Q.S Аз-Зухруф (اَلزُّخْرُف) - 89 Одуругларның саны

حٰمۤ ۚ

Ḥā mīm.

Ха Мим

وَالْكِتٰبِ الْمُبِيْنِ ۙ

wal-kitābil-mubīn(i).

Тодаргай Ном (Аль-Коран) дээш.

اِنَّا جَعَلْنٰهُ قُرْاٰنًا عَرَبِيًّا لَّعَلَّكُمْ تَعْقِلُوْنَۚ

innā ja‘alnāhu qur'ānan ‘arabiyyal la‘allakum ta‘qilūn(a).

Коранны араб дылга кылган бис, ынчангаш силер билип алыр силер.

وَاِنَّهٗ فِيْٓ اُمِّ الْكِتٰبِ لَدَيْنَا لَعَلِيٌّ حَكِيْمٌ ۗ

wa innahū fī ummil-kitābi ladainā la‘aliyyun ḥakīm(un).

Шынап-ла, Коран Уммул номунда (Лаух Махфуж) бистиң-биле кады, шынап-ла бедик үнелиг болгаш мерген угаанныг.

اَفَنَضْرِبُ عَنْكُمُ الذِّكْرَ صَفْحًا اَنْ كُنْتُمْ قَوْمًا مُّسْرِفِيْنَ

afa naḍribu ‘ankumuż-żikra ṣafḥan an kuntum qaumam musrifīn(a).

Ынчангаш бис силерге Коранның шүлүктерин (өскертилге кылдыр) чорударын соксадыр бис бе, чүге дизе силер кем-херек үүлгедикчилери-дир силер?

وَكَمْ اَرْسَلْنَا مِنْ نَّبِيٍّ فِى الْاَوَّلِيْنَ

wa kam arsalnā min nabiyyin fil-awwalīn(a).

Оон мурнунда чоннарже чеже медээчилерни чоруткан бис.

وَمَا يَأْتِيْهِمْ مِّنْ نَّبِيٍّ اِلَّا كَانُوْا بِهٖ يَسْتَهْزِءُوْنَ

wa mā ya'tīhim min nabiyyin illā kānū bihī yastahzi'ūn(a).

А кажан-даа оларга медээчи чедип кээрге, олар ону үргүлчү каттыржып турганнар.

فَاَهْلَكْنَآ اَشَدَّ مِنْهُمْ بَطْشًا وَّمَضٰى مَثَلُ الْاَوَّلِيْنَ

fa ahlaknā asyadda minhum baṭsyaw wa maḍā maṡalul-awwalīn(a).

Ынчангаш бис оларның аразындан күштүг улусту узуткап каапкан бис, ооң мурнунда чоннарның үлегери эрткен.

وَلَىِٕنْ سَاَلْتَهُمْ مَّنْ خَلَقَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ لَيَقُوْلُنَّ خَلَقَهُنَّ الْعَزِيْزُ الْعَلِيْمُۙ

wa la'in sa'altahum man khalaqas-samāwāti wal-arḍa layaqūlunna khalaqahunnal-‘azīzul-‘alīm(u).

А бир эвес силер олардан: «Дээр биле черни кым чаяап кааныл?» Олар: «Бүгү чүвени Дээрги-Чаяакчы, Бүгү-ле чүвени билир Бурган чаяап каан» – деп харыылаары чугаажок.

الَّذِيْ جَعَلَ لَكُمُ الْاَرْضَ مَهْدًا وَّجَعَلَ لَكُمْ فِيْهَا سُبُلًا لَّعَلَّكُمْ تَهْتَدُوْنَ ۚ

allażī ja‘ala lakumul-arḍa mahdaw wa ja‘ala lakum fīhā subulal la‘allakum tahtadūn(a).

Ол черни силерниң чурттаар чериңер кылдыр чаяап каан, а силерни удуртуп алыр дээш, чер кырынга оруктарны кылган.

وَالَّذِيْ نَزَّلَ مِنَ السَّمَاۤءِ مَاۤءًۢ بِقَدَرٍۚ فَاَنْشَرْنَا بِهٖ بَلْدَةً مَّيْتًا ۚ كَذٰلِكَ تُخْرَجُوْنَ

wal-lażī nazzala minas-samā'i mā'am biqadar(in), fa'ansyarnā bihī baldatam maitā(n), każālika tukhrajūn(a).

Дээрден сугну шын хемчээлдиг дүжүрүп турар, ооң-биле өлүг черни диргизип турар бис. Ынчалдыр силерни (хөөрлерден) үндүрер.

وَالَّذِيْ خَلَقَ الْاَزْوَاجَ كُلَّهَا وَجَعَلَ لَكُمْ مِّنَ الْفُلْكِ وَالْاَنْعَامِ مَا تَرْكَبُوْنَۙ

wal-lażī khalaqal-azwāja kullahā wa ja‘ala lakum minal-fulki wal-an‘āmi mā tarkabūn(a).

Ол бүгү чүвени ийилдирзин чаяап, силерге мунуп чоруур корабльдарыңарны болгаш мал-маганыңарны чаяап каан.

لِتَسْتَوٗا عَلٰى ظُهُوْرِهٖ ثُمَّ تَذْكُرُوْا نِعْمَةَ رَبِّكُمْ اِذَا اسْتَوَيْتُمْ عَلَيْهِ وَتَقُوْلُوْا سُبْحٰنَ الَّذِيْ سَخَّرَ لَنَا هٰذَا وَمَا كُنَّا لَهٗ مُقْرِنِيْنَۙ

litastawū ‘alā ẓuhūrihī ṡumma tażkurū ni‘mata rabbikum iżastawaitum ‘alaihi wa taqūlū subḥānal-lażī sakhkhara lanā hāżā wa mā kunnā lahū muqrinīn(a).

Ынчангаш силер оларның дөжээнге олуруп алгаш, оларның кырынга олуруп алгаш, Дээрги-Чаяакчыңарның ээ көрнүүшкүнүн сактып кээр силер; Ынчангаш силер: «Бис ону башкарып шыдавас-даа болзувусса, биске ону дамчыткан Бурганга алдар-хүндү!

وَاِنَّآ اِلٰى رَبِّنَا لَمُنْقَلِبُوْنَ

wa innā ilā rabbinā lamunqalibūn(a).

шынап-ла, бис Дээргивисче эглип кээр бис».

وَجَعَلُوْا لَهٗ مِنْ عِبَادِهٖ جُزْءًا ۗاِنَّ الْاِنْسَانَ لَكَفُوْرٌ مُّبِيْنٌ ۗ ࣖ

wa ja‘alū lahū min ‘ibādihī juz'ā(n), innal-insāna lakafūrum mubīn(un).

А олар Ооң чамдык чалчаларын Ооң кезээ кылып турар. Шынап-ла, кижи төрелгетен өөрүп четтирбес.

اَمِ اتَّخَذَ مِمَّا يَخْلُقُ بَنٰتٍ وَّاَصْفٰىكُمْ بِالْبَنِيْنَ ۗ

amittakhażū mimmā yakhluqu banātiw wa aṣfākum bil-banīn(a).

Бодунуң чаяап каан улузундан кысты алгаш, силерге оолду бээр ужурлуг бе?

وَاِذَا بُشِّرَ اَحَدُهُمْ بِمَا ضَرَبَ لِلرَّحْمٰنِ مَثَلًا ظَلَّ وَجْهُهٗ مُسْوَدًّا وَّهُوَ كَظِيْمٌ

wa iżā busysyira aḥaduhum bimā ḍaraba lir-raḥmāni maṡalan ẓalla wajhuhū muswaddaw wa huwa kaẓīm(un).

А кажан оларның бирээзинге Эң-не Буянныг Бурганга үлегер кылдыр кылган чүүлдүң дугайында эки медээни дамчыдыптарга, ооң арны муңгаралдан (хорадаашкындан) караңгылап каар.

اَوَمَنْ يُّنَشَّؤُا فِى الْحِلْيَةِ وَهُوَ فِى الْخِصَامِ غَيْرُ مُبِيْنٍ

awamay yunasysya'u fil-ḥilyati wa huwa fil-khiṣāmi gairu mubīn(in).

А маргылдаага быжыг болгаш тода чылдагааннарны берип шыдавас турда, каасталга кылдыр өстүрүп каан кижиге тааржыр бе (Бурганның төлү болуру)?

وَجَعَلُوا الْمَلٰۤىِٕكَةَ الَّذِيْنَ هُمْ عِبٰدُ الرَّحْمٰنِ اِنَاثًا ۗ اَشَهِدُوْا خَلْقَهُمْ ۗسَتُكْتَبُ شَهَادَتُهُمْ وَيُسْـَٔلُوْنَ

wa ja‘alul-malā'ikatal-lażīna hum ‘ibādur raḥmāni ināṡā(n), asyahidū khalqahum, satuktabu syahādatuhum wa yus'alūn(a).

Олар Эң-не энерелдиг (Аллахтың) чалчаларының төлээлерин херээженнер кылдыр кылып кааннар. Олар (ангелдерниң) чаяалгазын көрген бе? Сөөлүнде оларның херечилелдерин бижип каар, олар харыысалгалыг болур.

وَقَالُوْا لَوْ شَاۤءَ الرَّحْمٰنُ مَا عَبَدْنٰهُمْ ۗمَا لَهُمْ بِذٰلِكَ مِنْ عِلْمٍ اِنْ هُمْ اِلَّا يَخْرُصُوْنَۗ

wa qālū lau syā'ar-raḥmānu mā ‘abadnāhum, mā lahum biżālika min ‘ilm(in), in hum illā yakhruṣūn(a).

Олар: «Бир эвес (Аллах) Дээрги-Чаяакчы күзээр болза, бис оларга (ангелдерге) мөгейбес ийик бис» – дээннер. Оларның ол дугайында бичии даа билиглери чок. Олар чүгле бодап турарындан өске чүү-даа эвес.

اَمْ اٰتَيْنٰهُمْ كِتٰبًا مِّنْ قَبْلِهٖ فَهُمْ بِهٖ مُسْتَمْسِكُوْنَ

am ātaināhum kitābam min qablihī fahum bihī mustamsikūn(a).

Азы Бис оларга номну ооң мурнунда берген бис бе, а олар ону сагып чораан бе?

بَلْ قَالُوْٓا اِنَّا وَجَدْنَآ اٰبَاۤءَنَا عَلٰٓى اُمَّةٍ وَّاِنَّا عَلٰٓى اٰثٰرِهِمْ مُّهْتَدُوْنَ

bal qālū innā wajadnā ābā'anā ‘alā ummatiw wa innā ‘alā āṡārihim muhtadūn(a).

Олар безин мынча дээннер: «Шынап-ла, бистиң өгбелеривис кандыг-бир шажынны сагып чораанын тып алдывыс, оларның изин эдерип чоруур бис».

وَكَذٰلِكَ مَآ اَرْسَلْنَا مِنْ قَبْلِكَ فِيْ قَرْيَةٍ مِّنْ نَّذِيْرٍۙ اِلَّا قَالَ مُتْرَفُوْهَآ ۙاِنَّا وَجَدْنَآ اٰبَاۤءَنَا عَلٰٓى اُمَّةٍ وَّاِنَّا عَلٰٓى اٰثٰرِهِمْ مُّقْتَدُوْنَ

wa każālika mā arsalnā min qablika fī qaryatim min nażīr(in), illā qāla mutrafūhā, innā wajadnā ābā'anā ‘alā ummatiw wa innā ‘alā āṡārihim muqtadūn(a).

Ол ышкаш, кажан Бис силерниң мурнуңарга (Мухаммад) бир-ле чуртка өскертиишкинни чорудуптарга, (ол чуртка) каас-коя чурттап чораан улус үргүлчү мынча деп чугаалаар турган: «Шынап-ла, бис өгбелеривистиң бир-ле (шажынны) эдерип чоруурун тып алдывыс, а бис чүгле оларның изин эдерип чоруур бис».

۞ قٰلَ اَوَلَوْ جِئْتُكُمْ بِاَهْدٰى مِمَّا وَجَدْتُّمْ عَلَيْهِ اٰبَاۤءَكُمْۗ قَالُوْٓا اِنَّا بِمَآ اُرْسِلْتُمْ بِهٖ كٰفِرُوْنَ

qāla awalau ji'tukum bi'ahdā mimmā wajattum ‘alaihi ābā'akum, qālū innā bimā ursiltum bihī kāfirūn(a).

(Элчин) мынча дээн: «Силерниң өгбелериңерниң сагып чораан шажынындан алган чүүлдериңерден артык шажынны силерге эккеп бээр болзумза-даа, (силер база ону эдерип чоруур силер бе)». Олар харыылаан: «Шынап-ла, бис силерниң дамчыдар кылдыр дужааган шажынны хүлээп албас бис».

فَانْتَقَمْنَا مِنْهُمْ فَانْظُرْ كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الْمُكَذِّبِيْنَ ࣖ

fantaqamnā minhum fanẓur kaifa kāna ‘āqibatul-mukażżibīn(a).

Оон Бис оларны узуткаан бис, ынчангаш (шынны) мегелеп турар улустуң чүү болурун көрүңер даан.

وَاِذْ قَالَ اِبْرٰهِيْمُ لِاَبِيْهِ وَقَوْمِهٖٓ اِنَّنِيْ بَرَاۤءٌ مِّمَّا تَعْبُدُوْنَۙ

wa iż qāla ibrāhīmu li'abīhi wa qaumihī innanī barā'um mimmā ta‘budūn(a).

Авраамның ачазынга болгаш чонунга мынча дээнин сактып келиңер: «Мен силерниң чүдүп чоруур чүүлүңерден аңгыланып тур мен.

اِلَّا الَّذِيْ فَطَرَنِيْ فَاِنَّهٗ سَيَهْدِيْنِ

illāl-lażī faṭaranī fa'innahū sayahdīn(i).

мени чаяап каан Аллахтан өске; чүге дээрге Ол мени башкарар».

وَجَعَلَهَا كَلِمَةً ۢ بَاقِيَةً فِيْ عَقِبِهٖ لَعَلَّهُمْ يَرْجِعُوْنَۗ

wa ja‘alahā kalimatam bāqiyatan fī ‘aqibihī la‘allahum yarji‘ūn(a).

А (Авраам) ону бодунуң салгалынга мөңге сөстер кылдыр кылып каан, олар аңаа эглип кээр кылдыр.

بَلْ مَتَّعْتُ هٰٓؤُلَاۤءِ وَاٰبَاۤءَهُمْ حَتّٰى جَاۤءَهُمُ الْحَقُّ وَرَسُوْلٌ مُّبِيْنٌ

bal matta‘tu hā'ulā'i wa ābā'ahum ḥattā jā'ahumul-ḥaqqu wa rasūlum mubīn(un).

Херек кырында, мен оларга болгаш оларның адаларынга алыс шын (Коран) оларга тайылбырлап турар элчин-биле кады чедип кээрге чедир өөрүшкүнү хандырган мен.

وَلَمَّا جَاۤءَهُمُ الْحَقُّ قَالُوْا هٰذَا سِحْرٌ وَّاِنَّا بِهٖ كٰفِرُوْنَ

wa lammā jā'ahumul-ḥaqqu qālū hāżā siḥruw wa innā bihī kāfirūn(a).

Ынчалза-даа оларга алыс шын (Коран) чедип кээрге, олар: «Бо дээрге илби-шиди-дир, бис ону мегелеп турар бис» – дээннер.

وَقَالُوْا لَوْلَا نُزِّلَ هٰذَا الْقُرْاٰنُ عَلٰى رَجُلٍ مِّنَ الْقَرْيَتَيْنِ عَظِيْمٍ

wa qālū lau lā nuzzila hāżal-qur'ānu ‘alā rajulim minal-qaryataini ‘aẓīm(in).

Олар (база) мынча дээннер: «Чүге бо Коранны бо ийи хоорайның (Мекке биле Таифтиң) бирээзинден улуг (бай болгаш салдарлыг) кижиже чорутпааныл?»

اَهُمْ يَقْسِمُوْنَ رَحْمَتَ رَبِّكَۗ نَحْنُ قَسَمْنَا بَيْنَهُمْ مَّعِيْشَتَهُمْ فِى الْحَيٰوةِ الدُّنْيَاۙ وَرَفَعْنَا بَعْضَهُمْ فَوْقَ بَعْضٍ دَرَجٰتٍ لِّيَتَّخِذَ بَعْضُهُمْ بَعْضًا سُخْرِيًّا ۗوَرَحْمَتُ رَبِّكَ خَيْرٌ مِّمَّا يَجْمَعُوْنَ

ahum yaqsimūna raḥmata rabbik(a), naḥnu qasamnā bainahum ma‘īsyatahum fil-ḥayātid-dun-yā, wa rafa‘nā ba‘ḍahum fauqa ba‘ḍin darajātil liyattakhiża ba‘ḍuhum ba‘ḍan sukhriyyā(n), wa raḥmatu rabbika khairum mimmā yajma‘ūn(a).

Олар силерниң Дээргиңерниң энерелин үлежип турар бе? Бо делегейниң амыдыралынга оларның амыдырал-чуртталгазын бис тодарадып турар бис, оларның чамдыызын өскелеринге ажыктыг болзун дээш, оларның чамдыызын деңнелдер талазы-биле бедик деңнелге көдүрген бис. А силерниң Дээргиңерниң энерели оларның чыып турар чүүлдеринден артык.

وَلَوْلَآ اَنْ يَّكُوْنَ النَّاسُ اُمَّةً وَّاحِدَةً لَّجَعَلْنَا لِمَنْ يَّكْفُرُ بِالرَّحْمٰنِ لِبُيُوْتِهِمْ سُقُفًا مِّنْ فِضَّةٍ وَّمَعَارِجَ عَلَيْهَا يَظْهَرُوْنَۙ

wa lau lā ay yakūnan-nāsu ummataw wāḥidatal laja‘alnā limay yakfuru bir-raḥmāni libuyūtihim suqufam min fiḍḍatiw wa ma‘ārija ‘alaihā yaẓharūn(a).

Бир эвес кижилерниң чаңгыс чон болурунга шаптыктаваан болзувусса, бис (Аллахка) Дээрги-Чаяакчыга бүзүревейн турар улуска бажыңнарының мөңгүн крышаларын, оларның үнүп турар тепкииштерин кылып бээр ийик бис.

وَلِبُيُوْتِهِمْ اَبْوَابًا وَّسُرُرًا عَلَيْهَا يَتَّكِـُٔوْنَۙ

wa libuyūtihim abwābaw wa sururan ‘alaihā yattaki'ūn(a).

(Бис база) оларның бажыңнарынга (мөңгүн) эжиктерни база (оон ыңай) оларның чыдар дөжектерин кылган бис,

وَزُخْرُفًاۗ وَاِنْ كُلُّ ذٰلِكَ لَمَّا مَتَاعُ الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا ۗوَالْاٰخِرَةُ عِنْدَ رَبِّكَ لِلْمُتَّقِيْنَ ࣖ

wa zukhrufā(n), wa in kullu żālika lammā matā‘ul-ḥayātid-dun-yā, wal-ākhiratu ‘inda rabbika lil-muttaqīn(a).

база (Бис база) алдындан каасталгалар кылып турар бис. А бо бүгү чүгле делегей амыдыралының өөрүшкүзү-дүр, а Дээргиңер-биле кады өлүм соонда амыдырал чүдүлгелиг улуска хамааржыр.

وَمَنْ يَّعْشُ عَنْ ذِكْرِ الرَّحْمٰنِ نُقَيِّضْ لَهٗ شَيْطٰنًا فَهُوَ لَهٗ قَرِيْنٌ

wa may ya‘syu ‘an żikrir-raḥmāni nuqayyiḍ lahū syaiṭānan fahuwa lahū qarīn(un).

А кым-даа болза, Эң-не энерелдиг Аллахтың (Коран) өөредиглеринден ойталаар болза, бис эрликти (ону өскээр угландырарын) чөпшээреп, ооң чоок эжи болур бис.

وَاِنَّهُمْ لَيَصُدُّوْنَهُمْ عَنِ السَّبِيْلِ وَيَحْسَبُوْنَ اَنَّهُمْ مُّهْتَدُوْنَ

wa innahum layaṣuddūnahum ‘anis-sabīli wa yaḥsabūna annahum muhtadūn(a).

Шынап-ла, олар (эрликтер) оларны шын оруктан шаптыктап турар, а олар боттарын удуртуп турар деп бодап турар.

حَتّٰىٓ اِذَا جَاۤءَنَا قَالَ يٰلَيْتَ بَيْنِيْ وَبَيْنَكَ بُعْدَ الْمَشْرِقَيْنِ فَبِئْسَ الْقَرِيْنُ

Ḥattā iżā jā'anā qāla yā laita bainī wa bainaka bu‘dal-masyriqaini fa bi'sal-qarīn(u).

Ынчангаш кажан өскээр угланган улус Биске (диригжидилге хүнүнде) кээрге, Ол мынча дээр: «О! Бир эвес мээң биле силерниң аравыста ырак чер мурнуу биле соңгу чүк аразында ырак турган болза!

وَلَنْ يَّنْفَعَكُمُ الْيَوْمَ اِذْ ظَّلَمْتُمْ اَنَّكُمْ فِى الْعَذَابِ مُشْتَرِكُوْنَ

wa lay yanfa‘akumul-yauma iẓ ẓalamtum annakum fil-‘ażābi musytarikūn(a).

А (силерниң идегелиңер) ол хүнде силерге кажан-даа ажыктыг болбас, чүге дизе силер (бодуңарга) багай чүве кылган силер. Шынап-ла, силер ол кеземчеге кады болурунга төлептиг силер.

اَفَاَنْتَ تُسْمِعُ الصُّمَّ اَوْ تَهْدِى الْعُمْيَ وَمَنْ كَانَ فِيْ ضَلٰلٍ مُّبِيْنٍ

afa anta tusmi‘uṣ-ṣumma au tahdil-‘umya wa man kāna fī ḍalālim mubīn(in).

Ынчангаш силер (Мухаммед) дүлей кижини дыңнадып шыдаар силер бе, азы согур кижиге (чүрээ-биле) болгаш илдең частырыглыг кижиге удуртулга берип шыдаар силер бе?

فَاِمَّا نَذْهَبَنَّ بِكَ فَاِنَّا مِنْهُمْ مُّنْتَقِمُوْنَۙ

fa immā nażhabanna bika fa innā minhum muntaqimūn(a).

Ынчангаш, бир эвес Бис силерни дамчыдыптар болзувусса (силерниң тиилелге чедип алырының мурнунда), ынчан бис оларга (өлүм соонда чуртталгага) кеземчени ам-даа онааптар бис,

اَوْ نُرِيَنَّكَ الَّذِيْ وَعَدْنٰهُمْ فَاِنَّا عَلَيْهِمْ مُّقْتَدِرُوْنَ

au nuriyannakal-lażī wa‘adnāhum fa'innā ‘alaihim muqtadirūn(a).

азы бис оларны коргудуп турганывыс кеземчени силерге көргүзер бис. Ынчангаш, бис оларның кырынга эргелиг бис.

فَاسْتَمْسِكْ بِالَّذِيْٓ اُوْحِيَ اِلَيْكَ ۚاِنَّكَ عَلٰى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيْمٍ

fastamsik bil-lażī ūḥiya ilaik(a), innaka ‘alā ṣirāṭim mustaqīm(in).

Ынчангаш силерге ажыттынган шажынны быжыг тудуп чоруңар. Шынап-ла, силер дорт орук-биле чоруп турар-дыр силер.

وَاِنَّهٗ لَذِكْرٌ لَّكَ وَلِقَوْمِكَ ۚوَسَوْفَ تُسْـَٔلُوْنَ

wa innahū lażikrul laka wa liqaumik(a), wa saufa tus'alūn(a).

Шынап-ла, Коран дээрге силерге болгаш силерниң чонуңарга шынап-ла өскертиишкин-дир, кажан-бир шагда силер харыысалгалыг болур силер.

وَسْـَٔلْ مَنْ اَرْسَلْنَا مِنْ قَبْلِكَ مِنْ رُّسُلِنَآ ۖ اَجَعَلْنَا مِنْ دُوْنِ الرَّحْمٰنِ اٰلِهَةً يُّعْبَدُوْنَ ࣖ

was'al man arsalnā min qablika mir rusulinā, aja‘alnā min dūnir-raḥmāni ālihatay yu‘badūn(a).

Силерниң мурнуңардан чоруткан элчиннеривистен (Мухаммедтен) айтырып көрүңер даан: «Бис (Аллахтан) Дээрги-Чаяакчыдан өске бурганны чүдүүр кылдыр томуйлаан бис бе?»

وَلَقَدْ اَرْسَلْنَا مُوْسٰى بِاٰيٰتِنَآ اِلٰى فِرْعَوْنَ وَمَلَا۟ىِٕهٖ فَقَالَ اِنِّيْ رَسُوْلُ رَبِّ الْعٰلَمِيْنَ

wa laqad arsalnā mūsā bi'āyātinā ilā fir‘auna wa mala'ihī fa qāla innī rasūlu rabbil-‘ālamīn(a).

Шынап-ла, бис Моисейни кайгамчык чүүлдеривис-биле фараонга болгаш ооң чонунуң удуртукчуларынга чорудупкан бис. Ынчангаш ол (Моисей) мынча дээн: «Шынап-ла, мен бүгү делегейлерниң Дээрги-Чаяакчызының элчини-дир мен».

فَلَمَّا جَاۤءَهُمْ بِاٰيٰتِنَآ اِذَا هُمْ مِّنْهَا يَضْحَكُوْنَ

falammā jā'ahum bi'āyātinā iżā hum minhā yaḍḥakūn(a).

Ынчангаш кажан ол (Моисей) оларга Бистиң кайгамчык чүүлдеривис эккелгеш, олар дораан-на каттыржып эгелээннер.

وَمَا نُرِيْهِمْ مِّنْ اٰيَةٍ اِلَّا هِيَ اَكْبَرُ مِنْ اُخْتِهَاۗ وَاَخَذْنٰهُمْ بِالْعَذَابِ لَعَلَّهُمْ يَرْجِعُوْنَ

wa mā nurīhim min āyatin illā hiya akbaru min ukhtihā, wa akhażnāhum bil-‘ażābi la‘allahum yarji‘ūn(a).

А бис оларга кайгамчык чүүлдү көргүспейн турган бис, чүгле (кайгамчык чүүл) ооң мурнунда кайгамчык чүүлдерден улуг болза. А Бис оларга кеземче онаапкан бис, олар эглип кээр кылдыр (шын орукче).

وَقَالُوْا يٰٓاَيُّهَ السَّاحِرُ ادْعُ لَنَا رَبَّكَ بِمَا عَهِدَ عِنْدَكَۚ اِنَّنَا لَمُهْتَدُوْنَ

wa qālū yā ayyuhas-sāḥirud‘u lanā rabbaka bimā ‘ahida ‘indak(a), innanā lamuhtadūn(a).

Олар мынча дээннер: «О, илби-шидичи! Дээргиңерден мөргүңер, Ооң силерге аазааны ёзугаар бисти (хостаарын);

فَلَمَّا كَشَفْنَا عَنْهُمُ الْعَذَابَ اِذَا هُمْ يَنْكُثُوْنَ

falammā kasyafnā ‘anhumul-‘ażāba iżā hum yankuṡūn(a).

Ынчангаш кажан Бис олардан кеземчени чайладыптарывыска, олар дораан-на (база) аазаашкынын үрепкеннер.

وَنَادٰى فِرْعَوْنُ فِيْ قَوْمِهٖ قَالَ يٰقَوْمِ اَلَيْسَ لِيْ مُلْكُ مِصْرَ وَهٰذِهِ الْاَنْهٰرُ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِيْۚ اَفَلَا تُبْصِرُوْنَۗ

wa nādā fir‘aunu fī qaumihī qāla yā qaumi alaisa lī mulku miṣra wa hāżihil-anhāru tajrī min taḥtī, afalā tubṣirūn(a).

Фараон бодунуң чонун кыйгырган: «О, чонум! Египет күрүне мээң эвес-тир бе, мээң адаанда агып чыдар хемнер эвес-тир бе? Силер көрбейн тур силер бе?

اَمْ اَنَا۠ خَيْرٌ مِّنْ هٰذَا الَّذِيْ هُوَ مَهِيْنٌ ەۙ وَّلَا يَكَادُ يُبِيْنُ

am ana khairum min hāżal-lażī huwa mahīn(un), wa lā yakādu yubīn(u).

Мен бо кижиден (Моисейден) дээре эвес мен бе, ол куду коруп турар болгаш (бодунуң сөстерин) арай деп тайылбырлап шыдавас?

فَلَوْلَآ اُلْقِيَ عَلَيْهِ اَسْوِرَةٌ مِّنْ ذَهَبٍ اَوْ جَاۤءَ مَعَهُ الْمَلٰۤىِٕكَةُ مُقْتَرِنِيْنَ

falau lā ulqiya ‘alaihi aswiratum min żahabin au jā'a ma‘ahul-malā'ikatu muqtarinīn(a).

Ынчаарга чүге ол (Моисей) алдын билектээштер кедип албаан азы ооң-биле кады дээрниң төлээзи келбээнил?»

فَاسْتَخَفَّ قَوْمَهٗ فَاَطَاعُوْهُ ۗاِنَّهُمْ كَانُوْا قَوْمًا فٰسِقِيْنَ

fastakhaffa qaumahū fa aṭā‘ūh(u), innahum kānū qauman fāsiqīn(a).

Ынчангаш (Фараон) бо сөстер-биле бодунуң чонунга салдар чедирген, ынчангаш олар аңаа дыңнангыр апарган. Шынап-ла, олар каржы чон-дур.

فَلَمَّآ اٰسَفُوْنَا انْتَقَمْنَا مِنْهُمْ فَاَغْرَقْنٰهُمْ اَجْمَعِيْنَۙ

falammā āsafūnantaqamnā minhum fa agraqnāhum ajma‘īn(a).

Ынчангаш кажан олар Бисти хорададыптарга, Бис оларны кезедип, ооң соонда оларны шуптузун (далайга) сугга суктурупкан бис,

فَجَعَلْنٰهُمْ سَلَفًا وَّمَثَلًا لِّلْاٰخِرِيْنَ ࣖ

fa ja‘alnāhum salafaw wa maṡalal lil-ākhirīn(a).

Ынчангаш бис оларны мурнуку (кижилер) кылып каан бис, а соонда келген улуска өөредиг кылдыр кылып каан бис.

۞ وَلَمَّا ضُرِبَ ابْنُ مَرْيَمَ مَثَلًا اِذَا قَوْمُكَ مِنْهُ يَصِدُّوْنَ

wa lammā ḍuribabnu maryama maṡalan iżā qaumuka minhu yaṣiddūn(a).

А кажан Марьямның оглун (Иса) чижек кылдыр ажыглап турда, дораан-на силерниң чонуңар (Курайш аймак) ооң ужундан өөрүп турган.

وَقَالُوْٓا ءَاٰلِهَتُنَا خَيْرٌ اَمْ هُوَ ۗمَا ضَرَبُوْهُ لَكَ اِلَّا جَدَلًا ۗبَلْ هُمْ قَوْمٌ خَصِمُوْنَ

wa qālū a'ālihatunā khairun am huw(a), mā ḍarabūhu laka illā jadalā(n), bal hum qaumun khaṣimūn(a).

Олар: «Кайызы эки-дир, бистиң бурганнарывыс бе азы ол (Иса) бе?» Олар силерге (үлегер домакты) эвес, а чүгле маргыжар сорулга-биле берген, херек кырында олар маргыжарынга ынак чон-дур.

اِنْ هُوَ اِلَّا عَبْدٌ اَنْعَمْنَا عَلَيْهِ وَجَعَلْنٰهُ مَثَلًا لِّبَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ ۗ

in huwa illā ‘abdun an‘amnā ‘alaihi wa ja‘alnāhu maṡalal libanī isrā'īl(a).

Ол (Иса) чүгле чалча турган, аңаа бис аңаа ээ көрнүп, ону Израильдиң ажы-төлүнге кичээлдиң үлегери кылып каан бис.

وَلَوْ نَشَاۤءُ لَجَعَلْنَا مِنْكُمْ مَّلٰۤىِٕكَةً فِى الْاَرْضِ يَخْلُفُوْنَ

wa lau nasyā'u laja‘alnā minkum malā'ikatan fil-arḍi yakhlufūn(a).

Бир эвес Бис күзээн болзувусса, силерниң араңарга чер кырынга солчукчулар кылдыр дээрниң төлээлерин (салгалдан салгалче) тургузуп каар ийик бис.

وَاِنَّهٗ لَعِلْمٌ لِّلسَّاعَةِ فَلَا تَمْتَرُنَّ بِهَا وَاتَّبِعُوْنِۗ هٰذَا صِرَاطٌ مُّسْتَقِيْمٌ

wa innahū la‘ilmul lis-sā‘ati falā tamtarunna bihā wattabi‘ūn(i), hāżā ṣirāṭum mustaqīm(un).

Шынап-ла, ол (Иса) шынап-ла шактың келириниң демдээ-дир. Ынчангаш, ол (Кыемче) дугайында чигзинмейн, Мени эдерип чоруңар. Бо дээрге дорт орук-тур.

وَلَا يَصُدَّنَّكُمُ الشَّيْطٰنُۚ اِنَّهٗ لَكُمْ عَدُوٌّ مُّبِيْنٌ

wa lā yaṣuddannakumusy-syaiṭān(u), innahū lakum ‘aduwwum mubīn(un).

Эрликтен кажан-даа ойталавас силер; Шынап-ла, Эрлик дээрге силерге ёзулуг дайзын-дыр.

وَلَمَّا جَاۤءَ عِيْسٰى بِالْبَيِّنٰتِ قَالَ قَدْ جِئْتُكُمْ بِالْحِكْمَةِ وَلِاُبَيِّنَ لَكُمْ بَعْضَ الَّذِيْ تَخْتَلِفُوْنَ فِيْهِۚ فَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاَطِيْعُوْنِ

wa lammā jā'a ‘īsā bil-bayyināti qāla qad ji'tukum bil-ḥikmati wa li'ubayyina lakum ba‘ḍal-lażī takhtalifūna fīh(i), fattaqullāha wa aṭī‘ūn(i).

А кажан Иисус медээ-биле келгеш, мынча дээн: «Шынап-ла, мен силерге мерген угаан-биле келдим, силерниң маргыжып турар чүүлдериңерниң чамдыызын силерге тайылбырлаар дээш, ынчангаш Аллахтан коргуп, Меңээ дыңнаңар».

اِنَّ اللّٰهَ هُوَ رَبِّيْ وَرَبُّكُمْ فَاعْبُدُوْهُۗ هٰذَا صِرَاطٌ مُّسْتَقِيْمٌ

innallāha huwa rabbī wa rabbukum fa‘budūh(u), hāżā ṣirāṭum mustaqīm(un).

Шынап-ла, Аллах, Ол мээң Дээргим болгаш силерниң Дээргиңер-дир, ынчангаш Аңаа мөгейиңер. Бо дээрге шын орук-тур.

فَاخْتَلَفَ الْاَحْزَابُ مِنْۢ بَيْنِهِمْ ۚفَوَيْلٌ لِّلَّذِيْنَ ظَلَمُوْا مِنْ عَذَابِ يَوْمٍ اَلِيْمٍ

fakhtalafal-aḥzābu mim bainihim, fawailul lil-lażīna ẓalamūmin ‘ażābi yaumin alīm(in).

Ынчалза-даа бөлүктер (бар) бот-боттарының аразында ылгалдыг, ынчангаш аарышкылыг хүнде (Кырык хүнүнде) кеземче дээш, кем-херек үүлгедикчилеринге айыыл-халап болур.

هَلْ يَنْظُرُوْنَ اِلَّا السَّاعَةَ اَنْ تَأْتِيَهُمْ بَغْتَةً وَّهُمْ لَا يَشْعُرُوْنَ

hal yanẓurūna illas-sā‘ata an ta'tiyahum bagtataw wa hum lā yasy‘urūn(a).

Олар чүгле боттарынга дораан-на Кырыкы хүннүң келирин манап, ону билбейн турар бе?

اَلْاَخِلَّاۤءُ يَوْمَىِٕذٍۢ بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍ عَدُوٌّ اِلَّا الْمُتَّقِيْنَ ۗ ࣖ

al-akhillā'u yauma'iżim ba‘ḍuhum liba‘ḍin ‘aduwwun illal-muttaqīn(a).

Ол хүнде эш-өөр бот-боттарынга дайзынныг турган, чүгле чүдүлгелиг улустан өске.

يٰعِبَادِ لَاخَوْفٌ عَلَيْكُمُ الْيَوْمَ وَلَآ اَنْتُمْ تَحْزَنُوْنَۚ

yā ‘ibādi lā khaufun ‘alaikumul-yauma wa lā antum taḥzanūn(a).

«О, Мээң чалчаларым! Ол хүн силерге коргуушкун турбас, муңгаравас силер.

اَلَّذِيْنَ اٰمَنُوْا بِاٰيٰتِنَا وَكَانُوْا مُسْلِمِيْنَۚ

allażīna āmanū bi'āyātinā wa kānū muslimīn(a).

(Тодаргайлаарга) Бистиң шүлүктеривиске бүзүрээр болгаш олар чагыртып турар улус.

اُدْخُلُوا الْجَنَّةَ اَنْتُمْ وَاَزْوَاجُكُمْ تُحْبَرُوْنَ

udkhulul-jannata antum wa azwājukum tuḥbarūn(a).

Дээрже кир, сен эжиң-биле аас-кежиктиг болур сен».

يُطَافُ عَلَيْهِمْ بِصِحَافٍ مِّنْ ذَهَبٍ وَّاَكْوَابٍ ۚوَفِيْهَا مَا تَشْتَهِيْهِ الْاَنْفُسُ وَتَلَذُّ الْاَعْيُنُ ۚوَاَنْتُمْ فِيْهَا خٰلِدُوْنَۚ

yuṭāfu ‘alaihim biṣiḥāfim min żahabiw wa akwāb(in), wa fīhā mā tasytahīhil-anfusu wa talażżul-a‘yun(u), wa antum fīhā khālidūn(a).

Оларны алдын тавактарны болгаш стаканнарны долгандыр дамчыдып турган, а дээрде ч]ректи к]зеп турар ч]вези болгаш каракка таарымчалыг ч]ве бар болган. А силер аңаа артып каар силер.

وَتِلْكَ الْجَنَّةُ الَّتِيْٓ اُوْرِثْتُمُوْهَا بِمَا كُنْتُمْ تَعْمَلُوْنَ

wa tilkal-jannatul-latī ūriṡtumūhā bimā kuntum ta‘malūn(a).

А ол дээрге силерниң кылган буянныг үүлеңер дээш силерден салгап алыр дээр-дир.

لَكُمْ فِيْهَا فَاكِهَةٌ كَثِيْرَةٌ مِّنْهَا تَأْكُلُوْنَ

lakum fīhā fākihatun kaṡīratum minhā ta'kulūn(a).

Дээрде силерге хөй чимис бар, оларның чамдыызын силер чиир силер.

اِنَّ الْمُجْرِمِيْنَ فِيْ عَذَابِ جَهَنَّمَ خٰلِدُوْنَۖ

innal-mujrimīna fī ‘ażābi jahannama khālidūn(a).

Шынап-ла, бачыт үүлгеткен улус мөңгеде тамы хилинчек-човулаңынга артып каар.

لَا يُفَتَّرُ عَنْهُمْ وَهُمْ فِيْهِ مُبْلِسُوْنَ ۚ

lā yufattaru ‘anhum wa hum fīhi mublisūn(a).

Ол оларга чиигелде чок (кеземче) болгаш олар аңаа дүвүреп турар.

وَمَا ظَلَمْنٰهُمْ وَلٰكِنْ كَانُوْا هُمُ الظّٰلِمِيْنَ

wa mā ẓalamnāhum wa lākin kānū humuẓ-ẓālimīn(a).

Бис оларга кем-херек үүлгетпээн бис, а олар боттарынга кем-херек үүлгедип турганнар.

وَنَادَوْا يٰمٰلِكُ لِيَقْضِ عَلَيْنَا رَبُّكَۗ قَالَ اِنَّكُمْ مّٰكِثُوْنَ

wa nādau yā māliku liyaqḍi ‘alainā rabbuk(a), qāla innakum mākiṡūn(a).

Олар алгырганнар: "О (Ангел) Малик! Сээң Дээргиң бисти өлүрүп кагзын". Ол харыылаан: «Шынап-ла, силер (бо Отка) артып каар силер».

لَقَدْ جِئْنٰكُمْ بِالْحَقِّ وَلٰكِنَّ اَكْثَرَكُمْ لِلْحَقِّ كٰرِهُوْنَ

laqad ji'nākum bil-ḥaqqi wa lākinna akṡarakum lil-ḥaqqi kārihūn(a).

Шынап-ла, Бис силерге алыс шынны эккелген бис, ынчалза-даа силерниң хөй кезииңер ону көөр хөңнү чок.

اَمْ اَبْرَمُوْٓا اَمْرًا فَاِنَّا مُبْرِمُوْنَۚ

am abramū amran fa innā mubrimūn(a).

Азы олар планны тургузуп алган бе, а Бис планны тургузуп алган бис.

اَمْ يَحْسَبُوْنَ اَنَّا لَا نَسْمَعُ سِرَّهُمْ وَنَجْوٰىهُمْ ۗ بَلٰى وَرُسُلُنَا لَدَيْهِمْ يَكْتُبُوْنَ

am yaḥsabūna annā lā nasma‘u sirrahum wa najwāhum, balā wa rusulunā ladaihim yaktubūn(a).

Азы оларның чажыттарын, сымыраныышкыннарын дыңнавас бис деп бодап турар бе? Шынап-ла, Бис дыңнап турар бис, а Бистиң элчиннеривис (ангелдеривис) ону үргүлчү олар-биле кады бижип турар.

قُلْ اِنْ كَانَ لِلرَّحْمٰنِ وَلَدٌ ۖفَاَنَا۠ اَوَّلُ الْعٰبِدِيْنَ

qul in kāna lir-raḥmāni walad(un), fa ana awwalul-‘ābidīn(a).

(Мухаммед) чугаала: «Бир эвес Буянныг Бурганның төлү бар деп чүве шын болза, ынчан бир дугаарында (уругну) алдаржыткан кижи мен-дир мен».

سُبْحٰنَ رَبِّ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ رَبِّ الْعَرْشِ عَمَّا يَصِفُوْنَ

subḥāna rabbis-samāwāti wal-arḍi rabbil-‘arsyi ‘ammā yaṣifūn(a).

Дээрлерниң болгаш черниң Дээрги-Чаяакчызынга, Дүжүлгениң Дээрги-Чаяакчызынга алдар-хүндү оларның шынарлары-биле».

فَذَرْهُمْ يَخُوْضُوْا وَيَلْعَبُوْا حَتّٰى يُلٰقُوْا يَوْمَهُمُ الَّذِيْ يُوْعَدُوْنَ

fa żarhum yakhūḍū wa yal‘abū ḥattā yulāqū yaumahumul-lażī yū‘adūn(a).

Ынчангаш оларны аазаан хүнүнге чедир бадып, ойнап-хөглеп чорзун.

وَهُوَ الَّذِيْ فِى السَّمَاۤءِ اِلٰهٌ وَّ فِى الْاَرْضِ اِلٰهٌ ۗوَهُوَ الْحَكِيْمُ الْعَلِيْمُ

wa huwal-lażī fis-samā'i ilāhuw wa fil-arḍi ilāh(un), wa huwal-ḥakīmul-‘alīm(u).

Ол дээрге дээрде Дээрги-Чаяакчы (чүдүп турар), черде Дээрги-Чаяакчы-дыр, Ол дээрге Бүгү-ле Мерген угаанныг, Бүгү-ле чүвени билир.

وَتَبٰرَكَ الَّذِيْ لَهٗ مُلْكُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ وَمَا بَيْنَهُمَا ۚوَعِنْدَهٗ عِلْمُ السَّاعَةِۚ وَاِلَيْهِ تُرْجَعُوْنَ

wa tabārakal-lażī lahū mulkus-samāwāti wal-arḍi wa mā bainahumā, wa ‘indahū ‘ilmus-sā‘ah(ti), wa ilaihi turja‘ūn(a).

Дээр биле черниң күрүнезиниң болгаш оларның аразында чүү барының ээзи (Аллахка) алдар-хүндү; Аңаа шииткел хүнүнүң дугайында билиг бар, а силер Аңаа эглип кээр силер.

وَلَا يَمْلِكُ الَّذِيْنَ يَدْعُوْنَ مِنْ دُوْنِهِ الشَّفَاعَةَ اِلَّا مَنْ شَهِدَ بِالْحَقِّ وَهُمْ يَعْلَمُوْنَ

wa lā yamlikul-lażīna yad‘ūna min dūnihisy-syafā‘ata illā man syahida bil-ḥaqqi wa hum ya‘lamūn(a).

А Аллахтан өске кыйгырыглар өлүм соонда дуза албас; шынны (таухидти) танып, аңаа бүзүрээр улустан өске.

وَلَىِٕنْ سَاَلْتَهُمْ مَّنْ خَلَقَهُمْ لَيَقُوْلُنَّ اللّٰهُ فَاَنّٰى يُؤْفَكُوْنَۙ

wa la'in sa'altahum man khalaqahum layaqūlunnallāhu fa annā yu'fakūn(a).

Бир эвес силер олардан: "Оларны кым чаяап кааныл" деп айтырар болзуңарза, олар албан: "Аллах" деп харыылаар, ынчангаш оларны канчап (Аллахка чүдүүрүнден) ойталаарыл"

وَقِيْلِهٖ يٰرَبِّ اِنَّ هٰٓؤُلَاۤءِ قَوْمٌ لَّا يُؤْمِنُوْنَۘ

wa qīlihī yā rabbi inna hā'ulā'i qaumul lā yu'minūn(a).

база (Аллах билир) ооң (Мухаммадтың) чугаазы: "О, мээң Дээргим, шынап-ла, олар бүзүревес чон-дур".

فَاصْفَحْ عَنْهُمْ وَقُلْ سَلٰمٌۗ فَسَوْفَ يَعْلَمُوْنَ ࣖ

faṣfaḥ ‘anhum wa qul salām(un), fa saufa ya‘lamūn(a).

Ынчангаш олардан ойталааш: «Салам (байырлыг)» деп чугаалаңар. Сөөлүнде билип каарлар (багай салым-чолун).