Q.S Үхэр (اَلْبَقَرَة) - 286 Шүлэгүүдэй тоо

الۤمّۤ ۚ

alif lām mīm.

Алиф Лам Мим

ذٰلِكَ الْكِتٰبُ لَا رَيْبَ ۛ فِيْهِ ۛ هُدًى لِّلْمُتَّقِيْنَۙ

Żālikal-kitābu lā raiba fīh(i), hudal lil-muttaqīn(a).

Энэ ном (Коран) энээн тухай ямаршье эргэлзээгүй; һүзэгтэй хүнүүдтэ заабари

الَّذِيْنَ يُؤْمِنُوْنَ بِالْغَيْبِ وَيُقِيْمُوْنَ الصَّلٰوةَ وَمِمَّا رَزَقْنٰهُمْ يُنْفِقُوْنَ ۙ

al-lażīna yu'minūna bil-gaibi wa yuqīmūnaṣ-ṣalāta wa mimmā razaqnāhum yunfiqūn(a).

(тодорхойгоор хэлэбэл) харагдадаггүй юумэндэ этигэдэг, зальбарал хэжэ, Манай үгэһэн тэжээлэй нэгэ хубиие гаргашалдаг хүнүүд

وَالَّذِيْنَ يُؤْمِنُوْنَ بِمَآ اُنْزِلَ اِلَيْكَ وَمَآ اُنْزِلَ مِنْ قَبْلِكَ ۚ وَبِالْاٰخِرَةِ هُمْ يُوْقِنُوْنَۗ

wal-lażīna yu'minūna bimā unzila ilaika wa mā unzila min qablik(a), wabil-ākhirati hum yūqinūn(a).

тиигээд шамда (Мухаммедтэ) үгтэһэн (Коран) ба шамһаа урид эльгээгдэһэн (номуудта) этигэдэг хүнүүд, тэдэнэр хойто наһан бии гэжэ этигэдэг

اُولٰۤىِٕكَ عَلٰى هُدًى مِّنْ رَّبِّهِمْ ۙ وَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْمُفْلِحُوْنَ

ulā'ika ‘alā hudam mir rabbihim wa ulā'ika humul-mufliḥūn(a).

Тэдэнэр Эзэнһээ заабари абадаг, аза талаантай зон

اِنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا سَوَاۤءٌ عَلَيْهِمْ ءَاَنْذَرْتَهُمْ اَمْ لَمْ تُنْذِرْهُمْ لَا يُؤْمِنُوْنَ

innal-lażīna kafarū sawā'un ‘alaihim a'anżartahum am lam tunżirhum lā yu'minūn(a).

Үнэхөөрөөшье, һүзэггүй хүнүүд, тэдэндэ адли, ши (Мухаммед) һэргылбэшье, һэргылбэгүйшье һаа, тэдэ этигэхэгүй.

خَتَمَ اللّٰهُ عَلٰى قُلُوْبِهِمْ وَعَلٰى سَمْعِهِمْ ۗ وَعَلٰٓى اَبْصَارِهِمْ غِشَاوَةٌ وَّلَهُمْ عَذَابٌ عَظِيْمٌ ࣖ

khatamallāhu ‘alā qulūbihim wa ‘alā sam‘ihim wa ‘alā abṣārihim gisyāwatuw wa lahum ‘ażābun ‘aẓīm(un).

Аллах тэдэнэй зүрхэ сэдьхэл, сонсохо тамга табиһан, харааень хааһан, тэдэ хүндэ хэһээлтэ үзэхэ

وَمِنَ النَّاسِ مَنْ يَّقُوْلُ اٰمَنَّا بِاللّٰهِ وَبِالْيَوْمِ الْاٰخِرِ وَمَا هُمْ بِمُؤْمِنِيْنَۘ

wa minan-nāsi may yaqūlu āmannā billāhi wa bil-yaumil-ākhiri wa mā hum bimu'minīn(a).

Мүн хүнүүдэй дунда "Бидэ Аллахта ба Һүүлшын Үдэртэ этигэнэбди" гэдэг хүнүүд бии, харин үнэн дээрээ тэдэ һүзэглэгшэд бэшэ

يُخٰدِعُوْنَ اللّٰهَ وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا ۚ وَمَا يَخْدَعُوْنَ اِلَّآ اَنْفُسَهُمْ وَمَا يَشْعُرُوْنَۗ

yukhādi‘ūnallāha wal-lażīna āmanū wa mā yakhda‘ūna illā anfusahum wa mā yasy‘urūn(a).

Тэдэнэр Аллахые ба һүзэглэгшэдые мэхэлнэ, харин өөһэдыгөөшье ойлгохогүйгөөр мэхэлнэ

فِيْ قُلُوْبِهِمْ مَّرَضٌۙ فَزَادَهُمُ اللّٰهُ مَرَضًاۚ وَلَهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ ۢ ەۙ بِمَا كَانُوْا يَكْذِبُوْنَ

fī qulūbihim maraḍun fa zādahumullāhu maraḍā(n), wa lahum ‘ażābun alīmum bimā kānū yakżibūn(a).

Тэдэнэй зүрхэ сэдьхэлдэ үбшэн байгаа, тиигээд Аллах үбшэн дээрэ нэмэжэ, тэдэ худал хэлэһэн тула зоболонто хэһээлтэ абаа.

وَاِذَا قِيْلَ لَهُمْ لَا تُفْسِدُوْا فِى الْاَرْضِۙ قَالُوْٓا اِنَّمَا نَحْنُ مُصْلِحُوْنَ

wa iżā qīla lahum lā tufsidū fil-arḍ(i), qālū innamā naḥnu muṣliḥūn(a).

Тэдэндэ: «Газар дэлхэйдэ хоро бү хэгты!» Тэдэнэр харюусаба: "Үнэндөө, бидэ һайжаруулга хэнэбди."

اَلَآ اِنَّهُمْ هُمُ الْمُفْسِدُوْنَ وَلٰكِنْ لَّا يَشْعُرُوْنَ

alā innahum humul-mufsidūna wa lākil lā yasy‘urūn(a).

Һанана гүт, үнэн дээрээ тэдэ хохидол ушаруулна, теэд тэдэ энээн тухай ойлгоногүй

وَاِذَا قِيْلَ لَهُمْ اٰمِنُوْا كَمَآ اٰمَنَ النَّاسُ قَالُوْٓا اَنُؤْمِنُ كَمَآ اٰمَنَ السُّفَهَاۤءُ ۗ اَلَآ اِنَّهُمْ هُمُ السُّفَهَاۤءُ وَلٰكِنْ لَّا يَعْلَمُوْنَ

wa iżā qīla lahum āminū kamā āmanan nāsu qālū anu'minu kamā āmanas-sufahā'(u), alā innahum humus-sufahā'u wa lākil lā ya‘lamūn(a).

«Бусад зоной этигэһэндэл адляар этигэгты!» Тэдэнь харюусаба: «Ухаангүй хүнүүдэй этигэдэгтэл адляар бидэ этигэхэмнай гээшэ гү?» Һанаад үзыт, үнэн дээрээ тэдэ ойлгосогүй, харин мэдэхэгүй хүнүүд юм.

وَاِذَا لَقُوا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا قَالُوْٓا اٰمَنَّا ۚ وَاِذَا خَلَوْا اِلٰى شَيٰطِيْنِهِمْ ۙ قَالُوْٓا اِنَّا مَعَكُمْ ۙاِنَّمَا نَحْنُ مُسْتَهْزِءُوْنَ

wa iżā laqul-lażīna āmanū qālū āmannā, wa iżā khalau ilā syayāṭīnihim qālū innā ma‘akum, innamā naḥnu mustahzi'ūn(a).

Тиигээд һүзэгтэй хүнүүдтэй уулзахадаа: «Бидэ этигэнэбди» гэлсэдэг. Теэд шолмосуудтаа (ударидагшадтаа) бусажа ерэхэдээ: «Үнэхөөрөөшье, бидэ тантай хамта байнабди, гансал шогложо байнабди», - гэбэ.

اَللّٰهُ يَسْتَهْزِئُ بِهِمْ وَيَمُدُّهُمْ فِيْ طُغْيَانِهِمْ يَعْمَهُوْنَ

allāhu yastahzi'u bihim wa yamudduhum fī ṭugyānihim ya‘mahūn(a).

Аллах тэдэниие шогложо, буруу замда оруулха.

اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ اشْتَرَوُا الضَّلٰلَةَ بِالْهُدٰىۖ فَمَا رَبِحَتْ تِّجَارَتُهُمْ وَمَا كَانُوْا مُهْتَدِيْنَ

ulā'ikal-lażīnasytarawuḍ-ḍalālata bil-hudā, famā rabiḥat tijāratuhum wa mā kānū muhtadīn(a).

Тэдэнэр заабаритайгаар алдуу худалдажа абаһан хүнүүд юм. Тиимэһээ тэдэнэй худалдаа аза талаангүй байгаа, тиимэһээ тэдэ ямаршье заабари абаагүй.

مَثَلُهُمْ كَمَثَلِ الَّذِى اسْتَوْقَدَ نَارًا ۚ فَلَمَّآ اَضَاۤءَتْ مَا حَوْلَهٗ ذَهَبَ اللّٰهُ بِنُوْرِهِمْ وَتَرَكَهُمْ فِيْ ظُلُمٰتٍ لَّا يُبْصِرُوْنَ

maṡaluhum kamaṡalil-lażistauqada nārā(n), falammā aḍā'at mā ḥaulahūū żahaballāhu binūrihim wa tarakahum fī ẓulumātil lā yubṣirūn(a).

Тэдэнэй жэшээ гал асараад, оршон тойронхиие гэрэлтүүлһэн хойнонь, Аллах тэдэнэй гэрэлые абажа, харанхыда орхижо, хараха аргагүй болгодог хүнүүдтэй адли.

صُمٌّ ۢ بُكْمٌ عُمْيٌ فَهُمْ لَا يَرْجِعُوْنَۙ

Ṣummum bukmun ‘umyun fahum lā yarji‘ūn(a).

Тэдэнэр дүлии, дүлии, һохор, тиимэһээ бусажа шадахагүй.

اَوْ كَصَيِّبٍ مِّنَ السَّمَاۤءِ فِيْهِ ظُلُمٰتٌ وَّرَعْدٌ وَّبَرْقٌۚ يَجْعَلُوْنَ اَصَابِعَهُمْ فِيْٓ اٰذَانِهِمْ مِّنَ الصَّوَاعِقِ حَذَرَ الْمَوْتِۗ وَاللّٰهُ مُحِيْطٌۢ بِالْكٰفِرِيْنَ

au kaṣayyibim minas-samā'i fīhi ẓulumātuw wa ra‘duw wa barq(un), yaj‘alūna aṣābi‘ahum fī āżānihim minaṣ-ṣawā‘iqi ḥażaral-maut(i), wallāhu muḥīṭum bil- kāfirīn(a).

Эсэбэл тэнгэриһээ ороһон шанга бороо шэнги, харанхы, аадар, сахилгаантай хамта. Тэдэнэр шэхэеэ хургаараа хаадаг, үхэхэһөө айжа, аадар борооной абяаһаа (зайлаха). Аллах һүзэггүй хүнүүдые багтаадаг.

يَكَادُ الْبَرْقُ يَخْطَفُ اَبْصَارَهُمْ ۗ كُلَّمَآ اَضَاۤءَ لَهُمْ مَّشَوْا فِيْهِ ۙ وَاِذَآ اَظْلَمَ عَلَيْهِمْ قَامُوْا ۗوَلَوْ شَاۤءَ اللّٰهُ لَذَهَبَ بِسَمْعِهِمْ وَاَبْصَارِهِمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ ࣖ

yakādul-barqu yakhṭafu abṣārahum, kullamā aḍā'a lahum masyau fīh(i), wa iżā aẓlama ‘alaihim qāmū, wa lau syā'allāhu lażahaba bisam‘ihim wa abṣārihim, innallāha ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

Сахилгаан тэдэнэй нюдэндэ орохо шахуу болоо. Хэзээшье (сахилгаан) гэрэлтэхэдэнь, тэдэ дороһоонь ябадаг, харанхы ороходонь, зогсодог. Хэрбээ Аллах хүсөө һаа, тэдэнэй сонсохо, хараха шадабариие абаха һэн. Үнэхөөрөөшье, Аллах бүхы юумые дээгүүр шадалтай юм.

يٰٓاَيُّهَا النَّاسُ اعْبُدُوْا رَبَّكُمُ الَّذِيْ خَلَقَكُمْ وَالَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُوْنَۙ

yā ayyuhan-nāsu‘budū rabbakumul-lażī khalaqakum wal-lażīna min qablikum la‘allakum tattaqūn(a).

Ай арад зон! Таниие болон урданайхиие бүтээһэн Дээдын Эзэндэ шүтэжэ, һүзэгтэй болохот.

الَّذِيْ جَعَلَ لَكُمُ الْاَرْضَ فِرَاشًا وَّالسَّمَاۤءَ بِنَاۤءً ۖوَّاَنْزَلَ مِنَ السَّمَاۤءِ مَاۤءً فَاَخْرَجَ بِهٖ مِنَ الثَّمَرٰتِ رِزْقًا لَّكُمْ ۚ فَلَا تَجْعَلُوْا لِلّٰهِ اَنْدَادًا وَّاَنْتُمْ تَعْلَمُوْنَ

allażī ja‘ala lakumul-arḍa firāsyaw was-samā'a binā'ā(n), wa anzala minas-samā'i mā'an fa akhraja bihī minaṡ-ṡamarāti rizqal lakum, falā taj‘alū lillāhi andādaw wa antum ta‘lamūn(a).

(Тэрэ) газарые шамда орон болгожо, тэнгэриие дээбэри болгожо, тэнгэриһээ уһа (бороо) буулгажа, тэрээнтэй хамта шамда эдеэ хоол болгон үрэ жэмэс үгэнэ. Тиимэһээ мэдэжэ байхадаа Аллахта үрсэлдэгшэдые бү табигты.

وَاِنْ كُنْتُمْ فِيْ رَيْبٍ مِّمَّا نَزَّلْنَا عَلٰى عَبْدِنَا فَأْتُوْا بِسُوْرَةٍ مِّنْ مِّثْلِهٖ ۖ وَادْعُوْا شُهَدَاۤءَكُمْ مِّنْ دُوْنِ اللّٰهِ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ

wa in kuntum fī raibim mimmā nazzalnā ‘alā ‘abdinā fa'tū bisūratim mim miṡlih(ī), wad‘ū syuhadā'akum min dūnillāhi in kuntum ṣādiqīn(a).

Хэрбээ таанар (Коран) манай зараса (Мухаммед) руу эльгээһэн гэжэ эргэлзээтэй байгаа һаа, тэрээнтэй адли сура хэжэ, үнэн сэхэ һаа, Аллахһаа гадна туһалагшаяа уригты.

فَاِنْ لَّمْ تَفْعَلُوْا وَلَنْ تَفْعَلُوْا فَاتَّقُوا النَّارَ الَّتِيْ وَقُوْدُهَا النَّاسُ وَالْحِجَارَةُ ۖ اُعِدَّتْ لِلْكٰفِرِيْنَ

fa'illam taf‘alū wa lan taf‘alū fattaqun-nāral-latī waqūduhan-nāsu wal-ḥijārah(tu), u‘iddat lil-kāfirīn(a).

Хэрбээ таанар тиимэ юумэ хэжэ шадахагүй һаа, тиигээд (заатагүй) шадахагүй һаа, һүзэггүйшүүлдэ бэлдэгдэһэн хүнүүд болон шулуунууд түлишэтэй тамын галһаа айгты.

وَبَشِّرِ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ اَنَّ لَهُمْ جَنّٰتٍ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُ ۗ كُلَّمَا رُزِقُوْا مِنْهَا مِنْ ثَمَرَةٍ رِّزْقًا ۙ قَالُوْا هٰذَا الَّذِيْ رُزِقْنَا مِنْ قَبْلُ وَاُتُوْا بِهٖ مُتَشَابِهًا ۗوَلَهُمْ فِيْهَآ اَزْوَاجٌ مُّطَهَّرَةٌ وَّهُمْ فِيْهَا خٰلِدُوْنَ

wa basysyiril-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti anna lahum jannātin tajrī min taḥtihal- anhār(u), kullamā ruziqū minhā min ṡamaratir rizqā(n), qālū hāżal-lażī ruziqnā min qablu wa utū bihī mutasyābihā(n), wa lahum fīhā azwājum muṭahharatuw wa hum fīhā khālidūn(a).

Һүзэглэгшэдтэ һайн мэдээсэл дамжуулха, тэдэндэ гол мүрэнүүдэй урдадаг сэсэрлигүүд үгтэнэ. Тэнгэриһээ эдеэ хоол болгон үгтэхэдөө, тэдэ: "Энэ юумэ бидэндэ урид үгтэһэн байгаа" гэжэ хэлэдэг. Тэдэндэ адлирхуу (жэмэсүүд) үгтэһэн байна. Тэндэ тэдэ сэбэр нүхэрнүүдые абадаг. Тэдэ тэрээн соо үлэнэ.

۞ اِنَّ اللّٰهَ لَا يَسْتَحْيٖٓ اَنْ يَّضْرِبَ مَثَلًا مَّا بَعُوْضَةً فَمَا فَوْقَهَا ۗ فَاَمَّا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا فَيَعْلَمُوْنَ اَنَّهُ الْحَقُّ مِنْ رَّبِّهِمْ ۚ وَاَمَّا الَّذِيْنَ كَفَرُوْا فَيَقُوْلُوْنَ مَاذَآ اَرَادَ اللّٰهُ بِهٰذَا مَثَلًا ۘ يُضِلُّ بِهٖ كَثِيْرًا وَّيَهْدِيْ بِهٖ كَثِيْرًا ۗ وَمَا يُضِلُّ بِهٖٓ اِلَّا الْفٰسِقِيْنَۙ

innallāha lā yastaḥyī ay yaḍriba maṡalam mā ba‘ūḍatan famā fauqahā, fa'ammal- lażīna āmanū faya‘lamūna annahul-ḥaqqu mir rabbihim, wa ammal-lażīna kafarū fayaqūlūna māżā arādallāhu bihāżā maṡalā(n), yuḍillu bihī kaṡīraw wa yahdī bihī kaṡīrā(n), wa mā yuḍillu bihī illal-fāsiqīn(a).

Үнэхөөрөөшье, Аллах шумуул гү, али тэрээнһээ бага юумэнэй жэшээ хэхэеэ һэжэглэдэггүй. Этигэл һүзэглэһэн хүнүүд Бурханай эльгээһэн үнэн зүйл гэжэ мэдэнэ. Харин һүзэггүйшүүл: «Аллах энэ һургаалта үгэ юун гэжэ хэлэхэеэ һанаа гээшэб?» Тэрэ (һургаалта үгэ) олон хүнүүдые төөрюулһэн, тиигээд тэрэ (мүн) олон хүнүүдтэ заабари үгэһэн. Харин Тэрэ энэ һургаалта үгэнүүдээр гансал муу муухай хүнүүдые мэхэлдэггүй.

الَّذِيْنَ يَنْقُضُوْنَ عَهْدَ اللّٰهِ مِنْۢ بَعْدِ مِيْثَاقِهٖۖ وَيَقْطَعُوْنَ مَآ اَمَرَ اللّٰهُ بِهٖٓ اَنْ يُّوْصَلَ وَيُفْسِدُوْنَ فِى الْاَرْضِۗ اُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْخٰسِرُوْنَ

allażīna yanquḍūna ‘ahdallāhi mim ba‘di mīṡāqih(ī), wa yaqṭa‘ūna mā amarallāhu bihī ay yūṣala wa yufsidūna fil-arḍ(i), ulā'ika humul-khāsirūn(a).

(тодорхойгоор хэлэбэл) (хэлсээн) баталагдаһанай һүүлдэ Аллахай хэлсээе эбдэһэн хүнүүд, тиигээд Аллахай холбоотой байхые захирһан юумые таһалжа, дэлхэй дээрэ муухай юумэ үүсхэһэн хүнүүд. Тэдэнэр лэ алдадаг.

كَيْفَ تَكْفُرُوْنَ بِاللّٰهِ وَكُنْتُمْ اَمْوَاتًا فَاَحْيَاكُمْۚ ثُمَّ يُمِيْتُكُمْ ثُمَّ يُحْيِيْكُمْ ثُمَّ اِلَيْهِ تُرْجَعُوْنَ

kaifa takfurūna billāhi wa kuntum amwātan fa'aḥyākum, ṡumma yumītukum ṡumma yuḥyīkum ṡumma ilaihi turja‘ūn(a).

Яажа таанар Аллахта этигэхэгүйбта, үхэһэн байхадаа, Тэрэ шамда амидарал үгөө, тиигээд Тэрэ шамайе алаа, тиигээд Тэрэ шамайе амидыруулаа. Тиигээд тэрээндэ бусаагдахат.

هُوَ الَّذِيْ خَلَقَ لَكُمْ مَّا فِى الْاَرْضِ جَمِيْعًا ثُمَّ اسْتَوٰٓى اِلَى السَّمَاۤءِ فَسَوّٰىهُنَّ سَبْعَ سَمٰوٰتٍ ۗ وَهُوَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيْمٌ ࣖ

huwal-lażī khalaqa lakum mā fil-arḍi jamī‘ā(n), ṡummastawā ilas-samā'i fasawwāhunna sab‘a samāwāt(in), wa huwa bikulli syai'in ‘alīm(un).

Тэрэ (Аллах) шамда зорюулжа дэлхэй дээрэхи бүхы юумые бүтээгээ, удаань тэнгэридэ ошобо, удаань тэдэниие долоон тэнгэридэ түгэс болгоо. Тэрэ бүхы юумые мэдэдэг юм.

وَاِذْ قَالَ رَبُّكَ لِلْمَلٰۤىِٕكَةِ اِنِّيْ جَاعِلٌ فِى الْاَرْضِ خَلِيْفَةً ۗ قَالُوْٓا اَتَجْعَلُ فِيْهَا مَنْ يُّفْسِدُ فِيْهَا وَيَسْفِكُ الدِّمَاۤءَۚ وَنَحْنُ نُسَبِّحُ بِحَمْدِكَ وَنُقَدِّسُ لَكَ ۗ قَالَ اِنِّيْٓ اَعْلَمُ مَا لَا تَعْلَمُوْنَ

wa iż qāla rabbuka lil-malā'ikati innī jā‘ilun fil-arḍi khalīfah(tan), qālū ataj‘alu fīhā may yufsidu fīhā wa yasfikud-dimā'(a), wa naḥnu nusabbiḥu biḥamdika wa nuqaddisu lak(a), qāla innī a‘lamu mā lā ta‘lamūn(a).

Мүн (һанагты) танай Дээдын Эзэнэй Эльгээмэлнүүдтэ: "Би дэлхэй дээрэ халиф табихаб" гэжэ хэлэхэдэнь. Тэдэнэр иигэжэ хэлэбэ: «Бидэ Таниие магтан, Танай нэрые арюудхажа байхадамнай, бузарлаха, шуһа адхаха хүниие тэндэ һуулгаха гээшэ гүт?» Тэрэ хэлэбэ: «Танай мэдэхэгүй юумые би үнэхөөрөө мэдэнэб».

وَعَلَّمَ اٰدَمَ الْاَسْمَاۤءَ كُلَّهَا ثُمَّ عَرَضَهُمْ عَلَى الْمَلٰۤىِٕكَةِ فَقَالَ اَنْۢبِـُٔوْنِيْ بِاَسْمَاۤءِ هٰٓؤُلَاۤءِ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ

wa ‘allama ādamal-asmā'a kullahā ṡumma ‘araḍahum ‘alal-malā'ikati faqāla ambi'ūnī bi'asmā'i hā'ulā'i in kuntum ṣādiqīn(a).

Тэрэ Адамда эдэ бүгэдын (юумэнүүдэй) нэрэнүүдые заажа үгөөд, һүүлдэнь Эльгээмэлнүүдтэ харуулжа: "Хэрбээ таанар үнэн сэхэ байгаа һаа, эдэ бүгэдын (юумэнүүдэй) нэрэнүүдые Намда хэлэжэ үгыт!"

قَالُوْا سُبْحٰنَكَ لَا عِلْمَ لَنَآ اِلَّا مَا عَلَّمْتَنَا ۗاِنَّكَ اَنْتَ الْعَلِيْمُ الْحَكِيْمُ

qālū subḥānaka lā ‘ilma lanā illā mā ‘allamtanā, innaka antal-‘alīmul-ḥakīm(u).

Тэдэнь харюусаба: "Танай зааһанһаа бэшэ юушье мэдэнэгүйбди.

قَالَ يٰٓاٰدَمُ اَنْۢبِئْهُمْ بِاَسْمَاۤىِٕهِمْ ۚ فَلَمَّآ اَنْۢبَاَهُمْ بِاَسْمَاۤىِٕهِمْۙ قَالَ اَلَمْ اَقُلْ لَّكُمْ اِنِّيْٓ اَعْلَمُ غَيْبَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۙ وَاَعْلَمُ مَا تُبْدُوْنَ وَمَا كُنْتُمْ تَكْتُمُوْنَ

qāla yā ādamu ambi'hum bi'asmā'ihim, falammā amba'ahum bi'asmā'ihim, qāla alam aqul lakum innī a‘lamu gaibas-samāwāti wal-arḍ(i), wa a‘lamu mā tubdūna wa mā kuntum taktumūn(a).

Тэрэ (Аллах) хэлэбэ: "Адам! Тэдэндэ нэрэнүүдые хэлэ!" Тэрэ (Адам) нэрэеэ хэлэһэнэйнгээ һүүлдэ: "Би шамда тэнгэриин ба газарай нюусые мэдэнэб, юу нюудагыешни мэдэнэб гэжэ хэлээгүй һэн гүб?"

وَاِذْ قُلْنَا لِلْمَلٰۤىِٕكَةِ اسْجُدُوْا لِاٰدَمَ فَسَجَدُوْٓا اِلَّآ اِبْلِيْسَۗ اَبٰى وَاسْتَكْبَرَۖ وَكَانَ مِنَ الْكٰفِرِيْنَ

wa iż qulnā lil-malā'ikatisjudū li ādama fasajadū illā iblīs(a), abā wastakbara wa kāna minal-kāfirīn(a).

Тиигээд (һанагты) Эльгээмэлнүүдтэ: "Адамда мүргэгты!" гэжэ хэлэхэдэмнай. Тиимэһээ Сатанаһаа бэшэ тэдэ һүгэдэбэ. Тэрэ арсажа, омогорхожо, һүзэггүйшүүлэй бүлэгтэ хамаарна.

وَقُلْنَا يٰٓاٰدَمُ اسْكُنْ اَنْتَ وَزَوْجُكَ الْجَنَّةَ وَكُلَا مِنْهَا رَغَدًا حَيْثُ شِئْتُمَاۖ وَلَا تَقْرَبَا هٰذِهِ الشَّجَرَةَ فَتَكُوْنَا مِنَ الظّٰلِمِيْنَ

wa qulnā yā ādamuskun anta wa zaujukal-jannata wa kulā minhā ragadan ḥaiṡu syi'tumā, wa lā taqrabā hāżihisy-syajarata fa takūnā minaẓ-ẓālimīn(a).

Тиигээд бидэ хэлээбди: "Адам! Ши һамгантаяа Диваажинда байжа, тэндэ амтатай (элдэб эдеэ хоол) дуратайгаараа эди. (Теэд) энэ модондо бү дүтэл, үгы һаа буруу үйлэдэгшэдэй тоодо орохош!"

فَاَزَلَّهُمَا الشَّيْطٰنُ عَنْهَا فَاَخْرَجَهُمَا مِمَّا كَانَا فِيْهِ ۖ وَقُلْنَا اهْبِطُوْا بَعْضُكُمْ لِبَعْضٍ عَدُوٌّ ۚ وَلَكُمْ فِى الْاَرْضِ مُسْتَقَرٌّ وَّمَتَاعٌ اِلٰى حِيْنٍ

fa'azallahumasy-syaiṭānu ‘anhā fa akhrajahumā mimmā kānā fīh(i), wa qulnahbiṭū ba‘ḍukum liba‘ḍin ‘aduww(un), wa lakum fil-arḍi mustaqarruw wa matā‘un ilā ḥīn(in).

Тиигээд Сатана хоюулыень тэнгэриһээ мэхэлжэ, тэндэ байхадаа (бүхы баяр баясхаланһаа) хоюулыень хаһаһан байна. Тиигээд бидэ хэлээбди: "Буужа ошогты! Таанадай заримантнай бусадта дайсад болоно. Таанад дэлхэй дээрэ тогтооһон саг болотор ажаһууха ба эдлэхэ аргатайт."

فَتَلَقّٰٓى اٰدَمُ مِنْ رَّبِّهٖ كَلِمٰتٍ فَتَابَ عَلَيْهِ ۗ اِنَّهٗ هُوَ التَّوَّابُ الرَّحِيْمُ

fatalaqqā ādamu mir rabbihī kalimātin fatāba ‘alaih(i), innahū huwat-tawwābur- raḥīm(u).

Тиигээд Адам Дээдын Эзэнһээ хэдэн шүүбэри абаа, тиигээд тэрэ гэмшэлээ хүлеэн абаа. Үнэхөөрөөшье, Аллах наманшалгые Эгээл хүлеэн абадаг, Эгээл энэрхы сэдьхэлтэй юм.

قُلْنَا اهْبِطُوْا مِنْهَا جَمِيْعًا ۚ فَاِمَّا يَأْتِيَنَّكُمْ مِّنِّيْ هُدًى فَمَنْ تَبِعَ هُدَايَ فَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُوْنَ

qulnahbiṭū minhā jamī‘ā(n), fa'immā ya'tiyannakum minnī hudan faman tabi‘a hudāya falā khaufun ‘alaihim wa lā hum yaḥzanūn(a).

Бидэ хэлээбди: "Таанар бултадаа тэнгэриһээ буужа ерэгты! Хэрбээ Минии заабари үнэхөөрөө таанадта ерэбэл, минии заабариие дахажа ябаһан хүн тэдэндэ айхагүй, гашуудахагүй."

وَالَّذِيْنَ كَفَرُوْا وَكَذَّبُوْا بِاٰيٰتِنَآ اُولٰۤىِٕكَ اَصْحٰبُ النَّارِ ۚ هُمْ فِيْهَا خٰلِدُوْنَ ࣖ

wal-lażīna kafarū wa każżabū bi'āyātinā ulā'ika aṣḥābun-nār(i), hum fīhā khālidūn(a).

Манай тэмдэгүүдтэ этигэхэгүй, арсаһан хүнүүд тамын ажаһуугшад болоно. Тэдэ тэрээн соо үлэнэ.

يٰبَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ اذْكُرُوْا نِعْمَتِيَ الَّتِيْٓ اَنْعَمْتُ عَلَيْكُمْ وَاَوْفُوْا بِعَهْدِيْٓ اُوْفِ بِعَهْدِكُمْۚ وَاِيَّايَ فَارْهَبُوْنِ

yā banī isrā'īlażkurū ni‘matiyal-latī an‘amtu ‘alaikum wa aufū bi‘ahdī ūfi bi‘ahdikum, wa iyyāya farhabūn(i).

Израилиин үхибүүд! Минии шамда үршөөһэн үреэлнүүдые һанагты. Намда үгэһэн үгэеэ дүүргэ, би шамда үгэһэн үгэеэ дүүргэхэб, гансал Намһаа ай.

وَاٰمِنُوْا بِمَآ اَنْزَلْتُ مُصَدِّقًا لِّمَا مَعَكُمْ وَلَا تَكُوْنُوْٓا اَوَّلَ كَافِرٍۢ بِهٖ ۖ وَلَا تَشْتَرُوْا بِاٰيٰتِيْ ثَمَنًا قَلِيْلًا ۖوَّاِيَّايَ فَاتَّقُوْنِ

wa āminū bimā anzaltu muṣaddiqal limā ma‘akum wa lā takūnū awwala kāfirim bih(ī), wa lā tasytarū bi'āyātī ṡamanan qalīlā(n), wa iyyāya fattaqūn(i).

Мүн минии эльгээһэн (Коран) юумэндэ этигэгты, энэнь таанадта (Тора) юу байһые баталан харуулна, тиигээд тэрээндээ эгээл түрүүн бү этигэгты. Минии шүлэгүүдые хямдаар бү худалда, гансал Намһаа ай.

وَلَا تَلْبِسُوا الْحَقَّ بِالْبَاطِلِ وَتَكْتُمُوا الْحَقَّ وَاَنْتُمْ تَعْلَمُوْنَ

wa lā talbisul-ḥaqqa bil-bāṭili wa taktumul-ḥaqqa wa antum ta‘lamūn(a).

Үнэн зүбые худалтай бү холи, үнэниие мэдэжэ байхадаа бү нюу.

وَاَقِيْمُوا الصَّلٰوةَ وَاٰتُوا الزَّكٰوةَ وَارْكَعُوْا مَعَ الرّٰكِعِيْنَ

wa aqīmuṣ-ṣalāta wa ātuz-zakāta warka‘ū ma‘ar-rāki‘īn(a).

Мүн мүргэл хэжэ, закат түлэжэ, һүгэдэһэн хүнүүдтэй хамта мүргэхэ.

۞ اَتَأْمُرُوْنَ النَّاسَ بِالْبِرِّ وَتَنْسَوْنَ اَنْفُسَكُمْ وَاَنْتُمْ تَتْلُوْنَ الْكِتٰبَ ۗ اَفَلَا تَعْقِلُوْنَ

ata'murūnan-nāsa bil-birri wa tansauna anfusakum wa antum tatlūnal-kitāb(a), afalā ta‘qilūn(a).

Ном (Тора) уншаһаншье һаа, өөрыгөө мартажа байхадаа, юундэ бусадта буян хэхэеэ захирнабши? Ойлгоногүй гүш?

وَاسْتَعِيْنُوْا بِالصَّبْرِ وَالصَّلٰوةِ ۗ وَاِنَّهَا لَكَبِيْرَةٌ اِلَّا عَلَى الْخٰشِعِيْنَۙ

wasta‘īnū biṣ-ṣabri waṣ-ṣalāh(ti), wa innahā lakabīratun illā ‘alal-khāsyi‘īn(a).

Мүн тэсэбэритэйгээр, зальбаралаар (Аллахһаа) туһаламжа гуйгты. Мүн (мүргэл) үнэхөөрөөшье хүндэ, һүзэгтэй хүнүүдһээ бэшэ

الَّذِيْنَ يَظُنُّوْنَ اَنَّهُمْ مُّلٰقُوْا رَبِّهِمْ وَاَنَّهُمْ اِلَيْهِ رٰجِعُوْنَ ࣖ

allażīna yaẓunnūna annahum mulāqū rabbihim wa annahum ilaihi rāji‘ūn(a).

(тодорхойгоор хэлэбэл) Дээдын Эзэнтэйгээ уулзахабди, Тэрээндэ бусахабди гэжэ этигэдэг хүнүүд.

يٰبَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ اذْكُرُوْا نِعْمَتِيَ الَّتِيْٓ اَنْعَمْتُ عَلَيْكُمْ وَاَنِّيْ فَضَّلْتُكُمْ عَلَى الْعٰلَمِيْنَ

yā banī isrā'īlażkurū ni‘matiyal-latī an‘amtu ‘alaikum wa annī faḍḍaltukum ‘alal- ‘ālamīn(a).

Израилиин үхибүүд! Минии шамда үршөөһэн үреэлнүүдээ һанажа, би шамда энэ дэлхэй дээрэхи бусад бүхы хүнүүдһээ (тэрэ үедэ) үршөөһэн байгааб.

وَاتَّقُوْا يَوْمًا لَّا تَجْزِيْ نَفْسٌ عَنْ نَّفْسٍ شَيْـًٔا وَّلَا يُقْبَلُ مِنْهَا شَفَاعَةٌ وَّلَا يُؤْخَذُ مِنْهَا عَدْلٌ وَّلَا هُمْ يُنْصَرُوْنَ

wattaqū yaumal lā tajzī nafsun ‘an nafsin syai'aw wa lā yuqbalu minhā syafā‘atuw wa lā yu'khażu minhā ‘adluw wa lā hum yunṣarūn(a).

Хэншье ондоо хүниие үсөөхэншье һаа хамгаалжа шадахагүй үдэрһөө айгты. Гэхэ зуура, тэдэнэй ямаршье зальбарал ба гэтэлгэ абтахагүй, тэдэндэ туһалхагүй.

وَاِذْ نَجَّيْنٰكُمْ مِّنْ اٰلِ فِرْعَوْنَ يَسُوْمُوْنَكُمْ سُوْۤءَ الْعَذَابِ يُذَبِّحُوْنَ اَبْنَاۤءَكُمْ وَيَسْتَحْيُوْنَ نِسَاۤءَكُمْ ۗ وَفِيْ ذٰلِكُمْ بَلَاۤءٌ مِّنْ رَّبِّكُمْ عَظِيْمٌ

wa iż najjainākum min āli fir‘auna yasūmūnakum sū'al-‘ażābi yużabbiḥūna abnā'akum wa yastaḥyūna nisā'akum, wa fī żālikum balā'um mir rabbikum ‘aẓīm(un).

Мүн (һанагты) бидэ таанадые (Фараон болон) Фараоной дагагшадһаа абарһан байгаабди. Тэдэнэр шамда ехэ зоболон үзүүлээ. Тэдэнэр шинии хүбүүдые аладаг, басагадыетнай ами наһа абардаг. Тиимэ ушарта энэ танай Дээдын Эзэнэй ехэ туршалга болоно.

وَاِذْ فَرَقْنَا بِكُمُ الْبَحْرَ فَاَنْجَيْنٰكُمْ وَاَغْرَقْنَآ اٰلَ فِرْعَوْنَ وَاَنْتُمْ تَنْظُرُوْنَ

wa iż faraqnā bikumul-baḥra fa'anjainākum wa agraqnā āla fir‘auna wa antum tanẓurūn(a).

Мүн таанадые абархын тула далайе хубаажа, таанадые хаража байхадатнай (Фараон болон) Фараоной дагагшадые шэнгээжэ үгөөбди гэжэ һанагты.

وَاِذْ وٰعَدْنَا مُوْسٰىٓ اَرْبَعِيْنَ لَيْلَةً ثُمَّ اتَّخَذْتُمُ الْعِجْلَ مِنْۢ بَعْدِهٖ وَاَنْتُمْ ظٰلِمُوْنَ

wa iż wā‘adnā mūsā arba‘īna lailatan ṡummattakhażtumul-‘ijla mim ba‘dihī wa antum ẓālimūn(a).

Моисейдэ арбаад һүни найдуулһанаа (һанагты). Тиигээд таанар (Израилиин үхибүүд) тэрэнэй (ябаһан) һүүлдэ тугалай (үргэл болгон) дүрэ бүтээгээт, тиигээд таанар буруу үйлэдэгшэд болоо һэнта.

ثُمَّ عَفَوْنَا عَنْكُمْ مِّنْۢ بَعْدِ ذٰلِكَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُوْنَ

Ṡumma ‘afaunā ‘ankum mim ba‘di żālika la‘allakum tasykurūn(a).

Тиигээд энээнэй һүүлдэ бидэ таанадые хүлисөөбди, тиигэбэл таанад баяртай байгты.

وَاِذْ اٰتَيْنَا مُوْسَى الْكِتٰبَ وَالْفُرْقَانَ لَعَلَّكُمْ تَهْتَدُوْنَ

wa iż ātainā mūsal-kitāba wal-furqāna la‘allakum tahtadūn(a).

Мүн (һанагты), бидэ Мусада Ном ба Фуркан үгөөд, таанадые хүтэлбэрилхын тула.

وَاِذْ قَالَ مُوْسٰى لِقَوْمِهٖ يٰقَوْمِ اِنَّكُمْ ظَلَمْتُمْ اَنْفُسَكُمْ بِاتِّخَاذِكُمُ الْعِجْلَ فَتُوْبُوْٓا اِلٰى بَارِىِٕكُمْ فَاقْتُلُوْٓا اَنْفُسَكُمْۗ ذٰلِكُمْ خَيْرٌ لَّكُمْ عِنْدَ بَارِىِٕكُمْۗ فَتَابَ عَلَيْكُمْ ۗ اِنَّهٗ هُوَ التَّوَّابُ الرَّحِيْمُ

wa iż qāla mūsā liqaumihī yā qaumi innakum ẓalamtum anfusakum bittikhāżikumul- ‘ijla fatūbū ilā bāri'ikum faqtulū anfusakum, żālikum khairul lakum ‘inda bāri'ikum, fatāba ‘alaikum, innahū huwat-tawwābur-raḥīm(u).

Тиигээд (һанагты) Муса өөрынгөө арад зондо хэлэхэдэнь: "Ай арад зон! Таанад тугал (үргэл болгон) хэжэ өөртөө үнэн зүрхэнһөө буруу хэһэн байнат, тиимэһээ Бүтээгшэдээ гэмшэжэ, бэеэ алагты. Бүтээгшэтэйгээ хамта таанадта дээрэ. Тэрэ танай гэмшэлые хүлеэн абаха. Үнэхөөрөөшье, Тэрэ гэмшэлгын Эгээл хүлеэн абадаг, Эгээл энэрхы сэдьхэлтэй юм.

وَاِذْ قُلْتُمْ يٰمُوْسٰى لَنْ نُّؤْمِنَ لَكَ حَتّٰى نَرَى اللّٰهَ جَهْرَةً فَاَخَذَتْكُمُ الصّٰعِقَةُ وَاَنْتُمْ تَنْظُرُوْنَ

wa iż qultum yā mūsā lan nu'mina laka ḥattā narallāha jahratan fa'akhażatkumuṣ-ṣā‘iqatu wa antum tanẓurūn(a).

Мүн (һанажа бай) ши хэлэхэдээ, “Оо, Муса! Бидэ шамда Аллахые тодорхойгоор харахагүйгөөр этигэхэгүйбди,” тиигээд ши хаража байхадашни сахилгаан шамда дайрагдаба.

ثُمَّ بَعَثْنٰكُمْ مِّنْۢ بَعْدِ مَوْتِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُوْنَ

Ṡumma ba‘aṡnākum mim ba‘di mautikum la‘allakum tasykurūn(a).

Тиигээд, шинии наһа бараһанай һүүлдэ баяртай байхын тула бидэ шамайе амидыруулаабди.

وَظَلَّلْنَا عَلَيْكُمُ الْغَمَامَ وَاَنْزَلْنَا عَلَيْكُمُ الْمَنَّ وَالسَّلْوٰى ۗ كُلُوْا مِنْ طَيِّبٰتِ مَا رَزَقْنٰكُمْ ۗ وَمَا ظَلَمُوْنَا وَلٰكِنْ كَانُوْٓا اَنْفُسَهُمْ يَظْلِمُوْنَ

wa ẓallalnā ‘alaikumul-gamāma wa anzalnā ‘alaikumul-manna was-salwā, kulū min ṭayyibāti mā razaqnākum, wa mā ẓalamūnā wa lākin kānū anfusahum yaẓlimūn(a).

Бидэ шамда үүлэнүүдээр һүүдэрлэжэ, шамда манн ба салва эльгээгээбди. Бидэнэй үгэһэн эдеэ хоолһоо һайн (эдеэ хоол) эдигты. Тэдэнэр маанадта муу юумэ хээгүй, харин ѳѳртѳѳлѳѳ хѳѳрѳѳ хэбэ.

وَاِذْ قُلْنَا ادْخُلُوْا هٰذِهِ الْقَرْيَةَ فَكُلُوْا مِنْهَا حَيْثُ شِئْتُمْ رَغَدًا وَّادْخُلُوا الْبَابَ سُجَّدًا وَّقُوْلُوْا حِطَّةٌ نَّغْفِرْ لَكُمْ خَطٰيٰكُمْ ۗ وَسَنَزِيْدُ الْمُحْسِنِيْنَ

wa iż qulnadkhulū hāżihil-qaryata fakulū minhā ḥaiṡu syi'tum ragadaw wadkhulul- bāba sujjadaw wa qūlū ḥiṭṭatun nagfir lakum khaṭāyākum, wa sanazīdul-muḥsinīn(a).

Энэ орон руу (Байтулмакдис) орогты, тиигээд дуратайгаараа амтатайгаар (элдэб эдеэ хоол) эдижэ байгты гэжэ хэлэхэдэмнай, бидэ һүгэдэжэ байхадаа үүдэндэнь ороод, "Бидэниие (нүгэлнүүдһээмнай) абарыт" гэжэ хэлэхэдэмнай, бидэ танай алдуунуудые хүлисэхэбди. Мүн һайн юумэ хэһэн хүнүүдтэ үршөөл хайра нэмээхэбди."

فَبَدَّلَ الَّذِيْنَ ظَلَمُوْا قَوْلًا غَيْرَ الَّذِيْ قِيْلَ لَهُمْ فَاَنْزَلْنَا عَلَى الَّذِيْنَ ظَلَمُوْا رِجْزًا مِّنَ السَّمَاۤءِ بِمَا كَانُوْا يَفْسُقُوْنَ ࣖ

fabaddalal-lażīna ẓalamū qaulan gairal-lażī qīla lahum fa anzalnā ‘alal-lażīna ẓalamū rijzam minas-samā'i bimā kānū yafsuqūn(a).

Тиигээд үнэн сэхэ бэшэ зон тэдэндэ захирагдаагүй (ондоо захиралтаар) захиралтые һэлгэбэ. Тиимэһээ бидэ үнэн сэхэ бэшэ хүнүүдтэ тэнгэриһээ гай гасалан эльгээгээбди, юундэб гэхэдэ тэдэ (хододоо) муу юумэ хэжэ байгаа.

۞ وَاِذِ اسْتَسْقٰى مُوْسٰى لِقَوْمِهٖ فَقُلْنَا اضْرِبْ بِّعَصَاكَ الْحَجَرَۗ فَانْفَجَرَتْ مِنْهُ اثْنَتَا عَشْرَةَ عَيْنًا ۗ قَدْ عَلِمَ كُلُّ اُنَاسٍ مَّشْرَبَهُمْ ۗ كُلُوْا وَاشْرَبُوْا مِنْ رِّزْقِ اللّٰهِ وَلَا تَعْثَوْا فِى الْاَرْضِ مُفْسِدِيْنَ

wa iżistasqā mūsā liqaumihī faqulnaḍrib bi‘aṣākal-ḥajar(a), fanfajarat minhuṡnatā ‘asyrata ‘ainā(n), qad ‘alima kullu unāsim masyrabahum, kulū wasyrabū mir rizqillāhi wa lā ta‘ṡau fil-arḍi mufsidīn(a).

Мүн (һанагты) Моисей арад зондоо уһа гуйхадань, бидэ: "Хадые таягаараа сохи!" гэжэ хэлээ һэмди. Тиигэжэ тэрээнһээ арбан хоёр булаг урдажа гараба. Омог бүхэн ууха газараа мэдэдэг. Аллахай эдеэ хоолһоо (үгэһэн) эдижэ, уужа байгты, дэлхэй дээрэ хохидол үзүүлжэ муу юумэ бү хэгты.

وَاِذْ قُلْتُمْ يٰمُوْسٰى لَنْ نَّصْبِرَ عَلٰى طَعَامٍ وَّاحِدٍ فَادْعُ لَنَا رَبَّكَ يُخْرِجْ لَنَا مِمَّا تُنْۢبِتُ الْاَرْضُ مِنْۢ بَقْلِهَا وَقِثَّاۤىِٕهَا وَفُوْمِهَا وَعَدَسِهَا وَبَصَلِهَا ۗ قَالَ اَتَسْتَبْدِلُوْنَ الَّذِيْ هُوَ اَدْنٰى بِالَّذِيْ هُوَ خَيْرٌ ۗ اِهْبِطُوْا مِصْرًا فَاِنَّ لَكُمْ مَّا سَاَلْتُمْ ۗ وَضُرِبَتْ عَلَيْهِمُ الذِّلَّةُ وَالْمَسْكَنَةُ وَبَاۤءُوْ بِغَضَبٍ مِّنَ اللّٰهِ ۗ ذٰلِكَ بِاَنَّهُمْ كَانُوْا يَكْفُرُوْنَ بِاٰيٰتِ اللّٰهِ وَيَقْتُلُوْنَ النَّبِيّٖنَ بِغَيْرِ الْحَقِّ ۗ ذٰلِكَ بِمَا عَصَوْا وَّكَانُوْا يَعْتَدُوْنَ ࣖ

wa iż qultum yā mūsā lan naṣbira ‘alā ṭa‘āmiw wāḥidin fad‘u lanā rabbaka yukhrij lanā mimmā tumbitul-arḍu mim baqlihā wa qiṡṡā'ihā wa fūmihā wa ‘adasihā wa baṣalihā, qāla atastabdilūnal-lażī huwa adnā bil-lażī huwa khair(un), ihbiṭū miṣran fa inna lakum mā sa'altum, wa ḍuribat ‘alaihimuż-żillatu wal-maskanatu wa bā'ū bigaḍabim minallāh(i), żālika bi'annahum kānū yakfurūna bi'āyātillāhi wa yaqtulūnan- nabiyyīna bi gairil-ḥaqq(i), żālika bimā ‘aṣaw wa kānū ya‘tadūn(a).

Мүн (һанагты) таанар: «Моисей! Бидэ ганса нэгэ эдеэ хоол эдижэ шадахагүйбди, тиимэһээ газар дэлхэй дээрэ ургадаг эдеэ хоол: ургамал, огторгой, сарса, ясли, сонгино үгэхэ тухай Дээдын Эзэнһээ гуйгты» гэжэ хэлэһыетнай. Тэрэ (Моисей) хэлэбэ: «Һайн юумэнэй орондо муу юумэ гуйдаг һаа, хото ошожо, гуйһанаа заатагүй абахаш». Тиигээд тэдэ ичижэрхиһэн, үгытэй болоһон, тиигээд тэдэ (дахин) Аллахай уур сухал абаһан. Тэдэнэр Аллахай тэмдэгүүдые арсажа, лүндэншэдые эрхэгүйгөөр алаһан ушарһаа тиимэ болоо. Тэдэнэр дуулгабаригүй, гэмтэ ябадал гаргаһанһаа боложо тиигэбэ.

اِنَّ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَالَّذِيْنَ هَادُوْا وَالنَّصٰرٰى وَالصَّابِــِٕيْنَ مَنْ اٰمَنَ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِ وَعَمِلَ صَالِحًا فَلَهُمْ اَجْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْۚ وَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُوْنَ

innal-lażīna āmanū wal-lażīna hādū wan-naṣārā waṣ-ṣābi'īna man āmana billāhi wal- yaumil-ākhiri wa ‘amila ṣāliḥan fa lahum ajruhum ‘inda rabbihim, wa lā khaufun ‘alaihim wa lā hum yaḥzanūn(a).

Үнэхөөрөөшье, этигэһэн хүнүүд, еврейнүүд, христианууд ба сабеянууд, хэншье (тэдэнэй дундаһаа) Аллахта ба Һүүлшын үдэртэ этигэжэ, һайн үйлэ хэрэгүүдые бүтээжэ байбал, тэдэ Дээдын Эзэнэй шагналда хүртэхэ, тэдэнһээ айха юумэн үгы, тэдэ гашуудахагүй.

وَاِذْ اَخَذْنَا مِيْثَاقَكُمْ وَرَفَعْنَا فَوْقَكُمُ الطُّوْرَۗ خُذُوْا مَآ اٰتَيْنٰكُمْ بِقُوَّةٍ وَّاذْكُرُوْا مَا فِيْهِ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُوْنَ

wa iż akhażnā mīṡāqakum wa rafa‘nā fauqakumuṭ-ṭūr(a), khużū mā ātainākum biquwwatiw ważkurū mā fīhi la‘allakum tattaqūn(a).

Танай найдуулга абажа, танай дээгүүр Синай уулые (Синай) үргэхэдөө: "Бидэ шамда үгэһэн юумые бата бэхеэр баряад, тэрээн соохи юумые һанажа бай, тиигэбэл ши һүзэгтэй болохош" гэжэ хэлээбди.

ثُمَّ تَوَلَّيْتُمْ مِّنْۢ بَعْدِ ذٰلِكَ فَلَوْلَا فَضْلُ اللّٰهِ عَلَيْكُمْ وَرَحْمَتُهٗ لَكُنْتُمْ مِّنَ الْخٰسِرِيْنَ

Ṡumma tawallaitum mim ba‘di żālika falau lā faḍlullāhi ‘alaikum wa raḥmatuhū lakuntum minal-khāsirīn(a).

Тиигээд тэрэнэй һүүлдэ ши һөөргөө эрьебэш. Тиимэһээ хэрбээ Аллахай үршөөл хайра, тэрэнэй шамда үршөөл хайра үгы байгаа һаань, ши заатагүй алдаһан хүнүүдэй нэгэн болохо байгааш.

وَلَقَدْ عَلِمْتُمُ الَّذِيْنَ اعْتَدَوْا مِنْكُمْ فِى السَّبْتِ فَقُلْنَا لَهُمْ كُوْنُوْا قِرَدَةً خٰسِـِٕيْنَ

wa laqad ‘alimtumul-lażīna‘tadau minkum fis-sabti faqulnā lahum kūnū qiradatan khāsi'īn(a).

Үнэхөөрөөшье, таанар субботын үдэр нүгэл шэбэл хэһэн хүнүүдые мэдэдэг байгаат, тиимэһээ бидэ тэдэндэ: "Хүлисэлтэй сармагшан байгты!" гэжэ хэлээбди.

فَجَعَلْنٰهَا نَكَالًا لِّمَا بَيْنَ يَدَيْهَا وَمَا خَلْفَهَا وَمَوْعِظَةً لِّلْمُتَّقِيْنَ

faja‘alnāhā nakālal limā baina yadaihā wa mā khalfahā wa mau‘iẓatal lil-muttaqīn(a).

Тиимэһээ бидэ тэрэ үеын хүнүүдтэ ба һүүлдэ ерэһэн зондо һэргылэмжэ, һүзэгтэй зондо һургаал болгообди.

وَاِذْ قَالَ مُوْسٰى لِقَوْمِهٖٓ اِنَّ اللّٰهَ يَأْمُرُكُمْ اَنْ تَذْبَحُوْا بَقَرَةً ۗ قَالُوْٓا اَتَتَّخِذُنَا هُزُوًا ۗ قَالَ اَعُوْذُ بِاللّٰهِ اَنْ اَكُوْنَ مِنَ الْجٰهِلِيْنَ

wa iż qāla mūsā liqaumihī innallāha ya'murukum an tażbaḥū baqarah(tan), qālū atattakhiżunā huzuwā(n), qāla a‘ūżu billāhi an akūna minal-jāhilīn(a).

Мүн (һанагты) Муса өөрынгөө арад зондо: "Аллах таанадта үхэр алахыетнай захирна" гэжэ хэлэхэдэнь. Тэдэнэр: «Ши маанадые шоглохоёо байна гүш?» Тэрэ (Моисей) харюусаба: "Би мунхаг хүнүүдэй тоодо орохогүйн тула Аллахһаа хоргодохые бэдэрнэб."

قَالُوا ادْعُ لَنَا رَبَّكَ يُبَيِّنْ لَّنَا مَا هِيَ ۗ قَالَ اِنَّهٗ يَقُوْلُ اِنَّهَا بَقَرَةٌ لَّا فَارِضٌ وَّلَا بِكْرٌۗ عَوَانٌۢ بَيْنَ ذٰلِكَ ۗ فَافْعَلُوْا مَا تُؤْمَرُوْنَ

qālud‘u lanā rabbaka yubayyil lanā mā hiy(a), qāla innahū yaqūlu innahā baqaratul lā fāriḍuw wa lā bikr(un), ‘awānum baina żālik(a), faf‘alū mā tu'marūn(a).

Тэдэнь: "Эзэнһээ тэрэ (эхэ үхэр) тухай ойлгуулхыемнай гуй", - гэбэ. Тэрэ (Моисей) харюусаба: "Тэрэ (Аллах) үхэр хүгшэншье бэшэ, залуушье бэшэ, (гэхэдэ) хоорондонь байна гэжэ хэлээ. Тиимэһээ таанадта захирагдаһан юумэеэ хэгты."

قَالُوا ادْعُ لَنَا رَبَّكَ يُبَيِّنْ لَّنَا مَا لَوْنُهَا ۗ قَالَ اِنَّهٗ يَقُوْلُ اِنَّهَا بَقَرَةٌ صَفْرَاۤءُ فَاقِعٌ لَّوْنُهَا تَسُرُّ النّٰظِرِيْنَ

qālud‘u lanā rabbaka yubayyil lanā mā launuhā, qāla innahū yaqūlu innahā baqaratun ṣafrā'u fāqi‘ul launuhā tasurrun-nāẓirīn(a).

Тэдэнэр хэлэбэ: "Эзэнһээ тэрэнэй үнгэ ямар бэ гэжэ ойлгуулхыень гуй." Тэрэ (Моисей) харюусаба: "Тэрэ (Аллах) хэлээ, (үхэр) гээшэ хара шара үнгэтэй эмэ үхэр, энэнь хараһан хүнүүдтэ һайшаагдадаг."

قَالُوا ادْعُ لَنَا رَبَّكَ يُبَيِّنْ لَّنَا مَا هِيَۙ اِنَّ الْبَقَرَ تَشٰبَهَ عَلَيْنَاۗ وَاِنَّآ اِنْ شَاۤءَ اللّٰهُ لَمُهْتَدُوْنَ

qālud‘u lanā rabbaka yubayyil lanā mā hiy(a), innal-baqara tasyābaha ‘alainā, wa innā in syā'allāhu lamuhtadūn(a).

Тэдэнэр хэлэбэ: "Эзэнһээ тэрэ (эмэ үхэр) тухай ойлгуулхыемнай гуй. (Юундэб гэхэдэ) үнэхөөрөөшье үхэр маанадта үшөөл ойлгосогүй, тиигээд Аллахай хүсөө һаа, бидэ заатагүй заабари абахабди."

قَالَ اِنَّهٗ يَقُوْلُ اِنَّهَا بَقَرَةٌ لَّا ذَلُوْلٌ تُثِيْرُ الْاَرْضَ وَلَا تَسْقِى الْحَرْثَۚ مُسَلَّمَةٌ لَّاشِيَةَ فِيْهَا ۗ قَالُوا الْـٰٔنَ جِئْتَ بِالْحَقِّ فَذَبَحُوْهَا وَمَا كَادُوْا يَفْعَلُوْنَ ࣖ

qāla innahū yaqūlu innahā baqaratul lā żalūlun tuṡīrul-arḍa wa lā tasqil-ḥarṡ(a), musallamatul lā syiyata fīhā, qālul-'āna ji'ta bil-ḥaqqi fażabaḥūhā wa mā kādū yaf‘alūn(a).

Тэрэ (Моисей) харюусаба: "Тэрэ (Аллах) хэлээ, (үхэр) хадаа газар хахалхада хэрэглэгдээгүй, таряалан уһалхада хэрэглэгдээгүй, элүүр энхэ, толбогүй эмэ үхэр юм." Тэдэнэр хэлэбэ: "Мүнөө таанар үнэн зүбые (юумэнүүдые) тайлбарилжа үгэгты." Тиигээд тэдэ тэрэниие алаад, бараг лэ (захиралта) бэелүүлээ.

وَاِذْ قَتَلْتُمْ نَفْسًا فَادّٰرَءْتُمْ فِيْهَا ۗ وَاللّٰهُ مُخْرِجٌ مَّا كُنْتُمْ تَكْتُمُوْنَ ۚ

wa iż qultum nafsan faddāra'tum fīhā, wallāhu mukhrijum mā kuntum taktumūn(a).

Тиигээд (һанана) хэн нэгэниие алахадаа, тэрээн тухай зэмэлхэ хэрэгтэй. Харин юу нюуһанаа Аллах элирүүлнэ.

فَقُلْنَا اضْرِبُوْهُ بِبَعْضِهَاۗ كَذٰلِكَ يُحْيِ اللّٰهُ الْمَوْتٰى وَيُرِيْكُمْ اٰيٰتِهٖ لَعَلَّكُمْ تَعْقِلُوْنَ

faqulnaḍribūhu biba‘ḍihā, każālika yuḥyillāhul-mautā wa yurīkum āyātihī la‘allakum ta‘qilūn(a).

Тиихэдэнь бидэ хэлээбди: "Үхэрэй хубиар (үхэһэн хүниие) сохи!" Тиигэжэ Аллах үхэһэн хүнүүдтэ амидарал үгэнэ, тиигээд Тэрэ шамда (өөрынгөө хүсэнэй) тэмдэгүүдые харуулна, тиигэбэл ши ойлгохош.

ثُمَّ قَسَتْ قُلُوْبُكُمْ مِّنْۢ بَعْدِ ذٰلِكَ فَهِيَ كَالْحِجَارَةِ اَوْ اَشَدُّ قَسْوَةً ۗ وَاِنَّ مِنَ الْحِجَارَةِ لَمَا يَتَفَجَّرُ مِنْهُ الْاَنْهٰرُ ۗ وَاِنَّ مِنْهَا لَمَا يَشَّقَّقُ فَيَخْرُجُ مِنْهُ الْمَاۤءُ ۗوَاِنَّ مِنْهَا لَمَا يَهْبِطُ مِنْ خَشْيَةِ اللّٰهِ ۗوَمَا اللّٰهُ بِغَافِلٍ عَمَّا تَعْمَلُوْنَ

Ṡumma qasat qulūbukum mim ba‘di żālika fahiya kal-ḥijārati au asyaddu qaswah(tan), wa inna minal-ḥijārati lamā yatafajjaru minhul-anhār(u), wa inna minhā lamā yasysyaqqaqu fayakhruju minhul-mā'(u), wa inna minhā lamā yahbiṭu min khasy-yatillāh(i), wa mallāhu bigāfilin ‘ammā ta‘malūn(a).

Тиигээд тэрэнэй һүүлдэ шинии зүрхэн хатуу болоо, тиимэһээ (шинии зүрхэн) шулуун шэнги болоо, бүришье хатуу болоо. Үнэхөөрөөшье, эдэ шулуунуудһаа гол мүрэнүүд (уһан) урдажа байха ёһотой. Мүн тиихэдэ таһаржа, булагууд гаража байдаг. Мүн Аллахһаа айжа доошоо гулдирдаг бусад хүнүүд бии. Танай хэжэ байһан юумые Аллах мэдэхэгүй бэшэ.

۞ اَفَتَطْمَعُوْنَ اَنْ يُّؤْمِنُوْا لَكُمْ وَقَدْ كَانَ فَرِيْقٌ مِّنْهُمْ يَسْمَعُوْنَ كَلَامَ اللّٰهِ ثُمَّ يُحَرِّفُوْنَهٗ مِنْۢ بَعْدِ مَا عَقَلُوْهُ وَهُمْ يَعْلَمُوْنَ

afa taṭma‘ūna ay yu'minū lakum wa qad kāna farīqum minhum yasma‘ūna kalāmallāhi ṡumma yuḥarrifūnahū mim ba‘di mā ‘aqalūhu wa hum ya‘lamūn(a).

Тиимэһээ таанар (мусульманшууд) тэдэнэй нэгэ бүлэг Аллахай үгэ дуулаад, ойлгоһонойнгоо һүүлдэ, мэдэжэ байхадаа, таанадта этигэхэ гэжэ үнэхөөрөө найдана гүт?

وَاِذَا لَقُوا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا قَالُوْٓا اٰمَنَّاۚ وَاِذَا خَلَا بَعْضُهُمْ اِلٰى بَعْضٍ قَالُوْٓا اَتُحَدِّثُوْنَهُمْ بِمَا فَتَحَ اللّٰهُ عَلَيْكُمْ لِيُحَاۤجُّوْكُمْ بِهٖ عِنْدَ رَبِّكُمْ ۗ اَفَلَا تَعْقِلُوْنَ

wa iżā laqul-lażīna āmanū qālū āmannā, wa iżā khalā ba‘ḍuhum ilā ba‘ḍin qālū atuḥaddiṡūnahum bimā fataḥallāhu ‘alaikum liyuḥājjūkum bihī ‘inda rabbikum, afalā ta‘qilūn(a).

Тиихэдэ һүзэглэгшэдтэй уулзахадаа: «Бидэ этигэнэбди» гэлсэдэг. Харин тэдэ һүзэглэгшэдтээ бусахадаа: "Таанадтай Дээдын Эзэнэй урда арсалдахын тула Аллахай таанадта тодорхойлһон юумые тэдэндэ дуулгаха гүт? Та ойлгоногүй гүт?"

اَوَلَا يَعْلَمُوْنَ اَنَّ اللّٰهَ يَعْلَمُ مَا يُسِرُّوْنَ وَمَا يُعْلِنُوْنَ

awalā ya‘lamūna annallāha ya‘lamu mā yusirrūna wa mā yu‘linūn(a).

Тэдэнэр юу нюудаг, юу элирүүлдэгые Аллах мэдэдэг гэжэ мэдэнэгүй гү?

وَمِنْهُمْ اُمِّيُّوْنَ لَا يَعْلَمُوْنَ الْكِتٰبَ اِلَّآ اَمَانِيَّ وَاِنْ هُمْ اِلَّا يَظُنُّوْنَ

wa minhum umiyyūna lā ya‘lamūnal-kitāba illā amāniyya wa in hum illā yaẓunnūn(a).

Тэдэнэй дунда үзэг бэшэггүйшүүл бии, тэдэнэр Номые (Тора) ойлгодоггүй, гансал хүсэл һанаа бодолнуудые ойлгодог, гансал таамагладаг.

فَوَيْلٌ لِّلَّذِيْنَ يَكْتُبُوْنَ الْكِتٰبَ بِاَيْدِيْهِمْ ثُمَّ يَقُوْلُوْنَ هٰذَا مِنْ عِنْدِ اللّٰهِ لِيَشْتَرُوْا بِهٖ ثَمَنًا قَلِيْلًا ۗفَوَيْلٌ لَّهُمْ مِّمَّا كَتَبَتْ اَيْدِيْهِمْ وَوَيْلٌ لَّهُمْ مِّمَّا يَكْسِبُوْنَ

fawailul lil-lażīna yaktubūnal-kitāba bi'aidīhim ṡumma yaqūlūna hāżā min ‘indillāhi liyasytarū bihī ṡamanan qalīlā(n), fawailul lahum mimmā katabat aidīhim wa wailul lahum mimmā yaksibūn(a).

Тиимэһээ өөрынгөө гараар ном бэшэжэ, һүүлдэнь "энэнь Аллахһаа" (энэнь) хямдаар худалдахын тулада хэлэһэн хүнүүдтэ гашуудал. Тиимэһээ тэдэнэй гараар бэшэһэн юумэнүүдһээ боложо тэдэ гашуудал үзэхэ, хэһэн хэрэгүүдэйнь түлөө тэдэ гашуудал үзэхэ.

وَقَالُوْا لَنْ تَمَسَّنَا النَّارُ اِلَّآ اَيَّامًا مَّعْدُوْدَةً ۗ قُلْ اَتَّخَذْتُمْ عِنْدَ اللّٰهِ عَهْدًا فَلَنْ يُّخْلِفَ اللّٰهُ عَهْدَهٗٓ اَمْ تَقُوْلُوْنَ عَلَى اللّٰهِ مَا لَا تَعْلَمُوْنَ

wa qālū lan tamassanan-nāru illā ayyāmam ma‘dūdah (tan), qul attakhażtum ‘indallāhi ‘ahdan falay yukhlifallāhu ‘ahdahū am taqūlūna ‘alallāhi mā lā ta‘lamūn(a).

Тиихэдэнь тэдэ: «Хэдэн хоногһоо бэшэ тама бидэндэ хүрэхэгүй», – гэбэ. Хэлыт: "Та Аллахһаа найдуулга абаа гүт, тиигэбэл Аллах найдуулгаяа эбдэхэгүй гү, али Аллах тухай мэдэхэгүй юумэеэ хэлэнэ гүт?"

بَلٰى مَنْ كَسَبَ سَيِّئَةً وَّاَحَاطَتْ بِهٖ خَطِيْۤـَٔتُهٗ فَاُولٰۤىِٕكَ اَصْحٰبُ النَّارِ ۚ هُمْ فِيْهَا خٰلِدُوْنَ

balā man kasaba sayyi'ataw wa aḥāṭat bihī khaṭī'atuhū fa ulā'ika aṣḥābun-nār(i), hum fīhā khālidūn(a).

Тиимэ бэшэ! Хэн муу юумэ хэжэ, нүгэлнүүдынь тэрэниие шэнгээбэб, тиихэдэнь тэдэ тамын ажаһуугшад болоно. Тэдэ тэрээн соо үлэнэ.

وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ اُولٰۤىِٕكَ اَصْحٰبُ الْجَنَّةِ ۚ هُمْ فِيْهَا خٰلِدُوْنَ ࣖ

wal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti ulā'ika aṣḥābul-jannah(ti), hum fīhā khālidūn(a).

Тиихэдэ этигэжэ, буян үйлэдэжэ байһан хүнүүд тэнгэриин ажаһуугшад мүн. Тэдэ тэрээн соо үлэнэ.

وَاِذْ اَخَذْنَا مِيْثَاقَ بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ لَا تَعْبُدُوْنَ اِلَّا اللّٰهَ وَبِالْوَالِدَيْنِ اِحْسَانًا وَّذِى الْقُرْبٰى وَالْيَتٰمٰى وَالْمَسٰكِيْنِ وَقُوْلُوْا لِلنَّاسِ حُسْنًا وَّاَقِيْمُوا الصَّلٰوةَ وَاٰتُوا الزَّكٰوةَۗ ثُمَّ تَوَلَّيْتُمْ اِلَّا قَلِيْلًا مِّنْكُمْ وَاَنْتُمْ مُّعْرِضُوْنَ

wa iż akhażnā mīṡāqa banī isrā'īla lā ta‘budūna illallāha wa bil-wālidaini iḥsānaw wa żil-qurbā wal-yatāmā wal-masākīni wa qūlū lin-nāsi ḥusnaw wa aqīmuṣ-ṣalāta wa ātuz-zakāh(ta), ṡumma tawallaitum illā qalīlam minkum wa antum mu‘riḍūn(a).

Израилиин үхибүүдһээ "Аллахһаа ондоо бү мүргэгты, эхэ эсэгэдээ, түрэл гаралдаа, үншэн хүүгэдтэ, үгытэйшүүлдэ һайн байгты. Хүн зондо һайн үгэ хэлэжэ, зальбарал хэжэ, закат түлэжэ байгты" гэһэн найдуулга абаһанаа һанагты. Теэд тиихэдэнь таанар өөрынгөө багахан хубиһаа бусадһаа һөөргөө эрьежэ (үгы болобот), тиигээд таанар (үшөөл) эсэргүүсэгшэд байгаат.

وَاِذْ اَخَذْنَا مِيْثَاقَكُمْ لَا تَسْفِكُوْنَ دِمَاۤءَكُمْ وَلَا تُخْرِجُوْنَ اَنْفُسَكُمْ مِّنْ دِيَارِكُمْ ۖ ثُمَّ اَقْرَرْتُمْ وَاَنْتُمْ تَشْهَدُوْنَ

wa iż akhażnā mīṡāqakum lā tasfikūna dimā'akum wa lā tukhrijūna anfusakum min diyārikum ṡumma aqrartum wa antum tasyhadūn(a).

Мүн (һанагты) бидэ танай хэлсээ баталхадаа: "Шуһаяа бү адхагты (хэнииешье алагты), өөрыгөө (нютаг зоноо) гэрһээ бү гаргагты" гэжэ хэлээ һэмди. Тиихэдэнь таанар тангариглаад, гэршэлээ һэнта.

ثُمَّ اَنْتُمْ هٰٓؤُلَاۤءِ تَقْتُلُوْنَ اَنْفُسَكُمْ وَتُخْرِجُوْنَ فَرِيْقًا مِّنْكُمْ مِّنْ دِيَارِهِمْۖ تَظٰهَرُوْنَ عَلَيْهِمْ بِالْاِثْمِ وَالْعُدْوَانِۗ وَاِنْ يَّأْتُوْكُمْ اُسٰرٰى تُفٰدُوْهُمْ وَهُوَ مُحَرَّمٌ عَلَيْكُمْ اِخْرَاجُهُمْ ۗ اَفَتُؤْمِنُوْنَ بِبَعْضِ الْكِتٰبِ وَتَكْفُرُوْنَ بِبَعْضٍۚ فَمَا جَزَاۤءُ مَنْ يَّفْعَلُ ذٰلِكَ مِنْكُمْ اِلَّا خِزْيٌ فِى الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا ۚوَيَوْمَ الْقِيٰمَةِ يُرَدُّوْنَ اِلٰٓى اَشَدِّ الْعَذَابِۗ وَمَا اللّٰهُ بِغَافِلٍ عَمَّا تَعْمَلُوْنَ

Ṡumma antum hā'ulā'i taqtulūna anfusakum wa tukhrijūna farīqam minkum min diyārihim taẓāharūna ‘alaihim bil-iṡmi wal-‘udwān(i), wa iy ya'tūkum usārā tufādūhum wa huwa muḥarramun ‘alaikum ikhrājuhum, afa tu'minūna biba‘ḍil-kitābi wa takfurūna bi ba‘ḍ(in), famā jazā'u may yaf‘alu żālika minkum illā khizyun fil-ḥayātid-dun-yā, wa yaumal-qiyāmati yuraddūna ilā asyaddil-‘ażāb(i), wa mallāhu bigāfilin ‘ammā ta‘malūn(a).

Тиигээд таанар (Израилиин үхибүүд) өөһэдыгөө (бэе бэеэ) алаад, нэгэ бүлэгөө гэрһээнь гаргаа һэнта. Таанад муу муухайгаар, дайсагналаар бэе бэедээ туһалдаг байгаат. Хэрбээ тэдэ шамда олзологдожо ерээ һаань, тэдэниие гаргаха хорюултайшье һаа, таанар тэдэниие сүлөөлдэг байгаат. Та Номой (Тора) хэһэгтэ этигэжэ, зарим хэһэгтэ этигэнэгүй гүт? Тиихэдээ таанадай дундаһаа тиимэ юумэ хэһэн хүнүүдтэ энэ дэлхэйн амидаралда ичижэрхихэһээ бэшэ харюу (зохистой) байхагүй, тиигээд Амидыралгын үдэр тэдэ эгээл хатуу хэһээлтэдэ бусаагдаха. Танай хэжэ байһан юумые Аллах мэдэхэгүй бэшэ.

اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ اشْتَرَوُا الْحَيٰوةَ الدُّنْيَا بِالْاٰخِرَةِ ۖ فَلَا يُخَفَّفُ عَنْهُمُ الْعَذَابُ وَلَا هُمْ يُنْصَرُوْنَ ࣖ

ulā'ikal-lażīnasytarawul-ḥayātad-dun-yā bil-ākhirah(ti), falā yukhaffafu ‘anhumul-‘ażābu wa lā hum yunṣarūn(a).

Эдэ хадаа энэ дэлхэйн амидаралые хойто наһаар худалдажа абаһан хүнүүд юм. Тиихэдэнь тэдэнэй хэһээлтэ хүнгэн болохогүй, тэдэндэ туһа хүргэхэгүй.

وَلَقَدْ اٰتَيْنَا مُوْسَى الْكِتٰبَ وَقَفَّيْنَا مِنْۢ بَعْدِهٖ بِالرُّسُلِ ۖ وَاٰتَيْنَا عِيْسَى ابْنَ مَرْيَمَ الْبَيِّنٰتِ وَاَيَّدْنٰهُ بِرُوْحِ الْقُدُسِۗ اَفَكُلَّمَا جَاۤءَكُمْ رَسُوْلٌۢ بِمَا لَا تَهْوٰىٓ اَنْفُسُكُمُ اسْتَكْبَرْتُمْ ۚ فَفَرِيْقًا كَذَّبْتُمْ وَفَرِيْقًا تَقْتُلُوْنَ

wa laqad ātainā mūsal-kitāba wa qaffainā mim ba‘dihī bir-rusul(i), wa ātainā ‘īsabna maryamal-bayyināti wa ayyadnāhu birūḥil-qudus(i), afakullamā jā'akum rasūlum bimā lā tahwā anfusukumustakbartum, fafarīqan każżabtum wa farīqan taqtulūn(a).

Үнэхөөрөөшье, бидэ Моисейдэ Ном (Тора) үгөөбди, элшэнэртэй хамта тэрэнэй хойноһоо дахажа, Мариягай хүбүүн Иисуста үнэн зүбэй гэршэлгэ үгөөбди, Нангин Һүлдөөр (Жибрил) тэрэниие бэхижүүлээбди. Юундэ таанадта элшэн ерэхэ бүри таанадта хэрэггүй юумые (хэшээл) ерэжэ, тэрээн тухайгаа омогорхожо, заримыень худалаар хэлэжэ, заримые аладаг гээшэбта?

وَقَالُوْا قُلُوْبُنَا غُلْفٌ ۗ بَلْ لَّعَنَهُمُ اللّٰهُ بِكُفْرِهِمْ فَقَلِيْلًا مَّا يُؤْمِنُوْنَ

wa qālū qulūbunā gulf(un), bal la‘anahumullāhu bikufrihim faqalīlam mā yu'minūn(a).

Тиихэдэнь тэдэ: «Манай зүрхэн хаагдаһан байна», - гэбэ. Үгы! Тэдэнэй дуулгабаригүй байһанайнь түлөө Аллах тэдэниие харааһан, зүгөөр тэдэнэй үсөөхэниинь этигэдэг.

وَلَمَّا جَاۤءَهُمْ كِتٰبٌ مِّنْ عِنْدِ اللّٰهِ مُصَدِّقٌ لِّمَا مَعَهُمْۙ وَكَانُوْا مِنْ قَبْلُ يَسْتَفْتِحُوْنَ عَلَى الَّذِيْنَ كَفَرُوْاۚ فَلَمَّا جَاۤءَهُمْ مَّا عَرَفُوْا كَفَرُوْا بِهٖ ۖ فَلَعْنَةُ اللّٰهِ عَلَى الْكٰفِرِيْنَ

wa lammā jā'akum kitābum min ‘indillāhi muṣaddiqul limā ma‘ahum, wa kānū min qablu yastaftiḥūna ‘alal-lażīna kafarū, falammā jā'ahum mā ‘arafū kafarū bih(ī), fala‘natullāhi ‘alal-kāfirīn(a).

Тэдэнэй юумэ баталһан Аллахһаа Ном (Аль-Коран) ерэһэнэй һүүлдэ, урид тэдэ һүзэггүйшүүлые илаха тухай гуйһан байгаа, харин тэдэнэй мэдэһэн юумэн тэдэндэ ерэхэдэнь, тэдэ арсаһан байна. Тиимэһээ һүзэггүй хүнүүдтэ Аллахай хараал ороно.

بِئْسَمَا اشْتَرَوْا بِهٖٓ اَنْفُسَهُمْ اَنْ يَّكْفُرُوْا بِمَآ اَنْزَلَ اللّٰهُ بَغْيًا اَنْ يُّنَزِّلَ اللّٰهُ مِنْ فَضْلِهٖ عَلٰى مَنْ يَّشَاۤءُ مِنْ عِبَادِهٖ ۚ فَبَاۤءُوْ بِغَضَبٍ عَلٰى غَضَبٍۗ وَلِلْكٰفِرِيْنَ عَذَابٌ مُّهِيْنٌ

bi'samasytarau bihī anfusahum ay yakfurū bimā anzalallāhu bagyan ay yunazzilallāhu min faḍlihī ‘alā may yasyā'u min ‘ibādih(ī), fabā'ū bigaḍabin ‘alā gaḍab(in), wa lil-kāfirīna ‘ażābum muhīn(un).

Аллахай элирүүлһэн юумые арсажа, өөһэдыгөө худалдахань тэдэндэ ехэ муу (үйлэ хэрэг), юундэб гэхэдэ тэдэ Аллах өөрынгөө зарасанарһаа өөрынгөө үршөөлые хэндэ эльгээнэ гэжэ атаархадаг. Тиимэһээ тэдэ уур сухал хойно уур сухалаа тэсэбэ. Этигэлгүй хүнүүдтэ доромжолхо хэһээлтэ үгтэхэ.

وَاِذَا قِيْلَ لَهُمْ اٰمِنُوْا بِمَآ اَنْزَلَ اللّٰهُ قَالُوْا نُؤْمِنُ بِمَآ اُنْزِلَ عَلَيْنَا وَيَكْفُرُوْنَ بِمَا وَرَاۤءَهٗ وَهُوَ الْحَقُّ مُصَدِّقًا لِّمَا مَعَهُمْ ۗ قُلْ فَلِمَ تَقْتُلُوْنَ اَنْۢبِيَاۤءَ اللّٰهِ مِنْ قَبْلُ اِنْ كُنْتُمْ مُّؤْمِنِيْنَ

wa iżā qīla lahum āminū bimā anzalallāhu qālū nu'minu bimā unzila ‘alainā wa yakfurūna bimā warā'ah(ū), wa huwal-ḥaqqu muṣaddiqal limā ma‘ahum, qul falima taqtulūna ambiyā'allāhi min qablu in kuntum mu'minīn(a).

Тиигээд тэдэндэ: "Аллахын (Коран) харуулһан юумэндэ этигэгты" гэжэ хэлэхэдэнь, тэдэ: "Бидэ өөртөө үгтэһэн юумэндэ этигэнэбди" гэжэ харюусадаг. Тэдэнэй хойноһоо ерэхэ юумые арсадаг, тиигэбэшье (Коран) тэдэндэ байһан юумые зүбшөөдэг үнэн юм. (Мухаммед) хэлэ: "Хэрбээ таанар һүзэгтэй байгаа һаа, юундэ урдань Аллахай лүндэншэдые алаабта?"

۞ وَلَقَدْ جَاۤءَكُمْ مُّوْسٰى بِالْبَيِّنٰتِ ثُمَّ اتَّخَذْتُمُ الْعِجْلَ مِنْۢ بَعْدِهٖ وَاَنْتُمْ ظٰلِمُوْنَ

wa laqad jā'akum mūsā bil-bayyināti ṡummattakhażtumul-‘ijla mim ba‘dihī wa antum ẓālimūn(a).

Үнэхөөрөөшье, Моисей таанадта үнэн зүбэй гэршэлгэнүүдые абаад ерээ, тиигээд таанар тэрэнэй (ябаһанай) һүүлдэ тугалай (дүрсые) үргэл болгон абаһан байгаат, тиигээд таанар буруу үйлэдэгшэд болоһон байнат.

وَاِذْ اَخَذْنَا مِيْثَاقَكُمْ وَرَفَعْنَا فَوْقَكُمُ الطُّوْرَۗ خُذُوْا مَآ اٰتَيْنٰكُمْ بِقُوَّةٍ وَّاسْمَعُوْا ۗ قَالُوْا سَمِعْنَا وَعَصَيْنَا وَاُشْرِبُوْا فِيْ قُلُوْبِهِمُ الْعِجْلَ بِكُفْرِهِمْ ۗ قُلْ بِئْسَمَا يَأْمُرُكُمْ بِهٖٓ اِيْمَانُكُمْ اِنْ كُنْتُمْ مُّؤْمِنِيْنَ

wa iż akhażnā mīṡāqakum wa rafa‘nā fauqakumuṭ-ṭūr(a), khużū mā ātainākum biquwwatiw wasma‘ū, qālū sami‘nā wa ‘aṣainā, wa usyribū fī qulūbihimul-‘ijla bikufrihim, qul bi'samā ya'murukum bihī īmānukum in kuntum mu'minīn(a).

Танай найдуулга абажа, таанадһаа дээшэ уулые (Синаи) үргэхэдөө (һанагты: "Бидэ шамда үгэһэн юумэеэ бата бэхеэр баряад, шагна!" Тэдэнь: «Бидэ шагнаабди, теэд дуулаагүйбди», – гэжэ харюусаба. Тэдэнэй этигэхэгүй байһанһаа боложо, тугал тэдэнэй зүрхэ сэдьхэлдэ (хүшөөнүүдтэ шүтэхэ дуран) нэбтэрһэн байна. “Хэрбээ таанар һүзэгтэй һаа, этигэл һүзэгэйтнай юу хэхэеэ захирһаниинь тон муу!” гэжэ хэлэгты.

قُلْ اِنْ كَانَتْ لَكُمُ الدَّارُ الْاٰخِرَةُ عِنْدَ اللّٰهِ خَالِصَةً مِّنْ دُوْنِ النَّاسِ فَتَمَنَّوُا الْمَوْتَ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ

qul in kānat lakumud-dārul-ākhiratu ‘indallāhi khāliṣatam min dūnin-nāsi fatamannawul-mauta in kuntum ṣādiqīn(a).

(Мухаммед) хэлэ: "Хэрбээ хойто наһанай орон Аллахтай, тусхайтаар шамда, ондоо хүндэ бэшэ һаа, хэрбээ ши үнэн сэхэ хүн байгаа һаа, үхэл гуй."

وَلَنْ يَّتَمَنَّوْهُ اَبَدًاۢ بِمَا قَدَّمَتْ اَيْدِيْهِمْ ۗ وَاللّٰهُ عَلِيْمٌ ۢ بِالظّٰلِمِيْنَ

wa lay yatamannauhu abadam bima qaddamat aidīhim, wallāhu ‘alīmum biẓ-ẓālimīn(a).

Зүгѳѳр тэдэ ѳѳһэдынгѳѳ хэһэн нүгэлнүүдэй түлѳѳ тэрэ үхэлые огто хүсэхэгүй. Аллах буруу юумэ хэһэн хүнүүдые мэдэдэг.

وَلَتَجِدَنَّهُمْ اَحْرَصَ النَّاسِ عَلٰى حَيٰوةٍ ۛوَمِنَ الَّذِيْنَ اَشْرَكُوْا ۛيَوَدُّ اَحَدُهُمْ لَوْ يُعَمَّرُ اَلْفَ سَنَةٍۚ وَمَا هُوَ بِمُزَحْزِحِهٖ مِنَ الْعَذَابِ اَنْ يُّعَمَّرَۗ وَاللّٰهُ بَصِيْرٌۢ بِمَا يَعْمَلُوْنَ ࣖ

wa latajidannahum aḥraṣan-nāsi ‘alā ḥayāh(tin), wa minal-lażīna asyrakū, yawaddu aḥaduhum lau yu‘ammaru alfa sanah(tin), wa mā huwa bi muzaḥziḥihī minal-‘ażābi ay yu‘ammar(a), wallāhu baṣīrum bimā ya‘malūn(a).

Үнэхөөрөөшье, ши (Мухаммед) тэдэниие (еврейнүүдые), амидаралда (дэлхэйдэ) эгээл шунахай хүнүүдые, бүри мушрикһээ (үлүү шунахай) олохош. Тэдэнэй хүн бүхэн мянган жэлэй наһа үгтэхэеэ һанадаг, тиигэбэшье тэрэ ута наһан тэдэниие үхэлһөө аршалхагүй. Тэдэнэй хэжэ байһан юумэнүүдые Аллах бүхы юумые хаража байдаг.

قُلْ مَنْ كَانَ عَدُوًّا لِّجِبْرِيْلَ فَاِنَّهٗ نَزَّلَهٗ عَلٰى قَلْبِكَ بِاِذْنِ اللّٰهِ مُصَدِّقًا لِّمَا بَيْنَ يَدَيْهِ وَهُدًى وَّبُشْرٰى لِلْمُؤْمِنِيْنَ

qul man kāna ‘aduwwal lijibrīla fa'innahū nazzalahū ‘alā qalbika bi iżnillāhi muṣaddiqal limā baina yadaihi wa hudaw wa busyrā lil-mu'minīn(a).

(Мухаммед) хэлэ: "Хэншье Габриилэй дайсан болоо һаа, тэрэ хүн Аллахай зүбшөөлөөр танай зүрхэ сэдьхэлдэ (Коран) эльгээһэн, (номууд) урдань юун байгааб гэжэ баталһан, һүзэглэгшэдтэ заабари ба һайн мэдээсэл болоһон хүн гэжэ мэдэжэ байгты".

مَنْ كَانَ عَدُوًّا لِّلّٰهِ وَمَلٰۤىِٕكَتِهٖ وَرُسُلِهٖ وَجِبْرِيْلَ وَمِيْكٰىلَ فَاِنَّ اللّٰهَ عَدُوٌّ لِّلْكٰفِرِيْنَ

man kāna ‘aduwwal lillāhi wa malā'ikatihī wa rusulihī wa jibrīla wa mīkāla fa innallāha ‘aduwwul lil-kāfirīn(a).

Хэншье Аллахай, тэрэнэй эльгээмэлнүүдэй, тэрэнэй элшэнэрэй, Гавриилэй ба Михаилай дайсан һаа, үнэхөөрөө Аллах һүзэггүйшүүлэй дайсан болоно.

وَلَقَدْ اَنْزَلْنَآ اِلَيْكَ اٰيٰتٍۢ بَيِّنٰتٍۚ وَمَا يَكْفُرُ بِهَآ اِلَّا الْفٰسِقُوْنَ

wa laqad anzalnā ilaika āyātim bayyināt(in), wa mā yakfuru bihā illal-fāsiqūn(a).

Үнэхөөрөөшье, бидэ шамда (Мухаммедтэ) тодорхой шүлэгүүдые дэлгэрүүлээбди, муу муухай хүнүүдһээ бэшэ хэншье тэдэниие арсадаггүй.

اَوَكُلَّمَا عٰهَدُوْا عَهْدًا نَّبَذَهٗ فَرِيْقٌ مِّنْهُمْ ۗ بَلْ اَكْثَرُهُمْ لَا يُؤْمِنُوْنَ

awa kullamā ‘āhadū ‘ahdan nabażahū farīqum minhum, bal akṡaruhum lā yu'minūn(a).

Тиигээд юундэ тэдэнэй найдуулга үгэхэ бүхэндэнь, тэдэнэй нэгэ бүлэг найдуулгаяа эбдэдэг гээшэб? Гэхэ зуура, ехэнхинь этигэнэгүй.

وَلَمَّا جَاۤءَهُمْ رَسُوْلٌ مِّنْ عِنْدِ اللّٰهِ مُصَدِّقٌ لِّمَا مَعَهُمْ نَبَذَ فَرِيْقٌ مِّنَ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْكِتٰبَۙ كِتٰبَ اللّٰهِ وَرَاۤءَ ظُهُوْرِهِمْ كَاَنَّهُمْ لَا يَعْلَمُوْنَۖ

wa lammā jā'ahum rasūlum min ‘indillāhi muṣaddiqul limā ma‘ahum nabaża farīqum minal-lażīna ūtul-kitāb(a), kitāballāhi warā'a ẓuhūrihim ka'annahum lā ya‘lamūn(a).

Тэдэндэ Аллахай элшэн (Мухаммед) ерэһэнэй удаа тэдэндэ юу байһые баталһан, Ном (Тора) үгтэһэн зарим хүнүүд мэдэхэгүй мэтээр Аллахай номые нюрганайнгаа саана хаяһан байна.

وَاتَّبَعُوْا مَا تَتْلُوا الشَّيٰطِيْنُ عَلٰى مُلْكِ سُلَيْمٰنَ ۚ وَمَا كَفَرَ سُلَيْمٰنُ وَلٰكِنَّ الشَّيٰطِيْنَ كَفَرُوْا يُعَلِّمُوْنَ النَّاسَ السِّحْرَ وَمَآ اُنْزِلَ عَلَى الْمَلَكَيْنِ بِبَابِلَ هَارُوْتَ وَمَارُوْتَ ۗ وَمَا يُعَلِّمٰنِ مِنْ اَحَدٍ حَتّٰى يَقُوْلَآ اِنَّمَا نَحْنُ فِتْنَةٌ فَلَا تَكْفُرْ ۗ فَيَتَعَلَّمُوْنَ مِنْهُمَا مَا يُفَرِّقُوْنَ بِهٖ بَيْنَ الْمَرْءِ وَزَوْجِهٖ ۗ وَمَا هُمْ بِضَاۤرِّيْنَ بِهٖ مِنْ اَحَدٍ اِلَّا بِاِذْنِ اللّٰهِ ۗ وَيَتَعَلَّمُوْنَ مَا يَضُرُّهُمْ وَلَا يَنْفَعُهُمْ ۗ وَلَقَدْ عَلِمُوْا لَمَنِ اشْتَرٰىهُ مَا لَهٗ فِى الْاٰخِرَةِ مِنْ خَلَاقٍ ۗ وَلَبِئْسَ مَاشَرَوْا بِهٖٓ اَنْفُسَهُمْ ۗ لَوْ كَانُوْا يَعْلَمُوْنَ

wattaba‘ū mā tatlusy-syayāṭīnu ‘alā mulki sulaimān(a), wa mā kafara sulaimānu wa lākinnnasy-syayāṭīna kafarū yu‘allimūnan-nāsas siḥr(a), wa mā unzila ‘alal-malakaini bibābila hārūta wa mārūt(a), wa mā yu‘allimāni min aḥadin ḥattā yaqūlā innamā naḥnu fitnatun falā takfur, fayata‘allamūna minhumā mā yufarriqūna bihī bainal-mar'i wa zaujih(ī), wa mā hum biḍarrīna bihī min aḥadin illā bi'iżnillāh(i), wa yata‘allamūna mā yaḍurruhum wa lā yanfa‘uhum, wa laqad ‘alimū lamanisytarāhu mā lahū fil-ākhirati min khalāq(in), wa labi'sa mā syarau bihī anfusahum, lau kānū ya‘lamūn(a).

Тиигээд тэдэ Соломоной хааншалгын үедэ ада шүдхэрнүүдэй уншаһан юумэ дахажа ябаа. Соломон һүзэггүй хүн бэшэ, харин шүдхэрнүүд һүзэггүй байгаа, тэдэ хүнүүдтэ шэди заадаг байгаа, Вавилоной орон нютагта Харут ба Марут хоёр эльгээмэлнүүдтэ юу элирүүлэгдэһэн байгаа. "Үнэхөөрөөшье, бидэ гансал туршалга болонобди, тиимэһээ бү этигэгты" гэжэ хэлэхынгээ урда тээ тэдэнэй хэншье хэндэшье юумэ заагаагүйшье һаа. Тиимэһээ тэдэ хоёр (эльгээмэлнүүдһээ) нүхэрые һамганһаань юу илгажа болохоб гэжэ мэдэжэ абаа. Аллахай зүбшөөлгүйгөөр тэдэ шэдитэ хүсөөрөө хэндэшье хоро хүргэхэ аргагүй. Тэдэнэр өөһэдтөө хоро хүргэдэг, аша туһагүй юумэ мэдэдэг. Үнэхөөрөөшье, тэдэ мэдэнэ, хэн худалдажа абаа һаа (шэди хэрэглэдэг), тэрэнь хойто наһандаа ямаршье олзо олохогүй. Үнэхөөрөөшье, эди шэдиин аргаар бэеэ худалдадаг хүнүүдэй үйлэ хэрэгынь ехэ муу, мэдэжэ байгаа һаа.

وَلَوْ اَنَّهُمْ اٰمَنُوْا وَاتَّقَوْا لَمَثُوْبَةٌ مِّنْ عِنْدِ اللّٰهِ خَيْرٌ ۗ لَوْ كَانُوْا يَعْلَمُوْنَ ࣖ

wa lau annahum āmanū wattaqau lamaṡūbatum min ‘indillāhi khair(un), lau kānū ya‘lamūn(a).

Хэрбээ тэдэ этигэл һүзэгтэй, һүзэгтэй байгаа һаань, мэдэжэ байгаа һаа, Аллахай шагнал үлүү һайн байха һэн.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَقُوْلُوْا رَاعِنَا وَقُوْلُوا انْظُرْنَا وَاسْمَعُوْا وَلِلْكٰفِرِيْنَ عَذَابٌ اَلِيْمٌ

yā ayyuhal-lażīna āmanū lā taqūlū rā‘inā wa qūlunẓurnā wasma‘ū wa lil-kāfirīna ‘ażābun alīm(un).

Һүзэглэгшэд! Раа’ынаа гэжэ бү хэлэ, “Унжурнаа” гэжэ хэлээд шагна. Тиихэдэ этигээгүй хүнүүд зоболонто хэһээлтэдэ хүртэхэ.

مَا يَوَدُّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا مِنْ اَهْلِ الْكِتٰبِ وَلَا الْمُشْرِكِيْنَ اَنْ يُّنَزَّلَ عَلَيْكُمْ مِّنْ خَيْرٍ مِّنْ رَّبِّكُمْ ۗ وَاللّٰهُ يَخْتَصُّ بِرَحْمَتِهٖ مَنْ يَّشَاۤءُ ۗ وَاللّٰهُ ذُو الْفَضْلِ الْعَظِيْمِ

mā yawaddul-lażīna kafarū min ahlil-kitābi wa lal-musyrikīna ay yunazzila ‘alaikum min khairim mir rabbikum, wallāhu yakhtaṣṣu biraḥmatihī may yasyā'(u), wallāhu żul faḍlil-‘aẓīm(i).

Номой хүнүүдэй дундаһаа һүзэггүй хүнүүд Эзэнһээтнай таанадта ямаршье һайн һайханиие эльгээхэеэ хүсэнэгүй. Харин Аллах тусхайтаар өөрынгөө үршөөл хайра хүсэһэн хүнүүдтээ үгэдэг. Аллах ехэ үршөөлэй эзэн юм.

۞ مَا نَنْسَخْ مِنْ اٰيَةٍ اَوْ نُنْسِهَا نَأْتِ بِخَيْرٍ مِّنْهَآ اَوْ مِثْلِهَا ۗ اَلَمْ تَعْلَمْ اَنَّ اللّٰهَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ

mā nansakh min āyatin au nunsihā na'ti bi khairim minhā au miṡlihā, alam ta‘lam annallāha ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

Бидэнэй болюулһан гү, али һанаанһаа усадхаһан шүлэгүүдые заатагүй һайн гү, али тэдэнтэй адли шүлэгүүдээр һэлгэхэбди. Аллах бүхы юумые дээгүүр шадалтай гэжэ мэдэнэгүй гүш?

اَلَمْ تَعْلَمْ اَنَّ اللّٰهَ لَهٗ مُلْكُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ ۗ وَمَا لَكُمْ مِّنْ دُوْنِ اللّٰهِ مِنْ وَّلِيٍّ وَّلَا نَصِيْرٍ

alam ta‘lam annallāha lahū mulkus-samāwāti wal arḍ(i), wa mā lakum min dūnillāhi miw waliyyiw wa lā naṣīr(in).

Аллах тэнгэри газарай хаан түрэтэй гэжэ мэдэнэгүй гүт? Мүн шамда Аллахһаа бэшэ хамгаалагша, туһалагша үгы.

اَمْ تُرِيْدُوْنَ اَنْ تَسْـَٔلُوْا رَسُوْلَكُمْ كَمَا سُىِٕلَ مُوْسٰى مِنْ قَبْلُ ۗوَمَنْ يَّتَبَدَّلِ الْكُفْرَ بِالْاِيْمَانِ فَقَدْ ضَلَّ سَوَاۤءَ السَّبِيْلِ

am turīdūna an tas'alū rasūlakum kamā su'ila mūsā min qabl(u), wa may yatabaddalil-kufra bil-īmāni faqad ḍalla sawā'as-sabīl(i).

Али Моисейн (Израилиин үхибүүдэй) урдань асууһандал адляар элшэнһээ (Мухаммедһээ) асууха һанаатай гүт? Хэн этигэл һүзэгые этигэлгүй байдалаар һэлгэбэб, тэрэ үнэхөөрөөшье шулуун харгыһаа хадуураа.

وَدَّ كَثِيْرٌ مِّنْ اَهْلِ الْكِتٰبِ لَوْ يَرُدُّوْنَكُمْ مِّنْۢ بَعْدِ اِيْمَانِكُمْ كُفَّارًاۚ حَسَدًا مِّنْ عِنْدِ اَنْفُسِهِمْ مِّنْۢ بَعْدِ مَا تَبَيَّنَ لَهُمُ الْحَقُّ ۚ فَاعْفُوْا وَاصْفَحُوْا حَتّٰى يَأْتِيَ اللّٰهُ بِاَمْرِهٖ ۗ اِنَّ اللّٰهَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ

wadda kaṡīrum min ahlil-kitābi lau yaruddūnakum mim ba‘di īmānikum kuffārā(n), ḥasadam min ‘indi anfusihim mim ba‘di mā tabayyana lahumul-ḥaqq(u), fa‘fū waṣfaḥū ḥattā ya'tiyallāhu bi amrih(ī), innallāha ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

Номой олон хүнүүд этигэһэнэйтнай һүүлдэ таанадые һөөргэнь бусаажа, дахин этигэлгүй болохыень хүсэнэ, юундэб гэхэдэ тэдэнэй досоохи атаархал, үнэн тэдэндэ эли болоһоной һүүлдэ. Тиимэһээ Аллахай захиралта үгэхэ болотортнай хүлисэжэ, тэсэбэритэй байгты. Үнэхөөрөөшье, Аллах бүхы юумые дээгүүр шадалтай юм.

وَاَقِيْمُوا الصَّلٰوةَ وَاٰتُوا الزَّكٰوةَ ۗ وَمَا تُقَدِّمُوْا لِاَنْفُسِكُمْ مِّنْ خَيْرٍ تَجِدُوْهُ عِنْدَ اللّٰهِ ۗ اِنَّ اللّٰهَ بِمَا تَعْمَلُوْنَ بَصِيْرٌ

wa aqīmuṣ-ṣalāta wa ātuz-zakāh(ta), wa mā tuqaddimū li'anfusikum min khairin tajidūhu ‘indallāh(i), innallāha bimā ta‘malūna baṣīr(un).

Мүн мүргэл хэжэ, закат түлэхэ. Өөртөө ямаршье һайн юумэ хэһэн һаа, Аллахһаа шагнал абахат. Үнэхөөрөөшье, Аллах танай хэжэ байһан юумые харадаг.

وَقَالُوْا لَنْ يَّدْخُلَ الْجَنَّةَ اِلَّا مَنْ كَانَ هُوْدًا اَوْ نَصٰرٰى ۗ تِلْكَ اَمَانِيُّهُمْ ۗ قُلْ هَاتُوْا بُرْهَانَكُمْ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ

wa qālū lay yadkhulal-jannata illā man kāna hūdan au naṣārā, tilka amāniyyuhum, qul hātū burhānakum in kuntum ṣādiqīn(a).

Тиигээд тэдэ (еврейнүүд ба христианууд) хэлэбэ: "Еврейнүүд гү, али христиануудһаа бэшэ хэншье тэнгэридэ орохогүй". Энэнь тэдэнэй (ганса) хүсэл һанаан. “Хэрбээ үнэн сэхэ һаа, үнэн сэхэ байһанаа намда харуулыт” гэжэ хэлэгты.

بَلٰى مَنْ اَسْلَمَ وَجْهَهٗ لِلّٰهِ وَهُوَ مُحْسِنٌ فَلَهٗٓ اَجْرُهٗ عِنْدَ رَبِّهٖۖ وَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُوْنَ ࣖ

balā man aslama wajhahū lillāhi wa huwa muḥsinun falahū ajruhū ‘inda rabbih(i), wa lā khaufun ‘alaihim wa lā hum yaḥzanūn(a).

Үгы! Хэн өөрыгөө Аллахта бүрин тушаажа, һайн юумэ хэжэ байбал, тэрэ Эзэндээ шагнал абаха, тэдэнһээ айхагүй, тэдэ гашуудахагүй.

وَقَالَتِ الْيَهُوْدُ لَيْسَتِ النَّصٰرٰى عَلٰى شَيْءٍۖ وَّقَالَتِ النَّصٰرٰى لَيْسَتِ الْيَهُوْدُ عَلٰى شَيْءٍۙ وَّهُمْ يَتْلُوْنَ الْكِتٰبَۗ كَذٰلِكَ قَالَ الَّذِيْنَ لَا يَعْلَمُوْنَ مِثْلَ قَوْلِهِمْ ۚ فَاللّٰهُ يَحْكُمُ بَيْنَهُمْ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ فِيْمَا كَانُوْا فِيْهِ يَخْتَلِفُوْنَ

wa qālatil-yahūdu laisatin-naṣārā ‘alā syai'(in), wa qālatin-naṣārā laisatil-yahūdu ‘alā syai'(in), wa hum yatlūnal-kitāb(a), każālika qālal-lażīna lā ya‘lamūna miṡla qaulihim, fallāhu yaḥkumu bainahum yaumal-qiyāmati fīmā kānū fīhi yakhtalifūn(a).

Еврейнүүд ном уншаһаншье һаа, "Христианшууд юушьегүй" гэдэг, христианууд (мүн) "Еврейнүүдтэ юушье үгы" гэдэг. Тэрээндэл адляар эрдэм мэдэсэгүй хүнүүд хэлэһэнээ хэлэдэг. Тиимэһээ Аллах тэдэнэй маргаһан юумэнэй түлөө амидыралгын үдэр тэдэниие шүүхэ.

وَمَنْ اَظْلَمُ مِمَّنْ مَّنَعَ مَسٰجِدَ اللّٰهِ اَنْ يُّذْكَرَ فِيْهَا اسْمُهٗ وَسَعٰى فِيْ خَرَابِهَاۗ اُولٰۤىِٕكَ مَا كَانَ لَهُمْ اَنْ يَّدْخُلُوْهَآ اِلَّا خَاۤىِٕفِيْنَ ەۗ لَهُمْ فِى الدُّنْيَا خِزْيٌ وَّلَهُمْ فِى الْاٰخِرَةِ عَذَابٌ عَظِيْمٌ

wa man aẓlamu mim mam mana‘a masājidallāhi ay yużkara fīhasmuhū wa sa‘ā fī kharābihā, ulā'ika mā kāna lahum ay yadkhulūhā illā khā'ifīn(a), lahum fid-dun-yā khizyuw wa lahum fil-ākhirati ‘ażābun ‘aẓīm(un).

Аллахай сүмэнүүдтэ өөрынгөө нэрэ дурдахые хорижо, тэдэниие һандаргаха гэжэ оролдоһон хүнһөө үлүү шударга бэшэ хэн байхаб? Тэдэнэр (Аллахһаа) айһанһаа бэшэ тэндэ орохо ёһогүй. Тэдэнэр энэ дэлхэйдэ доромжолхо, хойто наһандаа хүндэ хэһээлтэ үзэхэ.

وَلِلّٰهِ الْمَشْرِقُ وَالْمَغْرِبُ فَاَيْنَمَا تُوَلُّوْا فَثَمَّ وَجْهُ اللّٰهِ ۗ اِنَّ اللّٰهَ وَاسِعٌ عَلِيْمٌ

wa lillāhil-masyriqu wal-magrib(u), fa'ainamā tuwallū faṡamma wajhullāh(i), innallāha wāsi‘un ‘alīm(un).

Зүүн ба баруун Аллахай юм. Хаанашье эрьехэдэтнай, тэндэ Аллахай шарай байна. Үнэхөөрөөшье, Аллах бүхы юумые хамарһан, бүхы юумые мэдэдэг.

وَقَالُوا اتَّخَذَ اللّٰهُ وَلَدًا ۙسُبْحٰنَهٗ ۗ بَلْ لَّهٗ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ كُلٌّ لَّهٗ قٰنِتُوْنَ

wa qāluttakhażallāhu waladan subḥānah(ū), bal lahū mā fis-samāwāti wal-arḍ(i), kullul lahū qānitūn(a).

Тиихэдэнь тэдэ хэлэбэ: "Аллах хүбүүтэй." Аллахта алдар соло, тэнгэри газар дээрэхи бүхы юумэн Тэрээндэ хабаатай. Бүхы хүнүүд Тэрээндэ захирагданхай.

بَدِيْعُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ وَاِذَا قَضٰٓى اَمْرًا فَاِنَّمَا يَقُوْلُ لَهٗ كُنْ فَيَكُوْنُ

badī‘us-samāwāti wal-arḍ(i), wa iżā qaḍā amran fa'innamā yaqūlu lahū kun fayakūn(u).

(Аллах) тэнгэри газар бүтээгшэ. Тэрэ ямар нэгэн юумые шиидхэхэ гэбэл, Тэрэ гансал “Бол!” гэжэ хэлэдэг. Тиимэһээ тиимэ гээшэ.

وَقَالَ الَّذِيْنَ لَا يَعْلَمُوْنَ لَوْلَا يُكَلِّمُنَا اللّٰهُ اَوْ تَأْتِيْنَآ اٰيَةٌ ۗ كَذٰلِكَ قَالَ الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْ مِّثْلَ قَوْلِهِمْ ۗ تَشَابَهَتْ قُلُوْبُهُمْ ۗ قَدْ بَيَّنَّا الْاٰيٰتِ لِقَوْمٍ يُّوْقِنُوْنَ

wa qālal-lażīna lā ya‘lamūna lau lā yukallimunallāhu au ta'tīnā āyah(tun), każālika qālal-lażīna min qablihim miṡla qaulihim, tasyābahat qulūbuhum, qad bayyannal-āyāti liqaumiy yūqinūn(a).

Мэдэхэгүй хүнүүд: "Юундэ Аллах бидэнтэй хөөрэлдэнэгүйб, (өөрынгөө хүсэнэй) тэмдэгүүдые харуулнагүйб?" Тэдэнэй урда байһан хүнүүд баһал тэдэнэй хэлэһые хэлээ һэн. Тэдэнэй сэдьхэл адли. Үнэхөөрөөшье, Бидэ һүзэглэгшэдтэ (Манай хүсэнэй) тэмдэгүүдые ойлгуулбабди.

اِنَّآ اَرْسَلْنٰكَ بِالْحَقِّ بَشِيْرًا وَّنَذِيْرًاۙ وَّلَا تُسْـَٔلُ عَنْ اَصْحٰبِ الْجَحِيْمِ

innā arsalnāka bil-ḥaqqi basyīraw wa nażīrā(n), wa lā tus'alu ‘an aṣḥābil-jaḥīm(i).

Үнэхөөрөөшье, Бидэ шамайе (Мухаммедые) үнэн зүбөөр эльгээгээбди, һайн мэдээсэл дамжуулагша, һэргылэмжэ. Тамын ажаһуугшад тухай таанадһаа асуухагүй.

وَلَنْ تَرْضٰى عَنْكَ الْيَهُوْدُ وَلَا النَّصٰرٰى حَتّٰى تَتَّبِعَ مِلَّتَهُمْ ۗ قُلْ اِنَّ هُدَى اللّٰهِ هُوَ الْهُدٰى ۗ وَلَىِٕنِ اتَّبَعْتَ اَهْوَاۤءَهُمْ بَعْدَ الَّذِيْ جَاۤءَكَ مِنَ الْعِلْمِ ۙ مَا لَكَ مِنَ اللّٰهِ مِنْ وَّلِيٍّ وَّلَا نَصِيْرٍ

wa lan tarḍā ‘ankal-yahūdu wa lan-naṣārā ḥattā tattabi‘a millatahum, qul inna hudallāhi huwal-hudā, wa la'inittaba‘ta ahwā'ahum ba‘dal-lażī jā'aka minal-‘ilm(i), mā laka minallāhi miw waliyyiw wa lā naṣīr(in).

Еврейнүүд ба христианууд шамайе (Мухаммедые) тэдэнэй шажанай ёһоор хүлеэн абахагүй. "Үнэхөөрөөшье, Аллахай заабари хадаа (үнэн) заабари" гэжэ хэлэ. Хэрбээ таанар эрдэм мэдэсэ (үнэн) ерэһэнэй һүүлдэ тэдэнэй хүсэлые дахажа ябаа һаа, таанадта Аллахһаа хамгаалагша, туһалагша байхагүй.

اَلَّذِيْنَ اٰتَيْنٰهُمُ الْكِتٰبَ يَتْلُوْنَهٗ حَقَّ تِلَاوَتِهٖۗ اُولٰۤىِٕكَ يُؤْمِنُوْنَ بِهٖ ۗ وَمَنْ يَّكْفُرْ بِهٖ فَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْخٰسِرُوْنَ ࣖ

allażīna ātaināhumul-kitāba yatlūnahū ḥaqqa tilāwatih(ī), ulā'ika yu'minūna bih(ī), wa may yakfur bihī fa ulā'ika humul-khāsirūn(a).

Хэндэ Ном үгөөбибди, тэдэнь ёһотойл ёһоороо уншадаг, тэдэнь тэрээндэ этигэдэг хүнүүд болоно. Тэрээндэ этигэхэгүй хүн алдаха.

يٰبَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ اذْكُرُوْا نِعْمَتِيَ الَّتِيْٓ اَنْعَمْتُ عَلَيْكُمْ وَاَنِّيْ فَضَّلْتُكُمْ عَلَى الْعٰلَمِيْنَ

yā banī isrā'īlażkurū ni‘matiyal-latī an‘amtu ‘alaikum wa annī faḍḍaltukum ‘alal-‘ālamīn(a).

Израилиин үхибүүд! Минии шамда үршөөһэн үреэлнүүдээ һанажа, би шамда энэ дэлхэй дээрэхи бусад хүнүүдһээ (тэрэ үедэ) тааламжатай байгааб.

وَاتَّقُوْا يَوْمًا لَّا تَجْزِيْ نَفْسٌ عَنْ نَّفْسٍ شَيْـًٔا وَّلَا يُقْبَلُ مِنْهَا عَدْلٌ وَّلَا تَنْفَعُهَا شَفَاعَةٌ وَّلَا هُمْ يُنْصَرُوْنَ

wattaqū yaumal lā tajzī nafsun ‘an nafsin syai'aw wa lā yuqbalu minhā ‘adluw wa lā tanfa‘uhā syafā‘atuw wa lā hum yunṣarūn(a).

Хэншье ондоо хүниие үсөөхэншье һаа һэлгэжэ шадахагүй, ямаршье гэтэлгэ абахагүй, туһаламжа тэрээндэ ямаршье туһагүй, тэдэндэ туһалхагүй үдэрһөө айгты.

۞ وَاِذِ ابْتَلٰٓى اِبْرٰهٖمَ رَبُّهٗ بِكَلِمٰتٍ فَاَتَمَّهُنَّ ۗ قَالَ اِنِّيْ جَاعِلُكَ لِلنَّاسِ اِمَامًا ۗ قَالَ وَمِنْ ذُرِّيَّتِيْ ۗ قَالَ لَا يَنَالُ عَهْدِى الظّٰلِمِيْنَ

wa iżibtalā ibrāhīma rabbuhū bikalimātin fa atammahunn(a), qāla innī jā‘iluka lin-nāsi imāmā(n), qāla wa min żurriyyatī, qāla lā yanālu ‘ahdiẓ-ẓālimīn(a).

Тиигээд (һанагты), Абраһамые Дээдын Эзэнэй хэдэн мэдүүлэлнүүдээр туршахадань, тэрэ тэдэниие тон һайнаар бэелүүлээ. Тэрэ (Аллах) хэлэбэ: "Үнэхөөрөөшье, би шамайе бүхы хүн түрэлтэнэй ударидагша болгооб". Тэрэ (Ибрагим) хэлэбэ: "Мүн (мүн) минии үхибүүдһээ, аша зээнэрһээ?" Аллах хэлэнэ: "(Үнэн, харин) Минии найдуулга буруу үйлэдэгшэдтэ хабаатай бэшэ."

وَاِذْ جَعَلْنَا الْبَيْتَ مَثَابَةً لِّلنَّاسِ وَاَمْنًاۗ وَاتَّخِذُوْا مِنْ مَّقَامِ اِبْرٰهٖمَ مُصَلًّىۗ وَعَهِدْنَآ اِلٰٓى اِبْرٰهٖمَ وَاِسْمٰعِيْلَ اَنْ طَهِّرَا بَيْتِيَ لِلطَّاۤىِٕفِيْنَ وَالْعٰكِفِيْنَ وَالرُّكَّعِ السُّجُوْدِ

wa iż ja‘alnal-baita maṡābatal lin-nāsi wa amnā(n), wattakhiżū mim maqāmi ibrāhīma muṣallā(n), wa ‘ahidnā ilā ibrāhīma wa ismā‘īla an ṭahhirā baitiya liṭ-ṭā'ifīna wal-‘ākifīna war-rukka‘is-sujūd(i).

Мүн (һанажа байгты), бидэ гэрые (Кааба) хүнүүдэй суглардаг газар ба аюулгүй газар болгообди. Ибрагимай макамые мүргэлэй газар болго. Бидэ Абраһам Исмаил хоёрто иигэжэ захиһан байнабди: "Минии гэрые таваф, иктикаф, һүгэдэн, мүргэл хэһэн хүнүүдтэ арюудхагты!"

وَاِذْ قَالَ اِبْرٰهٖمُ رَبِّ اجْعَلْ هٰذَا بَلَدًا اٰمِنًا وَّارْزُقْ اَهْلَهٗ مِنَ الثَّمَرٰتِ مَنْ اٰمَنَ مِنْهُمْ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِۗ قَالَ وَمَنْ كَفَرَ فَاُمَتِّعُهٗ قَلِيْلًا ثُمَّ اَضْطَرُّهٗٓ اِلٰى عَذَابِ النَّارِ ۗ وَبِئْسَ الْمَصِيْرُ

wa iż qāla ibrāhīmu rabbij‘al hāżā baladan āminaw warzuq ahlahū minaṡ-ṡamarāti man āmana minhum billāhi wal-yaumil-ākhir(i), qāla wa man kafara fa umatti‘uhū qalīlan ṡumma aḍṭarruhū ilā ‘ażābin-nār(i), wa bi'sal-maṣīr(u).

Мүн (һанагты) Абраһам зальбархадань, "Эзэн, энэ (Меккэ орон) аюулгүй газар болгожо, ажаһуугшадтань, тодорхойлон хэлэбэл, Аллахта ба Һүүлшын Үдэртэ этигэдэг зондо жэмэсэй түхэлтэй эдеэ хоол үгэгты", Тэрэ (Аллах) хэлэбэ: "Тиигээд би һүзэггүй хүндэ саг зуурын баяр үгэхэб, тиигээд би тэрэниие тамын орон руу баалажа, эгээл муу газарта бусаха гэжэ хэһээхэб."

وَاِذْ يَرْفَعُ اِبْرٰهٖمُ الْقَوَاعِدَ مِنَ الْبَيْتِ وَاِسْمٰعِيْلُۗ رَبَّنَا تَقَبَّلْ مِنَّا ۗ اِنَّكَ اَنْتَ السَّمِيْعُ الْعَلِيْمُ

wa iż yarfa‘u ibrāhīmul-qawā‘ida minal-baiti wa ismā‘īl(u), rabbanā taqabbal minnā, innaka antas-samī‘ul-‘alīm(u).

Мүн (һанагты) Ибрагим Исмаилтай хамта Дуганай һууриие үргэхэдэнь, (мүргэжэ байхадаа), "Эзэмнай, маанадһаа (буян) хүлеэн абагты. Үнэхөөрөө, Та бүгэдые дууладаг, бүгэдые мэдэдэг гээшэт".

رَبَّنَا وَاجْعَلْنَا مُسْلِمَيْنِ لَكَ وَمِنْ ذُرِّيَّتِنَآ اُمَّةً مُّسْلِمَةً لَّكَۖ وَاَرِنَا مَنَاسِكَنَا وَتُبْ عَلَيْنَا ۚ اِنَّكَ اَنْتَ التَّوَّابُ الرَّحِيْمُ

rabbanā waj‘alnā muslimaini laka wa min żurriyyatinā ummatam muslimatal lak(a), wa arinā manāsikanā wa tub ‘alainā, innaka antat-tawwābur-raḥīm(u).

Дээдын Эзэн, бидэниие өөртөө захирагдадаг хүнүүд болгожо, манай үхибүүдые, аша зээнэрые (мүн) Тандаа захиржа, мүргэлөө (хадж) хэхэ арга замые заажа, наманшалалыемнай хүлеэн зүбшөөржэ байг лэ. Үнэхөөрөөшье, Та наманшалгые Эгээл хүлеэн абадаг, Эгээл энэрхы сэдьхэлтэй гээшэт.

رَبَّنَا وَابْعَثْ فِيْهِمْ رَسُوْلًا مِّنْهُمْ يَتْلُوْا عَلَيْهِمْ اٰيٰتِكَ وَيُعَلِّمُهُمُ الْكِتٰبَ وَالْحِكْمَةَ وَيُزَكِّيْهِمْ ۗ اِنَّكَ اَنْتَ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ ࣖ

rabbanā wab‘aṡ fīhim rasūlam minhum yatlū ‘alaihim āyātika wa yu‘allimuhumul-kitāba wal-ḥikmata wa yuzakkīhim, innaka antal-‘azīzul-ḥakīm(u).

Манай Дээдын Эзэн, тэдэнэй дундаһаа элшэн эльгээжэ, Танай шүлэгүүдые уншажа, Ном, Мэргэн ухаан заажа, арюудхаха. Үнэхөөрөөшье, Та эгээл хүсэтэй, эгээл сэсэн мэргэн гээшэт».

وَمَنْ يَّرْغَبُ عَنْ مِّلَّةِ اِبْرٰهٖمَ اِلَّا مَنْ سَفِهَ نَفْسَهٗ ۗوَلَقَدِ اصْطَفَيْنٰهُ فِى الدُّنْيَا ۚوَاِنَّهٗ فِى الْاٰخِرَةِ لَمِنَ الصّٰلِحِيْنَ

wa may yargabu ‘an millati ibrāhīma illā man safiha nafsah(ū), wa laqad-iṣṭafaināhu fid-dun-yā, wa innahū fil-ākhirati laminaṣ-ṣāliḥīn(a).

Авраамай шажаниие үзэн ядадаг хүнүүд гансал өөрыгөө мэхэлдэг хүнүүд юм. Үнэхөөрөөшье, бидэ тэрэниие (Ибрагимые) энэ дэлхэйдэ шэлэжэ абаабди. Үнэхөөрөөшье, хойто наһандаа тэрэ һүзэгтэй хүнүүдэй дунда байха.

اِذْ قَالَ لَهٗ رَبُّهٗٓ اَسْلِمْۙ قَالَ اَسْلَمْتُ لِرَبِّ الْعٰلَمِيْنَ

iż qāla lahū rabbuhū aslim, qāla aslamtu lirabbil-‘ālamīn(a).

Бурханай тэрээндэ (Ибрагимда) “Буужа үгэгты!” гэжэ хэлэхэдэнь (һанагты). Тэрэ харюусаба: «Би бүхы юртэмсын Эзэндэ тушаагданаб».

وَوَصّٰى بِهَآ اِبْرٰهٖمُ بَنِيْهِ وَيَعْقُوْبُۗ يٰبَنِيَّ اِنَّ اللّٰهَ اصْطَفٰى لَكُمُ الدِّيْنَ فَلَا تَمُوْتُنَّ اِلَّا وَاَنْتُمْ مُّسْلِمُوْنَ ۗ

wa waṣṣā bihā ibrāhīmu banīhi wa ya‘qūb(u), yā baniyya innallāhaṣṭafā lakumud-dīna falā tamūtunna illā wa antum muslimūn(a).

Абраһам Яковтол адли энэ үгэ хүбүүдтээ үлдээһэн байна. "Үхибүүдни! Үнэхөөрөөшье, Аллах таанадта энэ шажан шэлэжэ үгөө, тиимэһээ лалын шажантан бэшэ һаа бү үхэгты."

اَمْ كُنْتُمْ شُهَدَاۤءَ اِذْ حَضَرَ يَعْقُوْبَ الْمَوْتُۙ اِذْ قَالَ لِبَنِيْهِ مَا تَعْبُدُوْنَ مِنْۢ بَعْدِيْۗ قَالُوْا نَعْبُدُ اِلٰهَكَ وَاِلٰهَ اٰبَاۤىِٕكَ اِبْرٰهٖمَ وَاِسْمٰعِيْلَ وَاِسْحٰقَ اِلٰهًا وَّاحِدًاۚ وَنَحْنُ لَهٗ مُسْلِمُوْنَ

am kuntum syuhadā'a iż ḥaḍara ya‘qūbal-maut(u), iż qāla libanīhi mā ta‘budūna mim ba‘dī, qālū na‘budu ilāhaka wa ilāha ābā'ika ibrāhīma wa ismā‘īla wa isḥāqa ilāhaw wāḥidā(n), wa naḥnu lahū muslimūn(a).

Яковай хүбүүдтээ: «Минии наһа барахада юундэ мүргэхэбта?» Тэдэнэр харюусаба: "Бидэ танай Бурханда, танай үбгэ эсэгэнэрэй Бурханда, нэрлэбэл, Абраһамда, Измаилда, Исаакта, (тодорхойгоор хэлэбэл) Хамагые шадаха Бурханда мүргэхэбди, тиигээд бидэ (ганса) Тэрээндэ буужа үгэхэбди."

تِلْكَ اُمَّةٌ قَدْ خَلَتْ ۚ لَهَا مَا كَسَبَتْ وَلَكُمْ مَّا كَسَبْتُمْ ۚ وَلَا تُسْـَٔلُوْنَ عَمَّا كَانُوْا يَعْمَلُوْنَ

tilka ummatun qad khalat, lahā mā kasabat wa lakum mā kasabtum, wa lā tus'alūna ‘ammā kānū ya‘malūn(a).

Тэрэ хадаа урданай зон гээшэ. Тэдэнэй олзоборилһон юумэн тэрээндэ, таанадай олзоборилһон юумэн шамда. Тэдэнэй юу хэжэ байһан тухай шамһаа асуухагүй (харюусалга).

وَقَالُوْا كُوْنُوْا هُوْدًا اَوْ نَصٰرٰى تَهْتَدُوْا ۗ قُلْ بَلْ مِلَّةَ اِبْرٰهٖمَ حَنِيْفًا ۗوَمَا كَانَ مِنَ الْمُشْرِكِيْنَ

wa qālū kūnū hūdan au naṣārā tahtadū, qul bal millata ibrāhīma ḥanīfā(n), wa mā kāna minal-musyrikīn(a).

Тэдэнэр хэлэбэ: "Та (һүзэглэгшэд) еврейнүүд гү, али христианууд гү, заатагүй хүтэлбэрилэгдэхэт." "(Үгы!) гэжэ хэлэгты, харин (бидэ) Абраһамай шулуун шажан дахажа ябадагбди, тэрэ Бурхантай хамтардаг хүнүүдэй тоодо ородоггүй."

قُوْلُوْٓا اٰمَنَّا بِاللّٰهِ وَمَآ اُنْزِلَ اِلَيْنَا وَمَآ اُنْزِلَ اِلٰٓى اِبْرٰهٖمَ وَاِسْمٰعِيْلَ وَاِسْحٰقَ وَيَعْقُوْبَ وَالْاَسْبَاطِ وَمَآ اُوْتِيَ مُوْسٰى وَعِيْسٰى وَمَآ اُوْتِيَ النَّبِيُّوْنَ مِنْ رَّبِّهِمْۚ لَا نُفَرِّقُ بَيْنَ اَحَدٍ مِّنْهُمْۖ وَنَحْنُ لَهٗ مُسْلِمُوْنَ

qūlū āmannā billāhi wa mā unzila ilainā wa mā unzila ilā ibrāhīma wa ismā‘īla wa isḥāqa wa ya‘qūba wal-asbāṭi wa mā ūtiya mūsā wa ‘īsā wa mā ūtiyan-nabiyyūna mir rabbihim, lā nufarriqu baina aḥadim minhum wa naḥnu lahū muslimūn(a).

Бидэ Аллахта, маанадта үгтэһэн юумэндэ, Абраһам, Измаил, Исаак, Яков болон тэдэнэй үри һадаһадта үгтэһэн юумэндэ, Моисей, Иисуста үгтэһэн юумэндэ, тэдэнэй Дээдын Эзэнэй лүндэншэдтэ үгтэһэн юумэндэ этигэнэбди. Бидэ тэдэнэй али нэгыень илгадаггүйбди, бидэ Тэрээндэ тушаанабди.

فَاِنْ اٰمَنُوْا بِمِثْلِ مَآ اٰمَنْتُمْ بِهٖ فَقَدِ اهْتَدَوْا ۚوَاِنْ تَوَلَّوْا فَاِنَّمَا هُمْ فِيْ شِقَاقٍۚ فَسَيَكْفِيْكَهُمُ اللّٰهُ ۚوَهُوَ السَّمِيْعُ الْعَلِيْمُ ۗ

fa'in āmanū bimiṡli mā āmantum bihī faqadihtadau, wa in tawallau fa'innamā hum fī syiqāq(in), fasayakfīkahumullāh(u), wa huwas-samī‘ul-‘alīm(u).

Тиимэһээ тэдэнэр шинии этигэдэгтэл адляар этигэһэн байгаа һаань, тэдэ хүтэлбэрилэгдэхэ һэн. Харин тэдэ һөөргөө бусабал, үнэхөөрөө тэдэ (таанадтай) дайсан болоно, тиихэдээ Аллах таанадые (Мухаммед) тэдэндэ (өөрынгөө туһаламжаар) хангаха. Тэрэ бүхы юумые дууладаг, бүхы юумые мэдэдэг юм.

صِبْغَةَ اللّٰهِ ۚ وَمَنْ اَحْسَنُ مِنَ اللّٰهِ صِبْغَةً ۖ وَّنَحْنُ لَهٗ عٰبِدُوْنَ

Ṣibgatallāh(i), wa man aḥsanu minallāhi ṣibgataw wa naḥnu lahū ‘ābidūn(a).

Бурхан таанадые үршөөг лэ." Аллахһаа дээрэ хэн бэ? Бидэ Тэрээндэ мүргэнэбди.

قُلْ اَتُحَاۤجُّوْنَنَا فِى اللّٰهِ وَهُوَ رَبُّنَا وَرَبُّكُمْۚ وَلَنَآ اَعْمَالُنَا وَلَكُمْ اَعْمَالُكُمْۚ وَنَحْنُ لَهٗ مُخْلِصُوْنَ ۙ

qul atuḥājjūnanā fillāhi wa huwa rabbunā wa rabbukum, wa lanā a‘mālunā wa lakum a‘mālukum, wa naḥnu lahū mukhliṣūn(a).

(Мухаммед) хэлэгты: «Тэрэ ​​манай Дээдын Эзэн, танай Дээдын Эзэншье һаа, бидэнтэй Аллах тухай арсалдаха дуратай гүт? Бидэндэ манай үйлэ хэрэгүүд, таанадта танай үйлэ хэрэгүүд, гансал Тэрээндэ бидэ үнэн зүрхэнһөө өөрыгөө зорюулнабди.

اَمْ تَقُوْلُوْنَ اِنَّ اِبْرٰهٖمَ وَاِسْمٰعِيْلَ وَاِسْحٰقَ وَيَعْقُوْبَ وَالْاَسْبَاطَ كَانُوْا هُوْدًا اَوْ نَصٰرٰى ۗ قُلْ ءَاَنْتُمْ اَعْلَمُ اَمِ اللّٰهُ ۗ وَمَنْ اَظْلَمُ مِمَّنْ كَتَمَ شَهَادَةً عِنْدَهٗ مِنَ اللّٰهِ ۗ وَمَا اللّٰهُ بِغَافِلٍ عَمَّا تَعْمَلُوْنَ

am taqūlūna inna ibrāhīma wa ismā‘īla wa isḥāqa wa ya‘qūba wal-asbāṭa kānū hūdan au naṣārā, qul a'antum a‘lamu amillāh(u), wa man aẓlamu mimman katama syahādatan ‘indahū minallāh(i), wa mallāhu bigāfilin ‘ammā ta‘malūn(a).

Али таанар (еврейнүүд ба христианууд) Авраам, Измаил, Исаак, Яков болон тэдэнэй үри һадаһад еврейнүүд гү, али христианууд байгаа гэжэ хэлэнэ гүт? Хэлыт: "Ши һайн мэдэнэ гүш, али Аллах гү, али Аллахһаа гэршэлгэеэ нюуһан хүнһөө хэн үлүү шударга бэшэб?" Танай хэжэ байһан юумые Аллах мэдэхэгүй бэшэ.

تِلْكَ اُمَّةٌ قَدْ خَلَتْ ۚ لَهَا مَا كَسَبَتْ وَلَكُمْ مَّا كَسَبْتُمْ ۚ وَلَا تُسْـَٔلُوْنَ عَمَّا كَانُوْا يَعْمَلُوْنَ ࣖ ۔

tilka ummatun qad khalat, lahā mā kasabat wa lakum mā kasabtum, wa lā tus'alūna ‘ammā kānū ya‘malūn(a).

Тэрэ хадаа урданай зон гээшэ. Тэдэнэй олзоборилһон юумэн тэрээндэ, таанадай олзоборилһон юумэн шамда. Тэдэнэй юу хэжэ байһан тухай шамһаа асуухагүй (харюусалга).

۞ سَيَقُوْلُ السُّفَهَاۤءُ مِنَ النَّاسِ مَا وَلّٰىهُمْ عَنْ قِبْلَتِهِمُ الَّتِيْ كَانُوْا عَلَيْهَا ۗ قُلْ لِّلّٰهِ الْمَشْرِقُ وَالْمَغْرِبُۗ يَهْدِيْ مَنْ يَّشَاۤءُ اِلٰى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيْمٍ

sayāqūlus-sufahā'u minan-nāsi mā wallāhum ‘an qiblatihimul-latī kānū ‘alaihā, qul lillāhil-masyriqu wal-magrib(u), yahdī may yasyā'u ilā ṣirāṭim mustaqīm(in).

Хүнэй дунда ойлгосогүй хүнүүд: "Юун тэдэниие (мусульманшуудые) урдань (ориентировалһан) киблаһаа холодуулһан бэ?" гэжэ хэлэхэ. (Мухаммед) хэлэ: "Зүүн ба баруун Аллахай, Тэрэ хүсэһэн хүниие шулуун харгыда хүтэлдэг."

وَكَذٰلِكَ جَعَلْنٰكُمْ اُمَّةً وَّسَطًا لِّتَكُوْنُوْا شُهَدَاۤءَ عَلَى النَّاسِ وَيَكُوْنَ الرَّسُوْلُ عَلَيْكُمْ شَهِيْدًا ۗ وَمَا جَعَلْنَا الْقِبْلَةَ الَّتِيْ كُنْتَ عَلَيْهَآ اِلَّا لِنَعْلَمَ مَنْ يَّتَّبِعُ الرَّسُوْلَ مِمَّنْ يَّنْقَلِبُ عَلٰى عَقِبَيْهِۗ وَاِنْ كَانَتْ لَكَبِيْرَةً اِلَّا عَلَى الَّذِيْنَ هَدَى اللّٰهُ ۗوَمَا كَانَ اللّٰهُ لِيُضِيْعَ اِيْمَانَكُمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ بِالنَّاسِ لَرَءُوْفٌ رَّحِيْمٌ

wa każālika ja‘alnākum ummataw wasaṭal litakūnū syuhadā'a ‘alan-nāsi wa yakūnar-rasūlu ‘alaikum syahīdā(n), wa mā ja‘alnal-qiblatal-latī kunta ‘alaihā illā lina‘lama may yattabi‘ur-rasūla mimmay yanqalibu ‘alā ‘aqibaih(i), wa in kānat lakabīratan illā ‘alal-lażīna hadallāh(u), wa mā kānallāhu liyuḍī‘a īmānakum, innallāha bin-nāsi lara'ūfur raḥīm(un).

Мүн лэ, Бидэ таанадые (мусульманшуудые) "дунда хүнүүд" болгообди, тиигэбэл таанад хүнэй (үйлэ хэрэгүүдэй) гэршэ болохот, тиигээд Элшэн (Мухаммед) танай (үйлэ хэрэгүүдэй) гэршэ болохот. Бидэ энээнииень танай (урданай) хандаһан кибла болгоогүйбди, харин хэн элшэ дахажа ябанаб, хэн һөөргөө бусанаб гэжэ мэдэхын тула. Үнэхөөрөөшье, (Кибла хүдэлгэхэ) ехэ хэсүү, Аллахай хүтэлбэрилһэн хүнүүдһээ бэшэ. Тиигээд Аллах танай этигэл һүзэгые үри шэригүйгөөр үрижэ үгэхэгүй. Үнэхөөрөөшье, Аллах хүнүүдтэ эгээл үршөөл хайратай, эгээл үршөөл хайратай.

قَدْ نَرٰى تَقَلُّبَ وَجْهِكَ فِى السَّمَاۤءِۚ فَلَنُوَلِّيَنَّكَ قِبْلَةً تَرْضٰىهَا ۖ فَوَلِّ وَجْهَكَ شَطْرَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ ۗ وَحَيْثُ مَا كُنْتُمْ فَوَلُّوْا وُجُوْهَكُمْ شَطْرَهٗ ۗ وَاِنَّ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْكِتٰبَ لَيَعْلَمُوْنَ اَنَّهُ الْحَقُّ مِنْ رَّبِّهِمْ ۗ وَمَا اللّٰهُ بِغَافِلٍ عَمَّا يَعْمَلُوْنَ

qad narā taqallubaka wajhika fis-samā'(i), fa lanuwalliyannaka qiblatan tarḍāhā, fawalli wajhaka syaṭral-masjidil-ḥarām(i), wa ḥaiṡumā kuntum fawallū wujūhakum syaṭrah(ū), wa innal-lażīna ūtul-kitāba laya‘lamūna annahul-ḥaqqu mir rabbihim, wa mallāhu bigāfilin ‘ammā ya‘malūn(a).

Танай шарай (Мухаммед) тэнгэри өөдэ хаража байхые бидэ оло дахин харанабди, тиимэһээ Бидэ таанадые дуратай Кибла руутнай эрьюулхэбди. Тиимэһээ Ехэ мечеть тээшэ нюураа эрьюул. Хаанашье байбалтнай, тэрээн тээшэ нюураа эрьюулжэ байгты. Үнэхөөрөөшье, Ном (Тора ба Евангели) үгтэһэн хүнүүд (Кибла дамжуулга) Дээдын Эзэнэй үнэн зүб гэжэ мэдэнэ. Аллах тэдэнэй юу хэжэ байһые мэдэхэгүй бэшэ.

وَلَىِٕنْ اَتَيْتَ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْكِتٰبَ بِكُلِّ اٰيَةٍ مَّا تَبِعُوْا قِبْلَتَكَ ۚ وَمَآ اَنْتَ بِتَابِعٍ قِبْلَتَهُمْ ۚ وَمَا بَعْضُهُمْ بِتَابِعٍ قِبْلَةَ بَعْضٍۗ وَلَىِٕنِ اتَّبَعْتَ اَهْوَاۤءَهُمْ مِّنْۢ بَعْدِ مَاجَاۤءَكَ مِنَ الْعِلْمِ ۙ اِنَّكَ اِذًا لَّمِنَ الظّٰلِمِيْنَ ۘ

wa la'in ataital-lażīna ūtul-kitāba bikulli āyatim mā tabi‘ū qiblatak(a), wa mā anta bitābi‘in qiblatahum, wa mā ba‘ḍuhum bitābi‘in qiblata ba‘ḍ(in), wa la'inittaba‘ta ahwā'ahum mim ba‘di mā jā'aka minal-‘ilm(i), innaka iżal laminaẓ-ẓālimīn(a).

Тиигээд ши (Мухаммед) ном үгтэһэн хүнүүдтэ бүхы аялгануудые (мэдээсэл) үгөөшье һаа, тэдэ шинии кибла дахахагүй, ши тэдэнэй кибла дахахагүй байгааш. Тэдэнэй зариманиинь бусадай кибла дахахагүй. Эрдэмэй ерэһэнэй һүүлдэ тэдэнэй хүсэлые дахабал, заатагүй буруу үйлэдэгшэдэй нэгэн болохош.

اَلَّذِيْنَ اٰتَيْنٰهُمُ الْكِتٰبَ يَعْرِفُوْنَهٗ كَمَا يَعْرِفُوْنَ اَبْنَاۤءَهُمْ ۗ وَاِنَّ فَرِيْقًا مِّنْهُمْ لَيَكْتُمُوْنَ الْحَقَّ وَهُمْ يَعْلَمُوْنَ

allażīna ātaināhumul-kitāba ya‘rifūnahū kamā ya‘rifūna abnā'ahum, wa inna farīqam minhum layaktumūnal-ḥaqqa wa hum ya‘lamūn(a).

Бидэнэй ном (Тора ба Евангели) үгэһэн хүнүүд тэрэниие (Мухаммедые) өөһэдынгөө үхибүүдые мэдэхэдэл адляар мэдэдэг. Үнэхөөрөөшье, тэдэнэй зариманиинь үнэниие мэдэжэ байгаашье һаа, нюухань лабтай

اَلْحَقُّ مِنْ رَّبِّكَ فَلَا تَكُوْنَنَّ مِنَ الْمُمْتَرِيْنَ ࣖ

al-ḥaqqu mir rabbika falā takūnanna minal-mumtarīn(a).

Үнэн танай Дээдын Эзэнһээ, тиимэһээ ши (Мухаммед) хэзээдэшье эргэлзээтэй хүнүүдэй тоодо орохо ёһогүйш.

وَلِكُلٍّ وِّجْهَةٌ هُوَ مُوَلِّيْهَا فَاسْتَبِقُوا الْخَيْرٰتِۗ اَيْنَ مَا تَكُوْنُوْا يَأْتِ بِكُمُ اللّٰهُ جَمِيْعًا ۗاِنَّ اللّٰهَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ

wa likulliw wijhatun huwa muwallīhā fastabiqul-khairāt(i), aina mā takūnū ya'ti bikumullāhu jamī‘ā(n), innallāha ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

Мүн үммэ бүхэн өөртөө тулгардаг киблатай. Тиимэһээ һайн һайханай талаар тэмсэхэ. Хаанашье байгты, Аллах та бүгэдые заатагүй суглуулха. Үнэхөөрөөшье, Аллах бүхы юумые дээгүүр шадалтай юм.

وَمِنْ حَيْثُ خَرَجْتَ فَوَلِّ وَجْهَكَ شَطْرَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ ۗ وَاِنَّهٗ لَلْحَقُّ مِنْ رَّبِّكَ ۗ وَمَا اللّٰهُ بِغَافِلٍ عَمَّا تَعْمَلُوْنَ

wa min ḥaiṡu kharajta fawalli wajhaka syaṭral-masjidil-ḥarām(i), wa innahū lal-ḥaqqu mir rabbik(a), wa mallāhu bigāfilin ‘ammā ta‘malūn(a).

Хаанаһаашье (Мухаммед) гарабал, Ехэ Мечеть тээшэ нюураа эрьюул, үнэхөөрөөшье, энэшни үнэхөөрөө Эзэнэйшни зарлиг болоно. Танай хэжэ байһан юумые Аллах мэдэхэгүй бэшэ.

وَمِنْ حَيْثُ خَرَجْتَ فَوَلِّ وَجْهَكَ شَطْرَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ ۗ وَحَيْثُ مَا كُنْتُمْ فَوَلُّوْا وُجُوْهَكُمْ شَطْرَهٗ ۙ لِئَلَّا يَكُوْنَ لِلنَّاسِ عَلَيْكُمْ حُجَّةٌ اِلَّا الَّذِيْنَ ظَلَمُوْا مِنْهُمْ فَلَا تَخْشَوْهُمْ وَاخْشَوْنِيْ وَلِاُتِمَّ نِعْمَتِيْ عَلَيْكُمْ وَلَعَلَّكُمْ تَهْتَدُوْنَۙ

wa min ḥaiṡu kharajta fa walli wajhaka syaṭral-masjidil-ḥarām(i), wa ḥaiṡumā kuntum fawallū wujūhakum syaṭrah(ū), li'allā yakūna lin-nāsi ‘alaikum ḥujjatun illal-lażīna ẓalamū minhum, falā takhsyauhum wakhsyaunī, wa li'utimma ni‘matī ‘alaikum wa la‘allakum tahtadūn(a).

Хаанаһаашье (Мухаммед) гарахадаа, Ехэ мечеть тээшэ нюураа эрьюул. Хаанашье байбалтнай, нюураа тэрээн тээшэ эрьюулжэ байгты, тиигэбэл хүнүүдтэ (таниие эсэргүүсэхэ) шалтагаан үгы, тэдэнэй дундахи буруу үйлэдэгшэдһээ бэшэ. Тэдэнһээ бү айгты, харин Намһаа айгты, тиигэбэл би таанадта үршөөл хайраяа дүүргэхэб, таанадые хүтэлбэрилхэ.

كَمَآ اَرْسَلْنَا فِيْكُمْ رَسُوْلًا مِّنْكُمْ يَتْلُوْا عَلَيْكُمْ اٰيٰتِنَا وَيُزَكِّيْكُمْ وَيُعَلِّمُكُمُ الْكِتٰبَ وَالْحِكْمَةَ وَيُعَلِّمُكُمْ مَّا لَمْ تَكُوْنُوْا تَعْلَمُوْنَۗ

kamā arsalnā fīkum rasūlam minkum yatlū ‘alaikum āyātinā wa yuzakkīkum wa yu‘allimukumul-kitāba wal-ḥikmata wa yu‘allimukum mā lam takūnū ta‘lamūn(a).

Бидэ таанадта элшэн (Мухаммед) эльгээгээбди, тэрэ Манай шүлэгүүдые уншадаг, таанадые арюудхадаг, Ном (Аль-Коран) ба Мэргэн ухаан (Сунна) заадаг, мэдэхэгүй юумэеэ таанадта заадаг.

فَاذْكُرُوْنِيْٓ اَذْكُرْكُمْ وَاشْكُرُوْا لِيْ وَلَا تَكْفُرُوْنِ ࣖ

fażkurūnī ażkurkum wasykurū lī wa lā takfurūn(i).

Тиимэһээ Намайе һанагты, би таанадые һанахаб. Намда баяр баясхалан хүргэжэ, Намда бү этигэгты.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوا اسْتَعِيْنُوْا بِالصَّبْرِ وَالصَّلٰوةِ ۗ اِنَّ اللّٰهَ مَعَ الصّٰبِرِيْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanusta‘īnū biṣ-ṣabri waṣ-ṣalāh(ti), innallāha ma‘aṣ-ṣābirīn(a).

Һүзэглэгшэд! Тэсэбэритэй, зальбаралаар (Аллахһаа) туһаламжа гуй. Үнэхөөрөөшье, Аллах тэсэбэритэй хүнүүдтэй хамта байна.

وَلَا تَقُوْلُوْا لِمَنْ يُّقْتَلُ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ اَمْوَاتٌ ۗ بَلْ اَحْيَاۤءٌ وَّلٰكِنْ لَّا تَشْعُرُوْنَ

wa lā taqūlū limay yuqtalu fī sabīlillāhi amwāt(un), bal aḥyā'uw wa lākil lā tasy‘urūn(a).

Аллахай замда алаһан хүнүүдые үхэһэн гэжэ бү хэлээрэйгты. Үнэндөө (тэдэ) амиды, теэд ши ойлгоногүйш.

وَلَنَبْلُوَنَّكُمْ بِشَيْءٍ مِّنَ الْخَوْفِ وَالْجُوْعِ وَنَقْصٍ مِّنَ الْاَمْوَالِ وَالْاَنْفُسِ وَالثَّمَرٰتِۗ وَبَشِّرِ الصّٰبِرِيْنَ

wa lanabluwannakum bisyai'im minal-khaufi wal-jū‘i wa naqaṣim minal-amwāli wal-anfusi waṡ-ṡamarāt(i), wa basysyiriṣ-ṣābirīn(a).

Бидэ таанадые ямар нэгэн айлта, үлэсхэлэн, зөөриин дутагдал, һүнэһэ һүлдэ, үрэ жэмэсээр туршахабди. Мүн тэсэбэритэй хүнүүдтэ һайн мэдээсэл дамжуулха

اَلَّذِيْنَ اِذَآ اَصَابَتْهُمْ مُّصِيْبَةٌ ۗ قَالُوْٓا اِنَّا لِلّٰهِ وَاِنَّآ اِلَيْهِ رٰجِعُوْنَۗ

allażīna iżā aṣābathum muṣībah(tun), qālū innā lillāhi wa innā ilaihi rāji‘ūn(a).

(тодорхойгоор хэлэбэл) гай аюул тохёолдоходо, "Инна лиллахи ва инна илайхи ражиун" (үнэхөөрөөшье, бидэ Аллахта хабаатайбди, Тэрээндэ бусахабди) гэжэ хэлэдэг хүнүүд.

اُولٰۤىِٕكَ عَلَيْهِمْ صَلَوٰتٌ مِّنْ رَّبِّهِمْ وَرَحْمَةٌ ۗوَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْمُهْتَدُوْنَ

ulā'ika ‘alaihim ṣalawātum mir rabbihim wa raḥmah(tun), wa ulā'ika humul-muhtadūn(a).

Тэдэнэр Дээдын Эзэнһээ хүлисэл ба үршөөл хайра абадаг, тиигээд тэдэнэр заабари абадаг.

۞ اِنَّ الصَّفَا وَالْمَرْوَةَ مِنْ شَعَاۤىِٕرِ اللّٰهِ ۚ فَمَنْ حَجَّ الْبَيْتَ اَوِ اعْتَمَرَ فَلَا جُنَاحَ عَلَيْهِ اَنْ يَّطَّوَّفَ بِهِمَا ۗ وَمَنْ تَطَوَّعَ خَيْرًاۙ فَاِنَّ اللّٰهَ شَاكِرٌ عَلِيْمٌ

innaṣ-ṣafā wal-marwata min sya‘ā'irillāh(i), faman ḥajjal-baita awi‘tamara falā junāḥa ‘alaihi ay yaṭṭawwafa bihimā, wa man taṭawwa‘a khairan fa innallāha syākirun ‘alīm(un).

Үнэндөө, Сафа ба Марвах хадаа Аллахай шииар (шажан)-ай нэгэ хуби юм. Тиимэһээ хэншье һаа, Аллахай гэртэ Ажал хэхэ гү, али Умра хэхэ, тэрэ хоёрой хоорондо Сай хэхэдээ ямаршье нүгэлгүй. Хэн һайн дураараа һайн юумэ хэнэ һаа, Аллах бүхы юумэндэ баяртай, бүхы юумые мэдэдэг.

اِنَّ الَّذِيْنَ يَكْتُمُوْنَ مَآ اَنْزَلْنَا مِنَ الْبَيِّنٰتِ وَالْهُدٰى مِنْۢ بَعْدِ مَا بَيَّنّٰهُ لِلنَّاسِ فِى الْكِتٰبِۙ اُولٰۤىِٕكَ يَلْعَنُهُمُ اللّٰهُ وَيَلْعَنُهُمُ اللّٰعِنُوْنَۙ

innal-lażīna yaktumūna mā anzalnā minal-bayyināti wal-hudā mim ba‘di mā bayyannāhu lin-nāsi fil-kitāb(i), ulā'ika yal‘anuhumullāhu wa yal‘anuhumul-lā‘inūn(a).

Үнэхөөрөөшье, бидэнэй мэдээсэл ба заабариин түхэлөөр эльгээһэн юумэеэ ном соо (Аль-Коран) хүн түрэлтэндэ ойлгуулһанай һүүлдэ нюудаг хүнүүд Аллахай хараал, хараал үгэһэн хүнүүдэй хараал (мүн) болоно,

اِلَّا الَّذِيْنَ تَابُوْا وَاَصْلَحُوْا وَبَيَّنُوْا فَاُولٰۤىِٕكَ اَتُوْبُ عَلَيْهِمْ ۚ وَاَنَا التَّوَّابُ الرَّحِيْمُ

illal-lażīna tābū wa aṣlaḥū wa bayyanū fa'ulā'ika atūbu ‘alaihim, wa anat-tawwābur-raḥīm(u).

наманшалһан, заһаһан, тайлбарилһан хүнүүдһээ бэшэ, тэдэнэй наманшалгые би хүлеэн абадагби, би наманшалгын Эгээл Хүлээн абагша, Эгээл нигүүлэсхы сэдьхэлтэйб.

اِنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا وَمَاتُوْا وَهُمْ كُفَّارٌ اُولٰۤىِٕكَ عَلَيْهِمْ لَعْنَةُ اللّٰهِ وَالْمَلٰۤىِٕكَةِ وَالنَّاسِ اَجْمَعِيْنَۙ

innal-lażīna kafarū wa mātū wa hum kuffārun ulā'ika ‘alaihim la‘natullāhi wal-malā'ikati wan-nāsi ajma‘īn(a).

Үнэхөөрөөшье, һүзэггүй болоод һүзэггүй боложо үхэһэн хүнүүдые Аллах, эльгээмэлнүүд болон бүхы хүн түрэлтэн хараална.

خٰلِدِيْنَ فِيْهَا ۚ لَا يُخَفَّفُ عَنْهُمُ الْعَذَابُ وَلَا هُمْ يُنْظَرُوْنَ

khālidīna fīhā, lā yukhaffafu ‘anhumul-‘ażābu wa lā hum yunẓarūn(a).

тэдэ тэндэ хэтын хэтэдэ үлэхэ (хараал), тэдэнэй хэһээлтэ хүнгэдхэгдэхэгүй, тэдэндэ амаралта үгтэхэгүй.

وَاِلٰهُكُمْ اِلٰهٌ وَّاحِدٌۚ لَآاِلٰهَ اِلَّا هُوَ الرَّحْمٰنُ الرَّحِيْمُ ࣖ

wa ilāhukum ilāhuw wāḥid(un), lā ilāha illā huwar-raḥmānur-raḥīm(u).

Тиигээд танай Бурхан хадаа Хамагые шадаха Бурхан, Тэрээнһээ бэшэ бурхан үгы, Эгээл үршөөл хайратай, Эгээл үршөөл хайратай.

اِنَّ فِيْ خَلْقِ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ وَاخْتِلَافِ الَّيْلِ وَالنَّهَارِ وَالْفُلْكِ الَّتِيْ تَجْرِيْ فِى الْبَحْرِ بِمَا يَنْفَعُ النَّاسَ وَمَآ اَنْزَلَ اللّٰهُ مِنَ السَّمَاۤءِ مِنْ مَّاۤءٍ فَاَحْيَا بِهِ الْاَرْضَ بَعْدَ مَوْتِهَا وَبَثَّ فِيْهَا مِنْ كُلِّ دَاۤبَّةٍ ۖ وَّتَصْرِيْفِ الرِّيٰحِ وَالسَّحَابِ الْمُسَخَّرِ بَيْنَ السَّمَاۤءِ وَالْاَرْضِ لَاٰيٰتٍ لِّقَوْمٍ يَّعْقِلُوْنَ

inna fī khalqis-samāwāti wal-arḍi wakhtilāfil-laili wan-nahāri wal-fulkil-latī tajrī fil-baḥri bimā yanfa‘un-nāsa wa mā anzalallāhu minas-samā'i mim mā'in fa aḥyā bihil-arḍa ba‘da mautihā wa baṡṡa fīhā min kulli dābbah(tin), wa taṣrīfir-riyāḥi was-saḥābil-musakhkhari bainas-samā'i wal-arḍi la'āyātil liqaumiy ya‘qilūn(a).

Үнэхөөрөөшье, тэнгэри газарые бүтээхэдээ, һүни үдэрэй һэлгэлдээндэ, хүндэ туһатай (ашаатай) далайгаар ябаһан онгосонуудые, Аллах тэнгэриһээ уһанай түхэлтэйгээр буулгаһан юумэеэ, удаань Тэрэ дэлхэйе үхэһэнэйнь һүүлдэ һэргээжэ, тэрээн соо элдэб янзын амитадые тараажа, тэнгэриин ба тэнгэриин хоорондо һалхин ба үүлэнэй хубаариие хинадаг болгоо (энэ бүхы юумэн) ойлгоһон хүнүүдтэ үнэхөөрөө (Аллахын агууехэ байдалай) тэмдэгүүд болоно.

وَمِنَ النَّاسِ مَنْ يَّتَّخِذُ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ اَنْدَادًا يُّحِبُّوْنَهُمْ كَحُبِّ اللّٰهِ ۗ وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اَشَدُّ حُبًّا لِّلّٰهِ ۙوَلَوْ يَرَى الَّذِيْنَ ظَلَمُوْٓا اِذْ يَرَوْنَ الْعَذَابَۙ اَنَّ الْقُوَّةَ لِلّٰهِ جَمِيْعًا ۙوَّاَنَّ اللّٰهَ شَدِيْدُ الْعَذَابِ

wa minan-nāsi may yattakhiżu min dūnillāhi andāday yuḥibbūnahum kaḥubbillāh(i), wal-lażīna āmanū asyaddu ḥubbal lillāh(i), wa lau yaral-lażīna ẓalamū iż yaraunal-‘ażāb(a), annal-quwwata lillāhi jamī‘ā(n), wa annallāha syadīdul-‘ażāb(i).

Хүн зоной дунда Аллахһаа бэшэ бурхадые үрсэлдэгшэ гэжэ шүтэдэг хүнүүд бии, тэдэндэ Аллахые хайрлажа байһандал адляар хайрладаг. Һүзэглэгшэдэй Аллахта дурлал ехэ ехэ. Хэрбээ буруу юумэ хэһэн хүнүүд хэһээлтэ харахадаа (Амидыралгын үдэр) бүхы эрхэ мэдэл Аллахта хабаатай, Аллах хэһээлтэдээ ехэ хатуу гэжэ хараа һаа (тэдэ заатагүй гэмшэхэ).

اِذْ تَبَرَّاَ الَّذِيْنَ اتُّبِعُوْا مِنَ الَّذِيْنَ اتَّبَعُوْا وَرَاَوُا الْعَذَابَ وَتَقَطَّعَتْ بِهِمُ الْاَسْبَابُ

iż tabarra'al-lażīnattubi‘ū minal-lażīnattaba‘ū wa ra'awul-‘ażāba wa taqaṭṭa‘at bihimul-asbāb(u).

(Тэрэнь) дахажа ябаһан хүнүүд дахажа ябаһан хүнүүдэй гарһаа гаража, хэһээлтэ үзэхэдөө, тэдэнэй хоорондохи бүхы харилсаан таһархада.

وَقَالَ الَّذِيْنَ اتَّبَعُوْا لَوْ اَنَّ لَنَا كَرَّةً فَنَتَبَرَّاَ مِنْهُمْ ۗ كَمَا تَبَرَّءُوْا مِنَّا ۗ كَذٰلِكَ يُرِيْهِمُ اللّٰهُ اَعْمَالَهُمْ حَسَرٰتٍ عَلَيْهِمْ ۗ وَمَا هُمْ بِخٰرِجِيْنَ مِنَ النَّارِ ࣖ

wa qālal-lażīnattaba‘ū lau anna lanā karratan fa natabarra'a minhum, kamā tabarra'ū minnā, każālika yurīhimullāhu a‘mālahum ḥasarātin ‘alaihim, wa mā hum bikhārijīna minan-nār(i).

Тиигээд хойноһоонь дахажа ябаһан хүнүүд: "Хэрбээ бидэндэ (дэлхэйдэ бусаха) арга боломжо байгаа һаань, мэдээжэ бидэ тэдэниие табидаг байгаабди, тэдэнэй маанадые табиһандал адляар". Тиигэжэ Аллах тэдэндэ тэдэнэй гэмшэһэн үйлэ хэрэгүүдые харуулна. Тиигээд тэдэ тамын галһаа гарахагүй.

يٰٓاَيُّهَا النَّاسُ كُلُوْا مِمَّا فِى الْاَرْضِ حَلٰلًا طَيِّبًا ۖوَّلَا تَتَّبِعُوْا خُطُوٰتِ الشَّيْطٰنِۗ اِنَّهٗ لَكُمْ عَدُوٌّ مُّبِيْنٌ

yā ayyuhan-nāsu kulū mimmā fil-arḍi ḥalālan ṭayyibā(n), wa lā tattabi‘ū khuṭuwātisy-syaiṭān(i), innahū lakum ‘aduwwum mubīn(un).

Ай арад зон! Газар дэлхэй дээрэ байдаг халал ба һайн (эдеэ хоол) эдижэ, Сатанай мүрөөр бү даха. Үнэхөөрөөшье, Сатана шамда бодото дайсан болоно.

اِنَّمَا يَأْمُرُكُمْ بِالسُّوْۤءِ وَالْفَحْشَاۤءِ وَاَنْ تَقُوْلُوْا عَلَى اللّٰهِ مَا لَا تَعْلَمُوْنَ

innamā ya'murukum bis-sū'i wal-faḥsyā'i wa an taqūlū ‘alallāhi mā lā ta‘lamūn(a).

Үнэхөөрөөшье, (Сатана) гансал муу, жэрхэштэй юумэ хэхэ, Аллах тухай мэдэхэгүй юумэеэ хэлэхыетнай захирна.

وَاِذَا قِيْلَ لَهُمُ اتَّبِعُوْا مَآ اَنْزَلَ اللّٰهُ قَالُوْا بَلْ نَتَّبِعُ مَآ اَلْفَيْنَا عَلَيْهِ اٰبَاۤءَنَا ۗ اَوَلَوْ كَانَ اٰبَاۤؤُهُمْ لَا يَعْقِلُوْنَ شَيْـًٔا وَّلَا يَهْتَدُوْنَ

wa iżā qīla lahumuttabi‘ū mā anzalallāhu qālū bal nattabi‘u mā alfainā ‘alaihi ābā'anā, awalau kāna ābā'uhum lā ya‘qilūna syai'aw wa lā yahtadūn(a).

Мүн тэдэндэ: "Аллахын зааһан юумые дахагты" гэжэ хэлэхэдэнь. Тэдэнэр харюусаба: "(Үгы!) Бидэ үбгэ эсэгэнэрэйнгээ хэжэ байһан юумэ дахажа ябадагбди." Үнэн дээрээ тэдэнэй элинсэг хулинсагууд юушье мэдэхэгүй, заабаришьегүй байгаа.

وَمَثَلُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا كَمَثَلِ الَّذِيْ يَنْعِقُ بِمَا لَا يَسْمَعُ اِلَّا دُعَاۤءً وَّنِدَاۤءً ۗ صُمٌّ ۢ بُكْمٌ عُمْيٌ فَهُمْ لَا يَعْقِلُوْنَ

wa maṡalul-lażīna kafarū kamaṡalil-lażī yan‘iqu bimā lā yasma‘u illā du‘ā'aw wa nidā'ā(n), ṣummum bukmun ‘umyun fahum lā ya‘qilūn(a).

Мүн һүзэггүйшүүлэй (дуудагшадта) һургаалта үгэ дуудалга ба хашхаралһаа бэшэ юушье дууладаггүй (амитадта) хашхарһан хонишонтой адли. (Тэдэнэр) дүлии, дүлии, һохор, тиимэһээ ойлгоногүй.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا كُلُوْا مِنْ طَيِّبٰتِ مَا رَزَقْنٰكُمْ وَاشْكُرُوْا لِلّٰهِ اِنْ كُنْتُمْ اِيَّاهُ تَعْبُدُوْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanū kulū min ṭayyibāti mā razaqnākum wasykurū lillāhi in kuntum iyyāhu ta‘budūn(a).

Һүзэглэгшэд! Бидэнэй таанадта үгэһэн һайн эдеэ хоол эдижэ, Аллахта баяр баясхалан хүргэжэ байгты, хэрбээ таанар гансал Тэрээндэ мүргэжэ байгаа һаа.

اِنَّمَا حَرَّمَ عَلَيْكُمُ الْمَيْتَةَ وَالدَّمَ وَلَحْمَ الْخِنْزِيْرِ وَمَآ اُهِلَّ بِهٖ لِغَيْرِ اللّٰهِ ۚ فَمَنِ اضْطُرَّ غَيْرَ بَاغٍ وَّلَا عَادٍ فَلَآ اِثْمَ عَلَيْهِ ۗ اِنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

innamā ḥarrama ‘alaikumul-maitata wad-dama wa laḥmal-khinzīri wa mā uhilla bihī ligairillāh(i), fa maniḍṭurra gaira bāgiw wa lā ‘ādin falā iṡma ‘alaih(i), innallāha gafūrur raḥīm(un).

Үнэхөөрөөшье, Тэрэ таанадта гансал Аллахһаа бэшэ (нэрэнүүдэй) алаһан амитадай бэе, шуһа, гахайн мяха ба (мяха) хориһон байна. Харин хэн тэрэниие эдихэеэ баалаа һаа, тэрэнэй хүсэһэнһөө бэшэ, мүн хилэһээ үлүү бэшэ һаа, тэрээндэ нүгэл үгы. Үнэхөөрөөшье, Аллах хүлисэлтэй, нигүүлэсхы сэдьхэлтэй.

اِنَّ الَّذِيْنَ يَكْتُمُوْنَ مَآ اَنْزَلَ اللّٰهُ مِنَ الْكِتٰبِ وَيَشْتَرُوْنَ بِهٖ ثَمَنًا قَلِيْلًاۙ اُولٰۤىِٕكَ مَا يَأْكُلُوْنَ فِيْ بُطُوْنِهِمْ اِلَّا النَّارَ وَلَا يُكَلِّمُهُمُ اللّٰهُ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ وَلَا يُزَكِّيْهِمْ ۚوَلَهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ

innal-lażīna yaktumūna mā anzalallāhu minal-kitābi wa yasytarūna bihī ṡamanan qalīlā(n), ulā'ika mā ya'kulūna fī buṭūnihim illan-nāra wa lā yukallimuhumullāhu yaumal-qiyāmati wa lā yuzakkīhim, wa lahum ‘ażābun alīm(un).

Үнэхөөрөөшье, ном тухай Аллахай элирүүлһэн юумэ нюужа, багахан сэнгээр худалдадаг хүнүүд гансал тамын галые гэдэһэндээ залгидаг, тиигээд Аллах тэдэниие Амидыралгын үдэр угтахагүй, арюудхахагүй. Тэдэнэр зоболонто хэһээлтэдэ орохо.

اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ اشْتَرَوُا الضَّلٰلَةَ بِالْهُدٰى وَالْعَذَابَ بِالْمَغْفِرَةِ ۚ فَمَآ اَصْبَرَهُمْ عَلَى النَّارِ

ulā'ikal-lażīnasytarawuḍ-ḍalālata bil-hudā wal-‘ażāba bil-magfirah(ti), famā aṣbarahum ‘alan-nār(i).

Эдэ хадаа заабариин түлөө алдуу, хүлисэлэй түлөө хэһээлтэ худалдажа абаһан хүнүүд юм. Тиимэһээ тэдэ Галые эсэргүүсэхэеэ ямар зоригтойб!

ذٰلِكَ بِاَنَّ اللّٰهَ نَزَّلَ الْكِتٰبَ بِالْحَقِّ ۗ وَاِنَّ الَّذِيْنَ اخْتَلَفُوْا فِى الْكِتٰبِ لَفِيْ شِقَاقٍۢ بَعِيْدٍ ࣖ

Żālika bi'annallāha nazzalal-kitāba bil-ḥaqq(i), wa innal-lażīnakhtalafū fil-kitābi lafī syiqāqim ba‘īd(in).

Юундэб гэхэдэ, Аллах Номые (Аль-Коран) үнэн зүбые асаржа эльгээгээ, үнэхөөрөөшье, Номой (үнэн тухай) зүбшөөдэггүй хүнүүд гүнзэгы хубаарида байна.

۞ لَيْسَ الْبِرَّاَنْ تُوَلُّوْا وُجُوْهَكُمْ قِبَلَ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ وَلٰكِنَّ الْبِرَّ مَنْ اٰمَنَ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِ وَالْمَلٰۤىِٕكَةِ وَالْكِتٰبِ وَالنَّبِيّٖنَ ۚ وَاٰتَى الْمَالَ عَلٰى حُبِّهٖ ذَوِى الْقُرْبٰى وَالْيَتٰمٰى وَالْمَسٰكِيْنَ وَابْنَ السَّبِيْلِۙ وَالسَّاۤىِٕلِيْنَ وَفىِ الرِّقَابِۚ وَاَقَامَ الصَّلٰوةَ وَاٰتَى الزَّكٰوةَ ۚ وَالْمُوْفُوْنَ بِعَهْدِهِمْ اِذَا عَاهَدُوْا ۚ وَالصّٰبِرِيْنَ فِى الْبَأْسَاۤءِ وَالضَّرَّاۤءِ وَحِيْنَ الْبَأْسِۗ اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ صَدَقُوْا ۗوَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْمُتَّقُوْنَ

laisal-birra an tuwallū wujūhakum qibalal-masyriqi wal-magribi wa lākinnal-birra man āmana billāhi wal-yaumil ākhiri wal-malā'ikati wal-kitābi wan-nabiyyīn(a), wa ātal-māla ‘alā ḥubbihī żawil-qurbā wal-yatāmā wal-masākīna wabnas-sabīl(i), was-sā'ilīna wa fir-riqāb(i), wa aqāmaṣ-ṣalāta wa ātaz-zakāh(ta), wal mūfūna bi‘ahdihim iżā ‘āhadū, waṣ-ṣābirīna fil-ba'sā'i waḍ-ḍarrā'i wa ḥīnal-ba's(i), ulā'ikal-lażīna ṣadaqū, wa ulā'ika humul-muttaqūn(a).

Буян гээшэ зүүн баруун тээшээ нюураа эрьюулхэ бэшэ, харин буян гээшэ Аллахта, Һүүлшын үдэртэ, эльгээмэлнүүдтэ, номуудта, лүндэншэдтэ этигэжэ, хайрата зөөриеэ түрэлнүүдтээ, үншэн хүүгэдтэ, үгытэйшүүлдэ, аяншалгада ябаһан хүнүүдтэ (мусафир), гуйраншадта, өөрынгөө зарасанарта, өөһэдынгөө зальбарал хэжэ, закаат хэжэ байһан хүнүүдтэ үгэдэг хүнүүд (буян). найдуулга хэзээ найдуулха, үгытэй ядуу байдалда, зоболондо, дайнай үедэ тэсэбэритэй хүнүүд. Тэдэнэр үнэн сэхэ хүнүүд, тэдэ һүзэгтэй зон юм.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا كُتِبَ عَلَيْكُمُ الْقِصَاصُ فِى الْقَتْلٰىۗ اَلْحُرُّ بِالْحُرِّ وَالْعَبْدُ بِالْعَبْدِ وَالْاُنْثٰى بِالْاُنْثٰىۗ فَمَنْ عُفِيَ لَهٗ مِنْ اَخِيْهِ شَيْءٌ فَاتِّبَاعٌ ۢبِالْمَعْرُوْفِ وَاَدَاۤءٌ اِلَيْهِ بِاِحْسَانٍ ۗ ذٰلِكَ تَخْفِيْفٌ مِّنْ رَّبِّكُمْ وَرَحْمَةٌ ۗفَمَنِ اعْتَدٰى بَعْدَ ذٰلِكَ فَلَهٗ عَذَابٌ اَلِيْمٌ

yā ayyuhal-lażīna āmanū kutiba ‘alaikumul-qiṣāṣu fil-qatlā, al-ḥurru bil-ḥurri wal-‘abdu bil-‘abdi wal-unṡā bil-unṡā, faman ‘ufiya lahū min akhīhi syai'un fattibā‘um bil-ma‘rūfi wa adā'un ilaihi bi iḥsān(in), żālika takhfīfum mir rabbikum wa raḥmah(tun), fa mani‘tadā ba‘da żālika fa lahū ‘ażābun alīm(un).

Һүзэглэгшэд! Алагдаһан хүнэй талаар шамда уялгатай. Сүлөөтэ хүнүүд сүлөөтэ хүнүүдтэй, богоолнууд богоолнуудтай, эхэнэрнүүд эхэнэрнүүдтэй. Харин аха дүүнэрһээ хүлисэл абаһан хүн тэрэнээ һайнаар дахажа, тэрээндэ һайнаар түлэхэ ёһотой. Энэ хадаа танай Дээдын Эзэнэй амаралта ба үршөөл хайра болоно. Тэрээнһээ хойшо хэн хизаарые гаталнаб, тэрэ ехэ зоболонто хэһээлтэдэ орохо.

وَلَكُمْ فِى الْقِصَاصِ حَيٰوةٌ يّٰٓاُولِى الْاَلْبَابِ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُوْنَ

wa lakum fil-qiṣāṣi ḥayātuy yā ulil-albābi la‘allakum tattaqūn(a).

Мүн һүзэгтэй байхын тула, ойлгосотой хүнүүд, таанадта амидаралай баталамжа бии.

كُتِبَ عَلَيْكُمْ اِذَا حَضَرَ اَحَدَكُمُ الْمَوْتُ اِنْ تَرَكَ خَيْرًا ۖ ۨالْوَصِيَّةُ لِلْوَالِدَيْنِ وَالْاَقْرَبِيْنَ بِالْمَعْرُوْفِۚ حَقًّا عَلَى الْمُتَّقِيْنَ ۗ

kutiba ‘alaikum iżā ḥaḍara aḥadakumul-mautu in taraka kahirā(n), al-waṣiyyatu lil-wālidaini wal-aqrabīna bil-ma‘rūf(i), ḥaqqan ‘alal-muttaqīn(a).

Танай дундаһаа хэн нэгэндэ үхэл ерэбэл, эд зөөри орхибол, эхэ эсэгэдээ, дүтын түрэлнүүдтээ һайн зангаар захяа бэшэхэ, һүзэгтэй хүнүүдтэ уялга болохо уялгатайт.

فَمَنْۢ بَدَّلَهٗ بَعْدَمَا سَمِعَهٗ فَاِنَّمَآ اِثْمُهٗ عَلَى الَّذِيْنَ يُبَدِّلُوْنَهٗ ۗ اِنَّ اللّٰهَ سَمِيْعٌ عَلِيْمٌ ۗ

famam baddalahū ba‘da mā sami‘ahū fa innamā iṡmuhū ‘alal-lażīna yubaddilūnah(ū), innallāha samī‘un ‘alīm(un).

Хэн тэрэниие (хүсэл) хубилгаа һаа, дуулаһанай һүүлдэ нүгэл гансал хубилгаһан хүндэ болоно. Үнэхөөрөөшье, Аллах бүхы юумые дууладаг, бүхы юумые мэдэдэг.

فَمَنْ خَافَ مِنْ مُّوْصٍ جَنَفًا اَوْ اِثْمًا فَاَصْلَحَ بَيْنَهُمْ فَلَآ اِثْمَ عَلَيْهِ ۗ اِنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ ࣖ

faman khāfa mim mūṣin janafan au iṡman fa aṣlaḥa bainahum falā iṡma ‘alaih(i), innallāha gafūrur raḥīm(un).

Харин хэн хүсэл үгэһэн хүнэй нюур хараһан гү, али буруу юумэ хэһэн гэжэ айжа, хоорондоо эблэрһэн хүн нүгэл хээгүй. Үнэхөөрөөшье, Аллах хүлисэлтэй, нигүүлэсхы сэдьхэлтэй.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا كُتِبَ عَلَيْكُمُ الصِّيَامُ كَمَا كُتِبَ عَلَى الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُوْنَۙ

yā ayyuhal-lażīna āmanū kutiba ‘alaikumuṣ-ṣiyāmu kamā kutiba ‘alal-lażīna min qablikum la‘allakum tattaqūn(a).

Һүзэглэгшэд! Таанадай һүзэгтэй болохын тула мацаг барихыетнай таанадһаа урид байһан зондо зааһандал адляар таанадта зааһан байна.

اَيَّامًا مَّعْدُوْدٰتٍۗ فَمَنْ كَانَ مِنْكُمْ مَّرِيْضًا اَوْ عَلٰى سَفَرٍ فَعِدَّةٌ مِّنْ اَيَّامٍ اُخَرَ ۗوَعَلَى الَّذِيْنَ يُطِيْقُوْنَهٗ فِدْيَةٌ طَعَامُ مِسْكِيْنٍۗ فَمَنْ تَطَوَّعَ خَيْرًا فَهُوَ خَيْرٌ لَّهٗ ۗوَاَنْ تَصُوْمُوْا خَيْرٌ لَّكُمْ اِنْ كُنْتُمْ تَعْلَمُوْنَ

ayyāmam ma‘dūdāt(in), faman kāna minkum marīḍan au ‘alā safarin fa ‘iddatum min ayyāmin ukhar(a), wa ‘alal-lażīna yuṭīqūnahū fidyatun ṭa‘āmu miskīn(in), faman taṭawwa‘a khairan fahuwa khairul lah(ū), wa an taṣūmū khairul lakum in kuntum ta‘lamūn(a).

(Тэрэ) тодорхой үдэрнүүд. Тиимэһээ таанадай хэнтнай үбдэжэ гү, али аяншалгада ябаа һаа (мацаг баринагүй), тэрэ үдэрнүүдэй тоое (масаглаагүй) бусад үдэрнүүдээр һэлгэхэ ёһотой. Тиигээд тэрэнээ бэелүүлхэдээ бэрхэшээлтэй хүнүүдтэ фидья түлэхэ уялгатай, тодорхойлон хэлэбэл, үгытэй хүниие эдеэлүүлхэ. Зүгѳѳр һайн һайхан сэдьхэлээрээ хэн һайн юумэ хэжэ байбалтнай, тэрээндэ дээрэ, масаглабалтнай таанадта дээрэ.

شَهْرُ رَمَضَانَ الَّذِيْٓ اُنْزِلَ فِيْهِ الْقُرْاٰنُ هُدًى لِّلنَّاسِ وَبَيِّنٰتٍ مِّنَ الْهُدٰى وَالْفُرْقَانِۚ فَمَنْ شَهِدَ مِنْكُمُ الشَّهْرَ فَلْيَصُمْهُ ۗوَمَنْ كَانَ مَرِيْضًا اَوْ عَلٰى سَفَرٍ فَعِدَّةٌ مِّنْ اَيَّامٍ اُخَرَ ۗيُرِيْدُ اللّٰهُ بِكُمُ الْيُسْرَ وَلَا يُرِيْدُ بِكُمُ الْعُسْرَ ۖوَلِتُكْمِلُوا الْعِدَّةَ وَلِتُكَبِّرُوا اللّٰهَ عَلٰى مَا هَدٰىكُمْ وَلَعَلَّكُمْ تَشْكُرُوْنَ

syahru ramaḍānal-lażī unzila fīhil-qur'ānu hudal lin-nāsi wa bayyinātim minal-hudā wal-furqān(i), faman syahida minkumusy-syahra falyaṣumh(u) wa man kāna marīḍan au ‘alā safarin fa ‘iddatum min ayyāmin ukhar(a), yurīdullāhu bikumul-yusra wa lā yurīdu bikumul-‘usr(a), wa litukmilul-‘iddata wa litukabbirullāha ‘alā mā hadākum wa la‘allakum tasykurūn(a).

Рамадан һара хадаа хүнүүдтэ заабари болгон, тэрэ заабари болон (үнэн ба худал хоёрой хоорондохи илгаа) тухай тайлбари болгон Коран дэлгэрһэн һара юм. Тиимэһээ энэ һарын туршада таанадай хэнтнайшье масаглагты. Хэн үбдэжэ гү, али аяншалгада ябаа һаа (масагладаггүй), тиигээд (тэрэнээ нэхэмжэлхэ ёһотой), хэды үдэр алдаһанаа, бусад үдэрнүүдтэ. Аллах таанадта амар амгалан байдал хүсэнэ, харин таанадта бэрхэшээл хүсэнэгүй. Та тоое дүүргээд, Аллахые үгэһэн заабариин түлөө алдаршуулха ёһотойт, тиигэбэл таанад баяртай байхат.

وَاِذَا سَاَلَكَ عِبَادِيْ عَنِّيْ فَاِنِّيْ قَرِيْبٌ ۗ اُجِيْبُ دَعْوَةَ الدَّاعِ اِذَا دَعَانِۙ فَلْيَسْتَجِيْبُوْا لِيْ وَلْيُؤْمِنُوْا بِيْ لَعَلَّهُمْ يَرْشُدُوْنَ

wa iżā sa'alaka ‘ibādī ‘annī fa innī qarīb(un), ujību da‘watad-dā‘i iżā da‘ān(i), falyastajībū lī walyu'minū bī la‘allahum yarsyudūn(a).

Минии зарасанар шамһаа (Мухаммедһээ) Нам тухай асуухадань, би үнэхөөрөө дүтэ байнаб. Намда зальбархадаа зальбарһан хүнүүдэй хүсэлые би бэелүүлнэб. Тэдэнэр минии (зарлигуудые) дүүргэжэ, үнэн зүйлдэ хүрэхэ болохын тула Намда этигэжэ байг лэ.

اُحِلَّ لَكُمْ لَيْلَةَ الصِّيَامِ الرَّفَثُ اِلٰى نِسَاۤىِٕكُمْ ۗ هُنَّ لِبَاسٌ لَّكُمْ وَاَنْتُمْ لِبَاسٌ لَّهُنَّ ۗ عَلِمَ اللّٰهُ اَنَّكُمْ كُنْتُمْ تَخْتَانُوْنَ اَنْفُسَكُمْ فَتَابَ عَلَيْكُمْ وَعَفَا عَنْكُمْ ۚ فَالْـٰٔنَ بَاشِرُوْهُنَّ وَابْتَغُوْا مَا كَتَبَ اللّٰهُ لَكُمْ ۗ وَكُلُوْا وَاشْرَبُوْا حَتّٰى يَتَبَيَّنَ لَكُمُ الْخَيْطُ الْاَبْيَضُ مِنَ الْخَيْطِ الْاَسْوَدِ مِنَ الْفَجْرِۖ ثُمَّ اَتِمُّوا الصِّيَامَ اِلَى الَّيْلِۚ وَلَا تُبَاشِرُوْهُنَّ وَاَنْتُمْ عٰكِفُوْنَۙ فِى الْمَسٰجِدِ ۗ تِلْكَ حُدُوْدُ اللّٰهِ فَلَا تَقْرَبُوْهَاۗ كَذٰلِكَ يُبَيِّنُ اللّٰهُ اٰيٰتِهٖ لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَتَّقُوْنَ

uḥilla lakum lailataṣ-ṣiyāmir-rafaṡu ilā nisā'ikum, hunna libāsul lakum wa antum libāsul lahunn(a), ‘alimallāhu annakum kuntum takhtānūna anfusakum fatāba ‘alaikum wa ‘afā ‘ankum, fal-āna bāsyirūhunna wabtagū mā kataballāhu lakum, wa kulū wasyrabū ḥattā yatabayyana lakumul-khaiṭul-abyaḍu minal-khaiṭil-aswadi minal-fajr(i), ṡumma atimmuṣ-ṣiyāma ilal-lail(i), wa lā tubāsyirūhunna wa antum ‘ākifūna fil-masājid(i) tilka ḥudūdullāhi falā taqrabūhā, każālika yubayyinullāhu āyātihī lin-nāsi la‘allahum yattaqūn(a).

Таанад һамгантаяа хамта һүни масаглажа байхат. Тэдэнэр шамда хубсаһан болоно, ши тэдэндэ хубсаһан гээшэш. Аллах таанар бэеэ барижа шадахагүйт гэжэ мэдэнэ, зүгөөр Тэрэ танай гэмшэлые хүлеэн абажа, хүлисэнэ. Тиимэһээ мүнөө тэдэндэ оролсожо, Аллахай таанадта зааһан юумые бэдэржэ байгты. Сагаан утаһан ба хара утаһан, тодорхойгоор үглөөгүүр, таанадта (илгаа) эли болотор эдеэлжэ, уужа байгты. Тиигээд үдэшэ болотор мацаг дүүргэхэ. Теэд мечеть соо Икаф хэжэ байхадаа тэдэндэ һаалта хэхэгүй. Энэнь Аллахай зарлиг, тиимэһээ тэрээндэ бү дүтэл. Тиигэжэ Аллах хүнүүдтэ өөрынгөө шүлэгүүдые тайлбарилдаг, тиигэбэл тэдэ һүзэгтэй болохо.

وَلَا تَأْكُلُوْٓا اَمْوَالَكُمْ بَيْنَكُمْ بِالْبَاطِلِ وَتُدْلُوْا بِهَآ اِلَى الْحُكَّامِ لِتَأْكُلُوْا فَرِيْقًا مِّنْ اَمْوَالِ النَّاسِ بِالْاِثْمِ وَاَنْتُمْ تَعْلَمُوْنَ ࣖ

wa lā ta'kulū amwālakum bainakum bil-bāṭili wa tudlū bihā ilal-ḥukkāmi lita'kulū farīqam min amwālin-nāsi bil-iṡmi wa antum ta‘lamūn(a).

Мүн хоорондынгоо баялигые худал хуурмаг аргаар бү хэрэглэжэ, энэ баялигаараа шүүгшэдые (бү) хахуули үгэжэ, өөрөө мэдэжэ байһаншье һаа, ондоо хүнүүдэй зарим баялигые нүгэлтэй аргаар хэрэглэжэ болохоб гэһэн зорилготойгоор хахуули үгэжэ болохогүй.

۞ يَسْـَٔلُوْنَكَ عَنِ الْاَهِلَّةِ ۗ قُلْ هِيَ مَوَاقِيْتُ لِلنَّاسِ وَالْحَجِّ ۗ وَلَيْسَ الْبِرُّ بِاَنْ تَأْتُوا الْبُيُوْتَ مِنْ ظُهُوْرِهَا وَلٰكِنَّ الْبِرَّ مَنِ اتَّقٰىۚ وَأْتُوا الْبُيُوْتَ مِنْ اَبْوَابِهَا ۖ وَاتَّقُوا اللّٰهَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُوْنَ

yas'alūnaka ‘anil-ahillah(ti), qul hiya mawāqītu lin-nāsi wal-ḥajj(i), wa laisal-birru bi'an ta'tul-buyūta min ẓuhūrihā wa lākinnal-birra manittaqā, wa'tul-buyūta min abwābihā, wattaqullāha la‘allakum tufliḥūn(a).

Тэдэнэр шамһаа (Мухаммедһээ) хахад һара тухай асууна. "Энэ хадаа хүнэй саг ба Ажалай (мүргэлэй) саг" гэжэ хэлэ. Тиихэдэ гэртэ дээгүүрһээнь орохонь буян бэшэ, харин буян гээшэ һүзэгтэй хүнүүдэй (буян). Гэрнүүдтэ үүдэнһээнь орожо, амжалта туйлахын тула Аллахһаа айжа байгты.

وَقَاتِلُوْا فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ الَّذِيْنَ يُقَاتِلُوْنَكُمْ وَلَا تَعْتَدُوْا ۗ اِنَّ اللّٰهَ لَا يُحِبُّ الْمُعْتَدِيْنَ

wa qātilū fī sabīlillāhil-lażīna yuqātilūnakum wa lā ta‘tadū, innallāha lā yuḥibbul-mu‘tadīn(a).

Таанадтай тэмсэжэ байһан хүнүүдтэй Аллахай замаар тэмсэжэ байгты, зүгөөр хилэ бү гаталжа байгты. Үнэхөөрөөшье, Аллах хилэ гаталһан хүнүүдтэ дуратай бэшэ.

وَاقْتُلُوْهُمْ حَيْثُ ثَقِفْتُمُوْهُمْ وَاَخْرِجُوْهُمْ مِّنْ حَيْثُ اَخْرَجُوْكُمْ وَالْفِتْنَةُ اَشَدُّ مِنَ الْقَتْلِ ۚ وَلَا تُقٰتِلُوْهُمْ عِنْدَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ حَتّٰى يُقٰتِلُوْكُمْ فِيْهِۚ فَاِنْ قٰتَلُوْكُمْ فَاقْتُلُوْهُمْۗ كَذٰلِكَ جَزَاۤءُ الْكٰفِرِيْنَ

waqtulūhum ḥaiṡu ṡaqiftumūhum wa akhrijūhum min ḥaiṡu akhrajūkum wal-fitnatu asyaddu minal-qatl(i), wa lā tuqātilūhum ‘indal-masjidil-ḥarāmi ḥattā yuqātilūkum fīh(i), fa'in qātalūkum faqtulūhum, każālika jazā'ul-kāfirīn(a).

Тэдэниие олоһон газартаа алагты, таанадые намнажа гаргаһан газарһаань гаргагты. Мүн гэмнэлгэ алалгаһаа үлүү шэрүүн юм. Тиигээд тэдэнтэй Нангин сүмэ дээрэ бү тэмсэ, хэрбээ тэдэ тэндэ шамтай тэмсэхэгүй һаа. Хэрбээ тэдэ шамтай тулалдабал, тэдэнтэй тулалда. Кафирнуудта иимэ шагнал үгтэхэ.

فَاِنِ انْتَهَوْا فَاِنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

fa'inintahau fa'innallāha gafūrur raḥīm(un).

Харин тэдэ зогсоо һаа, үнэхөөрөөшье, Аллах хүлисэлтэй, нигүүлэсхы сэдьхэлтэй.

وَقٰتِلُوْهُمْ حَتّٰى لَا تَكُوْنَ فِتْنَةٌ وَّيَكُوْنَ الدِّيْنُ لِلّٰهِ ۗ فَاِنِ انْتَهَوْا فَلَا عُدْوَانَ اِلَّا عَلَى الظّٰلِمِيْنَ

wa qātilūhum ḥattā lā takūna fitnatuw wa yakūnad-dīnu lillāh(i), fa inintahau falā ‘udwāna illā ‘alaẓ-ẓālimīn(a).

Тэдэнтэй тэмсэжэ байгты, тиихэдэнь гансал Аллахта шажан мүргэл үгы болотор. Хэрбээ тэдэ болибол, буруу үйлэдэгшэдтэ эсэргүү дайсагнал (үшөө) байхагүй.

اَلشَّهْرُ الْحَرَامُ بِالشَّهْرِ الْحَرَامِ وَالْحُرُمٰتُ قِصَاصٌۗ فَمَنِ اعْتَدٰى عَلَيْكُمْ فَاعْتَدُوْا عَلَيْهِ بِمِثْلِ مَا اعْتَدٰى عَلَيْكُمْ ۖ وَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ مَعَ الْمُتَّقِيْنَ

asy-syahrul-ḥarāmu bisy-syahril-ḥarāmi wal-ḥurumātu qiṣāṣ(un), famani‘tadā ‘alaikum fa‘tadū ‘alaihi bimiṡli ma‘tadā ‘alaikum, wattaqullāha wa‘lamū annallāha ma‘al-muttaqīn(a).

Харам һаранууд харам һарануудтай, ба (эсэргүү) хүндэтэй юумэндэ (хуули) хэрэглэгдэнэ. Тиимэһээ хэн шамда добтолноб, тэрэ хүн шамда добтолһонойнь хэмжээгээр добтолжо байгты. Аллахһаа айжа, Аллахһаа айдаг хүнүүдтэй Аллах байна гэжэ мэдэжэ байгты.

وَاَنْفِقُوْا فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَلَا تُلْقُوْا بِاَيْدِيْكُمْ اِلَى التَّهْلُكَةِ ۛ وَاَحْسِنُوْا ۛ اِنَّ اللّٰهَ يُحِبُّ الْمُحْسِنِيْنَ

wa anfiqū fī sabīlillāhi wa lā tulqū bi'aidīkum ilat-tahlukah(ti), wa aḥsinū, innallāha yuḥibbul-muḥsinīn(a).

Мүн (зөөриеэ) Аллахай замаар гаргашалжа, өөрынгөө гараар хосоролдо бү хаяжа, һайн юумэ хэжэ байгты. Үнэхөөрөөшье, Аллах һайн юумэ хэһэн хүнүүдтэ дуратай.

وَاَتِمُّوا الْحَجَّ وَالْعُمْرَةَ لِلّٰهِ ۗ فَاِنْ اُحْصِرْتُمْ فَمَا اسْتَيْسَرَ مِنَ الْهَدْيِۚ وَلَا تَحْلِقُوْا رُءُوْسَكُمْ حَتّٰى يَبْلُغَ الْهَدْيُ مَحِلَّهٗ ۗ فَمَنْ كَانَ مِنْكُمْ مَّرِيْضًا اَوْ بِهٖٓ اَذًى مِّنْ رَّأْسِهٖ فَفِدْيَةٌ مِّنْ صِيَامٍ اَوْ صَدَقَةٍ اَوْ نُسُكٍ ۚ فَاِذَآ اَمِنْتُمْ ۗ فَمَنْ تَمَتَّعَ بِالْعُمْرَةِ اِلَى الْحَجِّ فَمَا اسْتَيْسَرَ مِنَ الْهَدْيِۚ فَمَنْ لَّمْ يَجِدْ فَصِيَامُ ثَلٰثَةِ اَيَّامٍ فِى الْحَجِّ وَسَبْعَةٍ اِذَا رَجَعْتُمْ ۗ تِلْكَ عَشَرَةٌ كَامِلَةٌ ۗذٰلِكَ لِمَنْ لَّمْ يَكُنْ اَهْلُهٗ حَاضِرِى الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ ۗ وَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ شَدِيْدُ الْعِقَابِ ࣖ

wa atimmul-ḥajja wal-‘umrata lillāh(i), fa'in uḥṣirtum famastaisara minal-hady(i), wa lā taḥliqū ru'ūsakum ḥattā yablugal-hadyu maḥillah(ū), faman kāna minkum marīḍan au bihī ażam mir ra'sihī fafidyatum min ṣiyāmin au ṣadaqatin au nusuk(in), fa'iżā amintum, faman tamatta‘a bil-‘umrati ilal-ḥajji famastaisara minal-hady(i), famal lam yajid faṣiyāmu ṡalāṡati ayyāmin fil-ḥajji wa sab‘atin iżā raja‘tum, tilka ‘asyaratun kāmilah(tun), żālika limal lam yakun ahluhū ḥāḍiril-masjidil-ḥarām(i), wattaqullāha wa‘lamū annallāha syadīdul-‘iqāb(i).

Мүн Аллахай түлөө Ажал ба Умра дүүргэхэ. Харин шамайе (дайсад) хүреэлээд байбал, хүнгэн олдоһон хадюу (алаха), толгойгоо бү хухала, хадюу алаха газартаа хүрэхэһөө урид. Хэрбээ таанадай хэн нэгэн үбдэжэ гү, али толгойдонь асуудал байгаа һаань (тиигээд тэрэ хухалдаг), тиихэдэнь тэрэ фидья хэхэ уялгатай, тодорхойлон хэлэбэл, мацаг бариха, буян хэхэ гү, али үргэл хэхэ. Хэрбээ таанар аюулгүй байгаа һаа, хэн Ажалай урда тээ Умра хэхэб, тэрэ (алаха ёһотой) амархан олдодог хадю. Хэрбээ тэрэ абаагүй һаа, тэрэ Ажалай (саг) гурбан үдэр, танай бусаһанай һүүлдэ долоон (үдэр) мацаг бариха ёһотой. Энэнь бүхыдөө арбан (үдэр). Мүн гэр бүлэнүүдынь Ехэ мечеть шадар ажаһуудаггүй хүнүүдтэ. Аллахһаа айжа, Аллах хэһээлтэдээ ехэ хатуу гэжэ мэдэжэ байгты.

اَلْحَجُّ اَشْهُرٌ مَّعْلُوْمٰتٌ ۚ فَمَنْ فَرَضَ فِيْهِنَّ الْحَجَّ فَلَا رَفَثَ وَلَا فُسُوْقَ وَلَا جِدَالَ فِى الْحَجِّ ۗ وَمَا تَفْعَلُوْا مِنْ خَيْرٍ يَّعْلَمْهُ اللّٰهُ ۗ وَتَزَوَّدُوْا فَاِنَّ خَيْرَ الزَّادِ التَّقْوٰىۖ وَاتَّقُوْنِ يٰٓاُولِى الْاَلْبَابِ

al-ḥajju asyhurum ma‘lūmāt(un), faman faraḍa fīhinnal-ḥajja falā rafaṡa wa lā fusūqa wa lā jidāla fil-ḥajj(i), wa mā taf‘alū min khairiy ya‘lamhullāh(u), wa tazawwadū fa'inna khairaz-zādit-taqwā, wattaqūni yā ulil-albāb(i).

Хадж (улирал) хадаа баталагдаһан һаранууд болоно. Хэн тэдэ (һарануудта) Ажал хэхэб, Ажалай үедэ бузар үгэ (рафат) хэлэхэгүй, бузар ябадал гаргахагүй, хэрүүл ама гаргахагүй. Ямаршье һайн юумэ хэжэ байбалтнай, Аллах мэдэнэ. Эдеэ хоол асаржа ерэгты, юундэб гэхэдэ үнэн дээрээ эгээл һайн эдеэ хоол хадаа һүзэг этигэл болоно. Намһаа айжа байгты, эбтэй эетэй хүнүүд!

لَيْسَ عَلَيْكُمْ جُنَاحٌ اَنْ تَبْتَغُوْا فَضْلًا مِّنْ رَّبِّكُمْ ۗ فَاِذَآ اَفَضْتُمْ مِّنْ عَرَفٰتٍ فَاذْكُرُوا اللّٰهَ عِنْدَ الْمَشْعَرِ الْحَرَامِ ۖ وَاذْكُرُوْهُ كَمَا هَدٰىكُمْ ۚ وَاِنْ كُنْتُمْ مِّنْ قَبْلِهٖ لَمِنَ الضَّاۤلِّيْنَ

laisa ‘alaikum junāḥun an tabtagū faḍlam mir rabbikum, fa'iżā afaḍtum min ‘arafātin fażkurullāha ‘indal-masy‘aril-ḥarām(i), ważkurūhu kamā hadākum, wa in kuntum min qablihī laminaḍ-ḍāllīn(a).

Дээдын Эзэнһээ үршѳѳл хайра гуйхадашни нүгэл бэшэ. Тиимэһээ Арафаһаа гарахадаа, Машарилхарамда Аллахые һанагты. Тэрэ таанадые хүтэлбэрилжэ байһандал һанажа байгты, урид мэдэхэгүй хүнүүдэй дунда байгаашье һаа.

ثُمَّ اَفِيْضُوْا مِنْ حَيْثُ اَفَاضَ النَّاسُ وَاسْتَغْفِرُوا اللّٰهَ ۗ اِنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

Ṡumma afīḍū min ḥaiṡu afāḍan-nāsu wastagfirullāh(a), innallāha gafūrur raḥīm(un).

Тиигээд олон хүнүүдэй гараһан газарһаа (Арафа) гаража, Аллахһаа хүлисэл гуйха. Үнэхөөрөөшье, Аллах хүлисэлтэй, нигүүлэсхы сэдьхэлтэй.

فَاِذَا قَضَيْتُمْ مَّنَاسِكَكُمْ فَاذْكُرُوا اللّٰهَ كَذِكْرِكُمْ اٰبَاۤءَكُمْ اَوْ اَشَدَّ ذِكْرًا ۗ فَمِنَ النَّاسِ مَنْ يَّقُوْلُ رَبَّنَآ اٰتِنَا فِى الدُّنْيَا وَمَا لَهٗ فِى الْاٰخِرَةِ مِنْ خَلَاقٍ

fa iżā qaḍaitum manāsikakum fażkurullāha każikrikum ābā'akum au asyadda żikrā(n), faminan-nāsi may yaqūlu rabbanā ātinā fid-dun-yā wa mā lahū fil-ākhirati min khalāq(in).

Ажал хэжэ дүүргээд, үбгэ эсэгэнэр тухайгаа дурдаһандал адляар Аллахай зикр уншагты, бүришье ехээр зикр уншагты. Тиимэһээ хүнүүдэй дунда «Дээдын Эзэн, энэ дэлхэйдэ бидэндэ (һайн) үгэгты» гэжэ зальбардаг хүн бии, тиигээд хойто наһандаа тэрээндэ ямаршье хуби үгы.

وَمِنْهُمْ مَّنْ يَّقُوْلُ رَبَّنَآ اٰتِنَا فِى الدُّنْيَا حَسَنَةً وَّفِى الْاٰخِرَةِ حَسَنَةً وَّقِنَا عَذَابَ النَّارِ

wa minhum may yaqūlu rabbanā ātinā fid-dun-yā ḥasanataw wa fil-ākhirati ḥasanataw wa qinā ‘ażāban-nār(i).

Тиин тэдэнэй дунда: «Дээдын Эзэн, энэ дэлхэйдэмнай һайниие, хойто дэлхэйдэмнай һайниие үршөөжэ, тамын хэһээлтэһээ аршалыт» гэжэ зальбардаг хүнүүд бии.

اُولٰۤىِٕكَ لَهُمْ نَصِيْبٌ مِّمَّا كَسَبُوْا ۗ وَاللّٰهُ سَرِيْعُ الْحِسَابِ

ulā'ika lahum naṣībum mimmā kasabū, wallāhu sarī‘ul-ḥisāb(i).

Тэдэнэр хэһэн хэрэгэйнгээ хубиие абадаг, тиигээд Аллах түргэн тоосоо хэнэ.

۞ وَاذْكُرُوا اللّٰهَ فِيْٓ اَيَّامٍ مَّعْدُوْدٰتٍ ۗ فَمَنْ تَعَجَّلَ فِيْ يَوْمَيْنِ فَلَآ اِثْمَ عَلَيْهِ ۚوَمَنْ تَاَخَّرَ فَلَآ اِثْمَ عَلَيْهِۙ لِمَنِ اتَّقٰىۗ وَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاعْلَمُوْٓا اَنَّكُمْ اِلَيْهِ تُحْشَرُوْنَ

ważkurullāha fī ayyāmim ma‘dūdāt(in), faman ta‘ajjala fī yaumaini falā iṡma ‘alaih(i), wa man ta'akhkhara falā iṡma ‘alaihi limanittaqā, wattaqullāha wa‘lamū annakum ilaihi tuḥsyarūn(a).

Зааһан үдэрнүүдтэ Аллахай зикр хэхэ. Хэн хоёр хоноод түргэхэб (Минаа орхихо), тэрээндэ нүгэл үгы. Хэн энээнииень дүүргэнэб, тэрээндэ нүгэл үгы, һүзэгтэй хүнүүдтэ нүгэл үгы. Аллахһаа айжа, Тэрэ таанадые суглуулха гэжэ мэдэжэ байгты.

وَمِنَ النَّاسِ مَنْ يُّعْجِبُكَ قَوْلُهٗ فِى الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا وَيُشْهِدُ اللّٰهَ عَلٰى مَا فِيْ قَلْبِهٖ ۙ وَهُوَ اَلَدُّ الْخِصَامِ

wa minan-nāsi may yu‘jibuka qauluhū fil-ḥayātid-dun-yā wa yusyhidullāha ‘alā mā fī qalbih(ī), wa huwa aladdul-khiṣām(i).

Хүн зоной дунда дэлхэйн амидарал тухай хэлэһэниинь таанадые гайхуулдаг хүн бии (Мухаммед), тиигээд тэрэ эгээл шангаар эсэргүүсэгшэшье һаа, сэдьхэлдээ юун байгааб гэжэ Аллахта гэршэлнэ.

وَاِذَا تَوَلّٰى سَعٰى فِى الْاَرْضِ لِيُفْسِدَ فِيْهَا وَيُهْلِكَ الْحَرْثَ وَالنَّسْلَ ۗ وَ اللّٰهُ لَا يُحِبُّ الْفَسَادَ

wa iżā tawallā sa‘ā fil-arḍi liyufsida fīhā wa yuhlikal-ḥarṡa wan-nasl(a), wallāhu lā yuḥibbul-fasād(a).

Тэрэ танһаа холодоходоо, газар дэлхэйдэ муу юумэ хэхэеэ оролдодог, таряалан, мал амитадые үгы хэнэ, харин Аллах хохидолдо дуратай бэшэ.

وَاِذَا قِيْلَ لَهُ اتَّقِ اللّٰهَ اَخَذَتْهُ الْعِزَّةُ بِالْاِثْمِ فَحَسْبُهٗ جَهَنَّمُ ۗ وَلَبِئْسَ الْمِهَادُ

wa iżā qīla lahuttaqillāha akhażathul-‘izzatu bil-iṡmi faḥasbuhū jahannam(u), wa labi'sal-mihād(u).

Тэрээндэ: "Аллахһаа ай" гэжэ хэлэхэдэнь, тэрэнэй омогорхол нүгэл хэхэеэ эхилбэ. Тиимэһээ тама тэрэнэй түлөө тама, үнэхөөрөөшье (тэрэ тама) амидарха эгээл муу газар.

وَمِنَ النَّاسِ مَنْ يَّشْرِيْ نَفْسَهُ ابْتِغَاۤءَ مَرْضَاتِ اللّٰهِ ۗوَاللّٰهُ رَءُوْفٌۢ بِالْعِبَادِ

wa minan-nāsi may yasyrī nafsahubtigā'a marḍātillāh(i), wallāhu ra'ūfum bil-‘ibād(i).

Мүн хүнүүдэй дунда Аллахай һайшаалда хүртэхэеэ өөрыгөө үргэл болгодог хүнүүд бии. Аллах өөрынгөө зарасанарта Эгээл үршөөл хайратай.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوا ادْخُلُوْا فِى السِّلْمِ كَاۤفَّةً ۖوَّلَا تَتَّبِعُوْا خُطُوٰتِ الشَّيْطٰنِۗ اِنَّهٗ لَكُمْ عَدُوٌّ مُّبِيْنٌ

yā ayyuhal-lażīna āmanudkhulū fis-silmi kāffah(tan), wa lā tattabi‘ū khuṭuwātisy-syaiṭān(i), innahū lakum ‘aduwwum mubīn(un).

Һүзэглэгшэд! Ислам шажанда бүхыдөө орожо, Сатанагай алхамуудые бү дахагты. Үнэхөөрөөшье, тэрэ шамда бодото дайсан гээшэ.

فَاِنْ زَلَلْتُمْ مِّنْۢ بَعْدِ مَا جَاۤءَتْكُمُ الْبَيِّنٰتُ فَاعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ عَزِيْزٌ حَكِيْمٌ

fa'in zalaltum mim ba‘di mā jā'atkumul-bayyinātu fa‘lamū annallāha ‘azīzun ḥakīm(un).

Харин тодорхой баримтанууд таанадта хүрэһэнэй удаа алдабал, Аллах бүхы хүсэтэй, бүхы сэсэн гэжэ мэдэжэ байгты.

هَلْ يَنْظُرُوْنَ اِلَّآ اَنْ يَّأْتِيَهُمُ اللّٰهُ فِيْ ظُلَلٍ مِّنَ الْغَمَامِ وَالْمَلٰۤىِٕكَةُ وَقُضِيَ الْاَمْرُ ۗ وَاِلَى اللّٰهِ تُرْجَعُ الْاُمُوْرُ ࣖ

hal yanẓurūna illā ay ya'tiyahumullāhu fī ẓulalim minal-gamāmi wal-malā'ikatu wa quḍiyal-amr(u), wa ilallāhi turja‘ul-umūr(u).

Тэдэнэй хэрэг шиидхэгдэһэн байхада, үүлэнэй бүрхөөл доро эльгээмэлнүүдтэй хамта Аллахай ерэхэһээ бэшэ юушье хүлеэжэ байгаагүй. Бүхы юумэн Аллахта бусаагдана.

سَلْ بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ كَمْ اٰتَيْنٰهُمْ مِّنْ اٰيَةٍ ۢ بَيِّنَةٍ ۗ وَمَنْ يُّبَدِّلْ نِعْمَةَ اللّٰهِ مِنْۢ بَعْدِ مَا جَاۤءَتْهُ فَاِنَّ اللّٰهَ شَدِيْدُ الْعِقَابِ

sal banī isrā'īla kam ātaināhum min āyatim bayyinah(tin), wa may yubaddil ni‘matallāhi mim ba‘di mā jā'athu fa innallāha syadīdul-‘iqāb(i).

Израилиин үхибүүдһээ бидэ тэдэндэ хэды тодорхой гэршэлгэ үгөөбибди гэжэ асуу. Хэншье (тэдэ үршөөлнүүд) өөртөө ерэһэнэй һүүлдэ Аллахай үршөөлнүүдые солилсоо һаа, үнэхөөрөөшье, Аллах хэһээлтэдээ ехэ хатуу байдаг.

زُيِّنَ لِلَّذِيْنَ كَفَرُوا الْحَيٰوةُ الدُّنْيَا وَيَسْخَرُوْنَ مِنَ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا ۘ وَالَّذِيْنَ اتَّقَوْا فَوْقَهُمْ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ ۗ وَاللّٰهُ يَرْزُقُ مَنْ يَّشَاۤءُ بِغَيْرِ حِسَابٍ

zuyyina lil-lażīna kafarul-ḥayātud-dun-yā wa yaskharūna minal-lażīna āmanū, wal-lażīnattaqau fauqahum yaumal-qiyāmah(ti), wallāhu yarzuqu may yasyā'u bigairi ḥisāb(in).

Дэлхэйн ажабайдал һүзэггүй хүнүүдэй нюдэндэ һайхан болгогдодог, һүзэгтэй хүнүүдые доромжолдог. Хэдыгээр һүзэгтэй хүнүүд амидыралгын үдэр тэдэнэй дээгүүр байха. Аллах хүсэһэн хүнүүдтээ тоосоогүйгөөр тэжээл үгэдэг.

كَانَ النَّاسُ اُمَّةً وَّاحِدَةً ۗ فَبَعَثَ اللّٰهُ النَّبِيّٖنَ مُبَشِّرِيْنَ وَمُنْذِرِيْنَ ۖ وَاَنْزَلَ مَعَهُمُ الْكِتٰبَ بِالْحَقِّ لِيَحْكُمَ بَيْنَ النَّاسِ فِيْمَا اخْتَلَفُوْا فِيْهِ ۗ وَمَا اخْتَلَفَ فِيْهِ اِلَّا الَّذِيْنَ اُوْتُوْهُ مِنْۢ بَعْدِ مَا جَاۤءَتْهُمُ الْبَيِّنٰتُ بَغْيًا ۢ بَيْنَهُمْ ۚ فَهَدَى اللّٰهُ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لِمَا اخْتَلَفُوْا فِيْهِ مِنَ الْحَقِّ بِاِذْنِهٖ ۗ وَاللّٰهُ يَهْدِيْ مَنْ يَّشَاۤءُ اِلٰى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيْمٍ

kānan-nāsu ummataw wāḥidah(tan), fa ba‘aṡallāhun-nabiyyīna mubasysyirīna wa munżirīn(a), wa anzala ma‘ahumul-kitāba bil-ḥaqqi liyaḥkuma bainan-nāsi fīmakhtalafū fīh(i), wa makhtalafa fīhi illal-lażīna ūtūhu mim ba‘di mā jā'athumul-bayyinātu bagyam bainahum, fahadallāhul-lażīna āmanū limakhtalafū fīhi minal-ḥaqqi bi'iżnih(ī), wallāhu yahdī may yasyā'u ilā ṣirāṭim mustaqīm(in).

Хүнүүд (урдань) нэгэ арад байгаа. Тиигээд Аллах лүндэншэдые эльгээжэ, һайн мэдээсэл ба һэргылэмжэ дамжуулба. Тэрэ тэдэнтэй хамта үнэн зүйлые агуулһан номые эльгээгээ, тиигэбэл хүнүүдэй хоорондо арсалдадаг асуудалнуудые шиидхэхэ. Тиигээд илгардаг хүнүүд гансал өөһэд хоорондоо атаархаһанһаа боложо, тодорхой гэршэлгэнүүдэй хүрэһэнэй һүүлдэ (Ном) үгтэһэн хүнүүд болоно. Тиимэһээ өөрынгөө хүсэлөөр Аллах этигэдэг хүнүүдые тэдэнэй маргажа байһан үнэн тухай хүтэлбэрилдэг. Аллах хүсэһэн хүнөө шулуун харгыда хүтэлдэг.

اَمْ حَسِبْتُمْ اَنْ تَدْخُلُوا الْجَنَّةَ وَلَمَّا يَأْتِكُمْ مَّثَلُ الَّذِيْنَ خَلَوْا مِنْ قَبْلِكُمْ ۗ مَسَّتْهُمُ الْبَأْسَاۤءُ وَالضَّرَّاۤءُ وَزُلْزِلُوْا حَتّٰى يَقُوْلَ الرَّسُوْلُ وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا مَعَهٗ مَتٰى نَصْرُ اللّٰهِ ۗ اَلَآ اِنَّ نَصْرَ اللّٰهِ قَرِيْبٌ

am ḥasibtum an tadkhulul-jannata wa lammā ya'tikum maṡalul-lażīna khalau min qablikum, massathumul-ba'sā'u waḍ-ḍarrā'u wa zulzilū ḥattā yaqūlar-rasūlu wal-lażīna āmanū ma‘ahū matā naṣrullāh(i), alā inna naṣrallāhi qarīb(un).

Али таанадһаа урид ерэһэн хүнүүдтэл адли (туршалганууд) үшөө ерээгүйшье һаа, тэнгэридэ орохоб гэжэ һанана гүт? Тэдэнэр ядуурал, зоболон, хүдэлөөн (элдэб туршалгануудһаа) боложо, элшэн ба тэрээнтэй хамта этигэһэн хүнүүд: "Аллахын туһаламжа хэзээ ерэхэб?" гэжэ хэлэбэ. Үнэхөөрөөшье, Аллахай туһаламжа ойро байна гэжэ һанагты.

يَسْـَٔلُوْنَكَ مَاذَا يُنْفِقُوْنَ ۗ قُلْ مَآ اَنْفَقْتُمْ مِّنْ خَيْرٍ فَلِلْوَالِدَيْنِ وَالْاَقْرَبِيْنَ وَالْيَتٰمٰى وَالْمَسٰكِيْنِ وَابْنِ السَّبِيْلِ ۗ وَمَا تَفْعَلُوْا مِنْ خَيْرٍ فَاِنَّ اللّٰهَ بِهٖ عَلِيْمٌ

yas'alūnaka māżā yunfiqūn(a), qul mā anfaqtum min khairin falil-wālidaini wal-aqrabīna wal-yatāmā wal-masākīni wabnis-sabīl(i), wa mā taf‘alū min khairin fa innallāha bihī ‘alīm(un).

Тэдэнэр шамһаа (Мухаммедһээ) юу гаргашалха тухай асууна. «Ямаршье баялиг үгэбэлтнай эхэ эсэгэдэ, түрэлнүүдтэ, үншэн хүүгэдтэ, үгытэй зондо, харгыда ябаһан зондо зорюулагдаха ёһотой» гэжэ хэлэгты. Ямаршье һайн юумэ хэжэ байбалтнай, үнэхөөрөөшье, Аллах бүхы юумые мэдэдэг.

كُتِبَ عَلَيْكُمُ الْقِتَالُ وَهُوَ كُرْهٌ لَّكُمْ ۚ وَعَسٰٓى اَنْ تَكْرَهُوْا شَيْـًٔا وَّهُوَ خَيْرٌ لَّكُمْ ۚ وَعَسٰٓى اَنْ تُحِبُّوْا شَيْـًٔا وَّهُوَ شَرٌّ لَّكُمْ ۗ وَاللّٰهُ يَعْلَمُ وَاَنْتُمْ لَا تَعْلَمُوْنَ ࣖ

kutiba ‘alaikumul-qitālu wa huwa kurhul lakum, wa ‘asā an takrahū syai'aw wa huwa khairul lakum, wa ‘asā an tuḥibbū syai'aw wa huwa syarrul lakum, wallāhu ya‘lamu wa antum lā ta‘lamūn(a).

Таанадта таарамжагүйшье һаа, тэмсэхэтнай заатагүй. Зүгөөр өөртөө һайншье һаа, ямар нэгэ юумэндэ дураа гутаһан байжа болохо, тиихэдэ өөртөө һайн бэшэшье һаа, ямар нэгэн юумэндэ дуратай байжа болохо. Аллах мэдэнэ, харин таанар мэдэнэгүйт.

يَسْـَٔلُوْنَكَ عَنِ الشَّهْرِ الْحَرَامِ قِتَالٍ فِيْهِۗ قُلْ قِتَالٌ فِيْهِ كَبِيْرٌ ۗ وَصَدٌّ عَنْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَكُفْرٌۢ بِهٖ وَالْمَسْجِدِ الْحَرَامِ وَاِخْرَاجُ اَهْلِهٖ مِنْهُ اَكْبَرُ عِنْدَ اللّٰهِ ۚ وَالْفِتْنَةُ اَكْبَرُ مِنَ الْقَتْلِ ۗ وَلَا يَزَالُوْنَ يُقَاتِلُوْنَكُمْ حَتّٰى يَرُدُّوْكُمْ عَنْ دِيْنِكُمْ اِنِ اسْتَطَاعُوْا ۗ وَمَنْ يَّرْتَدِدْ مِنْكُمْ عَنْ دِيْنِهٖ فَيَمُتْ وَهُوَ كَافِرٌ فَاُولٰۤىِٕكَ حَبِطَتْ اَعْمَالُهُمْ فِى الدُّنْيَا وَالْاٰخِرَةِ ۚ وَاُولٰۤىِٕكَ اَصْحٰبُ النَّارِۚ هُمْ فِيْهَا خٰلِدُوْنَ

yas'alūnaka ‘anisy-syahril-ḥarāmi qitālin fīh(i), qul qitālun fīhi kabīr(un), wa ṣaddun ‘an sabīlillāhi wa kufrum bihī wal-masjidil-ḥarām(i), wa ikhrāju ahlihī minhu akbaru ‘indallāh(i), wal-fitnatu akbaru minal-qatl(i), wa lā yazālūna yuqātilūnakum ḥattā yaruddūkum ‘an dīnikum inistaṭā‘ū, wa may yartadid minkum ‘an dīnihī fa yamut wa huwa kāfirun fa ulā'ika ḥabiṭat a‘māluhum fid-dun-yā wal-ākhirah(ti), wa ulā'ika aṣḥābun-nār(i), hum fīhā khālidūn(a).

Тэдэнэр шамһаа (Мухаммедһээ) хорюултай һарада тулалдаха тухай асууба. "Тэрэ һарада тулалдаха гээшэ ехэ (нүгэл) гэжэ хэлэ. Харин (хүн зониие) Аллахай харгыһаа хааха, Тэрээндэ дуулгабаригүй байха, (хүн зониие Ехэ Мечетьтэ орохогүйн тула) Аллахай нюдэндэ ехэ (нүгэл) болоно. Хэдыгээр гүтгэлгэ алалгаһаа үлүү шэрүүн. Хэрбээ тэдэ шамда һүзэг шүтэлгэ үгы болотортнай тэмсэхэеэ болихогүй, хэрбээ тэдэ танай шажанһаа буруу һаа шадалтай. Таанадай дундаһаа хэншье шажанһаа татгалзаад, этигэлгүйгөөр үхөө һаань, тэдэнэй үйлэ хэрэгүүд энэ дэлхэйдэшье, хойто дэлхэйдэшье дэмы болоно, тиигээд тэдэ тамын ажаһуугшад болоно, тэдэ тэндэ хэтын хэтэдэ үлэхэ."

اِنَّ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَالَّذِيْنَ هَاجَرُوْا وَجَاهَدُوْا فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ ۙ اُولٰۤىِٕكَ يَرْجُوْنَ رَحْمَتَ اللّٰهِ ۗوَاللّٰهُ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

innal-lażīna āmanū wal-lażīna hājarū wa jāhadū fī sabīlillāh(i), ulā'ika yarjūna raḥmatallāh(i), wallāhu gafūrur raḥīm(un).

Үнэхөөрөөшье, этигэһэн хүнүүд, нүүжэ, Аллахай замаар оролдоһон хүнүүд Аллахай үршөөлдэ найдадаг хүнүүд юм. Аллах хүлисэлтэй, эгээн үршөөл хайратай.

۞ يَسْـَٔلُوْنَكَ عَنِ الْخَمْرِ وَالْمَيْسِرِۗ قُلْ فِيْهِمَآ اِثْمٌ كَبِيْرٌ وَّمَنَافِعُ لِلنَّاسِۖ وَاِثْمُهُمَآ اَكْبَرُ مِنْ نَّفْعِهِمَاۗ وَيَسْـَٔلُوْنَكَ مَاذَا يُنْفِقُوْنَ ەۗ قُلِ الْعَفْوَۗ كَذٰلِكَ يُبَيِّنُ اللّٰهُ لَكُمُ الْاٰيٰتِ لَعَلَّكُمْ تَتَفَكَّرُوْنَۙ

yas'alūnaka ‘anil-khamri wal-maisir(i), qul fīhimā iṡmun kabīrw wa manāfi‘u lin nās(i), wa iṡmuhumā akbaru min naf‘ihimā, wa yas'alūnaka māżā yunfiqūn(a), qulil-‘afw(a), każālika yubayyinullāhu lakumul-āyāti la‘allakum tatafakkarūn(a).

Тэдэнэр шамһаа (Мухаммедһээ) архи, азарт тухай асууба. "Хоёртонь ехэ нүгэл ба хүнүүдтэ зарим аша туһа бии. Теэд нүгэл аша туһаһаа ехэ" гэжэ хэлэ. Тэдэнэр юу гаргашалха ёһотойб гэжэ шамһаа асууна. "Хэрэгтэй юумэнэй илгарал" гэжэ хэлэ. Тиигэжэ Аллах таанадта өөрынгөө шүлэгүүдые тайлбарилна, тиигэбэл таанад бодохот,

فِى الدُّنْيَا وَالْاٰخِرَةِ ۗ وَيَسْـَٔلُوْنَكَ عَنِ الْيَتٰمٰىۗ قُلْ اِصْلَاحٌ لَّهُمْ خَيْرٌ ۗ وَاِنْ تُخَالِطُوْهُمْ فَاِخْوَانُكُمْ ۗ وَاللّٰهُ يَعْلَمُ الْمُفْسِدَ مِنَ الْمُصْلِحِ ۗ وَلَوْ شَاۤءَ اللّٰهُ لَاَعْنَتَكُمْ اِنَّ اللّٰهَ عَزِيْزٌ حَكِيْمٌ

fid-dun-yā wal-ākhirah(ti), wa yas'alūnaka ‘anil-yatāmā, qul iṣlāḥul lahum khair(un), wa in tukhāliṭūhum fa'ikhwānukum, wallāhu ya‘lamul-mufsida minal-muṣliḥ(i), wa lau syā'allāhu la'a‘natakum innallāha ‘azizun ḥakīm(un).

Дэлхэй ба хойто дэлхэй тухай. Тэдэнэр шамһаа (Мухаммедһээ) үншэн хүүгэд тухай асууна. “Тэдэнэй байдал һайжаруулха гээшэ һайн!” гэжэ хэлэгты. Хэрбээ тэдэнтэй харилсабал, тэдэ шинии аха дүүнэр гээшэ. Аллах муу юумэ хэһэн хүнүүдые, һайн юумэ хэһэн хүнүүдые мэдэдэг. Хэрбээ Аллах хүсөө һаа, Тэрэ шамда бэрхэшээлнүүдые заатагүй асарха. Үнэхөөрөөшье, Аллах бүхы хүсэтэй, бүхы мэргэн юм.

وَلَا تَنْكِحُوا الْمُشْرِكٰتِ حَتّٰى يُؤْمِنَّ ۗ وَلَاَمَةٌ مُّؤْمِنَةٌ خَيْرٌ مِّنْ مُّشْرِكَةٍ وَّلَوْ اَعْجَبَتْكُمْ ۚ وَلَا تُنْكِحُوا الْمُشْرِكِيْنَ حَتّٰى يُؤْمِنُوْا ۗ وَلَعَبْدٌ مُّؤْمِنٌ خَيْرٌ مِّنْ مُّشْرِكٍ وَّلَوْ اَعْجَبَكُمْ ۗ اُولٰۤىِٕكَ يَدْعُوْنَ اِلَى النَّارِ ۖ وَاللّٰهُ يَدْعُوْٓا اِلَى الْجَنَّةِ وَالْمَغْفِرَةِ بِاِذْنِهٖۚ وَيُبَيِّنُ اٰيٰتِهٖ لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَتَذَكَّرُوْنَ ࣖ

wa lā tankiḥul-musyrikāti ḥattā yu'minn(a), wa la'amatum mu'minatun khairum mim musyrikatiw wa lau a‘jabatkum, wa lā tunkiḥul-musyrikīna ḥattā yu'minū, wa la‘abdum mu'minun khairum mim musyrikiw wa lau a‘jabakum, ulā'ika yad‘ūna ilan-nār(i), wallāhu yad‘ū ilal-jannati wal-magfirati bi'iżnih(ī), wa yubayyinu āyātihī lin-nāsi la‘allahum yatażakkarūn(a).

Мүн олон бурхантай эхэнэрнүүдые этигэхэ болоторнь бү һамга абагты. Үнэхөөрөөшье, һүзэгтэй зараса эхэнэр шүтөөнэй эхэнэрһээ дээрэ, тэрэ шинии зүрхэ татабашье. Мүн олон бурхантай (эрэшүүлтэй) (һүзэгтэй эхэнэрнүүдтэй) һүзэглэхэһөө урид гэрлэжэ болохогүй. Үнэхөөрөөшье, үнэн сэхэ эрэ зараса олон бурхантай эрэ богоолһоо дээрэ, тэрэ шинии зүрхэ татабашье. Тэдэниие тама руу уридаг, харин Аллах өөрынгөө зүбшөөлөөр тэнгэридэ, хүлисэл руу уридаг. (Аллах) хүнүүдтэ өөрынгөө шүлэгүүдые ойлгуулдаг, тиигэбэл тэдэ һургаал абана.

وَيَسْـَٔلُوْنَكَ عَنِ الْمَحِيْضِ ۗ قُلْ هُوَ اَذًىۙ فَاعْتَزِلُوا النِّسَاۤءَ فِى الْمَحِيْضِۙ وَلَا تَقْرَبُوْهُنَّ حَتّٰى يَطْهُرْنَ ۚ فَاِذَا تَطَهَّرْنَ فَأْتُوْهُنَّ مِنْ حَيْثُ اَمَرَكُمُ اللّٰهُ ۗ اِنَّ اللّٰهَ يُحِبُّ التَّوَّابِيْنَ وَيُحِبُّ الْمُتَطَهِّرِيْنَ

wa yas'alūnaka ‘anil-maḥīḍ(i), qul huwa ażā(n), fa‘tazilun-nisā'a fil-maḥīḍ(i), wa lā taqrabūhunna ḥattā yaṭhurn(a), fa'iżā taṭahharna fa'tūhunna min ḥaiṡu amarakumullāh(u), innallāha yuḥibbut-tawwābīna wa yuḥibbul-mutaṭahhirīn(a).

Тиигээд тэдэ шамһаа (Мухаммедһээ) һарын тэмдэг тухай асууна. "Энэ бузар юумэн" гэжэ хэлэ. Тиимэһээ һарын тэмдэгэй үедэ һамганһаа холодо бай; тиигээд арюун болоторнь тэдэндэ бү дүтэл. Тэдэнэй арюун байхадань, Аллахай захиһан ёһоор тэдэндэ оролсохо хэрэгтэй. Үнэхөөрөөшье, Аллах наманшалһан хүнүүдтэ дуратай, бэеэ арюудхаһан хүнүүдтэ дуратай.

نِسَاۤؤُكُمْ حَرْثٌ لَّكُمْ ۖ فَأْتُوْا حَرْثَكُمْ اَنّٰى شِئْتُمْ ۖ وَقَدِّمُوْا لِاَنْفُسِكُمْ ۗ وَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاعْلَمُوْٓا اَنَّكُمْ مُّلٰقُوْهُ ۗ وَبَشِّرِ الْمُؤْمِنِيْنَ

nisā'ukum ḥarṡul lakum, fa'tū ḥarṡakum annā syi'tum, wa qaddimū li anfusikum, wattaqullāha wa‘lamū annakum mulāqūh(u), wa basysyiril-mu'minīn(a).

Һамгадшни шамда таряалан болоно, тиимэһээ дуратай сагтаа, дуратай аргаараа таряаландаа ерэгты. Мүн өөртөө (юу һайн бэ) түрүүлэн таби. Аллахһаа айжа, хэзээ нэгэтэ Тэрээнтэй уулзаха гэжэ мэдэжэ бай. Тиин һүзэглэгшэдтэ һайн мэдээсэл дамжуулжа бай.

وَلَا تَجْعَلُوا اللّٰهَ عُرْضَةً لِّاَيْمَانِكُمْ اَنْ تَبَرُّوْا وَتَتَّقُوْا وَتُصْلِحُوْا بَيْنَ النَّاسِۗ وَاللّٰهُ سَمِيْعٌ عَلِيْمٌ

wa lā taj‘alullāha ‘urḍatal li'aimānikum an tabarrū wa tattaqū wa tuṣliḥū bainan-nās(i), wallāhu samī‘un ‘alīm(un).

Мүн тангаригтаа Аллахай (нэрэ) һайн үйлэ хэрэгүүдые хэхэ, һүзэгтэй байха, хүнүүдэй хоорондо энхэ тайбан байгуулхада һаад болгон бү хэрэглэгты. Аллах бүхы юумые дууладаг, бүхы юумые мэдэдэг.

لَا يُؤَاخِذُكُمُ اللّٰهُ بِاللَّغْوِ فِيْٓ اَيْمَانِكُمْ وَلٰكِنْ يُّؤَاخِذُكُمْ بِمَا كَسَبَتْ قُلُوْبُكُمْ ۗ وَاللّٰهُ غَفُوْرٌ حَلِيْمٌ

lā yu'ākhiżukumullāhu bil-lagwi fī aimānikum wa lākiy yu'ākhiżukum bimā kasabat qulūbukum, wallāhu gafūrun ḥalīm(un).

Аллах таанадые һанаһангүй тангаригһаа боложо хэһээнэгүй, харин таанадые зүрхэн соохи зорилгонуудһаа боложо хэһээнэ. Аллах эгээл хүлисэлтэй, эгээл үршөөл хайратай.

لِلَّذِيْنَ يُؤْلُوْنَ مِنْ نِّسَاۤىِٕهِمْ تَرَبُّصُ اَرْبَعَةِ اَشْهُرٍۚ فَاِنْ فَاۤءُوْ فَاِنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

lil-lażīna yu'lūna min nisā'ihim tarabbuṣu arba‘ati asyhur(in), fa'in fā'ū fa'innalāha gafūrur raḥīm(un).

Һамгаяа мэхэлһэн хүнүүд дүрбэн һара хүлеэхэ ёһотой. Тиигээд тэдэ (һамгандаа) бусабал, үнэхөөрөөшье, Аллах хүлисэлтэй, нигүүлэсхы сэдьхэлтэй.

وَاِنْ عَزَمُوا الطَّلَاقَ فَاِنَّ اللّٰهَ سَمِيْعٌ عَلِيْمٌ

wa in ‘azamuṭ-ṭalāqa fa innallāha samī‘un ‘alīm(un).

Хэрбээ тэдэ һалаха гэжэ шиидэбэл, үнэхөөрөөшье, Аллах бүхы юумые дууладаг, бүхы юумые мэдэдэг.

وَالْمُطَلَّقٰتُ يَتَرَبَّصْنَ بِاَنْفُسِهِنَّ ثَلٰثَةَ قُرُوْۤءٍۗ وَلَا يَحِلُّ لَهُنَّ اَنْ يَّكْتُمْنَ مَا خَلَقَ اللّٰهُ فِيْٓ اَرْحَامِهِنَّ اِنْ كُنَّ يُؤْمِنَّ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِۗ وَبُعُوْلَتُهُنَّ اَحَقُّ بِرَدِّهِنَّ فِيْ ذٰلِكَ اِنْ اَرَادُوْٓا اِصْلَاحًا ۗوَلَهُنَّ مِثْلُ الَّذِيْ عَلَيْهِنَّ بِالْمَعْرُوْفِۖ وَلِلرِّجَالِ عَلَيْهِنَّ دَرَجَةٌ ۗ وَاللّٰهُ عَزِيْزٌ حَكِيْمٌ ࣖ

wal-muṭallaqātu yatarabbaṣna bi anfusihinna ṡalāṡata qurū'(in), wa lā yaḥillu lahunna ay yaktumna mā khalaqallāhu fī arḥāmihinna in kunna yu'minna billāhi wal-yaumil-ākhir(i), wa bu‘ūlatuhunna aḥaqqu biraddiūhinna fī żālika in arādū iṣlāḥā(n), wa lahunna miṡlul-lażī ‘alaihinna bil-ma‘rūf(i), wa lir-rijāli ‘alaihinna darajah(tun), wallāhu ‘azīzun ḥakīm(un).

Мүн һалаһан һамгад гурба дахин бэеэ бариха ёһотой. Хэрбээ тэдэ Аллахта ба Һүүлшын Үдэртэ этигэдэг һаа, Аллахай хэбэл соогоо бүтээһэн юумые нюуха ёһогүй. Хэрбээ һайжархые хүсэжэ байгаа һаа, тэдэнэй нүхэрнүүд тэрэ (сагта) тэдэндэ бусаха эрхэтэй. Тэдэнэр (эхэнэрнүүд) уялгануудтайгаа зохидоор тэнсүүлһэн эрхэтэй. Теэд үбгэд тэдэнһээ үлүү үрэ дүнтэй байдаг. Аллах бүхы хүсэтэй, бүхы мэргэн юм.

اَلطَّلَاقُ مَرَّتٰنِ ۖ فَاِمْسَاكٌۢ بِمَعْرُوْفٍ اَوْ تَسْرِيْحٌۢ بِاِحْسَانٍ ۗ وَلَا يَحِلُّ لَكُمْ اَنْ تَأْخُذُوْا مِمَّآ اٰتَيْتُمُوْهُنَّ شَيْـًٔا اِلَّآ اَنْ يَّخَافَآ اَلَّا يُقِيْمَا حُدُوْدَ اللّٰهِ ۗ فَاِنْ خِفْتُمْ اَلَّا يُقِيْمَا حُدُوْدَ اللّٰهِ ۙ فَلَا جُنَاحَ عَلَيْهِمَا فِيْمَا افْتَدَتْ بِهٖ ۗ تِلْكَ حُدُوْدُ اللّٰهِ فَلَا تَعْتَدُوْهَا ۚوَمَنْ يَّتَعَدَّ حُدُوْدَ اللّٰهِ فَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الظّٰلِمُوْنَ

aṭ-ṭalāqu marratān(i), fa imsākum bima‘rūfin au tasrīḥum bi'iḥsān(in), wa lā yaḥillu lakum an ta'khużū mimmā ātaitumūhunna syai'an illā ay yakhāfā allā yuqīmā ḥudūdullāh(i), fa in khiftum allā yuqīmā ḥudūdullāh(i) falā junāḥa ‘alaihimā fīmaftadat bih(ī), tilka ḥudūdullāhi falā ta‘tadūhā, wa may yata‘adda ḥudūdullāhi fa'ulā'ika humuẓ-ẓālimūn(a).

Талак (энэнь нэрлэжэ болохо) хоёр дахин хэгдэдэг. (Тэрэнэй һүүлдэ нүхэрынь) һайнаар барижа шадаха, али һайнаар табижа болохо. Хэрбээ тэдэ хоюулаа (үбгэн һамган хоёр) Аллахай хуулиие бэелүүлхэ аргагүйбди гэжэ һанаагаа зобожо байгаагүй һаа, тэдэндэ үгэһэн юумэеэ бусаахань халал бэшэ. Хэрбээ таанар (харууһалагша) хоюулаа Аллахай хуули сахижа шадахагүй гэжэ һанаагаа зобожо байгаа һаа, тэдэ хоюулаа өөһэдыгөө гэтэлүүлхын тулада (һамганһаа) үгтэхэ ёһотой түлбэридэ гэмгүй. Энэ хадаа Аллахай хуули, тиимэһээ тэрэнээ бү эбдэ. Хэн Аллахай хуули эбдэбэб, тэдэнь буруу үйлэдэгшэд болоно.

فَاِنْ طَلَّقَهَا فَلَا تَحِلُّ لَهٗ مِنْۢ بَعْدُ حَتّٰى تَنْكِحَ زَوْجًا غَيْرَهٗ ۗ فَاِنْ طَلَّقَهَا فَلَا جُنَاحَ عَلَيْهِمَآ اَنْ يَّتَرَاجَعَآ اِنْ ظَنَّآ اَنْ يُّقِيْمَا حُدُوْدَ اللّٰهِ ۗ وَتِلْكَ حُدُوْدُ اللّٰهِ يُبَيِّنُهَا لِقَوْمٍ يَّعْلَمُوْنَ

fa'in ṭallaqahā falā taḥillu lahū mim ba‘du ḥattā tankiḥa zaujan gairah(ū), fa'in ṭallaqahā falā junāḥa ‘alaihimā ay yatarāja‘ā in ẓannā ay yuqīmā ḥudūdullāh(i), tilka ḥudūdullāhi yubayyinuhā liqaumiy ya‘lamūn(a).

Тиигээд тэрэ эхэнэрһээ һалабал (хоёрдохи һалаһанай һүүлдэ), тиихэдэ эхэнэр ондоо нүхэртэй болотор тэрээндэ халал болохоёо болихо. Хэрбээ нүгөө нүхэрынь тэрээнһээ һалабал, хоюулаа Аллахай хуули сахиха аргатайбди гэжэ этигэжэ байбал, дахин гэрлэбэл, тэдэнэй али нэгэндэнь (түрүүшын нүхэр ба урданай һамган) нүгэл үгы. Эдэ хадаа Аллахай эрдэм мэдэсэтэй хүнүүдтэ тодорхой болгодог хизаарлалтанууд юм.

وَاِذَا طَلَّقْتُمُ النِّسَاۤءَ فَبَلَغْنَ اَجَلَهُنَّ فَاَمْسِكُوْهُنَّ بِمَعْرُوْفٍ اَوْ سَرِّحُوْهُنَّ بِمَعْرُوْفٍۗ وَلَا تُمْسِكُوْهُنَّ ضِرَارًا لِّتَعْتَدُوْا ۚ وَمَنْ يَّفْعَلْ ذٰلِكَ فَقَدْ ظَلَمَ نَفْسَهٗ ۗ وَلَا تَتَّخِذُوْٓا اٰيٰتِ اللّٰهِ هُزُوًا وَّاذْكُرُوْا نِعْمَتَ اللّٰهِ عَلَيْكُمْ وَمَآ اَنْزَلَ عَلَيْكُمْ مِّنَ الْكِتٰبِ وَالْحِكْمَةِ يَعِظُكُمْ بِهٖ ۗوَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيْمٌ ࣖ

wa iżā ṭallaqtumun-nisā'a fabalagna ajalahunna fa'amsikūhunna bima‘rūfin au sarriḥūhunna bima‘rūf(in), wa lā tumsikūhunna ḍirāral lita‘tadū, wa may yaf‘al żālika faqad ẓalama nafasah(ū), wa lā tattakhiżū āyātillāhi huzuwaw ważkurū ni‘matallāhi ‘alaikum wa mā anzala ‘alaikum minal-kitābi wal-ḥikmati ya‘iẓukum bih(ī), wattaqullāha wa‘lamū annallāha bikulli syai'in ‘alīm(un).

Хэрбээ таанар һамганһаа һалабал, тэдэнэй зальбаралай (һүүл болотор) һайн аргаар барижа байгты, али һайн аргаар (мүн) һалагты. Тэдэниие дарлаха муу һанаатайгаар тэдэниие бү барижа байгты. Иигэжэ хэһэн хүн ѳѳрыгѳѳ гомдохообо. Мүн Аллахай шүлэгүүдые шоглохо зүйл болгон бү хэрэглэгты. Аллахай үршөөлые һанажа, Аллахай таанадта һургаха ном (Аль-Коран) ба Мэргэн ухаан (Сунна) тухай һанагты. Аллахһаа айжа, Аллах бүхы юумые мэдэдэг гэжэ мэдэжэ байгты.

وَاِذَا طَلَّقْتُمُ النِّسَاۤءَ فَبَلَغْنَ اَجَلَهُنَّ فَلَا تَعْضُلُوْهُنَّ اَنْ يَّنْكِحْنَ اَزْوَاجَهُنَّ اِذَا تَرَاضَوْا بَيْنَهُمْ بِالْمَعْرُوْفِ ۗ ذٰلِكَ يُوْعَظُ بِهٖ مَنْ كَانَ مِنْكُمْ يُؤْمِنُ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِ ۗ ذٰلِكُمْ اَزْكٰى لَكُمْ وَاَطْهَرُ ۗ وَاللّٰهُ يَعْلَمُ وَاَنْتُمْ لَا تَعْلَمُوْنَ

wa iżā ṭallaqtumun-nisā'a fabalagna ajalahunna falā ta‘ḍulūhunna ay yankiḥna azwājahunna iżā tarāḍau bainahum bil-ma‘rūf(i), żālika yū‘aẓu bihī man kāna minkum yu'minu billāhi wal-yaumil-ākhir(i), żālikum azkā lakum wa aṭhar(u), wallāhu ya‘lamu wa antum lā ta‘lamūn(a).

Хэрбээ таанар һамгадһаа һалабалтнай, тэдэ зүбшөөлдөө хүрэһэн байгаа, тиигээд тэдэнэй хоорондо һайн талаһаа таарамжатай байдал тогтоһон байгаа һаань, ерээдүйн нүхэртэеэ (дахин) гэрлэхэеэ бү һаалта хэгты. Таанадай дунда Аллахта ба Һүүлшын Үдэртэ этигэдэг зондо тиигэжэ зүбшөөдэг. Энэ шамда сэбэр ба сэбэр. Аллах мэдэнэ, харин таанар мэдэнэгүйт.

۞ وَالْوٰلِدٰتُ يُرْضِعْنَ اَوْلَادَهُنَّ حَوْلَيْنِ كَامِلَيْنِ لِمَنْ اَرَادَ اَنْ يُّتِمَّ الرَّضَاعَةَ ۗ وَعَلَى الْمَوْلُوْدِ لَهٗ رِزْقُهُنَّ وَكِسْوَتُهُنَّ بِالْمَعْرُوْفِۗ لَا تُكَلَّفُ نَفْسٌ اِلَّا وُسْعَهَا ۚ لَا تُضَاۤرَّ وَالِدَةٌ ۢبِوَلَدِهَا وَلَا مَوْلُوْدٌ لَّهٗ بِوَلَدِهٖ وَعَلَى الْوَارِثِ مِثْلُ ذٰلِكَ ۚ فَاِنْ اَرَادَا فِصَالًا عَنْ تَرَاضٍ مِّنْهُمَا وَتَشَاوُرٍ فَلَا جُنَاحَ عَلَيْهِمَا ۗوَاِنْ اَرَدْتُّمْ اَنْ تَسْتَرْضِعُوْٓا اَوْلَادَكُمْ فَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ اِذَا سَلَّمْتُمْ مَّآ اٰتَيْتُمْ بِالْمَعْرُوْفِۗ وَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ بِمَا تَعْمَلُوْنَ بَصِيْرٌ

wal-wālidātu yurḍi‘na aulādahunna ḥaulaini kāmilaini liman arāda ay yutimmar-raḍā‘ah(ta), wa ‘alal-maulūdi lahū rizquhunna wa kiswatuhunna bil-ma‘rūf(i), lā tukallafu nafsun illā wus‘ahā, lā tuḍārra wālidatum biwaladihā wa lā maulūdul lahū biwaladihī wa ‘alal-wāriṡi miṡlu żālik(a), fa'in arādā fiṣālan ‘an tarāḍim minhumā wa tasyāwurin falā junāḥa ‘alaihimā, wa in arattum an tastarḍi‘ū aulādakum falā junāḥa ‘alaikum iżā sallamtum mā ātaitum bil-ma‘rūf(i), wattaqullāha wa‘lamū annallāha bimā ta‘malūna baṣīr(un).

Тиигээд эхэнэрнүүд үхибүүдээ дүүрэн хоёр жэлэй туршада һүнөөр тэжээхэ ёһотой, дүүрэн һүнөөр тэжээхэ дуратайшуулда. Тиигээд эсэгын уялга хадаа тэдэниие хангаха, зохидоор хубсалуулха. Хүндэ даажа шадахаһаа үлүү ашаан даалгагдадаггүй. Эхэ хүн үхибүүнэйнгээ түлөө зобохогүй, эсэгэнь үхибүүнэйнгээ түлөө зобохогүй. Залгамжалагшад баһал тиимэ (уялгатай). Хэрбээ хоюулан хоорондоо хэлсэжэ, зүбшэн хэлсэжэ һүнһөө һалаха һанаатай һаа, али нэгэндэнь нүгэл үгы. Хэрбээ үхибүүгээ ондоо хүндэ һүнөөр тэжээхэ һанаатай һаа, түлбэриие зохидоор үгэхэдөө нүгэл үгы. Аллахһаа айжа, хэжэ байһан юумэеэ Аллах бүхы юумэ харадаг гэжэ мэдэжэ бай.

وَالَّذِيْنَ يُتَوَفَّوْنَ مِنْكُمْ وَيَذَرُوْنَ اَزْوَاجًا يَّتَرَبَّصْنَ بِاَنْفُسِهِنَّ اَرْبَعَةَ اَشْهُرٍ وَّعَشْرًا ۚ فَاِذَا بَلَغْنَ اَجَلَهُنَّ فَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ فِيْمَا فَعَلْنَ فِيْٓ اَنْفُسِهِنَّ بِالْمَعْرُوْفِۗ وَاللّٰهُ بِمَا تَعْمَلُوْنَ خَبِيْرٌ

wal-lażīna yutawaffauna minkum wa yażarūna azwājay yatarabbaṣna bi'anfusihinna arba‘ata asyhuriw wa ‘asyrā(n), fa'iżā balagna ajalahunna falā junāḥa ‘alaikum fīmā fa‘alna fī anfusihinna bil-ma‘rūf(i),wallāhu bimā ta‘malūna khabīr(un).

Таанадай дунда наһа бараад, һамгаяа орхиһон хүнүүд дүрбэн һара арбан хоног хүлеэг лэ. Тиигээд тэдэ зальбаралайнгаа түгэсхэлдэ хүрөөд байхадань, тэдэнэй өөһэдтөө зохидоор хэһэн юумэндэ шамда ямаршье нүгэл үгы. Танай хэжэ байһан юумые Аллах бүхы юумэ мэдэдэг.

وَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ فِيْمَا عَرَّضْتُمْ بِهٖ مِنْ خِطْبَةِ النِّسَاۤءِ اَوْ اَكْنَنْتُمْ فِيْٓ اَنْفُسِكُمْ ۗ عَلِمَ اللّٰهُ اَنَّكُمْ سَتَذْكُرُوْنَهُنَّ وَلٰكِنْ لَّا تُوَاعِدُوْهُنَّ سِرًّا اِلَّآ اَنْ تَقُوْلُوْا قَوْلًا مَّعْرُوْفًا ەۗ وَلَا تَعْزِمُوْا عُقْدَةَ النِّكَاحِ حَتّٰى يَبْلُغَ الْكِتٰبُ اَجَلَهٗ ۗوَاعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ يَعْلَمُ مَا فِيْٓ اَنْفُسِكُمْ فَاحْذَرُوْهُ ۚوَاعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ حَلِيْمٌ ࣖ

wa lā junāḥa ‘alaikum fīmā ‘arraḍtum bihī min khiṭbatin-nisā'i au aknantum fī anfusikum, ‘alimallāhu annakum satażkurūnahunna wa lākil lā tuwā‘idūhunna sirran illā an taqūlū qaulam ma‘rūfā(n), wa lā ta‘zimū ‘uqdatan-nikāḥi ḥattā yablugal-kitābu ajalah(ū), wa‘lamū annallāha ya‘lamu mā fī anfusikum faḥżarūh(u), wa‘lamū annallāha gafūrun ḥalīm(un).

Хэрбээ таанар тэдэндэ һэжэгтэйгээр гү, али сэдьхэлдээ (хүсэлөө) нюужа дурадхабалтнай, таанадта ямаршье нүгэл үгы. Таанад тэдэндэ дурдаха гэжэ Аллах мэдэнэ. Теэд тэдэнтэй нюусаар (гэрлэхэ тухай) хэлсээ бү баталагты, гансал һайнаар хөөрэлдэхэ хэрэгтэй. Мүн иддын саг дүүрэтэр гэрлэлгын хэлсээ баталхагүй. Танай зүрхэ сэдьхэлдэ юун байнаб гэжэ Аллах мэдэнэ гэжэ мэдэжэ байгты, тиимэһээ Тэрээнһээ айжа байгты. Аллах ехэ хүлисэлтэй, эгээл тэсэбэритэй гэжэ мэдэжэ байгты.

لَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ اِنْ طَلَّقْتُمُ النِّسَاۤءَ مَا لَمْ تَمَسُّوْهُنَّ اَوْ تَفْرِضُوْا لَهُنَّ فَرِيْضَةً ۖ وَّمَتِّعُوْهُنَّ عَلَى الْمُوْسِعِ قَدَرُهٗ وَعَلَى الْمُقْتِرِ قَدَرُهٗ ۚ مَتَاعًا ۢبِالْمَعْرُوْفِۚ حَقًّا عَلَى الْمُحْسِنِيْنَ

lā junāḥa ‘alaikum in ṭallaqtumun-nisā'a mā lam tamassūhunna au tafriḍū lahunna farīḍah(tan), wa matti‘ūhunna ‘alal-mūsi‘i qadaruhū wa ‘alal-muqtiri qadaruhū matā‘am bil-ma‘rūf(i), ḥaqqan ‘alal-muḥsinīn(a).

Һамгандаа хүрөөгүй гү, али үри һамгаяа тодорхойлжо үрдеэгүй байхадатнай һалабалтнай, таанад ямаршье нүгэлгүйт. Мүн арга боломжоороо шадаха хүнүүдтэ, арга боломжоороо шадахагүй зондо мутат үгэхэ, ондоогоор хэлэбэл, һайн юумэ хэһэн хүнүүдэй уялга болохо ёһотой аргаар үгэхэ.

وَاِنْ طَلَّقْتُمُوْهُنَّ مِنْ قَبْلِ اَنْ تَمَسُّوْهُنَّ وَقَدْ فَرَضْتُمْ لَهُنَّ فَرِيْضَةً فَنِصْفُ مَا فَرَضْتُمْ اِلَّآ اَنْ يَّعْفُوْنَ اَوْ يَعْفُوَا الَّذِيْ بِيَدِهٖ عُقْدَةُ النِّكَاحِ ۗ وَاَنْ تَعْفُوْٓا اَقْرَبُ لِلتَّقْوٰىۗ وَلَا تَنْسَوُا الْفَضْلَ بَيْنَكُمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ بِمَا تَعْمَلُوْنَ بَصِيْرٌ

wa in ṭallaqtumūhunna min qabli an tamassūhunna wa qad faraḍtum lahunna farīḍatan faniṣfu mā faraḍtum illā ay ya‘fūna au ya‘fuwal-lażī biyadihī ‘uqdatun-nikāḥ(i), wa an ta‘fū aqrabu lit-taqwā, wa lā tansawul-faḍla bainakum, innallāha bimā ta‘malūna baṣīr(un).

Хэрбээ таанар тэдэниие хүрэхэһөө урид һалабал, Махарые тодорхойлһоншье һаа, тодорхойлһон юумэнэйнгээ хахадые (түлэхэ), хэрбээ тэдэ (сүлөөгүй) гү, али гэрлэлгын хэлсээн тэдэнэй гарта байһан хүнэй сүлөөлэгдээгүй һаа. Сүлөөлэлгэ һүзэг этигэлдэ дүтэ. Мүн хоорондынгоо һайн һайханиие бү мартаарай. Үнэхөөрөөшье, Аллах танай хэжэ байһан юумые харадаг.

حَافِظُوْا عَلَى الصَّلَوٰتِ وَالصَّلٰوةِ الْوُسْطٰى وَقُوْمُوْا لِلّٰهِ قٰنِتِيْنَ

Ḥāfiẓū ‘alaṣ-ṣalawāti waṣ-ṣalātil-wusṭā, wa qūmū lillāhi qānitīn(a).

Бүхы зальбаралнуудые ба вустха зальбаралнуудые сахиха. Мүн Аллахай түлөө (мүргэл) нангинаар хэхэ.

فَاِنْ خِفْتُمْ فَرِجَالًا اَوْ رُكْبَانًا ۚ فَاِذَآ اَمِنْتُمْ فَاذْكُرُوا اللّٰهَ كَمَا عَلَّمَكُمْ مَّا لَمْ تَكُوْنُوْا تَعْلَمُوْنَ

fa'in khiftum farijālan au rukbānā(n), fa'iżā amintum fażkurullāha kamā ‘allamakum mā lam takūnū ta‘lamūn(a).

Хэрбээ (аюулһаа) айжа байгаа һаа, ябажа гү, али машинаар ябахадаа зальбарха хэрэгтэй. Тиигээд аюулгүй болоходонь, Аллахые һанагты (мүргэгты), юундэб гэхэдэ Тэрэ таанадые мэдэхэгүй юумэеэ зааһан байгаа.

وَالَّذِيْنَ يُتَوَفَّوْنَ مِنْكُمْ وَيَذَرُوْنَ اَزْوَاجًاۖ وَّصِيَّةً لِّاَزْوَاجِهِمْ مَّتَاعًا اِلَى الْحَوْلِ غَيْرَ اِخْرَاجٍ ۚ فَاِنْ خَرَجْنَ فَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ فِيْ مَا فَعَلْنَ فِيْٓ اَنْفُسِهِنَّ مِنْ مَّعْرُوْفٍۗ وَاللّٰهُ عَزِيْزٌ حَكِيْمٌ

wal-lażīna yutawaffauna minkum wa yażarūna azwājā(n), waṣiyyatal li'azwājihim matā‘an ilal-ḥauli gaira ikhrāj(in), fa'in kharajna falā junāḥa ‘alaikum fī mā fa‘alna fī anfusihinna mim ma‘rūf(in), wallāhu ‘azīzun ḥakīm(un).

Таанадай дундаһаа наһа бараад, һамгаяа орхиһон хүнүүд һамгандаа (гэрһээ) гаргахагүйгөөр жэл хүрэтэр алимент бэшэхэ ёһотой. Харин хэрбээ тэдэ (өөһэдөө) гарабал, тэдэнэй өөһэдтөө һайн юумэ хэжэ байһандань шамда ямаршье нүгэл үгы. Аллах бүхы хүсэтэй, бүхы мэргэн юм.

وَلِلْمُطَلَّقٰتِ مَتَاعٌ ۢبِالْمَعْرُوْفِۗ حَقًّا عَلَى الْمُتَّقِيْنَ

wa lil-muṭallaqāti matā‘um bil-ma‘rūf(i), ḥaqqan ‘alal-muttaqīn(a).

Мүн һалаһан эхэнэрнүүдтэ һүзэгтэй хүнэй уялга болгон зохидоор мута үгэхэ ёһотой.

كَذٰلِكَ يُبَيِّنُ اللّٰهُ لَكُمْ اٰيٰتِهٖ لَعَلَّكُمْ تَعْقِلُوْنَ ࣖ

każālika yubayyinullāhu lakum āyātihī la‘allakum ta‘qilūn(a).

Тиигэжэ Аллах таанадта өөрынгөө шүлэгүүдые тайлбарилна, тиигэбэл таанад ойлгохот.

۞ اَلَمْ تَرَ اِلَى الَّذِيْنَ خَرَجُوْا مِنْ دِيَارِهِمْ وَهُمْ اُلُوْفٌ حَذَرَ الْمَوْتِۖ فَقَالَ لَهُمُ اللّٰهُ مُوْتُوْا ۗ ثُمَّ اَحْيَاهُمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ لَذُوْ فَضْلٍ عَلَى النَّاسِ وَلٰكِنَّ اَكْثَرَ النَّاسِ لَا يَشْكُرُوْنَ

alam tara ilal-lażīna kharajū min diyārihim wa hum ulūfun ḥażaral-maut(i), faqāla lahumullāhu mūtū, ṡumma aḥyāhum, inallāha lażū faḍlin ‘alan-nāsi wa lākinna akṡaran-nāsi lā yasykurūn(a).

Үхэлһөө айжа, нютагаа орхёод ябаһан мянган зониие анхарбагүй гүт? Тиихэдэнь Аллах тэдэндэ: «Үхэгты!» Тиигээд Аллах тэдэндэ амидарал үгэбэ. Үнэхөөрөөшье, Аллах хүнүүдтэ бэлэг үгэдэг, харин олонхи хүнүүд баяртай бэшэ.

وَقَاتِلُوْا فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَاعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ سَمِيْعٌ عَلِيْمٌ

wa qātilū fī sabīlillāhi wa‘lamū annallāha samī‘un ‘alīm(un).

Аллахай замаар тэмсэжэ, Аллах бүхы юумые дууладаг, бүхы юумые мэдэдэг гэжэ мэдэжэ байгты.

مَنْ ذَا الَّذِيْ يُقْرِضُ اللّٰهَ قَرْضًا حَسَنًا فَيُضٰعِفَهٗ لَهٗٓ اَضْعَافًا كَثِيْرَةً ۗوَاللّٰهُ يَقْبِضُ وَيَبْصُۣطُۖ وَاِلَيْهِ تُرْجَعُوْنَ

man żal-lażī yuqriḍullāha qarḍan ḥasanan fayuḍā‘ifahū lahū aḍ‘āfan kaṡīrah(tan), wallāhu yaqbiḍu wa yabsuṭ(u), wa ilaihi turja‘ūn(a).

Хэн Аллахта һайн урьһаламжа үгөө һаа, Аллах тэрэнэй нэхэмжэлэлые ехээр нэмэгдүүлхэ. Аллах (эдеэ хоол) барижа, үргэдхэжэ, Тэрээндэ таанадые бусааха.

اَلَمْ تَرَ اِلَى الْمَلَاِ مِنْۢ بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ مِنْۢ بَعْدِ مُوْسٰىۘ اِذْ قَالُوْا لِنَبِيٍّ لَّهُمُ ابْعَثْ لَنَا مَلِكًا نُّقَاتِلْ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ ۗ قَالَ هَلْ عَسَيْتُمْ اِنْ كُتِبَ عَلَيْكُمُ الْقِتَالُ اَلَّا تُقَاتِلُوْا ۗ قَالُوْا وَمَا لَنَآ اَلَّا نُقَاتِلَ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَقَدْاُخْرِجْنَا مِنْ دِيَارِنَا وَاَبْنَاۤىِٕنَا ۗ فَلَمَّا كُتِبَ عَلَيْهِمُ الْقِتَالُ تَوَلَّوْا اِلَّا قَلِيْلًا مِّنْهُمْ ۗوَاللّٰهُ عَلِيْمٌ ۢبِالظّٰلِمِيْنَ

alam tara ilal-mala'i mim banī isrā'īla mim ba‘di mūsā, iż qālū linabiyyil lahumub‘aṡ lanā malikan nuqātil fī sabīlillāh(i), qāla hal ‘asaitum in kutiba ‘alaikumul-qitālu allā tuqātilū, qālū wa mā lanā allā nuqātila fī sabīlillāhi wa qad ukhrijnā min diyārinā wa abnā'inā, falammā kutiba ‘alaihimul-qitālu tawallau illā qalīlam minhum, wallāhu ‘alīmum biẓ-ẓālimīn(a).

Моисейн наһа бараһанай һүүлдэ Израилиин үхибүүдэй ударидагшадай лүндэншэдэ: "Бидэндэ хаан томилжо үгэгты, бидэ заатагүй Аллахай замаар тулалдахабди" гэжэ хэлэһыень анхарбагүй гүт? Тэдэнэй лүндэншэ харюусаба: "Хэрбээ таанадта тулалдаха уялгатай байгаа һаань, таанадшье тулалдахагүй байгаа гүт?" Тэдэнь харюусаба: "Бидэ нютагһаань гаргагдажа, үхибүүдһээнь таһарһан аад, юундэ бидэ Аллахай замаар тэмсэхэгүйбибди?" Теэд тэдэндэ дайнай табигдахадань, үсөөхэн лэ хүнүүдһээ бэшэ тэдэ һөөргөө эрьежэ ошобо. Аллах буруу юумэ хэһэн хүнүүдые мэдэдэг.

وَقَالَ لَهُمْ نَبِيُّهُمْ اِنَّ اللّٰهَ قَدْ بَعَثَ لَكُمْ طَالُوْتَ مَلِكًا ۗ قَالُوْٓا اَنّٰى يَكُوْنُ لَهُ الْمُلْكُ عَلَيْنَا وَنَحْنُ اَحَقُّ بِالْمُلْكِ مِنْهُ وَلَمْ يُؤْتَ سَعَةً مِّنَ الْمَالِۗ قَالَ اِنَّ اللّٰهَ اصْطَفٰىهُ عَلَيْكُمْ وَزَادَهٗ بَسْطَةً فِى الْعِلْمِ وَالْجِسْمِ ۗ وَاللّٰهُ يُؤْتِيْ مُلْكَهٗ مَنْ يَّشَاۤءُ ۗ وَاللّٰهُ وَاسِعٌ عَلِيْمٌ

wa qāla lahum nabiyyuhum innallāha qad ba‘aṡa lakum ṭālūta malikā(n), qālū annā yakūnu lahul-mulku ‘alainā wa naḥnu aḥaqqu bil-mulki minhu wa lam yu'ta sa‘atam minal-māl(i), qāla innallāhaṣṭafāhu ‘alaikum wa zādahū basṭatan fil-‘ilmi wal-jism(i), wallāhu yu'tī mulkahū may yasyā'(u), wallāhu wāsi‘un ‘alīm(un).

Тэдэнэй лүндэншэ тэдэндэ хэлэбэ: "Үнэхөөрөөшье, Аллах Талутые танай хаан болгожо томилһон байна." Тэдэнь иигэжэ харюусаба: «Талут бидэнэй хаан шэрээдэ һууха эрхэтэй байхадань, бидэ тэрээнһээ үлүү ехээр хаан шэрээдэ һууха эрхэтэй байгаабди, тэрээндэ ехэ зөөри үгтөөгүй байгаа?» (Лүндэншэ) харюусаба: "Аллах тэрэниие шамда (хаан болохоор) шэлэжэ, шамда дээдэ эрдэм мэдэсэ ба бэеын шадабари үгөө." Аллах хүсэһэн хүндэ хаан түрэеэ үгэдэг, тиигээд Аллах бүхы юумые мэдэдэг, бүхы юумые мэдэдэг.

وَقَالَ لَهُمْ نَبِيُّهُمْ اِنَّ اٰيَةَ مُلْكِهٖٓ اَنْ يَّأْتِيَكُمُ التَّابُوْتُ فِيْهِ سَكِيْنَةٌ مِّنْ رَّبِّكُمْ وَبَقِيَّةٌ مِّمَّا تَرَكَ اٰلُ مُوْسٰى وَاٰلُ هٰرُوْنَ تَحْمِلُهُ الْمَلٰۤىِٕكَةُ ۗ اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيَةً لَّكُمْ اِنْ كُنْتُمْ مُّؤْمِنِيْنَ ࣖ

wa qāla lahum nabiyyuhum inna āyata mulkihī ay ya'tiyakumut-tābūtu fīhi sakīnatum mir rabbikum wa baqiyyatum mimmā taraka ālu mūsā wa ālu hārūna taḥmiluhul-malā'ikah(tu), inna fī żālika la āyatal lakum in kuntum mu'minīn(a).

Тэдэнэй лүндэншэ тэдэндэ хэлэбэ: "Үнэхөөрөөшье, тэрэнэй хаан түрын тэмдэг хадаа танай Дээдын Эзэнһээ амгалан байдалтай, эльгээмэлнүүдэй асарһан Моисейн ба Аароной гэр бүлын үлэгдэлнүүдэй таанадта ерэжэ байһан ковчег болоно.

فَلَمَّا فَصَلَ طَالُوْتُ بِالْجُنُوْدِ قَالَ اِنَّ اللّٰهَ مُبْتَلِيْكُمْ بِنَهَرٍۚ فَمَنْ شَرِبَ مِنْهُ فَلَيْسَ مِنِّيْۚ وَمَنْ لَّمْ يَطْعَمْهُ فَاِنَّهٗ مِنِّيْٓ اِلَّا مَنِ اغْتَرَفَ غُرْفَةً ۢبِيَدِهٖ ۚ فَشَرِبُوْا مِنْهُ اِلَّا قَلِيْلًا مِّنْهُمْ ۗ فَلَمَّا جَاوَزَهٗ هُوَ وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا مَعَهٗۙ قَالُوْا لَا طَاقَةَ لَنَا الْيَوْمَ بِجَالُوْتَ وَجُنُوْدِهٖ ۗ قَالَ الَّذِيْنَ يَظُنُّوْنَ اَنَّهُمْ مُّلٰقُوا اللّٰهِ ۙ كَمْ مِّنْ فِئَةٍ قَلِيْلَةٍ غَلَبَتْ فِئَةً كَثِيْرَةً ۢبِاِذْنِ اللّٰهِ ۗ وَاللّٰهُ مَعَ الصّٰبِرِيْنَ

falammā faṣala ṭālūtu bil-junūd(i), qāla innallāha mubtalīkum binahar(in), faman syariba minhu falaisa minnī, wa mal lam yaṭ‘amhu fa innahū minnī illā manigtarafa gurfatam biyadih(ī), fa syaribū minhu illā qalīlam minhum, falammā jāwazahū huwa wal-lażīna āmanū ma‘ah(ū), qālū lā ṭāqata lanal-yauma bijālūta wa junūdih(ī), qālal-lażīna yaẓunnūna annahum mulāqullāh(i), kam min fi'atin qalīlatin galabat fi'atan kaṡīratam bi'iżnillāh(i), wallāhu ma‘aṣ-ṣābirīn(a).

Тиимэһээ Талут сэрэгээ асархадань, тэрэ хэлэбэ: "Аллах таанадые голоор туршаха. Тиимэһээ хэн (тэрэнэй уһа) уубал, тэрэ минии дахагша бэшэ. Хэн тэрэнээ уудаггүй һаа, тэрэ минии дахагша болоно, хэрбээ тэрэ гараараа багаханшье һаа абаагүй һаа." Теэд үсөөхэн хүнүүдһээ бэшэ тэдэ уугаа. Тэрэ (Талут) болон тэрээнтэй хамта һүзэглэгшэд гол гаталхадаа: «Мүнөөдэр бидэ Жалут болон тэрэнэй сэрэгтэй тэмсэхэ хүсэгүй болообди», - гэбэ. Аллахтай уулзахабди гэжэ этигэдэг хүнүүд: "Хэды олон багахан бүлэгүүд Аллахай зүбшөөлөөр томо бүлэгүүдые диилээб" гэжэ хэлэнэ. Аллах тэсэбэритэй хүнүүдтэй хамта байна.

وَلَمَّا بَرَزُوْا لِجَالُوْتَ وَجُنُوْدِهٖ قَالُوْا رَبَّنَآ اَفْرِغْ عَلَيْنَا صَبْرًا وَّثَبِّتْ اَقْدَامَنَا وَانْصُرْنَا عَلَى الْقَوْمِ الْكٰفِرِيْنَ ۗ

wa lammā barazū lijālūta wa junūdihī qālū rabbanā afrig ‘alainā ṣabraw wa ṡabbit aqdāmanā wanṣurnā ‘alal-qaumil-kāfirīn(a).

Тиигээд тэдэ Жалут болон тэрэнэй сэрэгтэ урдаһаань урагшаа дабшахадаа: «Эзэмнай, бидэндэ тэсэбэри үгэжэ, алхамуудыемнай бэхижүүлжэ, һүзэггүйшүүлтэй тулалдахадамнай туһалыт», - гэжэ зальбарһан байна.

فَهَزَمُوْهُمْ بِاِذْنِ اللّٰهِ ۗوَقَتَلَ دَاوٗدُ جَالُوْتَ وَاٰتٰىهُ اللّٰهُ الْمُلْكَ وَالْحِكْمَةَ وَعَلَّمَهٗ مِمَّا يَشَاۤءُ ۗ وَلَوْلَا دَفْعُ اللّٰهِ النَّاسَ بَعْضَهُمْ بِبَعْضٍ لَّفَسَدَتِ الْاَرْضُ وَلٰكِنَّ اللّٰهَ ذُوْ فَضْلٍ عَلَى الْعٰلَمِيْنَ

fahazamūhum bi'iżnillāh(i), wa qatala dāwūdu jālūta wa ātāhullāhul-mulka wal-ḥikmata wa ‘allamahū mimmā yasyā'(u), wa lau lā daf‘ullāhin-nāsa ba‘ḍahum biba‘ḍil lafasadatil-arḍu wa lākinnallāha żū faḍlin ‘alal-‘ālamīn(a).

Тиимэһээ тэдэ Аллахай зүбшөөлөөр тэрэниие илажа, Давуд Жалутые алаһан байна. Тиигээд Аллах тэрээндэ (Давудта) хаан түрэ, сэсэн ухаан үгэжэ, өөрынгөө хүсэһэн юумэ зааһан байна. Хэрбээ Аллах зарим хүнүүдые бусадтай хамта хамгаалхагүй һаа, энэ дэлхэй заатагүй үгы болохо. Харин Аллах бүхы байгаалида үршөөл хайратай.

تِلْكَ اٰيٰتُ اللّٰهِ نَتْلُوْهَا عَلَيْكَ بِالْحَقِّ ۗ وَاِنَّكَ لَمِنَ الْمُرْسَلِيْنَ ۔

tilka āyātullāhi natlūhā ‘alaika bil-ḥaqq(i), wa innaka laminal-mursalīn(a).

Эдэ хадаа Аллахай шүлэгүүд, бидэ таанадта зүбөөр уншанабди, тиигээд таанад (Мухаммед) үнэхөөрөө элшэн гээшэт.

۞ تِلْكَ الرُّسُلُ فَضَّلْنَا بَعْضَهُمْ عَلٰى بَعْضٍۘ مِنْهُمْ مَّنْ كَلَّمَ اللّٰهُ وَرَفَعَ بَعْضَهُمْ دَرَجٰتٍۗ وَاٰتَيْنَا عِيْسَى ابْنَ مَرْيَمَ الْبَيِّنٰتِ وَاَيَّدْنٰهُ بِرُوْحِ الْقُدُسِۗ وَلَوْ شَاۤءَ اللّٰهُ مَا اقْتَتَلَ الَّذِيْنَ مِنْۢ بَعْدِهِمْ مِّنْۢ بَعْدِ مَا جَاۤءَتْهُمُ الْبَيِّنٰتُ وَلٰكِنِ اخْتَلَفُوْا فَمِنْهُمْ مَّنْ اٰمَنَ وَمِنْهُمْ مَّنْ كَفَرَ ۗوَلَوْ شَاۤءَ اللّٰهُ مَا اقْتَتَلُوْاۗ وَلٰكِنَّ اللّٰهَ يَفْعَلُ مَا يُرِيْدُ ࣖ

tilkar-rusulu faḍḍalnā ba‘ḍahum ‘alā ba‘ḍ(in), minhum man kallamallāhu wa rafa‘a ba‘ḍahum darajāt(in), wa ātainā ‘īsabna maryamal-bayyināti wa ayyadnāhu birūḥil-qudus(i), wa lau syā'allāhu maqtatalal-lażīna mim ba‘dihim mim ba‘di mā jā'athumul-bayyinātu wa lākinikhtalafū fa minhum man āmana wa minhum man kafar(a), wa lau syā'allāhu maqtatalū, wa lākinnallāha yaf‘alu mā yurīd(u).

Бидэ зарим элшэнэрые бусадһаа илгадаг байгаабди. Тэдэнэй дунда Аллахтай (сэхэ) хөөрэлдэдэг хүнүүд бии, тиихэдэ хэдэн зэргээр дээшэлүүлдэг хүнүүд бии. Бидэ Мариягай хүбүүн Иисуста хэдэн гайхамшагта хэрэгүүдые бүтээжэ, Нангин Һүлдөөр тэрэниие бэхижүүлээбди. Хэрбээ Аллах хүсөө һаа, тэдэнэй һүүлдэхи хүнүүд баримтанууд тэдэндэ хүрэһэнэй һүүлдэ алалга хэхэгүй байгаа. Зүгѳѳр тэдэ хоорондоо илгаатай байгаа, тиимэһээ зариманиинь этигэбэ, нүгөөдүүлынь этигээгүй. Хэрбээ Аллах хүсөө һаа, тэдэ алахагүй. Теэд Бурхан ѳѳрынгѳѳ хүсэлөөр хэнэ.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اَنْفِقُوْا مِمَّا رَزَقْنٰكُمْ مِّنْ قَبْلِ اَنْ يَّأْتِيَ يَوْمٌ لَّا بَيْعٌ فِيْهِ وَلَا خُلَّةٌ وَّلَا شَفَاعَةٌ ۗوَالْكٰفِرُوْنَ هُمُ الظّٰلِمُوْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanū anfiqū mimmā razaqnākum min qabli ay ya'tiya yaumul lā bai‘un fīhi wa lā khullatuw wa lā syafā‘ah(tun), wal-kāfirūna humuẓ-ẓālimūn(a).

Һүзэглэгшэд! Худалдаа наймаа, нүхэсэл, зальбарал үгы болохо үдэрэй ерэхын урда тээ Бидэнэй таанадта үгэһэн юумэнүүдһээ гаргашалыт. Һүзэггүйшүүл буруу үйлэдэгшэд болоно.

اَللّٰهُ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَۚ اَلْحَيُّ الْقَيُّوْمُ ەۚ لَا تَأْخُذُهٗ سِنَةٌ وَّلَا نَوْمٌۗ لَهٗ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَمَا فِى الْاَرْضِۗ مَنْ ذَا الَّذِيْ يَشْفَعُ عِنْدَهٗٓ اِلَّا بِاِذْنِهٖۗ يَعْلَمُ مَا بَيْنَ اَيْدِيْهِمْ وَمَا خَلْفَهُمْۚ وَلَا يُحِيْطُوْنَ بِشَيْءٍ مِّنْ عِلْمِهٖٓ اِلَّا بِمَا شَاۤءَۚ وَسِعَ كُرْسِيُّهُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَۚ وَلَا يَـُٔوْدُهٗ حِفْظُهُمَاۚ وَهُوَ الْعَلِيُّ الْعَظِيْمُ

allāhu lā ilāha illā huw(a), al-ḥayyul-qayyūm(u), lā ta'khużuhū sinatuw wa lā naum(un), lahū mā fis-samāwāti wa mā fil-arḍ(i), man żal-lażī yasyfa‘u ‘indahū illā bi'iżnih(ī), ya‘lamu mā baina aidīhim wa mā khalfahum, wa lā yuḥīṭūna bisyai'im min ‘ilmihī illā bimā syā'(a), wasi‘a kursiyyuhus-samāwāti wal-arḍ(a), wa lā ya'ūduhū ḥifẓuhumā, wa huwal-‘aliyyul-‘aẓīm(u).

Аллах, Тэрээнһээ бэшэ бурхан үгы. Мүнхэ амидардаг, тэдхэгшэ унтадагшьегүй, унтадагшьегүй. Огторгойдо, газар дээрэ бүхы юумэн Тэрээндэ хабаатай. Тэрэнэй зүбшөөлгүйгөөр хэншье Тэрээндэ зальбаржа шадахагүй. Тэрэ урдань юун байнаб, хойнонь юун байнаб гэжэ мэдэдэг, тиигээд тэдэ Тэрэнэй хүсэһэнһөө бэшэ Тэрэнэй мэдэсэ тухай юушье мэдэдэггүй. Тэрэнэй хаан шэрээ тэнгэри газарые бүрхөөнэ. Тэрэ тэдэнэй хангалгын ашаар һанаагаа зобоногүй, Тэрэ Эгээн Дээдын, Эгээн Агууехэ юм.

لَآ اِكْرَاهَ فِى الدِّيْنِۗ قَدْ تَّبَيَّنَ الرُّشْدُ مِنَ الْغَيِّ ۚ فَمَنْ يَّكْفُرْ بِالطَّاغُوْتِ وَيُؤْمِنْۢ بِاللّٰهِ فَقَدِ اسْتَمْسَكَ بِالْعُرْوَةِ الْوُثْقٰى لَا انْفِصَامَ لَهَا ۗوَاللّٰهُ سَمِيْعٌ عَلِيْمٌ

lā ikrāha fid-dīn(i), qat tabayyanar-rusydu minal-gayy(i), famay yakfur biṭ-ṭāgūti wa yu'mim billāhi fa qadistamsaka bil-‘urwatil-wuṡqā, lanfiṣāma lahā, wallāhu samī‘un ‘alīm(un).

Шажан (ислам) соо баалалга үгы; үнэхөөрөөшье, зүб харгы буруу харгыһаа эли. Хэн Тагутда этигэжэ, Аллахта этигэнэб, үнэхөөрөөшье, тэрэ таһархагүй ехэ бата бэхи уяаһаа (бата бэхеэр) баряад байна. Аллах бүхы юумые дууладаг, бүхы юумые мэдэдэг.

اَللّٰهُ وَلِيُّ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا يُخْرِجُهُمْ مِّنَ الظُّلُمٰتِ اِلَى النُّوْرِۗ وَالَّذِيْنَ كَفَرُوْٓا اَوْلِيَاۤؤُهُمُ الطَّاغُوْتُ يُخْرِجُوْنَهُمْ مِّنَ النُّوْرِ اِلَى الظُّلُمٰتِۗ اُولٰۤىِٕكَ اَصْحٰبُ النَّارِۚ هُمْ فِيْهَا خٰلِدُوْنَ ࣖ

allāhu waliyyul-lażīna āmanū yukhrijuhum minaẓ-ẓulumāti ilan-nūr(i), wal-lażīna kafarū auliyā'uhumuṭ-ṭāgūtu yukhrijuhum minan-nūri ilaẓ-ẓulumāt(i), ulā'ika aṣḥābun-nār(i), hum fīhā khālidūn(a).

Аллах һүзэглэгшэдэй хамгаалагша юм. Тэрэ тэдэниие харанхыһаа гэрэлтэ (һүзэг) руу асарба. Этигэлгүй хүнүүдые сатана хамгаалжа, тэдэниие гэрэл туяаһаа харанхыда оруулдаг юм. Тэдэнэр тамын ажаһуугшад юм. Тэдэ тэрээн соо үлэнэ.

اَلَمْ تَرَ اِلَى الَّذِيْ حَاۤجَّ اِبْرٰهٖمَ فِيْ رَبِّهٖٓ اَنْ اٰتٰىهُ اللّٰهُ الْمُلْكَ ۘ اِذْ قَالَ اِبْرٰهٖمُ رَبِّيَ الَّذِيْ يُحْيٖ وَيُمِيْتُۙ قَالَ اَنَا۠ اُحْيٖ وَاُمِيْتُ ۗ قَالَ اِبْرٰهٖمُ فَاِنَّ اللّٰهَ يَأْتِيْ بِالشَّمْسِ مِنَ الْمَشْرِقِ فَأْتِ بِهَا مِنَ الْمَغْرِبِ فَبُهِتَ الَّذِيْ كَفَرَ ۗوَاللّٰهُ لَا يَهْدِى الْقَوْمَ الظّٰلِمِيْنَۚ

alam tara ilal-lażī ḥājja ibrāhīma fī rabbihī an ātāhullāhul-mulk(a), iż qāla ibrāhīmu rabbiyal-lażī yuḥyī wa yumīt(u), qāla ana uḥyī wa umīt(u), qāla ibrāhīmu fa innallāha ya'tī bisy-syamsi minal-masyriqi fa'ti bihā minal-magribi fabuhital-lażī kafar(a), wallāhu lā yahdil-qaumaẓ-ẓālimīn(a).

Аллах тэрээндэ хаан түрэ (хүсэ шадал) үгэһэн тула Абраһамтай Дээдын Эзэн тухай арсалдаһан хүнүүдые анхарбагүй гүт? «Минии Дээдын Эзэн ами наһа үгэдэгшье, үхэлшье асардаг юм», – гэхэдэнь, Абраһам: «Би амидарал үгэжэ, үхэл асаржа шадахаб», – гэжэ хэлээ һэн. Ибрагим хэлэбэ: «Аллах нара зүүн тээһээ үргэбэ, тиимэһээ баруун тээһээ үргэбэ». Тиимэһээ этигэхэгүй хүн һанаа алдана. Аллах буруу үйлэдэгшэдые хүтэлбэрилдэггүй.

اَوْ كَالَّذِيْ مَرَّ عَلٰى قَرْيَةٍ وَّهِيَ خَاوِيَةٌ عَلٰى عُرُوْشِهَاۚ قَالَ اَنّٰى يُحْيٖ هٰذِهِ اللّٰهُ بَعْدَ مَوْتِهَا ۚ فَاَمَاتَهُ اللّٰهُ مِائَةَ عَامٍ ثُمَّ بَعَثَهٗ ۗ قَالَ كَمْ لَبِثْتَ ۗ قَالَ لَبِثْتُ يَوْمًا اَوْ بَعْضَ يَوْمٍۗ قَالَ بَلْ لَّبِثْتَ مِائَةَ عَامٍ فَانْظُرْ اِلٰى طَعَامِكَ وَشَرَابِكَ لَمْ يَتَسَنَّهْ ۚ وَانْظُرْ اِلٰى حِمَارِكَۗ وَلِنَجْعَلَكَ اٰيَةً لِّلنَّاسِ وَانْظُرْ اِلَى الْعِظَامِ كَيْفَ نُنْشِزُهَا ثُمَّ نَكْسُوْهَا لَحْمًا ۗ فَلَمَّا تَبَيَّنَ لَهٗ ۙ قَالَ اَعْلَمُ اَنَّ اللّٰهَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ

au kal-lażī marra ‘alā qaryatiw wa hiya khāwiyatun ‘alā ‘urūsyihā, qāla annā yuḥyī hāżihillāhu ba‘da mautihā, fa'amātahullāhu mi'ata ‘āmin ṡumma ba‘aṡah(ū), qāla kam labiṡt(a), qāla labiṡtu yauman au ba‘ḍa yaum(in), qāla bal labiṡta mi'ata ‘āmin fanẓur ilā ṭa‘āmika wa syarābika lam yatasannah, wanẓur ilā ḥimārik(a), wa linaj‘alaka āyatal lin-nāsi wanẓur ilal-‘iẓāmi kaifa nunsyizuhā ṡumma naksūhā laḥmā(n), falammā tabayyana lah(ū), qāla a‘lamu annallāha ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

Эсэбэл дээбэриие хушахын тулада һандарһан (барилга) ороной хажууда үнгэржэ ябаһан хүн шэнги: "Энэ (орон) һандарһанай һүүлдэ Аллах яажа һэргээбэб?" Тиигээд Аллах тэрэниие (хүниие) зуун жэлэй туршада алаа, удаань амидыруулаа. Тиигээд (Аллах) асууба: "Хэды болотор (эндэ) байхабши?" Тэрэ (хүн) харюусаба: "Би (эндэ) үдэр гү, али хахад үдэр байхаб." Аллах хэлэбэ: "Үгы! Ши зуун жэл амидарһан байнаш. Эдеэ хоолоо, ундаяа харагты, тэрэнь хубилагдаагүй, харин эшэгэнээ (яһан болоһон) харагты. Тиигээд бидэ таанадые хүнүүдтэ хүсэнэйнгөө тэмдэг болгохобди. Яһаяа (элжэгэнэй) харагты, яажа бидэ тэдэниие дахин суглуулаабди, тиигээд бидэ тэдэниие мяхаар хубсалуулнабди." Тиимэһээ тэрээндэ эли болоходонь, тэрэ хэлэбэ: "Би мэдэнэб, Аллах бүхы юумые дээгүүр шадалтай юм."

وَاِذْ قَالَ اِبْرٰهٖمُ رَبِّ اَرِنِيْ كَيْفَ تُحْيِ الْمَوْتٰىۗ قَالَ اَوَلَمْ تُؤْمِنْ ۗقَالَ بَلٰى وَلٰكِنْ لِّيَطْمَىِٕنَّ قَلْبِيْ ۗقَالَ فَخُذْ اَرْبَعَةً مِّنَ الطَّيْرِ فَصُرْهُنَّ اِلَيْكَ ثُمَّ اجْعَلْ عَلٰى كُلِّ جَبَلٍ مِّنْهُنَّ جُزْءًا ثُمَّ ادْعُهُنَّ يَأْتِيْنَكَ سَعْيًا ۗوَاعْلَمْ اَنَّ اللّٰهَ عَزِيْزٌ حَكِيْمٌ ࣖ

wa iż qāla ibrāhīmu rabbi arinī kaifa tuḥyil-mautā, qāla awalam tu'min, qāla balā wa lākil liyaṭma'inna qalbī, qāla fakhuż arba‘atam minaṭ-ṭairi faṣurhunna ilaika ṡummaj‘al ‘alā kulli jabalim minhunna juz'an ṡummad‘uhunna ya'tīnaka sa‘yā(n), wa‘lam annallāha ‘azīzun ḥakīm(un).

Мүн (һанана) Абраһам: "Эзэмни, үхэһэн хүнүүдые яажа амидыруулдагые намда харуулыт" гэжэ хэлэһыень. Аллах хэлэбэ: "Ши үшөө этигэнэгүй гүш?" Тэрэ (Ибрагим) харюусаба: "Би этигэнэб, зүгөөр минии зүрхэн намдуу байхын тула". Тэрэ (Аллах) хэлэбэ: "Тиигээд дүрбэн шубуудые абаад, тэдэниие хэршэжэ, хада бүхэндэ нэгэ хэһэг табижа, тэдэниие дууда, тэдэ шамда дары ерэхэ." Аллах бүхы хүсэтэй, бүхы сэсэн гэжэ мэдэжэ бай.

مَثَلُ الَّذِيْنَ يُنْفِقُوْنَ اَمْوَالَهُمْ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ كَمَثَلِ حَبَّةٍ اَنْۢبَتَتْ سَبْعَ سَنَابِلَ فِيْ كُلِّ سُنْۢبُلَةٍ مِّائَةُ حَبَّةٍ ۗ وَاللّٰهُ يُضٰعِفُ لِمَنْ يَّشَاۤءُ ۗوَاللّٰهُ وَاسِعٌ عَلِيْمٌ

maṡalul-lażīna yunfiqūna amwālahum fī sabīlillāhi kamaṡali ḥabbatin ambatat sab‘a sanābila fī kulli sumbulatim mi'atu ḥabbah(tin), wallāhu yuḍā‘ifu limay yasyā'(u), wallāhu wāsi‘un ‘alīm(un).

Зөөриеэ Аллахай замда гаргашалһан хүнэй һургаалта үгэ долоон үрэ ургаһан үрэ мэтэ, үрэ бүхэн дээрэ зуун үрэ байдаг. Аллах хүсэһэн хүнүүдтээ үржүүлдэг, Аллах бүхы юумые хамарһан, бүхы юумые мэдэдэг.

اَلَّذِيْنَ يُنْفِقُوْنَ اَمْوَالَهُمْ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ ثُمَّ لَا يُتْبِعُوْنَ مَآ اَنْفَقُوْا مَنًّا وَّلَآ اَذًىۙ لَّهُمْ اَجْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْۚ وَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُوْنَ

allażīna yunfiqūna amwālahum fī sabīlillāhi ṡumma lā yutbi‘ūna mā anfaqū mannaw wa lā ażā(n), lahum ajruhum ‘inda rabbihim, wa lā khaufun ‘alaihim wa lā hum yaḥzanūn(a).

Аллахай замда зөөриеэ гаргашалһан хүнүүд, тиигээд хандиб үргэһэн юумэеэ нэрэ үгэжэ, (хүлээн абагшын сэдьхэл) гомдохоожо дахуулхагүй, тэдэнэр Эзэнһээ шагнал абаха. Тэдэндэ айха юумэн үгы, тэдэ гашууданагүй.

۞ قَوْلٌ مَّعْرُوْفٌ وَّمَغْفِرَةٌ خَيْرٌ مِّنْ صَدَقَةٍ يَّتْبَعُهَآ اَذًى ۗ وَاللّٰهُ غَنِيٌّ حَلِيْمٌ

qaulum ma‘rūfuw wa magfiratun khairum min ṣadaqatiy yatba‘uhā ażā(n), wallāhu ganiyyun ḥalīm(un).

Һайн һайхан үгэнүүд ба хүлисэлнүүд гомдолтой үйлэ хэрэгүүдтэй хамта буянһаа дээрэ. Аллах эгээл баян, эгээл хүлисэлтэй.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تُبْطِلُوْا صَدَقٰتِكُمْ بِالْمَنِّ وَالْاَذٰىۙ كَالَّذِيْ يُنْفِقُ مَالَهٗ رِئَاۤءَ النَّاسِ وَلَا يُؤْمِنُ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِۗ فَمَثَلُهٗ كَمَثَلِ صَفْوَانٍ عَلَيْهِ تُرَابٌ فَاَصَابَهٗ وَابِلٌ فَتَرَكَهٗ صَلْدًا ۗ لَا يَقْدِرُوْنَ عَلٰى شَيْءٍ مِّمَّا كَسَبُوْا ۗ وَاللّٰهُ لَا يَهْدِى الْقَوْمَ الْكٰفِرِيْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanū lā tubṭilū ṣadaqātikum bil-manni wal-ażā, kal-lażī yunfiqu mālahū ri'ā'an-nāsi wa lā yu'minu billāhi wal-yaumil-ākhir(i), fa maṡaluhū kamaṡali ṣafwānin ‘alaihi turābun fa'aṣābahū wābilun fatarakahū ṣaldā(n), lā yaqdirūna ‘alā syai'im mimmā kasabū, wallāhu lā yahdil-qaumal-kāfirīn(a).

Һүзэглэгшэд! Хүн зондо өөрыгөө харуулжа байһандаа, Аллахта ба Һүүлшын Үдэртэ этигэдэггүй тула зөөриеэ үгэжэ байһан хүн шэнги, тэрэнээ дурдажа, (хүлээн абагшын сэдьхэл зобоожо) буян үйлэдэлөө бү муудха. Жэшээнь (тэрэ хүнэй) тооһотой жэгдэ шулуун шэнги, тиигээд тэрэ шулуун дээрэ ехэ бороо ороходонь, тэрэ шулуун дахин жэгдэ үлэнэ. Тэдэнэр хэһэн ажалһаа юушье олодоггүй. Мүн Аллах һүзэггүйшүүлые хүтэлбэрилдэггүй.

وَمَثَلُ الَّذِيْنَ يُنْفِقُوْنَ اَمْوَالَهُمُ ابْتِغَاۤءَ مَرْضَاتِ اللّٰهِ وَتَثْبِيْتًا مِّنْ اَنْفُسِهِمْ كَمَثَلِ جَنَّةٍۢ بِرَبْوَةٍ اَصَابَهَا وَابِلٌ فَاٰتَتْ اُكُلَهَا ضِعْفَيْنِۚ فَاِنْ لَّمْ يُصِبْهَا وَابِلٌ فَطَلٌّ ۗوَاللّٰهُ بِمَا تَعْمَلُوْنَ بَصِيْرٌ

wa maṡalul-lażīna yunfiqūna amwālahumubtigā'a marḍātillāhi wa taṡbītam min anfusihim kamaṡali jannatim birabwatin aṣābahā wābilun fa'ātat ukulahā ḍi‘fain(i), fa'illam yuṣibhā wābilun faṭall(un), wallāhu bimā ta‘malūna baṣīr(un).

Мүн баялигаа Аллахай һайшаал бэдэржэ, һүнэһэ һүлдэеэ бэхижүүлхын тулада гаргашалдаг хүнүүдэй һургаалта үгэ үндэр борооной уһалдаг тэгшэ газарта оршодог сэсэрлигтэй адли, тиигээд сэсэрлиг хоёр дахин ехэ жэмэс үгэнэ. Хэрбээ ехэ бороо уһалдаггүй һаа, шүүдэр (бүр хангалтатай). Аллах танай хэжэ байһан юумые бүхы юумые хаража байдаг.

اَيَوَدُّ اَحَدُكُمْ اَنْ تَكُوْنَ لَهٗ جَنَّةٌ مِّنْ نَّخِيْلٍ وَّاَعْنَابٍ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُۙ لَهٗ فِيْهَا مِنْ كُلِّ الثَّمَرٰتِۙ وَاَصَابَهُ الْكِبَرُ وَلَهٗ ذُرِّيَّةٌ ضُعَفَاۤءُۚ فَاَصَابَهَآ اِعْصَارٌ فِيْهِ نَارٌ فَاحْتَرَقَتْ ۗ كَذٰلِكَ يُبَيِّنُ اللّٰهُ لَكُمُ الْاٰيٰتِ لَعَلَّكُمْ تَتَفَكَّرُوْنَ ࣖ

ayawaddu aḥadukum an takūna lahū jannatum min nakhīliw wa a‘nābin tajrī min taḥtihal-anhār(u), lahū fīhā min kulliṡ-ṡamarāt(i), wa aṣābahul-kibaru wa lahū żurriyyatun ḍu‘afā'(u), fa'aṣābahā i‘ṣārun fīhi nārun faḥtaraqat, każālika yubayyinullāhu lakumul-āyāti la‘allakum tatafakkarūn(a).

Таанадай хэнтнайшье хурма модод, виноградай сэсэрлигтэй болохо дуратай гү, тэрэнэй доро голнууд урдадаг, элдэб янзын жэмэсүүдтэй, тиигээд хүгшэрхэ ерэжэ, тэрэниие бага үхибүүдтэй орхихо. Тиихэдэнь галтай шанга һалхин тэрэниие һүнөөжэ, шатажа үгы болодог. Иигэжэ Аллах таанадта өөрынгөө тэмдэгүүдые тайлбарилна, тиигэбэл таанад бодомжолхот.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اَنْفِقُوْا مِنْ طَيِّبٰتِ مَا كَسَبْتُمْ وَمِمَّآ اَخْرَجْنَا لَكُمْ مِّنَ الْاَرْضِ ۗ وَلَا تَيَمَّمُوا الْخَبِيْثَ مِنْهُ تُنْفِقُوْنَ وَلَسْتُمْ بِاٰخِذِيْهِ اِلَّآ اَنْ تُغْمِضُوْا فِيْهِ ۗ وَاعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ غَنِيٌّ حَمِيْدٌ

yā ayyuhal-lażīna āmanū anfiqū min ṭayyibāti mā kasabtum wa mimmā akhrajnā lakum minal-arḍ(i), wa lā tayammamul-khabīṡa minhu tunfiqūna wa lastum bi'ākhiżīhi illā an tugmiḍū fīh(i), wa‘lamū annallāha ganiyyun ḥamīd(un).

Һүзэглэгшэд! Олзоборилһон һайн юумэеэ, газар дэлхэйһээ шамда асарһан юумэеэ гаргашал. Муу юумэ гаргашалхаяа бү шэлэжэ бай, харин тэрэнээ дураа гутаһанһаа бэшэ абахагүйш. Аллах баян, магтаалтай гэжэ мэдэжэ байгты.

اَلشَّيْطٰنُ يَعِدُكُمُ الْفَقْرَ وَيَأْمُرُكُمْ بِالْفَحْشَاۤءِ ۚ وَاللّٰهُ يَعِدُكُمْ مَّغْفِرَةً مِّنْهُ وَفَضْلًا ۗ وَاللّٰهُ وَاسِعٌ عَلِيْمٌ ۖ

asy-syaiṭānu ya‘idukumul-faqra wa ya'murukum bil-faḥsyā'(i), wallāhu ya‘idukum magfiratam minhu wa faḍlā(n), wallāhu wāsi'un ‘alīm(un).

Сатана шамда үгытэйшүүлые найдуулна, тиигээд шамда жэрхэштэй юумэнүүдые (хүдэлөөн) хэхэеэ захирна, харин Аллах шамда хүлисэл ба өөрынгөө үршөөл хайра найдуулна. Мүн Аллах бүхы юумые хамарһан, бүхы юумые мэдэдэг.

يُّؤْتِى الْحِكْمَةَ مَنْ يَّشَاۤءُ ۚ وَمَنْ يُّؤْتَ الْحِكْمَةَ فَقَدْ اُوْتِيَ خَيْرًا كَثِيْرًا ۗ وَمَا يَذَّكَّرُ اِلَّآ اُولُوا الْاَلْبَابِ

yu'til-ḥikmata may yasyā'(u), wa may yu'tal-ḥikmata faqad ūtiya khairan kaṡīrā(n), wa mā yażżakkaru ilā ulul-albāb(i).

Тэрэ хүсэһэн хүндэ сэсэн ухаан үгэдэг. Мэргэн ухаан үгтэһэн хүндэ үнэхөөрөө ехэ һайн юумэ үгтэһэн байна. Тиигээд ухаан бодолтой хүнүүдһээ бэшэ хэншье һургаал абажа шадахагүй.

وَمَآ اَنْفَقْتُمْ مِّنْ نَّفَقَةٍ اَوْ نَذَرْتُمْ مِّنْ نَّذْرٍ فَاِنَّ اللّٰهَ يَعْلَمُهٗ ۗ وَمَا لِلظّٰلِمِيْنَ مِنْ اَنْصَارٍ

wa mā anfaqtum min nafaqatin au nażartum min nażrin fa innallāha ya‘lamuh(ū), wa mā liẓ-ẓālimīna min anṣār(in).

Ямаршье буян үгэхэ гү, али тангариг ​​үгэхэдөө, үнэхөөрөөшье, Аллах мэдэнэ. Зүб бэшэ хүнүүдтэ туһалагша үгы

اِنْ تُبْدُوا الصَّدَقٰتِ فَنِعِمَّا هِيَۚ وَاِنْ تُخْفُوْهَا وَتُؤْتُوْهَا الْفُقَرَاۤءَ فَهُوَ خَيْرٌ لَّكُمْ ۗ وَيُكَفِّرُ عَنْكُمْ مِّنْ سَيِّاٰتِكُمْ ۗ وَاللّٰهُ بِمَا تَعْمَلُوْنَ خَبِيْرٌ

in tubduṣ-ṣadaqāti fani‘immā hiy(a), wa in tukhfūhā wa tu'tūhal-fuqarā'a fahuwa khairul lakum, wa yukaffiru ‘ankum min sayyi'ātikum, wallāhu bimā ta‘malūna khabīr(un).

Буянаа харуулбал, һайн. Хэрбээ нюужа үгытэйшүүлдэ үгөө һаа, шамда һайн, тиигээд Аллах зарим алдуунуудыешни усадхаха. Танай хэжэ байһан юумые Аллах мэдэнэ.

۞ لَيْسَ عَلَيْكَ هُدٰىهُمْ وَلٰكِنَّ اللّٰهَ يَهْدِيْ مَنْ يَّشَاۤءُ ۗوَمَا تُنْفِقُوْا مِنْ خَيْرٍ فَلِاَنْفُسِكُمْ ۗوَمَا تُنْفِقُوْنَ اِلَّا ابْتِغَاۤءَ وَجْهِ اللّٰهِ ۗوَمَا تُنْفِقُوْا مِنْ خَيْرٍ يُّوَفَّ اِلَيْكُمْ وَاَنْتُمْ لَا تُظْلَمُوْنَ

laisa ‘alaika hudāhum wa lākinnallāha yahdī may yasyā'(u), wa mā tunfiqū min khairin fa li'anfusikum, wa mā tunfiqūna illabtigā'a wajhillāh(i), wa mā tunfiqū min khairiy yuwaffa ilaikum wa antum lā tuẓlamūn(a).

Тэдэниие хүтэлбэрилхэ гээшэ танай (Мухаммадай) уялга бэшэ, харин Аллах хүсэһэн хүниие хүтэлбэрилдэг. Ямаршье баялиг үгөө һаа, өөртөө. Мүн Аллахай зүбшөөл бэдэржэ байгаагүй һаа, инфак бү үгэгты. Ямаршье баялиг оруулбалтнай, таанадта заатагүй дүүрэн үгтэхэ (шагнал) ба таанадта буруу юумэ хэгдэхэгүй.

لِلْفُقَرَاۤءِ الَّذِيْنَ اُحْصِرُوْا فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ لَا يَسْتَطِيْعُوْنَ ضَرْبًا فِى الْاَرْضِۖ يَحْسَبُهُمُ الْجَاهِلُ اَغْنِيَاۤءَ مِنَ التَّعَفُّفِۚ تَعْرِفُهُمْ بِسِيْمٰهُمْۚ لَا يَسْـَٔلُوْنَ النَّاسَ اِلْحَافًا ۗوَمَا تُنْفِقُوْا مِنْ خَيْرٍ فَاِنَّ اللّٰهَ بِهٖ عَلِيْمٌ ࣖ

lil-fuqarā'il-lażīna uḥṣirū fī sabīlillāhi lā yastaṭī‘ūna ḍarban fil-arḍi yaḥsabuhumul-jāhilu agniyā'a minat-ta‘affuf(i), ta‘rifuhum bisīmāhum, lā yas'alūnan-nāsa ilḥāfā(n), wa mā tunfiqū min khairin fa innallāha bihī ‘alīm(un).

(Танай гаргашалһан юумэн) Аллахай замда (джихадһаа боложо оролдолгонуудтаа) һаад ушаруулһан үгытэй хүнүүдтэ, тиимэһээ тэдэ дэлхэй дээрэ оролдолго гаргажа шадахагүй; мэдэхэгүй (бусад зон) өөһэдыгөө харууһалдаг тула баян зон гэжэ һанадаг (гуйраншалхаһаа). Та (Мухаммед) тэдэниие шэнжэ шанараарнь мэдэнэт, тэдэ бусадһаа хүсөөр гуйдаггүй. Ямаршье һайн баялиг оруулбалтнай, үнэхөөрөөшье, Аллах бүхы юумые мэдэдэг.

اَلَّذِيْنَ يُنْفِقُوْنَ اَمْوَالَهُمْ بِالَّيْلِ وَالنَّهَارِ سِرًّا وَّعَلَانِيَةً فَلَهُمْ اَجْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْۚ وَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُوْنَ

allażīna yunfiqūna amwālahum bil-laili wan-nahāri sirraw wa ‘alāniyatan falahum ajruhum ‘inda rabbihim, wa lā khaufun ‘alaihim wa lā hum yaḥzanūn(a).

Үдэр һүнигүй (нюуса гү, али нюусаар) зөөриеэ гаргашалһан хүнүүд Эзэндээ шагнал абаха. Тэдэндэ айха юумэн үгы, тэдэ гашууданагүй.

اَلَّذِيْنَ يَأْكُلُوْنَ الرِّبٰوا لَا يَقُوْمُوْنَ اِلَّا كَمَا يَقُوْمُ الَّذِيْ يَتَخَبَّطُهُ الشَّيْطٰنُ مِنَ الْمَسِّۗ ذٰلِكَ بِاَنَّهُمْ قَالُوْٓا اِنَّمَا الْبَيْعُ مِثْلُ الرِّبٰواۘ وَاَحَلَّ اللّٰهُ الْبَيْعَ وَحَرَّمَ الرِّبٰواۗ فَمَنْ جَاۤءَهٗ مَوْعِظَةٌ مِّنْ رَّبِّهٖ فَانْتَهٰى فَلَهٗ مَا سَلَفَۗ وَاَمْرُهٗٓ اِلَى اللّٰهِ ۗ وَمَنْ عَادَ فَاُولٰۤىِٕكَ اَصْحٰبُ النَّارِ ۚ هُمْ فِيْهَا خٰلِدُوْنَ

allażīna ya'kulūnar-ribā lā yaqūmūna illā kamā yaqūmul-lażī yatakhabbaṭuhusy-syaiṭānu minal-mass(i), żālika bi'annahum qālū innamal-bai‘u miṡlur-ribā, wa aḥallallāhul-bai‘a wa ḥarramar-ribā, faman jā'ahū mau‘iẓatum mir rabbihī fantahā falahū mā salaf(a), wa amruhū ilallāh(i), wa man ‘āda fa ulā'ika aṣḥābun-nār(i), hum fīhā khālidūn(a).

Үбһэ абадаг хүнүүд тэсэжэ шадахагүй, харин галзуу байһан дээрэһээ ада шүдхэртэ барюулһан хүнүүдтэй адли. Юундэб гэхэдэ, худалдан абаха, худалдаха гээшэ риба абахатай адли гэжэ хэлсэдэг. Хэдыгээр Аллах худалдан абаха, худалдаха зүбшөөрһэншье һаа, риба хориһоншье һаа. Хэншье Дээдын Эзэнһээ һэргылэмжэ абаад, һүүлдэнь зогсоо, тиигээд урид абаһан юумэн тэрэнэй болон тэрэнэй хэрэг (Аллахһаа дулдыдана) болоно. Хэн дабтанаб, тиихэдэнь тэдэ тамын ажаһуугшад, хэтын хэтэдэ тэндэ үлэхэ.

يَمْحَقُ اللّٰهُ الرِّبٰوا وَيُرْبِى الصَّدَقٰتِ ۗ وَاللّٰهُ لَا يُحِبُّ كُلَّ كَفَّارٍ اَثِيْمٍ

yamḥaqullāhur-ribā wa yurbiṣ-ṣadaqāt(i), wallāhu lā yuḥibbu kulla kaffārin aṡīm(in).

Аллах риба үгы хэжэ, буян баяжуулдаг. Аллах һүзэггүй байдалда үлэжэ, нүгэл шэбэлдэ орожо байһан хүндэ дуратай бэшэ.

اِنَّ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ وَاَقَامُوا الصَّلٰوةَ وَاٰتَوُا الزَّكٰوةَ لَهُمْ اَجْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْۚ وَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُوْنَ

innal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti wa aqāmuṣ-ṣalāta wa ātuz-zakāta lahum ajruhum ‘inda rabbihim, wa lā khaufun ‘alaihim wa lā hum yaḥzanūn(a).

Үнэхөөрөөшье, этигэжэ, һайн үйлэ хэжэ, мүргэл хэжэ, закат түлэжэ байһан хүнүүд Эзэнтэйгээ шагнал абаха. Тэдэндэ айха юумэн үгы, тэдэ гашууданагүй.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوا اتَّقُوا اللّٰهَ وَذَرُوْا مَا بَقِيَ مِنَ الرِّبٰوٓا اِنْ كُنْتُمْ مُّؤْمِنِيْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanuttaqullāha wa żarū mā baqiya minar-ribā in kuntum mu'minīn(a).

Һүзэглэгшэд! Хэрбээ һүзэгтэй һаа, Аллахһаа айжа, үлэһэн рибаяа (суглуулагдаагүй) орхи.

فَاِنْ لَّمْ تَفْعَلُوْا فَأْذَنُوْا بِحَرْبٍ مِّنَ اللّٰهِ وَرَسُوْلِهٖۚ وَاِنْ تُبْتُمْ فَلَكُمْ رُءُوْسُ اَمْوَالِكُمْۚ لَا تَظْلِمُوْنَ وَلَا تُظْلَمُوْنَ

fa'illam taf‘alū fa'żanū biḥarbim minallāhi wa rasūlih(ī), wa in tubtum falakum ru'ūsu amwālikum, lā taẓlimūna wa lā tuẓlamūn(a).

Хэрбээ тиигэхэгүй һаа, Аллах болон Тэрэнэй элшэнһээ дайн тунхаглагты. Харин гэмшээ һаа, баялигайнгаа гол хубиие абаха эрхэтэйш. Та буруу юумэ хээгүйт, таанадта буруу юумэ хэгдээгүйт.

وَاِنْ كَانَ ذُوْ عُسْرَةٍ فَنَظِرَةٌ اِلٰى مَيْسَرَةٍ ۗ وَاَنْ تَصَدَّقُوْا خَيْرٌ لَّكُمْ اِنْ كُنْتُمْ تَعْلَمُوْنَ

wa in kāna żū ‘usratin fanaẓiratun ilā maisarah(tin), wa an taṣaddaqū khairul lakum in kuntum ta‘lamūn(a).

Хэрбээ (үритэй хүн) бэрхэшээлтэй байгаа һаань, тэрээндэ амаралта олохын тула хүнгэлэлтэтэй болзор үгэгты. Хэрбээ таанар буян үйлэдэжэ байбалтнай, мэдэжэ байбалтнай, таанадта дээрэ байха.

وَاتَّقُوْا يَوْمًا تُرْجَعُوْنَ فِيْهِ اِلَى اللّٰهِ ۗثُمَّ تُوَفّٰى كُلُّ نَفْسٍ مَّا كَسَبَتْ وَهُمْ لَا يُظْلَمُوْنَ ࣖ

wattaqū yauman turja‘ūna fīhi ilallāh(i), ṡumma tuwaffā kullu nafsim mā kasabat wa hum lā yuẓlamūn(a).

Таанад бултадаа Аллахта бусаха үдэрһөө айгты. Тиихэдэнь хүн бүхэндэ хэһэн хэрэгэйнь ёһоор түгэс шагнал үгтэхэ, тиихэдэнь тэдэндэ буруу юумэ хэгдэдэггүй.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اِذَا تَدَايَنْتُمْ بِدَيْنٍ اِلٰٓى اَجَلٍ مُّسَمًّى فَاكْتُبُوْهُۗ وَلْيَكْتُبْ بَّيْنَكُمْ كَاتِبٌۢ بِالْعَدْلِۖ وَلَا يَأْبَ كَاتِبٌ اَنْ يَّكْتُبَ كَمَا عَلَّمَهُ اللّٰهُ فَلْيَكْتُبْۚ وَلْيُمْلِلِ الَّذِيْ عَلَيْهِ الْحَقُّ وَلْيَتَّقِ اللّٰهَ رَبَّهٗ وَلَا يَبْخَسْ مِنْهُ شَيْـًٔاۗ فَاِنْ كَانَ الَّذِيْ عَلَيْهِ الْحَقُّ سَفِيْهًا اَوْ ضَعِيْفًا اَوْ لَا يَسْتَطِيْعُ اَنْ يُّمِلَّ هُوَ فَلْيُمْلِلْ وَلِيُّهٗ بِالْعَدْلِۗ وَاسْتَشْهِدُوْا شَهِيْدَيْنِ مِنْ رِّجَالِكُمْۚ فَاِنْ لَّمْ يَكُوْنَا رَجُلَيْنِ فَرَجُلٌ وَّامْرَاَتٰنِ مِمَّنْ تَرْضَوْنَ مِنَ الشُّهَدَۤاءِ اَنْ تَضِلَّ اِحْدٰىهُمَا فَتُذَكِّرَ اِحْدٰىهُمَا الْاُخْرٰىۗ وَلَا يَأْبَ الشُّهَدَۤاءُ اِذَا مَا دُعُوْا ۗ وَلَا تَسْـَٔمُوْٓا اَنْ تَكْتُبُوْهُ صَغِيْرًا اَوْ كَبِيْرًا اِلٰٓى اَجَلِهٖۗ ذٰلِكُمْ اَقْسَطُ عِنْدَ اللّٰهِ وَاَقْوَمُ لِلشَّهَادَةِ وَاَدْنٰىٓ اَلَّا تَرْتَابُوْٓا اِلَّآ اَنْ تَكُوْنَ تِجَارَةً حَاضِرَةً تُدِيْرُوْنَهَا بَيْنَكُمْ فَلَيْسَ عَلَيْكُمْ جُنَاحٌ اَلَّا تَكْتُبُوْهَاۗ وَاَشْهِدُوْٓا اِذَا تَبَايَعْتُمْ ۖ وَلَا يُضَاۤرَّ كَاتِبٌ وَّلَا شَهِيْدٌ ەۗ وَاِنْ تَفْعَلُوْا فَاِنَّهٗ فُسُوْقٌۢ بِكُمْ ۗ وَاتَّقُوا اللّٰهَ ۗ وَيُعَلِّمُكُمُ اللّٰهُ ۗ وَاللّٰهُ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيْمٌ

yā ayyuhal-lażīna āmanū iżā tadāyantum bidainin ilā ajalim musamman faktubūh(u), walyaktub bainakum kātibum bil-‘adl(i), wa lā ya'ba kātibun ay yaktuba kamā ‘allamahullāhu falyaktub, walyumlilil-lażī ‘alaihil-ḥaqqu walyattaqillāha rabbahū wa lā yabkhas minhu syai'ā(n), fa'in kānal-lażī ‘alaihil-ḥaqqu safīhan au ḍa‘īfan au lā yastaṭī‘u ay yumilla huwa falyumlil waliyyuhū bil-‘adl(i), wastasyhidū syahīdaini mir rijāliūkum, fa'illam yakūnā rajulaini farajuluw wamra'atāni mimman tarḍauna minasy-syuhadā'i an taḍilla iḥdāhumā fatużakkira iḥdāhumal-ukhrā, wa lā ya'basy-syuhadā'u iżā mā du‘ū, wa lā tas'amū an taktubūhu ṣagīran au kabīran ilā ajalih(ī), żālikum aqsaṭu ‘indallāhi wa aqwamu lisy-syahādati wa adnā allā tartābū illā an takūna tijāratan ḥāḍiratan tudīrūnahā bainakum falaisa ‘alaikum junāḥun allā taktubūhā, wa asyhidū iżā tabāya‘tum, wa lā yuḍārra kātibuw wa lā syahīd(un), wa in taf‘alū fa'innahū fusūqum bikum, wattaqullāh(a), wa yu‘allimukumullāh(u), wallāhu bikulli syai'in ‘alīm(un).

Һүзэглэгшэд! Хэрбээ тодорхой болзорто үритэй, дансануудтай һаа, бэшэжэ абаха хэрэгтэй. Тиихэдэ танай дундаһаа нэгэ уран зохёолшо зүбөөр бэшэжэ байг лэ. Уран зохёолшо Аллахай зааһан ёһоор бэшэхэеэ арсахагүй, тиимэһээ бэшэхэ. Үритэй хүн захижа, Дээдын Эзэн Аллахһаа айжа, энээнһээ юушье хасахагүй. Хэрбээ үритэй хүн ухаан бодолгүй гү, али һула (өөрынгөө байдалда), али өөрыгөө захиржа шадахагүй хүн байгаа һаань, тэрэнэй харууһалагша зүбөөр захижа байг. Таанадай дундаһаа хоёр эрэ гэршэтэй гэршэлэгты. Хэрбээ хоёр эрэ (гэршэ) үгы һаа, тиихэдэ (байжа байһан) гэршэнүүдһээ дуратай хүнүүдэй дунда эрэ, хоёр эхэнэр байжа болохо, тиимэһээ нэгэниинь мартабал, нүгөөдэнь һануулха. Гэршэнүүдые дуудахадань арсахагүй. Тиигээд бэшэжэ бү уйда, һүүлшын болзорто, (үри) бага гү, али ехэ гү. Энэнь Аллахай нюдэндэ үлүү шударга, гэршэлгые бэхижүүлхэ шадалтай, эргэлзээтэй дүтэ, хэрбээ танай хоорондо үнгэргэгдэһэн мүнгэн худалдаа бэшэ һаа, тиихэдээ бэшээгүй һаа, таанадта нүгэл үгы. Мүн худалдан абаха, худалдахадаа гэршэнүүдые абаад, бэшэгшэдэшье, гэршэнүүдтэшье хүндүүлхэй болгогты. Хэрбээ таанар тиигэжэ байгаа һаа, үнэхөөрөөшье, энэ танай талаһаа муу муухай үйлэ хэрэг болоно. Аллахһаа айгты, Аллах таанадые заана, Аллах бүхы юумые мэдэдэг.

۞ وَاِنْ كُنْتُمْ عَلٰى سَفَرٍ وَّلَمْ تَجِدُوْا كَاتِبًا فَرِهٰنٌ مَّقْبُوْضَةٌ ۗفَاِنْ اَمِنَ بَعْضُكُمْ بَعْضًا فَلْيُؤَدِّ الَّذِى اؤْتُمِنَ اَمَانَتَهٗ وَلْيَتَّقِ اللّٰهَ رَبَّهٗ ۗ وَلَا تَكْتُمُوا الشَّهَادَةَۗ وَمَنْ يَّكْتُمْهَا فَاِنَّهٗٓ اٰثِمٌ قَلْبُهٗ ۗ وَاللّٰهُ بِمَا تَعْمَلُوْنَ عَلِيْمٌ ࣖ

wa in kuntum ‘alā safariw wa lam tajidū kātiban fa riḥānum maqbūḍah(tun), fa'in amina ba‘ḍukum ba‘ḍan falyu'addil-lażi'tumina amānatahū walyattaqillāha rabbah(ū), wa lā taktumusy syahādah(ta), wa may yaktumhā fa'innahū āṡimun qalbuh(ū), wallāhu bimā ta‘malūna ‘alīm(un).

Хэрбээ аяншалгадаа уран зохёолшо оложо шадаагүй һаа, барьцатай байха хэрэгтэй. Гэбэшье, таанадай заримантнай бусадта этигэжэ байгаа һаань, этигэгдэһэн хүнүүд үүргэеэ дүүргэжэ, Дээдын Эзэн Аллахһаа айжа байг. Гэршэлгэеэ бү нюу, юундэб гэхэдэ, хэн нюунаб, үнэхөөрөөшье, тэрэнэй сэдьхэл бузар (нүгэлтэй). Аллах танай хэжэ байһан юумые мэдэдэг.

لِلّٰهِ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَمَا فِى الْاَرْضِ ۗ وَاِنْ تُبْدُوْا مَا فِيْٓ اَنْفُسِكُمْ اَوْ تُخْفُوْهُ يُحَاسِبْكُمْ بِهِ اللّٰهُ ۗ فَيَغْفِرُ لِمَنْ يَّشَاۤءُ وَيُعَذِّبُ مَنْ يَّشَاۤءُ ۗ وَاللّٰهُ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ

lillāhi mā fis-samāwāti wa mā fil-arḍ(i), wa in tubdū mā fī anfusikum au tukhfūhu yuḥāsibkum bihillāh(u), fayagfiru limay yasyā'u wa yu‘ażżibu may yasyā'(u), wallāhu ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

Огторгойдо байһан бүхы юумэн, газар дээрэхи бүхы юумэн Аллахай. Хэрбээ таанар сэдьхэлдээ юу байһанаа гү, али юу нюуһанаа элирүүлбэлтнай, Аллах таанадта энээн тухай (тэрэ үйлэ хэрэгэй талаар) заатагүй анхаралда абаха. Тэрэ хүсэһэн хүниие хүлисэнэ, хүсэһэн хүниие хэһээнэ. Аллах бүхы юумые дээгүүр шадалтай.

اٰمَنَ الرَّسُوْلُ بِمَآ اُنْزِلَ اِلَيْهِ مِنْ رَّبِّهٖ وَالْمُؤْمِنُوْنَۗ كُلٌّ اٰمَنَ بِاللّٰهِ وَمَلٰۤىِٕكَتِهٖ وَكُتُبِهٖ وَرُسُلِهٖۗ لَا نُفَرِّقُ بَيْنَ اَحَدٍ مِّنْ رُّسُلِهٖ ۗ وَقَالُوْا سَمِعْنَا وَاَطَعْنَا غُفْرَانَكَ رَبَّنَا وَاِلَيْكَ الْمَصِيْرُ

Āmanar-rasūlu bimā unzila ilaihi mir rabbihī wal-mu'minūn(a), kullun āmana billāhi wa malā'ikatihī wa kutubihī wa rusulih(ī), lā nufarriqu baina aḥadim mir rusulih(ī), wa qālū sami‘nā wa aṭa‘nā, gufrānaka rabbanā wa ilaikal-maṣīr(u).

Элшэн (Мухаммед) Эзэнһээ өөртөө (Коран) үгтэһэн юумэндэ этигэдэг байгаа, тиимэһээ этигэдэг хүнүүд этигэдэг. Бүхы хүнүүд Аллахта, тэрэнэй эльгээмэлнүүдтэ, тэрэнэй номуудта ба тэрэнэй элшэнэртэ этигэдэг. (Тэдэнэр хэлэбэ: "Бидэ Тэрэнэй элшэнэрые илгадаггүйбди." Тэдэнэр хэлэбэ: "Бидэ дуулаад, дуулгаабди. Дээдын Эзэн маанадые хүлисыт, Таанадта бусахабди."

لَا يُكَلِّفُ اللّٰهُ نَفْسًا اِلَّا وُسْعَهَا ۗ لَهَا مَا كَسَبَتْ وَعَلَيْهَا مَا اكْتَسَبَتْ ۗ رَبَّنَا لَا تُؤَاخِذْنَآ اِنْ نَّسِيْنَآ اَوْ اَخْطَأْنَا ۚ رَبَّنَا وَلَا تَحْمِلْ عَلَيْنَآ اِصْرًا كَمَا حَمَلْتَهٗ عَلَى الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِنَا ۚ رَبَّنَا وَلَا تُحَمِّلْنَا مَا لَا طَاقَةَ لَنَا بِهٖۚ وَاعْفُ عَنَّاۗ وَاغْفِرْ لَنَاۗ وَارْحَمْنَا ۗ اَنْتَ مَوْلٰىنَا فَانْصُرْنَا عَلَى الْقَوْمِ الْكٰفِرِيْنَ ࣖ

lā yukallifullāhu nafsan illā wus‘ahā, lahā mā kasabat wa ‘alaihā maktasabat, rabbanā lā tu'ākhiżnā in nasīnā au akhṭa'nā, rabbanā wa lā taḥmil ‘alainā iṣran kamā ḥamaltahū ‘alal-lażīna min qablinā, rabbanā wa lā tuḥammilnā mā lā ṭāqata lanā bih(ī), wa‘fu ‘annā, wagfir lanā, warḥamnā, anta maulānā fanṣurnā ‘alal qaumil-kāfirīn(a).

Аллах хүндэ тэрэнэй шадабариһаа бэшэ ашаа шэрэхэгүй. Тэрэ хэһэн (буянһаа) (шагнал) абадаг, хэһэн (муу) юумэнһээ (зоболон) абадаг. (Тэдэнэр зальбарба): "Эзэмнай, мартабалнай гү, али алдуу гаргабалнай, маанадые бү хэһээгты. Эзэмнай, манай урда байһан хүнүүдтэ даалгаһандал адляар хүндэ ашаа бү даажа байгты. Эзэмнай, даажа шадахагүй юумэеэ бү үгэгты. Хүлисыт, хүлисыт, үршөөл хайратай байгты. Та манай хамгаалагша гээшэт, тиимэһээ һүзэггүйшүүлтэй тулалдахадамнай туһалыт."