Qari
Murottal Audio
الۤرٰ ۗ تِلْكَ اٰيٰتُ الْكِتٰبِ الْمُبِيْنِۗ
alif lām rā, tilka āyātul-kitābil-mubīn(i).
Alif lam ra. Noa ko do puthi (Al Qur’an) reaḱ sạri ayat kana.
اِنَّآ اَنْزَلْنٰهُ قُرْاٰنًا عَرَبِيًّا لَّعَلَّكُمْ تَعْقِلُوْنَ
innā anzalnāhu qur'ānan ‘arabiyyal la‘allakum ta‘qilūn(a).
Sarige, Ale do ona do Arabic Qur'an lekatebon ạgu akada, jemon ape dope bujhạu daṛeaḱ.
نَحْنُ نَقُصُّ عَلَيْكَ اَحْسَنَ الْقَصَصِ بِمَآ اَوْحَيْنَآ اِلَيْكَ هٰذَا الْقُرْاٰنَۖ وَاِنْ كُنْتَ مِنْ قَبْلِهٖ لَمِنَ الْغٰفِلِيْنَ
naḥnu naquṣṣu ‘alaika aḥsanal-qaṣaṣi bimā auḥainā ilaika hāżal-qur'ān(a), wa in kunta min qablihī laminal-gāfilīn(a).
Ale do noa Kurạn ạḍi bhage kathale lại ape kana (Muhammed) ar sạri ge ape do ona khon lahare onko modre mit́́ ṭenpe tahẽkana okoe do bako baḍae kan tahẽkana.
اِذْ قَالَ يُوْسُفُ لِاَبِيْهِ يٰٓاَبَتِ اِنِّيْ رَاَيْتُ اَحَدَ عَشَرَ كَوْكَبًا وَّالشَّمْسَ وَالْقَمَرَ رَاَيْتُهُمْ لِيْ سٰجِدِيْنَ
iż qāla yūsufu li'abīhi yā abati innī ra'aitu aḥada ‘asyara kaukabaw wasy-syamsa wal-qamara ra'aituhum lī sājidīn(a).
(Disạ dohoe me), tinre Yusuf do acren babae metadea, "E baba! Sạrige iń do gel mit́́ ṭen siń pạurạ, sur ar cando ńel lạgit́́ iń ńel keda; onko joto ko iń ṭhen ko jhukaḱ kan iń ńel ket́ koa."
قَالَ يٰبُنَيَّ لَا تَقْصُصْ رُءْيَاكَ عَلٰٓى اِخْوَتِكَ فَيَكِيْدُوْا لَكَ كَيْدًا ۗاِنَّ الشَّيْطٰنَ لِلْاِنْسَانِ عَدُوٌّ مُّبِيْنٌ
qāla yā bunayya lā taqṣuṣ ru'yāka ‘alā ikhwatika fa yakīdū laka kaidā(n), innasy-syaiṭāna lil-insāni ‘aduwwum mubīn(un).
Uni (uniren baba) doe menkeda, "E ińren hopon! Amren boeha ko ṭhen amaḱ kukmu do alom lạiakoa, onko do am (bạṛić lạgit́) ko kurumutueda. Sạrige soet́an do manwa ko lạgit́́ te sạri bạiri kanae."
وَكَذٰلِكَ يَجْتَبِيْكَ رَبُّكَ وَيُعَلِّمُكَ مِنْ تَأْوِيْلِ الْاَحَادِيْثِ وَيُتِمُّ نِعْمَتَهٗ عَلَيْكَ وَعَلٰٓى اٰلِ يَعْقُوْبَ كَمَآ اَتَمَّهَا عَلٰٓى اَبَوَيْكَ مِنْ قَبْلُ اِبْرٰهِيْمَ وَاِسْحٰقَۗ اِنَّ رَبَّكَ عَلِيْمٌ حَكِيْمٌ ࣖ
wa każālika yajtabīka rabbuka wa yu‘allimuka min ta'wīlil-aḥādīṡi wa yutimmu ni‘matahū ‘alaika wa ‘alā āli ya‘qūba kamā atammahā ‘alā abawaika min qablu ibrāhīma wa isḥāq(a), inna rabbaka ‘alīmun ḥakīm(un).
Ar onka leka te Isor do am (Nạbi hoyoḱ lạgit́ te) bachao ket́ me ar am do aema lekan kukmu reaḱ mane ko cecet́ ket́ me ar am ar Jakob ren gharońj ren ko cetan re (aćaḱ daya) purạu keda, jeleka ona khon lahare amren bar hoṛ baba ko cetan re purạu akat́ tahẽkana, (metak̕me) Abraham ar Isạhak. Sarige amren Probhu do jotoe baḍaea, jotoe ạkilạniạ kanae.
۞ لَقَدْ كَانَ فِيْ يُوْسُفَ وَاِخْوَتِهٖٓ اٰيٰتٌ لِّلسَّاۤىِٕلِيْنَ
laqad kāna fī yūsufa wa ikhwatihī āyātul lis-sā'ilīn(a).
Sarige (kạhni) Joseph ar uniren boehako re okoe ko ko khojoḱ kan onko lạgit́́ te (Allahaḱ daṛe reaḱ) cinhạ ko menaḱa.
اِذْ قَالُوْا لَيُوْسُفُ وَاَخُوْهُ اَحَبُّ اِلٰٓى اَبِيْنَا مِنَّا وَنَحْنُ عُصْبَةٌ ۗاِنَّ اَبَانَا لَفِيْ ضَلٰلٍ مُّبِيْنٍۙ
iż qālū layūsufu wa akhūhu aḥabbu ilā abīnā minnā wa naḥnu ‘uṣbah(tun), inna abānā lafī ḍalālim mubīn(in).
Tin re onko do ko menkeda, "Sạri ge Yusuf ar uniren boeha (Bunyamin) do abo khon hõ bạṛti ko dulạṛet́ koa, abo do mit́́ ṭen (daṛean) dol kanre hõ. Sarige aboren baba do sạri bhul reye tahẽkana."
ۨاقْتُلُوْا يُوْسُفَ اَوِ اطْرَحُوْهُ اَرْضًا يَّخْلُ لَكُمْ وَجْهُ اَبِيْكُمْ وَتَكُوْنُوْا مِنْۢ بَعْدِهٖ قَوْمًا صٰلِحِيْنَ
uqtulū yūsufa awiṭraḥūhu arḍay yakhlu lakum wajhu abīkum wa takūnū mim ba‘dihī qauman ṣāliḥīn(a).
Yusuf do goć me se jahan jaega reye ḍoboḱa jemon am babawak̕ mon do am cetanre ńurạk̕ ar ona tayom am do̠ bhage ho̠ṛem hoe ocoḱa."
قَالَ قَاۤىِٕلٌ مِّنْهُمْ لَا تَقْتُلُوْا يُوْسُفَ وَاَلْقُوْهُ فِيْ غَيٰبَتِ الْجُبِّ يَلْتَقِطْهُ بَعْضُ السَّيَّارَةِ اِنْ كُنْتُمْ فٰعِلِيْنَ
qāla qā'ilum minhum lā taqtulū yūsufa wa alqūhu fī gayābatil-jubbi yaltaqiṭhu ba‘ḍus-sayyārati in kuntum fā‘ilīn(a).
Mit́́ ṭen doe menkeda, “Yusuf do alom goć koa, eken uni do ona ḍạr reaḱ latar reye dohoyea jemon uni do aema saṅgar ko ạguye, judi am do kạmi lạgit́́ em khoj kana.”
قَالُوْا يٰٓاَبَانَا مَا لَكَ لَا تَأْمَنَّ۫ا عَلٰى يُوْسُفَ وَاِنَّا لَهٗ لَنٰصِحُوْنَ
qālū yā abānā mā laka lā ta'mannā ‘alā yūsufa wa innā lahū lanāṣiḥūn(a).
Onko do ko menkeda, "E baba! Cedak am do Yusuf babot te bam patiauḱ kana, tinre sạri ge abo joto koge uni lạgit́́ te bhageaḱ bon khoj kana."
اَرْسِلْهُ مَعَنَا غَدًا يَّرْتَعْ وَيَلْعَبْ وَاِنَّا لَهٗ لَحٰفِظُوْنَ
arsilhu ma‘anā gaday yarta‘ wa yal‘ab wa innā lahū laḥāfiẓūn(a).
Gate setak̕re uni do̠ abo sãote calao̠e me, jemon uni do̠ rạskạ ar rạskạte kạmi daṛeak̕, ar abo do̠ pạtiạr lekate uni bon ńeljoṅa.”
قَالَ اِنِّيْ لَيَحْزُنُنِيْٓ اَنْ تَذْهَبُوْا بِهٖ وَاَخَافُ اَنْ يَّأْكُلَهُ الذِّئْبُ وَاَنْتُمْ عَنْهُ غٰفِلُوْنَ
qāla innī layaḥzununī an tażhabū bihī wa akhāfu ay ya'kulahuż-żi'bu wa antum ‘anhu gāfilūn(a).
Uni (Jakob) doe menkeda, "Sạrige uni (Yusuf) sãote am calao do sạri ge iń doń duk ena ar iń doń bhabnaena je uni do ḍaṅgra ko jom ocoyea, menkhan am do uni babot́ te bebạṛić geam."
قَالُوْا لَىِٕنْ اَكَلَهُ الذِّئْبُ وَنَحْنُ عُصْبَةٌ اِنَّآ اِذًا لَّخٰسِرُوْنَ
qālū la'in akalahuż-żi'bu wa naḥnu ‘uṣbatun innā iżal lakhāsirūn(a).
Sarige onko do ko menkeda, "Uni do ḍaṅgrae jom ocoye khan, abo do (daṛean) dolren hoṛko hoelenre hõ, tobe sạrige abo do hạnḍi bon ńam daṛeaḱa.”
فَلَمَّا ذَهَبُوْا بِهٖ وَاَجْمَعُوْٓا اَنْ يَّجْعَلُوْهُ فِيْ غَيٰبَتِ الْجُبِّۚ وَاَوْحَيْنَآ اِلَيْهِ لَتُنَبِّئَنَّهُمْ بِاَمْرِهِمْ هٰذَا وَهُمْ لَا يَشْعُرُوْنَ
falammā żahabū bihī wa ajma‘ū ay yaj‘alūhu fī gayābatil-jubb(i), wa auḥainā ilaihi latunabbi'annahum bi'amrihim hāżā wa hum lā yasy‘urūn(a).
Onate tin re onko do uni ko idi kedea ar uni do kulhi reaḱ latar re ko dohoe lạgit́ ko aṅgoc keda unre abo do uni ṭhen bon sodor keda je “Noa kạmi reaḱ ạḍi jạruṛ ge am do onko ṭhen lạiakoa, tinre onko do bako baḍae kan tahẽkana.”
وَجَاۤءُوْٓ اَبَاهُمْ عِشَاۤءً يَّبْكُوْنَۗ
wa jā'ū abāhum ‘isyā'ay yabkūn(a).
Ado setakʼre rạskạte baba ṭhenko hecʼena.
قَالُوْا يٰٓاَبَانَآ اِنَّا ذَهَبْنَا نَسْتَبِقُ وَتَرَكْنَا يُوْسُفَ عِنْدَ مَتَاعِنَا فَاَكَلَهُ الذِّئْبُۚ وَمَآ اَنْتَ بِمُؤْمِنٍ لَّنَا وَلَوْ كُنَّا صٰدِقِيْنَ
qālū yā abānā innā żahabnā nastabiqu wa taraknā yūsufa ‘inda matā‘inā fa akalahuż-żi'b(u), wa mā anta bimu'minil lanā wa lau kunnā ṣādiqīn(a).
Onko do ko menkeda, "E baba! Sạrige ale do ạḍi rạskạ tebon calaoena ar Yusuf do aleaḱ jinis ko ṭhen bon bạgi ada, unre uni do ḍaṅgra ko jom kedea; ar am do sạri ge bam pạtiạuḱa, sạri katha men lekhan hõ."
وَجَاۤءُوْ عَلٰى قَمِيْصِهٖ بِدَمٍ كَذِبٍۗ قَالَ بَلْ سَوَّلَتْ لَكُمْ اَنْفُسُكُمْ اَمْرًاۗ فَصَبْرٌ جَمِيْلٌ ۗوَاللّٰهُ الْمُسْتَعَانُ عَلٰى مَا تَصِفُوْنَ
wa jā'ū ‘alā qamīṣihī bidamin każib(in), qāla bal sawwalat lakum anfusukum amrā(n), fa ṣabrun jamīl(un), wallāhul musta‘ānu ‘alā mā taṣifūn(a).
Ar onko do akoaḱ ạḍi jạruṛaḱ jinis ko (one oka do) nạli mayaḱ ko ạgu keda. Uni (Jacob) doe menkeda, "Sạrige, noa bạṛić kạmi re eken amge bhageaḱem ńel ńam kana; onate sabar do ạḍi bes gea (iń lạgit́). Ar okaṭaḱ em lại akat́ ona birudh re eken Allah ṭhen khon goṛo khojoḱ me."
وَجَاۤءَتْ سَيَّارَةٌ فَاَرْسَلُوْا وَارِدَهُمْ فَاَدْلٰى دَلْوَهٗ ۗقَالَ يٰبُشْرٰى هٰذَا غُلٰمٌ ۗوَاَسَرُّوْهُ بِضَاعَةً ۗوَاللّٰهُ عَلِيْمٌ ۢبِمَا يَعْمَلُوْنَ
wa jā'at sayyāratun fa arsalū wāridahum fa adlā dalwah(ū), qāla yā busyrā hāżā gulām(un), wa asarrūhu biḍā‘ah(tan), wallāhu ‘alīmum bimā ya‘malūn(a).
Ado mit ten j^lren j^lko hec kate mit ten dak j^lko kolkeda. Uni do acren balti landa kateye menkeda, "Oho, cet leka hahara! Nonde do mit ten juwan hor menaea!" Ado uni do bajar jinis lekateko ạgu kedea. Ar onko cet́ ko kạmi leda ona do Allah geye baḍaea.
وَشَرَوْهُ بِثَمَنٍۢ بَخْسٍ دَرَاهِمَ مَعْدُوْدَةٍ ۚوَكَانُوْا فِيْهِ مِنَ الزّٰهِدِيْنَ ࣖ
wa syarauhu biṡamanim bakhsin darāhima ma‘dūdah(tin), wa kānū fīhi minaz-zāhidīn(a).
Ar onko do uni (Joseph) do thoṛa dam te, thoṛagan dirham te ko kiriń kedea, ente onko do uni reaḱ ạḍi jạruṛ do bako ńam leda.
وَقَالَ الَّذِى اشْتَرٰىهُ مِنْ مِّصْرَ لِامْرَاَتِهٖٓ اَكْرِمِيْ مَثْوٰىهُ عَسٰىٓ اَنْ يَّنْفَعَنَآ اَوْ نَتَّخِذَهٗ وَلَدًا ۗوَكَذٰلِكَ مَكَّنَّا لِيُوْسُفَ فِى الْاَرْضِۖ وَلِنُعَلِّمَهٗ مِنْ تَأْوِيْلِ الْاَحَادِيْثِۗ وَاللّٰهُ غَالِبٌ عَلٰٓى اَمْرِهٖ وَلٰكِنَّ اَكْثَرَ النَّاسِ لَا يَعْلَمُوْنَ
wa qālal-lażisytarāhu mim miṣra limra'atihī akrimī maṡwāhu ‘asā ay yanfa‘anā au nattakhiżahū waladā(n), wa każālika makkannā liyūsufa fil-arḍ(i), wa linu‘allimahū min ta'wīlil-aḥādīṡ(i), wallāhu gālibun ‘alā amrihī wa lākinna akṡaran-nāsi lā ya‘lamūn(a).
Ar Misor ren hoṛ okoe do unie kiriń akade uni do acren bạhuye metadea, “Uni do bhage jaega (ar seba) emkedea, as menak̕a uni do abo lạgit̕e kạmi ocoea se abo do̠ uni gidrạ lekabon adopt kedea.” Ar onka leka te abo do Joseph do disom (Misor) re bhage sạjại bon em kedea ar ona do abo do uni kukmu reaḱ mane bon cecet́ kedea. Ar Allah do̠ aćaḱ kạmi reaḱ daṛe menak̕taea, menkhan ḍher ho̠ṛ do̠ bako bujhạueda.
وَلَمَّا بَلَغَ اَشُدَّهٗٓ اٰتَيْنٰهُ حُكْمًا وَّعِلْمًا ۗوَكَذٰلِكَ نَجْزِى الْمُحْسِنِيْنَ
wa lammā balaga asyuddahū ātaināhu ḥukmaw wa ‘ilmā(n), wa każālika najzil-muḥsinīn(a).
Ar tin re uni doe bạṛić ena unre uni do daṛe ar gạhir ạkil bon emadea. Onka lekate okoe ko bhage ko kạmiet́kan onko dobon ạyur koa.
وَرَاوَدَتْهُ الَّتِيْ هُوَ فِيْ بَيْتِهَا عَنْ نَّفْسِهٖ وَغَلَّقَتِ الْاَبْوَابَ وَقَالَتْ هَيْتَ لَكَ ۗقَالَ مَعَاذَ اللّٰهِ اِنَّهٗ رَبِّيْٓ اَحْسَنَ مَثْوَايَۗ اِنَّهٗ لَا يُفْلِحُ الظّٰلِمُوْنَ
wa rāwadathul-latī huwa fī baitihā ‘an nafsihī wa gallaqatil-abwāba wa qālat haita lak(a), qāla ma‘āżallāhi innahū rabbī aḥsana maṡwāy(a), innahū lā yuflihuẓ-ẓālimūn(a).
Ar uni (Yusuf) do̠ aćaḱ oṛaḱ re̠ye̠ tahẽ̠kan maejiu do̠ unie bạṛić ocokedea. Ar uni do duạrkoe jhić ket́koa arye menkeda, “Iń ṭhen hijukʼpe.” Yusuf doe menkeda, “Iń do Allah ṭhen asramań khojoḱ kana, sạri ge ińren raj do iń sãote bhageye beoharet́ kana.” Sarige bebạric̕ ho̠ṛ do̠ bhag do̠ bae ńam daṛeak̕a.
وَلَقَدْ هَمَّتْ بِهٖۙ وَهَمَّ بِهَا ۚ لَوْلَآ اَنْ رَّاٰ بُرْهَانَ رَبِّهٖۗ كَذٰلِكَ لِنَصْرِفَ عَنْهُ السُّوْۤءَ وَالْفَحْشَاۤءَۗ اِنَّهٗ مِنْ عِبَادِنَا الْمُخْلَصِيْنَ
wa laqad hammat bihī wa hamma bihā lau lā ar ra'ā burhāna rabbih(ī), każālika linaṣrifa ‘anhus-sū'a wal-faḥsyā'(a), innahū min ‘ibādinal-mukhlaṣīn(a).
Ar sạri ge uni maejiu do uni (Yusuf) doe khoj leda. Ar Yusuf hõ uni lạgit́́ e khoj keda, judi uni do ać ren Probhu ṭhen khon mit́́ ṭen cinhạ bae ńel lekhan. Ona leka te abo do uni khon bạṛić ar ạḍi bạṛić kạmi ko bon pharak keda. Sarige uni (Yusuf) do Aboren bachao akan kạmiạko modre menaea.
وَاسْتَبَقَا الْبَابَ وَقَدَّتْ قَمِيْصَهٗ مِنْ دُبُرٍ وَّاَلْفَيَا سَيِّدَهَا لَدَا الْبَابِۗ قَالَتْ مَا جَزَاۤءُ مَنْ اَرَادَ بِاَهْلِكَ سُوْۤءًا اِلَّآ اَنْ يُّسْجَنَ اَوْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ
wastabaqal-bāba wa qaddat qamīṣahū min duburiw wa alfayā sayyidahā ladal-bāb(i), qālat mā jazā'u man arāda bi'ahlika sū'an illā ay yusjana au ‘ażābun alīm(un).
Ar banar ge duạr seć ko ḍoboḱ ena ar uni maejiu do tayom seć khon uniaḱ (Yusuf) ạḍi ãṭe ḍoboḱ keda ar ona do ḍoboḱ ḍoboḱ teye ḍoboḱ keda. Onko do duạr ṭhen uniren jãwãeko ńamkedea. Uni (uni maejiu) doe menkeda, “Okoe amren bạhu birudh re bạṛićaḱe hudiset́kan uni do kạidi se ạḍi duk reaḱ sạjại begor cet́ sạjại ńam hoyoḱa?”
قَالَ هِيَ رَاوَدَتْنِيْ عَنْ نَّفْسِيْ وَشَهِدَ شَاهِدٌ مِّنْ اَهْلِهَاۚ اِنْ كَانَ قَمِيْصُهٗ قُدَّ مِنْ قُبُلٍ فَصَدَقَتْ وَهُوَ مِنَ الْكٰذِبِيْنَ
qāla hiya rāwadatnī ‘an nafsī wa syahida syāhidum min ahlihā, in kāna qamīṣuhū qudda min qubulin fa ṣadaqat wa huwa minal-kāżibīn(a).
Uni (Yusuf) doe menkeda, "Uni ge iń doe bạṛić ocokedińa ar ińe bạṛić ocokedińa." Uniaḱ gharońj ren mit́ṭen sakkhi doe gohae emkeda, "uniaḱ ḍahare laha seć ḍahar ḍahar tear lenkhan, tobe uni do sạri kathae roṛeda, ar uni (Yusuf) do eṛe hoṛko modre mit́ṭen kanae."
وَاِنْ كَانَ قَمِيْصُهٗ قُدَّ مِنْ دُبُرٍ فَكَذَبَتْ وَهُوَ مِنَ الصّٰدِقِيْنَ
wa in kāna qamīṣuhū qudda min duburin fa każabat wa huwa minaṣ-ṣādiqīn(a).
Ar uniaḱ ḍahare ḍahar reaḱ ḍahare ḍahar lenkhan uni do eṛe kathae roṛeda ar uni (Yusuf) do sạriaḱ kạmiạko modre mit́ṭen kanae."
فَلَمَّا رَاٰ قَمِيْصَهٗ قُدَّ مِنْ دُبُرٍ قَالَ اِنَّهٗ مِنْ كَيْدِكُنَّ ۗاِنَّ كَيْدَكُنَّ عَظِيْمٌ
falammā ra'ā qamīṣahū qudda min duburin qāla innahū min kaidikunn(a), inna kaidakunna ‘aẓīm(un).
Onate uni (uni maejiuren jãwãe) do acʼakʼ ḍahare ḍahar ḍahar ńelte uni doe menkeda, "Sạrige noa do amaḱ dhorom kana. Amaḱ dhorom do sạri ge ạḍi maraṅ gea."
يُوْسُفُ اَعْرِضْ عَنْ هٰذَا وَاسْتَغْفِرِيْ لِذَنْۢبِكِۖ اِنَّكِ كُنْتِ مِنَ الْخٰطِـِٕيْنَ ࣖ
yūsufu a‘riḍ ‘an hāżā wastagfirī liżambik(i), innaki kunti minal-khāṭi'īn(a).
E Yusuf! "Noa do hiṛiń me, ar (iń ren bạhu) do amaḱ kại lạgit́ ikạe khoj me, ente am do dos hoṛ ko modre mit́́ ṭen hoṛ kaname."
۞ وَقَالَ نِسْوَةٌ فِى الْمَدِيْنَةِ امْرَاَتُ الْعَزِيْزِ تُرَاوِدُ فَتٰىهَا عَنْ نَّفْسِهٖۚ قَدْ شَغَفَهَا حُبًّاۗ اِنَّا لَنَرٰىهَا فِيْ ضَلٰلٍ مُّبِيْنٍ
wa qāla niswatun fil-madīnatimra'atul-‘azīzi turāwidu fatāhā ‘an nafsih(ī), qad syagafahā ḥubbā(n), innā lanarāhā fī ḍalālim mubīn(in).
Ar ona nagraha ren maejiu ko do ko menkeda, "Al-Aziz ren bạhu do ać ren kạmiạ hoṛe ḍoboḱ kedea ar uni doe ḍoboḱ kedea, uniren kạmiạ hoṛ do sạri ge uni do dulạṛe ḍoboḱ kedea. Abo do uni sạri bhul rebon ńel kedea."
فَلَمَّا سَمِعَتْ بِمَكْرِهِنَّ اَرْسَلَتْ اِلَيْهِنَّ وَاَعْتَدَتْ لَهُنَّ مُتَّكَـاً وَّاٰتَتْ كُلَّ وَاحِدَةٍ مِّنْهُنَّ سِكِّيْنًا وَّقَالَتِ اخْرُجْ عَلَيْهِنَّ ۚ فَلَمَّا رَاَيْنَهٗٓ اَكْبَرْنَهٗ وَقَطَّعْنَ اَيْدِيَهُنَّۖ وَقُلْنَ حَاشَ لِلّٰهِ مَا هٰذَا بَشَرًاۗ اِنْ هٰذَآ اِلَّا مَلَكٌ كَرِيْمٌ
falammā sami‘at bimakrihinna arsalat ilaihinna wa a‘tadat lahunna muttaka'aw wa ātat kulla wāḥidim minhunna sikkīnaw wa qālatikhruj ‘alaihinn(a), falammā ra'ainahū akbarnahū wa qaṭṭa‘na aidiyahunn(a), wa qulna ḥāsya lillāhi mā hāżā illā basyarā(n), in hāżā illā malakun karīm(un).
So when the woman heard their insults, she invited the women and prepared a seat for them, and each of them gave a knife (to cut the meal), then she said (to Yusuf), "Come out (show yourself) to them." Tin re maejiuko do uni ńelte (uniakʼ ạḍi mońj) ko hahaṛayena, ar onko do (baḍae baṅ kate) apnaraḱ ti ko gạlti keda. Ona sãoteye menkeda, "Sanam khon purạ Allah, noa do manwa do baṅ kanae. Noa do sạri ge mit́́ ṭen maraṅ dut kanae."
قَالَتْ فَذٰلِكُنَّ الَّذِيْ لُمْتُنَّنِيْ فِيْهِ ۗوَلَقَدْ رَاوَدْتُّهٗ عَنْ نَّفْسِهٖ فَاسْتَعْصَمَ ۗوَلَىِٕنْ لَّمْ يَفْعَلْ مَآ اٰمُرُهٗ لَيُسْجَنَنَّ وَلَيَكُوْنًا مِّنَ الصّٰغِرِيْنَ
qālat fa żālikunnal-lażī lumtunnanī fīh(i), wa laqad rāwattuhū ‘an nafsihī fasta‘ṣam(a), wa la'il lam yaf‘al mā āmuruhū layusjananna wa layakūnam minaṣ-ṣāgirīn(a).
Uni (Al-Aziz ren bạhu) doe menkeda, "Ona hoṛ kanae okoe do iń (ińaḱ aṭkar) lạgit́ iń dosh em emadińa, ar sạri ge, iń do uni iń ṭhen khon ạḍi ãṭiń ạyur kedea, menkhan uni do bae aṅgoc leda. Ińaḱ hukum bae kạmi lekhan uni doe kạidi ocoḱa, ar uni do lajaoḱ hoṛe hoyoḱa."
قَالَ رَبِّ السِّجْنُ اَحَبُّ اِلَيَّ مِمَّا يَدْعُوْنَنِيْٓ اِلَيْهِ ۚوَاِلَّا تَصْرِفْ عَنِّيْ كَيْدَهُنَّ اَصْبُ اِلَيْهِنَّ وَاَكُنْ مِّنَ الْجٰهِلِيْنَ
qāla rabbis-sijnu aḥabbu ilayya mimmā yad‘ūnanī ilaih(i), wa illā taṣrif ‘annī kaidahunna aṣbu ilaihinna wa akum minal-jāhilīn(a).
Joseph doe menkeda, "E ińren Probhu! Onkoaḱ neota reaḱ jobab em khon hõ kạidi do iń lạgit́́ te ạḍi dulạṛ gea. Judi am do onkoaḱ kạmi khon bam bạgiạṛiń khan iń do sạri ge (onkoaḱ sana purạu lạgit́́ te) iń doń ạcur calaḱa ar bebuj ko tala reń tahena."
فَاسْتَجَابَ لَهٗ رَبُّهٗ فَصَرَفَ عَنْهُ كَيْدَهُنَّ ۗاِنَّهٗ هُوَ السَّمِيْعُ الْعَلِيْمُ
fastajāba lahū rabbuhū fa ṣarafa ‘anhu kaidahunn(a), innahū huwas-samī‘ul-‘alīm(u).
Onate Isor do Josephaḱ koejoṅ reaḱ jobab e em keda ar Joseph do onkoaḱ kạmi khon doe pharak kedea. Uni do jotowak’ ańjomic’, jotowak’ baḍaeic’ kanae.
ثُمَّ بَدَا لَهُمْ مِّنْۢ بَعْدِ مَا رَاَوُا الْاٰيٰتِ لَيَسْجُنُنَّهٗ حَتّٰى حِيْنٍ ࣖ
Ṡumma badā lahum mim ba‘di mā ra'awul-āyāti layasjununnahū ḥattā ḥīn(in).
Ado onko do noa ko hudis keda je (Joseph aḱ sạriaḱ) reaḱ cinhạ ko ńel ket́́ te uni do mit́́ ṭen okte lạgit́́ te kạidi ko dohoyea.
وَدَخَلَ مَعَهُ السِّجْنَ فَتَيٰنِ ۗقَالَ اَحَدُهُمَآ اِنِّيْٓ اَرٰىنِيْٓ اَعْصِرُ خَمْرًا ۚوَقَالَ الْاٰخَرُ اِنِّيْٓ اَرٰىنِيْٓ اَحْمِلُ فَوْقَ رَأْسِيْ خُبْزًا تَأْكُلُ الطَّيْرُ مِنْهُ ۗنَبِّئْنَا بِتَأْوِيْلِهٖ ۚاِنَّا نَرٰىكَ مِنَ الْمُحْسِنِيْنَ
wa dakhala ma‘ahus-sijna fatayān(i), qāla aḥaduhumā innī arānī a‘ṣiru khamrā(n), wa qālal-ākharu innī arānī aḥmilu fauqa ra'sī khubzan ta'kuluṭ-ṭairu minh(u), nabbi'nā bita'wīlih(ī), innā narāka minal-muḥsinīn(a).
Ar uni tuluc bar kora juạn hor haidiko calaoena. Mit́́ ṭen doe menkeda, “Sạrige iń do ạṅguạ ko jom lạgit́́ iń ńel keda,” ar mit́́ ṭen doe menkeda, “Iń doń ńel keda je iń do ińaḱ bohok re roṭiń ạgu keda, ona reaḱ adom do ḍaṅgra ko jom keda.” Takwil do den mo do. Sarige ape do onko modren bhageko akatko modren le manape kana.
قَالَ لَا يَأْتِيْكُمَا طَعَامٌ تُرْزَقٰنِهٖٓ اِلَّا نَبَّأْتُكُمَا بِتَأْوِيْلِهٖ قَبْلَ اَنْ يَّأْتِيَكُمَا ۗذٰلِكُمَا مِمَّا عَلَّمَنِيْ رَبِّيْۗ اِنِّيْ تَرَكْتُ مِلَّةَ قَوْمٍ لَّا يُؤْمِنُوْنَ بِاللّٰهِ وَهُمْ بِالْاٰخِرَةِ هُمْ كٰفِرُوْنَۙ
qāla lā ya'tīkumā ṭa‘āmun turzaqānihī illā nabba'tukumā bita'wīlihī qabla ay ya'tiyakumā, żālikumā mimmā ‘allamanī rabbī, innī taraktu millata qaumil lā yu'minūna billāhi wa hum bil-ākhirati hum kāfirūn(a).
Uni (Yusuf) doe menkeda, "Ape banar koak jahan jomaḱ pe em ocoḱa, iń do takwil doń bujhạu daṛeaḱa, (jomaḱ) ape ṭhen seṭer len lahare. Ona do Isor okae cet́ akadińa ona reaḱ mit́ṭen hisạb kana. Asli re okoe ko Allah re bako pạtiạuḱ kan onkoaḱ dhorom doń bạgi akada, asli re onko do akhir din re bako pạtiạuḱ kana."
وَاتَّبَعْتُ مِلَّةَ اٰبَاۤءِيْٓ اِبْرٰهِيْمَ وَاِسْحٰقَ وَيَعْقُوْبَۗ مَا كَانَ لَنَآ اَنْ نُّشْرِكَ بِاللّٰهِ مِنْ شَيْءٍۗ ذٰلِكَ مِنْ فَضْلِ اللّٰهِ عَلَيْنَا وَعَلَى النَّاسِ وَلٰكِنَّ اَكْثَرَ النَّاسِ لَا يَشْكُرُوْنَ
wattaba‘tu millata ābā'ī ibrāhīma wa isḥāqa wa ya‘qūb(a), mā kāna lanā an nusyrika billāhi min syai'(in), żālika min faḍlillāhi ‘alainā wa ‘alan-nāsi wa lākinna akṡaran-nāsi lā yasykurūn(a).
Ar iń do ińren ạkilạkoaḱ dhorom iń manaoeda: Abraham, Isạhak ar Jakob. Abo (nabi ko) do Allah sãote cet́ hõ baṅ joṛaoḱ do baṅ thik gea. Ona do Allahak daya khon abo ar manwako (jo̠to̠) lạgit́; menkhan ḍher hoṛ do bako sarhaoeda
يٰصَاحِبَيِ السِّجْنِ ءَاَرْبَابٌ مُّتَفَرِّقُوْنَ خَيْرٌ اَمِ اللّٰهُ الْوَاحِدُ الْقَهَّارُۗ
yā ṣāḥibayis-sijni a'arbābum mutafarriqūna khairun amillāhul-wāḥidul-qahhār(u).
O bar kạidi ko! Oka do bhagea, aema lekan devta se joto daṛean, joto daṛean Isor?
مَا تَعْبُدُوْنَ مِنْ دُوْنِهٖٓ اِلَّآ اَسْمَاۤءً سَمَّيْتُمُوْهَآ اَنْتُمْ وَاٰبَاۤؤُكُمْ مَّآ اَنْزَلَ اللّٰهُ بِهَا مِنْ سُلْطٰنٍۗ اِنِ الْحُكْمُ اِلَّا لِلّٰهِ ۗاَمَرَ اَلَّا تَعْبُدُوْٓا اِلَّآ اِيَّاهُ ۗذٰلِكَ الدِّيْنُ الْقَيِّمُ وَلٰكِنَّ اَكْثَرَ النَّاسِ لَا يَعْلَمُوْنَ
mā ta‘budūna min dūnihī illā asmā'an sammaitumūhā antum wa ābā'ukum mā anzalallāhu bihā min sulṭān(in), inil-ḥukmu illā lillāh(i), amara allā ta‘budū illā iyyāh(u), żālikad-dīnul-qayyimu wa lākinna akṡaran-nāsi lā ya‘lamūn(a).
Uni chada okape pujạuetʼkan ona do eken nonkan ńutum kana oka do ape apnar tege se aperen ạyurko hotetepe benao akada. Allah do̠ noako (nạmuna) babod jãhãn kho̠bo̠r bae so̠do̠r akada. Ona bicạr do eken Allah ge. Uni doe hukum akada je ape do uni chada ar okoe hõ alope sewawaea. Ona do sodor dhorom kana, menkhan ḍher hoṛ do bako baḍaea.
يٰصَاحِبَيِ السِّجْنِ اَمَّآ اَحَدُكُمَا فَيَسْقِيْ رَبَّهٗ خَمْرًا ۗوَاَمَّا الْاٰخَرُ فَيُصْلَبُ فَتَأْكُلُ الطَّيْرُ مِنْ رَّأْسِهٖ ۗ قُضِيَ الْاَمْرُ الَّذِيْ فِيْهِ تَسْتَفْتِيٰنِۗ
yā ṣāḥibayis-sijni ammā aḥadukumā fa yasqī rabbahū khamrā(n), wa ammal-ākharu fa yuṣlabu fa ta'kuluṭ-ṭairu mir ra'sih(ī), quḍiyal-amrul-lażī fīhi tastaftiyān(i).
O bar kạidi ko, “Bạṛić Ape modre mit́́ ṭen do ać ren mạlik lạgit́́ te jom ńu reaḱ bhar doe hataoa. Ar mit́́ ṭen do krus reye goc ocoḱa, unre ciṭhi ko do uniaḱ bohok reaḱ mit́́ ṭen hạṭiń ko jomaḱa.
وَقَالَ لِلَّذِيْ ظَنَّ اَنَّهٗ نَاجٍ مِّنْهُمَا اذْكُرْنِيْ عِنْدَ رَبِّكَۖ فَاَنْسٰىهُ الشَّيْطٰنُ ذِكْرَ رَبِّهٖ فَلَبِثَ فِى السِّجْنِ بِضْعَ سِنِيْنَ ࣖ
wa qāla lil-lażī ẓanna annahū nājim minhumażkurnī ‘inda rabbik(a), fa ansāhusy-syaiṭānu żikra rabbihī fa labiṡa fis-sijni biḍ‘a sinīn(a).
Ar uni (Yusuf) do uni hoṛe menkeda okoe doe baḍae kan tahẽkana je uni do banar hoṛ talareye rạskạḱa, “Ińaḱ obostha do amren mạlik ṭhen bujhạu ocoe me.” Onate soet́an do ać ren raj ṭhen (Josephaḱ obostha) bujhạu ocoye hiṛiń oco kedea. Onate uni (Yusuf) do aema bochor hạbić kạidi reye taheyena.
وَقَالَ الْمَلِكُ اِنِّيْٓ اَرٰى سَبْعَ بَقَرٰتٍ سِمَانٍ يَّأْكُلُهُنَّ سَبْعٌ عِجَافٌ وَّسَبْعَ سُنْۢبُلٰتٍ خُضْرٍ وَّاُخَرَ يٰبِسٰتٍۗ يٰٓاَيُّهَا الْمَلَاُ اَفْتُوْنِيْ فِيْ رُءْيَايَ اِنْ كُنْتُمْ لِلرُّءْيَا تَعْبُرُوْنَ
wa qālal-maliku innī arā sab‘a baqarātin simāniy ya'kuluhunna sab‘un ‘ijāfuw wa sab‘a sumbulātin khuḍriw wa ukhara yābisāt(in), yā ayyuhal-mala'u aftūnī fī ru'yāya in kuntum lir-ru'yā ta‘burūn(a).
Ar raj doe menkeda (aćren hoṛkoren ạyurko ṭhen): "Sạrige, iń doń kukmu keda je iń doń ńel keda je 7 goṭen ḍạṅguạ kuṛi 7 goṭen ḍạṅguạ kuṛi jom ńuet́ koa; 7 goṭen ḍạṅguạ (guhum) do hạṛiạr ar eṭaḱ (7 ḍạṅguạ) do rạput́ gea. E ạḍi namḍak hoṛko! Ińaḱ kukmu reaḱ mane do iń bujhạu ocoyiń me judi am do ińaḱ kukmu reaḱ mane dom bujhạu daṛeaḱa."
قَالُوْٓا اَضْغَاثُ اَحْلَامٍ ۚوَمَا نَحْنُ بِتَأْوِيْلِ الْاَحْلَامِ بِعٰلِمِيْنَ
qālū aḍgāṡu aḥlām(in), wa mā naḥnu bita'wīlil-aḥlāmi bi‘ālimīn(a).
Onko do ko roṛ ruạṛ keda, "(Ona do) khali kukmu kana ar ona kukmu ko do babon bujhạu daṛeaḱa."
وَقَالَ الَّذِيْ نَجَا مِنْهُمَا وَادَّكَرَ بَعْدَ اُمَّةٍ اَنَا۠ اُنَبِّئُكُمْ بِتَأْوِيْلِهٖ فَاَرْسِلُوْنِ
wa qālal-lażī najā minhumā waddakara ba‘da ummatin ana unabbi'ukum bita'wīlihī fa arsilūn(i).
Ar okoe onko talareye bańcao akan ar thoṛa ghạṛić tayom (Joseph ṭhen) disạ dohoe lạgit́́ te uni doe menkeda, “Iń do (okoe do ạḍi usạrate) kukmu reaḱ ạḍi usạrateń baḍae ocopea, onate iń do (uni ṭhen) kolạń me.”
يُوْسُفُ اَيُّهَا الصِّدِّيْقُ اَفْتِنَا فِيْ سَبْعِ بَقَرٰتٍ سِمَانٍ يَّأْكُلُهُنَّ سَبْعٌ عِجَافٌ وَّسَبْعِ سُنْۢبُلٰتٍ خُضْرٍ وَّاُخَرَ يٰبِسٰتٍۙ لَّعَلِّيْٓ اَرْجِعُ اِلَى النَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَعْلَمُوْنَ
yūsufu ayyuhaṣ-ṣiddīqu aftinā fī sab‘i baqarātin simāniy ya'kuluhunna sab‘un ‘ijāfuw wa sab‘i sumbulātin khuḍriw wa ukhara yābisāt(in), la‘allī arji‘u ilan-nāsi la‘allahum ya‘lamūn(a).
Joseph, he ạḍi pạtiạr hoṛ! Ale do (kukmu reaḱ mane) 7 goṭen ḍạṅguạ kuṛi, 7 goṭen hạṛiạr bohok (guhum) ar 7 goṭen hạṛiạr bohok (guhum) ko jom ńuet́ kan reaḱ katha lạipe, jemon iń do hoṛko ṭhenń ruạṛ calaḱ, jemon onko do ko baḍae daṛeaḱ.
قَالَ تَزْرَعُوْنَ سَبْعَ سِنِيْنَ دَاَبًاۚ فَمَا حَصَدْتُّمْ فَذَرُوْهُ فِيْ سُنْۢبُلِهٖٓ اِلَّا قَلِيْلًا مِّمَّا تَأْكُلُوْنَ
qāla tazra‘ūna sab‘a sinīna da'abā(n), famā ḥaṣattum fa żarūhu fī sumbulihī illā qalīlam mimmā ta'kulūn(a).
Uni (Joseph) doe menkeda, "Jemon ape do ạḍi usạrate 7 (successive) bochorpe kạmi daṛeaḱa; unre okaṭaḱ pe ńam ona do ḍạrkorepe bạgi oṭoaḱa, jom lạgit́ thoṛagan begor."
ثُمَّ يَأْتِيْ مِنْۢ بَعْدِ ذٰلِكَ سَبْعٌ شِدَادٌ يَّأْكُلْنَ مَا قَدَّمْتُمْ لَهُنَّ اِلَّا قَلِيْلًا مِّمَّا تُحْصِنُوْنَ
Ṡumma ya'tī mim ba‘di żālika sab‘un syidāduy ya'kulna mā qaddamtum lahunna illā qalīlam mimmā tuḥṣinūn(a).
Ado ona tayom do ạḍi muskil reaḱ 7 (bochor) hijuḱa, ona do onko lạgit́́ te cet́́ pe doho akat́ ona do jom cabae, cet́́ pe doho akat́ ona khon thoṛagan (dana) chada.
ثُمَّ يَأْتِيْ مِنْۢ بَعْدِ ذٰلِكَ عَامٌ فِيْهِ يُغَاثُ النَّاسُ وَفِيْهِ يَعْصِرُوْنَ ࣖ
Ṡumma ya'tī mim ba‘di żālika ‘āmun fīhi yugāṡun-nāsu wa fīhi ya‘ṣirūn(a).
Ona tayom mit́́ ṭen bochor hijuḱa okaṭaḱ re hoṛko do (joto) jạruṛaḱ ko ńam ar ona okte re onko do (angur) ko press koa.”
وَقَالَ الْمَلِكُ ائْتُوْنِيْ بِهٖ ۚفَلَمَّا جَاۤءَهُ الرَّسُوْلُ قَالَ ارْجِعْ اِلٰى رَبِّكَ فَسْـَٔلْهُ مَا بَالُ النِّسْوَةِ الّٰتِيْ قَطَّعْنَ اَيْدِيَهُنَّ ۗاِنَّ رَبِّيْ بِكَيْدِهِنَّ عَلِيْمٌ
wa qālal-maliku'tūnī bih(ī), falammā jā'ahur-rasūlu qālarji‘ ilā rabbika fas'alhu mā bālun-niswatil-lātī qaṭṭa‘na aidiyahunn(a), inna rabbī bikaidihinna ‘alīm(un).
Ar raj doe menkeda, “Uni do iń ṭhen ạgupe.” Tin re uni dosar do uni ṭhen heć ena unre uni (Yusuf) doe menkeda, "Aperen raj ṭhen ruạṛ kate uni ṭhen kulipe je onko maejiuko okoe ko uniaḱ ti ko gạlti ket́ koa onko do cet́ ko hoe akana. Sạrige ińren Probhu do onkoaḱ dhorom reaḱe baḍae gea."
قَالَ مَا خَطْبُكُنَّ اِذْ رَاوَدْتُّنَّ يُوْسُفَ عَنْ نَّفْسِهٖۗ قُلْنَ حَاشَ لِلّٰهِ مَا عَلِمْنَا عَلَيْهِ مِنْ سُوْۤءٍ ۗقَالَتِ امْرَاَتُ الْعَزِيْزِ الْـٰٔنَ حَصْحَصَ الْحَقُّۖ اَنَا۠ رَاوَدْتُّهٗ عَنْ نَّفْسِهٖ وَاِنَّهٗ لَمِنَ الصّٰدِقِيْنَ
qāla mā khaṭbukunna iż rāwattunna yūsufa ‘an nafsih(ī), qulna ḥāsya lillāhi mā ‘alimnā ‘alaihi min sū'(in), qālatimra'atul-‘azīzil-āna ḥaṣḥaṣal-ḥaqq(u), ana rāwattuhū ‘an nafsihī wa innahū laminaṣ-ṣādiqīn(a).
Uni (raja) doe menkeda (Maejiuko) do, "Ape do cet́ lekape tahẽkana tinre ape do Yusufpe ạḍi ãṭpe ạyur kedea?" Onko do ko menkeda, “Allah doe purạ gea, uni ṭhen khon cet́ hõ bạṛićaḱ do babon baḍaea.” Al-Aziz ren bạhu doe menkeda, “Nit́ do sạriaḱ do pasnao akana, iń ge uniń biḍạu kedea arń bạṛić kedea, ar sạri ge uni do sạriaḱ hoṛko modre mit́́ ṭen kanae.”
ذٰلِكَ لِيَعْلَمَ اَنِّيْ لَمْ اَخُنْهُ بِالْغَيْبِ وَاَنَّ اللّٰهَ لَا يَهْدِيْ كَيْدَ الْخَاۤىِٕنِيْنَ ۔
Żālika liya‘lama annī lam akhunhu bil-gaibi wa annallāha lā yahdī kaidal-khā'inīn(a).
(Yusuf doe menkeda), "Ona do jemon uni (Al-Aziz) doe baḍae daṛeaḱ je iń do sạri ge uni (oṛaḱ re) bae tahẽkan okte do bạń ḍhiṭ akadea, ar okoe ko ḍhiṭ ko kạmiet́ kan onkoaḱ dhorom do Allah do bae aṅgoceda."
۞ وَمَآ اُبَرِّئُ نَفْسِيْۚ اِنَّ النَّفْسَ لَاَمَّارَةٌ ۢ بِالسُّوْۤءِ اِلَّا مَا رَحِمَ رَبِّيْۗ اِنَّ رَبِّيْ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ
wa mā ubarri'u nafsī, innan-nafsa la'ammāratum bis-sū'i illā mā raḥima rabbī, inna rabbī gafūrur raḥīm(un).
Ar iń do apnar te (bhul khon) bańcao lạgit́ te bạń (jạhir) eda, ente sạri ge kạmi do jaoge bạṛićaḱ seć te calaḱ kana, ona chaḍa (kạmi) okaṭaḱ lạgit́ te ińren Probhu dayae em akada. Sarige ińren Probhu doe ikạkoa, dayaanaḱ kanae.
وَقَالَ الْمَلِكُ ائْتُوْنِيْ بِهٖٓ اَسْتَخْلِصْهُ لِنَفْسِيْۚ فَلَمَّا كَلَّمَهٗ قَالَ اِنَّكَ الْيَوْمَ لَدَيْنَا مَكِيْنٌ اَمِيْنٌ
wa qālal-maliku'tūnī bihī astakhliṣhu linafsī, falammā kallamahū qāla innakal-yauma ladainā makīnun amīn(un).
Ar raja doe menkeda, “Uni (Yusuf) do iń ṭhen ạgu me, jemon iń do uni (iń ṭhen khon ạḍi jạruṛan hoṛ leka) iń bachaoae.” Tin re uni (raja) do uni tuluc galmarao ena, unre uni (raja) doe menkeda, "Sạrige am do (tehen khon) aboaḱ circle re ạḍi maraṅ sạjại ar pạtiạuḱ hoṛem hoe ena."
قَالَ اجْعَلْنِيْ عَلٰى خَزَاۤىِٕنِ الْاَرْضِۚ اِنِّيْ حَفِيْظٌ عَلِيْمٌ
qālaj‘alnī ‘alā khazā'inil-arḍ(i), innī ḥafīẓun ‘alīm(un).
Uni (Yusuf) doe menkeda, "Iń do disom (Misr) ren khajana benao me, ente sạri ge iń do nonkan hoṛ kanań okoe do kạmi lạgit́ te ạḍi bhage, ar ạḍi gạhir teń kạmi kana."
وَكَذٰلِكَ مَكَّنَّا لِيُوْسُفَ فِى الْاَرْضِ يَتَبَوَّاُ مِنْهَا حَيْثُ يَشَاۤءُۗ نُصِيْبُ بِرَحْمَتِنَا مَنْ نَّشَاۤءُ وَلَا نُضِيْعُ اَجْرَ الْمُحْسِنِيْنَ
wa każālika makkannā liyūsufa fil-arḍi yatabawwa'u minhā ḥaiṡu yasyā'(u), nuṣību biraḥmatinā man nasyā'u wa lā nuḍī‘u ajral-muḥsinīn(a).
Ar onka lekate Joseph do noa disom (Misr) re mit́́ ṭen ạidạri bon emkeda; okaṭak̕reye khojkan onḍe tahen lạgit̕. Abo do okoe ko bon khojkan onko ṭhen daya bon emakoa ar okoe ko bhage ko kạmiet́ kan onkoaḱ sạjại do babon bạṛić ocoea
وَلَاَجْرُ الْاٰخِرَةِ خَيْرٌ لِّلَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَكَانُوْا يَتَّقُوْنَ ࣖ
wa la'ajrul-ākhirati khairul lil-lażīna āmanū wa kānū yattaqūn(a).
Ar sạri ge okoe ko pạtiạuḱ kan ar jaoge bhakti ko tahẽkan onko lạgit́́ te ạḍi bes gea ạḍi din tayom jion reaḱ sạjại.
وَجَاۤءَ اِخْوَةُ يُوْسُفَ فَدَخَلُوْا عَلَيْهِ فَعَرَفَهُمْ وَهُمْ لَهٗ مُنْكِرُوْنَ
wa jā'a ikhwatu yūsufa fa dakhalū ‘alaihi fa ‘arafahum wa hum lahū munkirūn(a).
Ar Joseph ren boehako do (Misor) ko heć ena ar onko do (uniakʼ jaega) re ko boloena. Onate uni (Yusuf) do onkoe baḍae ket́ koa, menkhan onko do uni (arhõ) bako baḍae kedea.
وَلَمَّا جَهَّزَهُمْ بِجَهَازِهِمْ قَالَ ائْتُوْنِيْ بِاَخٍ لَّكُمْ مِّنْ اَبِيْكُمْ ۚ اَلَا تَرَوْنَ اَنِّيْٓ اُوْفِى الْكَيْلَ وَاَنَا۠ خَيْرُ الْمُنْزِلِيْنَ
wa lammā jahhazahum bijahāzihim qāla'tūnī bi'akhil lakum min abīkum, alā tarauna annī ūfil-kaila wa ana khairul-munzilīn(a).
Ar uni (Yusuf) do onko lạgit́ jomaḱe benao lekhan uni doe menkeda, “Amren boeha okoe do am (Bunyamin) sãote mit́́ ṭen baba ren kanae, iń ṭhen ạgu me, cet́ am do bam ńel ńam kana je iń do ạḍi bhage kạmiń purạueda ar iń do ạḍi bhage host kanań?
فَاِنْ لَّمْ تَأْتُوْنِيْ بِهٖ فَلَا كَيْلَ لَكُمْ عِنْدِيْ وَلَا تَقْرَبُوْنِ
fa illam ta'tūnī bihī falā kaila lakum ‘indī wa lā taqrabūn(i).
Onate judi iń ṭhen bam ạgu lekhan iń ṭhen khon ar (dana) bam ńam daṛeaḱa ar iń ṭhen do alom hijuḱa.”
قَالُوْا سَنُرَاوِدُ عَنْهُ اَبَاهُ وَاِنَّا لَفٰعِلُوْنَ
qālū sanurāwidu ‘anhu abāhu wa innā lafā‘ilūn(a).
Onko do ko menkeda, “Abo do uniren baba (uni ạgu lạgit́) bon manao ocoyea ar sạri gebon kạmi ocoea.”
وَقَالَ لِفِتْيٰنِهِ اجْعَلُوْا بِضَاعَتَهُمْ فِيْ رِحَالِهِمْ لَعَلَّهُمْ يَعْرِفُوْنَهَآ اِذَا انْقَلَبُوْٓا اِلٰٓى اَهْلِهِمْ لَعَلَّهُمْ يَرْجِعُوْنَ
wa qāla lifityānihij‘alū biḍā‘atahum fī riḥālihim la‘allahum ya‘rifūnahā iżanqalabū ilā ahlihim la‘allahum yarji‘ūn(a).
Ar uni (Yusuf) do ac ren kạmiạkoe metat́ koa, "Okoeaḱ (exchange) jinis ko do akoaḱ bohoḱ re lagao ocope, jemon onko do ko baḍae daṛeaḱ je tinre onko do akoaḱ gharońj re ko ruạṛ calaḱa unre as menak̕a je onko do arhõ ko ruạṛ hijuḱa."
فَلَمَّا رَجَعُوْٓا اِلٰٓى اَبِيْهِمْ قَالُوْا يٰٓاَبَانَا مُنِعَ مِنَّا الْكَيْلُ فَاَرْسِلْ مَعَنَآ اَخَانَا نَكْتَلْ وَاِنَّا لَهٗ لَحٰفِظُوْنَ
falammā raja‘ū ilā abīhim qālū yā abānā muni‘a minnal-kailu fa arsil ma‘anā akhānā naktal wa innā lahū laḥāfiẓūn(a).
Onate onko do akoren baba (Jakob) ṭhenko ruạṛen khan onko do ko menkeda, "E baba! Abo do ar mit́́ ṭen bhageaḱ (joṅ) babon ńam daṛeaḱa (aboren boeha do babon ạgu lekhan), onate aboren boeha do abo sãote calaḱ me jemon bhageaḱ bon ńam daṛeaḱ, ar sạri ge uni dobon ńel ńam daṛeaḱa."
قَالَ هَلْ اٰمَنُكُمْ عَلَيْهِ اِلَّا كَمَآ اَمِنْتُكُمْ عَلٰٓى اَخِيْهِ مِنْ قَبْلُۗ فَاللّٰهُ خَيْرٌ حٰفِظًا وَّهُوَ اَرْحَمُ الرّٰحِمِيْنَ
qāla hal āmanukum ‘alaihi illā kamā amintukum ‘alā akhīhi min qabl(u), fallāhu khairun ḥāfiẓaw wa huwa arḥamur-rāḥimīn(a).
Uni (Jakob) doe menkeda, “Iń do cet́ leka uni (Bunyamin) am ṭhenń pạtiạu ocoyea, jeleka uniren boeha (Yusuf) do lahareń pạtiạu ocokedea?” Onate Allah do̠ ạḍi bhage kạmiạ kanae ar uni do̠ dayaan ho̠ṛko modre ạḍi dayaan ho̠ṛ kanae
وَلَمَّا فَتَحُوْا مَتَاعَهُمْ وَجَدُوْا بِضَاعَتَهُمْ رُدَّتْ اِلَيْهِمْۗ قَالُوْا يٰٓاَبَانَا مَا نَبْغِيْۗ هٰذِهٖ بِضَاعَتُنَا رُدَّتْ اِلَيْنَا وَنَمِيْرُ اَهْلَنَا وَنَحْفَظُ اَخَانَا وَنَزْدَادُ كَيْلَ بَعِيْرٍۗ ذٰلِكَ كَيْلٌ يَّسِيْرٌ
wa lammā fataḥū matā‘ahum wajadū biḍā‘atahum ruddat ilaihim, qālū yā abānā mā nabgī, hāżihī biḍā‘atunā ruddat ilainā wa namīru ahlanā wa naḥfaẓu akhānā wa nazdādu kaila ba‘īr(in), żālika kailuy yasīr(un).
Ar onko do akoaḱ jinis ko jhić ket́́ khan akoaḱ jinis (exchange) do onko ṭhen ruạṛ heć ena. Onko do ko menkeda, "E baba! Ona khon hõ bạṛti cet́ bon khoj daṛeaḱa. Noa ko do aboaḱ jinis ko ruạṛ heć akana, ar abo do aboaḱ gharońj ren ko bon jom ocokoa, ar aboren peṛa ko hõ bon ńel koa, ar abo do ạḍi jạruṛaḱ ration (joṅ) bon ńam daṛeaḱa, oka do uṭạr bhar leka ạḍi jạruṛaḱ gea. Ona do ạḍi alga gea (Misor raja lạgit́)."
قَالَ لَنْ اُرْسِلَهٗ مَعَكُمْ حَتّٰى تُؤْتُوْنِ مَوْثِقًا مِّنَ اللّٰهِ لَتَأْتُنَّنِيْ بِهٖٓ اِلَّآ اَنْ يُّحَاطَ بِكُمْۚ فَلَمَّآ اٰتَوْهُ مَوْثِقَهُمْ قَالَ اللّٰهُ عَلٰى مَا نَقُوْلُ وَكِيْلٌ
qāla lan ursilahū ma‘akum ḥattā tu'tūni mauṡiqam minallāhi lata'tunnanī bihī illā ayyuḥāṭa bikum, falammā ātauhu mauṡiqahum qālallāhu ‘alā mā naqūlu wakīl(un).
Uni (Jacob) doe menkeda, "Iń do uni am sãote bań calao ocoyea, tin hạbić am do (Allah ńutum te) iń ṭhen sạriaḱ bam kạmi ocoea, tin hạbić am do (bạiri ko) bam ḍoboḱa." Onko do sạriaḱ ko hatao tayom uni (Jakob) doe menkeda, “Abo oka bon menet́ ona reaḱ sakhi do Allah kanae.”
وَقَالَ يٰبَنِيَّ لَا تَدْخُلُوْا مِنْۢ بَابٍ وَّاحِدٍ وَّادْخُلُوْا مِنْ اَبْوَابٍ مُّتَفَرِّقَةٍۗ وَمَآ اُغْنِيْ عَنْكُمْ مِّنَ اللّٰهِ مِنْ شَيْءٍۗ اِنِ الْحُكْمُ اِلَّا لِلّٰهِ ۗعَلَيْهِ تَوَكَّلْتُ وَعَلَيْهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُتَوَكِّلُوْنَ
wa qāla yā baniyya lā tadkhulū mim bābiw wāḥidiw wadkhulū min abwābim mutafarriqah(tin), wa mā ugnī ‘ankum minallāhi min syai'(in), inil-ḥukmu illā lillāh(i), ‘alaihi tawakkaltu wa ‘alaihi falyatawakkalil-mutawakkilūn(a).
Ar uni (Jacob) doe menkeda, "E ińren gidrạ ko! Mit́́ ṭen duạr khon do alope boloḱa, ar judạ judạ duạr khon do alope boloḱa; menkhan iń do ape ko Allah (bhag) khon tis hõ bạń bańcao daṛeaḱa. Ona bicạr do eken Allah lạgit́́ te ge. Uni re iń doń pạtiạuḱ kana ar okoe ko pạtiạuḱ kan onko hõ uni reń dohoet́ koa."
وَلَمَّا دَخَلُوْا مِنْ حَيْثُ اَمَرَهُمْ اَبُوْهُمْۗ مَا كَانَ يُغْنِيْ عَنْهُمْ مِّنَ اللّٰهِ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا حَاجَةً فِيْ نَفْسِ يَعْقُوْبَ قَضٰىهَاۗ وَاِنَّهٗ لَذُوْ عِلْمٍ لِّمَا عَلَّمْنٰهُ وَلٰكِنَّ اَكْثَرَ النَّاسِ لَا يَعْلَمُوْنَ ࣖ
wa lammā dakhalū min ḥaiṡu amarahum abūhum, mā kāna yugnī ‘anhum minallāhi min syai'in illā ḥājatan fī nafsi ya‘qūba qaḍāhā, wa innahū lażū ‘ilmil limā ‘allamnāhu wa lākinna akṡaran-nāsi lā ya‘lamūn(a).
Ar tin re onko do akoren babawak hukum leka ko bolo ena unre (unkoaḱ boloḱ do) Allahaḱ hukum reaḱ kạṭić hõ bako bạṛić daṛeaḱa, (menkhan ona do) eken Jakob reaḱ mit́́ ṭen sana kana okaṭaḱ do uni doe thir let́ tahẽkana. Ar sạri ge uni doe baḍae gea, ente abo do uni bon cecet́ akadea. Menkhan ḍhertet́ manwa do bako baḍaea.
وَلَمَّا دَخَلُوْا عَلٰى يُوْسُفَ اٰوٰٓى اِلَيْهِ اَخَاهُ قَالَ اِنِّيْٓ اَنَا۠ اَخُوْكَ فَلَا تَبْتَىِٕسْ بِمَا كَانُوْا يَعْمَلُوْنَ
wa lammā dakhalū ‘alā yūsufa āwā ilaihi akhāhu qāla innī akhūka falā tabta'is bimā kānū ya‘malūn(a).
Ar Joseph ṭhen bolo kate uni do ac ren boeha (Benjamin) do acʼakʼ jaega reye doho kedea, uni (Joseph) doe menkeda, “Sạrige iń do amren boeha kanań, onko oka ko kạmi akada ona lạgitʼ alom duk ocoḱa.”
فَلَمَّا جَهَّزَهُمْ بِجَهَازِهِمْ جَعَلَ السِّقَايَةَ فِيْ رَحْلِ اَخِيْهِ ثُمَّ اَذَّنَ مُؤَذِّنٌ اَيَّتُهَا الْعِيْرُ اِنَّكُمْ لَسٰرِقُوْنَ
falammā jahhazahum bijahāzihim ja‘las-siqāyata fī raḥli akhīhi ṡumma ażżana mu'ażżinun ayyatuhal-‘īru innakum lasāriqūn(a).
Onate onko lạgit́́ te jomaḱ benao len khan uni (Joseph) do ać boehaaḱ bosta re ona cup doe doho keda. Ado mit ten hoṛe hoho keda, "E kaṛawan! Ape do sạri ge kạmiạ kanape!"
قَالُوْا وَاَقْبَلُوْا عَلَيْهِمْ مَّاذَا تَفْقِدُوْنَ
qālū wa aqbalū ‘alaihim māżā tafqidūn(a).
Onko do onko (dosh ko) samaṅ re ko kuli ket́ koa, “Cet́pe ạgu akada?”
قَالُوْا نَفْقِدُ صُوَاعَ الْمَلِكِ وَلِمَنْ جَاۤءَ بِهٖ حِمْلُ بَعِيْرٍ وَّاَنَا۠ بِهٖ زَعِيْمٌ
qālū nafqidu ṣuwā‘al-maliki wa liman jā'a bihī ḥimlu ba‘īriw wa ana bihī za‘īm(un).
Onko do ko roṛ ruạṛ keda, “Abo do rajawak’ cup bon bạgi akada, ar okoe onae ruạṛ lekhan uni do mit’ṭen uṭạr bhar jomaḱe ńamkeda, ar ona do iń doń garanṭieda.”
قَالُوْا تَاللّٰهِ لَقَدْ عَلِمْتُمْ مَّا جِئْنَا لِنُفْسِدَ فِى الْاَرْضِ وَمَا كُنَّا سٰرِقِيْنَ
qālū tallāhi laqad ‘alimtum mā ji'tanā linufsida fil-arḍi wa mā kunnā sāriqīn(a).
Onko (Yusuf ren boeha ko) do ko roṛ ruạṛ keda, “Allah reaḱ ńutum te am do̠m baḍaea je abo do̠ disom re bạṛićaḱ ko kạmi lạgit́ babon heć akana, ar abo do̠ kạmiạko do̠ babon kana.”
قَالُوْا فَمَا جَزَاۤؤُهٗٓ اِنْ كُنْتُمْ كٰذِبِيْنَ
qālū famā jazā'uhū in kuntum kāżibīn(a).
Onko do ko menkeda, “Menkhan eṛe men khan cet́ sạjại hoyoḱa?”
قَالُوْا جَزَاۤؤُهٗ مَنْ وُّجِدَ فِيْ رَحْلِهٖ فَهُوَ جَزَاۤؤُهٗ ۗ كَذٰلِكَ نَجْزِى الظّٰلِمِيْنَ
qālū jazā'uhū maw wujida fī raḥlihī fa huwa jazā'uh(ū), każālika najziẓ-ẓālimīn(a).
Onko do ko roṛ ruạṛ keda, “Sạjại do noa kana je okoe aćaḱ bosta re ạḍi jạruṛ jinis ńam lekhan uni do uniaḱ sạjại ńam hoyoḱa, onkage kại hoṛko sạjại bon em koa.”
فَبَدَاَ بِاَوْعِيَتِهِمْ قَبْلَ وِعَاۤءِ اَخِيْهِ ثُمَّ اسْتَخْرَجَهَا مِنْ وِّعَاۤءِ اَخِيْهِۗ كَذٰلِكَ كِدْنَا لِيُوْسُفَۗ مَا كَانَ لِيَأْخُذَ اَخَاهُ فِيْ دِيْنِ الْمَلِكِ اِلَّآ اَنْ يَّشَاۤءَ اللّٰهُ ۗنَرْفَعُ دَرَجٰتٍ مَّنْ نَّشَاۤءُۗ وَفَوْقَ كُلِّ ذِيْ عِلْمٍ عَلِيْمٌ
fa bada'a bi'au‘iyatihim qabla wi‘ā'i akhīhi ṡummastakhrajahā miw wi‘ā'i akhīh(i), każālika kidnā liyūsuf(a), mā kāna liya'khuża akhāhu fī dīnil-maliki illā ay yasyā'allāh(u), narfa‘u darajātim man nasyā'(u), wa fauqa kulli żī ‘ilmin ‘alīm(un).
Onate uni do acren boehaak khon lahare onkoak bostae sendrae ehopena, ar ona tayom acren boehaak bosta khon onae odokkeda. Onka lekate Yusuf lạgit́ tebon bebosta keda. Uni do̠ aćren boeha do̠ rajaaḱ ạn lekate bae sạjại daṛeaḱa, tinre Allah do̠ bae khoj leda. Abo do̠ okoe kobon khojoḱa onko do̠ status rebon uṭhạuet́ koa. ar sanam gạkhuṛ hoṛko cetanre okoe hõ bạṛti baḍaeko menak̕koa
۞ قَالُوْٓا اِنْ يَّسْرِقْ فَقَدْ سَرَقَ اَخٌ لَّهٗ مِنْ قَبْلُۚ فَاَسَرَّهَا يُوْسُفُ فِيْ نَفْسِهٖ وَلَمْ يُبْدِهَا لَهُمْۚ قَالَ اَنْتُمْ شَرٌّ مَّكَانًا ۚوَاللّٰهُ اَعْلَمُ بِمَا تَصِفُوْنَ
qālū iy yasriq faqad saraqa akhul lahū min qabl(u), fa asarrahā yūsufu fī nafsihī wa lam yubdihā lahum, qāla antum syarrum makānā(n), wallāhu a‘lamu bimā taṣifūn(a).
Onko do ko menkeda, “Uni doe kạmi lekhan, tobe ona khon lahare uniren boeha hõe kạmi akada.” Onate Yusuf do aćaḱ mone re (aṅgoć) ạḍi ãṭe ạgu keda ar onko do bae uduḱ ket́ koa. Uni doe menkeda (aćaḱ mone re), "Amaḱ sạjại do asli re bạṛić gea. Ar Allah doe baḍae gea cet́em bujhạuet́ kana."
قَالُوْا يٰٓاَيُّهَا الْعَزِيْزُ اِنَّ لَهٗٓ اَبًا شَيْخًا كَبِيْرًا فَخُذْ اَحَدَنَا مَكَانَهٗ ۚاِنَّا نَرٰىكَ مِنَ الْمُحْسِنِيْنَ
qālū yā ayyuhal-‘azīzu inna lahū aban syaikhan kabīran fa khuż aḥadanā makānah(ū), innā narāka minal-muḥsinīn(a).
Onko do ko menkeda, "E Al-Aziz! Uni do mit́́ ṭen maraṅ baba menaea, onate uni bodol te ale modre mit́́ ṭen hoṛem hataoa, sạri ge ale dole ńel keda je am do bhage kạmi ko modre mit́́ ṭen hoṛ kaname."
قَالَ مَعَاذَ اللّٰهِ اَنْ نَّأْخُذَ اِلَّا مَنْ وَّجَدْنَا مَتَاعَنَا عِنْدَهٗٓ ۙاِنَّآ اِذًا لَّظٰلِمُوْنَ ࣖ
qāla ma‘āżallāhi an na'khuża illā maw wajadnā matā‘anā ‘indah(ū), innā iżal laẓālimūn(a).
Uni (Yusuf) doe menkeda, "Iń do Allah khon bańcao lạgit́ iń khojoḱ kana (okoe hõ), eken uni hoṛ sãote aboaḱ sompotti ńam lạgit́ te, judi abo do ona (bon) lekhan, ona reaḱ mane do abo do bạṛić hoṛ kana bon."
فَلَمَّا اسْتَيْـَٔسُوْا مِنْهُ خَلَصُوْا نَجِيًّاۗ قَالَ كَبِيْرُهُمْ اَلَمْ تَعْلَمُوْٓا اَنَّ اَبَاكُمْ قَدْ اَخَذَ عَلَيْكُمْ مَّوْثِقًا مِّنَ اللّٰهِ وَمِنْ قَبْلُ مَا فَرَّطْتُّمْ فِيْ يُوْسُفَ فَلَنْ اَبْرَحَ الْاَرْضَ حَتّٰى يَأْذَنَ لِيْٓ اَبِيْٓ اَوْ يَحْكُمَ اللّٰهُ لِيْۚ وَهُوَ خَيْرُ الْحٰكِمِيْنَ
falammastai'asū minhu khalaṣū najiyyā(n), qāla kabīruhum alam ta‘lamū anna abākum qad akhaża ‘alaikum mauṡiqam minallāhi wa min qablu mā farrattum fī yūsufa falan abraḥal-arḍa ḥattā ya'żana lī abī au yaḥkumallāhu lī, wa huwa khairul-ḥākimīn(a).
Onate tin re onko do ona khon ko as chuṭạuena (Joseph aḱ bicạr) onko do eken (vicạr kạmi okte) kạṭić kạṭić kạṭić te ko tahẽkana. Onko modre maraṅ hoṛ doe menkeda, “Cet́ am do bam baḍaea je am baba do am ṭhen khon (Allahaḱ ńutum) mit́́ ṭen ạidạri hatao keda ar ona lahare am do Yusuf em bạgi ada? Onate iń do noa disom (Misr) bań bạgi oṭaḱa, tin hạbić ińren baba do bae aṅgoceda (ruạṛ lạgit́), se Allah do iń birudh re bae bicạr daṛeaḱa. Ar uni do ạḍi bhage bicạriạ kanae.”
اِرْجِعُوْٓا اِلٰٓى اَبِيْكُمْ فَقُوْلُوْا يٰٓاَبَانَآ اِنَّ ابْنَكَ سَرَقَۚ وَمَا شَهِدْنَآ اِلَّا بِمَا عَلِمْنَا وَمَا كُنَّا لِلْغَيْبِ حٰفِظِيْنَ
irji‘ū ilā abīkum fa qūlū yā abānā innabnaka saraq(a), wa mā syahidnā illā bimā ‘alimnā wa mā kunnā lil-gaibi ḥāfiẓīn(a).
Am baba then ruar kate metadea, "E ale baba ! Sarige amren hopon doe chong akada ar ale do eken okale badaea onale hel keda ar ona tayom cet menaka ona do bale badaea.
وَسْـَٔلِ الْقَرْيَةَ الَّتِيْ كُنَّا فِيْهَا وَالْعِيْرَ الَّتِيْٓ اَقْبَلْنَا فِيْهَاۗ وَاِنَّا لَصٰدِقُوْنَ
was'alil-qaryatal-latī kunnā fīhā wal-‘īral-latī aqbalnā fīhā, wa innā laṣādiqūn(a).
Ar (basi) ko kuli kope oka disom re abo dobon tahena, ar abo sãote heć akan kaṛavan hõ. Ar abo do̠ sạri ho̠ṛ kanabo.”
قَالَ بَلْ سَوَّلَتْ لَكُمْ اَنْفُسُكُمْ اَمْرًاۗ فَصَبْرٌ جَمِيْلٌ ۗعَسَى اللّٰهُ اَنْ يَّأْتِيَنِيْ بِهِمْ جَمِيْعًاۗ اِنَّهٗ هُوَ الْعَلِيْمُ الْحَكِيْمُ
qāla bal sawwalat lakum anfusukum amrā(n), fa ṣabrun jamīl(un), ‘asallāhu ay ya'tiyanī bihim jamī‘ā(n), innahū huwal-‘alīmul-ḥakīm(u).
Uni (Jacob) doe menkeda, "Sạri ge am do eken bhage (bạṛić) kạmi ko ńel ńam kana. Onate (ińaḱ sabar) do bhage sabar kana. As menaḱa je Allah do joto ko iń ṭhen ạgu koa. Sạri ge uni do sanam ko baḍae kan, ạḍi budgạriạ kanae."
وَتَوَلّٰى عَنْهُمْ وَقَالَ يٰٓاَسَفٰى عَلٰى يُوْسُفَ وَابْيَضَّتْ عَيْنٰهُ مِنَ الْحُزْنِ فَهُوَ كَظِيْمٌ
wa tawallā ‘anhum wa qāla yā asafā ‘alā yūsufa wabyaḍḍat ‘aināhu minal-ḥuzni fa huwa kaẓīm(un).
Ar uni (Jakob) do onko (aćren koṛako) ṭhen khon ạḍi ãṭe thir hapeyena ar noa kathae roṛ keda je “Oh iń do Joseph lạgit́́ teń duk ena” ar uniaḱ met́́hã do duk te ạḍi rạskạ te ạḍi rạskạ te ạḍi rạskạ te ạḍi rạskạ te ạḍi rạskạ te ạḍi rạskạ te ạḍi rạskạ te. Uni do thir hapẽ kate aćaḱ rạskạ (aćren gidrạ ko ṭhen) doe doho keda.
قَالُوْا تَاللّٰهِ تَفْتَؤُا تَذْكُرُ يُوْسُفَ حَتّٰى تَكُوْنَ حَرَضًا اَوْ تَكُوْنَ مِنَ الْهٰلِكِيْنَ
qālū tallāhi tafta'u tażkuru yūsufa ḥattā takūna ḥaraḍan au takūna minal-hālikīn(a).
Onko do ko menkeda, "Allah reaḱ katha, am do Yusuf disạ do bam bạgiaḱa, tin hạbić am do ạḍi bạṛić ruạ reaḱ (duk) bam ńam se onko modre am do bam goć ocoḱa."
قَالَ اِنَّمَآ اَشْكُوْا بَثِّيْ وَحُزْنِيْٓ اِلَى اللّٰهِ وَاَعْلَمُ مِنَ اللّٰهِ مَا لَا تَعْلَمُوْنَ
qāla innamā asykū baṡṡī wa ḥuznī ilallāhi wa a‘lamu minallāhi mā lā ta‘lamūn(a).
Uni (Jacob) doe roṛ ruạṛ keda, "Iń do eken Allah ṭhen ge ińaḱ muskil ar duk reaḱ iń doń lạṛhại kana. Ar iń do Allah ṭhen khon iń baḍaea okaṭaḱ do am bam baḍaea."
يٰبَنِيَّ اذْهَبُوْا فَتَحَسَّسُوْا مِنْ يُّوْسُفَ وَاَخِيْهِ وَلَا تَا۟يْـَٔسُوْا مِنْ رَّوْحِ اللّٰهِ ۗاِنَّهٗ لَا يَا۟يْـَٔسُ مِنْ رَّوْحِ اللّٰهِ اِلَّا الْقَوْمُ الْكٰفِرُوْنَ
yā baniyyażhabū fa taḥassasū miy yūsufa wa akhīhi wa lā tai'asū mir rauḥillāh(i), innahū lā yai'asu mir rauḥillāhi illal-qaumul-kāfirūn(a).
E ińren gidrạko! Jaha ge, Yusuf ar uniren boeha ko babot (Khobor) khoj ar Allahak daya khon alom udgạuḱa. Hapramaḱ, okoe ko Allahaḱ daya khon ko as chuṭạuḱ kan onko do eken onko ge bako pạtiạuḱ kana."
فَلَمَّا دَخَلُوْا عَلَيْهِ قَالُوْا يٰٓاَيُّهَا الْعَزِيْزُ مَسَّنَا وَاَهْلَنَا الضُّرُّ وَجِئْنَا بِبِضَاعَةٍ مُّزْجٰىةٍ فَاَوْفِ لَنَا الْكَيْلَ وَتَصَدَّقْ عَلَيْنَاۗ اِنَّ اللّٰهَ يَجْزِى الْمُتَصَدِّقِيْنَ
falammā dakhalū ‘alaihi qālū yā ayyuhal-‘azīzu massanā wa ahlanaḍ-ḍurru wa ji'nā bibiḍā‘atim muzjātin fa aufi lanal-kaila wa taṣaddaq ‘alainā, innallāha yajzil-mutaṣaddiqīn(a).
Onate tinre onko do Yusuf (jaega) re ko boloena unre onko do ko menkeda, "E Al-Aziz! Abo ar aboren gharońj ren ko do muskil rebon paṛao akana ar abo do ạḍi bạṛić jinis ko ạgu kate bon heć akana, onate aboaḱ kota (dana) ko peṛeć ocoe me ar sadakaḱ ko em.
قَالَ هَلْ عَلِمْتُمْ مَّا فَعَلْتُمْ بِيُوْسُفَ وَاَخِيْهِ اِذْ اَنْتُمْ جٰهِلُوْنَ
qāla hal ‘alimtum mā fa‘altum biyūsufa wa akhīhi iż antum jāhilūn(a).
Uni (Yusuf) doe menkeda, "Cet́ am do baḍae geam (bạṛić) do Yusuf ar uniren boeha ko cet́em kạmi leda ente am do amaḱ kạmi reaḱ (jo) bam bujhạu leda?"
قَالُوْٓا ءَاِنَّكَ لَاَنْتَ يُوْسُفُۗ قَالَ اَنَا۠ يُوْسُفُ وَهٰذَآ اَخِيْ قَدْ مَنَّ اللّٰهُ عَلَيْنَاۗ اِنَّهٗ مَنْ يَّتَّقِ وَيَصْبِرْ فَاِنَّ اللّٰهَ لَا يُضِيْعُ اَجْرَ الْمُحْسِنِيْنَ
qālū a'innaka la'anta yūsuf(u), qāla ana yūsufu wa hāżā akhī qad mannallāhu ‘alainā, innahū may yataqqi wa yaṣbir fa innallāha lā yuḍī‘u ajral-muḥsinīn(a).
Onko doko menkeda, “Cetʼ sarige am do Joseph kanam?” Uni (Yusuf) doe roṛ ruạṛ keda, "Iń do Yusuf kanań ar noa do ińren boeha kanae. Sạri ge Allah do abo cetan reye daya akada. Sạri ge okoe ko bhakti ar sabar ko tahẽn khan onko do bhage ko kạmiet́ kan onkoaḱ sạjại do Allah do bae bạṛić ocoet́ koa."
قَالُوْا تَاللّٰهِ لَقَدْ اٰثَرَكَ اللّٰهُ عَلَيْنَا وَاِنْ كُنَّا لَخٰطِـِٕيْنَ
qālū tallāhi laqad āṡarakallāhu ‘alainā wa in kunnā lakhāṭi'īn(a).
Onko do ko menkeda, “Allah reaḱ ạidạri te, Allah do sạri ge am do abo khon hõe bạṛti ket́ me ar sạri ge abo do dosar (kại hoṛ) kana bon.”
قَالَ لَا تَثْرِيْبَ عَلَيْكُمُ الْيَوْمَۗ يَغْفِرُ اللّٰهُ لَكُمْ ۖوَهُوَ اَرْحَمُ الرّٰحِمِيْنَ
qāla lā taṡrība ‘alaikumul-yaum(a), wa yagfirullāhu lakum, wa huwa arḥamur-rāḥimīn(a).
Uni (Yusuf) doe menkeda, "Niạ dinre ape cetan re jãhãn bạṛićaḱ do baṅ tahena, Allah do ape ikạpe. Ar uni do dayaan hoṛko modre ạḍi dayaan hoṛ kanae."
اِذْهَبُوْا بِقَمِيْصِيْ هٰذَا فَاَلْقُوْهُ عَلٰى وَجْهِ اَبِيْ يَأْتِ بَصِيْرًا ۚوَأْتُوْنِيْ بِاَهْلِكُمْ اَجْمَعِيْنَ ࣖ
iżhabū biqamīṣī hāżā fa alqūhu ‘alā wajhi abī ya'ti baṣīrā(n), wa'tūnī bi'ahlikum ajma‘īn(a).
Ińakʼ họrọkʼ sãote calao me, ona tayom ińren babawakʼ muṭhạnre rạputʼ me, unre uni do tayom secʼe ńelkeda; ar apeakʼ goṭa gharońj iń ṭhen ạgupe.”
وَلَمَّا فَصَلَتِ الْعِيْرُ قَالَ اَبُوْهُمْ اِنِّيْ لَاَجِدُ رِيْحَ يُوْسُفَ لَوْلَآ اَنْ تُفَنِّدُوْنِ
wa lammā faṣalatil-‘īru qāla abūhum innī la'ajidu rīḥa yūsufa lau lā an tufannidūn(i).
Ar tin re kaṛavan do (Misor disom khon) calao ena, unre onkoren baba doe menkeda, “Sạrige iń do Yusufaḱ ạḍi rạskạń ńam keda, judi am do ińre mon reaḱ kombṛo mente bam dos lekhan (sạri ge am do iń ạḍi jạruṛ menaḱ tińa).”
قَالُوْا تَاللّٰهِ اِنَّكَ لَفِيْ ضَلٰلِكَ الْقَدِيْمِ
qālū tallāhi innaka lafī ḍalālikal-qadīm(i).
Onko (uniren gharońj renko) ko menkeda, "Allah reaḱ katha, am do nit hõ amaḱ laha reaḱ bhul kore menama."
فَلَمَّآ اَنْ جَاۤءَ الْبَشِيْرُ اَلْقٰىهُ عَلٰى وَجْهِهٖ فَارْتَدَّ بَصِيْرًاۗ قَالَ اَلَمْ اَقُلْ لَّكُمْۙ اِنِّيْٓ اَعْلَمُ مِنَ اللّٰهِ مَا لَا تَعْلَمُوْنَ
falammā an jā'al-basyīru alqāhu ‘alā wajihihī fartadda baṣīrā(n), qāla alam aqul lakum, innī a‘lamu minallāhi mā lā ta‘lamūn(a).
Onate bhage khobor ạgu hoṛe heć len khan uni do aćaḱ (Jakob) met́́hã re (kicrić) ạḍi ãṭe rạput́ keda, unre uni do arhõe ńel ńam keda. Uni (Jakob) doe menkeda, “Cet́ iń do bạń lại ape kana je iń do Allah ṭhen khonń baḍaea okaṭaḱ do ape bape baḍaea.”
قَالُوْا يٰٓاَبَانَا اسْتَغْفِرْ لَنَا ذُنُوْبَنَآ اِنَّا كُنَّا خٰطِـِٕيْنَ
qālū yā abānastagfir lanā żunūbanā innā kunnā khāṭi'īn(a).
Onko do ko menkeda, "E baba! Aleaḱ kại lạgit́ te ikạ ko khojoḱ me, sạri ge abo do dos (kại hoṛ) kana bon."
قَالَ سَوْفَ اَسْتَغْفِرُ لَكُمْ رَبِّيْ ۗاِنَّهٗ هُوَ الْغَفُوْرُ الرَّحِيْمُ
qāla saufa astagfiru lakum rabbī, innahū huwal-gafūrur-raḥīm(u).
Uni (Jakob) doe menkeda, "Iń do ińren Probhu ṭhen ikạń khojoḱ kana. Sạrige uni do ạḍi ikạḱ hoṛ kanae, ạḍi dayawan hoṛ kanae."
فَلَمَّا دَخَلُوْا عَلٰى يُوْسُفَ اٰوٰٓى اِلَيْهِ اَبَوَيْهِ وَقَالَ ادْخُلُوْا مِصْرَ اِنْ شَاۤءَ اللّٰهُ اٰمِنِيْنَ ۗ
falammā dakhalū ‘alā yūsufa āwā ilaihi abawaihi wa qāladkhulū miṣra in syā'allāhu āminīn(a).
Onate tin re onko do (okare) Yusuf ko bolo ena unre uni do ać ren go-baba ko ạḍi ãṭe ạgu ket́ koa (ar onko lạgit́́ te jaegae sapṛao ket́ koa) ar noa kathae roṛ keda je, “Isor doe khoj khan Misor disom re boloḱ pe, ạḍi bes te.”
وَرَفَعَ اَبَوَيْهِ عَلَى الْعَرْشِ وَخَرُّوْا لَهٗ سُجَّدًاۚ وَقَالَ يٰٓاَبَتِ هٰذَا تَأْوِيْلُ رُءْيَايَ مِنْ قَبْلُ ۖقَدْ جَعَلَهَا رَبِّيْ حَقًّاۗ وَقَدْ اَحْسَنَ بِيْٓ اِذْ اَخْرَجَنِيْ مِنَ السِّجْنِ وَجَاۤءَ بِكُمْ مِّنَ الْبَدْوِ مِنْۢ بَعْدِ اَنْ نَّزَغَ الشَّيْطٰنُ بَيْنِيْ وَبَيْنَ اِخْوَتِيْۗ اِنَّ رَبِّيْ لَطِيْفٌ لِّمَا يَشَاۤءُ ۗاِنَّهٗ هُوَ الْعَلِيْمُ الْحَكِيْمُ
wa rafa‘a abawaihi ‘alal-‘arsyi wa kharrū lahū sujjadā(n), wa qāla yā abati hāżā ta'wīlu ru'yāya min qabl(u), qad ja‘alahā rabbī ḥaqqā(n), wa qad aḥsana bī iż akhrajanī minas-sijni wa jā'a bikum minal-badwi mim ba‘di an nazagasy-syaiṭānu bainī wa baina ikhwatī, inna rabbī laṭīful limā yasyā'(u), innahū huwal-‘alīmul-ḥakīm(u).
Ar uni do ać ren go baba ko siṅghạson reye ạgu ket́ koa. Ar onko (jo̠to̠) uni (Yusuf) ṭhen ko ḍoboḱ ena. Ar uni (Yusuf) doe menkeda, "E baba! Noa do ińaḱ laha reaḱ kukmu reaḱ mane kana. Ar sạri ge ińren Probhu do onae purạu akada. Sạri ge ińren Probhu do iń lạgit́́ te bhageaḱe kạmi akada, tin re uni do iń kạidi khone bańcao ket́ iń ar tin re uni do ato khon ạgu ket́ pe, ona tayom soet́an do iń ar ińren boeha ko tala re (sombond) bạṛić ket́́ te, Sạri ge uni do ińren Probhu doe kạmi kana Sanamko Baḍae, Sanamko Buddhiman.
۞ رَبِّ قَدْ اٰتَيْتَنِيْ مِنَ الْمُلْكِ وَعَلَّمْتَنِيْ مِنْ تَأْوِيْلِ الْاَحَادِيْثِۚ فَاطِرَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ اَنْتَ وَلِيّٖ فِى الدُّنْيَا وَالْاٰخِرَةِۚ تَوَفَّنِيْ مُسْلِمًا وَّاَلْحِقْنِيْ بِالصّٰلِحِيْنَ
rabbi qad ātaitanī minal-mulki wa ‘allamtanī min ta'wīlil-aḥādīṡ(i), fāṭiras-samāwāti wal-arḍ(i), anta waliyyī fid-dun-yā wal-ākhirah(ti), tawaffanī muslimaw wa alḥiqnī biṣ-ṣāliḥīn(a).
Iń ren Probhu, sạri ge am do iń ṭhen aema daṛe em em akada ar aema kukmu reaḱ mane cet́ akadińa. (E Isor), serma ar dhạrtiren sirjạuic̕, amge noa dhạrti ar mucạt̕re ińren rukhiạ kaname, iń do̠ muslạ leka bạgiạṛiń me ar dhorom hoṛko sãote jopoṛao me."
ذٰلِكَ مِنْ اَنْۢبَاۤءِ الْغَيْبِ نُوْحِيْهِ اِلَيْكَۚ وَمَا كُنْتَ لَدَيْهِمْ اِذْ اَجْمَعُوْٓا اَمْرَهُمْ وَهُمْ يَمْكُرُوْنَ
Żālika min ambā'il-gaibi nūḥīhi ilaik(a), wa mā kunta ladaihim iż ajma‘ū amrahum wa hum yamkurūn(a).
Ona do thoṛagan ńel ńam baṅkan khobor kana oka do am (Muhammed) ṭhen bon sodor akada; am do onko ṭhen bam tahẽkanre hõ, tinre onko do mit́́ ṭen kạmi lạgit́́ te (Joseph do kuṛại reye dohoe lạgit́́ te) ko aṅgoc keda.
وَمَآ اَكْثَرُ النَّاسِ وَلَوْ حَرَصْتَ بِمُؤْمِنِيْنَ
wa mā akṡarun-nāsi wa lau ḥaraṣta bimu'minīn(a).
Ar ḍher hoṛ do sạri gepe khoj lekhan hõ bako pạtiạuḱa.
وَمَا تَسْـَٔلُهُمْ عَلَيْهِ مِنْ اَجْرٍۗ اِنْ هُوَ اِلَّا ذِكْرٌ لِّلْعٰلَمِيْنَ ࣖ
wa mā tas'aluhum ‘alaihi min ajr(in), in huwa illā żikrul lil-‘ālamīn(a).
Ar am do onko khon cet́ hõ bam khojoḱ kana (amaḱ hoho lạgit́ te), ente ona (hoho) do goṭa dhạrti lạgit́ te cecet́aḱ kana.
وَكَاَيِّنْ مِّنْ اٰيَةٍ فِى السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ يَمُرُّوْنَ عَلَيْهَا وَهُمْ عَنْهَا مُعْرِضُوْنَ
wa ka'ayyim min āyatin fis-samāwāti wal-arḍi yamurrūna ‘alaihā wa hum ‘anhā mu‘rḍūn(a).
Ar serma ar dhạrti re tinạḱ cinhạ ko parom keda menkhan onko do onko khon ko pharak ena.
وَمَا يُؤْمِنُ اَكْثَرُهُمْ بِاللّٰهِ اِلَّا وَهُمْ مُّشْرِكُوْنَ
wa mā yu'minu akṡaruhum billāhi illā wa hum musyrikūn(a).
Ar onko modre ḍhertet́ do Allah re bako pạtiạuḱ kana, sạri ge onko do uni sãote hạṭiń ko benaoet́ kana.
اَفَاَمِنُوْٓا اَنْ تَأْتِيَهُمْ غَاشِيَةٌ مِّنْ عَذَابِ اللّٰهِ اَوْ تَأْتِيَهُمُ السَّاعَةُ بَغْتَةً وَّهُمْ لَا يَشْعُرُوْنَ
afa aminū an ta'tiyahum gāsyiyatum min ‘ażābillāhi au ta'tiyahumus-sā‘atu bagtataw wa hum lā yasy‘urūn(a).
Cet́ onko do Allahaḱ sạjại hijuḱ khon bańcao ko bujhạueda one ona do onkoe ḍoboḱet́ kan, se onko ṭhen aćte ạḍi jạruṛaḱ kạmi khon ạḍi rạskạ ko bujhạuet́ kana, tinre onko do ona reaḱ bako baḍae kan tahẽkana?
قُلْ هٰذِهٖ سَبِيْلِيْٓ اَدْعُوْٓا اِلَى اللّٰهِ ۗعَلٰى بَصِيْرَةٍ اَنَا۠ وَمَنِ اتَّبَعَنِيْ ۗوَسُبْحٰنَ اللّٰهِ وَمَآ اَنَا۠ مِنَ الْمُشْرِكِيْنَ
qul hāżihī sabīlī ad‘ū ilallāh(i), ‘alā baṣīratin ana wa manittaba‘anī, wa subḥānallāhi wa mā ana minal-musyrikīn(a).
(Muhammed) men me, "Noa do ińaḱ ḍạr kana, iń ar okoe ko iń tayom te ko calaḱ kan onko do ạḍi pạtiạu salaḱ Allah ṭhen ko neotaet́ koa, Allah reaḱ mạhima, ar iń do mushrik ko modre mit́́ ṭen do baṅ kanań."
وَمَآ اَرْسَلْنَا مِنْ قَبْلِكَ اِلَّا رِجَالًا نُّوْحِيْٓ اِلَيْهِمْ مِّنْ اَهْلِ الْقُرٰىۗ اَفَلَمْ يَسِيْرُوْا فِى الْاَرْضِ فَيَنْظُرُوْا كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْۗ وَلَدَارُ الْاٰخِرَةِ خَيْرٌ لِّلَّذِيْنَ اتَّقَوْاۗ اَفَلَا تَعْقِلُوْنَ
wa mā arsalnā min qablika illā rijālan nūḥī ilaihim min ahlil-qurā, afalam yasīrū fil-arḍi fa yanẓurū kaifa kāna ‘āqibatul-lażīna min qablihim, wa ladārul-ākhirati khairul lil-lażīnattaqau, afalā ta‘qilūn(a).
Ar ale do am khon lahare (Muhammed) do bale kol kedea, menkhan mit́́ ṭen hoṛe kol kedea okoe do disom ren hoṛko tala re ạḍi jạruṛaḱ katha ko em ledea. Cet́ onko do dhạrti re baṅko calaḱ kan tahẽkana ar onko khon laha ren ko (okoe ko do apostol ko pạtiạu ket́ ko) cet́ ko hoe ena ona ko ńel do baṅ kana. Ar sạri ge, dhorom hoṛko lạgit́ do ạḍi besgea. Bape bujhaoa?
حَتّٰٓى اِذَا اسْتَيْـَٔسَ الرُّسُلُ وَظَنُّوْٓا اَنَّهُمْ قَدْ كُذِبُوْا جَاۤءَهُمْ نَصْرُنَاۙ فَنُجِّيَ مَنْ نَّشَاۤءُ ۗوَلَا يُرَدُّ بَأْسُنَا عَنِ الْقَوْمِ الْمُجْرِمِيْنَ
Ḥattā iżastai'asar-rusulu wa ẓannū annahum qad kużibū jā'ahum naṣrunā, fa nujjiya man nasyā'(u), wa lā yuraddu ba'sunā ‘anil-qaumil-mujrimīn(a).
Onate tin re apostol ko do as baṅ tahena (akoren hoṛ koaḱ biswas babot́ te) ar ko pạtiạuḱ kana je onko do eṛe ko lại aḱo kana unre onko (apostol ko) do aboaḱ goṛo lạgit́ ko hijuḱa, unre onko do okoe ko bon khojkan onko hotete ko bańcaoḱa. Ar Aboak’ sạjại do kại hoṛko ṭhen khon baṅ bạgi daṛeaḱa
لَقَدْ كَانَ فِيْ قَصَصِهِمْ عِبْرَةٌ لِّاُولِى الْاَلْبَابِۗ مَا كَانَ حَدِيْثًا يُّفْتَرٰى وَلٰكِنْ تَصْدِيْقَ الَّذِيْ بَيْنَ يَدَيْهِ وَتَفْصِيْلَ كُلِّ شَيْءٍ وَّهُدًى وَّرَحْمَةً لِّقَوْمٍ يُّؤْمِنُوْنَ ࣖ
laqad kāna fī qaṣaṣihim ‘ibratul li'ulil-albāb(i), mā kāna ḥadīṡay yuftarā wa lākin taṣdīqal-lażī baina yadaihi wa tafṣīla kulli syai'iw wa hudaw wa raḥmatal liqaumiy yu'minūn(a).
Sarige onkoaḱ kathare onko hoṛko lạgit́ sikhnạt menak̕a okoe koak̕ ạkil menak̕. (Qur’an) do benao akan katha do baṅ kana, menkhan laha reaḱ (puthi) ko do sạriaḱ kana, jotoaḱe bujhạu ocoet́ kana ar (as) okoe ko pạtiạuḱ kan onko lạgit́ te ạḍi uskur ar daya.