Q.S Аль-Анфал (اَلْأَنْفَال) - 75 Почеламут-влакын чотышт

يَسْـَٔلُوْنَكَ عَنِ الْاَنْفَالِۗ قُلِ الْاَنْفَالُ لِلّٰهِ وَالرَّسُوْلِۚ فَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاَصْلِحُوْا ذَاتَ بَيْنِكُمْ ۖوَاَطِيْعُوا اللّٰهَ وَرَسُوْلَهٗٓ اِنْ كُنْتُمْ مُّؤْمِنِيْنَ

yas'alūnaka ‘anil-anfāl(i), qulil-anfālu lillāhi war-rasūl(i), fattaqullāha wa aṣliḥū żāta bainikum, wa aṭī‘ullāha wa rasūlahū in kuntum mu'minīn(a).

Тый дечет (Мухаммед деч) сар гыч налме арверым (шеледымаш) нерген йодыт. Каласыза: «Сар гыч налме арвер-влак Аллах ден Посланникын улыт (Аллахын да Тудын Посланникшын положенийышт почеш), сандене Аллах деч лӱдза да лишыл еҥда-влак коклаште кылым саемдыза, ӱшаныше улыда гын, Аллах ден Тудын Посланникшым колыштса».

اِنَّمَا الْمُؤْمِنُوْنَ الَّذِيْنَ اِذَا ذُكِرَ اللّٰهُ وَجِلَتْ قُلُوْبُهُمْ وَاِذَا تُلِيَتْ عَلَيْهِمْ اٰيٰتُهٗ زَادَتْهُمْ اِيْمَانًا وَّعَلٰى رَبِّهِمْ يَتَوَكَّلُوْنَۙ

innamal-mu'minūnal-lażīna iżā żukirallāhu wajilat qulūbuhum wa iżā tuliyat ‘alaihim āyātuhū zādathum īmānaw wa ‘alā rabbihim yatawakkalūn(a).

Чынжымак, ӱшаныше-влак — нуно, кӧн шӱмжӧ Аллахын лӱмжым ойлымо годым лӱдеш, а кунам нунылан Тудын почеламутшым лудын пуат, нунын ӱшанымашышт кугемеш (пеҥгыдемеш), да нуно Аллахлан гына ӱшанат.

الَّذِيْنَ يُقِيْمُوْنَ الصَّلٰوةَ وَمِمَّا رَزَقْنٰهُمْ يُنْفِقُوْنَۗ

al-lażīna yuqīmūnaṣ-ṣalāta wa mimmā razaqnāhum yunfiqūn(a).

(Лӱмынак) кумалмашым ыштыше да Ме пуымо кочкышын ужашыжым кучылтшо-влак

اُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْمُؤْمِنُوْنَ حَقًّاۗ لَهُمْ دَرَجٰتٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ وَمَغْفِرَةٌ وَّرِزْقٌ كَرِيْمٌۚ

ulā'ika humul-mu'minūna ḥaqqā(n), lahum darajātun ‘inda rabbihim wa magfiratuw wa rizqun karīm(un).

Тиде чынжымак ӱшаныше еҥ-влак улыт. Нуно шке Господьышт ончылно (кугу) степеньым, проститлымашым да шерге кочкышым (поро пашам) налыт.

كَمَآ اَخْرَجَكَ رَبُّكَ مِنْۢ بَيْتِكَ بِالْحَقِّۖ وَاِنَّ فَرِيْقًا مِّنَ الْمُؤْمِنِيْنَ لَكٰرِهُوْنَ

kamā akhrajaka rabbuka mim baitika bil-ḥaqq(i), wa inna farīqam minal-mu'minīna lakārihūn(a).

Кузе Господьда тыланда мӧҥгӧ гыч чын дене лекташ кӱштен, ӱшаныше-влак кокла гыч южышт тидым йӧратен огытыл гынат.

يُجَادِلُوْنَكَ فِى الْحَقِّ بَعْدَمَا تَبَيَّنَ كَاَنَّمَا يُسَاقُوْنَ اِلَى الْمَوْتِ وَهُمْ يَنْظُرُوْنَ ۗ

yujādilūnaka fil-ḥaqqi ba‘da mā tabayyana ka'annamā yusāqūna ilal-mauti wa hum yanẓurūn(a).

нуно тендан дене (О Мухаммед) чын нерген ӱчашеныт, кунам раш лийын (нуно, мутат уке, сеҥат), нуным ончымо годым колымашке поктен колтымо гай (колымашын амалже).

وَاِذْ يَعِدُكُمُ اللّٰهُ اِحْدَى الطَّاۤىِٕفَتَيْنِ اَنَّهَا لَكُمْ وَتَوَدُّوْنَ اَنَّ غَيْرَ ذَاتِ الشَّوْكَةِ تَكُوْنُ لَكُمْ وَيُرِيْدُ اللّٰهُ اَنْ يُّحِقَّ الْحَقَّ بِكَلِمٰتِهٖ وَيَقْطَعَ دَابِرَ الْكٰفِرِيْنَۙ

wa iż ya‘idukumullāhu iḥdaṭ-ṭā'ifataini annahā lakum wa tawaddūna anna gaira żātisy-syaukati takūnu lakum wa yurīdullāhu ay yuḥiqqal-ḥaqqa bikalimātihī wa yaqṭa‘a dābiral-kāfirīn(a).

Да (шарналте), кунам Аллах тыланда сӧрен, кок могыр гыч иктыже (тый дене тӱкнен) тендан верч лиеш, а те тыланет, вооруженный вий деч посна тендан верч лийже манын. Но Аллах шке пале-влакше дене чынлыкым пеҥгыдемдаш да кафир-влакым тӱрыснек пытараш шона,

لِيُحِقَّ الْحَقَّ وَيُبْطِلَ الْبَاطِلَ وَلَوْ كَرِهَ الْمُجْرِمُوْنَۚ

liyuḥiqqal-ḥaqqa wa yubṭilal-bāṭila wa lau karihal-mujrimūn(a).

чыным (исламым) пеҥгыдемдаш да шоялыкшым (ширкым) кораҥдаш манын, кеч языкан-влак (политеист-влак) тидым огыт йӧрате.

اِذْ تَسْتَغِيْثُوْنَ رَبَّكُمْ فَاسْتَجَابَ لَكُمْ اَنِّيْ مُمِدُّكُمْ بِاَلْفٍ مِّنَ الْمَلٰۤىِٕكَةِ مُرْدِفِيْنَ

iż tastagīṡūna rabbakum fastajāba lakum annī mumiddukum bi'alfim minal-malā'ikati murdifīn(a).

(Шарнем), кунам те Господь деч полышым йодын улыда, тунам Тудо тыланда эрыкым пуэн: «Чынжымак, мый тыланда тӱжем суксо дене пеҥгыдемдымашым кондем, нуно радам дене толыт».

وَمَا جَعَلَهُ اللّٰهُ اِلَّا بُشْرٰى وَلِتَطْمَىِٕنَّ بِهٖ قُلُوْبُكُمْۗ وَمَا النَّصْرُ اِلَّا مِنْ عِنْدِ اللّٰهِ ۗاِنَّ اللّٰهَ عَزِيْزٌ حَكِيْمٌ ࣖ

wa mā ja‘alahullāhu illā busyrā wa litaṭma'inna bihī qulūbukum, wa man-naṡru illā min ‘indillāh(i), innallāha ‘azīzun ḥakīm(un).

А Аллах тудым поро увер деч посна ыштен огыл, тыге тендан шӱмда тидлан кӧра тыныс лиеш. А сеҥымаш Аллах деч гына. Чынжымак, Аллах чыла кертше, чыла ушан.

اِذْ يُغَشِّيْكُمُ النُّعَاسَ اَمَنَةً مِّنْهُ وَيُنَزِّلُ عَلَيْكُمْ مِّنَ السَّمَاۤءِ مَاۤءً لِّيُطَهِّرَكُمْ بِهٖ وَيُذْهِبَ عَنْكُمْ رِجْزَ الشَّيْطٰنِ وَلِيَرْبِطَ عَلٰى قُلُوْبِكُمْ وَيُثَبِّتَ بِهِ الْاَقْدَامَۗ

iż yugasysyīkumun-nu‘āsa amanatam minhu wa yunazzilu ‘alaikum minas-samā'i mā'al liyuṭahhirakum bihī wa yużhiba ‘ankum rijzasy-syaiṭāni wa liyarbiṭa ‘alā qulūbikum wa yuṡabbita bihil-aqdām(a).

(Шарналтыза), кунам Аллах тендам шкеж деч тыныслыкым пуаш манын, мален колта, а Аллах тендан ӱмбаке кава гыч вӱдым (йӱрым) колта, тудын дене тендам эрыкташ манын (йӱр) да тендан деч сатанан тургыжланымашыжым кораҥдаш да тендан шӱм-чондам пеҥгыдемдаш да йол йымалне пеҥгыдемдаш (пеҥгыде).

اِذْ يُوْحِيْ رَبُّكَ اِلَى الْمَلٰۤىِٕكَةِ اَنِّيْ مَعَكُمْ فَثَبِّتُوا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْاۗ سَاُلْقِيْ فِيْ قُلُوْبِ الَّذِيْنَ كَفَرُوا الرُّعْبَ فَاضْرِبُوْا فَوْقَ الْاَعْنَاقِ وَاضْرِبُوْا مِنْهُمْ كُلَّ بَنَانٍۗ

iż yūḥī rabbuka ilal-malā'ikati annī ma‘akum fa ṡabbitul-lażīna āmanū, sa'ulqī fī qulūbil-lażīna kafarur-ru‘ba faḍribū fauqal-a‘nāqi waḍribū minhum kulla banān(in).

(Шарналтыза), кунам тендан Господьда суксо-влаклан почын пуэн: «Чынжымак, Мый тендан дене улам, сандене ӱшаныше-влакын койышыштым пеҥгыдемдыза». Ик кечын Мый ӱшаныдыме-влакын шӱмышкышт лӱдмашым пыштем, сандене нуным нерышт деч ӱлнӧ лӱйкале да кажне парня мучашыштым лӱйкале.

ذٰلِكَ بِاَنَّهُمْ شَاۤقُّوا اللّٰهَ وَرَسُوْلَهٗۚ وَمَنْ يُّشَاقِقِ اللّٰهَ وَرَسُوْلَهٗ فَاِنَّ اللّٰهَ شَدِيْدُ الْعِقَابِ

Żālika bi'annahum syāqqullāha wa rasūlah(ū), wa may yusyāqiqillāha wa rasūlahū fa innallāha syadīdul-‘iqāb(i).

Тыгай (положений-влак) вет нуно чынжымак Аллахлан да Тудын колтымо еҥжылан тореш улыт; да кӧ Аллахлан да Тудын колтымо еҥжылан тореш лиеш, чынжымак, Аллах Тудым пеҥгыдын наказатла.

ذٰلِكُمْ فَذُوْقُوْهُ وَاَنَّ لِلْكٰفِرِيْنَ عَذَابَ النَّارِ

Żālikum fa żūqūhu wa anna lil-kāfirīna ‘ażāban-nār(i).

Тыге (тӱня наказанийым тыланет пыштат), тугеже тиде наказанийым шиж. Чынжымак, ӱшаныдыме-влаклан (угыч) тамык наказаний уло.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اِذَا لَقِيْتُمُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا زَحْفًا فَلَا تُوَلُّوْهُمُ الْاَدْبَارَۚ

yā ayyuhal-lażīna āmanū iżā laqītumul-lażīna kafarū zaḥfan falā tuwallūhumul-adbār(a).

О ӱшаныше-влак! Тендан ӱмбаке лӱйкалаш шонышо ӱшаныдыме еҥ-влак дене вашлийыда гын, нунын деч ӧрдыжкӧ ида савырне (пӧртылза).

وَمَنْ يُّوَلِّهِمْ يَوْمَىِٕذٍ دُبُرَهٗٓ اِلَّا مُتَحَرِّفًا لِّقِتَالٍ اَوْ مُتَحَيِّزًا اِلٰى فِئَةٍ فَقَدْ بَاۤءَ بِغَضَبٍ مِّنَ اللّٰهِ وَمَأْوٰىهُ جَهَنَّمُ ۗ وَبِئْسَ الْمَصِيْرُ

wa may yuwallihim yauma'iżin duburahū illā mutaḥarrifal liqitālin au mutaḥayyizan ilā fi'atin faqad bā'a bigaḍabim minallāhi wa ma'wāhu jahannam(u), wa bi'sal-maṣīr(u).

А кӧ тиде жапыште чакна, сар деке савырнен огыл гын але вес армий дене ушнаш ок шоно гын, чынжымак, тиде еҥ Аллах деч шыде дене пӧртылеш, а тудын верже — тамык, пӧртылаш эн осал вер.

فَلَمْ تَقْتُلُوْهُمْ وَلٰكِنَّ اللّٰهَ قَتَلَهُمْۖ وَمَا رَمَيْتَ اِذْ رَمَيْتَ وَلٰكِنَّ اللّٰهَ رَمٰىۚ وَلِيُبْلِيَ الْمُؤْمِنِيْنَ مِنْهُ بَلَاۤءً حَسَنًاۗ اِنَّ اللّٰهَ سَمِيْعٌ عَلِيْمٌ

falam taqtulūhum wa lākinnallāha qatalahum, wa mā ramaita iż ramaita wa lākinallāha ramā, wa liyubliyal-mu'minīna minhu balā'an ḥasanā(n), innallāha samī‘un ‘alīm(un).

Тыге (чынжымак) нуным те огыл пуштыныт, а Аллах нуным пуштын, да те огыл, кунам те кышкен, а Аллах кышкен. (Аллах тидым нуным пытараш манын ыштен) да ӱшаныше-влаклан сеҥымашым пуаш манын, сай сеҥымаш дене. Чынжымак, Аллах чыла колыштшо, чыла палыше.

ذٰلِكُمْ وَاَنَّ اللّٰهَ مُوْهِنُ كَيْدِ الْكٰفِرِيْنَ

Żālikum wa annallāha mūhinu kaidil-kāfirīn(a).

Тыге (Аллахын порылыкшо тыланда пуалтеш), да чынжымак, Аллах кафир-влакын ондалымыштым луштара.

اِنْ تَسْتَفْتِحُوْا فَقَدْ جَاۤءَكُمُ الْفَتْحُۚ وَاِنْ تَنْتَهُوْا فَهُوَ خَيْرٌ لَّكُمْۚ وَاِنْ تَعُوْدُوْا نَعُدْۚ وَلَنْ تُغْنِيَ عَنْكُمْ فِئَتُكُمْ شَيْـًٔا وَّلَوْ كَثُرَتْۙ وَاَنَّ اللّٰهَ مَعَ الْمُؤْمِنِيْنَ ࣖ

in tastaftiḥū faqad jā'akumul-fatḥ(u), wa in tantahū fa huwa khairul lakum, wa in ta‘ūdū na‘ud, wa lan tugniya ‘ankum fi'atukum syai'aw wa lau kaṡurat, wa anallāha ma‘al-mu'minīn(a).

Пунчалым йодыда гын, тунам чынжымак пунчалым тендан деке толын; а тый (Посланниклан тушманлыкым) чарнет гын, тунам тыланет сайрак; а пӧртылат гын, Ме, мутат уке, пӧртылына (полышым пуаш); а тендан войскада тендан деч изи лӱдыкшӧ дечат тореш лийын ок керт, кеч нуно (войска-влак) чотышт дене шуко улыт. Чынжымак, Аллах ӱшаныше-влак дене пырля.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اَطِيْعُوا اللّٰهَ وَرَسُوْلَهٗ وَلَا تَوَلَّوْا عَنْهُ وَاَنْتُمْ تَسْمَعُوْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanū aṭī‘ullāha wa rasūlahū wa lā tawallau ‘anhu wa antum tasma‘ūn(a).

О, ӱшаныше-влак! Аллахым да Тудын колтымо еҥжым колыштса, Тудын деч ида кораҥ, кеч те (Тудын кӱштымашыжым) колында,

وَلَا تَكُوْنُوْا كَالَّذِيْنَ قَالُوْا سَمِعْنَا وَهُمْ لَا يَسْمَعُوْنَۚ

wa lā takūnū kal-lażīna qālū sami‘nā wa hum lā yasma‘ūn(a).

да нуно (лицемер-влак) гай ида лий, нуно огыт колышт гынат, «ме колыштына» маныт (вет нунын шӱмышт тидым шылта).

۞ اِنَّ شَرَّ الدَّوَاۤبِّ عِنْدَ اللّٰهِ الصُّمُّ الْبُكْمُ الَّذِيْنَ لَا يَعْقِلُوْنَ

inna syarrad-dawābbi ‘indallāhiṣ-ṣummul-bukmul-lażīna lā ya‘qilūn(a).

Чынжымак, Аллахын ончылныжо эн осал илыше-влак — нуно, кӧ колышо да йӱкдымӧ (чынжым огыт кол да огыт умыло), лӱмынак нуно, кӧ ок умыло.

وَلَوْ عَلِمَ اللّٰهُ فِيْهِمْ خَيْرًا لَّاَسْمَعَهُمْۗ وَلَوْ اَسْمَعَهُمْ لَتَوَلَّوْا وَّهُمْ مُّعْرِضُوْنَ

wa lau ‘alimallāhu fīhim khairal la'asma‘ahum, wa lau asma‘ahum latawallau wa hum mu‘riḍūn(a).

А Аллах нунын кӧргыштӧ поро улмым пала гын, нуным колаш йӧным ыштен ыле. А Аллах нуным колаш йӧным ыштен гын, нуно ӧрдыжкӧ савырненыт ыле, а нуно ӧрдыжкӧ савырненыт.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوا اسْتَجِيْبُوْا لِلّٰهِ وَلِلرَّسُوْلِ اِذَا دَعَاكُمْ لِمَا يُحْيِيْكُمْۚ وَاعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ يَحُوْلُ بَيْنَ الْمَرْءِ وَقَلْبِهٖ وَاَنَّهٗٓ اِلَيْهِ تُحْشَرُوْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanustajībū lillāhi wa lir-rasūli iżā da‘ākum limā yuḥyīkum, wa‘lamū annallāha yaḥūlu bainal-mar'i wa qalbihī wa annahū ilaihi tuḥsyarūn(a).

О, ӱшаныше-влак! Аллахын да Посланникын ӱжмашыштым шукто, кунам тудо тендам илышым пуышо иктаж-мо деке ӱжеш, да паледа: Аллах айдеме ден тудын шӱмжӧ коклаште чекым ыштен, да чынжымак Тудын деке те погынеда.

وَاتَّقُوْا فِتْنَةً لَّا تُصِيْبَنَّ الَّذِيْنَ ظَلَمُوْا مِنْكُمْ خَاۤصَّةً ۚوَاعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ شَدِيْدُ الْعِقَابِ

wattaqū fitnatal lā tuṣībannal-lażīna ẓalamū minkum khāṣṣah(tan), wa‘lamū annallāha syadīdul-‘iqāb(i).

А тендан кокла гыч чын огыл ыштыше-влаклан веле огыл логалше азап деч шкендам аралыза. Паледа, Аллах наказанийыште пеш пеҥгыде.

وَاذْكُرُوْٓا اِذْ اَنْتُمْ قَلِيْلٌ مُّسْتَضْعَفُوْنَ فِى الْاَرْضِ تَخَافُوْنَ اَنْ يَّتَخَطَّفَكُمُ النَّاسُ فَاٰوٰىكُمْ وَاَيَّدَكُمْ بِنَصْرِهٖ وَرَزَقَكُمْ مِّنَ الطَّيِّبٰتِ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُوْنَ

ważkurū iż antum qalīlum mustaḍ‘afūna fil-arḍi takhāfūna ay yatakhaṭṭafakumun-nāsu fa āwākum wa ayyadakum binaṣrihī wa razaqakum minaṭ-ṭayyibāti la‘allakum tasykurūn(a).

Да шарнем, кунам те (мухаджирин-влак) эше шагал улыда, мланде ӱмбалне (Меккыште) шыгыремдыме лийында, да те лӱдын улыда, калык (Мекка) тендам руалтен налеш манын, тунам Тудо тыланда илаш верым пуэн (Медина) да Тудо тендам Шке полшымыж дене виян ыштен да Тудо тыланда сай кочкышым пуэн, тыге те тауштен кертыда.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَخُوْنُوا اللّٰهَ وَالرَّسُوْلَ وَتَخُوْنُوْٓا اَمٰنٰتِكُمْ وَاَنْتُمْ تَعْلَمُوْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanū lā takhūnullāha war-rasūla wa takhūnū amānātikum wa antum ta‘lamūn(a).

О, ӱшаныше-влак! Аллах ден Посланниклан ида ужале, тыгак тыланда ӱшаныме ӱшаным ида ужале, кунам те паледа.

وَاعْلَمُوْٓا اَنَّمَآ اَمْوَالُكُمْ وَاَوْلَادُكُمْ فِتْنَةٌ ۙوَّاَنَّ اللّٰهَ عِنْدَهٗٓ اَجْرٌ عَظِيْمٌ ࣖ

wa‘lamū annamā amwālukum wa aulādukum fitnah(tun), wa annallāha ‘indahū ajrun ‘aẓīm(un).

Да паледа, тендан да тендан икшыве-влакын поянлыкышт тергымаш веле, чынжымак, Аллах дене кугу суаплык уло.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اِنْ تَتَّقُوا اللّٰهَ يَجْعَلْ لَّكُمْ فُرْقَانًا وَّيُكَفِّرْ عَنْكُمْ سَيِّاٰتِكُمْ وَيَغْفِرْ لَكُمْۗ وَاللّٰهُ ذُو الْفَضْلِ الْعَظِيْمِ

yā ayyuhal-lażīna āmanū in tattaqullāha yaj‘al lakum furqānaw wa yukaffir ‘ankum sayyi'ātikum wa yagfir lakum, wallāhu żul-faḍlil-‘aẓīm(i).

О, ӱшаныше-влак! Аллах деч лӱдыда гын, Тудо тыланда фуркан (чын ден осалым ойырен моштымашым) пуа да чыла йоҥылышдам кораҥда да тендам (языкдам) кудалта. Юмын кугу порылыкшо уло.

وَاِذْ يَمْكُرُ بِكَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لِيُثْبِتُوْكَ اَوْ يَقْتُلُوْكَ اَوْ يُخْرِجُوْكَۗ وَيَمْكُرُوْنَ وَيَمْكُرُ اللّٰهُ ۗوَاللّٰهُ خَيْرُ الْمٰكِرِيْنَ

wa iż yamkuru bikal-lażīna kafarū liyuṡbitūka au yaqtulūka au yukhrijūk(a), wa yamkurūna wa yamkurullāh(u), wallāhu khairul-mākirīn(a).

А (шарналте), кунам кафир-влак (Кураиш) тендан (Мухаммед) ваштареш тендам арестоватлаш да тюрьмаш шындаш але пушташ, але поктен лукташ шоненыт. Нуно ондалыме пашам ыштеныт, а Аллах ондалыме пашам локтылын. Аллах — ондалыме деч эн сай ӧкымлыше.

وَاِذَا تُتْلٰى عَلَيْهِمْ اٰيٰتُنَا قَالُوْا قَدْ سَمِعْنَا لَوْ نَشَاۤءُ لَقُلْنَا مِثْلَ هٰذَآ ۙاِنْ هٰذَآ اِلَّآ اَسَاطِيْرُ الْاَوَّلِيْنَ

wa iżā tutlā ‘alaihim āyātunā qālū qad sami‘nā lau nasyā'u laqulnā miṡla hāżā, in hāżā illā asāṭīrul-awwalīn(a).

А кунам нунылан Мемнан почеламутнам лудын пуэныт, нуно ойленыт: «Чынжымак, ме (тыгай почеламут-влакым) колынна, кумылна уло гын, тыгайым лудын кертына ыле. Тиде (Аль-Коран) акрет годсо-влакын йомакышт веле».

وَاِذْ قَالُوا اللّٰهُمَّ اِنْ كَانَ هٰذَا هُوَ الْحَقَّ مِنْ عِنْدِكَ فَاَمْطِرْ عَلَيْنَا حِجَارَةً مِّنَ السَّمَاۤءِ اَوِ ائْتِنَا بِعَذَابٍ اَلِيْمٍ

wa iż qālullāhumma in kāna hāżā huwal-ḥaqqa min ‘indika fa amṭir ‘alainā ḥijāratam minas-samā'i awi'tinā bi‘ażābin alīm(in).

Да (шарналте), кунам нуно (мушрик-влак) ойленыт: «О, Аллах, тиде (Аль-Коран) Тый дечет чын (почмаш) гын, тунам мемнан ӱмбаке кава гыч кӱм йӱр, але мемнан ӱмбаке азартный наказанийым кондо».

وَمَا كَانَ اللّٰهُ لِيُعَذِّبَهُمْ وَاَنْتَ فِيْهِمْۚ وَمَا كَانَ اللّٰهُ مُعَذِّبَهُمْ وَهُمْ يَسْتَغْفِرُوْنَ

wa mā kānallāhu liyu‘ażżibahum wa anta fīhim, wa mā kānallāhu mu‘ażżibahum wa hum yastagfirūn(a).

Но Аллах нуным ок наказатле, кунам тый (Мухаммед) нунын коклаште улат. А Аллах нуным (тыгак) ок наказатле, кунам нуно (эше) проститлаш йодыт.

وَمَا لَهُمْ اَلَّا يُعَذِّبَهُمُ اللّٰهُ وَهُمْ يَصُدُّوْنَ عَنِ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ وَمَا كَانُوْٓا اَوْلِيَاۤءَهٗۗ اِنْ اَوْلِيَاۤؤُهٗٓ اِلَّا الْمُتَّقُوْنَ وَلٰكِنَّ اَكْثَرَهُمْ لَا يَعْلَمُوْنَ

wa mā lahum allā yu‘ażżibahumullāhu wa hum yaṣuddūna ‘anil-masjidil-ḥarāmi wa mā kānū auliyā'ah(ū), in auliyā'uhū illal-muttaqūna wa lākinna akṡarahum lā ya‘lamūn(a).

А молан Аллах нуным ок наказатле, кеч нуно (еҥ-влаклан) Кугу мечетьыш (ончалаш) чаракым ыштат да нуно тудым виктараш праван еҥ-влак огытыл? Тудым контрольышто кучаш праван еҥ-влак гына улыт, нуно гына ӱшанле улыт, но нунын кокла гыч шукышт огыт пале.

وَمَا كَانَ صَلَاتُهُمْ عِنْدَ الْبَيْتِ اِلَّا مُكَاۤءً وَّتَصْدِيَةًۗ فَذُوْقُوا الْعَذَابَ بِمَا كُنْتُمْ تَكْفُرُوْنَ

wa mā kāna ṣalātuhum ‘indal-baiti illā mukā'aw wa taṣdiyah(tan), fa żūqul-‘ażāba bimā kuntum takfurūn(a).

А нунын Байтулла йыр кумалмышт шыпланыме да кидым пыштыме деч моло лийын огыл. Сандене ӱшаныдымылан кӧра лийше наказанийым шижса.

اِنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا يُنْفِقُوْنَ اَمْوَالَهُمْ لِيَصُدُّوْا عَنْ سَبِيْلِ اللّٰهِ ۗفَسَيُنْفِقُوْنَهَا ثُمَّ تَكُوْنُ عَلَيْهِمْ حَسْرَةً ثُمَّ يُغْلَبُوْنَ ەۗ وَالَّذِيْنَ كَفَرُوْٓا اِلٰى جَهَنَّمَ يُحْشَرُوْنَۙ

innal-lażīna kafarū yunfiqūna amwālahum liyaṣuddū ‘an sabīlillāh(i), fa sayunfiqūnahā ṡumma takūnu ‘alaihim ḥasratan ṡumma yuglabūn(a), wal-lażīna kafarū ilā jahannama yuḥsyarūn(a).

Чынжымак, ӱшаныдыме-влак шке поянлыкыштым (еҥ-влакым) Аллахын корныж деч кораҥдаш кучылтыт. Тиде поянлыкым нуно (умбакыже) пытараш тӱҥалыт, вара шкештат ӧкынаш тӱҥалыт, адакат сеҥалтыт. Тамыкыш ӱшаныдыме-влак погынат,

لِيَمِيْزَ اللّٰهُ الْخَبِيْثَ مِنَ الطَّيِّبِ وَيَجْعَلَ الْخَبِيْثَ بَعْضَهٗ عَلٰى بَعْضٍ فَيَرْكُمَهٗ جَمِيْعًا فَيَجْعَلَهٗ فِيْ جَهَنَّمَۗ اُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْخٰسِرُوْنَ ࣖ

liyamīzallāhul-khabīṡa minaṭ-ṭayyibi wa yaj‘alal-khabīṡa ba‘ḍahū ‘alā ba‘ḍin fa yarkumahū jamī‘an fa yaj‘alahū fī jahannam(a), ulā'ika humul-khāsirūn(a).

тыге, Аллах осал (тӱшка-влакым) сай деч ойыра да южышт осал (тӱшка-влакым) моло деч ӱлнӧ ышта, вара чылаштымат поген, тамыкыш пышта. Нуно шкеак йомдарат.

قُلْ لِّلَّذِيْنَ كَفَرُوْٓا اِنْ يَّنْتَهُوْا يُغْفَرْ لَهُمْ مَّا قَدْ سَلَفَۚ وَاِنْ يَّعُوْدُوْا فَقَدْ مَضَتْ سُنَّتُ الْاَوَّلِيْنَ

qul lil-lażīna kafarū in yantahū yugfar lahum mā qad salaf(a), wa iy ya‘ūdū faqad maḍat sunnatul-awwalīn(a).

Ӱшаныдыме-влаклан (Абу Суфьянлан да тудын йолташыже-влаклан) каласе: «Нуно (ӱшаным йомдарыме деч) чарнат гын, Аллах нунын эртыше языкыштым, мутат уке, кудалта; а нуно угыч пӧртылыт гын (пророк дене кучедалаш) чынжымак, (нунылан) сунна (Аллахын) тошто-влак ваштареш (пытаралтыныт) келшен толеш».

وَقَاتِلُوْهُمْ حَتّٰى لَا تَكُوْنَ فِتْنَةٌ وَّيَكُوْنَ الدِّيْنُ كُلُّهٗ لِلّٰهِۚ فَاِنِ انْتَهَوْا فَاِنَّ اللّٰهَ بِمَا يَعْمَلُوْنَ بَصِيْرٌ

wa qātilūhum ḥattā lā takūna fitnatuw wa yakunad-dīnu kulluhū lillāh(i),fa inintahau fa innallāha bimā ya‘malūna baṣīr(un).

Да нунын дене кучедалаш, кунам ынде нимогай шылтыкым ок лий, да религий лач Аллахын гына. Нуно чарнат гын (ӱшаныме деч), тунам, мутат уке, Аллах нунын ыштымыштым чыла ужшо.

وَاِنْ تَوَلَّوْا فَاعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ مَوْلٰىكُمْ ۗنِعْمَ الْمَوْلٰى وَنِعْمَ النَّصِيْرُ ۔

wa in tawallau fa‘lamū annallāha maulākum, ni‘mal-maulā wa ni‘man-naṣīr(u).

А нуно ӧрдыжкӧ савырнат гын, тунам паледа: Аллах — тендан аралыше. Тудо эн сай аралыше да эн сай полышкалыше.

۞ وَاعْلَمُوْٓا اَنَّمَا غَنِمْتُمْ مِّنْ شَيْءٍ فَاَنَّ لِلّٰهِ خُمُسَهٗ وَلِلرَّسُوْلِ وَلِذِى الْقُرْبٰى وَالْيَتٰمٰى وَالْمَسٰكِيْنِ وَابْنِ السَّبِيْلِ اِنْ كُنْتُمْ اٰمَنْتُمْ بِاللّٰهِ وَمَآ اَنْزَلْنَا عَلٰى عَبْدِنَا يَوْمَ الْفُرْقَانِ يَوْمَ الْتَقَى الْجَمْعٰنِۗ وَاللّٰهُ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ

wa‘lamū annamā ganimtum min syai'in fa anna lillāhi khumusahū wa lir-rasūli wa liżil-qurbā wal-yatāmā wal-masākīni wabnis-sabīli in kuntum āmantum billāhi wa mā anzalnā ‘alā ‘abdinā yaumal-furqāni yaumal-taqal-jam‘ān(i), wallāhu ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

Да паледа, чынак, мом те сарыште налме семын налын, тунам ик визымше ужашыже Аллахлан, Посланниклан, Посланникын родо-тукымжо, тулык йоча-влаклан, йорло-влаклан да Ибн Сабиллан, (тыге) те ӱшанеда гын, Аллахлан да мом Ме Фуркан кечын Мемнан тарзе-влаклан (Мухаммедлан) почын пуэнна, лӱмжӧ кок армий вашлийме кечын. Аллах чыла ӱмбалне Чылакертше.

اِذْ اَنْتُمْ بِالْعُدْوَةِ الدُّنْيَا وَهُمْ بِالْعُدْوَةِ الْقُصْوٰى وَالرَّكْبُ اَسْفَلَ مِنْكُمْۗ وَلَوْ تَوَاعَدْتُّمْ لَاخْتَلَفْتُمْ فِى الْمِيْعٰدِۙ وَلٰكِنْ لِّيَقْضِيَ اللّٰهُ اَمْرًا كَانَ مَفْعُوْلًا ەۙ لِّيَهْلِكَ مَنْ هَلَكَ عَنْۢ بَيِّنَةٍ وَّيَحْيٰى مَنْ حَيَّ عَنْۢ بَيِّنَةٍۗ وَاِنَّ اللّٰهَ لَسَمِيْعٌ عَلِيْمٌۙ

iż antum bil-‘udwatid-dun-yā wa hum bil-‘udwatil-quṣwā war-rakbu asfala minkum, wa lau tawā‘attum lakhtalaftum fil-mī‘ād(i), wa lākil liyaqḍiyallāhu amran kāna maf‘ūlā(n), liyahlika man halaka ‘am bayyinatiw wa yaḥyā may ḥayya ‘am bayyinah(tin), wa innallāha lasamī‘un ‘alīm(un).

(Тиде) кунам те лишыл ер серыште улыда, а нуно тора ер мучаште улыт да караван тендан деч йымалне. Те келшеда гын (кредалме кечым рашемдаш), мутат уке, (кредалме кечым) рашемдыме годым тӱрлӧ шонымашда лиеш ыле, но Аллах тыгай пашам шукташ шона, кудым шукташ кӱлеш, лӱмынак тыге: пытыше еҥ раш доказательстве дене пыта, а илыше еҥ чын доказательстве дене илаш тӱҥалеш. Чынжымак, Аллах чыла колыштшо, чыла палыше.

اِذْ يُرِيْكَهُمُ اللّٰهُ فِيْ مَنَامِكَ قَلِيْلًاۗ وَلَوْ اَرٰىكَهُمْ كَثِيْرًا لَّفَشِلْتُمْ وَلَتَنَازَعْتُمْ فِى الْاَمْرِ وَلٰكِنَّ اللّٰهَ سَلَّمَۗ اِنَّهٗ عَلِيْمٌۢ بِذَاتِ الصُّدُوْرِ

iż yurīkahumullāhu fī manāmika qalīlā(n), wa lau arākahum kaṡīral lafasyiltum wa latanāza‘tum fil-amri wa lākinnallāha sallam(a), innahū ‘alīmum biżātiṣ-ṣudūr(i).

(Шарнем) кунам Аллах нуным тендан шонымашда ончыктен (чот дене) нуно шагал лийыныт. А Аллах нунылан (кугу чот дене) ончыктен гын, те лӱдын улыда ыле да, конешне, тиде йодыш шотышто ӱчашеда ыле, но Аллах тендам утарен. Чынжымак, Аллах пала, мо тендан шӱмыштыда.

وَاِذْ يُرِيْكُمُوْهُمْ اِذِ الْتَقَيْتُمْ فِيْٓ اَعْيُنِكُمْ قَلِيْلًا وَّيُقَلِّلُكُمْ فِيْٓ اَعْيُنِهِمْ لِيَقْضِيَ اللّٰهُ اَمْرًا كَانَ مَفْعُوْلًا ۗوَاِلَى اللّٰهِ تُرْجَعُ الْاُمُوْرُ ࣖ

wa iż yurīkumūhum iżil-taqaitum fī a‘yunikum qalīlaw wa yuqallilukum fī a‘yunihim liyaqḍiyallāhu amran kāna maf‘ūlā(n), wa ilallāhi turja‘ul-umūr(u).

А кунам Аллах нуным тыланда ончыкта, кунам те нуным тендан шинчада почеш изирак числа дене вашлийыда да тендам нунын шинчашт почеш изи числа дене ончыктат, тиде вет Аллах шукташ кӱлшӧ пашам шукташ шона. Аллахлан гына чыла йодыш пӧртылталтеш.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اِذَا لَقِيْتُمْ فِئَةً فَاثْبُتُوْا وَاذْكُرُوا اللّٰهَ كَثِيْرًا لَّعَلَّكُمْ تُفْلِحُوْنَۚ

yā ayyuhal-lażīna āmanū iżā laqītum fi'atan faṡbutū ważkurullāha kaṡīral la‘allakum tufliḥūn(a).

О, ӱшаныше-влак! Тый войска-влакым (тушман-влакым) вашлийыт гын, тунам виян лийза да пиалан лийза манын, Аллахлан шуко ойлыза (лӱмым) (зикр да кумалза).

وَاَطِيْعُوا اللّٰهَ وَرَسُوْلَهٗ وَلَا تَنَازَعُوْا فَتَفْشَلُوْا وَتَذْهَبَ رِيْحُكُمْ وَاصْبِرُوْاۗ اِنَّ اللّٰهَ مَعَ الصّٰبِرِيْنَۚ

wa aṭī‘ullāha wa rasūlahū wa lā tanāza‘ū fa tafsyalū wa tażhaba rīḥukum waṣbirū, innallāha ma‘aṣ-ṣābirīn(a).

Да Аллах ден Тудын Посланникшым колыштса да ӱчашен ида лий, тидыже тендам лӱдыкташ да вийдам йомдараш да чыташ таратен шога. Чынжымак, Аллах чытыше калык дене.

وَلَا تَكُوْنُوْا كَالَّذِيْنَ خَرَجُوْا مِنْ دِيَارِهِمْ بَطَرًا وَّرِئَاۤءَ النَّاسِ وَيَصُدُّوْنَ عَنْ سَبِيْلِ اللّٰهِ ۗوَاللّٰهُ بِمَايَعْمَلُوْنَ مُحِيْطٌ

wa lā takūnū kal-lażīna kharajū min diyārihim baṭaraw wa ri'ā'an-nāsi wa yaṣuddūna ‘an sabīlillāh(i), wallāhu bimā ya‘malūna muḥīṭ(un).

Да тыгай еҥ-влак гай ида лий, кудышт шке шочмо ола гыч шкеныштым кугешныше семын шижыт да еҥ-влак деч (рия) мокталташ шонат да (еҥ-влакым) Аллахын корныж деч кораҥдат. Аллах нунын чыла ыштымыштым леведеш

وَاِذْ زَيَّنَ لَهُمُ الشَّيْطٰنُ اَعْمَالَهُمْ وَقَالَ لَا غَالِبَ لَكُمُ الْيَوْمَ مِنَ النَّاسِ وَاِنِّيْ جَارٌ لَّكُمْۚ فَلَمَّا تَرَاۤءَتِ الْفِئَتٰنِ نَكَصَ عَلٰى عَقِبَيْهِ وَقَالَ اِنِّيْ بَرِيْۤءٌ مِّنْكُمْ اِنِّيْٓ اَرٰى مَا لَا تَرَوْنَ اِنِّيْٓ اَخَافُ اللّٰهَ ۗوَاللّٰهُ شَدِيْدُ الْعِقَابِ ࣖ

wa iż zayyana lahumusy-syaiṭānu a‘mālahum wa qāla lā gāliba lakumul-yauma minan-nāsi wa innī jārul lakum, falammā tarā'atil-fi'atāni nakaṣa ‘alā ‘aqibaihi wa qāla innī barī'um minkum innī arā mā lā tarauna innī akhāfullāh(a), wallāhu syadīdul-‘iqāb(i).

Да (шарналтыза), кунам Сатана нунын пашаштым (языкыштым) сылнын чучын да каласен: «Таче тыйым нигӧ (еҥ) сеҥен ок керт, чынак, мый тыйын полышкалышыч улам». Сандене, кунам кок армий икте-весым ужыныт (лице ваш), Сатана пӧртылын да каласен: «Чынжымак, мый тендан деч ойырленам; мый ужын кертам, мом те ужын огыда керт; чынжымак, мый Аллах деч лӱдам». Аллах наказанийыште пеш пеҥгыде.

اِذْ يَقُوْلُ الْمُنٰفِقُوْنَ وَالَّذِيْنَ فِيْ قُلُوْبِهِمْ مَّرَضٌ غَرَّ هٰٓؤُلَاۤءِ دِيْنُهُمْۗ وَمَنْ يَّتَوَكَّلْ عَلَى اللّٰهِ فَاِنَّ اللّٰهَ عَزِيْزٌ حَكِيْمٌ

iż yaqūlul-munāfiqūna wal-lażīna fī qulūbihim maraḍun garra hā'ulā'i dīnuhum, wa may yatawakkal ‘alallāhi fa innallāha ‘azīzun ḥakīm(un).

(Шарналтыза), кунам лицемер-влак да шӱмыштышт черле-влак ойлат: «Нуно (ӱшаныше-влак) шке религийыштышт ондалалтыныт». (Аллах каласен): «Кӧ Аллахлан ӱшана, тудо пала: Аллах — Чылакертше, Чыла Ушан».

وَلَوْ تَرٰٓى اِذْ يَتَوَفَّى الَّذِيْنَ كَفَرُوا الْمَلٰۤىِٕكَةُ يَضْرِبُوْنَ وُجُوْهَهُمْ وَاَدْبَارَهُمْۚ وَذُوْقُوْا عَذَابَ الْحَرِيْقِ

wa lau tarā iż yatawaffal-lażīna kafarul-malā'ikatu yaḍribūna wujūhahum wa adbārahum, wa żūqū ‘ażābal-ḥarīq(i).

А те ужыда гын, кунам суксо-влак ӱшаныдыме-влакын илышыштым налыныт, нунын чурийыштым да ӱмбакышт перкаленыт (да ойленыт: «Тамык йӱлышӧ азапым тамлен ончо».

ذٰلِكَ بِمَا قَدَّمَتْ اَيْدِيْكُمْ وَاَنَّ اللّٰهَ لَيْسَ بِظَلَّامٍ لِّلْعَبِيْدِۙ

Żālika bimā qaddamat aidīkum wa annallāha laisa biẓallāmil lil-‘abīd(i).

Тиде шке кид дене ыштыме пашалан кӧра. Да чынжымак, Аллах шке служитлышыже-влаклан титакым ок ыште,

كَدَأْبِ اٰلِ فِرْعَوْنَۙ وَالَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْۗ كَفَرُوْا بِاٰيٰتِ اللّٰهِ فَاَخَذَهُمُ اللّٰهُ بِذُنُوْبِهِمْۗ اِنَّ اللّٰهَ قَوِيٌّ شَدِيْدُ الْعِقَابِ

kada'bi āli fir‘aun(a), wal-lażīna min qablihim, kafarū bi'āyātillāhi fa akhażahumullāhu biżunūbihim, innallāha qawiyyun syadīdul-‘iqāb(i).

(Нунын ситуацийышт) фараон почеш кайыше-влакын да нунын деч ончычсо-влакын ситуацийышт дене икгай лийын. Нуно Аллахын почеламутшым шылтеныт, сандене Аллах нуным языкыштлан наказатлен. Чынжымак, Аллах — Чылакертше, да Тудын наказанийже пеш неле.

ذٰلِكَ بِاَنَّ اللّٰهَ لَمْ يَكُ مُغَيِّرًا نِّعْمَةً اَنْعَمَهَا عَلٰى قَوْمٍ حَتّٰى يُغَيِّرُوْا مَا بِاَنْفُسِهِمْۙ وَاَنَّ اللّٰهَ سَمِيْعٌ عَلِيْمٌۙ

Żālika bi'annallāha lam yaku mugayyiran ni‘matan an‘amahā ‘alā qaumin ḥattā yugayyirū mā bi'anfusihim, wa annallāha samī‘un ‘alīm(un).

Тиде тыге, молан манаш гын, Аллах калыклан пуымо порылыкшым ок вашталте, кунам тиде калык шке кӧргыштыжӧ улшо вашталтышым ок ыште. Чынжымак, Аллах чыла колыштшо, чыла палыше,

كَدَأْبِ اٰلِ فِرْعَوْنَۙ وَالَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْۚ كَذَّبُوْا بِاٰيٰتِ رَبِّهِمْ فَاَهْلَكْنٰهُمْ بِذُنُوْبِهِمْ وَاَغْرَقْنَآ اٰلَ فِرْعَوْنَۚ وَكُلٌّ كَانُوْا ظٰلِمِيْنَ

kada'bi āli fir‘aun(a), wal-lażīna min qablihim, każżabū bi'āyāti rabbihim fa ahlaknāhum biżunūbihim wa agraqnā āla fir‘aun(a), wa kullun kānū ẓālimīn(a).

(Нунын ситуацийышт) фараон почеш кайыше-влакын да нунын деч ончычсо-влакын ситуацийышт дене икгай лийын. Нуно шке Господьыштын почеламутшым шӧреныт, сандене Ме нуным языкыштлан кӧра пытаренна да фараон ден тудын почеш кайыше-влакым вӱдыш пуртенна; вет нуно чын огыл еҥ улыт.

اِنَّ شَرَّ الدَّوَاۤبِّ عِنْدَ اللّٰهِ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا فَهُمْ لَا يُؤْمِنُوْنَۖ

inna syarrad-dawābbi ‘indallāhil-lażīna kafarū fahum lā yu'minūn(a).

Чынжымак, Аллахын ончылныжо эн осал илыше-влак — кафир-влак, вет нуно огыт ӱшане.

الَّذِيْنَ عَاهَدْتَّ مِنْهُمْ ثُمَّ يَنْقُضُوْنَ عَهْدَهُمْ فِيْ كُلِّ مَرَّةٍ وَّهُمْ لَا يَتَّقُوْنَ

allażīna ‘āhatta minhum ṡumma yanquḍūna ‘ahdahum fī kulli marratiw wa hum lā yattaqūn(a).

(Лӱмынак) тендан дене соглашений дене кылдалтше-влак, тунам кажне гана, кунам нуно сӧреныт, нуно шке сӧрымашыштым пуат, а нуно огыт лӱд (Аллах деч)

فَاِمَّا تَثْقَفَنَّهُمْ فِى الْحَرْبِ فَشَرِّدْ بِهِمْ مَّنْ خَلْفَهُمْ لَعَلَّهُمْ يَذَّكَّرُوْنَ

fa immā taṡqafannahum fil-ḥarbi fa syarrid bihim man khalfahum la‘allahum yażżakkarūn(a).

Сандене те (Мухаммед) нуным кредалмаште сеҥеда гын, нунын почеш улшо-влакым (пытараш) шалате, нуно урокым налыт манын.

وَاِمَّا تَخَافَنَّ مِنْ قَوْمٍ خِيَانَةً فَانْۢبِذْ اِلَيْهِمْ عَلٰى سَوَاۤءٍۗ اِنَّ اللّٰهَ لَا يُحِبُّ الْخَاۤىِٕنِيْنَ ࣖ

wa immā takhāfanna min qaumin khiyānatan fambiż ilaihim ‘alā sawā'(in), innallāha lā yuḥibbul-khā'inīn(a).

А те (Мухаммед) иктаж-могай тӱшка гыч предательствын (лиймыж нерген) тургыжланеда гын, тунам нунылан келшымашым чын йӧн дене пӧртылтыза. Чынжымак, Аллах еҥ-влакым ок йӧрате, кудышт ужалат

وَلَا يَحْسَبَنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا سَبَقُوْاۗ اِنَّهُمْ لَا يُعْجِزُوْنَ

wa lā yaḥsabannal-lażīna kafarū sabaqū, innahum lā yu‘jizūn(a).

А ӱшаныдыме-влак (Аллахын куатше деч) утлен кертыт манын ынышт шоно. Чынак, нуно (Аллахым) лушкыдемден огыт керт.

وَاَعِدُّوْا لَهُمْ مَّا اسْتَطَعْتُمْ مِّنْ قُوَّةٍ وَّمِنْ رِّبَاطِ الْخَيْلِ تُرْهِبُوْنَ بِهٖ عَدُوَّ اللّٰهِ وَعَدُوَّكُمْ وَاٰخَرِيْنَ مِنْ دُوْنِهِمْۚ لَا تَعْلَمُوْنَهُمْۚ اَللّٰهُ يَعْلَمُهُمْۗ وَمَا تُنْفِقُوْا مِنْ شَيْءٍ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ يُوَفَّ اِلَيْكُمْ وَاَنْتُمْ لَا تُظْلَمُوْنَ

wa a‘iddū lahum mastaṭa‘tum min quwwatiw wa mir ribāṭil-khaili turhibūna bihī ‘aduwwallāhi wa ‘aduwwakum wa ākharīna min dūnihim, lā ta‘lamūnahum, allāhu ya‘lamuhum, wa mā tunfiqū min syai'in fī sabīlillāhi yuwaffa ilaikum wa antum lā tuẓlamūn(a).

Да шке вий дене нунын дене тӱкнаш ямдылалташ да имнешке-влак деч, кудышт Аллахын тушманже-влакым, тендан тушмандам да нунын деч моло, кӧм те палыдыме-влакым, чактарен кертыт; но Аллах тидым пала. Аллахын корнышто мом гына кучылтыда, тудо тыланда, мутат уке, ситышын пӧртылталтеш, да тыланда нимогай эҥгекым огыт ыште.

۞ وَاِنْ جَنَحُوْا لِلسَّلْمِ فَاجْنَحْ لَهَا وَتَوَكَّلْ عَلَى اللّٰهِ ۗاِنَّهٗ هُوَ السَّمِيْعُ الْعَلِيْمُ

wa in janaḥū lis-salmi fajnaḥ lahā wa tawakkal ‘alallāh(i), innahū huwas-samī‘ul-‘alīm(u).

Но нуно тыныслык деке шӱмаҥыт гын, тунам тудым налза да Аллахлан ӱшаныза. Чынжымак, Тудо Чыла Колыштшо, Чыла Палыше.

وَاِنْ يُّرِيْدُوْٓا اَنْ يَّخْدَعُوْكَ فَاِنَّ حَسْبَكَ اللّٰهُ ۗهُوَ الَّذِيْٓ اَيَّدَكَ بِنَصْرِهٖ وَبِالْمُؤْمِنِيْنَۙ

wa iy yurīdū ay yakhda‘ūka fa inna ḥasbakallāh(u), huwal-lażī ayyadaka binaṣrihī wa bil-mu'minīn(a).

А нуно тендам ондалаш шонат гын, чынжымак, Аллах тыланда сита (аралыше семын). Лач Тудо тыланда Шке полшымыж дене да ӱшаныше-влакын полшымышт дене вийым пуа,

وَاَلَّفَ بَيْنَ قُلُوْبِهِمْۗ لَوْاَنْفَقْتَ مَا فِى الْاَرْضِ جَمِيْعًا مَّآ اَلَّفْتَ بَيْنَ قُلُوْبِهِمْ وَلٰكِنَّ اللّٰهَ اَلَّفَ بَيْنَهُمْۗ اِنَّهٗ عَزِيْزٌ حَكِيْمٌ

wa allafa baina qulūbihim, lau anfaqta mā fil-arḍi jamī‘am mā allafta baina qulūbihim wa lākinnallāha allafa bainahum, innahū ‘azīzun ḥakīm(un).

да Тудо (Аллах) нунын шӱмыштым (ӱшаныше-влакым) ушен шога. Мландыште чыла (поянлыкым) пытарет гынат, нунын шӱмыштым ушен от керт ыле, но Аллах нунын шӱмыштым ушен. Чынжымак, Тудо чыла кертше, чыла ушан.

يٰٓاَيُّهَا النَّبِيُّ حَسْبُكَ اللّٰهُ وَمَنِ اتَّبَعَكَ مِنَ الْمُؤْمِنِيْنَ ࣖ

yā ayyuhan-nabiyyu ḥasbukallāhu wa manittaba‘aka minal-mu'minīn(a).

О, пророк (Мухаммед)! Аллах тыланда да тендан почеш кайыше ӱшаныше-влаклан сита (аралыше лияш).

يٰٓاَيُّهَا النَّبِيُّ حَرِّضِ الْمُؤْمِنِيْنَ عَلَى الْقِتَالِۗ اِنْ يَّكُنْ مِّنْكُمْ عِشْرُوْنَ صٰبِرُوْنَ يَغْلِبُوْا مِائَتَيْنِۚ وَاِنْ يَّكُنْ مِّنْكُمْ مِّائَةٌ يَّغْلِبُوْٓا اَلْفًا مِّنَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا بِاَنَّهُمْ قَوْمٌ لَّا يَفْقَهُوْنَ

yā ayyuhan-nabiyyu ḥarriḍil-mu'minīna ‘alal-qitāl(i), iy yakum minkum ‘isyrūna ṣabirūna yaglibū mi'atain(i), wa iy yakum minkum mi'atuy yaglibū alfam minal-lażīna kafarū bi'annahum qaumul lā yafqahūn(a).

О, пророк (Мухаммед)! Ӱшаныше-влакын кучедалаш кумылыштым ылыжтыза. Тендан коклаште витле чытыше еҥ лиеш гын, нуно, мутат уке, кок шӱдӧ тушманым сеҥен кертыт. А тендан коклаште шӱдӧ (чытыше) еҥ лиеш гын, нуно, мутат уке, тӱжем кафирым сеҥен кертыт ыле, вет кафир-влак – тиде умылыдымо калык.

اَلْـٰٔنَ خَفَّفَ اللّٰهُ عَنْكُمْ وَعَلِمَ اَنَّ فِيْكُمْ ضَعْفًاۗ فَاِنْ يَّكُنْ مِّنْكُمْ مِّائَةٌ صَابِرَةٌ يَّغْلِبُوْا مِائَتَيْنِۚ وَاِنْ يَّكُنْ مِّنْكُمْ اَلْفٌ يَّغْلِبُوْٓا اَلْفَيْنِ بِاِذْنِ اللّٰهِ ۗوَاللّٰهُ مَعَ الصّٰبِرِيْنَ

al'āna khaffafallāhu ‘ankum wa ‘alima anna fīkum ḍa‘fā(n), fa iy yakum minkum mi'atun ṣābiratuy yaglibū mi'atain(i), wa iy yakum minkum alfuy yaglibū alfaini bi'iżnillāh(i), wallāhu ma‘aṣ-ṣābirīn(a).

Ынде Аллах тыланда куштылгыракым ыштен, вет Тудо пала, тендан лушкыдылыкда уло. Сандене тендан коклаште шӱдӧ чытыше еҥ уло гын, нуно, мутат уке, кок шӱдӧ (тушманым) сеҥен кертыт; да тендан коклаште тӱжем еҥ уло гын (чытыше-влак), нуно, мутат уке, Аллахын разрешенийже дене кок тӱжем еҥым сеҥен кертыт. Аллах чытыше-влак дене пырля.

مَاكَانَ لِنَبِيٍّ اَنْ يَّكُوْنَ لَهٗٓ اَسْرٰى حَتّٰى يُثْخِنَ فِى الْاَرْضِۗ تُرِيْدُوْنَ عَرَضَ الدُّنْيَاۖ وَاللّٰهُ يُرِيْدُ الْاٰخِرَةَۗ وَاللّٰهُ عَزِيْزٌحَكِيْمٌ

mā kāna linabiyyin ay yakūna lahū asrā ḥattā yuṡkhina fil-arḍ(i), turīdūna ‘araḍad-dun-yā, wallāhu yurīdul-ākhirah(ta), wallāhu ‘azīzun ḥakīm(un).

Мландӱмбалсе тушманже-влакым сусыргымо деч ончыч пророклан пленыш логалаш келшен ок тол. Тый тӱнясе поянлыкым йӧратет, а Аллах вес илышыште (тендан верч) (суаплыкым) йодеш. Аллах — чыла кертше, чыла ушан.

لَوْلَاكِتٰبٌ مِّنَ اللّٰهِ سَبَقَ لَمَسَّكُمْ فِيْمَآ اَخَذْتُمْ عَذَابٌ عَظِيْمٌ

lau lā kitābum minallāhi sabaqa lamassakum fīmā akhażtum ‘ażābun ‘aẓīm(un).

Аллах деч ончычсо кӱштымаш лийын огыл гын, те налме (выкуплан) кӧра кугу азап дене тӱкнеда ыле.

فَكُلُوْا مِمَّاغَنِمْتُمْ حَلٰلًا طَيِّبًاۖ وَّاتَّقُوا اللّٰهَ ۗاِنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

fa kulū mimmā ganimtum ḥalālan ṭayyibā(n), wattaqullāh(a), innallāha gafūrur raḥīm(un).

Сандене сар гыч налме икмыняр ӱзгарым кочса, законный да сай кочкыш семын, да Аллах деч лӱдза. Чынжымак, Аллах — проститлыше, эн чаманыше.

يٰٓاَيُّهَا النَّبِيُّ قُلْ لِّمَنْ فِيْٓ اَيْدِيْكُمْ مِّنَ الْاَسْرٰٓىۙ اِنْ يَّعْلَمِ اللّٰهُ فِيْ قُلُوْبِكُمْ خَيْرًا يُّؤْتِكُمْ خَيْرًا مِّمَّآ اُخِذَ مِنْكُمْ وَيَغْفِرْ لَكُمْۗ وَاللّٰهُ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ ࣖ

yā ayyuhan-nabiyyu qul liman fī aidīkum minal-asrā, iy ya‘lamillāhu fī qulūbikum khairay yu'tikum khairam mimmā ukhiża minkum wa yagfir lakum, wallāhu gafūrur raḥīm(un).

О, пророк (Мухаммед)! Тендан кидыште улшо сарзе-влаклан каласыза: «Аллах тендан шӱмыштыда поро улмым пала гын, тендан деч налме деч сайракым пуа ыле да тендам проститла ыле». Аллах — проститлыше, эн чаманыше.

وَاِنْ يُّرِيْدُوْا خِيَانَتَكَ فَقَدْ خَانُوا اللّٰهَ مِنْ قَبْلُ فَاَمْكَنَ مِنْهُمْ وَاللّٰهُ عَلِيْمٌ حَكِيْمٌ

wa iy yurīdū khiyānataka faqad khānullāha min qablu fa amkana minhum wallāhu ‘alīmun ḥakim(un).

Но нуно (пленный-влак) тендам (Мухаммедым) ужалаш шонат гын, чынжымак, тидын деч ончыч нуно Аллахым ужаленыт, сандене Тудо тыланда нунын ӱмбаке властьым пуэн. Аллах чыла палыше, чыла ушан.

اِنَّ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَهَاجَرُوْا وَجَاهَدُوْا بِاَمْوَالِهِمْ وَاَنْفُسِهِمْ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَالَّذِيْنَ اٰوَوْا وَّنَصَرُوْٓا اُولٰۤىِٕكَ بَعْضُهُمْ اَوْلِيَاۤءُ بَعْضٍۗ وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَلَمْ يُهَاجِرُوْا مَا لَكُمْ مِّنْ وَّلَايَتِهِمْ مِّنْ شَيْءٍ حَتّٰى يُهَاجِرُوْاۚ وَاِنِ اسْتَنْصَرُوْكُمْ فِى الدِّيْنِ فَعَلَيْكُمُ النَّصْرُ اِلَّا عَلٰى قَوْمٍۢ بَيْنَكُمْ وَبَيْنَهُمْ مِّيْثَاقٌۗ وَاللّٰهُ بِمَا تَعْمَلُوْنَ بَصِيْرٌ

innal-lażīna āmanū wa hājarū wa jāhadū bi'amwālihim wa anfusihim fī sabīlillāhi wal-lażīna āwaw wa naṣarū ulā'ika ba‘ḍuhum auliyā'u ba‘ḍ(in), wal-lażīna āmanū wa lam yuhājirū mā lakum miw walāyatihim min syai'in ḥattā yuhājirū, wa inistanṣarūkum fid-dīni fa ‘alaikumun naṣru illā ‘alā qaumim bainakum wa bainahum mīṡāq(un), wallāhu bimā ta‘malūna baṣīr(un).

Чынжымак, кӧ ӱшана да эмиграцийыш кая да шке поянлыкше да чонжо дене Аллахын корнышто тырша да кӧ приютым пуа да полышым пуа (мухаджирин-влаклан), нуно икте-весым аралат. А (кӧ) ӱшана, но эмиграцийыш каен огыл, нуным аралаш нимогай обязательстве уке, нуно эмиграцийыш лекмешке. (Но) нуно тендан деч религийым (аралымаште) полышым йодыт гын, тунам те нунын коклаште соглашенийым ыштыше еҥ-влак деч посна полышым пуаш обязан улыда. А Аллах тендан ыштымыдам чыла ужеш.

وَالَّذِيْنَ كَفَرُوْا بَعْضُهُمْ اَوْلِيَاۤءُ بَعْضٍۗ اِلَّا تَفْعَلُوْهُ تَكُنْ فِتْنَةٌ فِى الْاَرْضِ وَفَسَادٌ كَبِيْرٌۗ

wal-lażīna kafarū ba‘ḍuhum auliyā'u ba‘ḍ(in), illā taf‘alūhu takun fitnatun fil-arḍi wa fasādun kabīr(un).

А кӧ ок ӱшане, южышт весым аралат. Аллахын кӱштымыжым огыда шукто гын (икте-весым аралыза), мланде ӱмбалне, мутат уке, хаос да кугу эҥгек лиеш.

وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَهَاجَرُوْا وَجَاهَدُوْا فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَالَّذِيْنَ اٰوَوْا وَّنَصَرُوْٓا اُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْمُؤْمِنُوْنَ حَقًّاۗ لَهُمْ مَّغْفِرَةٌ وَّرِزْقٌ كَرِيْمٌ

wal-lażīna āmanū wa hājarū wa jāhadū fī sabīlillāhi wal-lażīna āwaw wa naṣarū ulā'ika humul-mu'minūna ḥaqqā(n), lahum magfirtuw wa rizqun karīm(un).

А кӧ ӱшана да эмиграцийыш кая да Аллахын корнышто тырша, да кӧ (мухаджирин-влаклан) аралтышым пуа да полышым пуа, нуно чын ӱшаныше улыт. Нуно проститлымашым да чапле кочкышым (пайдалыкым) налыт.

وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا مِنْۢ بَعْدُ وَهَاجَرُوْا وَجَاهَدُوْا مَعَكُمْ فَاُولٰۤىِٕكَ مِنْكُمْۗ وَاُولُوا الْاَرْحَامِ بَعْضُهُمْ اَوْلٰى بِبَعْضٍ فِيْ كِتٰبِ اللّٰهِ ۗاِنَّ اللّٰهَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيْمٌ ࣖ

wal-lażīna āmanū mim ba‘du wa hājarū wa jāhadū ma‘akum fa ulā'ika minkum, wa ulul-arḥāmi ba‘ḍuhum aulā biba‘ḍin fī kitābillāh(i), innallāha bikulli syai'in ‘alīm(un).

А кӧ тидын деч вара ӱшанен, вара эмиграцийыш каен да тендан дене пырля джихад дене кучедалын, нуно тендан тӱшкаште улыт. Южо еҥ, кудышт родо-тукым улыт, икте-весышт деке утларак праван улыт (родо огыл-влак деч), Аллахын книгаже почеш. Чынжымак, Аллах чыла пала.