Q.S Ан-Нур (اَلنُّور) - 64 Одуругларның саны

سُوْرَةٌ اَنْزَلْنٰهَا وَفَرَضْنٰهَا وَاَنْزَلْنَا فِيْهَآ اٰيٰتٍۢ بَيِّنٰتٍ لَّعَلَّكُمْ تَذَكَّرُوْنَ

sūratun anzalnāhā wa faraḍnāhā wa anzalnā fīhā āyātim bayyinātil la‘allakum tażakkarūn(a).

(Бо дээрге) бис ону ажыдып, ону (ооң хоойлуларын күүседирин) албан кылып каан сура-дыр, ынчангаш ында тодаргай демдектерни чорудупкан бис, силер сактып алыр силер.

اَلزَّانِيَةُ وَالزَّانِيْ فَاجْلِدُوْا كُلَّ وَاحِدٍ مِّنْهُمَا مِائَةَ جَلْدَةٍ ۖوَّلَا تَأْخُذْكُمْ بِهِمَا رَأْفَةٌ فِيْ دِيْنِ اللّٰهِ اِنْ كُنْتُمْ تُؤْمِنُوْنَ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِۚ وَلْيَشْهَدْ عَذَابَهُمَا طَاۤىِٕفَةٌ مِّنَ الْمُؤْمِنِيْنَ

az-zāniyatu waz-zānī fajlidū kulla wāḥidim minhumā mi'ata jaldah(tan), wa lā ta'khużkum bihimā ra'fatun fī dīnillāhi in kuntum tu'minūna billāhi wal-yaumil-ākhir(i), walyasyhad ‘ażābahumā ṭā'ifatum minal-mu'minīn(a).

Бир эвес силер Аллахка болгаш Сөөлгү Хүнге бүзүрээр болзуңарза, оларның кайызын-даа чүс-чүс соктап кааптыңар, оларның кээргээчел чоруу силерни Аллахтың шажын-чүдүлгезинге шаптыктавазын. Бүзүрээннерниң бөлүү оларның кеземчезин херечилеп көрзүн.

اَلزَّانِيْ لَا يَنْكِحُ اِلَّا زَانِيَةً اَوْ مُشْرِكَةً ۖوَّالزَّانِيَةُ لَا يَنْكِحُهَآ اِلَّا زَانٍ اَوْ مُشْرِكٌ ۚوَحُرِّمَ ذٰلِكَ عَلَى الْمُؤْمِنِيْنَ

az-zānī lā yankiḥu illā zāniyatan au musyrikah(tan), waz-zāniyatu lā yankiḥuhā illā zānin au musyrik(un), wa ḥurrima żālika ‘alal-mu'minīn(a).

Самыыраан херээжен кижи самыыраан азы хөй бурганнарлыг кижиден өске кадай албас ужурлуг; а самыыраан херээжен кижи самыыраан азы хөй бурганнарлыг кижиден өске кадай албас ужурлуг; а ол чүүл бүзүрээн улуска хоруглуг.

وَالَّذِيْنَ يَرْمُوْنَ الْمُحْصَنٰتِ ثُمَّ لَمْ يَأْتُوْا بِاَرْبَعَةِ شُهَدَاۤءَ فَاجْلِدُوْهُمْ ثَمٰنِيْنَ جَلْدَةً وَّلَا تَقْبَلُوْا لَهُمْ شَهَادَةً اَبَدًاۚ وَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْفٰسِقُوْنَ ۙ

wal-lażīna yarmūnal-muḥṣanāti ṡumma lam ya'tū bi'arba‘ati syuhadā'a fajlidūhum ṡamānīna jaldataw wa lā taqbalū lahum syahādatan abadā(n), wa ulā'ika humul-fāsiqūn(a).

Арыг-силиг херээжен улусту буруудадып тургаш, дөрт херечини эккелбейн турар улус оларны сес чүс соктап кааптар база оларның херечилелин кажан-даа хүлээп албас. Бо дээрге бузуттуг улус-тур;

اِلَّا الَّذِيْنَ تَابُوْا مِنْۢ بَعْدِ ذٰلِكَ وَاَصْلَحُوْاۚ فَاِنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

illal-lażīna tābū mim ba‘di żālika wa aṣlaḥū, fa innallāha gafūrur raḥīm(un).

ооң соонда бачыттарын миннип, боттарын эде көөр улустан өске, ынчан, шынап-ла, Аллах өршээлдиг, энерелдиг.

وَالَّذِيْنَ يَرْمُوْنَ اَزْوَاجَهُمْ وَلَمْ يَكُنْ لَّهُمْ شُهَدَاۤءُ اِلَّآ اَنْفُسُهُمْ فَشَهَادَةُ اَحَدِهِمْ اَرْبَعُ شَهٰدٰتٍۢ بِاللّٰهِ ۙاِنَّهٗ لَمِنَ الصّٰدِقِيْنَ

wal-lażīna yarmūna azwājahum wa lam yakul lahum syuhadā'u illā anfusuhum fa syahādatu aḥadihim arba‘u syahādātim billāh(i), innahū laminaṣ-ṣādiqīn(a).

Кадайларын өске херечилер чок-даа болза, кадайларын буруудадып турар улус, кижи бүрүзүнүң херечилели дөрт катап Аллахтың ады-биле даңгыраглап турары болур, шынап-ла, ол шынны чугаалап турар улустуң бирээзи-дир.

وَالْخَامِسَةُ اَنَّ لَعْنَتَ اللّٰهِ عَلَيْهِ اِنْ كَانَ مِنَ الْكٰذِبِيْنَ

wal-khāmisatu anna la‘natallāhi ‘alaihi in kāna minal-kāżibīn(a).

А беш дугаары (даңгыраа) болза, бир эвес ол мегечилерниң бирээзи болза, Аллахтың каргыжы аңаа дүжер.

وَيَدْرَؤُا عَنْهَا الْعَذَابَ اَنْ تَشْهَدَ اَرْبَعَ شَهٰدٰتٍۢ بِاللّٰهِ اِنَّهٗ لَمِنَ الْكٰذِبِيْنَ ۙ

wa yadra'u ‘anhal-‘ażāba an tasyhada arba‘a syahādātim billāhi innahū laminal-kāżibīn(a).

А бир эвес кадай кижи мегечилерниң бирээзи мен деп Аллахтың ады-биле дөрт катап даңгыраглаар болза, кеземчеден чайлаар.

وَالْخَامِسَةَ اَنَّ غَضَبَ اللّٰهِ عَلَيْهَآ اِنْ كَانَ مِنَ الصّٰدِقِيْنَ

wal-khāmisata anna gaḍaballāhi ‘alaihā in kāna minaṣ-ṣādiqīn(a).

а беш дугаарында (даңгырак) Аллахтың килеңи ооң (кадайынга) дүжер, бир эвес ол (ооң ашаа) шынын чугаалаан улустуң бирээзи болза.

وَلَوْلَا فَضْلُ اللّٰهِ عَلَيْكُمْ وَرَحْمَتُهٗ وَاَنَّ اللّٰهَ تَوَّابٌ حَكِيْمٌ ࣖ

wa lau lā faḍlullāhi ‘alaikum wa raḥmatuhū wa annallāha tawwābun ḥakīm(un).

Бир эвес силерге хамаарыштыр Аллахтың авыралы болгаш энерели эвес болза (бергелерге таваржыр силер). Шынап-ла, Аллах дээрге Эң-не хүлээп алыр, Эң-не мерген угаанныг.

اِنَّ الَّذِيْنَ جَاۤءُوْ بِالْاِفْكِ عُصْبَةٌ مِّنْكُمْۗ لَا تَحْسَبُوْهُ شَرًّا لَّكُمْۗ بَلْ هُوَ خَيْرٌ لَّكُمْۗ لِكُلِّ امْرِئٍ مِّنْهُمْ مَّا اكْتَسَبَ مِنَ الْاِثْمِۚ وَالَّذِيْ تَوَلّٰى كِبْرَهٗ مِنْهُمْ لَهٗ عَذَابٌ عَظِيْمٌ

innal-lażīna jā'ū bil-ifki ‘uṣbatum minkum, lā taḥsabūhu syarral lakum, bal huwa khairul lakum, likullimri'im minhum maktasaba minal-iṡm(i), wal-lażī tawallā kibrahū minhum lahū ‘ażābun ‘aẓīm(un).

Шынап-ла, меге медээ дамчыдып турар улус силерниң бөлүүңерден (база). Медээни силерге багай деп бодаваңар, херек кырында ол силерге эки-дир. Оларның кайызы-даа кылган бачыттары дээш өжээн негеп алыр. Оларның аразындан кым эң хөй үлүүн алыр болза, ол база улуг кеземче алыр.

لَوْلَآ اِذْ سَمِعْتُمُوْهُ ظَنَّ الْمُؤْمِنُوْنَ وَالْمُؤْمِنٰتُ بِاَنْفُسِهِمْ خَيْرًاۙ وَّقَالُوْا هٰذَآ اِفْكٌ مُّبِيْنٌ

lau lā iż sami‘tumūhu ẓannal-mu'minūna wal-mu'minātu bi'anfusihim khairā(n), wa qālū hāżā ifkum mubīn(un).

Чүге бүзүрээннер болгаш бүзүрээн улус боттарын эки деп бодавас силер, кажан силер меге медээ дыңнааш, "Бо дээрге (медээ) шын меге-дир" деп турар силер.

لَوْلَا جَاۤءُوْ عَلَيْهِ بِاَرْبَعَةِ شُهَدَاۤءَۚ فَاِذْ لَمْ يَأْتُوْا بِالشُّهَدَاۤءِ فَاُولٰۤىِٕكَ عِنْدَ اللّٰهِ هُمُ الْكٰذِبُوْنَ

lau lā jā'ū ‘alaihi bi'arba‘ati syuhadā'(a), fa iż lam ya'tū bisy-syuhadā'i fa ulā'ika ‘indallāhi humul-kāżibūn(a).

Чүге олар (буруудадыкчылар) дөрт херечилиг келбээнил? Олар херечилер эккелбээн болгаш, Аллахтың мурнунга олар мегечилер-дир.

وَلَوْلَا فَضْلُ اللّٰهِ عَلَيْكُمْ وَرَحْمَتُهٗ فِى الدُّنْيَا وَالْاٰخِرَةِ لَمَسَّكُمْ فِيْ مَآ اَفَضْتُمْ فِيْهِ عَذَابٌ عَظِيْمٌ

wa lau lā faḍlullāhi ‘alaikum wa raḥmatuhū fid-dun-yā wal-ākhirati lamassakum fīmā afaḍtum fīhi ‘ażābun ‘aẓīm(un).

Бир эвес Аллахтың силерге бо делегейде болгаш ооң соонда энерелдиг чоруу болгаш энерелдиг чоруу эвес болза, силерниң ол дугайында чугаалап турарыңар дээш (меге медээлер) улуг кеземчеге таваржыр турган силер.

اِذْ تَلَقَّوْنَهٗ بِاَلْسِنَتِكُمْ وَتَقُوْلُوْنَ بِاَفْوَاهِكُمْ مَّا لَيْسَ لَكُمْ بِهٖ عِلْمٌ وَّتَحْسَبُوْنَهٗ هَيِّنًاۙ وَّهُوَ عِنْدَ اللّٰهِ عَظِيْمٌ ۚ

iż talaqqaunahū bi'alsinatikum wa taqūlūna bi'afwāhikum mā laisa lakum bihī ‘ilmuw wa taḥsabūnahū hayyinā(n), wa huwa ‘indallāhi ‘aẓīm(un).

(Сактып келиңер) кажан силер аас-дылдан аас-биле (меге медээлер) ап, аас-биле бичии-даа билбес чүүлүңерни чугаалап, ону чүве-даа болза, Аллахтың мурнунга улуг айтырыг-даа болза, чүве-дир деп санап турган силер.

وَلَوْلَآ اِذْ سَمِعْتُمُوْهُ قُلْتُمْ مَّا يَكُوْنُ لَنَآ اَنْ نَّتَكَلَّمَ بِهٰذَاۖ سُبْحٰنَكَ هٰذَا بُهْتَانٌ عَظِيْمٌ

wa lau lā iż sami‘tumūhu qultum mā yakūnu lanā an natakallama bihāżā, subḥānaka hāżā buhtānun ‘aẓīm(un).

А силер ону дыңнааш, чүге: "Бистиң бо дугайында чугаалажыры таарымча чок. Силерге алдар, бо дээрге улуг меге-дир" деп чугаалавас силер.

يَعِظُكُمُ اللّٰهُ اَنْ تَعُوْدُوْا لِمِثْلِهٖٓ اَبَدًا اِنْ كُنْتُمْ مُّؤْمِنِيْنَ ۚ

ya‘iẓukumullāhu an ta‘ūdū limiṡlihī abadan in kuntum mu'minīn(a).

Бир эвес силер бүзүрээн болзуңарза, Аллах силерни кезээ мөңгеде ынчаар катаптаваңар деп сагындырып турар.

وَيُبَيِّنُ اللّٰهُ لَكُمُ الْاٰيٰتِۗ وَاللّٰهُ عَلِيْمٌ حَكِيْمٌ

wa yubayyinullāhu lakumul-āyāt(i), wallāhu ‘alīmun ḥakīm(un).

а Аллах силерге (Бодунуң) шүлүктерин тайылбырлап бээр. А Аллах дээрге Бүгү-ле чүвени билир, Бүгү-ле Мерген угаанныг-дыр.

اِنَّ الَّذِيْنَ يُحِبُّوْنَ اَنْ تَشِيْعَ الْفَاحِشَةُ فِى الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌۙ فِى الدُّنْيَا وَالْاٰخِرَةِۗ وَاللّٰهُ يَعْلَمُ وَاَنْتُمْ لَا تَعْلَمُوْنَ

innal-lażīna yuḥibbūna an tasyī‘al-fāḥisyatu fil-lażīna āmanū lahum ‘ażābun alīm(un), fid-dun-yā wal-ākhirah(ti), wallāhu ya‘lamu wa antum lā ta‘lamūn(a).

Шынап-ла, ындыг чүдек-бужар үүлгедиглерни (меге медээлерни) бүзүрээн улус аразынга тарадырын күзээр улус бо өртемчейге-даа, өске делегейге-даа аарышкылыг кеземчени алыр. Аллах билир, а силер билбес силер.

وَلَوْلَا فَضْلُ اللّٰهِ عَلَيْكُمْ وَرَحْمَتُهٗ وَاَنَّ اللّٰهَ رَءُوْفٌ رَّحِيْمٌ ࣖ

wa lau lā faḍlullāhi ‘alaikum wa raḥmatuhū wa annallāha ra'ūfur raḥīm(un).

Бир эвес силерге Аллахтың авыралы болгаш энерелдиг чоруу эвес болза (силерге улуг кеземче таваржыр турган). Шынап-ла, Аллах дээрге Эң-не энерелдиг, Эң-не энерелдиг-дир.

۞ يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَتَّبِعُوْا خُطُوٰتِ الشَّيْطٰنِۗ وَمَنْ يَّتَّبِعْ خُطُوٰتِ الشَّيْطٰنِ فَاِنَّهٗ يَأْمُرُ بِالْفَحْشَاۤءِ وَالْمُنْكَرِۗ وَلَوْلَا فَضْلُ اللّٰهِ عَلَيْكُمْ وَرَحْمَتُهٗ مَا زَكٰى مِنْكُمْ مِّنْ اَحَدٍ اَبَدًاۙ وَّلٰكِنَّ اللّٰهَ يُزَكِّيْ مَنْ يَّشَاۤءُۗ وَاللّٰهُ سَمِيْعٌ عَلِيْمٌ

yā ayyuhal-lażīna āmanū lā tattabi‘ū khuṭuwātisy-syaiṭān(i), wa may yattabi‘ khuṭuwātisy-syaiṭāni fa innahū ya'muru bil-faḥsyā'i wal-munkar(i), wa lau lā faḍlullāhi ‘alaikum wa raḥmatuhū mā zakā minkum min aḥadin abadā(n), wa lākinnallāha yuzakkī may yasyā'(u), wallāhu samī‘un ‘alīm(un).

Бүзүрээн улус! Эрликтиң базымнарын эдербе. Кым эрликтиң изин эдерип чоруур болза, ол (эрлик) каржы-дошкун болгаш каржы-дошкун үүлгедиглерни дужаап турар. Бир эвес силерге хамаарыштыр Аллахтың авыралы болгаш өршээл чок турган болза, силерниң кайыңар-даа кезээ мөңгеде арыг болбас турган (бо каржы болгаш каржы үүлгедиглерден), ынчалза-даа Аллах кымны күзээнил, ону арыглаар. А Аллах шупту чүвени дыңнаар, шупту чүвени билир.

وَلَا يَأْتَلِ اُولُو الْفَضْلِ مِنْكُمْ وَالسَّعَةِ اَنْ يُّؤْتُوْٓا اُولِى الْقُرْبٰى وَالْمَسٰكِيْنَ وَالْمُهٰجِرِيْنَ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ ۖوَلْيَعْفُوْا وَلْيَصْفَحُوْاۗ اَلَا تُحِبُّوْنَ اَنْ يَّغْفِرَ اللّٰهُ لَكُمْ ۗوَاللّٰهُ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

wa lā ya'tali ulul-faḍli minkum was-sa‘ati ay yu'tū ulil-qurbā wal-masākīna wal-muhājirīna fī sabīlillāh(i), wal ya‘fū wal yaṣfaḥū, alā tuḥibbūna ay yagfirallāhu lakum, wallāhu gafūrur raḥīm(un).

Силерниң араңарда ажыктыг болгаш арга-шинектиг улус төрелдеринге, ядыыларга болгаш Аллахтың оруу-биле көжүп чоруур улуска дузалашпас мен деп даңгыраглавас кылдыр, олар өршээп, шыдамык болзун. Аллахтың силерни өршээп турары силерге таарышпас-тыр бе? А Аллах өршээлдиг, энерелдиг.

اِنَّ الَّذِيْنَ يَرْمُوْنَ الْمُحْصَنٰتِ الْغٰفِلٰتِ الْمُؤْمِنٰتِ لُعِنُوْا فِى الدُّنْيَا وَالْاٰخِرَةِۖ وَلَهُمْ عَذَابٌ عَظِيْمٌ ۙ

innal-lażīna yarmūnal-muḥṣanātil-gāfilātil-mu'mināti lu‘inū fid-dun-yā wal-ākhirah(ti), wa lahum ‘ażābun ‘aẓīm(un).

Шынап-ла, арыг-силиг, кичээнгей чок болгаш бүзүрээн херээженнерни (самыын-садыыр чорук дээш) буруудадып турар улус бо делегейде болгаш ахиретте каргаттынган, оларга коргунчуг кеземче таваржыр,

يَّوْمَ تَشْهَدُ عَلَيْهِمْ اَلْسِنَتُهُمْ وَاَيْدِيْهِمْ وَاَرْجُلُهُمْ بِمَا كَانُوْا يَعْمَلُوْنَ

yauma tasyhadu ‘alaihim alsinatuhum wa aidīhim wa arjuluhum bimā kānū ya‘malūn(a).

оларның дыл-домаа, холдары болгаш буттары оларның кылып чораан чүүлдерин херечилептер хүнде.

يَوْمَىِٕذٍ يُّوَفِّيْهِمُ اللّٰهُ دِيْنَهُمُ الْحَقَّ وَيَعْلَمُوْنَ اَنَّ اللّٰهَ هُوَ الْحَقُّ الْمُبِيْنُ

yauma'iżiy yuwaffīhimullāhu dīnahumul-ḥaqqa wa ya‘lamūna annallāha huwal-ḥaqqul-mubīn(u).

Ол хүнде Аллах оларның чөптүг өжээнин күүседир, олар Аллах дээрге Алыс Шын, Алыс Шынның Эң Тодазы деп билип алыр.

اَلْخَبِيْثٰتُ لِلْخَبِيْثِيْنَ وَالْخَبِيْثُوْنَ لِلْخَبِيْثٰتِۚ وَالطَّيِّبٰتُ لِلطَّيِّبِيْنَ وَالطَّيِّبُوْنَ لِلطَّيِّبٰتِۚ اُولٰۤىِٕكَ مُبَرَّءُوْنَ مِمَّا يَقُوْلُوْنَۗ لَهُمْ مَّغْفِرَةٌ وَّرِزْقٌ كَرِيْمٌ ࣖ

al-khabīṡātu lil-khabīṡīna wal-khabīṡūna lil-khabīṡāt(i), waṭ-ṭayyibātu liṭ-ṭayyibīna waṭ-ṭayyibūna liṭ-ṭayyibāt(i), ulā'ika mubarra'ūna mimmā yaqūlūn(a), lahum magfiratuw wa rizqun karīm(un).

Бузуттуг херээженнер дээрге бужар эрлерге, а бужар эрлер дээрге бужар херээженнерге, а эки херээженнер дээрге эки эрлерге, а эки эрлер дээрге эки херээженнерге. Олар улустуң оларны буруудадып турар чүүлдеринден арыг. Оларга өршээл болгаш өндүр улуг хандырылга (Дываажаң) болур.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَدْخُلُوْا بُيُوْتًا غَيْرَ بُيُوْتِكُمْ حَتّٰى تَسْتَأْنِسُوْا وَتُسَلِّمُوْا عَلٰٓى اَهْلِهَاۗ ذٰلِكُمْ خَيْرٌ لَّكُمْ لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُوْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanū lā tadkhulū buyūtan gaira buyūtikum ḥattā tasta'nisū wa tusallimū ‘alā ahlihā, żālikum khairul lakum la‘allakum tażakkarūn(a).

Бүзүрээн улус! Бодуңарның бажыңыңардан өске бажыңнарже чөпшээрел айтырып, чурттакчылары-биле мендилешпээн шаанда кирбеңер. Ол силерге эки-дир, сактып алырыңарга.

فَاِنْ لَّمْ تَجِدُوْا فِيْهَآ اَحَدًا فَلَا تَدْخُلُوْهَا حَتّٰى يُؤْذَنَ لَكُمْ وَاِنْ قِيْلَ لَكُمُ ارْجِعُوْا فَارْجِعُوْا هُوَ اَزْكٰى لَكُمْ ۗوَاللّٰهُ بِمَا تَعْمَلُوْنَ عَلِيْمٌ

fa illam tajidū fīhā aḥadan falā tadkhulūhā ḥattā yu'żana lakum wa in qīla lakumurji‘ū farji‘ū huwa azkā lakum, wallāhu bimā ta‘malūna ‘alīm(un).

А бир эвес иштинден кым-даа тыппас болза, ынчан чөпшээрел албаан шаанда кирбеңер. Бир эвес силерге: «Эглип кел!» Ынчангаш эглип келиңер. Ол силерге арыг-дыр, а Аллах силерниң кылып турар чүүлүңерни шуптузун билир.

لَيْسَ عَلَيْكُمْ جُنَاحٌ اَنْ تَدْخُلُوْا بُيُوْتًا غَيْرَ مَسْكُوْنَةٍ فِيْهَا مَتَاعٌ لَّكُمْۗ وَاللّٰهُ يَعْلَمُ مَا تُبْدُوْنَ وَمَا تَكْتُمُوْنَ

laisa ‘alaikum junāḥun an tadkhulū buyūtan gaira maskūnatin fīhā matā‘ul lakum, wallāhu ya‘lamu mā tubdūna wa mā taktumūn(a).

Силерниң сонуургалыңар бар ээн бажыңче кире бээриңерге бачыт чок; Силерниң чүнү ажыдып, чүнү чажырып турарыңарны Аллах билир.

قُلْ لِّلْمُؤْمِنِيْنَ يَغُضُّوْا مِنْ اَبْصَارِهِمْ وَيَحْفَظُوْا فُرُوْجَهُمْۗ ذٰلِكَ اَزْكٰى لَهُمْۗ اِنَّ اللّٰهَ خَبِيْرٌۢ بِمَا يَصْنَعُوْنَ

qul lil-mu'minīna yaguḍḍū min abṡārihim wa yaḥfaẓū furūjahum, żālika azkā lahum, innallāha khabīrum bimā yaṣna‘ūn(a).

Бүзүрээн улуска чугаала: олар карактарын болгаш арын-шырайын камназын; ынчаар болза, оларга арыг болур. Шынап-ла, Аллах оларның кылып турар чүүлдерин шуптузун билир.

وَقُلْ لِّلْمُؤْمِنٰتِ يَغْضُضْنَ مِنْ اَبْصَارِهِنَّ وَيَحْفَظْنَ فُرُوْجَهُنَّ وَلَا يُبْدِيْنَ زِيْنَتَهُنَّ اِلَّا مَا ظَهَرَ مِنْهَا وَلْيَضْرِبْنَ بِخُمُرِهِنَّ عَلٰى جُيُوْبِهِنَّۖ وَلَا يُبْدِيْنَ زِيْنَتَهُنَّ اِلَّا لِبُعُوْلَتِهِنَّ اَوْ اٰبَاۤىِٕهِنَّ اَوْ اٰبَاۤءِ بُعُوْلَتِهِنَّ اَوْ اَبْنَاۤىِٕهِنَّ اَوْ اَبْنَاۤءِ بُعُوْلَتِهِنَّ اَوْ اِخْوَانِهِنَّ اَوْ بَنِيْٓ اِخْوَانِهِنَّ اَوْ بَنِيْٓ اَخَوٰتِهِنَّ اَوْ نِسَاۤىِٕهِنَّ اَوْ مَا مَلَكَتْ اَيْمَانُهُنَّ اَوِ التّٰبِعِيْنَ غَيْرِ اُولِى الْاِرْبَةِ مِنَ الرِّجَالِ اَوِ الطِّفْلِ الَّذِيْنَ لَمْ يَظْهَرُوْا عَلٰى عَوْرٰتِ النِّسَاۤءِ ۖوَلَا يَضْرِبْنَ بِاَرْجُلِهِنَّ لِيُعْلَمَ مَا يُخْفِيْنَ مِنْ زِيْنَتِهِنَّۗ وَتُوْبُوْٓا اِلَى اللّٰهِ جَمِيْعًا اَيُّهَ الْمُؤْمِنُوْنَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُوْنَ

wa qul lil-mu'mināti yagḍuḍna min abṡārihinna wa yaḥfaẓna furūjahunna wa lā yubdīna zīnatahunna illā mā ẓahara minhā walyaḍribna bikhumurihinna ‘alā juyūbihinn(a), wa lā yubdīna zīnatahunna illā libu‘ūlatihinna au ābā'ihinna au abnā'ihinna au abnā'i bu‘ūlatihinna au ikhwānihinna au banī ikhwānihinna au nisā'ihinna au mā malakat aimānuhunna awit-tābi‘īna gairi ulil-irbati minar-rijāli awiṭ-ṭiflil-lażīna lam yaẓharū ‘alā ‘aurātin-nisā'(i), wa lā yaḍribna bi'arjulihinna liyu‘lama mā yukhfīna min zīnatihinn(a), wa tūbū ilallāhi jamī‘an ayyuhal-mu'minūna la‘allakum tufliḥūn(a).

Бүзүрээн херээжен улуска көрүжүн дүжүрүп, арын-нүүрүн кадагалап, каасталгаларын (чаңчылчаан) көстүп турар чүүлдерден өске ажытпазын чугаалаңар. Олар боттарының каасталгаларын (хууда кезектерин) чүгле ашактарынга, азы адаларынга, азы ашактарының адаларынга, азы оолдарынга, азы ашактарының оолдарынга, азы акыларынга, азы акыларының оолдарынга, азы угбаларының оолдарынга, азы мусульманнарынга, азы кулдарынга, азы оларның кулдарынга азы кулдарынга азы боттарының каасталгаларын ажытпас ужурлуг. (улуг назылыг) (херээжен улуска) күзел чок эр чалчалар, азы кыс кижиниң мага-бодун билбес уруглар. Олар боттарының каасталгаларындан чүнү чажырып турарын илередир дээш, буттарын теппезин. Бүзүрээн улус, чедиишкинниг болур дизе, Аллахка бачыттарын миннип көрүңер. Силерниң араңарда ам-даа өгленмээн улусту, эр болгаш херээжен чалчаларыңарга төлептиг улусту өгленип алыңар. Бир эвес олар ядыы болза, Аллах оларны Бодунуң авыралы-биле күштелдирер. А Аллах дээрге бүгү чүвени шыгжап турар (Ооң белээ), бүгү чүвени билир.

وَاَنْكِحُوا الْاَيَامٰى مِنْكُمْ وَالصّٰلِحِيْنَ مِنْ عِبَادِكُمْ وَاِمَاۤىِٕكُمْۗ اِنْ يَّكُوْنُوْا فُقَرَاۤءَ يُغْنِهِمُ اللّٰهُ مِنْ فَضْلِهٖۗ وَاللّٰهُ وَاسِعٌ عَلِيْمٌ

wa ankiḥul-ayāmā minkum waṣ-ṣāliḥīna min ‘ibādikum wa imā'ikum, iy yakūnū fuqarā'a yugnihimullāhu min faḍlih(ī), wallāhu wāsi‘un ‘alīm(un).

А өгленип шыдавас улус, Аллах оларга Бодунуң авыралы-биле арганы бээрге чедир, боттарының арыг-силиин кадагалап чоруур ужурлуг. Бир эвес силерниң чалчаларыңар керээ (хосталга) күзеп турар болза, олар-биле керээ чарып алыр ужурлуг силер, бир эвес оларда эки чүүлдер бар деп билир болзуңарза, оларга Аллахтың силерге берген эртинелериниң чамдыызын бээр ужурлуг силер. Кыс чалчаларыңарны самыыраарынче албадаваңар, а олар боттары арыг-силиг чорукту күзеп турар, чүге дээрге силер бо делегейниң ажыл-херээн дилеп чоруур силер. Кым-даа оларны албадаптар болза, оларны албадапкан соонда, Аллах өршээлдиг, энерелдиг (оларга) болур.

وَلْيَسْتَعْفِفِ الَّذِيْنَ لَا يَجِدُوْنَ نِكَاحًا حَتّٰى يُغْنِيَهُمُ اللّٰهُ مِنْ فَضْلِهٖ ۗوَالَّذِيْنَ يَبْتَغُوْنَ الْكِتٰبَ مِمَّا مَلَكَتْ اَيْمَانُكُمْ فَكَاتِبُوْهُمْ اِنْ عَلِمْتُمْ فِيْهِمْ خَيْرًا وَّاٰتُوْهُمْ مِّنْ مَّالِ اللّٰهِ الَّذِيْٓ اٰتٰىكُمْ ۗوَلَا تُكْرِهُوْا فَتَيٰتِكُمْ عَلَى الْبِغَاۤءِ اِنْ اَرَدْنَ تَحَصُّنًا لِّتَبْتَغُوْا عَرَضَ الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا ۗوَمَنْ يُّكْرِهْهُّنَّ فَاِنَّ اللّٰهَ مِنْۢ بَعْدِ اِكْرَاهِهِنَّ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

walyasta‘fifil-lażīna lā yajidūna nikāḥan ḥattā yugniyahumullāhu min faḍlih(ī), wal-lażīna yabtagūnal-kitāba mimmā malakat aimānukum fa kātibūhum in ‘alimtum fīhim khairaw wa ātūhum mim mālillāhil-lażī ātākum, wa lā tukrihū fatayātikum ‘alal-bigā'i in aradna taḥaṣṣunal litabtagū ‘araḍal-ḥayātid-dun-yā, wa may yukrihhunna fa innallāha mim ba‘di ikrāhihinna gafūrur raḥīm(un).

Шынап-ла, бис силерге тайылбырны болгаш силерниң мурнуңарда чораан улустуң чижектерин болгаш чүдүлгелиг улуска өөредиг кылдыр шүлүктерни дамчыдып берген бис.

وَلَقَدْ اَنْزَلْنَآ اِلَيْكُمْ اٰيٰتٍ مُّبَيِّنٰتٍ وَّمَثَلًا مِّنَ الَّذِيْنَ خَلَوْا مِنْ قَبْلِكُمْ وَمَوْعِظَةً لِّلْمُتَّقِيْنَ ࣖ

wa laqad anzalnā ilaikum āyātim mubayyinātiw wa maṡalam minal-lażīna khalau min qablikum wa mau‘iẓatal lil-muttaqīn(a).

Дээрге болгаш черге чырык бээр Аллах. Ооң чырыының дугайында угаадыглыг чугаа кирбес оңгар ышкаш, ооң иштинде улуг чырыткы бар. Чырыткы шил трубкада турган (а) шил трубка чылбыртып турар сылдыс ышкаш, ону йөрээлдиг ыяштың үзү-биле чырыдып турган, (тодаргайлаарга) мурнуу-даа, соңгу-даа чүкте үнмес оливка ыяжы, ооң үзү (чаңгыс) отка дегбээн-даа болза, чырыдып турар. Чырык кырынга чырык (каът-каът), Аллах Бодунуң чырыын күзээн улуска угландырар, а Аллах кижилерге үлегер домактарны чугаалап бээр. А Аллах шупту чүвени билир.

۞ اَللّٰهُ نُوْرُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ مَثَلُ نُوْرِهٖ كَمِشْكٰوةٍ فِيْهَا مِصْبَاحٌۗ اَلْمِصْبَاحُ فِيْ زُجَاجَةٍۗ اَلزُّجَاجَةُ كَاَنَّهَا كَوْكَبٌ دُرِّيٌّ يُّوْقَدُ مِنْ شَجَرَةٍ مُّبٰرَكَةٍ زَيْتُوْنَةٍ لَّا شَرْقِيَّةٍ وَّلَا غَرْبِيَّةٍۙ يَّكَادُ زَيْتُهَا يُضِيْۤءُ وَلَوْ لَمْ تَمْسَسْهُ نَارٌۗ نُوْرٌ عَلٰى نُوْرٍۗ يَهْدِى اللّٰهُ لِنُوْرِهٖ مَنْ يَّشَاۤءُۗ وَيَضْرِبُ اللّٰهُ الْاَمْثَالَ لِلنَّاسِۗ وَاللّٰهُ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيْمٌ ۙ

allāhu nūrus-samāwāti wal-arḍ(i), maṡalu nūrihī kamisykātin fīhā miṣbāḥ(un), al-miṣbāḥu fī zujājah(tin), az-zujājatu ka'annahā kaukabun durriyyuy yūqadu min syajaratim mubārakatin zaitūnatil lā syarqiyyatiw wa lā garbiyyah(tin), yakādu zaituhā yuḍī'u wa lau lam tamsashu nār(un), nūrun ‘alā nūr(in), yahdillāhu linūrihī may yasyā'(u), wa yaḍribullāhul-amṡāla lin-nās(i), wallāhu bikulli syai'in ‘alīm(un).

(Ол чырык) бажыңнарда, ында Аллах Бодунуң адын алдаржыдар болгаш адаар кылдыр дужааган, ында Ооң адын эртен-кежээ алдаржыдар (ыдыктыг) кылдыр,

فِيْ بُيُوْتٍ اَذِنَ اللّٰهُ اَنْ تُرْفَعَ وَيُذْكَرَ فِيْهَا اسْمُهٗۙ يُسَبِّحُ لَهٗ فِيْهَا بِالْغُدُوِّ وَالْاٰصَالِ ۙ

fī buyūtin ażinallāhu an turfa‘a wa yużkara fīhasmuh(ū), yusabbiḥu lahū fīhā bil-guduwwi wal-āṣāl(i).

Аллахты сактып, мөргүлдер кылып, закат төлээринден садыг-саарылга болгаш садып-саарылгадан ойталаваан кижилер. Олар чүректериниң болгаш карактарының шимчеп каар хүнүнден (Суд хүнүнден) коргар.

رِجَالٌ لَّا تُلْهِيْهِمْ تِجَارَةٌ وَّلَا بَيْعٌ عَنْ ذِكْرِ اللّٰهِ وَاِقَامِ الصَّلٰوةِ وَاِيْتَاۤءِ الزَّكٰوةِ ۙيَخَافُوْنَ يَوْمًا تَتَقَلَّبُ فِيْهِ الْقُلُوْبُ وَالْاَبْصَارُ ۙ

rijālul lā tulhīhim tijāratuw wa lā bai‘un ‘an żikrillāhi wa iqāmiṣ-ṣalāti wa ītā'iz-zakāh(ti), yakhāfūna yauman tataqallabu fīhil-qulūbu wal-abṣār(u).

(олар ынчаар кылганнар) Аллах оларны кылган чүүлдеринден артык эки чүүл-биле шаңнаар дээш, база оларга Бодунуң ачы-буянын көвүдедир дээш. А Аллах кымга-даа кызыгаар чок чемни бээр.

لِيَجْزِيَهُمُ اللّٰهُ اَحْسَنَ مَا عَمِلُوْا وَيَزِيْدَهُمْ مِّنْ فَضْلِهٖۗ وَاللّٰهُ يَرْزُقُ مَنْ يَّشَاۤءُ بِغَيْرِ حِسَابٍ

liyajziyahumullāhu aḥsana mā ‘amilū wa yazīduhum min faḍlih(ī), wallāhu yarzuqu may yasyā'u bigairi ḥisāb(in).

А бүзүревейн турар улустуң кылган үүлгедиглери чаңгыс черде чаңнык дег, ону суксаан улус суг деп бодаар, ынчалза-даа аңаа чоокшулап кээрге, чүү-даа чок. Ол аңаа Аллахтың чарлыын тып алган. Оон Аллах аңаа төлептиг санаашкыннарны (ажыл-херектерни) берген, а Аллах оларны дыка дүрген санап турган.

وَالَّذِيْنَ كَفَرُوْٓا اَعْمَالُهُمْ كَسَرَابٍۢ بِقِيْعَةٍ يَّحْسَبُهُ الظَّمْاٰنُ مَاۤءًۗ حَتّٰىٓ اِذَا جَاۤءَهٗ لَمْ يَجِدْهُ شَيْـًٔا وَّوَجَدَ اللّٰهَ عِنْدَهٗ فَوَفّٰىهُ حِسَابَهٗ ۗ وَاللّٰهُ سَرِيْعُ الْحِسَابِ ۙ

wal-lażīna kafarū a‘māluhum kasarābim biqī‘atiy yaḥsabuhuẓ-ẓam'ānu mā'ā(n), ḥattā iżā jā'ahū lam yajidhu syai'aw wa wajadallāha ‘indahū fa waffāhu ḥisābah(ū), wallāhu sarī‘ul-ḥisāb(i).

Азы (кафирлерниң байдалы) терең далайга долу караңгы ышкаш, ону долгун соонда долгун шыпкан, ооң үстүнде (катап база) кара булуттар бар. Ол дээрге каът-каът караңгы-дыр. Холун сунуптарга, ону арай деп көрүп турар. Кымга Аллах чырык бербээн, ынчан ол кижиде бичии-даа чырык чок.

اَوْ كَظُلُمٰتٍ فِيْ بَحْرٍ لُّجِّيٍّ يَّغْشٰىهُ مَوْجٌ مِّنْ فَوْقِهٖ مَوْجٌ مِّنْ فَوْقِهٖ سَحَابٌۗ ظُلُمٰتٌۢ بَعْضُهَا فَوْقَ بَعْضٍۗ اِذَآ اَخْرَجَ يَدَهٗ لَمْ يَكَدْ يَرٰىهَاۗ وَمَنْ لَّمْ يَجْعَلِ اللّٰهُ لَهٗ نُوْرًا فَمَا لَهٗ مِنْ نُّوْرٍ ࣖ

au kaẓulumātin fī baḥril lujjiyyiy yagsyāhu maujum min fauqihī maujum min fauqihī saḥāb(un), ẓulumātum ba‘ḍuhā fauqa ba‘ḍ(in), iżā akhraja yadahū lam yakad yarāhā, wa mal lam yaj‘alillāhu lahū nūran famā lahū min nūr(in).

Азы (кафирлерниң байдалы) терең далайга долу караңгы ышкаш, ону долгун соонда долгун шыпкан, ооң үстүнде (катап база) кара булуттар бар. Ол дээрге каът-каът караңгы-дыр. Холун сунуптарга, ону арай деп көрүп турар. Кымга Аллах чырык бербээн, ынчан ол кижиде бичии-даа чырык чок.

اَلَمْ تَرَ اَنَّ اللّٰهَ يُسَبِّحُ لَهٗ مَنْ فِى السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ وَالطَّيْرُ صٰۤفّٰتٍۗ كُلٌّ قَدْ عَلِمَ صَلَاتَهٗ وَتَسْبِيْحَهٗۗ وَاللّٰهُ عَلِيْمٌۢ بِمَا يَفْعَلُوْنَ

alam tara annallāha yusabbiḥu lahū man fis-samāwāti wal-arḍi waṭ-ṭairu ṣāffāt(in), kullun qad ‘alima ṣalātahū wa tasbīḥah(ū), wallāhu ‘alīmum bimā yaf‘alūn(a).

Силер (Мухаммед) дээрде болгаш черде бүгү чүве, чалгыннарын чайып чоруур куштар Аллахка хамааржыр деп билбес силер бе? Оларның кайызы-даа мөргүп, алдаржыдып билир. Аллах оларның кылып турар чүүлдерин шуптузун билир.

وَلِلّٰهِ مُلْكُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۚ وَاِلَى اللّٰهِ الْمَصِيْرُ

wa lillāhi mulkus-samāwāti wal-arḍ(i), wa ilallāhil-maṣīr(u).

Дээрлерниң болгаш черниң күрүнези Аллахка хамааржыр, чүгле Аллахка эглип кээр (бүгү амытаннар).

اَلَمْ تَرَ اَنَّ اللّٰهَ يُزْجِيْ سَحَابًا ثُمَّ يُؤَلِّفُ بَيْنَهٗ ثُمَّ يَجْعَلُهٗ رُكَامًا فَتَرَى الْوَدْقَ يَخْرُجُ مِنْ خِلٰلِهٖۚ وَيُنَزِّلُ مِنَ السَّمَاۤءِ مِنْ جِبَالٍ فِيْهَا مِنْۢ بَرَدٍ فَيُصِيْبُ بِهٖ مَنْ يَّشَاۤءُ وَيَصْرِفُهٗ عَنْ مَّنْ يَّشَاۤءُۗ يَكَادُ سَنَا بَرْقِهٖ يَذْهَبُ بِالْاَبْصَارِ ۗ

alam tara annallāha yuzjī saḥāban ṡumma yu'allifu bainahū ṡumma yaj‘aluhū rukāman fa taral-wadqa yakhruju min khilālih(ī), wa yunazzilu minas-samā'i min jibālin fīhā mim baradin fa yuṣību bihī may yasyā'u wa yaṣrifuhū ‘am may yasyā'(u), yakādu sanā barqihī yażhabu bil-abṣār(i).

Силер көрбейн тур силер бе, Аллах булуттарны оожум шимчедип, ооң соонда оларны чыып, ооң соонда оларны чыып каар, ооң соонда силер чаъстың оюлганнардан үнүп турарын көрүп турар силер, а Ол (база) дээрден (ол ышкаш) мөңгүн дүжүдүн дүжүрүп турар, (ол дээрге) (ол дээрге) (булуттарның чыындылары дег) даглардан, ооң соонда Ол оларны (мөңгүн дүжүдүн) дүжүрүп турар, кым оларны Ол ырактан камгалаар Ол күзеп турар. Чырыткылыг чырыткы көстүрүн болдунмас кылып каан.

يُقَلِّبُ اللّٰهُ الَّيْلَ وَالنَّهَارَۗ اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَعِبْرَةً لِّاُولِى الْاَبْصَارِ

yuqallibullāhul-laila wan-nahār(a), inna fī żālika la‘ibratal li'ulil-abṣār(i).

Аллах дүн биле хүннү солуп турар. Шынап-ла, ында (көрүштүг) көрүштүг улуска кичээл турар ужурлуг.

وَاللّٰهُ خَلَقَ كُلَّ دَاۤبَّةٍ مِّنْ مَّاۤءٍۚ فَمِنْهُمْ مَّنْ يَّمْشِيْ عَلٰى بَطْنِهٖۚ وَمِنْهُمْ مَّنْ يَّمْشِيْ عَلٰى رِجْلَيْنِۚ وَمِنْهُمْ مَّنْ يَّمْشِيْ عَلٰٓى اَرْبَعٍۗ يَخْلُقُ اللّٰهُ مَا يَشَاۤءُۗ اِنَّ اللّٰهَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ

wallāhu khalaqa kulla dābbatim mim mā'(in), fa minhum may yamsyī ‘alā baṭinih(ī), wa minhum may yamsyī ‘alā rijlain(i), wa minhum may yamsyī ‘alā arba‘(in), yakhluqullāhu mā yasyā'(u), innallāha ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

А Аллах янзы-бүрү дириг амытаннарны сугдан чаяап каан, ынчангаш чамдыктары ижин-хырын-биле кылаштаар, а чамдыктары ийи бут-биле кылаштаар, а чамдыктары (өскелери) дөрт бут-биле кылаштаар. Аллах Бодунуң күзээн чүүлүн чаяап турар. Шынап-ла, Аллах бүгү чүвениң кырынга Күчүлүг.

لَقَدْ اَنْزَلْنَآ اٰيٰتٍ مُّبَيِّنٰتٍۗ وَاللّٰهُ يَهْدِيْ مَنْ يَّشَاۤءُ اِلٰى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيْمٍ

laqad anzalnā āyātim mubayyināt(in), wallāhu yahdī may yasyā'u ilā ṣirāṭim mustaqīm(in).

Шынап-ла, бис тайылбырны берип турар шүлүктерни чорудупкан бис. А Аллах кымны-даа шын орукче угландырар.

وَيَقُوْلُوْنَ اٰمَنَّا بِاللّٰهِ وَبِالرَّسُوْلِ وَاَطَعْنَا ثُمَّ يَتَوَلّٰى فَرِيْقٌ مِّنْهُمْ مِّنْۢ بَعْدِ ذٰلِكَۗ وَمَآ اُولٰۤىِٕكَ بِالْمُؤْمِنِيْنَ

wa yaqūlūna āmannā billāhi wa bir-rasūli wa aṭa‘nā ṡumma yatawallā farīqum minhum mim ba‘di żālik(a), wa mā ulā'ika bil-mu'minīn(a).

Олар (ийи арынныглар) мынча дээннер: «Бис Аллахка болгаш элчинге (Мухаммедке) бүзүрээн бис, ынчангаш (ийизинге) дыңнангыр бис». Оон чамдыктары оон соонда дедир ээпкен. Олар бүзүрээн улус эвес-тир.

وَاِذَا دُعُوْٓا اِلَى اللّٰهِ وَرَسُوْلِهٖ لِيَحْكُمَ بَيْنَهُمْ اِذَا فَرِيْقٌ مِّنْهُمْ مُّعْرِضُوْنَ

wa iżā du‘ū ilallāhi wa rasūlihī liyaḥkuma bainahum iżā farīqum minhum mu‘riḍūn(a).

Кажан оларны Аллахка болгаш Ооң элчизинге чалаан, ынчангаш (элчин) оларның аразында айтырыгны шиитпирлээр болза, оларның чамдыызы дораан-на (келиринден) ойталаан.

وَاِنْ يَّكُنْ لَّهُمُ الْحَقُّ يَأْتُوْٓا اِلَيْهِ مُذْعِنِيْنَ

wa iy yakul lahumul-ḥaqqu ya'tū ilaihi muż‘inīn(a).

Ынчалза-даа, бир эвес алыс шын оларның талазында турган болза, олар аңаа (Элчинге) дыңнангыр келгеннер.

اَفِيْ قُلُوْبِهِمْ مَّرَضٌ اَمِ ارْتَابُوْٓا اَمْ يَخَافُوْنَ اَنْ يَّحِيْفَ اللّٰهُ عَلَيْهِمْ وَرَسُوْلُهٗ ۗبَلْ اُولٰۤىِٕكَ هُمُ الظّٰلِمُوْنَ ࣖ

afī qulūbihim maraḍun amirtābū am yakhāfūna ay yaḥīfallāhu ‘alaihim wa rasūluh(ū), bal ulā'ika humuẓ-ẓālimūn(a).

(Оларның чок болганы чүге дизе) оларның чүректеринде аарыг бар бе, азы (чүге дизе) олар чигзинип турар бе азы (чүге дизе) олар Аллах биле Ооң элчини оларга чөптүг эвес болур деп коргуп турар бе? Херек кырында олар кем-херек үүлгедикчилери-дир.

اِنَّمَا كَانَ قَوْلَ الْمُؤْمِنِيْنَ اِذَا دُعُوْٓا اِلَى اللّٰهِ وَرَسُوْلِهٖ لِيَحْكُمَ بَيْنَهُمْ اَنْ يَّقُوْلُوْا سَمِعْنَا وَاَطَعْنَاۗ وَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْمُفْلِحُوْنَ

innamā kāna qaulal-mu'minīna iżā du‘ū ilallāhi wa rasūlihī liyaḥkuma bainahum ay yaqūlū sami‘nā wa aṭa‘nā, wa ulā'ika humul-mufliḥūn(a).

Чүгле бүзүрээннерниң сөстери-дир, кажан оларны Аллахка болгаш Ооң элчизинге элчин оларның аразында шиитпирни хүлээп алыры-биле чалап турда, олар: "Бис дыңнап, дыңнап турар бис" дээр. А олар аас-кежиктиг улус-тур.

وَمَنْ يُّطِعِ اللّٰهَ وَرَسُوْلَهٗ وَيَخْشَ اللّٰهَ وَيَتَّقْهِ فَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْفَاۤىِٕزُوْنَ

wa may yuṭi‘illāha wa rasūlahū wa yakhsyallāha wa yattaqhi fa ulā'ika humul-fā'izūn(a).

А кым Аллахка болгаш Ооң элчизинге чагыртып, Аллахтан коргар болгаш Аңаа бердинген болза, ол улус тиилекчи болур.

۞ وَاَقْسَمُوْا بِاللّٰهِ جَهْدَ اَيْمَانِهِمْ لَىِٕنْ اَمَرْتَهُمْ لَيَخْرُجُنَّۗ قُلْ لَّا تُقْسِمُوْاۚ طَاعَةٌ مَّعْرُوْفَةٌ ۗاِنَّ اللّٰهَ خَبِيْرٌۢ بِمَا تَعْمَلُوْنَ

wa aqsamū billāhi jahda aimānihim la'in amartahum layakhrujunn(a), qul lā tuqsimū, ṭā‘atum ma‘rūfah(tun), innallāha khabīrum bimā ta‘malūn(a).

Олар Аллахтың ады-биле даңгырак бергеннер, бир эвес силер оларга тулчуп көрүңер дээр болзуңарза, олар албан чоруптар деп. (Мухаммедке) чугаала: "Карганып турба, (чүге дээрге негеттинип турар чүүл) эки дыңнангыр чорук-тур. Шынап-ла, Аллах силерниң кылып турар чүүлүңерге дыка кичээнгейлиг".

قُلْ اَطِيْعُوا اللّٰهَ وَاَطِيْعُوا الرَّسُوْلَۚ فَاِنْ تَوَلَّوْا فَاِنَّمَا عَلَيْهِ مَا حُمِّلَ وَعَلَيْكُمْ مَّا حُمِّلْتُمْۗ وَاِنْ تُطِيْعُوْهُ تَهْتَدُوْاۗ وَمَا عَلَى الرَّسُوْلِ اِلَّا الْبَلٰغُ الْمُبِيْنُ

qul aṭī‘ullāha wa aṭī‘ur-rasūl(a), fa in tawallau fa innamā ‘alaihi mā ḥummila wa ‘alaikum mā ḥummiltum, wa in tuṭī‘ūhu tahtadū, wa mā ‘alar rasūli illal-balāgul-mubīn(u).

Аллахты дыңнап, элчинни дыңнаңар; бир эвес силер ойталаар болзуңарза, херек кырында элчинниң (Мухаммадтың) хүлээлгези чүгле аңаа онааган чүүлдер-дир, а силерниң хүлээлгеңер чүгле силерге онааган чүүлдер-дир. Бир эвес силер аңаа дыңнангыр болзуңарза, силер албан-езузу-биле удуртулга алыр силер. Элчинниң хүлээлгези чүгле (Алланың) медээзин тода дамчыдары деп чугаалаңар.

وَعَدَ اللّٰهُ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا مِنْكُمْ وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ لَيَسْتَخْلِفَنَّهُمْ فِى الْاَرْضِ كَمَا اسْتَخْلَفَ الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْۖ وَلَيُمَكِّنَنَّ لَهُمْ دِيْنَهُمُ الَّذِى ارْتَضٰى لَهُمْ وَلَيُبَدِّلَنَّهُمْ مِّنْۢ بَعْدِ خَوْفِهِمْ اَمْنًاۗ يَعْبُدُوْنَنِيْ لَا يُشْرِكُوْنَ بِيْ شَيْـًٔاۗ وَمَنْ كَفَرَ بَعْدَ ذٰلِكَ فَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْفٰسِقُوْنَ

wa‘adallāhul-lażīna āmanū minkum wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti layastakhlifannahum fil-arḍi kamastakhlafal-lażīna min qablihim, wa layumakkinanna lahum dīnahumul-lażirtaḍā lahum wa layubaddilannahum mim ba‘di khaufihim amnā(n), ya‘budūnanī lā yusyrikūna bī syai'ā(n), wa man kafara ba‘da żālika fa ulā'ika humul-fāsiqūn(a).

Аллах силерниң араңарда бүзүрээн болгаш эки чүүлдер кылып турар улуска, оларның мурнунда улусту чагырыкчылар кылдыр томуйлаан ышкаш, оларны чер кырынга чагырыкчылар кылдыр томуйлаар деп аазаан, база оларга Бодунуң чөпшээреп каан шажын-чүдүлгезин тургузуп бээр. А Ол оларның (байдалын) коргуушкундан айыыл чок чорукче шынап-ла өскертипкен. Олар (ам-даа) Мээң-биле чүнү-даа холбаштырбайн, Меңээ мөгеер. Ынчалза-даа кым ол (аазаашкын) соонда кафир болуп артып каарыл, ынчан ол бузуттуг улус болур.

وَاَقِيْمُوا الصَّلٰوةَ وَاٰتُوا الزَّكٰوةَ وَاَطِيْعُوا الرَّسُوْلَ لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُوْنَ

wa aqīmuṣ-ṣalāta wa ātuz-zakāta wa aṭī‘ur-rasūla la‘allakum turḥamūn(a).

Мөргүлдерни кылып, закат төлеп, элчинниң (Мухаммадтың) чагыын дыңнап чоруңар, ынчан силерге өршээлдиг болур.

لَا تَحْسَبَنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا مُعْجِزِيْنَ فِى الْاَرْضِۚ وَمَأْوٰىهُمُ النَّارُۗ وَلَبِئْسَ الْمَصِيْرُ ࣖ

lā taḥsabannal-lażīna kafarū mu‘jizīna fil-arḍ(i), wa ma'wāhumun-nār(u), wa labi'sal-maṣīr(u).

Бүзүревейн турар улус чер кырында Аллахтың хилинчек-човалаңындан чайлап шыдаар деп бодаваңар; а оларның эглип кээр чери (өлүм соонда) тамы болур. А ол дээрге эглип кээрге эң багай чер-дир.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لِيَسْتَأْذِنْكُمُ الَّذِيْنَ مَلَكَتْ اَيْمَانُكُمْ وَالَّذِيْنَ لَمْ يَبْلُغُوا الْحُلُمَ مِنْكُمْ ثَلٰثَ مَرّٰتٍۗ مِنْ قَبْلِ صَلٰوةِ الْفَجْرِ وَحِيْنَ تَضَعُوْنَ ثِيَابَكُمْ مِّنَ الظَّهِيْرَةِ وَمِنْۢ بَعْدِ صَلٰوةِ الْعِشَاۤءِۗ ثَلٰثُ عَوْرٰتٍ لَّكُمْۗ لَيْسَ عَلَيْكُمْ وَلَا عَلَيْهِمْ جُنَاحٌۢ بَعْدَهُنَّۗ طَوَّافُوْنَ عَلَيْكُمْ بَعْضُكُمْ عَلٰى بَعْضٍۗ كَذٰلِكَ يُبَيِّنُ اللّٰهُ لَكُمُ الْاٰيٰتِۗ وَاللّٰهُ عَلِيْمٌ حَكِيْمٌ

yā ayyuhal-lażīna āmanū liyasta'żinkumul-lażīna malakat aimānukum wal-lażīna lam yablugul-ḥuluma minkum ṡalāṡa marrāt(in), min qabli ṣalātil-fajri wa ḥīna taḍa‘ūna ṡiyābakum minaẓ-ẓahīrati wa mim ba‘di ṣalātil-‘isyā'(i), ṡalāṡu ‘aurātil lakum, laisa ‘alaikum wa lā ‘alaihim junāḥum ba‘dahunn(a), ṭawwāfūna ‘alaikum ba‘ḍukum ‘alā ba‘ḍ(in), każālika yubayyinullāhu lakumul-āyāt(i), wallāhu ‘alīmun ḥakīm(un).

Бүзүрээн улус! Силерниң эр-даа, херээжен-даа кулдарыңар, араңарда элээди назы-хары четпээн улус силерден чөпшээрелди үш катап дилезин: эртенги мөргүл мурнунда, дүъш үезинде даштыкы хевин кеткеш, кежээки мөргүл соонда. Бо дээрге силерге үш үе-дир. Бо үш үеден өске силерге-даа, оларга-даа бачыт чок: олар силерге бараан болур дээш кээп-ле турар, а силерниң чамдыыңар өскелерге. Аллах силерге демдектерни ынчаар тайылбырлап турар. А Аллах дээрге Бүгү-ле чүвени билир, Бүгү-ле Мерген угаанныг-дыр.

وَاِذَا بَلَغَ الْاَطْفَالُ مِنْكُمُ الْحُلُمَ فَلْيَسْتَأْذِنُوْا كَمَا اسْتَأْذَنَ الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْۗ كَذٰلِكَ يُبَيِّنُ اللّٰهُ لَكُمْ اٰيٰتِهٖۗ وَاللّٰهُ عَلِيْمٌ حَكِيْمٌ

wa iżā balagal-aṭfālu minkumul-ḥuluma falyasta'żinū kamasta'żanal-lażīna min qablihim, każālika yubayyinullāhu lakum āyātih(ī),wallāhu ‘alīmun ḥakīm(un).

А кажан силерниң ажы-төлүңер элээди апаарга, олардан улуг улус чөпшээрел дилээр ышкаш, олардан чөпшээрел дилээр. Аллах силерге Бодунуң демдектерин ынчаар тайылбырлап турар. Аллах шупту чүвени билир, шупту чүвени мерген угаанныг.

وَالْقَوَاعِدُ مِنَ النِّسَاۤءِ الّٰتِيْ لَا يَرْجُوْنَ نِكَاحًا فَلَيْسَ عَلَيْهِنَّ جُنَاحٌ اَنْ يَّضَعْنَ ثِيَابَهُنَّ غَيْرَ مُتَبَرِّجٰتٍۢ بِزِيْنَةٍۗ وَاَنْ يَّسْتَعْفِفْنَ خَيْرٌ لَّهُنَّۗ وَاللّٰهُ سَمِيْعٌ عَلِيْمٌ

wal-qawā‘idu minan-nisā'il-lātī lā yarjūna nikāḥan fa laisa ‘alaihinna junāḥun ay yaḍa‘na ṡiyābahunna gaira mutabarrijātim bizīnah(tin), wa ay yasta‘fifna khairul lahunn(a), wallāhu samī‘un ‘alīm(un).

А кырган-авайлар, олар ай санында болгаш божуп алган) өгленирин күзевейн турар болза, оларның каасталгазын көргүзер дээш (ниитилел чокка) даштыкы хевин кеткеш, бачыт чок. ынчалза-даа оларга алдар-хүндүнү кадагалаары дээре. Аллах шупту чүвени дыңнаар, шупту чүвени билир.

لَيْسَ عَلَى الْاَعْمٰى حَرَجٌ وَّلَا عَلَى الْاَعْرَجِ حَرَجٌ وَّلَا عَلَى الْمَرِيْضِ حَرَجٌ وَّلَا عَلٰٓى اَنْفُسِكُمْ اَنْ تَأْكُلُوْا مِنْۢ بُيُوْتِكُمْ اَوْ بُيُوْتِ اٰبَاۤىِٕكُمْ اَوْ بُيُوْتِ اُمَّهٰتِكُمْ اَوْ بُيُوْتِ اِخْوَانِكُمْ اَوْ بُيُوْتِ اَخَوٰتِكُمْ اَوْ بُيُوْتِ اَعْمَامِكُمْ اَوْ بُيُوْتِ عَمّٰتِكُمْ اَوْ بُيُوْتِ اَخْوَالِكُمْ اَوْ بُيُوْتِ خٰلٰتِكُمْ اَوْ مَا مَلَكْتُمْ مَّفَاتِحَهٗٓ اَوْ صَدِيْقِكُمْۗ لَيْسَ عَلَيْكُمْ جُنَاحٌ اَنْ تَأْكُلُوْا جَمِيْعًا اَوْ اَشْتَاتًاۗ فَاِذَا دَخَلْتُمْ بُيُوْتًا فَسَلِّمُوْا عَلٰٓى اَنْفُسِكُمْ تَحِيَّةً مِّنْ عِنْدِ اللّٰهِ مُبٰرَكَةً طَيِّبَةً ۗ كَذٰلِكَ يُبَيِّنُ اللّٰهُ لَكُمُ الْاٰيٰتِ لَعَلَّكُمْ تَعْقِلُوْنَ ࣖ

laisa ‘alal-a‘mā ḥarajuw wa lā ‘alal-a‘raji ḥarajuw wa lā ‘alal-marīḍi ḥarajuw wa lā ‘alā anfusikum an ta'kulū mim buyūtikum au buyūti ābā'ikum au buyūti ummahātikum au buyūti ikhwānikum au buyūti akhawātikum au buyūti a‘māmikum au buyūti ‘ammātikum au buyūti akhwālikum au buyūti khālātikum au mā malaktum mafātiḥahū au ṣadīqikum, laisa ‘alaikum junāḥun an ta'kulū jamī‘an au asytātā(n), fa iżā dakhaltum buyūtan fa sallimū ‘alā anfusikum taḥiyyatam min ‘indillāhi mubārakatan ṭayyibah(tan), każālika yubayyinullāhu lakumul-āyāti la‘allakum ta‘qilūn(a).

Караа көрбес кижиге-даа, калбак кижиге-даа, аарыг кижиге-даа, силерге-даа, бажыңыңарга-даа, ада-иеңерге-даа, аваңарга-даа, акы-дуңмаңарга-даа, угбаңарга-даа, акы-дуңмаңарга-даа, ада-дуңмаңарга-даа, угбаңарга-даа, ада-иеңер-биле кады чемненип турарыңарга-даа шаптараазын чок. аваңның акыларының бажыңынга, аваңның угбаларының бажыңынга, (бажыңга) кымның дүлгүүрлери сенде бар азы (бажыңга) эштериң. Олар-биле азы чаңгыс чемненириңерге шаптараазын чок. Бажыңнарже кирип келгеш, боттарыңарга (чурттакчылар-биле, байыр чедирери дээн уткалыг) мендилежир ужурлуг силер, Аллахтан йөрээлдер болгаш буянныг байыр чедириишкиннери-биле. Ынчалдыр Аллах силерге (Бодунуң) шүлүктерин тайылбырлап турар, ынчангаш силер билип алыр силер.

اِنَّمَا الْمُؤْمِنُوْنَ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا بِاللّٰهِ وَرَسُوْلِهٖ وَاِذَا كَانُوْا مَعَهٗ عَلٰٓى اَمْرٍ جَامِعٍ لَّمْ يَذْهَبُوْا حَتّٰى يَسْتَأْذِنُوْهُۗ اِنَّ الَّذِيْنَ يَسْتَأْذِنُوْنَكَ اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ يُؤْمِنُوْنَ بِاللّٰهِ وَرَسُوْلِهٖۚ فَاِذَا اسْتَأْذَنُوْكَ لِبَعْضِ شَأْنِهِمْ فَأْذَنْ لِّمَنْ شِئْتَ مِنْهُمْ وَاسْتَغْفِرْ لَهُمُ اللّٰهَ ۗاِنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

innamal-mu'minūnal-lażīna āmanū billāhi wa rasūlihī wa iżā kānū ma‘ahū ‘alā amrin jāmi‘il lam yażhabū ḥattā yasta'żinūh(u), innal-lażīna yasta'żinūnaka ulā'ikal-lażīna yu'minūna billāhi wa rasūlih(ī), fa iżasta'żanūka liba‘ḍi sya'nihim fa'żal liman syi'ta minhum wastagfir lahumullāh(a), innallāha gafūrur raḥīm(un).

(Ындыг деп адаар) бүзүрээннер дээрге чүгле Аллахка болгаш Ооң элчизинге (Мухаммедке) бүзүрээр улус болур, а кажан олар ооң-биле (Мухаммед) ниити херекке кады турда, олар (Аллахтың элчизинден) чөпшээрел дилээриниң мурнунда үнмес. Шынап-ла, силерден (Мухаммедтен) чөпшээрел дилээн улус, олар дээрге (шын) Аллахка болгаш Ооң элчининге бүзүрээр улус-тур. Ынчангаш олар силерден херек кырында чөпшээрел дилээр болза, оларның аразындан кымга-даа чөпшээрелди берип, олар дээш Аллахтан өршээлди дилеңер. Шынап-ла, Аллах өршээлдиг, энерелдиг.

لَا تَجْعَلُوْا دُعَاۤءَ الرَّسُوْلِ بَيْنَكُمْ كَدُعَاۤءِ بَعْضِكُمْ بَعْضًاۗ قَدْ يَعْلَمُ اللّٰهُ الَّذِيْنَ يَتَسَلَّلُوْنَ مِنْكُمْ لِوَاذًاۚ فَلْيَحْذَرِ الَّذِيْنَ يُخَالِفُوْنَ عَنْ اَمْرِهٖٓ اَنْ تُصِيْبَهُمْ فِتْنَةٌ اَوْ يُصِيْبَهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ

lā taj‘alū du‘ā'ar-rasūli bainakum kadu‘ā'i ba‘ḍikum ba‘ḍā(n), qad ya'lamullāhul-lażīna yatasallalūna minkum liwāżā(n), falyaḥżaril-lażīna yukhālifūna ‘an amrihī an tuṣībahum fitnatun au yuṣībahum ‘ażābun alīm(un).

Силерниң араңарга элчинниң (Мухаммедтиң) кыйгырыын чамдыктарыңарның чамдыыңарның кыйгырыынга дөмей кылдыр кылбаңар. Шынап-ла, Аллах силерниң араңардан эш-өөрүнден хоргадал дилеп чоруур улусту билир, ынчангаш Ооң элчининиң дужаалдарын үрээн улус шииттиреринден азы аарышкылыг кеземчеге таваржырындан коргуп чорзун.

اَلَآ اِنَّ لِلّٰهِ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ قَدْ يَعْلَمُ مَآ اَنْتُمْ عَلَيْهِۗ وَيَوْمَ يُرْجَعُوْنَ اِلَيْهِ فَيُنَبِّئُهُمْ بِمَا عَمِلُوْاۗ وَاللّٰهُ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيْمٌ ࣖ

alā inna lillāhi mā fis-samāwāti wal-arḍ(i), qad ya‘lamu mā antum ‘alaih(i), wa yauma yurja‘ūna ilaihi fa yunabbi'uhum bimā ‘amilū, wallāhu bikulli syai'in ‘alīm(un).

Шынап-ла, дээрде болгаш черде бүгү чүве Аллахка хамааржыр деп билип алыңар. Силерниң амгы байдалыңарны ол билир. Оларның Аңаа эглип кээр хүнүн база билип алыңар, ынчан Ол оларга оларның кылган чүүлдерин тайылбырлап бээр. А Аллах шупту чүвени билир.