакӀ ккола тӀадруссине.

هُمْ دَرَجٰتٌ عِنْدَ اللّٰهِ ۗ وَاللّٰهُ بَصِيْرٌ ۢبِمَا يَعْمَلُوْنَ

hum darajātun ‘indallāh(i), wallāhu baṣīrum bimā ya‘malūn(a).

Гьезул (бакӀ) Аллагьасда цебе даражабазда буго, Аллагьги гьез гьабулебщинаб бихьулев вуго.

لَقَدْ مَنَّ اللّٰهُ عَلَى الْمُؤْمِنِيْنَ اِذْ بَعَثَ فِيْهِمْ رَسُوْلًا مِّنْ اَنْفُسِهِمْ يَتْلُوْا عَلَيْهِمْ اٰيٰتِهٖ وَيُزَكِّيْهِمْ وَيُعَلِّمُهُمُ الْكِتٰبَ وَالْحِكْمَةَۚ وَاِنْ كَانُوْا مِنْ قَبْلُ لَفِيْ ضَلٰلٍ مُّبِيْنٍ

laqad mannallāhu ‘alal-mu'minīna iż ba‘aṡa fīhim rasūlam min anfusihim yatlū ‘alaihim āyātihī wa yuzakkīhim wa yu‘allimuhumul-kitāba wal-ḥikmah(ta), wa in kānū min qablu lafī ḍalālim mubīn(in).

ХӀакъикъаталдаги, Аллагьас муъминзабазе баркат кьуна, (Аллагьас) гьезда гьоркьоса Расул (МухӀамад) витӀараб мехалъ, гьес гьезда Жиндирго аятал цӀалана, гьезул (рухӀал) рацӀцӀад гьаруна, гьезда ТӀехь (Къуръан) ва ГӀакълу (Суннат) малъана, цебе гьел якъинго мекъи ккеялда рукӀаниги.

اَوَلَمَّآ اَصَابَتْكُمْ مُّصِيْبَةٌ قَدْ اَصَبْتُمْ مِّثْلَيْهَاۙ قُلْتُمْ اَنّٰى هٰذَا ۗ قُلْ هُوَ مِنْ عِنْدِ اَنْفُسِكُمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ

awa lammā aṣābatkum muṣībatun qad aṣabtum miṡlaihā, qultum annā hāżā, qul huwa min ‘indi anfusikum, innallāha ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

Ва щай нуж (гӀажаиблъарал) балагь ккараб мехалъ (УхӀудалъул рагъда бергьенлъи), нужеца кӀиго нухалъ цӀикӀкӀараб балагь (дурго тушбабазе Бадралъул рагъда) бачӀун букӀаниги, нужеца абураб: «Кисан бачӀараб гьаб (къергьенлъи)?» Абе: «Гьеб дурго (гъалатӀалдаса) бугин», - ян. ХӀакълъунго Аллагь вуго кинабго жоялда тӀад къудратав.

وَمَآ اَصَابَكُمْ يَوْمَ الْتَقَى الْجَمْعٰنِ فَبِاِذْنِ اللّٰهِ وَلِيَعْلَمَ الْمُؤْمِنِيْنَۙ

wa mā aṣābakum yaumal-taqal-jam‘āni fa bi'iżnillāhi wa liya‘lamal-mu'minīn(a).

Ва кӀиябго аскаралда гьоркьоб дандчӀвай (рагъ) ккараб мехалъ нужее лъугьунеб жо Аллагьасул изнуялдалъун, ва (хӀакъикъиял) муъминзаби щал кколелали Аллагьас хӀалбихьизелъун.

وَلِيَعْلَمَ الَّذِيْنَ نَافَقُوْا ۖوَقِيْلَ لَهُمْ تَعَالَوْا قَاتِلُوْا فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ اَوِ ادْفَعُوْا ۗ قَالُوْا لَوْ نَعْلَمُ قِتَالًا لَّاتَّبَعْنٰكُمْ ۗ هُمْ لِلْكُفْرِ يَوْمَىِٕذٍ اَقْرَبُ مِنْهُمْ لِلْاِيْمَانِ ۚ يَقُوْلُوْنَ بِاَفْوَاهِهِمْ مَّا لَيْسَ فِيْ قُلُوْبِهِمْ ۗ وَاللّٰهُ اَعْلَمُ بِمَا يَكْتُمُوْنَۚ

wa liya‘lamal-lażīna nāfaqū, wa qīla lahum ta‘ālau qātilū fī sabīlillāhi awidfa‘ū, qālū lau na‘lamu qitālal lattaba‘nākum, hum lil-kufri yauma'iżin aqrabu minhum lil-īmān(i), yaqūlūna bi'afwāhihim mā laisa fī qulūbihim, walllāhu a‘lamu bimā yaktumūn(a).

Мунапикъзабазул хӀалбихьизелъун гьезда абуна: «РачӀа Аллагьасул нухда рагъизе яги нужго цӀуне», - ян. Гьез абуна: «Нижеда рагъизе лъалеб букӀарабани, ниж нужеда хадур лъугьинаан», - ян. Гьел гьеб къоялъ иманалдасаги куфруялде гӀагарлъун рукӀана. Жидерго рекӀелъ бугеб жоялда рекъечӀеб жо гьез кӀалалъ бицуна. Аллагьасда лъикӀ лъала гьез бахчулеб жо .

اَلَّذِيْنَ قَالُوْا لِاِخْوَانِهِمْ وَقَعَدُوْا لَوْ اَطَاعُوْنَا مَا قُتِلُوْا ۗ قُلْ فَادْرَءُوْا عَنْ اَنْفُسِكُمُ الْمَوْتَ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ

al-lażīna qālū li'ikhwānihim wa qa‘adū lau aṭā‘ūnā mā qutilū, qul fadra'ū ‘an anfusikumul-mauta in kuntum ṣādiqīn(a).

(Гьел руго) жидерго вацазда абурал ва гьел рагъде инчӀел: «Нижеда хадур рилълъарал рукӀаралани, гьел чӀвалароан», - ян. «Нужецаго хвел цӀуне, нуж ритӀухъал ругони», - ян абе.

وَلَا تَحْسَبَنَّ الَّذِيْنَ قُتِلُوْا فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ اَمْوَاتًا ۗ بَلْ اَحْيَاۤءٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ يُرْزَقُوْنَۙ

wa lā taḥsabannal-lażīna qutilū fī sabīlillāhi amwātā(n), bal aḥyā'un 'inda rabbihim yurzaqūn(a).

Ва киданиги ракӀалде ккоге Аллагьасул нухда ккарал хварал ругин; ХӀакъикъаталдаги, гьез гӀумру гьабулеб букӀуна жидерго БетӀергьанасул рахъалда ва гьезие ризкъи щола,

فَرِحِيْنَ بِمَآ اٰتٰىهُمُ اللّٰهُ مِنْ فَضْلِهٖۙ وَيَسْتَبْشِرُوْنَ بِالَّذِيْنَ لَمْ يَلْحَقُوْا بِهِمْ مِّنْ خَلْفِهِمْ ۙ اَلَّا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُوْنَۘ

fariḥīna bimā ātāhumullāhu min faḍlih(ī), wa yastabsyirūna bil-lażīna lam yalḥaqū bihim min khalfihim, allā khaufun ‘alaihim wa lā hum yaḥzanūn(a).

Гьел рохана Аллагьас жидее кьураб рахӀматалдаса, рохана жеги жидеда хадур щвечӀел нахъе хутӀараздаса, жидее хӀинкъи гьечӀолъиялдаса ва гьел пашманлъичӀолъиялдаса.

۞ يَسْتَبْشِرُوْنَ بِنِعْمَةٍ مِّنَ اللّٰهِ وَفَضْلٍۗ وَاَنَّ اللّٰهَ لَا يُضِيْعُ اَجْرَ الْمُؤْمِنِيْنَ ࣖ

yastabsyirūna bini‘matim minallāhi wa faḍl(in), wa annallāha lā yuḍī‘u ajral-mu'minīn(a).

Гьел рохун руго Аллагьасул рахъалдасан щварал нигӀматаздаса ва сайгъатаздаса. ХӀакълъунго Аллагьас иман лъуразул кири гӀадада толаро.

اَلَّذِيْنَ اسْتَجَابُوْا لِلّٰهِ وَالرَّسُوْلِ مِنْۢ بَعْدِ مَآ اَصَابَهُمُ الْقَرْحُ ۖ لِلَّذِيْنَ اَحْسَنُوْا مِنْهُمْ وَاتَّقَوْا اَجْرٌ عَظِيْمٌۚ

al-lażīnastajābū lillāhi war-rasūli mim ba‘di mā aṣābahumul-qarḥ(u), lil-lażīna aḥsanū minhum wattaqau ajrun ‘aẓīm(un).

(ай) Аллагьасулги Аварагасулги (амруязде) мутӀигӀлъарал, жидее ругънал щун хадуб (УхӀудалъул рагъда). Гьезда гьоркьоса лъикӀал гӀамалал гьарурал ва такъва бугел чагӀазе кӀудияб кири щола.

اَلَّذِيْنَ قَالَ لَهُمُ النَّاسُ اِنَّ النَّاسَ قَدْ جَمَعُوْا لَكُمْ فَاخْشَوْهُمْ فَزَادَهُمْ اِيْمَانًاۖ وَّقَالُوْا حَسْبُنَا اللّٰهُ وَنِعْمَ الْوَكِيْلُ

al-lażīna qāla lahumun-nāsu innan-nāsa qad jama‘ū lakum fakhsyauhum fa zādahum īmānā(n), wa qālū ḥasbunallāhu wa ni‘mal-wakīl(u).

(Аллагьасе ва Аварагасда мутӀигӀлъулел) лъицаялиго гьесда абураб мехалъ: «Халкъалъ (къурайшаз) дуде тӀадекӀанцӀизе аскар бакӀарун бугин, гьединлъидал гьездаса хӀинкъа», - ян, якъинго (гьел рагӀабаз) жидерго иман цӀикӀкӀинабуна ва гьез жаваб кьуна: «Аллагь гӀола (нилъее цӀунулевлъун вукӀине ва гьев вуго нилъее кумекчилъун вукӀине)», - ян.

فَانْقَلَبُوْا بِنِعْمَةٍ مِّنَ اللّٰهِ وَفَضْلٍ لَّمْ يَمْسَسْهُمْ سُوْۤءٌۙ وَّاتَّبَعُوْا رِضْوَانَ اللّٰهِ ۗ وَاللّٰهُ ذُوْ فَضْلٍ عَظِيْمٍ

fanqalabū bi ni‘matim minallāhi wa faḍlil lam yamsashum sū'(un), wattaba‘ū riḍwānallāh(i), wallahu żū faḍlin ‘aẓīm(in).

Гьединлъидал Аллагьасул рахъалдасан (кӀудияб) баракатги рахӀматги босун тӀадруссана гьел, гьезда балагь ккечӀо ва гьел Аллагь разилъиялда хадур ана. Аллагьасул кӀудияб баркат буго.

اِنَّمَا ذٰلِكُمُ الشَّيْطٰنُ يُخَوِّفُ اَوْلِيَاۤءَهٗۖ فَلَا تَخَافُوْهُمْ وَخَافُوْنِ اِنْ كُنْتُمْ مُّؤْمِنِيْنَ

innamā żālikumusy-syaiṭānu yukhawwifu auliyā'ah(ū), falā takhāfūhum wa khāfūni in kuntum mu'minīn(a).

ХӀакълъунго, гьел руго гӀицӀго жидерго ритӀухъал гьудулзабигун цадахъ (нуж) хӀинкъизарулел шайтӀаби, гьединлъидал нуж гьездаса хӀинкъуге, нуж Дидаса хӀинкъа, нуж муъминзаби ратани.

وَلَا يَحْزُنْكَ الَّذِيْنَ يُسَارِعُوْنَ فِى الْكُفْرِۚ اِنَّهُمْ لَنْ يَّضُرُّوا اللّٰهَ شَيْـًٔا ۗ يُرِيْدُ اللّٰهُ اَلَّا يَجْعَلَ لَهُمْ حَظًّا فِى الْاٰخِرَةِ وَلَهُمْ عَذَابٌ عَظِيْمٌۚ

wa lā yaḥzunkal-lażīna yusāri‘ūna fil-kufr(i), innahum lay yaḍurrullāha syai'ā(n), yurīdullāhu allā yaj‘ala lahum ḥaẓẓan fil-ākhirati wa lahum ‘ażābun ‘aẓīm(un).

Ва дуца ургъел гьабуге бигьаго капурлъиялде руссунел гӀадамазул, хӀакъикъаталда гьез Аллагьасе гьитӀинабниги зарал гьабуларо. Аллагьас гьезие ахираталда бутӀа (кири) кьезе гьечӀо, гьезие кӀудияб гӀазабги ккезе буго.

اِنَّ الَّذِيْنَ اشْتَرَوُا الْكُفْرَ بِالْاِيْمَانِ لَنْ يَّضُرُّوا اللّٰهَ شَيْـًٔاۚ وَلَهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ

innal-lażīnasytarawul-kufra bil-īmāni lay yaḍurrullāha syai'ā(n), wa lahum ‘ażābun alīm(un).

ХӀакълъунго, имангун куфру босараз Аллагьасе гьитӀинабниги зарал гьабиларо, гьезие унтараб гӀазабги ккезе буго.

وَلَا يَحْسَبَنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْٓا اَنَّمَا نُمْلِيْ لَهُمْ خَيْرٌ لِّاَنْفُسِهِمْ ۗ اِنَّمَا نُمْلِيْ لَهُمْ لِيَزْدَادُوْٓا اِثْمًا ۚ وَلَهُمْ عَذَابٌ مُّهِيْنٌ

wa lā yaḥsabannal-lażīna kafarū annamā numlī lahum khairul li'anfusihim, innamā numlī lahum liyazdādū iṡmā(n), wa lahum ‘ażābum muhīn(un).

Ва киданиги капурзабазда ракӀалде ккезе биччаге Нижеца жидее кьураб рахӀматалъул болжал жидее лъикӀаб бугин. ХӀакълъунго, Нижеца гьезие кьураб рахӀматалъул болжал буго гӀицӀго гьезул мунагьал гӀемерлъизелъун, гьезие инжит гьабулеб гӀазаб-гӀазаб щвезелъун.

مَا كَانَ اللّٰهُ لِيَذَرَ الْمُؤْمِنِيْنَ عَلٰى مَآ اَنْتُمْ عَلَيْهِ حَتّٰى يَمِيْزَ الْخَبِيْثَ مِنَ الطَّيِّبِ ۗ وَمَا كَانَ اللّٰهُ لِيُطْلِعَكُمْ عَلَى الْغَيْبِ وَلٰكِنَّ اللّٰهَ يَجْتَبِيْ مِنْ رُّسُلِهٖ مَنْ يَّشَاۤءُ ۖ فَاٰمِنُوْا بِاللّٰهِ وَرُسُلِهٖ ۚ وَاِنْ تُؤْمِنُوْا وَتَتَّقُوْا فَلَكُمْ اَجْرٌ عَظِيْمٌ

mā kānallāhu liyażaral-mu'minīna ‘alā mā antum ‘alaihi ḥattā yamīzal-khabīṡa minaṭ-ṭayyib(i), wa mā kānallāhu liyuṭli‘akum ‘alal-gaibi wa lākinnallāha yajtabī mir rusulihī may yasyā'(u), fa āminū billāhi wa rusulih(ī), wa in tu'minū wa tattaqū fa lakum ajrun ‘aẓīm(un).

Аллагьас муъминзаби тезе гьечӀо гьабсагӀат нужер бугеб хӀалалда, гьединлъидал гьес квешал лъикӀаздаса ратӀа гьарула. ТӀадегӀанав Аллагьас дуда загьирлъиларо, амма Аллагьас жиндие бокьарав чи вищула Жиндирго чапарзабазда гьоркьоса. Гьединлъидал Аллагьасде ва гьесул аварагзабазде иман лъе. Иманги такъваги бугони, гьеб мехалъ дуе кӀудияб кири щола.

وَلَا يَحْسَبَنَّ الَّذِيْنَ يَبْخَلُوْنَ بِمَآ اٰتٰىهُمُ اللّٰهُ مِنْ فَضْلِهٖ هُوَ خَيْرًا لَّهُمْ ۗ بَلْ هُوَ شَرٌّ لَّهُمْ ۗ سَيُطَوَّقُوْنَ مَا بَخِلُوْا بِهٖ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ ۗ وَلِلّٰهِ مِيْرَاثُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ وَاللّٰهُ بِمَا تَعْمَلُوْنَ خَبِيْرٌ ࣖ

wa lā yaḥsabannal-lażīna yabkhalūna bimā ātāhumullāhu min faḍlihī huwa khairal lahum, bal huwa syarrul lahum, sayuṭawwaqūna mā bakhilū bihī yaumal-qiyāmah(ti), wa lillāhi mīrāṡus-samāwāti wal-arḍ(i), wallāhu bimā ta‘malūna khabīr(un).

Аллагьасул рахӀматалдаса жидее кьураб жоялда къварид гьарурал чагӀазда киданиги ракӀалде ккезе бегьуларо (хӀалихьат) жидее лъикӀлъи бугин, (хӀалихьат) жидее квешаб букӀаниги. Гьез ургъулеб жо (хазинаби) къиямасеб къоялъ (гьезул горбода) къан букӀина. Зобалаздаги ракьалдаги бугеб ирс Аллагьасул буго. Аллагь цӀодорго вуго нужеца гьабулеб жоялда.

لَقَدْ سَمِعَ اللّٰهُ قَوْلَ الَّذِيْنَ قَالُوْٓا اِنَّ اللّٰهَ فَقِيْرٌ وَّنَحْنُ اَغْنِيَاۤءُ ۘ سَنَكْتُبُ مَا قَالُوْا وَقَتْلَهُمُ الْاَنْۢبِيَاۤءَ بِغَيْرِ حَقٍّۙ وَّنَقُوْلُ ذُوْقُوْا عَذَابَ الْحَرِيْقِ

laqad sami‘allāhu qaulal-lażīna qālū innallāha faqīruw wa naḥnu agniyā'(u), sanaktubu mā qālū wa qatlahumul-ambiyā'a bigairi ḥaqq(in), wa naqūlu żūqū ‘ażābal-ḥarīq(i).

ХӀакълъунго Аллагьасда рагӀана халкъалъул (жугьутӀазул) рагӀаби: «ХӀакълъунго Аллагь мискин вуго, ниж бечедал руго», - ян абулеб. Нижеца хъвала гьезул рагӀабиги, гьезул гӀамалалги, хӀакъ гьечӀого аварагзаби чӀваялъул, Нижеца абила (гьезда): «БухӀулеб гӀазабалъул тӀагӀам гьабе нужеца!»

ذٰلِكَ بِمَا قَدَّمَتْ اَيْدِيْكُمْ وَاَنَّ اللّٰهَ لَيْسَ بِظَلَّامٍ لِّلْعَبِيْدِۚ

Żālika bimā qaddamat aidīkum wa annallāha laisa biẓallāmil lil-‘abīd(i).

Гьеб буго нужерго квераз гьабураб жо сабаблъун, хӀакълъунго Аллагьас жиндирго лагъзадерие зулму гьабуларо.

اَلَّذِيْنَ قَالُوْٓا اِنَّ اللّٰهَ عَهِدَ اِلَيْنَآ اَلَّا نُؤْمِنَ لِرَسُوْلٍ حَتّٰى يَأْتِيَنَا بِقُرْبَانٍ تَأْكُلُهُ النَّارُ ۗ قُلْ قَدْ جَاۤءَكُمْ رُسُلٌ مِّنْ قَبْلِيْ بِالْبَيِّنٰتِ وَبِالَّذِيْ قُلْتُمْ فَلِمَ قَتَلْتُمُوْهُمْ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ

al-lażīna qālū innallāha ‘ahida ilainā allā nu'mina lirasūlin ḥattā ya'tiyanā biqurbānin ta'kuluhun-nār(u), qul qad jā'akum rusulum min qablī bil-bayyināti wa bil-lażī qultum falima qataltumūhum in kuntum ṣādiqīn(a).

(Ай) гьел (жугьутӀал) абулел: «ХӀакълъунго Аллагьас нижеда амру гьабуна, нилъ аварагасда божугеян, гьес нилъее цӀаялъ хвезабураб къурбан бачӀинегӀан», - ян. Абе (МухӀамад): «ХӀакълъунго, дидаса цере чанго авараг вачӀун вуго нужехъе, якъинал далилалги рачун, дуца рехсаралги рачун, амма щай дуца гьел чӀварал, нуж ритӀухъал гӀадамал рукӀаралани».

فَاِنْ كَذَّبُوْكَ فَقَدْ كُذِّبَ رُسُلٌ مِّنْ قَبْلِكَ جَاۤءُوْ بِالْبَيِّنٰتِ وَالزُّبُرِ وَالْكِتٰبِ الْمُنِيْرِ

fa in każżabūka faqad kużżiba rusulum min qablika jā'ū bil-bayyināti waz-zuburi wal-kitābil-munīr(i).

Гьединлъидал гьез дуда (МухӀамадида) гьереси бицунеб батани, дуда цере рукӀарал чапарзабаздаги гьереси бицунеб букӀин (гьединго), гьез рачӀана унго-унгоял мугӀжизатал, Зубур ва камилаб баян кьолеб ТӀехь.

كُلُّ نَفْسٍ ذَاۤىِٕقَةُ الْمَوْتِۗ وَاِنَّمَا تُوَفَّوْنَ اُجُوْرَكُمْ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ ۗ فَمَنْ زُحْزِحَ عَنِ النَّارِ وَاُدْخِلَ الْجَنَّةَ فَقَدْ فَازَ ۗ وَمَا الْحَيٰوةُ الدُّنْيَآ اِلَّا مَتَاعُ الْغُرُوْرِ

kullu nafsin żā'iqatul-maut(i), wa innamā tuwaffauna ujūrakum yaumal-qiyāmah(ti), faman zuḥziḥa ‘anin-nāri wa udkhilal-jannata faqad fāz(a), wa mal-ḥayātud-dun-yā illā matā‘ul-gurūr(i).

Щибаб чӀагояб рухӀалъ хвалил тӀагӀам гьабила. Ва гӀицӀго къиямасеб къоялъ гурони нужее камилаб кири кьеларо. ЖужахӀалдаса рикӀкӀад гьавун, зобалазде лъурав чи, хӀакъикъаталдаги, гьесие бергьенлъи щола. Дунялалъул гӀумру ккола гӀицӀго гуккулеб лазат.

۞ لَتُبْلَوُنَّ فِيْٓ اَمْوَالِكُمْ وَاَنْفُسِكُمْۗ وَلَتَسْمَعُنَّ مِنَ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْكِتٰبَ مِنْ قَبْلِكُمْ وَمِنَ الَّذِيْنَ اَشْرَكُوْٓا اَذًى كَثِيْرًا ۗ وَاِنْ تَصْبِرُوْا وَتَتَّقُوْا فَاِنَّ ذٰلِكَ مِنْ عَزْمِ الْاُمُوْرِ

latublawunna fī amwālikum wa anfusikum, wa latasma‘unna minal-lażīna ūtul-kitāba min qablikum wa minal-lażīna asyrakū ażan kaṡīrā(n), wa in taṣbirū wa tattaqū fa inna żālika min ‘azmil-umūr(i).

Дурго бечелъиялдалъунги мунгоги хӀалбихьизе вуго мун чӀванкъотӀун. Ва хӀакълъунго нужеда рагӀила нужедаса цере жидее ТӀехь кьурал чагӀаздасанги мушриказдасанги цӀакъ ракӀ унтараб гӀемераб жо. Нуж сабруял ва диниял ругони, хӀакъикъаталдаги гьел жал руго тӀоцебесеб бакӀалда лъезе кколел жал.

وَاِذْ اَخَذَ اللّٰهُ مِيْثَاقَ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْكِتٰبَ لَتُبَيِّنُنَّهٗ لِلنَّاسِ وَلَا تَكْتُمُوْنَهٗۖ فَنَبَذُوْهُ وَرَاۤءَ ظُهُوْرِهِمْ وَاشْتَرَوْا بِهٖ ثَمَنًا قَلِيْلًا ۗ فَبِئْسَ مَا يَشْتَرُوْنَ

wa iż akhażallāhu mīṡāqal-lażīna ūtul-kitāba latubayyinunnahū lin-nāsi wa lā taktumūnah(ū), fa nabażūhu warā'a ẓuhūrihim wasytarau bihī ṡamanan qalīlā(n), fa bi'sa mā yasytarūn(a).

Ва (ракӀалде щвезабе), Аллагьас жидехъе тӀехь кьурал чагӀаздаса (ай) рагӀи босараб мехалъ: «Нужеца гьеб (тӀехьалъул магӀна) гӀадамазда бичӀчӀизабизе ккола, гьеб бахчуге», - ян, цинги гьез (рагӀи) жидерго мугъзада нахъе рехун, учузаб багьаялда бичун ана. Гьединлъидал гьеб ккола гьез гьабулеб квешаб сделка.

لَا تَحْسَبَنَّ الَّذِيْنَ يَفْرَحُوْنَ بِمَآ اَتَوْا وَّيُحِبُّوْنَ اَنْ يُّحْمَدُوْا بِمَا لَمْ يَفْعَلُوْا فَلَا تَحْسَبَنَّهُمْ بِمَفَازَةٍ مِّنَ الْعَذَابِۚ وَلَهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ

lā taḥsabannal-lażīna yafraḥūna bimā atau wa yuḥibbūna ay yuḥmadū bimā lam yaf‘alū falā taḥsabannahum bimafāzatim minal-‘ażāb(i), wa lahum ‘ażābun alīm(un).

Киданиги ракӀалде ккоге жидеца гьабураб жоялдаса рохарал, гьабичӀеб жоялъухъ жидее рецц гьабизе бокьулел чагӀазда киданиги ракӀалде ккоге жал тамихӀалдаса рорчӀилилан. Гьезие букӀине буго унтараб тамихӀ.

وَلِلّٰهِ مُلْكُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ وَاللّٰهُ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ ࣖ

wa lillāhi mulkus-samāwāti wal-arḍ(i), wallāhu ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

Зобалазулги ракьалъулги ханлъи Аллагьасул буго; ва Аллагьасул хӀалкӀолъи буго кинабго жоялда тӀад.

اِنَّ فِيْ خَلْقِ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ وَاخْتِلَافِ الَّيْلِ وَالنَّهَارِ لَاٰيٰتٍ لِّاُولِى الْاَلْبَابِۙ

inna fī khalqis-samāwāti wal-arḍi wakhtilāfil-laili wan-nahāri la'āyātil li'ulil-albāb(i).

ХӀакълъунго, зобалги ракьги бижиялдаги, сордо-къоги хисиялдаги гӀаламатал руго гӀакълу бугел гӀадамазе.

الَّذِيْنَ يَذْكُرُوْنَ اللّٰهَ قِيَامًا وَّقُعُوْدًا وَّعَلٰى جُنُوْبِهِمْ وَيَتَفَكَّرُوْنَ فِيْ خَلْقِ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۚ رَبَّنَا مَا خَلَقْتَ هٰذَا بَاطِلًاۚ سُبْحٰنَكَ فَقِنَا عَذَابَ النَّارِ

al-lażīna yażkurūnallāha qiyāmaw wa qu‘ūdaw wa ‘alā junūbihim wa yatafakkarūna fi khalqis-samāwāti wal-arḍ(i), rabbanā mā khalaqta hāżā bāṭilā(n), subḥānaka fa qinā ‘ażāban-nār(i).

(ай) чӀун, гӀодор чӀун яги вегун Аллагь ракӀалде щвезабулел, гьез зобалги ракьги бижиялъул пикру гьабулел (абулаго): «Я БетӀергьан, гьаб кинабго Дуца гӀадада бижичӀо, Дуе рецц, жужахӀалъул гӀазабалдаса цӀуне ниж».

رَبَّنَآ اِنَّكَ مَنْ تُدْخِلِ النَّارَ فَقَدْ اَخْزَيْتَهٗ ۗ وَمَا لِلظّٰلِمِيْنَ مِنْ اَنْصَارٍ

rabbanā innaka man tudkhilin-nāra faqad akhzaitah(ū), wa mā liẓ-ẓālimīna min anṣār(in).

Нижер БетӀергьан, хӀакълъунго, Дуца жужахӀалъуве лъурав чи, хӀакълъунго, Дуца гьев гӀодовегӀан гьавуна, зулмучиясе кумек гьабулев чиги гьечӀо.

رَبَّنَآ اِنَّنَا سَمِعْنَا مُنَادِيًا يُّنَادِيْ لِلْاِيْمَانِ اَنْ اٰمِنُوْا بِرَبِّكُمْ فَاٰمَنَّا ۖرَبَّنَا فَاغْفِرْ لَنَا ذُنُوْبَنَا وَكَفِّرْ عَنَّا سَيِّاٰتِنَا وَتَوَفَّنَا مَعَ الْاَبْرَارِۚ

rabbanā innanā sami‘nā munādiyay yunādī lil-īmāni an āminū birabbikum fa āmannā, rabbanā fagfir lanā żunūbanā wa kaffir ‘annā sayyi'ātinā wa tawaffanā ma‘al-abrār(i).

Я нижер БетӀергьан, хӀакълъунго нижеда рагӀана иманалде ахӀулел рукӀарал, (ай) «Дурго БетӀергьанасда божа», гьединлъидал нижги иман лъуна. Я нижер БетӀергьан, нижер мунагьал чураги, нижер гъалатӀалги тӀагӀинаре, нижги чӀвай диналде руссарал чагӀазда цадахъ.

رَبَّنَا وَاٰتِنَا مَا وَعَدْتَّنَا عَلٰى رُسُلِكَ وَلَا تُخْزِنَا يَوْمَ الْقِيٰمَةِ ۗ اِنَّكَ لَا تُخْلِفُ الْمِيْعَادَ

rabbanā wa ātinā mā wa‘attanā ‘alā rusulika wa lā tukhzinā yaumal-qiyāmah(ti), innaka lā tukhliful-mī‘ād(a).

Я нижер БетӀергьан, Дуца нижее кьураб рагӀи кье Дурго чапарзабаздалъун. Къиямасеб къоялъ ниж хӀакъир гьаруге. ХӀакъикъаталдаги, Дуца киданиги рагӀи хвезабуларо».

فَاسْتَجَابَ لَهُمْ رَبُّهُمْ اَنِّيْ لَآ اُضِيْعُ عَمَلَ عَامِلٍ مِّنْكُمْ مِّنْ ذَكَرٍ اَوْ اُنْثٰى ۚ بَعْضُكُمْ مِّنْۢ بَعْضٍ ۚ فَالَّذِيْنَ هَاجَرُوْا وَاُخْرِجُوْا مِنْ دِيَارِهِمْ وَاُوْذُوْا فِيْ سَبِيْلِيْ وَقٰتَلُوْا وَقُتِلُوْا لَاُكَفِّرَنَّ عَنْهُمْ سَيِّاٰتِهِمْ وَلَاُدْخِلَنَّهُمْ جَنّٰتٍ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُۚ ثَوَابًا مِّنْ عِنْدِ اللّٰهِ ۗ وَاللّٰهُ عِنْدَهٗ حُسْنُ الثَّوَابِ

fastajāba lahum rabbuhum annī lā uḍī‘u ‘amala ‘āmilim minkum min żakarin au unṡā, ba‘ḍukum mim ba‘ḍ(in), fal-lażīna hājarū wa ukhrijū min diyārihim wa ūżū fī sabīlī wa qātalū wa qutilū la'ukaffiranna ‘anhum sayyi'ātihim wa la udkhilannahum jannātin tajrī min taḥtihal-anhār(u), ṡawābam min ‘indillāh(i), wallāhu ‘indahū ḥusnuṡ-ṡawāb(i).

Гьединлъидал гьезул БетӀергьанас гьезул гьари къабул гьабуна (гьебги абун): «ХӀакъикъаталдаги, дица нужер лъикӀлъи гьабулев цонигиясул хӀалтӀи гӀадада хвезабиларо, бихьиназул букӀа, чӀужугӀаданалъул букӀа, щай гурелъул нужер цо-цоял цогидазул наслуялъул чагӀи руго. Аллагьасул рахъалдасан кири хӀисабалда гъоркьан гӀорал чвахулел алзалги руго, Аллагьасда аскӀоб лъикӀаб кириги буго».

لَا يَغُرَّنَّكَ تَقَلُّبُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا فِى الْبِلَادِۗ

lā yagurrannaka taqallubul-lażīna kafarū fil-bilād(i).

ТӀолабго ракьалда капурзабазул (гочунел) хӀаракатчилъиялъ мун гуккуге.

مَتَاعٌ قَلِيْلٌ ۗ ثُمَّ مَأْوٰىهُمْ جَهَنَّمُ ۗوَبِئْسَ الْمِهَادُ

matā‘un qalīl(un), ṡumma ma'wāhum jahannam(u), wa bi'sal-mihād(u).

Гьеб заманаялъ гурони лазат боси гуро, хадуб гьезул тӀадруссин жужахӀ букӀина. КигӀан квешаб рукъ бугеб гьеб.

لٰكِنِ الَّذِيْنَ اتَّقَوْا رَبَّهُمْ لَهُمْ جَنّٰتٌ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُ خٰلِدِيْنَ فِيْهَا نُزُلًا مِّنْ عِنْدِ اللّٰهِ ۗ وَمَا عِنْدَ اللّٰهِ خَيْرٌ لِّلْاَبْرَارِ

lākinil-lażīnattaqau rabbahum lahum jannātun tajrī min taḥtihal-anhāru khālidīna fīhā nuzulam min ‘indillāh(i), wa mā ‘indallāhi khairul lil-abrār(i).

Амма жидерго БетӀергьанасдаса хӀинкъарал чагӀазе – гьезие рукӀина гъоркьан гӀорал чвахулел, Аллагьасул сайигъатлъун абадиялъго гьенир хутӀулел алзал. ТӀадегӀанав чиясе Аллагьасда аскӀоб бугеб жоги лъикӀаб буго.

وَاِنَّ مِنْ اَهْلِ الْكِتٰبِ لَمَنْ يُّؤْمِنُ بِاللّٰهِ وَمَآ اُنْزِلَ اِلَيْكُمْ وَمَآ اُنْزِلَ اِلَيْهِمْ خٰشِعِيْنَ لِلّٰهِ ۙ لَا يَشْتَرُوْنَ بِاٰيٰتِ اللّٰهِ ثَمَنًا قَلِيْلًا ۗ اُولٰۤىِٕكَ لَهُمْ اَجْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ سَرِيْعُ الْحِسَابِ

wa inna min ahlil-kitābi lamay yu'minu billāhi wa mā unzila ilaikum wa mā unzila ilaihim khāsyi‘īna lillāh(i), lā yasytarūna bi'āyātillāhi ṡamanan qalīlā(n), ulā'ika lahum ajruhum ‘inda rabbihim, innallāha sarī‘ul-ḥisāb(i).

Ва хӀакълъунго, агьлу-тӀахьалда гьоркьоса руго Аллагьасдаги, дуде рещтӀараб жоялдаги, жидеде рещтӀараб жоялдаги иман лъурал чагӀи, Аллагьасдехун гьел гӀодоре риччарал рукӀиналъ, гьез Аллагьасул аятазул даран-базар учузаб багьаялда гьабуларелъул. Гьезие кири щвезе буго жидерго БетӀергьанасдасан. ХӀакълъунго, Аллагь цӀакъ хехав вуго жиндирго хӀисаб-суалалда.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوا اصْبِرُوْا وَصَابِرُوْا وَرَابِطُوْاۗ وَاتَّقُوا اللّٰهَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُوْنَ ࣖ

yā ayyuhal-lażīna āmanuṣbirū wa ṣābirū wa rabiṭū, wattaqullāha la‘allakum tufliḥūn(a).

Я, иман лъурал гӀадамал! Сабру гьабе ва дурго сабру щула гьабе ва лъалхъичӀого чӀа (дурго улкаялъул гӀорхъабазда) ва Аллагьасдаса хӀинкъа, дуе талихӀ букӀине.