Q.S At-tawbah (اَلتَّوْبَة) - 129 Ayat ko sankha

بَرَاۤءَةٌ مِّنَ اللّٰهِ وَرَسُوْلِهٖٓ اِلَى الَّذِيْنَ عَاهَدْتُّمْ مِّنَ الْمُشْرِكِيْنَۗ

barā'atum minallāhi wa rasūlihī ilal-lażīna ‘āhattum minal-musyrikīn(a).

(Noa do katha kana) Allah ar uni ren Rasool khon okoe ko sãote (onko sãote) ạidạri em hoe akana onko sãote sombond bạgi kate.

فَسِيْحُوْا فِى الْاَرْضِ اَرْبَعَةَ اَشْهُرٍ وَّاعْلَمُوْٓا اَنَّكُمْ غَيْرُ مُعْجِزِى اللّٰهِ ۙوَاَنَّ اللّٰهَ مُخْزِى الْكٰفِرِيْنَ

fasīḥū fil-arḍi arba‘ata asyhuriw wa‘lamū annakum gairu mu‘jizillāh(i), wa anallāha mukhzil-kāfirīn(a).

Onate ape (mushrik) do 4 cando hạbić dhạrti re taṛampe ar baḍaepe je ape do Allah do bape kombṛo daṛeaḱa ar sạri ge Allah do kafir koe opoman koa.

وَاَذَانٌ مِّنَ اللّٰهِ وَرَسُوْلِهٖٓ اِلَى النَّاسِ يَوْمَ الْحَجِّ الْاَكْبَرِ اَنَّ اللّٰهَ بَرِيْۤءٌ مِّنَ الْمُشْرِكِيْنَ ەۙ وَرَسُوْلُهٗ ۗفَاِنْ تُبْتُمْ فَهُوَ خَيْرٌ لَّكُمْۚ وَاِنْ تَوَلَّيْتُمْ فَاعْلَمُوْٓا اَنَّكُمْ غَيْرُ مُعْجِزِى اللّٰهِ ۗوَبَشِّرِ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا بِعَذَابٍ اَلِيْمٍۙ

wa ażānum minallāhi wa rasūlihī ilan-nāsi yaumal-ḥajjil akbari annallāha barī'um minal-musyrikīn(a), wa rasūluh(ū), fa in tubtum fa huwa khairul lakum, wa in tawallaitum fa‘lamū annakum gairu mu‘jizillāh(i), wa basysyiril-lażīna kafarū bi‘ażābin alīm(in).

Ar maraṅ hajj din re manwa ko ṭhen Allah ar uni ren Rasool ṭhen khon mit́́ ṭen hukum (notification) menaḱa, je sạri ge Allah ar uni ren Rasool do mushrik ko khon bańcao ko ńam keda. Ado judi ape (mushrik ko) pe toba len khan tobe ape lagit do bhage gea, ar ape dope thir len khan tobe badae pe je ape do Allah do bape kombṛo daṛeaḱa. Ar kafir ko ṭhen bhage khobor em ocokope (jemon onko do ạḍi duk reaḱ sạjại ko ńam,

اِلَّا الَّذِيْنَ عَاهَدْتُّمْ مِّنَ الْمُشْرِكِيْنَ ثُمَّ لَمْ يَنْقُصُوْكُمْ شَيْـًٔا وَّلَمْ يُظَاهِرُوْا عَلَيْكُمْ اَحَدًا فَاَتِمُّوْٓا اِلَيْهِمْ عَهْدَهُمْ اِلٰى مُدَّتِهِمْۗ اِنَّ اللّٰهَ يُحِبُّ الْمُتَّقِيْنَ

illal-lażīna ‘āhattum minal-musyrikīna ṡumma lam yanquṣūkum syai'aw wa lam yuẓāhirū ‘alaikum aḥadan fa atimmū ilaihim ‘ahdahum ilā muddatihim, innallāha yuḥibbul-muttaqīn(a).

khali onko musrik ko okoe do am sãote mit́́ ṭen ạidạri ko hatao akada ar onko do (bondom reaḱ jinis ko) tis hõ bako kom akada ar (baṅ) okoe ko am sãote dusạn ko tahẽkan onko do bako goṛo akada, unre onko ṭhen do ạḍi ghạṛić hạbić akoaḱ ạidạri ko purạu ma. Nit do̠ Allah do̠ onkoe dulạṛet́ koa okoe do̠ dhorom ko kạmi kana.

فَاِذَا انْسَلَخَ الْاَشْهُرُ الْحُرُمُ فَاقْتُلُوا الْمُشْرِكِيْنَ حَيْثُ وَجَدْتُّمُوْهُمْ وَخُذُوْهُمْ وَاحْصُرُوْهُمْ وَاقْعُدُوْا لَهُمْ كُلَّ مَرْصَدٍۚ فَاِنْ تَابُوْا وَاَقَامُوا الصَّلٰوةَ وَاٰتَوُا الزَّكٰوةَ فَخَلُّوْا سَبِيْلَهُمْۗ اِنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

fa iżansalakhal-asyhurul-ḥurumu faqtulul-musyrikīna ḥaiṡu wajattumūhum wa khużūhum waḥṣurūhum waq‘udū lahum kulla marṣad(in), fa in tābū wa aqāmuṣ-ṣalāta wa ātawuz-zakāta fa khallū sabīlahum, innallāha gafūrur raḥīm(un).

Haram cando ko caba len khan, unre musrik ko jahan jaega re ko ńam koa, onko sãote lạṛhại kope, onko do ko jạpit́ koa ar ko ḍoboḱa, ar onko do ḍher ghạṛić ko ḍoboḱa. Jodi onko do toba ko ar nạbi ko kạmi lekhan ar zakat ko em lekhan onko do sạdhin ko em ocokope. Nit do̠ Allah do̠ ạḍi ikạḱan, ạḍi dayawan kanae.

وَاِنْ اَحَدٌ مِّنَ الْمُشْرِكِيْنَ اسْتَجَارَكَ فَاَجِرْهُ حَتّٰى يَسْمَعَ كَلٰمَ اللّٰهِ ثُمَّ اَبْلِغْهُ مَأْمَنَهٗ ۗذٰلِكَ بِاَنَّهُمْ قَوْمٌ لَّا يَعْلَمُوْنَ ࣖ

wa in aḥadum minal-musyrikīnastajāraka fa ajirhu ḥattā yasma‘a kalāmallāhi ṡumma ablighu ma'manah(ū), żālika bi'annahum qaumul lā ya‘lamūn(a).

Ar musrik ko modre jahae ge am khon rukhiạ ko khojoḱ khan uni do rukhiạe me jemon uni do Allahaḱ kathae ańjom daṛeaḱ, ona tayom uni do uni lạgit́́ te mit́́ ṭen sạriaḱ jaega re idi me. (Onate) ona do ente sạri ge onko do nonkan hoṛ kanako okoe do bako baḍaekan.

كَيْفَ يَكُوْنُ لِلْمُشْرِكِيْنَ عَهْدٌ عِنْدَ اللّٰهِ وَعِنْدَ رَسُوْلِهٖٓ اِلَّا الَّذِيْنَ عَاهَدْتُّمْ عِنْدَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِۚ فَمَا اسْتَقَامُوْا لَكُمْ فَاسْتَقِيْمُوْا لَهُمْ ۗاِنَّ اللّٰهَ يُحِبُّ الْمُتَّقِيْنَ

kaifa yakūnu lil-musyrikīna ‘ahdun ‘indallāhi wa ‘inda rasūlihī illal-lażīna ‘āhattum ‘indal-masjidil-ḥarām(i), famastaqāmū lakum fastaqīmū lahum, innallāha yuḥibbul-muttaqīn(a).

Musrik ko sãote Allah ar uni ren Rasool sãote cet́ leka mit́ṭen ạidạri (secure) hoyoḱa, eken onko sãote okoe ko sãote ạḍi maraṅ Masjid (Hudaibiyah) ṭhen mit́ṭen ạidạri (onko sãote) em hoe akana, onate tinạḱ din onko do am sãote sạriaḱ ko kạmiet́ kana, unạḱ din hạbić am do onko sãote sạriaḱ te (hõ) kạmi me. Nit do̠ Allah do̠ onkoe dulạṛet́ koa okoe do̠ dhorom ko kạmi kana.

كَيْفَ وَاِنْ يَّظْهَرُوْا عَلَيْكُمْ لَا يَرْقُبُوْا فِيْكُمْ اِلًّا وَّلَا ذِمَّةً ۗيُرْضُوْنَكُمْ بِاَفْوَاهِهِمْ وَتَأْبٰى قُلُوْبُهُمْۚ وَاَكْثَرُهُمْ فٰسِقُوْنَۚ

kaifa wa iy yaẓharū ‘alaikum lā yarqubū fīkum illaw wa lā żimmah(tan), yurḍūnakum bi'afwāhihim wa ta'bā qulūbuhum, wa akṡaruhum fāsiqūn(a).

Nonkan ạidạri do cet́ leka hoe daṛeaḱa tinre onko do am cetan re jitạu ko ńam lekhan am sãote ạidạri do bako dohoeda se ạidạri do bako manaoeda. Onko do akoakʼ mocate apeko kusi ocoetʼpea, menkhan onkoakʼ ontor do onae bạgi oṭoakada. Onko modre ḍhertet́ do bemanot́ ko kana (akoaḱ katha do bako purạua).

اِشْتَرَوْا بِاٰيٰتِ اللّٰهِ ثَمَنًا قَلِيْلًا فَصَدُّوْا عَنْ سَبِيْلِهٖۗ اِنَّهُمْ سَاۤءَ مَاكَانُوْا يَعْمَلُوْنَ

isytarau bi'āyātillāhi ṡaman qalīlan fa ṣaddū ‘an sabīlih(ī), innahum sā'a mā kānū ya‘malūn(a).

Onko do thoṛa dam te Allahaḱ ayat́ ko beohar et́ kana, ona tayom onko do (hoṛko) Allahaḱ ḍạr khon ko ḍamḍamet́ kana. Sarige, onko do cetʼ bạṛicʼ kạmiko kạmi kana!

لَا يَرْقُبُوْنَ فِيْ مُؤْمِنٍ اِلًّا وَّلَا ذِمَّةً ۗوَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْمُعْتَدُوْنَ

lā yarqubūna fī mu'minin illaw wa lā żimmah(tan),ulā'ika humul-mu‘tadūn(a)

Onko do biswasi ko sãote ạḍi bạṛić ạkil do bako dohoeda ar ạidạri do (baṅko manaoeda). Ar onko ge ạn ạri bạṛićko kana.

فَاِنْ تَابُوْا وَاَقَامُوا الصَّلٰوةَ وَاٰتَوُا الزَّكٰوةَ فَاِخْوَانُكُمْ فِى الدِّيْنِ ۗوَنُفَصِّلُ الْاٰيٰتِ لِقَوْمٍ يَّعْلَمُوْنَ

fa in tābū wa aqāmuṣ-ṣalāta wa ātawuz-zakāta fa ikhwānukum fid-dīn(i), wa nufaṣṣīlul-āyāti liqaumiy ya‘lamūn(a).

Ar onko do toba ko kạmi lekhan, nạbi ko kạmi lekhan ar zakat ko em lekhan (metak̕me onko do) ona dhorom re aperen boeha kana ko. Abo do okoe ko baḍaekan onko lạgit́ te ayat ko bujhạu ocoet́ koa.

وَاِنْ نَّكَثُوْٓا اَيْمَانَهُمْ مِّنْۢ بَعْدِ عَهْدِهِمْ وَطَعَنُوْا فِيْ دِيْنِكُمْ فَقَاتِلُوْٓا اَىِٕمَّةَ الْكُفْرِۙ اِنَّهُمْ لَآ اَيْمَانَ لَهُمْ لَعَلَّهُمْ يَنْتَهُوْنَ

wa in nakaṡū aimānahum mim ba‘di ‘ahdihim wa ṭa‘anū fī dīnikum fa qātilū a'immatal-kufr(i), innahum lā aimāna lahum la‘allahum yantahūn(a).

Ar judi onko do ạidạri tayom akoaḱ sạriaḱ ko bạṛić lekhan, ar amaḱ dhorom ko opomane khan, tobe onko kafir neta ko sãote lạṛhại me. Asli re onko do nonkan hoṛ kanako okoe do akoak̕ katha bako purạu daṛeak̕, as menak̕a onko do̠ ko thir calak̕a.

اَلَا تُقَاتِلُوْنَ قَوْمًا نَّكَثُوْٓا اَيْمَانَهُمْ وَهَمُّوْا بِاِخْرَاجِ الرَّسُوْلِ وَهُمْ بَدَءُوْكُمْ اَوَّلَ مَرَّةٍۗ اَتَخْشَوْنَهُمْ ۚفَاللّٰهُ اَحَقُّ اَنْ تَخْشَوْهُ اِنْ كُنْتُمْ مُّؤْمِنِيْنَ

alā tuqātilūna qauman nakaṡū aimānahum wa hammū bi'ikhrājir-rasūli wa hum bada'ūkum awwala marrah(tin), atakhsyaunahum, fallāhu aḥaqqu an takhsyauhu in kuntum mu'minīn(a).

Okoe ko akoaḱ sạriaḱ (promise) ko bạṛić aḱada, ar Rasạl ko oḍok ocoye reaḱ ko kurumutu akada, ar okoe ko pạhil te ape ko lạṛhại leda onko sãote cedak’ bam lạṛhại kana? Ape do onko khonpe botorok kana, tinre uni do Allah gepe botorok kana, judi ape do biswasi kanape?

قَاتِلُوْهُمْ يُعَذِّبْهُمُ اللّٰهُ بِاَيْدِيْكُمْ وَيُخْزِهِمْ وَيَنْصُرْكُمْ عَلَيْهِمْ وَيَشْفِ صُدُوْرَ قَوْمٍ مُّؤْمِنِيْنَۙ

qātilūhum yu‘ażżibhumullāhu bi'aidīkum wa yukhzihim wa yanṣurkum ‘alaihim wa yasyfi ṣudūra qaumim mu'minīn(a).

Onko sãote lạṛhại me, sạri ge Allah do amaḱ ti te onkoe ạḍi bạṛić ko kạmi ocoet́ koa ar uni do onkoe opoman koa ar onko cetan re am doe goṛoakoa ar okoe ko pạtiạuḱ kan onkoaḱ ontor doe rạskạ ocokoa.

وَيُذْهِبْ غَيْظَ قُلُوْبِهِمْۗ وَيَتُوْبُ اللّٰهُ عَلٰى مَنْ يَّشَاۤءُۗ وَاللّٰهُ عَلِيْمٌ حَكِيْمٌ

wa yużhib gaiẓa qulūbihim, wa yatūbullāhu ‘alā may yasyā'(u), wallāhu ‘alīmun ḥakīm(un).

ar onkoaḱ ontor reaḱ rạgi (pạtiạuḱ ko) doe ạgu ocoet́ koa. Ar okoe koye khojkan onkoakʼ tạpis do Allah doe aṅgoć koa. Allah do̠ sanamkoe baḍaea, sanamkoe ạkilạniạ kanae.

اَمْ حَسِبْتُمْ اَنْ تُتْرَكُوْا وَلَمَّا يَعْلَمِ اللّٰهُ الَّذِيْنَ جَاهَدُوْا مِنْكُمْ وَلَمْ يَتَّخِذُوْا مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ وَلَا رَسُوْلِهٖ وَلَا الْمُؤْمِنِيْنَ وَلِيْجَةً ۗوَاللّٰهُ خَبِيْرٌۢ بِمَا تَعْمَلُوْنَ ࣖ

am ḥasibtum an tutrakū wa lammā ya‘lamillāhul-lażīna jāhadū minkum wa lam yattakhiżū min dūnillāhi wa lā rasūlihī wa lal-mu'minīna walījah(tan), wallāhu khabīrum bimā ta‘malūn(a).

Ape dope hudis eda je ape dope bạgi ocoḱa (eken onkage), enhõ Allah do ape modre okoe ko jihad lạgit́ ko kurumutuet́ kan onko do bae baḍae koa ar Allah, uni ren Rasool ar okoe ko pạtiạuḱ kan onko chaḍa pạtiạr gate ko bae hataoet́ koa? Allah do cet'pe kamiet' kana ona reye thir akana.

مَا كَانَ لِلْمُشْرِكِيْنَ اَنْ يَّعْمُرُوْا مَسٰجِدَ اللّٰهِ شٰهِدِيْنَ عَلٰٓى اَنْفُسِهِمْ بِالْكُفْرِۗ اُولٰۤىِٕكَ حَبِطَتْ اَعْمَالُهُمْۚ وَ فِى النَّارِ هُمْ خٰلِدُوْنَ

mā kāna lil-musyrikīna ay ya‘murū masājidallāhi syāhidīna ‘alā anfusihim bil-kufr(i), ulā'ika ḥabiṭat a‘māluhum, wa fin-nāri hum khālidūn(a).

Musrik ko do apnar te kafir kana ko mente ko aṅgoć lekhan hõ Allahaḱ masjid re ạḍi rạskạ ko ńam do baṅ thik gea. Onkoaḱ kạmi do bạṛić ge hoe ena ar onko do jaejug hạbić narok re ko tahena.

اِنَّمَا يَعْمُرُ مَسٰجِدَ اللّٰهِ مَنْ اٰمَنَ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِ وَاَقَامَ الصَّلٰوةَ وَاٰتَى الزَّكٰوةَ وَلَمْ يَخْشَ اِلَّا اللّٰهَ ۗفَعَسٰٓى اُولٰۤىِٕكَ اَنْ يَّكُوْنُوْا مِنَ الْمُهْتَدِيْنَ

innamā ya‘muru masājidallāhi man āmana billāhi wal-yaumil-ākhiri wa aqāmaṣ-ṣalāta wa ātaz-zakāta wa lam yakhsya illallāh(a), fa ‘asā ulā'ika ay yakūnū minal-muhtadīn(a).

Sarige okoe ko Allahak masjid re ko uskur akan onko do eken onko ge okoe ko Allah ar mucạt́ din re ko pạtiạuḱ kana, ar (nit hõ) nạbi ko kạmi kana, zakat ko em eda ar Allah chada (cet́ hõ) bako botorok kana. Onate as menak'a onko do okoe ko guide ko ńam onko modre ko tahena.

۞ اَجَعَلْتُمْ سِقَايَةَ الْحَاۤجِّ وَعِمَارَةَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ كَمَنْ اٰمَنَ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِ وَجَاهَدَ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ ۗ لَا يَسْتَوٗنَ عِنْدَ اللّٰهِ ۗوَاللّٰهُ لَا يَهْدِى الْقَوْمَ الظّٰلِمِيْنَۘ

aja‘altum siqāyatal-ḥājji wa ‘imāratal-masjidil-ḥarāmi kaman āmana billāhi wal-yaumil-ākhiri wa jāhada fī sabīlillāh(i), lā yastawūna ‘indallāh(i), wallāhu lā yahdil-qaumaẓ-ẓālimīn(a).

Cet́ onko (hoṛko) okoe do hajj ko kạmiet́ kan ar Grand Masjid ko ạyurko kan onko do Allah ar mucạt́ dinre ko pạtiạuḱ kan ar Allahaḱ họr re ko kurumuṭuet́ kan onko sãote barti ko kạmiet́ kana? Allah samaṅre onko do̠ barti do̠ baṅ kana. Allah do ạnạṛi hoṛko lạgit́ ạḍi jạruṛaḱ kạmi do bae emakoa.

اَلَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَهَاجَرُوْا وَجَاهَدُوْا فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ بِاَمْوَالِهِمْ وَاَنْفُسِهِمْۙ اَعْظَمُ دَرَجَةً عِنْدَ اللّٰهِ ۗوَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْفَاۤىِٕزُوْنَ

allażīna āmanū wa hājarū wa jāhadū fī sabīlillāhi bi'amwālihim wa anfusihim, a‘ẓamu darajatan ‘indallāh(i), wa ulā'ika humul-fā'izūn(a).

Okoe ko pạtiạuḱ kana ar hijra kate Allahaḱ họr re ko kurumutuet́ kan onko do akoaḱ dhon ar atma sãote Allahaḱ họr re ko kurumutuet́ kan onko do Allah samaṅ re ạḍi maraṅ ran ko ńam kana. Onkogeko jitạuḱ kana.

يُبَشِّرُهُمْ رَبُّهُمْ بِرَحْمَةٍ مِّنْهُ وَرِضْوَانٍ وَّجَنّٰتٍ لَّهُمْ فِيْهَا نَعِيْمٌ مُّقِيْمٌۙ

yubasysyiruhum rabbuhum biraḥmatim minhu wa riḍwāniw wa jannātil lahum fīhā na‘īmum muqīm(un).

Isor do daya, suk ar serma em kate onkoe kusi ocoet́ koa, onko do ona re jaejug suk ko ńam keda,

خٰلِدِيْنَ فِيْهَآ اَبَدًا ۗاِنَّ اللّٰهَ عِنْدَهٗٓ اَجْرٌ عَظِيْمٌ

khālidīna fīhā abadā(n), innallāha ‘indahū ajrun ‘aẓīm(un).

onko do jaejug hạbicʼ onḍeko tahena. Nit do̠ Allah ṭhen ạḍi maraṅ sạjại menak̕a.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَتَّخِذُوْٓا اٰبَاۤءَكُمْ وَاِخْوَانَكُمْ اَوْلِيَاۤءَ اِنِ اسْتَحَبُّوا الْكُفْرَ عَلَى الْاِيْمَانِۗ وَمَنْ يَّتَوَلَّهُمْ مِّنْكُمْ فَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الظّٰلِمُوْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanū lā tattakhiżū ābā'akum wa ikhwānakum auliyā'a inistaḥabbul-kufra ‘alal-īmān(i), wa may yatawallahum minkum fa ulā'ika humuẓ-ẓālimūn(a).

E okoe kope pạtiạukʼkan! Aperen baba ar boeha ko do aperen rukhiạko alom benao koa, judi onko do pạtiạu khon pạtiạu baṅko kusiak̕ khan. Ape modre okoe hõ onko do rukhiạko lekae hataoet́ koa, unre onko do bạṛić hoṛko kana.

قُلْ اِنْ كَانَ اٰبَاۤؤُكُمْ وَاَبْنَاۤؤُكُمْ وَاِخْوَانُكُمْ وَاَزْوَاجُكُمْ وَعَشِيْرَتُكُمْ وَاَمْوَالُ ِۨاقْتَرَفْتُمُوْهَا وَتِجَارَةٌ تَخْشَوْنَ كَسَادَهَا وَمَسٰكِنُ تَرْضَوْنَهَآ اَحَبَّ اِلَيْكُمْ مِّنَ اللّٰهِ وَرَسُوْلِهٖ وَجِهَادٍ فِيْ سَبِيْلِهٖ فَتَرَبَّصُوْا حَتّٰى يَأْتِيَ اللّٰهُ بِاَمْرِهٖۗ وَاللّٰهُ لَا يَهْدِى الْقَوْمَ الْفٰسِقِيْنَ ࣖ

qul in kāna ābā'ukum wa abnā'ukum wa ikhwānukum wa azwājukum wa ‘asyīratukum wa amwāluniqtaraftumūhā wa tijāratun takhsyauna kasādahā wa masākinu tarḍaunahā aḥabba ilaikum minallāhi wa rasūlihī wa jihādin fī sabīlihī fa tarabbaṣū ḥattā ya'tiyallāhu bi'amrih(ī), wallāhu lā yahdil-qaumal-fāsiqīn(a).

Men me, "Judi amren baba, amren gidrạko, amren boeha, amren bạhu, amren gharońj, oka dhon durib em kạmiet́kan, oka kạmi lạgit́em botor akana, ar oka oṛaḱre am do tahen lạgit́em dulạṛet́kan, ona do Allah ar uniren Rasool khon hõ bạṛti dulạṛet́ kana ar uniaḱ họr re jihad lạgit́em kurumuṭuet́ kana, tobe Allah do uniaḱ bicạr em hạbić tear me." Ar Allah do ạnạṛi hoṛko do bae ạyur koa.

لَقَدْ نَصَرَكُمُ اللّٰهُ فِيْ مَوَاطِنَ كَثِيْرَةٍۙ وَّيَوْمَ حُنَيْنٍۙ اِذْ اَعْجَبَتْكُمْ كَثْرَتُكُمْ فَلَمْ تُغْنِ عَنْكُمْ شَيْـًٔا وَّضَاقَتْ عَلَيْكُمُ الْاَرْضُ بِمَا رَحُبَتْ ثُمَّ وَلَّيْتُمْ مُّدْبِرِيْنَۚ

laqad naṣarakumullāhu fī mawāṭina kaṡīrah(tin), wa yauma ḥunain(in), iż a‘jabatkum kaṡratukum falam tugni ‘ankum syai'aw wa ḍāqat ‘alaikumul-arḍu bimā raḥubat ṡumma wallaitum mudbirīn(a).

Sarige, Allah do ape (biswasi ko) aema lạṛhại reye goṛo akada, ar (disạ dohoepe) Hunayn lạṛhại re, tinre apeaḱ ạḍi utạr hoṛko do ape ko gạkhuṛ ket́pea, menkhan (onkoaḱ ạḍi utạr hoṛko) do ape lạgit́ cet́ hõ bae lab leda, ar ạḍi maraṅ dhạrti do ape lạgit́ te ạḍi kạṭic gepe ńel keda, onate ape dope ruạṛ heć ena ar helter-skelter tepe ḍahar idiena.

ثُمَّ اَنْزَلَ اللّٰهُ سَكِيْنَتَهٗ عَلٰى رَسُوْلِهٖ وَعَلَى الْمُؤْمِنِيْنَ وَاَنْزَلَ جُنُوْدًا لَّمْ تَرَوْهَا وَعَذَّبَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْاۗ وَذٰلِكَ جَزَاۤءُ الْكٰفِرِيْنَ

Ṡumma anzalallāhu sakīnatahū ‘alā rasūlihī wa ‘alal-mu'minīna wa anzala junūdal lam tarauhā wa ‘ażżabal-lażīna kafarū, wa żālika jazā'ul-kāfirīn(a).

Ado Allah do ać ren Rasool ar okoe ko pạtiạuḱ kan ko ṭhen suluk e ạgu ket́ koa ar onko do onko lạgit́́ te lạṛhại (malaekat) ko ạgu ket́ koa one ona do ape do bape ńel daṛeaḱa ar uni do kafir ko cetan re sạjại e ạgu ket́ koa. Ona do kafir koakʼ sạjại kana.

ثُمَّ يَتُوْبُ اللّٰهُ مِنْۢ بَعْدِ ذٰلِكَ عَلٰى مَنْ يَّشَاۤءُۗ وَاللّٰهُ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

Ṡumma yatūbullāhu mim ba‘di żālika ‘alā may yasyā'(u), wallāhu gafūrur raḥīm(un).

Ona tayom Allah do okoe ko khojkan onkoaḱ tạpis ko aṅgoć koa. Allah doe ikạḱ kana, dayaan kanae.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اِنَّمَا الْمُشْرِكُوْنَ نَجَسٌ فَلَا يَقْرَبُوا الْمَسْجِدَ الْحَرَامَ بَعْدَ عَامِهِمْ هٰذَا ۚوَاِنْ خِفْتُمْ عَيْلَةً فَسَوْفَ يُغْنِيْكُمُ اللّٰهُ مِنْ فَضْلِهٖٓ اِنْ شَاۤءَۗ اِنَّ اللّٰهَ عَلِيْمٌ حَكِيْمٌ

yā ayyuhal-lażīna āmanū innamal-musyrikūna najasun falā yaqrabul-masjidal-ḥarāma ba‘da ‘āmihim hāżā, wa in khiftum ‘ailatan fa saufa yugnīkumullāhu min faḍlihī in syā'(a), innallāha ‘alīmun ḥakīm(un).

E okoe kope pạtiạukʼkan! Asli redo musrik do bebạṛić (bạṛić atma) kana ko, onate noa serma tayom do Grand Mosjid seć do baṅ seṭer hoyoḱa. Ar judi am do ḍạṅguạ hoṛ hoyoḱ reaḱ bhabna menak̕ tama (cedak̕ je kafir ko do bako hijuk̕ kana), tobe Allah do̠ aćaḱ daya khon dhon durib em emama, judi uni do̠e khoj lekhan. Nit do̠ Allah do̠ sanamkoe baḍaea, sanamkoe ạkilạniạ kanae.

قَاتِلُوا الَّذِيْنَ لَا يُؤْمِنُوْنَ بِاللّٰهِ وَلَا بِالْيَوْمِ الْاٰخِرِ وَلَا يُحَرِّمُوْنَ مَا حَرَّمَ اللّٰهُ وَرَسُوْلُهٗ وَلَا يَدِيْنُوْنَ دِيْنَ الْحَقِّ مِنَ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْكِتٰبَ حَتّٰى يُعْطُوا الْجِزْيَةَ عَنْ يَّدٍ وَّهُمْ صٰغِرُوْنَ ࣖ

qātilul-lażīna lā yu'minūna billāhi wa lā bil-yaumil-ākhiri wa lā yuḥarrimūna mā ḥarramallāhu wa rasūluhū wa lā yadīnūna dīnal-ḥaqqi minal-lażīna ūtul-kitāba ḥattā yu‘ṭul-jizyata ‘ay yadiw wa hum ṣāgirūn(a).

Okoe ko Allah ar mucạt́ din re bako pạtiạuḱ kan, okoe ko Allah ar uni ren Rasool ko manao akat́ ona ko baṅko manaoet́ kan ar okoe ko sạriaḱ dhorom (Allah reaḱ dhorom) re bako pạtiạuḱ kan, (metak̕me hoṛko) okoe ko ṭhen puthi ko em ocoakan onko sãote lạṛhại me, tin hạbić onko do ạḍi usạrate jizyah (tax) bako emda, tin hạbić onko do ạḍi usạrate jizyah (tax) bako emda.

وَقَالَتِ الْيَهُوْدُ عُزَيْرُ ِۨابْنُ اللّٰهِ وَقَالَتِ النَّصٰرَى الْمَسِيْحُ ابْنُ اللّٰهِ ۗذٰلِكَ قَوْلُهُمْ بِاَفْوَاهِهِمْۚ يُضَاهِـُٔوْنَ قَوْلَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا مِنْ قَبْلُ ۗقَاتَلَهُمُ اللّٰهُ ۚ اَنّٰى يُؤْفَكُوْنَ

wa qālatil-yahūdu ‘uzairunibnullāhi wa qālatin-naṣāral-masīḥubnullāh(i), żālika qauluhum bi'afwāhihim, yuḍāhi'ūna qaulal-lażīna kafarū min qabl(u), qātalahumullāh(u), annā yu'fakūn(a).

Ar Jihudi ko do ko menkeda, “Uzair do Allah ren hopon” ar Isại ko do ko menkeda, “Mạsi, Allah ren hopon.” Ona do onkoaḱ moca khon oḍokoḱkan katha kana. Onko do laha reaḱ kafir koaḱ katha ko nạmuna keda. Allah do onkoe saraoako kana; cet́ lekate onko do ko ạcur ena?

اِتَّخَذُوْٓا اَحْبَارَهُمْ وَرُهْبَانَهُمْ اَرْبَابًا مِّنْ دُوْنِ اللّٰهِ وَالْمَسِيْحَ ابْنَ مَرْيَمَۚ وَمَآ اُمِرُوْٓا اِلَّا لِيَعْبُدُوْٓا اِلٰهًا وَّاحِدًاۚ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَۗ سُبْحٰنَهٗ عَمَّا يُشْرِكُوْنَ

ittakhażū aḥbārahum wa ruhbānahum arbābam min dūnillāhi wal-masīḥabna maryam(a), wa mā umirū illā liya‘budū ilāhaw wāḥidā(n), lā ilāha illā huw(a), subḥānahū ‘ammā yusyrikūn(a).

Onko do dhorom hoṛko (Jihudi), ar onkoren bhikkhuko (Isại) ko Allah chaḍa devta ko benao ket́ koa ar (ho) Mariạm ren hopon Mạsi; onko do eken Sarva Daṛean Isor ko sewawae lạgit́́ te ko lại aḱo kanre hõ; uni chaḍa jahan deb do bạnukʼkoa. Onko do mit́́ ṭen sãote cet́́ ko kạmi kana ona khon uniaḱ mạhima hoyoḱ ma.

يُرِيْدُوْنَ اَنْ يُّطْفِـُٔوْا نُوْرَ اللّٰهِ بِاَفْوَاهِهِمْ وَيَأْبَى اللّٰهُ اِلَّآ اَنْ يُّتِمَّ نُوْرَهٗ وَلَوْ كَرِهَ الْكٰفِرُوْنَ

yurīdūna ay yuṭfi'ū nūrallāhi bi'afwāhihim wa ya'ballāhu illā ay yutimma nūrahū wa lau karihal-kāfirūn(a).

Onko do akoaḱ moca (roṛ) te Allahaḱ marsal (dhorom) ko ạgu ocoe lạgit́ ko kurumutu keda, menkhan Allah do bae aṅgoc leda, ona bodol te aćaḱ marsal purạu lạgit́ ko kurumutu keda, menkhan kafir ko do ona ko baṅ kusi leda.

هُوَ الَّذِيْٓ اَرْسَلَ رَسُوْلَهٗ بِالْهُدٰى وَدِيْنِ الْحَقِّ لِيُظْهِرَهٗ عَلَى الدِّيْنِ كُلِّهٖۙ وَلَوْ كَرِهَ الْمُشْرِكُوْنَ

huwal-lażī arsala rasūlahū bil-hudā wa dīnil-ḥaqqi liyuẓhirahū ‘alad-dīni kullih(ī), wa lau karihal-musyrikūn(a).

Ona do uni ge okoe do ać ren Rasọl lạgit́́ te ạḍi uskur (Qur’an) ar sạriaḱ dhorom sãoteye kol ket́ koa jemon joto dhorom khon hõ bạṛti hoyoḱ, menkhan musrik ko do bako kusiḱa.

۞ يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اِنَّ كَثِيْرًا مِّنَ الْاَحْبَارِ وَالرُّهْبَانِ لَيَأْكُلُوْنَ اَمْوَالَ النَّاسِ بِالْبَاطِلِ وَيَصُدُّوْنَ عَنْ سَبِيْلِ اللّٰهِ ۗوَالَّذِيْنَ يَكْنِزُوْنَ الذَّهَبَ وَالْفِضَّةَ وَلَا يُنْفِقُوْنَهَا فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ ۙفَبَشِّرْهُمْ بِعَذَابٍ اَلِيْمٍۙ

yā ayyuhal-lażīna āmanū inna kaṡīram minal-aḥbāri war-ruhbāni laya'kulūna amwālan-nāsi bil-bāṭili wa yaṣuddūna ‘an sabīlillāh(i), wal-lażīna yaknizūnaż-żahaba wal-fiḍḍata wa lā yunfiqūnahā fī sabīlillāh(i), fa basysyirhum bi‘ażābin alīm(in).

E okoe kope pạtiạukʼkan! Sarige aema dhorom hoṛko ar onkoren bhikkhuko do asli re hoṛkoaḱ dhon durib do jạruṛ lekate jom ńuet́ kana, ar (onko do) (hoṛko) Allahaḱ ḍạr khon ko ḍamḍamet́ kana. Ar okoe ko sona ar rupại ko dohoet́ kan ar ona ko do Allahaḱ họr re bako kharcoet́ kan onko do bhage khobor em ocokope, (jemon onko do) ạḍi duk reaḱ sạjại ko ńam

يَّوْمَ يُحْمٰى عَلَيْهَا فِيْ نَارِ جَهَنَّمَ فَتُكْوٰى بِهَا جِبَاهُهُمْ وَجُنُوْبُهُمْ وَظُهُوْرُهُمْۗ هٰذَا مَا كَنَزْتُمْ لِاَنْفُسِكُمْ فَذُوْقُوْا مَا كُنْتُمْ تَكْنِزُوْنَ

yauma yuḥmā ‘alaihā fī nāri jahannama fa tukwā bihā jibāhuhum wa junūbuhum wa ẓuhūruhum, hāżā mā kanaztum li'anfusikum fa żūqū mā kuntum taknizūn(a).

(Disạ dohoe me) ona din oka dinre sona ar rupại do Narak re ko lạṭuet́ kan tahẽkana, ona tayom onkoaḱ moca, ḍahare ar ḍahare ko loṭo ket́ koa (menko menkate) onko ṭhen noa katha ko lại keda je, "Noa do apeaḱ dhon kana okaṭaḱ do ape lạgit́ tepe doho akada, onate okape doho akat́ ona reaḱ (jo) jompe."

اِنَّ عِدَّةَ الشُّهُوْرِ عِنْدَ اللّٰهِ اثْنَا عَشَرَ شَهْرًا فِيْ كِتٰبِ اللّٰهِ يَوْمَ خَلَقَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ مِنْهَآ اَرْبَعَةٌ حُرُمٌ ۗذٰلِكَ الدِّيْنُ الْقَيِّمُ ەۙ فَلَا تَظْلِمُوْا فِيْهِنَّ اَنْفُسَكُمْ وَقَاتِلُوا الْمُشْرِكِيْنَ كَاۤفَّةً كَمَا يُقَاتِلُوْنَكُمْ كَاۤفَّةً ۗوَاعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ مَعَ الْمُتَّقِيْنَ

inna ‘iddatasy-syuhūri ‘indallāhiṡnā ‘asyara syahran fī kitābillāhi yauma khalaqas-samāwāti wal-arḍa minhā arba‘atun ḥurum(un), żālikad-dīnul-qayyim(u), falā taẓlimū fīhinna anfusakum wa qātilul-musyrikīna kāffatan kamā yuqātilūnakum kāffah(tan), wa‘lamū annallāha ma‘al-muttaqīn(a).

Sarige Allah lekate cando koak lekha do gelbar cando kana, (as) Allahak hukum re tinre uni do serma ar dhạrtie sirjạu leda, ona modre 4 haram cando menak̕a. Ona do (sodor dhorom reaḱ hukum) kana, onate (pạhil cando) re apnar te alope bạṛić ocoḱa, ar joto musrik ko sãote lạṛhạipe cet́ leka onko hõ ape joto ko sãote lạṛhại kana. Ar baḍae joṅpe je Allah do dhorom hoṛko sãote menaea.

اِنَّمَا النَّسِيْۤءُ زِيَادَةٌ فِى الْكُفْرِ يُضَلُّ بِهِ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا يُحِلُّوْنَهٗ عَامًا وَّيُحَرِّمُوْنَهٗ عَامًا لِّيُوَاطِـُٔوْا عِدَّةَ مَا حَرَّمَ اللّٰهُ فَيُحِلُّوْا مَا حَرَّمَ اللّٰهُ ۗزُيِّنَ لَهُمْ سُوْۤءُ اَعْمَالِهِمْۗ وَاللّٰهُ لَا يَهْدِى الْقَوْمَ الْكٰفِرِيْنَ ࣖ

innaman-nasī'u ziyādatun fil-kufri yuḍallu bihil-lażīna kafarū yuḥillūnahū ‘āmaw wa yuḥarrimūnahū ‘āmal liyuwāṭi'ū ‘iddata mā ḥarramallāhu fa yuḥillū mā ḥarramallāh(u), zuyyina lahum sū'u a‘mālihim, wallāhu lā yahdil-qaumal-kāfirīn(a).

Asli re (haram cando) delay kate eken kufr do barti huyuk kana. Kafir ko do noa (deponement) te ko bạṛić ena, onko do mit́́ ṭen bochor re halal ko benaoa ar mit́́ ṭen bochor re ạnạṛi ko benaoa, jemon onko do Allah oka jinis ko manao akat́ ona ko reaḱ lekha ko ạḍi jạruṛa, ar ona sãote Allah do oka jinis ko manao akat́ ona ko halal ko benaoa. (Soetan) do onkoaḱ bạṛić kạmi ko mońj geye ńel oco ket́́ koa. Ar okoe ko bako pạtiạuḱ kan onko do Allah do bae ạyur koa.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا مَا لَكُمْ اِذَا قِيْلَ لَكُمُ انْفِرُوْا فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ اثَّاقَلْتُمْ اِلَى الْاَرْضِۗ اَرَضِيْتُمْ بِالْحَيٰوةِ الدُّنْيَا مِنَ الْاٰخِرَةِۚ فَمَا مَتَاعُ الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا فِى الْاٰخِرَةِ اِلَّا قَلِيْلٌ

yā ayyuhal-lażīna āmanū mā lakum iżā qīla lakumunfirū fī sabīlillāhiṡ-ṡāqaltum ilal-arḍ(i), araḍītum bil-ḥayātid-dun-yā minal-ākhirah(ti), famā matā‘ul-ḥayātid-dun-yā fil-ākhirati illā qalīl(un).

E okoe kope pạtiạukʼkan! Cedak’ je tin re ape ko metape kana je “Allah reak’ họr re calao me (lạṛhại lạgit’” unre ape do ạḍi jạruṛpe bujhạueda ar ape do okaṭak’ repe tahena ona regepe tahen sanaet’ kana? Cet́ am do noa dhạrti reaḱ jion khon ạḍi bes em kusiḱ kana? Hõ̠ noa dhạrti re jion reaḱ rạskạ (jion sãote judạ judạ) tayom jion re eken kạṭic̕ gea.

اِلَّا تَنْفِرُوْا يُعَذِّبْكُمْ عَذَابًا اَلِيْمًاۙ وَّيَسْتَبْدِلْ قَوْمًا غَيْرَكُمْ وَلَا تَضُرُّوْهُ شَيْـًٔاۗ وَاللّٰهُ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ

illā tanfirū yu‘ażżibkum ‘ażāban alīmā(n), wa yastabdil qauman gairakum wa lā taḍurrūhu syai'ā(n), wallāhu ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

Judi am do bam calao len khan (lạṛhại lạgit́) Allah do sạri ge ạḍi duk reaḱ kại reaḱ sạjại em emapea ar apeaḱ jaega re eṭaḱ hoṛe dohopea, ar ape do uni tis hõ bape hạnḍińa. Ar Allah do sanam jinis re daṛean kanae.

اِلَّا تَنْصُرُوْهُ فَقَدْ نَصَرَهُ اللّٰهُ اِذْ اَخْرَجَهُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا ثَانِيَ اثْنَيْنِ اِذْ هُمَا فِى الْغَارِ اِذْ يَقُوْلُ لِصَاحِبِهٖ لَا تَحْزَنْ اِنَّ اللّٰهَ مَعَنَاۚ فَاَنْزَلَ اللّٰهُ سَكِيْنَتَهٗ عَلَيْهِ وَاَيَّدَهٗ بِجُنُوْدٍ لَّمْ تَرَوْهَا وَجَعَلَ كَلِمَةَ الَّذِيْنَ كَفَرُوا السُّفْلٰىۗ وَكَلِمَةُ اللّٰهِ هِيَ الْعُلْيَاۗ وَاللّٰهُ عَزِيْزٌ حَكِيْمٌ

illā tanṣurūhu faqad naṣarahullāhu iż akhrajahul-lażīna kafarū ṡāniyaṡnaini iż humā fil-gāri iż yaqūlu liṣāḥibihī lā taḥzan innallāha ma‘anā, fa anzalallāhu sakīnatahū ‘alaihi wa ayyadahū bijunūdil lam tarauhā wa ja‘ala kalimatal-lażīna kafarus-suflā, wa kalimatullāhi hiyal-‘ulyā, wallāhu ‘azīzun ḥakīm(un).

Ape do uni (Muhammed) bape goṛo lekhan sạri ge Allah do unie goṛo leda (metak̕me) tinre kafirko uni (Mekka khon) ko oḍok ocokedea; tinre uni do bar hoṛ modre mit́́ ṭen hoṛe tahẽkana tinre unkin do banar ge guha re ko tahẽkana, ona okte uni do acren gate ṭhen noa kathae menkeda, "Alom dukḱa, sạri ge Allah do abo sãote menaea." Onate Allah do uni (Muhammed) ṭhen sạriaḱe ạgu ket́ koa ar mit́́ ṭen lạṛhại (malaekat) teye goṛo ket́ koa one ona do ape do bape ńel leda ar uni do kafir koaḱ hoho do kạṭić geye ket́́ koa. Ar ona do Allahak katha kana oka do ạḍi maraṅ gea. Allah do̠ sanam daṛean, sanam ạkilạniạ kanae.

اِنْفِرُوْا خِفَافًا وَّثِقَالًا وَّجَاهِدُوْا بِاَمْوَالِكُمْ وَاَنْفُسِكُمْ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ ۗذٰلِكُمْ خَيْرٌ لَّكُمْ اِنْ كُنْتُمْ تَعْلَمُوْنَ

infirū khifāfaw wa ṡiqālaw wa jāhidū bi'amwālikum wa anfusikum fī sabīlillāh(i), żālikum khairul lakum in kuntum ta‘lamūn(a).

Ape do lạṭu se ạḍi jạruṛpe bujhạu lekhan hõ calaḱpe, ar apeaḱ dhon ar jion te Allahaḱ họr re lạṛhạipe. Noa do ape lạgit́ bhagea judipe baḍae khan.

لَوْ كَانَ عَرَضًا قَرِيْبًا وَّسَفَرًا قَاصِدًا لَّاتَّبَعُوْكَ وَلٰكِنْۢ بَعُدَتْ عَلَيْهِمُ الشُّقَّةُۗ وَسَيَحْلِفُوْنَ بِاللّٰهِ لَوِ اسْتَطَعْنَا لَخَرَجْنَا مَعَكُمْۚ يُهْلِكُوْنَ اَنْفُسَهُمْۚ وَاللّٰهُ يَعْلَمُ اِنَّهُمْ لَكٰذِبُوْنَ ࣖ

lau kāna ‘araḍan qarībaw wa safaran qāṣidal lattaba‘ūka wa lākim ba‘udat ‘alaihimusy-syuqqah(tu), wa sayaḥlifūna billāhi lawistaṭa‘nā lakharajnā ma‘akum, yuhlikūna anfusahum, wallāhu ya‘lamu innahum lakāżibūn(a).

Judi (onko cet́em hohoet́ koa) ona reaḱ lab do ạḍi alga gea ar ona kạmi do ạḍi jạruṛ gea, onko do ạḍi jạruṛ ge am tayom tayom te ko calaḱa, menkhan ạḍi jạruṛ gea onko lạgit́ do ạḍi jạruṛ gea. Onko do Allahaḱ ńutum te ko sạriạḱa, “Abo dobon daṛeaḱ khan pạtiạr lekate ape sãote bon calaḱa.” Onko do apnar te ko bạṛić ena ar Allah doe baḍae keda je onko do sạri ge eṛe ko kana.

عَفَا اللّٰهُ عَنْكَۚ لِمَ اَذِنْتَ لَهُمْ حَتّٰى يَتَبَيَّنَ لَكَ الَّذِيْنَ صَدَقُوْا وَتَعْلَمَ الْكٰذِبِيْنَ

‘afallāhu ‘ank(a), lima ażinta lahum ḥattā yatabayyana lakal-lażīna ṣadaqū wa ta‘lamal-kāżibīn(a).

Allah do ape (Muhammed) ikạpe. Cedak’ onko do hukum em ket’ koa (lạṛhại re baṅ calao lạgit’), ona khon lahare am do sạri ge okoe ko (impeded) kana ko ar okoe ko eṛe mena ona ko baḍae lạgit’ lahare?

لَا يَسْتَأْذِنُكَ الَّذِيْنَ يُؤْمِنُوْنَ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِ اَنْ يُّجَاهِدُوْا بِاَمْوَالِهِمْ وَاَنْفُسِهِمْۗ وَاللّٰهُ عَلِيْمٌۢ بِالْمُتَّقِيْنَ

lā yasta'żinukal-lażīna yu'minūna billāhi wal-yaumil-ākhiri ay yujāhidū bi'amwālihim wa anfusihim, wallāhu ‘alīmum bil-muttaqīn(a).

Okoe ko Allah ar mucạt́ din re ko pạtiạuḱ kana onko do akoaḱ dhon ar atma te jihad lạgit́ te ạḍi jạruṛaḱ (join baṅ) lạgit́ te ạḍi jạruṛaḱ ko khojoḱa. Allah doe baḍaea okoe ko dhorom kanako

اِنَّمَا يَسْتَأْذِنُكَ الَّذِيْنَ لَا يُؤْمِنُوْنَ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِ وَارْتَابَتْ قُلُوْبُهُمْ فَهُمْ فِيْ رَيْبِهِمْ يَتَرَدَّدُوْنَ

innamā yasta'żinukal-lażīna lā yu'minūna billāhi wal-yaumil-ākhiri wartābat qulūbuhum fahum fī raibihim yataraddadūn(a).

Sarige okoe ko am (Muhammad) ṭhen khon hukum ko khojoḱa, onko do eken onko geko okoe do Allah ar mucạt́ din re bako pạtiạuḱ kana ar onkoaḱ ontor do sạndiạ reaḱ kana, onate onko do jaoge sạndiạ reaḱ ko ḍhiṭet́ kana.

۞ وَلَوْ اَرَادُوا الْخُرُوْجَ لَاَعَدُّوْا لَهٗ عُدَّةً وَّلٰكِنْ كَرِهَ اللّٰهُ انْۢبِعَاثَهُمْ فَثَبَّطَهُمْ وَقِيْلَ اقْعُدُوْا مَعَ الْقٰعِدِيْنَ

wa lau arādul-khurūja la'a‘addū lahū ‘uddataw wa lākin karihallāhumbi‘āṡahum fa ṡabbaṭahum wa qīlaq‘udū ma‘al-qā‘idīn(a).

Ar onko do calaḱ ko khoj lekhan ona calaḱ lạgit́ te sapṛaoḱ ko hoe ocoḱa, menkhan Allah do onkoaḱ calaḱ do bae kusi leda, onate onkoaḱ sana doe komjoṅ ket́ koa ar (onko do) ko menkeda, “Okoe ko tahen kan onko sãote tahenpe.”

لَوْ خَرَجُوْا فِيْكُمْ مَّا زَادُوْكُمْ اِلَّا خَبَالًا وَّلَاَوْضَعُوْا خِلٰلَكُمْ يَبْغُوْنَكُمُ الْفِتْنَةَۚ وَفِيْكُمْ سَمّٰعُوْنَ لَهُمْۗ وَاللّٰهُ عَلِيْمٌۢ بِالظّٰلِمِيْنَ

wa lau kharajū fīkum mā zādūkum illā khabālaw wa la'auḍa‘ū khilālakum yabgūnakumul-fitnah(ta), wa fīkum sammā‘ūna lahum, wallāhu ‘alīmum biẓ-ẓālimīn(a).

Judi (onko do am sãote ko calaḱ khan), onko do nisại ge amaḱ (daṛe) do bako bạṛtia, ona bodol te eken ạḍi bạṛić kạmi ko sirjạua, ar nisại ge amaḱ rank reaḱ gap kore ạḍi bạṛić kạmi ko sirjạua (amaḱ rank re); menkhan ape modre nonkan hoṛ menak̕koa okoe do̠ sạri ge akoak̕ (katha) ańjom ko kusiak̕. Allah do bhul ko badaya.

لَقَدِ ابْتَغَوُا الْفِتْنَةَ مِنْ قَبْلُ وَقَلَّبُوْا لَكَ الْاُمُوْرَ حَتّٰى جَاۤءَ الْحَقُّ وَظَهَرَ اَمْرُ اللّٰهِ وَهُمْ كٰرِهُوْنَ

laqadibtagawul-fitnata min qablu wa qallabū lakal-umūra ḥattā jā'al-ḥaqqu wa ẓahara amrullāhi wa hum kārihūn(a).

Sarige, ona khon lahare onko do ạḍi bạṛić kạmi ko kạmi akat́ tahẽkana ar ape lạgit́ aema lekan kạmi ko kạmi ocoe lạgit́ ko kurumutu leda, tin hạbić sạriaḱ (Allahaḱ goṛo) do baṅ heć ena ar Allahaḱ (dhorom) kạmi ko do jitạuena, onko do bako kusi lenre hõ.

وَمِنْهُمْ مَّنْ يَّقُوْلُ ائْذَنْ لِّيْ وَلَا تَفْتِنِّيْۗ اَلَا فِى الْفِتْنَةِ سَقَطُوْاۗ وَاِنَّ جَهَنَّمَ لَمُحِيْطَةٌ ۢ بِالْكٰفِرِيْنَ

wa minhum may yaqūlu'żal lī wa lā taftinnī, alā fil-fitnati saqaṭū, wa inna jahannama lamuḥīṭatum bil-kāfirīn(a).

Ar onko modre mit́́ ṭen hoṛe menkeda, “Iń do (lạṛhại re baṅ calao lạgit́́ te) hukum emạń me ar iń (Muhammed) do ạḍi bạṛić kạmi re alom ńur ocoḱa.” Baḍae joṅpe je onko do ạḍi bạṛić kạmi re ko ńur ena. Ar sạri ge Narak re okoe ko kafir ko baṅkan onko hõ menak̕ koa.

اِنْ تُصِبْكَ حَسَنَةٌ تَسُؤْهُمْۚ وَاِنْ تُصِبْكَ مُصِيْبَةٌ يَّقُوْلُوْا قَدْ اَخَذْنَآ اَمْرَنَا مِنْ قَبْلُ وَيَتَوَلَّوْا وَّهُمْ فَرِحُوْنَ

in tuṣibka ḥasanatun tasu'hum, wa in tuṣibka muṣībatuy yaqūlū qad akhażnā min qablu wa yatawallau wa hum fariḥūn(a).

Ape (Muhammed) bhagepe ńam lekhan onko do bako rạskạḱa; menkhan jãhãn muskil do ape cetan re heć len khan onko do ko meneda, “Sạrige pạhil khon ge abo dobon thir lena (lạṛhại re baṅ calao lạgit́ te),” ar onko do rạskạ te (feel) ko ruạṛ calaoena.

قُلْ لَّنْ يُّصِيْبَنَآ اِلَّا مَا كَتَبَ اللّٰهُ لَنَاۚ هُوَ مَوْلٰىنَا وَعَلَى اللّٰهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُوْنَ

qul lay yuṣībanā illā mā kataballāhu lanā, huwa maulānā wa ‘alallāhi falyatawakkalil-mu'minūn(a).

(Muhammed) men me, "Allah do abo lạgit́́ te okae hukum akat́ ona chaḍa cet́ hõ baṅ hoyoḱa. Uni do aboren rukhiạ kanae ar eken Allah rege biswasi ko do ko bhorsaḱ kana."

قُلْ هَلْ تَرَبَّصُوْنَ بِنَآ اِلَّآ اِحْدَى الْحُسْنَيَيْنِۗ وَنَحْنُ نَتَرَبَّصُ بِكُمْ اَنْ يُّصِيْبَكُمُ اللّٰهُ بِعَذَابٍ مِّنْ عِنْدِهٖٓ اَوْ بِاَيْدِيْنَاۖ فَتَرَبَّصُوْٓا اِنَّا مَعَكُمْ مُّتَرَبِّصُوْنَ

qul hal tarabbaṣūna binā illā iḥdal-ḥusnayain(i), wa naḥnu natarabbaṣu bikum ay yuṣībakumullāhu bi‘ażābim min ‘indihī au bi'aidīnā, fa tarabbaṣū innā ma‘akum mutarabbiṣūn(a).

(Muhammed) men me, "Am do cet́ hõ bam nạ̃ṛĩet́ kana, bar bhageaḱ khon mit́ṭen (jitạu se sạhid) begor. Ar ale do am lạgit́ le nạ̃ṛĩ kana jemon Allah do aćaḱ seć khon, se (adzab) aleaḱ ti hotete am cetan re sạjại em. Onate nạ̃ṛĩ me, sạri ge ale do am sãote (hõ) le nạ̃ṛĩ kana."

قُلْ اَنْفِقُوْا طَوْعًا اَوْ كَرْهًا لَّنْ يُّتَقَبَّلَ مِنْكُمْ ۗاِنَّكُمْ كُنْتُمْ قَوْمًا فٰسِقِيْنَ

qul anfiqū ṭau‘an au karhal lay yutaqabbala minkum, innakum kuntum qauman fāsiqīn(a).

(Muhammed) men me, "Apeak̕ dhon durib kusite se baṅ kusite empe, menkhan (apeak̕ dan) do̠ baṅ aṅgoc̕a. Sạrige ape do̠ bạṛic̕ ho̠ṛ kanape."

وَمَا مَنَعَهُمْ اَنْ تُقْبَلَ مِنْهُمْ نَفَقٰتُهُمْ اِلَّآ اَنَّهُمْ كَفَرُوْا بِاللّٰهِ وَبِرَسُوْلِهٖ وَلَا يَأْتُوْنَ الصَّلٰوةَ اِلَّا وَهُمْ كُسَالٰى وَلَا يُنْفِقُوْنَ اِلَّا وَهُمْ كٰرِهُوْنَ

wa mā mana‘ahum an tuqbala minhum nafaqātuhum illā annahum kafarū billāhi wa birasūlihī wa lā ya'tūnaṣ-ṣalāta illā wa hum kusālā wa lā yunfiqūna illā wa hum kārihūn(a).

Ar onkoaḱ dan do cet́ hõ baṅ aṅgoć ocoḱ kana ona do noage je onko do Allah ar uni ren Rasool re bako pạtiạuḱ kana (ko pạtiạuḱ kana) ar onko do nạbi ko baṅ kạmi kana, menkhan ko kạmi kana ar akoaḱ (dhorom) do bako kharcoeda, menkhan ạḍi ko kạmi kana (badoḱ kana).

فَلَا تُعْجِبْكَ اَمْوَالُهُمْ وَلَآ اَوْلَادُهُمْ ۗاِنَّمَا يُرِيْدُ اللّٰهُ لِيُعَذِّبَهُمْ بِهَا فِى الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا وَتَزْهَقَ اَنْفُسُهُمْ وَهُمْ كٰفِرُوْنَ

falā tu‘jibka amwāluhum wa lā aulāduhum, innamā yurīdullāhu liyu‘ażżibahum bihā fil-ḥayātid-dun-yā wa tazhaqa anfusuhum wa hum kāfirūn(a).

Onate onkoaḱ dhon durib ar gidrạko do alom hahaṛa ocoea. Asli re do ona sãote Allahaḱ monsubạ do noa dhạrti jion re onko ạḍi bạṛić kạmi ko kạmi ocoko ar tayom te onko do bepạtiạr hoṛ leka ko goć ocoḱa.

وَيَحْلِفُوْنَ بِاللّٰهِ اِنَّهُمْ لَمِنْكُمْۗ وَمَا هُمْ مِّنْكُمْ وَلٰكِنَّهُمْ قَوْمٌ يَّفْرَقُوْنَ

wa yaḥlifūna billāhi innahum laminkum, wa mā hum minkum wa lākinnahum qaumuy yafraqūn(a).

Ar onko (munafikiko) do Allah ńutumte ko sạriak̕ kana je sạri ge onko do ape modre menak̕ko; menkhan onko do aperen dolren do bako kana, menkhan onko do ạḍi botor akan hoṛ kanako (ape khon).

لَوْ يَجِدُوْنَ مَلْجَاً اَوْ مَغٰرٰتٍ اَوْ مُدَّخَلًا لَّوَلَّوْا اِلَيْهِ وَهُمْ يَجْمَحُوْنَ

lau yajidūna malja'an au magārātin au muddakhalal lawallau ilaihi wa hum yajmaḥūn(a).

Asrọm, guha se ḍạrko (jo̠mre) ko ńam lekhan jạsti khon jạsti onḍe ko calaḱa (ko ḍahar)a.

وَمِنْهُمْ مَّنْ يَّلْمِزُكَ فِى الصَّدَقٰتِۚ فَاِنْ اُعْطُوْا مِنْهَا رَضُوْا وَاِنْ لَّمْ يُعْطَوْا مِنْهَآ اِذَا هُمْ يَسْخَطُوْنَ

wa minhum may yalmizuka fiṣ-ṣadaqāt(i), fa in u‘ṭū minhā raḍū wa illam yu‘ṭau minhā iżā hum yaskhaṭūn(a).

Ar onko modre nonkan hoṛko menak̕koa okoe do̠ bhikkha (zakat) babod ape ko kạmi kana; bhasa emlec khan ako raskakoa, ar bhasa bako emlen khan acak rengecko odok kana

وَلَوْ اَنَّهُمْ رَضُوْا مَآ اٰتٰىهُمُ اللّٰهُ وَرَسُوْلُهٗۙ وَقَالُوْا حَسْبُنَا اللّٰهُ سَيُؤْتِيْنَا اللّٰهُ مِنْ فَضْلِهٖ وَرَسُوْلُهٗٓ اِنَّآ اِلَى اللّٰهِ رٰغِبُوْنَ ࣖ

wa lau annahum raḍū mā ātāhumullāhu wa rasūluh(ū), wa qālū ḥasbunallāhu sayu'tīnallāhu min faḍlihī wa rasūluhū innā ilallāhi rāgibūn(a).

Ar judi onko do sạri ge Allah ar uniren Rasool hotete oka ko em ocoakan ona ko kusi len khan ar ko menkeda, "Allah do abo lạgit́ te ạḍi gea, Allah ar uni ren Rasool do aćaḱ daya khon thoṛa geye emabona. Sạri ge abo do onko kanabon okoe ko Allah re as menak̕ tabona."

۞ اِنَّمَا الصَّدَقٰتُ لِلْفُقَرَاۤءِ وَالْمَسٰكِيْنِ وَالْعٰمِلِيْنَ عَلَيْهَا وَالْمُؤَلَّفَةِ قُلُوْبُهُمْ وَفِى الرِّقَابِ وَالْغٰرِمِيْنَ وَفِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَابْنِ السَّبِيْلِۗ فَرِيْضَةً مِّنَ اللّٰهِ ۗوَاللّٰهُ عَلِيْمٌ حَكِيْمٌ

innamaṣ-ṣadaqātu lil-fuqarā'i wal-masākīni wal-‘āmilīna ‘alaihā wal-mu'allafati qulūbuhum wa fir-riqābi wal-gārimīna wa fī sabīlillāhi wabnis-sabīl(i), farīḍatam minallāh(i), wallāhu ‘alīmun ḥakīm(un).

Asli re do zakat do eken jạruṛan hoṛko, ḍạṅguạ ko, okoe ko zakat ko ńam et́ kan, okoe koaḱ mon do lạṭu akana (convert ko), (sạdhin) kạmiạko lạgit́, (sạdhin) hoṛko lạgit́, okoe ko rin reaḱ kạmi ko kạmiet́ kan, Allahaḱ ḍạr lạgit́ ar okoe ko saṅgar re menaḱ ko onko lạgit́, Allah ṭhen khon mit́ṭen ạidạri lekate. Allah do̠ sanamkoe baḍaea, sanamkoe ạkilạniạ kanae.

وَمِنْهُمُ الَّذِيْنَ يُؤْذُوْنَ النَّبِيَّ وَيَقُوْلُوْنَ هُوَ اُذُنٌ ۗقُلْ اُذُنُ خَيْرٍ لَّكُمْ يُؤْمِنُ بِاللّٰهِ وَيُؤْمِنُ لِلْمُؤْمِنِيْنَ وَرَحْمَةٌ لِّلَّذِيْنَ اٰمَنُوْا مِنْكُمْۗ وَالَّذِيْنَ يُؤْذُوْنَ رَسُوْلَ اللّٰهِ لَهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ

wa minhumul-lażīna yu'żūnan nabiyya wa yaqūlūna huwa użun(un), qul użunu khairil lakum yu'minu billāhi wa yu'minu lil-mu'minīna wa raḥmatul lil-lażīna āmanū minkum, wal-lażīna yu'żūna rasūlallāhi lahum ‘ażābun alīm(un).

Ar onko modre (munafik) do nonkan hoṛ menak̕ koa okoe do Probhu (Muhammed) ko bạṛić oco kedea ar ko menkeda, "Probhu do joto geye ańjom keda ona doe pạtiạu keda." Menme, "uni do ape lạgit́́ te joto bhageaḱ reye pạtiạuḱ kana, uni do Allah reye pạtiạuḱ kana, pạtiạuḱ ko reye pạtiạuḱ kana ar ape modre pạtiạuḱ ko lạgit́́ te daya kanae." Ar okoe ko Allah ren Rasool ko hạsu ocoet́ koa onko do ạḍi duk reaḱ sạjại ko ńam daṛeaḱa.

يَحْلِفُوْنَ بِاللّٰهِ لَكُمْ لِيُرْضُوْكُمْ وَاللّٰهُ وَرَسُوْلُهٗٓ اَحَقُّ اَنْ يُّرْضُوْهُ اِنْ كَانُوْا مُؤْمِنِيْنَ

yaḥlifūna billāhi lakum liyurḍūkum wallāhu wa rasūluhū aḥaqqu ay yurḍūhu in kānū mu'minīn(a).

Onko do ape kusi ocope lạgit́ te Allah (Nạmuna) te ko sạriaḱ kana, menkhan Allah ar uni ren Rasool do biswasi ko tahẽn khan uniaḱ kusi ko khoj lekhan ạḍi bes ge hoyoḱa.

اَلَمْ يَعْلَمُوْٓا اَنَّهٗ مَنْ يُّحَادِدِ اللّٰهَ وَرَسُوْلَهٗ فَاَنَّ لَهٗ نَارَ جَهَنَّمَ خَالِدًا فِيْهَاۗ ذٰلِكَ الْخِزْيُ الْعَظِيْمُ

alam ya‘lamū annahū may yuḥādidillāha wa rasūlahū fa anna lahū nāru jahannama khālidan fīhā, żālikal khizyul-‘aẓīm(u).

Onko do bako baḍaea je okoe ko Allah ar uni ren Rasool ko birudh et́ koa, tobe sạri ge uni lạgit́ do narok kana, uni do jaejug hạbić ona reye tahena. Ona do ạḍi maraṅ opoman kana.

يَحْذَرُ الْمُنٰفِقُوْنَ اَنْ تُنَزَّلَ عَلَيْهِمْ سُوْرَةٌ تُنَبِّئُهُمْ بِمَا فِيْ قُلُوْبِهِمْۗ قُلِ اسْتَهْزِءُوْاۚ اِنَّ اللّٰهَ مُخْرِجٌ مَّا تَحْذَرُوْنَ

yaḥżarul-munāfiqūna an tunazzala ‘alaihim sūratun tunabbi'uhum bimā fī qulūbihim, qulistahzi'ū, innallāha mukhrijum mā taḥżarūn(a).

Noa ko munafik ko do ko botor kana je mit́́ ṭen surah do sodoroḱa okaṭaḱ do onkoaḱ ontor re cet́́ ko ạḍi uskur akana ona ko bujhạu ocoet́ kana. (Onko ṭhen) menpe, “(Allah ar uniren Rasool) reaḱ lạṭu lạṭu kạmi ko calao idipe.” Sarige Allah doe sodor akada oka khonpe botorok kana.

وَلَىِٕنْ سَاَلْتَهُمْ لَيَقُوْلُنَّ اِنَّمَا كُنَّا نَخُوْضُ وَنَلْعَبُۗ قُلْ اَبِاللّٰهِ وَاٰيٰتِهٖ وَرَسُوْلِهٖ كُنْتُمْ تَسْتَهْزِءُوْنَ

wa la'in sa'altahum layaqūlunna innamā kunnā nakhūḍū wa nal‘ab(u), qul abillāhi wa āyātihī wa rasūlihī kuntum tastahzi'ūn(a).

Ar onko kuli lekhan sạri ge onko do ko roṛ ruạṛa, “Sạri ge, abo do eken lạṭu lạṭu kạmi katebon kạmi kan tahẽkana.” Menme, “Cet́ am do jaoge Allah, ar uniak’ ayat ar uniak’ Rasool kope rạskạ ocoet́ koa?”

لَا تَعْتَذِرُوْا قَدْ كَفَرْتُمْ بَعْدَ اِيْمَانِكُمْ ۗ اِنْ نَّعْفُ عَنْ طَاۤىِٕفَةٍ مِّنْكُمْ نُعَذِّبْ طَاۤىِٕفَةً ۢ بِاَنَّهُمْ كَانُوْا مُجْرِمِيْنَ ࣖ

lā ta‘tażirū qad kafartum ba‘da īmānikum, in na‘fu ‘an ṭā'ifatim minkum nu‘ażżib ṭā'ifatam bi'annahum kānū mujrimīn(a).

Ape do ikạpe khojoḱ reaḱ jạruṛ bạnuḱpea, ente pạtiạu tayom dope pạtiạuḱ kana. Ape modre adom ko ikạ ko khan (onko do ko pạtiạu akana) khan sạri ge (eṭaḱ) dol ko do sạjại ko ńam koa ente sạri ge onko do hoṛ kana ko okoe do (jaoge) kại ko kạmi kana.

اَلْمُنٰفِقُوْنَ وَالْمُنٰفِقٰتُ بَعْضُهُمْ مِّنْۢ بَعْضٍۘ يَأْمُرُوْنَ بِالْمُنْكَرِ وَيَنْهَوْنَ عَنِ الْمَعْرُوْفِ وَيَقْبِضُوْنَ اَيْدِيَهُمْۗ نَسُوا اللّٰهَ فَنَسِيَهُمْ ۗ اِنَّ الْمُنٰفِقِيْنَ هُمُ الْفٰسِقُوْنَ

al-munāfiqūna wal-munāfiqātu ba‘ḍuhum mim ba‘ḍ(in), ya'murūna bil-munkari wa yanhauna ‘anil-ma‘rūfi wa yaqbiḍūna aidiyahum, nasullāha fa nasiyahum, innal-munāfiqīna humul-fāsiqūn(a).

Munafić hoṛko, herel ar maejiuko do mit́́ ṭen sãote (mit́́ ṭen) geko tahẽkana, onko do bạṛićaḱ ko hukuma (kạmi) ar bhageaḱ ko kạmi ocoet́ kana ar onko do akoaḱ ti ko jạpit́et́ kana (miserly). Onko do Allah ko hiṛiń akada, onate Allah do onko hõe hiṛiń ket́ koa. Sarige, pạtiạuko do bạṛicʼ hoṛko kana.

وَعَدَ اللّٰهُ الْمُنٰفِقِيْنَ وَالْمُنٰفِقٰتِ وَالْكُفَّارَ نَارَ جَهَنَّمَ خٰلِدِيْنَ فِيْهَاۗ هِيَ حَسْبُهُمْ ۚوَلَعَنَهُمُ اللّٰهُ ۚوَلَهُمْ عَذَابٌ مُّقِيْمٌۙ

wa‘adallāhul-munāfiqīna wal-munāfiqāti wal-kuffāra nāra jahannama khālidīna fīhā, hiya ḥasbuhum, wa la‘anahumullāh(u), wa lahum ‘ażābum muqīm(un).

Allah do̠ herel ar maejiu munafik ar bepạtiạr ko narok reaḱe gok̕ akada (ḍamḍao) kana. Onko do ona regeko tahena. Ona (narok) do onko lạgit́́ te ạḍi gea. Allah do onkoe sarap ket́ koa, ar onko do jaejug sạjại ko ńam daṛeaḱa,

كَالَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِكُمْ كَانُوْٓا اَشَدَّ مِنْكُمْ قُوَّةً وَّاَكْثَرَ اَمْوَالًا وَّاَوْلَادًاۗ فَاسْتَمْتَعُوْا بِخَلَاقِهِمْ فَاسْتَمْتَعْتُمْ بِخَلَاقِكُمْ كَمَا اسْتَمْتَعَ الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِكُمْ بِخَلَاقِهِمْ وَخُضْتُمْ كَالَّذِيْ خَاضُوْاۗ اُولٰۤىِٕكَ حَبِطَتْ اَعْمَالُهُمْ فِى الدُّنْيَا وَالْاٰخِرَةِ ۚوَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْخٰسِرُوْنَ

kal-lażīna min qablikum kānū asyadda minkum quwwataw wa akṡara amwālaw wa aulādā(n), fastamta‘ū bikhalāqihim fastamta‘tum bikhalāqikum kamastamta‘al-lażīna min qablikum bikhalāqihim wa khuḍtum kal-lażī khāḍū, ulā'ika ḥabiṭat a‘māluhum fid-dun-yā wal-ākhirah(ti), ulā'ika humul-khāsirūn(a).

(ape munafik ar mushrik koak obostha) do ape laha ren ko leka ge, onko do ape khon ko daṛean gea, ar ạḍi ḍher dhon ar gidrạ ko menak̕ takoa. Onate onko do akoaḱ bhageaḱ ko ńam akada ar am do akoaḱ bhageaḱ ko ńam lahare okoe ko akoaḱ bhageaḱ ko ńam leda onkage am do onkoaḱ bhageaḱ ko roṛet́ kan lekage am do (eṛe katha) reaḱ kathaem roṛeda. Onkoaḱ noa dhạrti ar akhir reaḱ kạmi do bạṛić gea. Onko do̠ ko hạnḍiń kana.

اَلَمْ يَأْتِهِمْ نَبَاُ الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْ قَوْمِ نُوْحٍ وَّعَادٍ وَّثَمُوْدَ ەۙ وَقَوْمِ اِبْرٰهِيْمَ وَاَصْحٰبِ مَدْيَنَ وَالْمُؤْتَفِكٰتِۗ اَتَتْهُمْ رُسُلُهُمْ بِالْبَيِّنٰتِۚ فَمَا كَانَ اللّٰهُ لِيَظْلِمَهُمْ وَلٰكِنْ كَانُوْٓا اَنْفُسَهُمْ يَظْلِمُوْنَ

alam ya'tihim naba'ul-lażīna min qablihim qaumi nūḥiw wa ‘ādiw wa ṡamūd(a), wa qaumi ibrāhīma wa aṣḥābi madyana wal-mu'tafikāt(i), atathum rusuluhum bil-bayyināt(i), famā kānallāhu liyaẓlimahum wa lākin kānū anfusahum yaẓlimūn(a).

Cet́ onko ṭhen khobor do baṅ heć ena okoe ko onko khon lahare ko tahẽkan, (metak̕me) Noa ren hoṛko, Ad, Samud, Abraham ren hoṛko, Madyan ren hoṛko ar (baṛhao akan) disomko? Onko ṭhen do sạri sạbudoḱ ko ạgu kate dut ko heć lena; Allah do onko do bae bạṛić ket́ koa, menkhan onko do apnar tege ko bạṛić ket́ koa.

وَالْمُؤْمِنُوْنَ وَالْمُؤْمِنٰتُ بَعْضُهُمْ اَوْلِيَاۤءُ بَعْضٍۘ يَأْمُرُوْنَ بِالْمَعْرُوْفِ وَيَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ وَيُقِيْمُوْنَ الصَّلٰوةَ وَيُؤْتُوْنَ الزَّكٰوةَ وَيُطِيْعُوْنَ اللّٰهَ وَرَسُوْلَهٗ ۗاُولٰۤىِٕكَ سَيَرْحَمُهُمُ اللّٰهُ ۗاِنَّ اللّٰهَ عَزِيْزٌ حَكِيْمٌ

wal-mu'minūna wal-mu'minātu ba‘ḍuhum auliyā'u ba‘ḍ(in), ya'murūna bil-ma‘rūfi wa yanhauna ‘anil-munkari wa yuqīmūnaṣ-ṣalāta wa yu'tūnaz-zakāta wa yuṭī‘ūnallāha wa rasūlah(ū), ulā'ika sayarḥamuhumullāh(u), innallāha ‘azīzun ḥakīm(un).

Ar okoe ko pạtiạukʼkan, herel ar maejiuko, onko modre adomko do eṭakʼko lạgitʼ goṛoicʼko hoeakana. Onko do sạriaḱ ko hukuma (kạmi) ar bạṛićaḱ ko manaoeda, nạbi ko kạmieda, zakat ko emda, ar Allah ar uniren Rasool ko manaoeda. Onko do Allah hotete daya ko ńam daṛeaḱa. Nit do̠ Allah do̠ sanam khon daṛean, sanam ạkilạniạ kanae.

وَعَدَ اللّٰهُ الْمُؤْمِنِيْنَ وَالْمُؤْمِنٰتِ جَنّٰتٍ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُ خٰلِدِيْنَ فِيْهَا وَمَسٰكِنَ طَيِّبَةً فِيْ جَنّٰتِ عَدْنٍ ۗوَرِضْوَانٌ مِّنَ اللّٰهِ اَكْبَرُ ۗذٰلِكَ هُوَ الْفَوْزُ الْعَظِيْمُ ࣖ

wa‘adallāhul-mu'minīna wal-mu'mināti jannātin tajrī min taḥtihal-anhāru khālidīna fīhā wa masākina ṭayyibatan fī jannāti ‘adn(in), wa riḍwānum minallāhi akbar(u), żālika huwal-fauzul-‘aẓīm(u).

Allah do biswasi ko, herel ar maejiu ko ṭhen noa kathae lại akada je, (ko ńam) jannat okaṭaḱ latar re nạḍri ko calaḱ kana, onko do onḍe jaejug ko tahena, ar (ko ńam) jannat re bhage jaega ‘Adn. Ar Allahak̕ kusi do̠ ạḍi maraṅ gea. Ona do ạḍi maraṅ jit kana

يٰٓاَيُّهَا النَّبِيُّ جَاهِدِ الْكُفَّارَ وَالْمُنٰفِقِيْنَ وَاغْلُظْ عَلَيْهِمْ ۗوَمَأْوٰىهُمْ جَهَنَّمُ وَبِئْسَ الْمَصِيْرُ

yā ayyuhan-nabiyyu jāhidil-kuffāra wal-munāfiqīna wagluẓ ‘alaihim, wa ma'wāhum jahannamu wa bi'sal-maṣīr(u).

He Nạbi! Kafir ar munafik ko sãote lạṛhại me ar onko lạgit́ te ạḍi kạṭić ge hoyoḱ me. Onkoaḱ jaega do narok kana. Ar ona do̠ ruạṛ lạgit́ ạḍi bạṛić jaega kana

يَحْلِفُوْنَ بِاللّٰهِ مَا قَالُوْا ۗوَلَقَدْ قَالُوْا كَلِمَةَ الْكُفْرِ وَكَفَرُوْا بَعْدَ اِسْلَامِهِمْ وَهَمُّوْا بِمَا لَمْ يَنَالُوْاۚ وَمَا نَقَمُوْٓا اِلَّآ اَنْ اَغْنٰىهُمُ اللّٰهُ وَرَسُوْلُهٗ مِنْ فَضْلِهٖ ۚفَاِنْ يَّتُوْبُوْا يَكُ خَيْرًا لَّهُمْ ۚوَاِنْ يَّتَوَلَّوْا يُعَذِّبْهُمُ اللّٰهُ عَذَابًا اَلِيْمًا فِى الدُّنْيَا وَالْاٰخِرَةِ ۚوَمَا لَهُمْ فِى الْاَرْضِ مِنْ وَّلِيٍّ وَّلَا نَصِيْرٍ

yaḥlifūna billāhi mā qālū, wa laqad qālū kalimatal-kufri wa kafarū ba‘da islāmihim wa hammū bimā lam yanālū, wa mā naqamū illā an agnāhumullāhu wa rasūluhū min faḍlih(ī), fa iy yatūbū yaku khairal lahum, wa iy yatawallau yu‘ażżibhumullāhu ‘ażāban alīman fid-dun-yā wal-ākhirah(ti), wa mā lahum fil-arḍi miw waliyyiw wa lā naṣīr(in).

Onko (munafiki) do Allahaḱ ńutum te ko sạriaḱ kana, je onko do (Muhammed ko hạsu ocoye) do bako roṛa. Sarige onko do kafir reaḱ katha ko roṛ akada, ar Isại dhorom tayom kafir ko hoe akana, ar okaṭaḱ do bako ńam daṛeaḱa ona ko khoj kana ar onko do (Allah ar uni ren Rasool) bako ḍoboḱa, judi Allah ar uni ren Rasool do onko cetan re daya ko em lekhan. Onate onko do pạtiạuḱ khan onko lạgit́́ te bhageaḱ kana ar onko do ko ruạṛ calaḱ khan sạri ge Allah do noa dhạrti ar mucạt́ re ạḍi duk reaḱ sạjại emoḱa ar onko do dhạrti re cet́ hõ rukhiạ se goṛoic̕ do bako ńam daṛeaḱa.

۞ وَمِنْهُمْ مَّنْ عٰهَدَ اللّٰهَ لَىِٕنْ اٰتٰىنَا مِنْ فَضْلِهٖ لَنَصَّدَّقَنَّ وَلَنَكُوْنَنَّ مِنَ الصّٰلِحِيْنَ

wa minhum man ‘āhadallāha la'in ātānā min faḍlihī lanaṣṣaddaqanna wa lanakūnanna minaṣ-ṣāliḥīn(a).

Ar onko modre nonkan hoṛ menak̕ koa okoe do̠ Allah ṭhen ko goṭa akada, "Sạrige Allah do̠ ac̕ak̕ ạḍi bhage kạmi khon thoṛagan ạḍi ãṭe em lekhan abo do̠ pạtiạr tebon sadak̕a ar pạtiạr te dhorom hoṛko modrebon tahena."

فَلَمَّآ اٰتٰىهُمْ مِّنْ فَضْلِهٖ بَخِلُوْا بِهٖ وَتَوَلَّوْا وَّهُمْ مُّعْرِضُوْنَ

falammā ātāhum min faḍlihī bakhilū bihī wa tawallau wa hum mu‘riḍūn(a).

Tin re Allah do onko aćaḱ thoṛa ạḍi ãṭe em ket́ koa unre onko do kại hoṛ ko hoe ena ar ko bạṛić ena ar jaoge ko birudh keda (sạriaḱ).

فَاَعْقَبَهُمْ نِفَاقًا فِيْ قُلُوْبِهِمْ اِلٰى يَوْمِ يَلْقَوْنَهٗ بِمَآ اَخْلَفُوا اللّٰهَ مَا وَعَدُوْهُ وَبِمَا كَانُوْا يَكْذِبُوْنَ

fa a‘qabahum nifāqan fī qulūbihim ilā yaumi yalqaunahū bimā akhlafullāha mā wa‘adūhu wa bimā kānū yakżibūn(a).

Onate Allah do onkoaḱ ontor re pạtiạuḱ kạmi ko ạgu keda tin hạbić onko do uni sãote ko ńapam ena, ente onko do uni ṭhen ko ạgu akat́ kạmi ko bạṛić ket́́ koa ar (hõ) onko do jaoge eṛe ko roṛet́ kan tahẽkana.

اَلَمْ يَعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ يَعْلَمُ سِرَّهُمْ وَنَجْوٰىهُمْ وَاَنَّ اللّٰهَ عَلَّامُ الْغُيُوْبِ

alam ya‘lamū annallāha ya‘lamu sirrahum wa najwāhum wa annallāha ‘allāmul-guyūb(i).

Don't they know that Allah knows their secrets and whispers, and that Allah knows everything that is unseen?

اَلَّذِيْنَ يَلْمِزُوْنَ الْمُطَّوِّعِيْنَ مِنَ الْمُؤْمِنِيْنَ فِى الصَّدَقٰتِ وَالَّذِيْنَ لَا يَجِدُوْنَ اِلَّا جُهْدَهُمْ فَيَسْخَرُوْنَ مِنْهُمْ ۗسَخِرَ اللّٰهُ مِنْهُمْ ۖ وَلَهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ

allażīna yalmizūnal-muṭṭawwi‘īna minal-mu'minīna fiṣ-ṣadaqāti wal-lażīna lā yajidūna illā juhdahum fa yaskharūna minhum, sakhirallāhu minhum, wa lahum ‘ażābun alīm(un).

(Hypocrites) do onko kana okoe ko biswasi ko kạmi ocoet́ koa okoe do apnar kusi te bhikkha ko em et́ kan ar okoe ko do onko hoṛko (revile) ko kạmiet́ kan okoe do eken cet́́ ko ńam daṛeaḱa ona ko ńam (dakaḱ em lạgit́) ko kạmi kana, unre onko munafik ko do onko ko opomanet́ koa. Allah do onkoaḱ opoman reaḱ ạidạri hataoa, ar onko do ạḍi duk reaḱ sạjại ko ńam daṛeaḱa.

اِسْتَغْفِرْ لَهُمْ اَوْ لَا تَسْتَغْفِرْ لَهُمْۗ اِنْ تَسْتَغْفِرْ لَهُمْ سَبْعِيْنَ مَرَّةً فَلَنْ يَّغْفِرَ اللّٰهُ لَهُمْ ۗذٰلِكَ بِاَنَّهُمْ كَفَرُوْا بِاللّٰهِ وَرَسُوْلِهٖۗ وَاللّٰهُ لَا يَهْدِى الْقَوْمَ الْفٰسِقِيْنَ ࣖ

istagfir lahum au lā tastagfir lahum, in tastagfir lahum sab‘īna marratan falay yagfirallāhu lahum, żālika bi'annahum kafarū billāhi wa rasūlih(ī), wallāhu lā yahdil-qaumal-fāsiqīn(a).

(Ona ge) am (Muhammed) do onko lạgit́ ikạ ko khojoḱ kana se onko lạgit́ ikạ do bam khojoḱ kana. Onko lạgit́ te 70 dhao ikạ ko khoj lekhan hõ Allah do bae ikạ koa. Noa do karon kana je onko do Allah ar uni ren Rasool re bako pạtiạuḱ kana (ko pạtiạuḱ kana). Ar Allah do bạṛic’ hoṛko do bae ạgu koa.

فَرِحَ الْمُخَلَّفُوْنَ بِمَقْعَدِهِمْ خِلٰفَ رَسُوْلِ اللّٰهِ وَكَرِهُوْٓا اَنْ يُّجَاهِدُوْا بِاَمْوَالِهِمْ وَاَنْفُسِهِمْ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَقَالُوْا لَا تَنْفِرُوْا فِى الْحَرِّۗ قُلْ نَارُ جَهَنَّمَ اَشَدُّ حَرًّاۗ لَوْ كَانُوْا يَفْقَهُوْنَ

fariḥal-mukhallafūna bimaq‘adihim khilāfa rasūlillāhi wa karihū ay yujāhidū bi'amwālihim wa anfusihim fī sabīlillāhi wa qālū lā tanfirū fil-ḥarr(i), qul nāru jahannama asyaddu ḥarrā(n), lau kānū yafqahūn(a).

Okoe hoṛko tayom re ko tahẽkan (lạṛhại re bako selet́ lena), Probhuaḱ gujuḱ tayom thir hapẽ kate duṛuṕ kate rạskạ ko bujhạu keda. Onko do akoaḱ dhon ar jion te Allahaḱ họr re lạṛhại do bako kusiḱ kana ar onko do ko meneda, “Noa jạpit́ gạḍi re alom lạṛhạiḱa.” (Muhammed) men me, “Narak reaḱ seṅgel do ạḍi lạṭu gea” judi onko do eken ko baḍae kan tahẽkana.

فَلْيَضْحَكُوْا قَلِيْلًا وَّلْيَبْكُوْا كَثِيْرًاۚ جَزَاۤءًۢ بِمَا كَانُوْا يَكْسِبُوْنَ

falyaḍḥakū qalīlaw walyabkū kaṡīrā(n), jazā'am bimā kānū yaksibūn(a).

Onate thoṛagan landa ar ạḍi rạskạte rạskạ ocokope, oka do jaogeko kạmiet́kan ona reaḱ jobab lekate.

فَاِنْ رَّجَعَكَ اللّٰهُ اِلٰى طَاۤىِٕفَةٍ مِّنْهُمْ فَاسْتَأْذَنُوْكَ لِلْخُرُوْجِ فَقُلْ لَّنْ تَخْرُجُوْا مَعِيَ اَبَدًا وَّلَنْ تُقَاتِلُوْا مَعِيَ عَدُوًّاۗ اِنَّكُمْ رَضِيْتُمْ بِالْقُعُوْدِ اَوَّلَ مَرَّةٍۗ فَاقْعُدُوْا مَعَ الْخٰلِفِيْنَ

fa ir raja‘akallāhu ilā ṭā'ifatim minhum fasta'żanūka lil-khurūji faqul lan takhrujū ma‘iya abadaw wa lan tuqātilū ma‘iya ‘aduwwā(n), innakum raḍītum bil-qu‘ūdi awwala marrah(tin), faq‘udū ma‘al-khālifīn(a).

Onate judi Allah do am (Muhammad) onko modre mit́ṭen dol (munafiki) ṭhene ruạṛet́ me khan, unre onko do am khon oḍok calao lạgit́ (lạṛhại lạgit́) hukum ko khojoḱ kana, unre ko menkeda, "Am do iń sãote jaejug hạbić bam oḍok daṛeaḱa ar iń sãote bạiri sãote bam lạṛhại daṛeaḱa. Sạri ge, am do pạhil khon ge okoe ko lạṛhại lạgit́ bam calao daṛeaḱa.

وَلَا تُصَلِّ عَلٰٓى اَحَدٍ مِّنْهُمْ مَّاتَ اَبَدًا وَّلَا تَقُمْ عَلٰى قَبْرِهٖۗ اِنَّهُمْ كَفَرُوْا بِاللّٰهِ وَرَسُوْلِهٖ وَمَاتُوْا وَهُمْ فٰسِقُوْنَ

wa lā tuṣalli ‘alā aḥadim minhum māta abadaw wa lā taqum ‘alā qabrih(ī), innahum kafarū billāhi wa rasūlihī wa mātū wa hum fāsiqūn(a).

Ar am (Muhammed) do okoe ko onko modre (munafiki ko) gujuḱ kan uni lạgit́ te alom koejoṅa, tis hõ ar uniaḱ kobor cetan re alom teṅgoa (nehor) me. Sarige onko do Allah ar uni ren Rasool ko bạṛić ket́ koa ar onko do bạṛić ạt re ko goć ena

وَلَا تُعْجِبْكَ اَمْوَالُهُمْ وَاَوْلَادُهُمْۗ اِنَّمَا يُرِيْدُ اللّٰهُ اَنْ يُّعَذِّبَهُمْ بِهَا فِى الدُّنْيَا وَتَزْهَقَ اَنْفُسُهُمْ وَهُمْ كٰفِرُوْنَ

wa lā tu‘jibka amwāluhum wa lā aulāduhum, innamā yurīdullāhu ay yu‘ażżibahum bihā fid-dun-yā wa tazhaqa anfusuhum wa hum kāfirūn(a).

Ar onkoaḱ dhon ar gidrạ ko ńelte am (Muhammed) do alom hahaṛaḱa. Sarige noa te Allah do noa dhạrti re onkoe ạḍi ãṭe kại ocoko sanaet́ koa ar onkoaḱ jion hõ bạṛić ocoḱa, tinre onko do kạfir reaḱ ạt re menaḱ ko.

وَاِذَآ اُنْزِلَتْ سُوْرَةٌ اَنْ اٰمِنُوْا بِاللّٰهِ وَجَاهِدُوْا مَعَ رَسُوْلِهِ اسْتَأْذَنَكَ اُولُوا الطَّوْلِ مِنْهُمْ وَقَالُوْا ذَرْنَا نَكُنْ مَّعَ الْقٰعِدِيْنَ

wa iżā unzilat sūratun an āminū billāhi wa jāhidū ma‘a rasūlihista'żanaka uluṭ-ṭauli minhum wa qālū żarnā nakum ma‘al-qā‘idīn(a).

Ar judi mit́́ ṭen surah ko pheḍ len khan (munafiki ko hukum kate), “Allah re biswas pe ar uni ren Rasool sãote lạṛhạipe” tobe sạri ge onko modre kisạṛ ar ạḍi ạidạri ko do ape ṭhen khon hukum ko khojoḱa (lạṛhại baṅ lạgit́) ar onko do ko menkea “Okoe ko duṛuṕ akan (oṛaḱ re tahen) onko sãote bon tahen ma.”

رَضُوْا بِاَنْ يَّكُوْنُوْا مَعَ الْخَوَالِفِ وَطُبِعَ عَلٰى قُلُوْبِهِمْ فَهُمْ لَا يَفْقَهُوْنَ

raḍū bi'ay yakūnū ma‘al-khawālifi wa ṭubi‘a ‘alā qulūbihim fahum lā yafqahūn(a).

Onko do onko hoṛko sãote tahen reaḱ ko kusiḱ kana okoe do lạṛhại re bako calaḱ kana, ar onkoaḱ ontor do kạṭić gea, onate onko do bako bujhạueda (pạtiạu ar jihad reaḱ rạskạ).

لٰكِنِ الرَّسُوْلُ وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا مَعَهٗ جَاهَدُوْا بِاَمْوَالِهِمْ وَاَنْفُسِهِمْۗ وَاُولٰۤىِٕكَ لَهُمُ الْخَيْرٰتُ ۖوَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْمُفْلِحُوْنَ

lākinir-rasūlu wal-lażīna āmanū ma‘ahū jāhadū bi'amwālihim wa anfusihim, wa ulā'ika lahumul-khairāt(u), wa ulā'ika humul-mufliḥūn(a).

Menkhan Rasool ar okoe ko uni sãote ko pạtiạu ena onko do akoaḱ dhon ar jion te jihad ko lạṛhại keda. Onko do bhageaḱ ko ńam keda. Onko do bhag reaḱ hoṛ kanako.

اَعَدَّ اللّٰهُ لَهُمْ جَنّٰتٍ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُ خٰلِدِيْنَ فِيْهَاۗ ذٰلِكَ الْفَوْزُ الْعَظِيْمُ ࣖ

a‘addallāhu lahum jannātin tajrī min taḥtihal-anhāru khālidīna fīhā, żālikal-fauzul-‘aẓīm(u).

Allah do onko lạgit́ bagwan ko benao akada okaṭaḱ latar re nạḍri ko calaḱ kana, onko do jaejug hạbić onḍe ko tahena. Ona do ạḍi maraṅ jit kana.

وَجَاۤءَ الْمُعَذِّرُوْنَ مِنَ الْاَعْرَابِ لِيُؤْذَنَ لَهُمْ وَقَعَدَ الَّذِيْنَ كَذَبُوا اللّٰهَ وَرَسُوْلَهٗ ۗسَيُصِيْبُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا مِنْهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ

wa jā'al-mu‘ażżirūna minal-a‘rābi liyu'żana lahum wa qa‘adal-lażīna każabullāha wa rasūlah(ū), sayuṣībul-lażīna kafarū minhum ‘ażābun alīm(un).

Ar Bedouin Arab ko modre (Nabi ṭhen) karon ko em kate ko heć ena, jemon ạidạri ko ńam (lạṛhại re baṅ calao), ar okoe ko Allah ar uni ren Rasool ṭhen eṛe ko roṛet́ kan onko do thir geko duṛuṕ ena. Tayomte onko modre okoe ko bako pạtiạuḱ kan onko do ạḍi duk reaḱ sạjại ko ńama.

لَيْسَ عَلَى الضُّعَفَاۤءِ وَلَا عَلَى الْمَرْضٰى وَلَا عَلَى الَّذِيْنَ لَا يَجِدُوْنَ مَا يُنْفِقُوْنَ حَرَجٌ اِذَا نَصَحُوْا لِلّٰهِ وَرَسُوْلِهٖۗ مَا عَلَى الْمُحْسِنِيْنَ مِنْ سَبِيْلٍ ۗوَاللّٰهُ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌۙ

laisa ‘alaḍ-ḍu‘afā'i wa lā ‘alal-marḍā wa lā ‘alal-lażīna lā yajidūna mā yunfiqūna ḥarajun iżā naṣaḥū lillāhi wa rasūlih(ī), mā ‘alal-muḥsinīna min sabīl(in), wallāhu gafūrur raḥīm(un).

Kombṛo, rogi ar okoe ko cet́ ko kharcoa ona ko baṅ ńam lạgit́ te kại do bạnuḱa (lạṛhại baṅ calao lạgit́), judi onko do Allah ar uni ren Rasool ṭhen sạriaḱ ko tahẽn khan. Ona kạmi ko kạmi kan hoṛko do dos reaḱ jãhãn karon do bạnuḱa. Ar Allah doe ikạkoa, dayaanaḱ kanae.

وَّلَا عَلَى الَّذِيْنَ اِذَا مَآ اَتَوْكَ لِتَحْمِلَهُمْ قُلْتَ لَآ اَجِدُ مَآ اَحْمِلُكُمْ عَلَيْهِ ۖتَوَلَّوْا وَّاَعْيُنُهُمْ تَفِيْضُ مِنَ الدَّمْعِ حَزَنًا اَلَّا يَجِدُوْا مَا يُنْفِقُوْنَۗ

wa lā ‘alal-lażīna iżā mā atauka litaḥmilahum qulta lā ajidu mā aḥmilukum ‘alaih(i), tawallau wa a‘yunuhum tafīḍu minad dam‘i ḥazanan allā yajidū mā yunfiqūn(a).

ar okoe ko am ṭhen (Muhammed) ko hijuk kan onko cetan re cet́ hõ (ar kại) do bạnuḱa, jemon am do onko mit́́ ṭen gạḍi em em, unre am doem menkeda, “Iń do am idi lạgit́́ te gạḍi do bạń ńam leda,” unre onko do ko ruạṛ hijuḱa, ar onkoaḱ met́́hã do ạḍi rạskạ te ạḍi rạskạ te ạḍi rạskạ te ạḍi duk ko ńam keda, ente onko do cet́ ko kharco lạgit́́ te (lạṛhại lạgit́́ te) ko calaḱ kan tahẽkana ona do bako ńam leda.

۞ اِنَّمَا السَّبِيْلُ عَلَى الَّذِيْنَ يَسْتَأْذِنُوْنَكَ وَهُمْ اَغْنِيَاۤءُۚ رَضُوْا بِاَنْ يَّكُوْنُوْا مَعَ الْخَوَالِفِۙ وَطَبَعَ اللّٰهُ عَلٰى قُلُوْبِهِمْ فَهُمْ لَا يَعْلَمُوْنَ ۔

innamas-sabīlu ‘alal-lażīna yasta'żinūnaka wa hum agniyā'(u), raḍū bi'ay yakūnū ma‘al-khawālif(i), wa ṭaba‘allāhu ‘alā qulūbihim fahum lā ya‘lamūn(a).

Asli re do karon (dos) do eken onko cetan ge okoe ko am khon hukum ko khoj leda (lạṛhại re baṅ calao), onko do ạḍi gạkhuṛ ko tahẽkanre hõ. Onko do onko hoṛko sãote tahen reaḱ ko kusiḱ kana okoe do bako lạṛhại kana ar Allah do onkoaḱ ontor reye ḍoboḱ akada, onate onko do bako baḍaea (akoaḱ kạmi reaḱ jo).

يَعْتَذِرُوْنَ اِلَيْكُمْ اِذَا رَجَعْتُمْ اِلَيْهِمْ ۗ قُلْ لَّا تَعْتَذِرُوْا لَنْ نُّؤْمِنَ لَكُمْ قَدْ نَبَّاَنَا اللّٰهُ مِنْ اَخْبَارِكُمْ وَسَيَرَى اللّٰهُ عَمَلَكُمْ وَرَسُوْلُهٗ ثُمَّ تُرَدُّوْنَ اِلٰى عٰلِمِ الْغَيْبِ وَالشَّهَادَةِ فَيُنَبِّئُكُمْ بِمَا كُنْتُمْ تَعْمَلُوْنَ

ya‘tażirūna ilaikum iżā raja‘tum ilaihim, qul lā ta‘tażirū lan nu'mina lakum qad nabba'anallāhu min akhbārikum wa sayarallāhu ‘amalakum wa rasūluhū ṡumma turaddūna ilā ‘ālimil-gaibi wasy-syahādati fa yunabbi'ukum bimā kuntum ta‘malūn(a).

Onko (lạṛhại re bako selet́ akan pạtiạuḱ ko) do onko ṭhen ruạṛ kateć ona reaḱ karon ko lại apea. (Muhammed) men me, "Alom ạyur koa; ale do amre babon pạtiạuk̕ kana, sạri ge, Allah do amaḱ khobor doe lại akada. Ar Allah do amaḱ kạmi ńelmea, (jeleka) uni ren Rasool, unre am do (Allah) ṭhen ruạṛ calaoḱam uni do joto ạḍi bạṛić ar sạriaḱ ko baḍae kan, unre uni do am cet́em kạmi akada ona reaḱ khobor em ema."

سَيَحْلِفُوْنَ بِاللّٰهِ لَكُمْ اِذَا انْقَلَبْتُمْ اِلَيْهِمْ لِتُعْرِضُوْا عَنْهُمْ ۗ فَاَعْرِضُوْا عَنْهُمْ ۗ اِنَّهُمْ رِجْسٌۙ وَّمَأْوٰىهُمْ جَهَنَّمُ جَزَاۤءً ۢبِمَا كَانُوْا يَكْسِبُوْنَ

sayaḥlifūna billāhi lakum iżanqalabtum ilaihim litu‘riḍū ‘anhum, fa a‘riḍū ‘anhum, innahum rijs(un), wa ma'wāhum jahannamu jazā'am bimā kānū yaksibūn(a).

Onko do Allah ńutumte ạḍi ãṭko sạriaḱa, tinre am do onko ṭhenem ruạṛ hijuḱa, jemon am do onko khon ạḍi ãṭem ạcur calaḱa. Onate onko khon pharakʼpe; ente sạri ge onkoaḱ at́ma do ạḍi bạṛić gea ar onkoaḱ jaega do narok kana, onkoaḱ kạmi reaḱ sạjại lekate.

يَحْلِفُوْنَ لَكُمْ لِتَرْضَوْا عَنْهُمْ ۚفَاِنْ تَرْضَوْا عَنْهُمْ فَاِنَّ اللّٰهَ لَا يَرْضٰى عَنِ الْقَوْمِ الْفٰسِقِيْنَ

yaḥlifūna lakum litarḍau ‘anhum, fa in tarḍau ‘anhum fa innallāha lā yarḍā ‘anil-qaumil-fāsiqīn(a).

Onko do ape ṭhenko sạriaḱa jemon ape do onkope aṅgoćko. Menkhan onko aṅgoć lekhan hõ Allah do bạṛić hoṛko khon bae kusiḱa.

اَلْاَعْرَابُ اَشَدُّ كُفْرًا وَّنِفَاقًا وَّاَجْدَرُ اَلَّا يَعْلَمُوْا حُدُوْدَ مَآ اَنْزَلَ اللّٰهُ عَلٰى رَسُوْلِهٖ ۗوَاللّٰهُ عَلِيْمٌ حَكِيْمٌ

al-a‘rābu asyaddu kufraw wa nifāqaw wa ajdaru allā ya‘lamū ḥudūda mā anzalallāhu ‘alā rasūlih(ī), wallāhu ‘alīmun ḥakīm(un).

Bedouin Arab ko do akoaḱ pạtiạu ar pạtiạu reaḱ kạmi re ạḍi ko daṛeaḱ kana ar noa do sạri gea je onko do ona ạn ko bako baḍaea okaṭaḱ do Allah do ać ren Rasool ṭhene sodor akada. Allah do̠ sanamkoe baḍaea, sanamkoe ạkilạniạ kanae.

وَمِنَ الْاَعْرَابِ مَنْ يَّتَّخِذُ مَا يُنْفِقُ مَغْرَمًا وَّيَتَرَبَّصُ بِكُمُ الدَّوَاۤىِٕرَ ۗعَلَيْهِمْ دَاۤىِٕرَةُ السَّوْءِ ۗوَاللّٰهُ سَمِيْعٌ عَلِيْمٌ

wa minal-a‘rābi may yattakhiżu mā yunfiqu magramaw wa yatarabbaṣu bikumud-dawā'ir(a), ‘alaihim dā'iratus-sau'(i), wallāhu samī‘un ‘alīm(un).

Ar Bedouin Arab ko modre nonkan hoṛ menak̕ koa okoe do̠ oka ko kharcoet̕kan ona (Allah lạgit̕) hạnḍi leka ko ńe̠l eda; uni do ape cetan re ạḍi bạṛićaḱ ko ńam lạgit́́ e thir akana, onko do bạṛićaḱ ko ńam lạgit́́ te ko ḍoboḱa. Allah do̠ sanam ko̠ ańjomeda, sanam ko̠ baḍaea.

وَمِنَ الْاَعْرَابِ مَنْ يُّؤْمِنُ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِ وَيَتَّخِذُ مَا يُنْفِقُ قُرُبٰتٍ عِنْدَ اللّٰهِ وَصَلَوٰتِ الرَّسُوْلِ ۗ اَلَآ اِنَّهَا قُرْبَةٌ لَّهُمْ ۗ سَيُدْخِلُهُمُ اللّٰهُ فِيْ رَحْمَتِهٖ ۗاِنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ ࣖ

wa minal-a‘rābi may yu'minu billāhi wal-yaumil-ākhiri wa yattakhiżu mā yunfiqu qurubātin ‘indallāhi wa ṣalawātir-rasūl(i), alā innahā qurbatul lahum, sayudkhiluhumullāhu fī raḥmatih(ī), innallāha gafūrur raḥīm(un).

Ar Bedouin Arab ko modre onko do menak̕ koa okoe do̠ Allah ar mucạt̕ din re ko pạtiạuk̕ kana, ar onko do̠ cet̕ ko kharcoet̕ kana ona ko ńel kana (Allah ṭhen) Allah ṭhen soṅgete calao lạgit̕ ar Rasool reak̕ koejoṅ (paṛhao) lạgit̕. Baḍae joṅpe, sạri ge, em do onko lạgit́ (Allah) ṭhen seṭer reaḱ mit́ṭen ḍạr kana. Tayomte Allah do onko aćaḱ daya (serma) reye boloḱa; Nit do̠ Allah do̠ ạḍi ikạḱan, ạḍi dayawan kanae.

وَالسّٰبِقُوْنَ الْاَوَّلُوْنَ مِنَ الْمُهٰجِرِيْنَ وَالْاَنْصَارِ وَالَّذِيْنَ اتَّبَعُوْهُمْ بِاِحْسَانٍۙ رَّضِيَ اللّٰهُ عَنْهُمْ وَرَضُوْا عَنْهُ وَاَعَدَّ لَهُمْ جَنّٰتٍ تَجْرِيْ تَحْتَهَا الْاَنْهٰرُ خٰلِدِيْنَ فِيْهَآ اَبَدًا ۗذٰلِكَ الْفَوْزُ الْعَظِيْمُ

was-sābiqūnal-awwalūna minal-muhājirīna wal-anṣāri wal-lażīnattaba‘ūhum bi'iḥsān(in), raḍiyallāhu ‘anhum wa raḍū ‘anhu wa a‘adda lahum jannātin tajrī taḥtahal-anhāru khālidīna fīhā abadā(n), żālikal-fauzul-‘aẓīm(u).

Ar okoe ko Muhajirin ar Ansar ko modre pạhil te (Islạm dhorom ko bolo len) ar okoe ko bhage te ko pańja leda onko do Allah ko kusi ket́ koa ar onko do Allah ko kusi ket́ koa. Allah do onko lạgit́ bagwan ko benao akada okaṭaḱ latar re nạḍri ko calaḱ kana. Onko do jaejug hạbicʼ onḍeko tahena. Ona do ạḍi maraṅ jit kana.

وَمِمَّنْ حَوْلَكُمْ مِّنَ الْاَعْرَابِ مُنٰفِقُوْنَ ۗوَمِنْ اَهْلِ الْمَدِيْنَةِ مَرَدُوْا عَلَى النِّفَاقِۗ لَا تَعْلَمُهُمْۗ نَحْنُ نَعْلَمُهُمْۗ سَنُعَذِّبُهُمْ مَّرَّتَيْنِ ثُمَّ يُرَدُّوْنَ اِلٰى عَذَابٍ عَظِيْمٍ ۚ

wa mimman ḥaulakum minal-a‘rābi munāfiqūn(a),wa min ahlil-madīnati maradū ‘alan nifāq(i), lā ta‘lamuhum, naḥnu na‘lamuhum, sanu‘ażżibuhum marrataini ṡumma yuraddūna ilā ‘ażābin ‘aẓīm(in).

Ar apeak̕ aṛaṅre okoe Bedouinko tahenkan onko modre do̠ pạtiạuic̕ko menak̕koa. Ar Madinah ren hoṛko modre do pạtiạuḱ ko menak̕koa, onko do̠ pạtiạuḱ re ạḍi bạṛti ko kạmi kana. Am (E Muhammed) do bam baḍaea, menkhan Ale dole baḍaea. Ạḍi usạra ge onko do bar dhao bon sạjại koa, ona tayom do ạḍi maraṅ sạjại re ko ruạṛ ocoḱa.

وَاٰخَرُوْنَ اعْتَرَفُوْا بِذُنُوْبِهِمْ خَلَطُوْا عَمَلًا صَالِحًا وَّاٰخَرَ سَيِّئًاۗ عَسَى اللّٰهُ اَنْ يَّتُوْبَ عَلَيْهِمْۗ اِنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

wa ākharūna‘tarafū biżunūbihim khalaṭū ‘amalan ṣāliḥaw wa ākhara sayyi'ā(n), ‘asallāhu ay yatūba ‘alaihim, innallāha gafūrur raḥīm(un).

Ar eṭaḱko do bạṛić kạmi sãote bhage kạmi ko mesal kate akoaḱ kại ko aṅgoć eda. As menaḱa je Allah do onkoaḱ tạpis ko aṅgoć koa. Nit do̠ Allah do̠ ạḍi ikạic̕ ar dayaan ho̠ṛ kanae.

خُذْ مِنْ اَمْوَالِهِمْ صَدَقَةً تُطَهِّرُهُمْ وَتُزَكِّيْهِمْ بِهَا وَصَلِّ عَلَيْهِمْۗ اِنَّ صَلٰوتَكَ سَكَنٌ لَّهُمْۗ وَاللّٰهُ سَمِيْعٌ عَلِيْمٌ

khuż min amwālihim ṣadaqatan tuṭahhiruhum wa tuzakkīhim bihā wa ṣalli ‘alaihim, inna ṣalātaka sakanul lahum, wallāhu samī‘un ‘alīm(un).

Onkoaḱ dhon khon zakat hatao, onko sapha ar sapha lạgit́, ar onko lạgit́ koejoṅpe. Sarige, amaḱ koejoṅ do onkoaḱ monre suluk emoḱ kana. Allah do̠ sanam ko̠ ańjomeda, sanam ko̠ baḍaea.

اَلَمْ يَعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ هُوَ يَقْبَلُ التَّوْبَةَ عَنْ عِبَادِهٖ وَيَأْخُذُ الصَّدَقٰتِ وَاَنَّ اللّٰهَ هُوَ التَّوَّابُ الرَّحِيْمُ

alam ya‘lamū annallāha huwa yaqbalut-taubata ‘an ‘ibādihī wa ya'khużuṣ-ṣadaqāti wa annallāha huwat-tawwābur-raḥīm(u).

Cet́ onko do bako baḍaea je Allah do ać ren kạmiạkoaḱ tạpis ko aṅgoć et́ kana ar onkoaḱ zakat doe aṅgoć et́ kana ar Allah do tạpis ko aṅgoć aḱan ar dayaan hoṛ kanae?

وَقُلِ اعْمَلُوْا فَسَيَرَى اللّٰهُ عَمَلَكُمْ وَرَسُوْلُهٗ وَالْمُؤْمِنُوْنَۗ وَسَتُرَدُّوْنَ اِلٰى عٰلِمِ الْغَيْبِ وَالشَّهَادَةِ فَيُنَبِّئُكُمْ بِمَا كُنْتُمْ تَعْمَلُوْنَۚ

wa quli‘malū fa sayarallāhu ‘amalakum wa rasūluhū wal-mu'minūn(a), wa saturaddūna ilā ‘ālimil-gaibi wasy-syahādati fa yunabbi'ukum bimā kuntum ta‘malūn(a).

Ar noa katha roṛpe, “Kạmi me, unre Allah do amaḱ kạmie ńel kea, onkage uni ren Rasool ar biswasi ko hõ ko ńel kea, ar am do (Allah) ṭhen ruạṛ calaḱ me okoe do ạḍi jạruṛaḱ ar sạriaḱe baḍae kan, unre uni do am cet́em kạmi akada ona reaḱ khobor em emapea.”

وَاٰخَرُوْنَ مُرْجَوْنَ لِاَمْرِ اللّٰهِ اِمَّا يُعَذِّبُهُمْ وَاِمَّا يَتُوْبُ عَلَيْهِمْۗ وَاللّٰهُ عَلِيْمٌ حَكِيْمٌ

wa ākharūna murjaunal li'amrillāhi immā yu‘ażżibuhum wa immā yatūbu ‘alaihim, wallāhu ‘alīmun ḥakīm(un).

Ar eṭaḱ hoṛko hõ menak̕koa okoe do̠ Allah bicạr hạbic̕ko suspend akan; ho̠yo̠k̕a Allah do̠ onkoe sạjại ocokoa ar ho̠yo̠k̕a Allah do̠ onkoak̕ tạbae aṅgoćkoa. Allah do̠ sanamkoe baḍaea, sanamkoe ạkilạniạ kanae.

وَالَّذِيْنَ اتَّخَذُوْا مَسْجِدًا ضِرَارًا وَّكُفْرًا وَّتَفْرِيْقًاۢ بَيْنَ الْمُؤْمِنِيْنَ وَاِرْصَادًا لِّمَنْ حَارَبَ اللّٰهَ وَرَسُوْلَهٗ مِنْ قَبْلُ ۗوَلَيَحْلِفُنَّ اِنْ اَرَدْنَآ اِلَّا الْحُسْنٰىۗ وَاللّٰهُ يَشْهَدُ اِنَّهُمْ لَكٰذِبُوْنَ

wal-lażīnattakhażū masjidan ḍirāraw wa kufraw wa tafrīqam bainal-mu'minīna wa irṣādal liman ḥāraballāha wa rasūlahū min qabl(u), wa layaḥlifunna in aradnā illal-ḥusnā, wallāhu yasyhadu innahum lakāżibūn(a).

Ar (munafiki ko modre) onko do menak koa okoe do (mạmiạ ko cetan re) bạṛićaḱ ko benao lạgit́, kafir ko lạgit́ ar mạmiạ ko hạṭiń lạgit́ ar okoe ko ạḍi din khon Allah ar uni ren Rasool sãote ko lạṛhại kan onkoaḱ hijuḱ reaḱ ko nạ̃ṛĩ akana. Onko do ạḍi usạrate ko sạriaḱ kana, “Abo do eken bhageaḱ bon khoj kana.” Ar Allah doe sakhi kana je onko do eṛe menko kana (akoaḱ sạriaḱ re).

لَا تَقُمْ فِيْهِ اَبَدًاۗ لَمَسْجِدٌ اُسِّسَ عَلَى التَّقْوٰى مِنْ اَوَّلِ يَوْمٍ اَحَقُّ اَنْ تَقُوْمَ فِيْهِۗ فِيْهِ رِجَالٌ يُّحِبُّوْنَ اَنْ يَّتَطَهَّرُوْاۗ وَاللّٰهُ يُحِبُّ الْمُطَّهِّرِيْنَ

lā taqum fīhi abadā(n), lamasjidun ussisa ‘alat-taqwā min awwali yaumin aḥaqqu an taqūma fīh(i), fīhi rijāluy yuḥibbūna ay yataṭahharū, wallāhu yuḥibbul-muṭṭahhirīn(a).

Masjid re jaejug hạbic̕ alom nạbik̕a. Sarige, mit́ṭen masjid oka do dhorom reaḱ asol ạidạri te benao akana, ona masjid do pạhil din khon ge ona re nạbi lạgit́ te ạḍi sạri gea. Bhitri re nonkan hoṛko menak̕koa okoe do̠ apnarko sapha sanaet̕koa. Allah do safa hoṛ ko dulạṛet́ koa.

اَفَمَنْ اَسَّسَ بُنْيَانَهٗ عَلٰى تَقْوٰى مِنَ اللّٰهِ وَرِضْوَانٍ خَيْرٌ اَمْ مَّنْ اَسَّسَ بُنْيَانَهٗ عَلٰى شَفَا جُرُفٍ هَارٍ فَانْهَارَ بِهٖ فِيْ نَارِ جَهَنَّمَۗ وَاللّٰهُ لَا يَهْدِى الْقَوْمَ الظّٰلِمِيْنَ

afaman assasa bun-yānahū ‘alā taqwā minallāhi wa riḍwānin khairun am man assasa bun-yānahū ‘alā syafā jurufin hārin fanhāra bihī fī nāri jahannam(a), wallāhu lā yahdil-qaumaẓ-ẓālimīn(a).

Onate okoe ko Allah ar (Uniaḱ) kusi lạgit́ te ạḍi bhage ko benaoet́ kan onko do ạḍi bes ko kana, se okoe ko ạḍi bhage ko benaoet́ kan ona do ḍạr reaḱ ḍạrkore ḍạrko benaoet́ kana, ona tayom (oṛaḱ) do onko sãote ḍạrko ḍạrko ḍạrko ḍạrko ḍạrko ḍạrko ḍạrko ḍạrko? Allah do bedhorom ko do bae ạyur koa

لَا يَزَالُ بُنْيَانُهُمُ الَّذِيْ بَنَوْا رِيْبَةً فِيْ قُلُوْبِهِمْ اِلَّآ اَنْ تَقَطَّعَ قُلُوْبُهُمْۗ وَاللّٰهُ عَلِيْمٌ حَكِيْمٌ ࣖ

lā yazālu bun-yānuhumul-lażī banau rībatan fī qulūbihim illā an taqaṭṭa‘a qulūbuhum, wallāhu ‘alīmun ḥakīm(un).

Onko do oka bidạl ko benao leda ona do onkoaḱ mone re sạndiạ reaḱ karon jaoge tahẽ kana, tin hạbić onkoaḱ mone do keṛec ge tahẽ kana. Ar Allah do̠ sanamkoe baḍaea, sanamkoe ạkilạniạ kanae.

۞ اِنَّ اللّٰهَ اشْتَرٰى مِنَ الْمُؤْمِنِيْنَ اَنْفُسَهُمْ وَاَمْوَالَهُمْ بِاَنَّ لَهُمُ الْجَنَّةَۗ يُقَاتِلُوْنَ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ فَيَقْتُلُوْنَ وَيُقْتَلُوْنَ وَعْدًا عَلَيْهِ حَقًّا فِى التَّوْرٰىةِ وَالْاِنْجِيْلِ وَالْقُرْاٰنِۗ وَمَنْ اَوْفٰى بِعَهْدِهٖ مِنَ اللّٰهِ فَاسْتَبْشِرُوْا بِبَيْعِكُمُ الَّذِيْ بَايَعْتُمْ بِهٖۗ وَذٰلِكَ هُوَ الْفَوْزُ الْعَظِيْمُ

innallāhasytarā minal-mu'minīna anfusahum wa amwālahum bi'anna lahumul-jannah(ta), yuqātilūna fī sabīlillāhi fa yaqtulūna wa yuqtalūna wa‘dan ‘alaihi ḥaqqan fit-taurāti wal-injīli wal-qur'ān(i), wa man aufā bi‘ahdihī minallāhi fastabsyirū bibai‘ikumul-lażī bāya‘tum bih(ī), wa żālika huwal-fauzul-‘aẓīm(u).

Hapramaḱ do Allah do biswasi ko ṭhen khon onkoaḱ jion ar dhon durib banar geye kiriń keda onko do janat em kateć. Onko do Allahak’ họr re ko lạṛhại kana; jemon onko do ko goć ocoḱ se ko goć ocoḱ, (as) Torah, Bhage Sombat ar Koran re Allah ṭhen khon sạriaḱ ạidạri. Ar Allah khon hõ bạṛti okoe do ac̕ak̕ kathae manaoeda? Onate oka kiriń ar beparipe kạmi akat́ ona reaḱ rạskạpe ńam ar ona do maraṅ jit kana.

اَلتَّاۤىِٕبُوْنَ الْعٰبِدُوْنَ الْحٰمِدُوْنَ السَّاۤىِٕحُوْنَ الرّٰكِعُوْنَ السّٰجِدُوْنَ الْاٰمِرُوْنَ بِالْمَعْرُوْفِ وَالنَّاهُوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ وَالْحٰفِظُوْنَ لِحُدُوْدِ اللّٰهِ ۗوَبَشِّرِ الْمُؤْمِنِيْنَ

at tā'ibūnal-‘ābidul-ḥāmidūnas-sā'iḥūnar-rāki‘ūnas-sājidūnal-āmirūna bil-ma‘rūfi wan-nāhūna ‘anil-munkari wal-ḥāfiẓūna liḥudūdillāh(i), wa basysyiril-mu'minīn(a).

Onko do onko kanako okoe ko pạtiạuḱ kana, ko pujạuet́ kana, (Allah ko sarhaoet́ kana), ko ạcuroḱ kana (gạhir macha ar dhorom lạgit́ te), ko jhukaḱ kana, ko jhukaḱ kana, bhageaḱ ko hukumet́ kana ar bạṛićaḱ ko ko kạmi kana ar okoe ko Allahaḱ ạn ko ko manaoet́ kana. Ar okoe ko pạtiạukʼkan onko hõ rạskạ ocokope.

مَا كَانَ لِلنَّبِيِّ وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اَنْ يَّسْتَغْفِرُوْا لِلْمُشْرِكِيْنَ وَلَوْ كَانُوْٓا اُولِيْ قُرْبٰى مِنْۢ بَعْدِ مَا تَبَيَّنَ لَهُمْ اَنَّهُمْ اَصْحٰبُ الْجَحِيْمِ

mā kāna lin-nabiyyi wal-lażīna āmanū ay yastagfirū lil-musyrikīna wa lau kānū ulī qurbā mim ba‘di mā tabayyana lahum annahum aṣḥābul-jaḥīm(i).

Probhu ar okoe ko biswasi ko kana ko do musrik ko lạgit́ te ikạ (Allah ṭhen) ko khojoḱ do baṅ thik gea, onko do (uni ren) peṛa ko hoe lenre hõ, onko lạgit́ te sạri ge hoe ena je musrik ko do narak ren hoṛ kana ko.

وَمَا كَانَ اسْتِغْفَارُ اِبْرٰهِيْمَ لِاَبِيْهِ اِلَّا عَنْ مَّوْعِدَةٍ وَّعَدَهَآ اِيَّاهُۚ فَلَمَّا تَبَيَّنَ لَهٗٓ اَنَّهٗ عَدُوٌّ لِّلّٰهِ تَبَرَّاَ مِنْهُۗ اِنَّ اِبْرٰهِيْمَ لَاَوَّاهٌ حَلِيْمٌ

wa mā kānastigfāru ibrāhīma li'abīhi illā ‘am mau‘idatiw wa‘adahā iyyāh(u), falammā tabayyana lahū annahū ‘aduwwul lillāhi tabarra'a minh(u), inna ibrāhīma la'awwāhun ḥalīm(un).

Ar Ibrahim do ać baba lạgit́́ te ikạ (Allah ṭhen) khoj reaḱ katha do, ona do eṭaḱ do baṅ kana, ać baba ṭhen mit́́ ṭen ạidạri lạgit́́ te. Onate tin re Abraham doe baḍae keda je uniren baba do Allah ren bạiri kanae unre Abraham do uni khon pharak enae. Sarige Ibrahim do ạḍi nãwã ar daya ạkilren hoṛe tahẽkana

وَمَا كَانَ اللّٰهُ لِيُضِلَّ قَوْمًاۢ بَعْدَ اِذْ هَدٰىهُمْ حَتّٰى يُبَيِّنَ لَهُمْ مَّا يَتَّقُوْنَۗ اِنَّ اللّٰهَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيْمٌ

wa mā kānallāhu liyuḍilla qaumam ba‘da iż hadāhum ḥattā yubayyina lahum mā yattaqūn(a), innallāha bikulli syai'in ‘alīm(un).

Ar Allah do tis hõ mit́́ ṭen jạt do bae bạṛić ocokoa, uni do onkoe ạyur ket́ ko tayom, jemon onko do cet́́ ko bańcaoḱa ona ko baḍae ocoḱ. Nit do̠ Allah do̠ sanamak̕e baḍaea.

اِنَّ اللّٰهَ لَهٗ مُلْكُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ يُحْيٖ وَيُمِيْتُۗ وَمَا لَكُمْ مِّنْ دُوْنِ اللّٰهِ مِنْ وَّلِيٍّ وَّلَا نَصِيْرٍ

innallāha lahū mulkus-samāwāti wal-arḍ(i), yuḥyī wa yumīt(u), wa mā lakum min dūnillāhi miw waliyyiw wa lā naṣīr(in).

Nit do̠ Allah do̠ serma ar dhạrti reaḱ raj menak̕taea. Uni do̠ on ar off e̠ kạmi kana. Ape lạgit́ Allah begor jãhãn rukhiạ se goṛoic̕ do̠ bạnuḱa.

لَقَدْ تَّابَ اللّٰهُ عَلَى النَّبِيِّ وَالْمُهٰجِرِيْنَ وَالْاَنْصَارِ الَّذِيْنَ اتَّبَعُوْهُ فِيْ سَاعَةِ الْعُسْرَةِ مِنْۢ بَعْدِ مَا كَادَ يَزِيْغُ قُلُوْبُ فَرِيْقٍ مِّنْهُمْ ثُمَّ تَابَ عَلَيْهِمْۗ اِنَّهٗ بِهِمْ رَءُوْفٌ رَّحِيْمٌ ۙ

laqat tāballāhu ‘alan-nabiyyi wal-muhājirīna wal-anṣāril-lażīnattaba‘ūhu fī sā‘atil-‘usrati mim ba‘di mā kāda yazīgu qulūbu farīqim minhum ṡumma tāba ‘alaihim, innahū bihim ra'ūfur raḥīm(un).

Sarige, Allah do Probhu, Muhajirin ar Ansar koak̕ tạbae aṅgoć akada, okoe do muskil okte re Probhu ko pańja leda, onko modre mit̕ṭen dol ren ontor do ạḍi thoṛa ge ạḍi jạruṛok̕ tayom, unre Allah do onkoak̕ tạbae aṅgoć keda. Nit hõ, Allah do onko lạgit́ ạḍi dayaan ar dayaanaḱ kanae.

وَّعَلَى الثَّلٰثَةِ الَّذِيْنَ خُلِّفُوْاۗ حَتّٰٓى اِذَا ضَاقَتْ عَلَيْهِمُ الْاَرْضُ بِمَا رَحُبَتْ وَضَاقَتْ عَلَيْهِمْ اَنْفُسُهُمْ وَظَنُّوْٓا اَنْ لَّا مَلْجَاَ مِنَ اللّٰهِ اِلَّآ اِلَيْهِۗ ثُمَّ تَابَ عَلَيْهِمْ لِيَتُوْبُوْاۗ اِنَّ اللّٰهَ هُوَ التَّوَّابُ الرَّحِيْمُ ࣖ

wa ‘alaṡ-ṡalāṡatil-lażīna khullifū, ḥattā iżā ḍāqat ‘alaihimul-arḍu bimā raḥubat wa ḍāqat ‘alaihim anfusuhum wa ẓannū allā malja'a minallāhi illā ilaih(i), ṡumma tāba ‘alaihim liyatūbū, innallāha huwat-tawwābur-raḥīm(u).

ar onko pe hoṛko seć okoe ko tayomre ko tahẽkan. Tin hạbić dhạrti do onko lạgit́́ te ạḍi kạṭić ge ńeloḱ kan tahẽkana, ona hạbić dhạrti do ạḍi pharak ge tahẽkana ar onkoaḱ at́ma hõ onko lạgit́́ te kạṭić ge bujhạu ena (hõ ko bujhạu keda) ar onko do ko baḍae keda je (Allah) khon bańcao do baṅ tahena, menkhan eken uni ṭhen ge, unre Allah do onkoaḱ kại doe aṅgoć keda jemon onko do akoaḱ kại re ko tahẽn. Nit hõ Allah do tạbae ạḍi ãṭe aṅgocet́ kana, ạḍi dayaanaḱ kanae.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوا اتَّقُوا اللّٰهَ وَكُوْنُوْا مَعَ الصّٰدِقِيْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanuttaqullāha wa kūnū ma‘aṣ-ṣādiqīn(a).

E okoe kope pạtiạukʼkan! Allah khon botor me, ar okoe ko dhorom ko menak ko onko sãote tahen me.

مَا كَانَ لِاَهْلِ الْمَدِيْنَةِ وَمَنْ حَوْلَهُمْ مِّنَ الْاَعْرَابِ اَنْ يَّتَخَلَّفُوْا عَنْ رَّسُوْلِ اللّٰهِ وَلَا يَرْغَبُوْا بِاَنْفُسِهِمْ عَنْ نَّفْسِهٖۗ ذٰلِكَ بِاَنَّهُمْ لَا يُصِيْبُهُمْ ظَمَاٌ وَّلَا نَصَبٌ وَّلَا مَخْمَصَةٌ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَلَا يَطَـُٔوْنَ مَوْطِئًا يَّغِيْظُ الْكُفَّارَ وَلَا يَنَالُوْنَ مِنْ عَدُوٍّ نَّيْلًا اِلَّا كُتِبَ لَهُمْ بِهٖ عَمَلٌ صَالِحٌۗ اِنَّ اللّٰهَ لَا يُضِيْعُ اَجْرَ الْمُحْسِنِيْنَ

mā kāna li'ahlil-madīnati wa man ḥaulahum minal-a‘rābi ay yatakhallafū ‘ar rasūlillāhi wa lā yargabū bi'anfusihim ‘an nafsih(ī), żālika bi'annahum lā yuṣībuhum ẓama'uw wa lā naṣabuw wa lā makhmaṣatun fī sabīlillāhi wa lā yaṭa'ūna mauṭi'ay yagīẓul-kuffāra wa lā yanālūna min ‘aduwwin nailan illā kutiba lahum bihī ‘amalun ṣāliḥ(un), innallāha lā yuḍī‘u ajral-muḥsinīn(a).

Madinah ren hoṛko ar onko ṭhen tahen kan Bedouin Arab ko lạgit́ do baṅ thik gea, Allah ren Rasool (lạṛhại re calao) sãote baṅ calao ar onko do apnar khon hõ bạṛti (dulạṛ) ko dulạṛ do baṅ thik gea (hõ̠). Noa do noa iạte kana je onko do Allahaḱ họr re thir, thakao se jom ńu te bako jitạuḱa ar onko do (hõ) nonkan jaega re bako ḍahar ocoḱa okaṭaḱ do kafir koaḱ rạskạ ko udgạuet́ kan ar bạiri ko ṭhen bạṛićaḱ do bako ạgu ocoḱa, tinre (joto) do onko lạgit́́ te bhage kạmi lekate ol ocoḱa. Nit hõ, okoe ko bhage ko kạmiet́ kan onkoaḱ sạjại do Allah do bae bạṛić ocoet́ koa,

وَلَا يُنْفِقُوْنَ نَفَقَةً صَغِيْرَةً وَّلَا كَبِيْرَةً وَّلَا يَقْطَعُوْنَ وَادِيًا اِلَّا كُتِبَ لَهُمْ لِيَجْزِيَهُمُ اللّٰهُ اَحْسَنَ مَا كَانُوْا يَعْمَلُوْنَ

wa lā yunfiqūna nafaqatan ṣagīrataw wa lā kabīrataw wa lā yaqṭa‘ūna wādiyan illā kutiba lahum liyajziyahumullāhu aḥsana mā kānū ya‘malūn(a).

ar onko do kạṭic se maraṅ bhikạ do bako emda, ar (jihad re hõ) ḍạr do bako parom daṛeaḱa, tinre onko lạgit́ te (bhage kạmi lekate) ol do baṅ hoe ocoḱa, jemon onko do oka ko kạmi akat́ ona khon hõ bạṛti kạmi lạgit́́ te Allah ṭhen khon ạḍi bes kạmi ko ńam.

۞ وَمَا كَانَ الْمُؤْمِنُوْنَ لِيَنْفِرُوْا كَاۤفَّةًۗ فَلَوْلَا نَفَرَ مِنْ كُلِّ فِرْقَةٍ مِّنْهُمْ طَاۤىِٕفَةٌ لِّيَتَفَقَّهُوْا فِى الدِّيْنِ وَلِيُنْذِرُوْا قَوْمَهُمْ اِذَا رَجَعُوْٓا اِلَيْهِمْ لَعَلَّهُمْ يَحْذَرُوْنَ ࣖ

wa mā kānal-mu'minūna liyanfirū kāffah(tan), falau lā nafara min kulli firqatim minhum ṭā'ifatul liyatafaqqahū fid-dīni wa liyunżirū qaumahum iżā raja‘ū ilaihim la‘allahum yaḥżarūn(a).

Ar biswasi ko lạgit́ te joto ko (lạṛhại reaḱ ḍạr) ko calaḱ do baṅ thik gea. Onko modre adom hoṛko do cet́ iạte akoaḱ dhorom gạhir ạkil ḍher gạhir lạgit́ ar ruạṛ hijuḱ jokheć akoren hoṛko cet́ako lạgit́ bako calaḱ kana, jemon onko do akoaḱ rukhiạ ko ńam daṛeaḱ.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا قَاتِلُوا الَّذِيْنَ يَلُوْنَكُمْ مِّنَ الْكُفَّارِ وَلْيَجِدُوْا فِيْكُمْ غِلْظَةًۗ وَاعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ مَعَ الْمُتَّقِيْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanū qātilul-lażīna yalūnakum minal-kuffāri wal-yajidū fīkum gilẓah(tan), wa‘lamū annallāha ma‘al-muttaqīn(a).

He biswasi ko! Apeak̕ aṛaṅre kafir ko sãote lạṛhạipe, ar onko do apeak̕ sạbittet̕ ko bujhạu ocokope, ar baḍaepe je Allah do dhorom hoṛko sãote menaea.

وَاِذَا مَآ اُنْزِلَتْ سُوْرَةٌ فَمِنْهُمْ مَّنْ يَّقُوْلُ اَيُّكُمْ زَادَتْهُ هٰذِهٖٓ اِيْمَانًاۚ فَاَمَّا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا فَزَادَتْهُمْ اِيْمَانًا وَّهُمْ يَسْتَبْشِرُوْنَ

wa iżā mā unzilat sūratun fa minhum may yaqūlu ayyukum zādathu hāżihī īmānā(n), fa ammal-lażīna āmanū fa zādathum īmānaw wa hum yastabsyirūn(a).

Ar tin re mit́́ ṭen surah sodor ena unre onko modre (munafiki ko) onko do ko menkeda, “Noa surah te ape modre okoe do biswas reye bạṛti akana?” Ar okoe ko pạtiạuḱ kan onko do noa surah do onkoaḱ pạtiạu bạṛti ocoet́ koa, ar onko do sukh ko bujhạuet́ kana.

وَاَمَّا الَّذِيْنَ فِيْ قُلُوْبِهِمْ مَّرَضٌ فَزَادَتْهُمْ رِجْسًا اِلٰى رِجْسِهِمْ وَمَاتُوْا وَهُمْ كٰفِرُوْنَ

wa ammal-lażīna fī qulūbihim maraḍun fa zādathum rijsan ilā rijsihim wa mātū wa hum kāfirūn(a).

Ar okoe koak̕ ontor re ro̠g menak̕ onko do̠ unre (noa surah te) onkoak̕ menak̕ pạtiạu do̠ bạṛti hoyok̕a ar onko do̠ pạtiạu baṅ hoe kate ko goć̕a.

اَوَلَا يَرَوْنَ اَنَّهُمْ يُفْتَنُوْنَ فِيْ كُلِّ عَامٍ مَّرَّةً اَوْ مَرَّتَيْنِ ثُمَّ لَا يَتُوْبُوْنَ وَلَا هُمْ يَذَّكَّرُوْنَ

awalā yarauna annahum yuftanūna fī kulli ‘āmim marrataini ṡumma lā yatūbūna wa lā hum yażżakkarūn(a).

Ar onko (munafiki) do bako ńel ńam kana je onko do bochor re mit́́ ṭen se bar dhao ko biḍạu ocoḱ kana menkhan onko do baṅ ko pạtiạuḱ kana ar cet́ hõ bako sikhnạt́et́ kana?

وَاِذَا مَآ اُنْزِلَتْ سُوْرَةٌ نَّظَرَ بَعْضُهُمْ اِلٰى بَعْضٍۗ هَلْ يَرٰىكُمْ مِّنْ اَحَدٍ ثُمَّ انْصَرَفُوْاۗ صَرَفَ اللّٰهُ قُلُوْبَهُمْ بِاَنَّهُمْ قَوْمٌ لَّا يَفْقَهُوْنَ

wa iżā mā unzilat sūratun naẓara ba‘ḍuhum ilā ba‘ḍ(in), hal yarākum min aḥadin ṡummanṣarafū, ṣarafallāhu qulūbahum bi'annahum qaumul lā yafqahūn(a).

Ar mit́́ ṭen surah sodor len khan onko do mit́́ ṭen ko ńel ket́́ koa (ko menkeda) “Cet́́ okoe hõ (Muslạ ko khon) okoe ko ńelpe kana?” Ona tayom onko doko calaoena. Allah do onkoaḱ mone doe ạcur ket́́ koa ente onko do nonkan hoṛ ko tahẽkana okoe do bako bujhạuet́ kan tahẽkana.

لَقَدْ جَاۤءَكُمْ رَسُوْلٌ مِّنْ اَنْفُسِكُمْ عَزِيْزٌ عَلَيْهِ مَا عَنِتُّمْ حَرِيْصٌ عَلَيْكُمْ بِالْمُؤْمِنِيْنَ رَءُوْفٌ رَّحِيْمٌ

laqad jā'akum rasūlum min anfusikum ‘azīzun ‘alaihi mā ‘anittum ḥarīṣun ‘alaikum bil-mu'minīna ra'ūfur raḥīm(un).

Sarige aperen hoṛko khon mit́́ ṭen kạmiạ hoṛ ape ṭhen heć akana, apeaḱ duk do ạḍi maraṅ gea, (uni do) sạri ge ape lạgit́́ te (pạtiạu ar bańcao) e khoj kana, okoe ko pạtiạuḱ kan onko lạgit́́ te daya ar dayae uduḱet́ kana.

فَاِنْ تَوَلَّوْا فَقُلْ حَسْبِيَ اللّٰهُ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَ ۗ عَلَيْهِ تَوَكَّلْتُ وَهُوَ رَبُّ الْعَرْشِ الْعَظِيْمِ ࣖ

fa in tawallau faqul ḥasbiyallāhu lā ilāha illā huw(a), ‘alaihi tawakkaltu wa huwa rabbul-‘arsyil-‘aẓīm(i).

Onate judi onko do (pạtiạu khon) ko pharak len khan, tobe (E Muhammed) ko menkeda, "Iń lạgit́ te Allah doe ạḍi gea, uni chada jahan dev do bạnuḱa. Uni re iń doń bhorsa akana ar uni do maraṅ Taṅgi ren Probhu kanae."