Q.S Аль-Хашр (اَلْحَشْر) - 24 Одуругларның саны

سَبَّحَ لِلّٰهِ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَمَا فِى الْاَرْضِۚ وَهُوَ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ

sabbaḥa lillāhi mā fis-samāwāti wa mā fil-arḍ(i), wa huwal-‘azīzul-ḥakīm(u).

Дээрде болгаш черде чүү Аллахты алдаржыдып турар; Ол дээрге Эң-не Күштүг, Эң-не Мерген угаанныг-дыр.

هُوَ الَّذِيْٓ اَخْرَجَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا مِنْ اَهْلِ الْكِتٰبِ مِنْ دِيَارِهِمْ لِاَوَّلِ الْحَشْرِۗ مَا ظَنَنْتُمْ اَنْ يَّخْرُجُوْا وَظَنُّوْٓا اَنَّهُمْ مَّانِعَتُهُمْ حُصُوْنُهُمْ مِّنَ اللّٰهِ فَاَتٰىهُمُ اللّٰهُ مِنْ حَيْثُ لَمْ يَحْتَسِبُوْا وَقَذَفَ فِيْ قُلُوْبِهِمُ الرُّعْبَ يُخْرِبُوْنَ بُيُوْتَهُمْ بِاَيْدِيْهِمْ وَاَيْدِى الْمُؤْمِنِيْنَۙ فَاعْتَبِرُوْا يٰٓاُولِى الْاَبْصَارِ

huwal-lażī akhrajal-lażīna kafarū min ahlil-kitābi min diyārihim li'awwalil-ḥasyr(i), mā ẓanantum ay yakhrujū wa ẓannū annahum māni‘atuhum ḥuṣūnuhum minallāhi fa atāhumullāhu min ḥaiṡu lam yaḥtasibū wa qażafa fī qulūbihimur-ru‘ba yukhribūna buyūtahum bi'aidīhim wa aidil-mu'minīn(a), fa‘tabirū yā ulil-abṣār(i).

Бир дугаар үндүр сывыртаашкын үезинде Ном улузунуң аразындан кафирлерни төрээн черлеринден үндүр сывырыпкан кижи ол. Силер оларның үнүп кээр деп бодаваан силер, а оларның чепсектиг черлери оларны (Аллахтың хилинчек-човалаңындан) камгалап шыдаар деп бүзүреп турганнар; Ынчангаш Аллах оларга оларның манавааны талазындан хилинчекти эккелген. Аллах оларның чүректеринге коргуушкунну киирген; ынчалдыр оларның бажыңнарын бодунуң болгаш бүзүрээннерниң холдары-биле үреп турган. Ынчангаш (ол болуушкунну) өөредиг кылдыр хүлээп алыңар, угаанныг чон!

وَلَوْلَآ اَنْ كَتَبَ اللّٰهُ عَلَيْهِمُ الْجَلَاۤءَ لَعَذَّبَهُمْ فِى الدُّنْيَاۗ وَلَهُمْ فِى الْاٰخِرَةِ عَذَابُ النَّارِ

wa lau lā an kataballāhu ‘alaihimul-jalā'a la‘ażżabahum fid-dun-yā, wa lahum fil-ākhirati ‘ażābun-nār(i).

Бир эвес Аллах оларны үндүр сывырыптарын шиитпирлевээн болза, Аллах оларны бо делегейге албан кезедип каар турган. А өлүм соонда олар тамының кеземчезин шыдажып эртер.

ذٰلِكَ بِاَنَّهُمْ شَاۤقُّوا اللّٰهَ وَرَسُوْلَهٗ ۖوَمَنْ يُّشَاۤقِّ اللّٰهَ فَاِنَّ اللّٰهَ شَدِيْدُ الْعِقَابِ

Żālika bi'annahum syāqqullāha wa rasūlah(ū), wa may yusyāqqillāha fa'innallāha syadīdul-‘iqāb(i).

Чүге дизе олар херек кырында Аллахка болгаш Ооң элчизинге удурланып турар. Кым-даа болза Аллахка удурланыр болза, Аллах ону дыка кадыг кезедип каар.

مَا قَطَعْتُمْ مِّنْ لِّيْنَةٍ اَوْ تَرَكْتُمُوْهَا قَاۤىِٕمَةً عَلٰٓى اُصُوْلِهَا فَبِاِذْنِ اللّٰهِ وَلِيُخْزِيَ الْفٰسِقِيْنَ

mā qaṭa‘tum mil līnatin au taraktumūhā qā'imatan ‘alā uṣūlihā fa bi'iżnillāhi wa liyukhziyal-fāsiqīn(a).

Силерниң пальма ыяштар аразынга (кафирлерге хамааржыр) чүнү кезип азы ооң ыяштарынга тургузуп каан чүүлүңерни, ынчан (ол чүүл болур) Аллахтың чөпшээрели-биле; база чүге дээрге Ол бузуттуг улуска базындырыгны бээрин күзеп турар.

وَمَآ اَفَاۤءَ اللّٰهُ عَلٰى رَسُوْلِهٖ مِنْهُمْ فَمَآ اَوْجَفْتُمْ عَلَيْهِ مِنْ خَيْلٍ وَّلَا رِكَابٍ وَّلٰكِنَّ اللّٰهَ يُسَلِّطُ رُسُلَهٗ عَلٰى مَنْ يَّشَاۤءُۗ وَاللّٰهُ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ

wa mā afā'allāhu ‘alā rasūlihī minhum famā aujaftum ‘alaihi min khailiw wa lā rikābiw wa lākinnallāha yusalliṭu rusulahū ‘alā may yasyā'(u), wallāhu ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

А олардан Аллахтың Бодунуң элчизинге берген олча-тывыштарын алырда, силерге аъттар азы тевелер херек чок, ынчалза-даа Аллах Бодунуң элчиннеринге күзээн эрге-чагырганы берген. А Аллах шупту чүвениң кырынга Күчүлүг.

مَآ اَفَاۤءَ اللّٰهُ عَلٰى رَسُوْلِهٖ مِنْ اَهْلِ الْقُرٰى فَلِلّٰهِ وَلِلرَّسُوْلِ وَلِذِى الْقُرْبٰى وَالْيَتٰمٰى وَالْمَسٰكِيْنِ وَابْنِ السَّبِيْلِۙ كَيْ لَا يَكُوْنَ دُوْلَةً ۢ بَيْنَ الْاَغْنِيَاۤءِ مِنْكُمْۗ وَمَآ اٰتٰىكُمُ الرَّسُوْلُ فَخُذُوْهُ وَمَا نَهٰىكُمْ عَنْهُ فَانْتَهُوْاۚ وَاتَّقُوا اللّٰهَ ۗاِنَّ اللّٰهَ شَدِيْدُ الْعِقَابِۘ

mā afā'allāhu ‘alā rasūlihī min ahlil-qurā fa lillāhi wa lir-rasūli wa liżil-qurbā wal-yatāmā wal-masākīni wabnis-sabīl(i), kailā yakūna dūlatam bainal-agniyā'i minkum, wa mā ātākumur-rasūlu fa khużūhu wa mā nahākum ‘anhu fantahū, wattaqullāh(a), innallāha syadīdul-‘iqāb(i).

Аллахтың элээн каш чурттарның чурттакчыларынга Бодунуң элчининге (олдан келген) берген улустуң оорлаан байлаа (фай') Аллахка, элчинге, төрелдеринге (Расул), өскүс уругларга, ядыыларга болгаш аян-чорук кылып чораан улуска турган, ынчангаш ол эртине чүгле силерниң араңарда байлар аразынга тарап чорбас ужурлуг. Элчин чүнү-даа бээр болза, ону хүлээп алыңар. А ол силерге чүнү хоруурун кааптыңар. Аллахтан коргар. Шынап-ла, Аллах дыка кадыг кеземчелиг.

لِلْفُقَرَاۤءِ الْمُهٰجِرِيْنَ الَّذِيْنَ اُخْرِجُوْا مِنْ دِيَارِهِمْ وَاَمْوَالِهِمْ يَبْتَغُوْنَ فَضْلًا مِّنَ اللّٰهِ وَرِضْوَانًا وَّيَنْصُرُوْنَ اللّٰهَ وَرَسُوْلَهٗ ۗ اُولٰۤىِٕكَ هُمُ الصّٰدِقُوْنَۚ

lil-fuqarā'il-muhājirīnal-lażīna ukhrijū min diyārihim wa amwālihim yabtagūna faḍlam minallāhi wa riḍwānaw wa yanṣurūnallāha wa rasūlah(ū), ulā'ika humuṣ-ṣādiqūn(a).

(Олчалар база) ядыы-түреңги улуска хамааржыр, оларны төрээн хоорайларындан үндүр сывырыпкаш, өнчү-хөреңгизин каапкаш, Аллахтан ачы-буянын болгаш (Ооң) өөрүшкүзүн дилеп, (Аллахтың болгаш Ооң элчининиң шажын-чүдүлгезинге) дузалажыр дээш. Олар шын кижилер-дир.

وَالَّذِيْنَ تَبَوَّءُو الدَّارَ وَالْاِيْمَانَ مِنْ قَبْلِهِمْ يُحِبُّوْنَ مَنْ هَاجَرَ اِلَيْهِمْ وَلَا يَجِدُوْنَ فِيْ صُدُوْرِهِمْ حَاجَةً مِّمَّآ اُوْتُوْا وَيُؤْثِرُوْنَ عَلٰٓى اَنْفُسِهِمْ وَلَوْ كَانَ بِهِمْ خَصَاصَةٌ ۗوَمَنْ يُّوْقَ شُحَّ نَفْسِهٖ فَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْمُفْلِحُوْنَۚ

wal-lażīna tabawwa'ud-dāra wal-īmāna min qablihim yuḥibbūna man hājara ilaihim wa lā yajidūna fī ṣudūrihim ḥājatam mimmā ūtū wa yu'ṡirūna ‘alā anfusihim wa lau kāna bihim khaṣāṣah(tun), wa may yūqa syuḥḥa nafsihī fa ulā'ika humul-mufliḥūn(a).

А Медина хоорайны эжелеп алган болгаш оларның (Мухаджиринниң) мурнунда бүзүрээн чон (Ансар), оларның черинге көжүп чорупкан улуска ынак турган. А олар боттарынга берген чүүлдер дээш чүректеринге күзелдерни салбааннар (Мухаджирин); олар база херектиг-даа болза, боттарындан артык (Мухаджиринни) мурнады көрүп турар. А кым бодун чалгаа чоруктан камнап турарыл, ол аас-кежиктиг улус-тур.

وَالَّذِيْنَ جَاۤءُوْ مِنْۢ بَعْدِهِمْ يَقُوْلُوْنَ رَبَّنَا اغْفِرْ لَنَا وَلِاِخْوَانِنَا الَّذِيْنَ سَبَقُوْنَا بِالْاِيْمَانِ وَلَا تَجْعَلْ فِيْ قُلُوْبِنَا غِلًّا لِّلَّذِيْنَ اٰمَنُوْا رَبَّنَآ اِنَّكَ رَءُوْفٌ رَّحِيْمٌ ࣖ

wal-lażīna jā'ū mim ba‘dihim yaqūlūna rabbanagfir lanā wa li'ikhwāninal-lażīna sabaqūnā bil-īmāni wa lā taj‘al fī qulūbinā gillal lil-lażīna āmanū rabbanā innaka ra'ūfur raḥīm(un).

Оларның соонда келген улус (Мухаджирин биле Ансар) олар мынча деп мөргүп турганнар: "О, Дээргивис, бисти болгаш бистиң мурнунда бүзүрээн ха-дуңмавысты өршээ, бүзүрээн улуска хамаарыштыр бистиң чүректеривиске каржы сеткилди оттурба. О, Дээргивис, Шынап-ла, Сен Эң-не Эки, Эң-не Буянныг-дыр сен".

۞ اَلَمْ تَرَ اِلَى الَّذِيْنَ نَافَقُوْا يَقُوْلُوْنَ لِاِخْوَانِهِمُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا مِنْ اَهْلِ الْكِتٰبِ لَىِٕنْ اُخْرِجْتُمْ لَنَخْرُجَنَّ مَعَكُمْ وَلَا نُطِيْعُ فِيْكُمْ اَحَدًا اَبَدًاۙ وَّاِنْ قُوْتِلْتُمْ لَنَنْصُرَنَّكُمْۗ وَاللّٰهُ يَشْهَدُ اِنَّهُمْ لَكٰذِبُوْنَ

alam tara ilal-lażīna nāfaqū yaqūlūna li'ikhwānihimul-lażīna kafarū min ahlil-kitābi la'in ukhrijtum lanakhrujanna ma‘akum wa lā nuṭī‘u fīkum aḥadan abadā(n), wa in qūtiltum lananṣurannakum, wallāhu yasyhadu innahum lakāżibūn(a).

Номнуң чонунуң аразындан бүзүревээн ха-дуңмазынга: «Шынап-ла, силерни үндүр сывырыптар болза, бис силер-биле кады үнүп кээр бис, силер дээш кымга-даа дыңнавас бис, силер-биле тулчуптар болза, силерге албан дузалаар бис» - деп чугаалап турар ийи арынныгларны эскербээн силер бе? Аллах оларның шынап-ла мегечилер деп херечилеп турган.

لَىِٕنْ اُخْرِجُوْا لَا يَخْرُجُوْنَ مَعَهُمْۚ وَلَىِٕنْ قُوْتِلُوْا لَا يَنْصُرُوْنَهُمْۚ وَلَىِٕنْ نَّصَرُوْهُمْ لَيُوَلُّنَّ الْاَدْبَارَۙ ثُمَّ لَا يُنْصَرُوْنَ

la'in ukhrijū lā yakhrujūna ma‘ahum, wa la'in qūtilū lā yanṣurūnahum, wa la'in naṣarūhum layuwallunnal-adbār(a), ṡumma lā yunṣarūn(a).

Шынап-ла, оларны үндүр сывырыптар болза, ийи арынныг улус олар-биле кады үнмес, а бир эвес олар-биле тулчуптар болза; олар аңаа дузалашпас; а олар аңаа дузалажыр-даа болза, олар албан дедир ээп, дедир халдып кээр, ынчан оларга дуза албас.

لَاَنْتُمْ اَشَدُّ رَهْبَةً فِيْ صُدُوْرِهِمْ مِّنَ اللّٰهِ ۗذٰلِكَ بِاَنَّهُمْ قَوْمٌ لَّا يَفْقَهُوْنَ

la'antum asyaddu rahbatan fī ṣudūrihim minallāh(i), żālika bi'annahum qaumul lā yafqahūn(a).

Шынап-ла, оларның чүректеринде силер (мусульманнар) Аллахтан артык коргар силер. Ол дээрге ангыланмас улус боорга ындыг.

لَا يُقَاتِلُوْنَكُمْ جَمِيْعًا اِلَّا فِيْ قُرًى مُّحَصَّنَةٍ اَوْ مِنْ وَّرَاۤءِ جُدُرٍۗ بَأْسُهُمْ بَيْنَهُمْ شَدِيْدٌ ۗ تَحْسَبُهُمْ جَمِيْعًا وَّقُلُوْبُهُمْ شَتّٰىۗ ذٰلِكَ بِاَنَّهُمْ قَوْمٌ لَّا يَعْقِلُوْنَۚ

lā tuqātilūnakum jamī‘an illā fī quram muḥaṣṣanatin au miw warā'i judur(in), ba'suhum bainahum syadīd(un), taḥsabuhum jamī‘aw wa qulūbuhum syattā, żālika bi'annahum qaumul lā ya‘qilūn(a).

Олар силер-биле (кады) быжыглаттынган чурттардан азы хана артында тулчуп шыдавас. Оларның аразында дайзынныг чорук дыка улуг турган. Сагыш-сеткили аңгы-аңгы болза-даа, оларны чаңгыс демниг деп бодаар силер. Ол дээрге ангыланмас улус боорга ындыг.

كَمَثَلِ الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْ قَرِيْبًا ذَاقُوْا وَبَالَ اَمْرِهِمْۚ وَلَهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌۚ

kamaṡalil-lażīna min qablihim qarīban żāqū wabāla amrihim, wa lahum ‘ażābun alīm(un).

(Олар) оларның мурнунда турган улус ышкаш (еврейлер), боттарының кылган үүлгедиглериниң ужундан багай салдарны (үндүр сывырыпканының) көргеннер. А олар аарышкылыг кеземчени алыр.

كَمَثَلِ الشَّيْطٰنِ اِذْ قَالَ لِلْاِنْسَانِ اكْفُرْۚ فَلَمَّا كَفَرَ قَالَ اِنِّيْ بَرِيْۤءٌ مِّنْكَ اِنِّيْٓ اَخَافُ اللّٰهَ رَبَّ الْعٰلَمِيْنَ

kamaṡalisy-syaiṭāni iż qāla lil-insānikfur, falammā kafara qāla innī barī'um minka innī akhāfullāha rabbal-‘ālamīn(a).

(Ийи арынныгларның мегелээшкини) Эрликтиң кижилерге: «Силер бүзүревес силер!» Оон ол кижи кафир апаарга, мынча дээн: «Мен силерден ырап чоруур мен, чүге дээрге мен бүгү делегейлерниң Дээрги-Чаяакчызы Аллахтан коргар мен».

فَكَانَ عَاقِبَتَهُمَآ اَنَّهُمَا فِى النَّارِ خٰلِدَيْنِ فِيْهَاۗ وَذٰلِكَ جَزٰۤؤُا الظّٰلِمِيْنَ ࣖ

fa kāna ‘āqibatahumā annahumā fin-nāri khālidaini fīhā, wa żālika jazā'uẓ-ẓālimīn(a).

Ынчангаш оларның ийизиниң түңнели болза, оларның кайызы-даа тамыже кире бээр, ында мөңгеде. Бузут үүлгедикчилериниң шаңналы ындыг болур.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوا اتَّقُوا اللّٰهَ وَلْتَنْظُرْ نَفْسٌ مَّا قَدَّمَتْ لِغَدٍۚ وَاتَّقُوا اللّٰهَ ۗاِنَّ اللّٰهَ خَبِيْرٌ ۢبِمَا تَعْمَلُوْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanuttaqullāha waltanẓur nafsum mā qaddamat ligad(in), wattaqullāh(a), innallāha khabīrum bimā ta‘malūn(a).

Бүзүрээн улус! Аллахтан коргуп чоруңар, кижи бүрүзү эртенги хүнге (өлүм соонда) кылган чүүлүнче кичээнгейни салзын, база Аллахтан коргуп чоруңар. Шынап-ла, Аллах силерниң кылып турар чүүлдериңерге дыка кичээнгейлиг.

وَلَا تَكُوْنُوْا كَالَّذِيْنَ نَسُوا اللّٰهَ فَاَنْسٰىهُمْ اَنْفُسَهُمْۗ اُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْفٰسِقُوْنَ

wa lā takūnū kal-lażīna nasullāha fa'ansāhum anfusahum, ulā'ika humul-fāsiqūn(a).

Аллахты уттупкан улус ышкаш болбаңар, ынчангаш Аллах оларны боттарын уттуптар кылдыр кылып каар. Бо дээрге каржы улус-тур.

لَا يَسْتَوِيْٓ اَصْحٰبُ النَّارِ وَاَصْحٰبُ الْجَنَّةِۗ اَصْحٰبُ الْجَنَّةِ هُمُ الْفَاۤىِٕزُوْنَ

lā yastawī aṣḥābun-nāri wa aṣḥābul-jannah(ti), aṣḥābul-jannati humul-fā'izūn(a).

Тамының чурттакчылары дээрниң чурттакчылары-биле дөмей эвес; дээрниң чурттакчылары тиилелгени чедип алыр улус-тур.

لَوْ اَنْزَلْنَا هٰذَا الْقُرْاٰنَ عَلٰى جَبَلٍ لَّرَاَيْتَهٗ خَاشِعًا مُّتَصَدِّعًا مِّنْ خَشْيَةِ اللّٰهِ ۗوَتِلْكَ الْاَمْثَالُ نَضْرِبُهَا لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَتَفَكَّرُوْنَ

lau anzalnā hāżal-qur'āna ‘alā jabalil lara'aitahū khāsyi‘am mutaṣaddi‘am min khasy-yatillāh(i), wa tilkal-amṡālu naḍribuhā lin-nāsi la‘allahum yatafakkarūn(a).

Бир эвес Бис бо Коранны дагже дүжүрүптер болзувусса, силер ону Аллахтан коргуп, дүжүп, аңгыланып турарын көрүп каар силер. А Бис бо үлегер домактарны кижилер боданыр кылдыр чогааткан бис.

هُوَ اللّٰهُ الَّذِيْ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَۚ عَالِمُ الْغَيْبِ وَالشَّهَادَةِۚ هُوَ الرَّحْمٰنُ الرَّحِيْمُ

huwallāhul-lażī lā ilāha illā huw(a), ‘ālimul-gaibi wasy-syahādah(ti), huwar-raḥmānur-raḥīm(u).

Ол дээрге Аллах-тыр, Оон өске бурган чок. Көзүлбес болгаш алыс шынны билир Кижи, Эң-не энерелдиг, Эң-не энерелдиг.

هُوَ اللّٰهُ الَّذِيْ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَ ۚ اَلْمَلِكُ الْقُدُّوْسُ السَّلٰمُ الْمُؤْمِنُ الْمُهَيْمِنُ الْعَزِيْزُ الْجَبَّارُ الْمُتَكَبِّرُۗ سُبْحٰنَ اللّٰهِ عَمَّا يُشْرِكُوْنَ

huwallāhul-lażī lā ilāha illā huw(a), al-malikul-quddūsus-salāmul-mu'minul-muhaiminul-‘azīzul-jabbārul-mutakabbir(u), subḥānallāhi ‘ammā yusyrikūn(a).

Ол дээрге Аллах-тыр, Оон өске бурган чок. Махараджа, Эң Ыдыктыг, Эң Чедиишкинниг, Айыыл чок чоруктуң Камгалакчызы, Айыыл чок чоруктуң Камгалакчызы, Эң Күчүлүг, Бүгү-ле Күчүлүг, Бүгү-ле Алдар-алдарлыг Кижи, оларның бот-боттары-биле харылзаалыг чүүлдеринден Аллахка алдар-хүндү болзун.

هُوَ اللّٰهُ الْخَالِقُ الْبَارِئُ الْمُصَوِّرُ لَهُ الْاَسْمَاۤءُ الْحُسْنٰىۗ يُسَبِّحُ لَهٗ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۚ وَهُوَ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ ࣖ

huwallāhul-khāliqul-bāri'ul-muṣawwiru lahul-asmā'ul-ḥusnā, yusabbiḥu lahū mā fis-samāwāti wal-arḍ(i), wa huwal-‘azīzul-ḥakīm(u).

Ол дээрге Чаяап каан, Чаяап каан, Хевирлерни Чаяап каан Аллах-тыр, Ооң чараш аттары бар. Дээрде болгаш черде бүгү чүве Ону алдаржыдып турар. А Ол дээрге Эң-не Күштүг, Эң-не Мерген угаанныг-дыр.