Q.S Аль-Исра (اَلْإِسْرَاء) - 111 Почеламут-влакын чотышт

سُبْحٰنَ الَّذِيْٓ اَسْرٰى بِعَبْدِهٖ لَيْلًا مِّنَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ اِلَى الْمَسْجِدِ الْاَقْصَا الَّذِيْ بٰرَكْنَا حَوْلَهٗ لِنُرِيَهٗ مِنْ اٰيٰتِنَاۗ اِنَّهٗ هُوَ السَّمِيْعُ الْبَصِيْرُ

subḥānal-lażī asrā bi‘abdihī lailam minal-masjidil ḥarāmi ilal-masjidil-aqṣal-lażī bāraknā ḥaulahū linuriyahū min āyātinā, innahū huwas-samī‘ul-baṣīr(u).

Аллахлан чап лийже, тудо шке тарзыжым (Мухаммедым) йӱдым Кугу мечеть гыч Акса мечеть марте вӱден, кудым Ме тудын йыр суапландаренна, тудлан шкенан икмыняр паленам (кугулыкнам) ончыктен кертына манын. Чынжымак, Тудо чыла колыштшо, чыла ужшо.

وَاٰتَيْنَا مُوْسَى الْكِتٰبَ وَجَعَلْنٰهُ هُدًى لِّبَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ اَلَّا تَتَّخِذُوْا مِنْ دُوْنِيْ وَكِيْلًاۗ

wa ātainā mūsal-kitāba wa ja‘alnāhu hudal libanī isrā'īla allā tattakhiżū min dūnī wakīlā(n).

А Ме Моисейлан Книгам (Торам) пуэнна да Израильын икшывыже-влаклан тудым вӱдышӧ ыштенна (тиде мут дене): «Мый дечем моло (аралтышым) ида нал».

ذُرِّيَّةَ مَنْ حَمَلْنَا مَعَ نُوْحٍۗ اِنَّهٗ كَانَ عَبْدًا شَكُوْرًا

Żurriyyata man ḥamalnā ma‘a nūḥ(in), innahū kāna ‘abdan syakūrā(n).

(О) нунын тукымышт, кӧм Ме Ной дене пырля конденна. Чынжымак, тудо (Ной) (Аллахын) служитлышыже лийын, тудо пеш тауштен».

وَقَضَيْنَآ اِلٰى بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ فِى الْكِتٰبِ لَتُفْسِدُنَّ فِى الْاَرْضِ مَرَّتَيْنِ وَلَتَعْلُنَّ عُلُوًّا كَبِيْرًا

wa qaḍainā ilā banī isrā'īla fil-kitābi latufsidunna fil-arḍi marrataini wa lata‘lunna ‘uluwwan kabīrā(n).

А ме Израильын икшывыже-влак ваштареш книгаште тыге пунчалынна: «Тый тиде мланде ӱмбалне кок гана осалым ыштет да кугу кугешнымаш дене моктанет».

فَاِذَا جَاۤءَ وَعْدُ اُوْلٰىهُمَا بَعَثْنَا عَلَيْكُمْ عِبَادًا لَّنَآ اُولِيْ بَأْسٍ شَدِيْدٍ فَجَاسُوْا خِلٰلَ الدِّيَارِۗ وَكَانَ وَعْدًا مَّفْعُوْلًا

fa iżā jā'a wa‘du ūlāhumā ba‘aṡnā ‘alaikum ‘ibādal lanā ulī ba'sin syadīdin fa jāsū khilālad-diyār(i), wa kāna wa‘dam maf‘ūlā(n).

Тыге, кунам кок (преступлений) гыч икымшылан наказанийым пуымо жап шуын, Ме тендан деке Куатле тарзына-влакым конденна, тунам нуно яллаште йӱлен куржыныт. А тиде пунчал илышыш шыҥдаралтеш.

ثُمَّ رَدَدْنَا لَكُمُ الْكَرَّةَ عَلَيْهِمْ وَاَمْدَدْنٰكُمْ بِاَمْوَالٍ وَّبَنِيْنَ وَجَعَلْنٰكُمْ اَكْثَرَ نَفِيْرًا

Ṡumma radadnā lakumul-karrata ‘alaihim wa amdadnākum bi'amwāliw wa banīna wa ja‘alnākum akṡara nafīrā(n).

Вара нуным сеҥаш черетым пуэнна, Поянлык да икшыве дене полшенна да кугурак тӱшкам ыштенна.

اِنْ اَحْسَنْتُمْ اَحْسَنْتُمْ لِاَنْفُسِكُمْ ۗوَاِنْ اَسَأْتُمْ فَلَهَاۗ فَاِذَا جَاۤءَ وَعْدُ الْاٰخِرَةِ لِيَسٗۤـُٔوْا وُجُوْهَكُمْ وَلِيَدْخُلُوا الْمَسْجِدَ كَمَا دَخَلُوْهُ اَوَّلَ مَرَّةٍ وَّلِيُتَبِّرُوْا مَا عَلَوْا تَتْبِيْرًا

in aḥsantum aḥsantum li'anfusikum, wa in asa'tum fa lahā, fa iżā jā'a wa‘dul-ākhirati liyasū'ū wujūhakum wa liyadkhulal-masjida kamā dakhalūhu awwala marratiw wa liyutabbirū mā ‘alau tatbīrā(n).

Поро ыштет гын (значений) шке верч порым ыштет. А осалым ыштет гын, тугеже (осалым йомдарымаш) шкаланет. Кунам кокымшо наказаний (преступлений) толеш, (Ме тендан тушмандам нӧлталына) тендан чурийдам намысыш пурташ манын, вара нуно мечетьыш (Акса мечеть) пурат, кузе нуно тушко икымше гана пуреныт да нуно шке контрольыштышт улшо чыла пытарат.

عَسٰى رَبُّكُمْ اَنْ يَّرْحَمَكُمْۚ وَاِنْ عُدْتُّمْ عُدْنَاۘ وَجَعَلْنَا جَهَنَّمَ لِلْكٰفِرِيْنَ حَصِيْرًا

‘asā rabbukum ay yarḥamakum, wa in ‘uttum ‘udnā, wa ja‘alnā jahannama lil-kāfirīna ḥaṣīrā(n).

Господьда тендам чаманен шогыжо; но пӧртылат гын (осалым), Ме, мутат уке, пӧртылына (наказатлымаш). А ме тамыкым ӱшаныдыме-влаклан тюрьма ыштенна.

اِنَّ هٰذَا الْقُرْاٰنَ يَهْدِيْ لِلَّتِيْ هِيَ اَقْوَمُ وَيُبَشِّرُ الْمُؤْمِنِيْنَ الَّذِيْنَ يَعْمَلُوْنَ الصّٰلِحٰتِ اَنَّ لَهُمْ اَجْرًا كَبِيْرًاۙ

inna hāżal-qur'āna yahdī lil-latī hiya aqwamu wa yubasysyirul-mu'minīnal-lażīna ya‘malūnaṣ-ṣāliḥāti anna lahum ajran kabīrā(n).

Чынжымак, тиде Коран эн тура (корныш) виктарен шога да поро пашам ыштыше ӱшаныше-влаклан поро уверым пуа, нуно кугу суапым налыт,

وَّاَنَّ الَّذِيْنَ لَا يُؤْمِنُوْنَ بِالْاٰخِرَةِ اَعْتَدْنَا لَهُمْ عَذَابًا اَلِيْمًا ࣖ

wa annal-lażīna lā yu'minūna bil-ākhirati a‘tadnā lahum ‘ażāban alīmā(n).

а вес илышлан ӱшаныдыме-влаклан Ме нунылан азапландарыше наказанийым ямдыленна.

وَيَدْعُ الْاِنْسَانُ بِالشَّرِّ دُعَاۤءَهٗ بِالْخَيْرِۗ وَكَانَ الْاِنْسَانُ عَجُوْلًا

wa yad‘ul-insānu bisy-syarri du‘ā'ahū bil-khair(i), wa kānal-insānu ‘ajūlā(n).

А Айдеме (шукыж годым) осаллан кумалеш, кузе (мӧҥгешла) поро верч кумалеш. А чынжымак айдеме-влак вашкат

وَجَعَلْنَا الَّيْلَ وَالنَّهَارَ اٰيَتَيْنِ فَمَحَوْنَآ اٰيَةَ الَّيْلِ وَجَعَلْنَآ اٰيَةَ النَّهَارِ مُبْصِرَةً لِّتَبْتَغُوْا فَضْلًا مِّنْ رَّبِّكُمْ وَلِتَعْلَمُوْا عَدَدَ السِّنِيْنَ وَالْحِسَابَۗ وَكُلَّ شَيْءٍ فَصَّلْنٰهُ تَفْصِيْلًا

wa ja‘alnal-laila wan-nahāra āyataini fa maḥaunā āyatal-laili wa ja‘alnā āyatan-nahāri mubṣiratal litabtagū faḍlam mir rabbikum wa lita‘lamū ‘adadas-sinīna wal-ḥisāb(a), wa kulla syai'in faṣṣalnāhu tafṣīlā(n).

А ме йӱдым да кечым кок пале ыштенна (Мемнан кугулыкна), вара йӱдым пытаренна да кечын палежым волгыдо ыштенна, тыге те шке Господьда деч порылыкым йодын кертыда, да ий-влакын чотыштым да жапым шотлымым паледа. А Ме чыла раш умылтаренна.

وَكُلَّ اِنْسَانٍ اَلْزَمْنٰهُ طٰۤىِٕرَهٗ فِيْ عُنُقِهٖۗ وَنُخْرِجُ لَهٗ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ كِتٰبًا يَّلْقٰىهُ مَنْشُوْرًا

wa kulla insānin alzamnāhu ṭā'irahū fī ‘unuqih(ī), wa nukhriju lahū yaumal-qiyāmati kitābay yalqāhu mansyūrā(n).

А ме кажне айдемылан тудын нерышкыже тудын пашаж нерген возымым пыштенна. А ылыжме кечын Ме тудлан почылтшо книгам луктына.

اِقْرَأْ كِتٰبَكَۗ كَفٰى بِنَفْسِكَ الْيَوْمَ عَلَيْكَ حَسِيْبًاۗ

iqra' kitābak(a), kafā binafsikal-yauma ‘alaika ḥasībā(n).

«Книгадам лудын лекса, таче тендан ваштареш шотлышо семын те шкеат сита улыда».

مَنِ اهْتَدٰى فَاِنَّمَا يَهْتَدِيْ لِنَفْسِهٖۚ وَمَنْ ضَلَّ فَاِنَّمَا يَضِلُّ عَلَيْهَاۗ وَلَا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِّزْرَ اُخْرٰىۗ وَمَا كُنَّا مُعَذِّبِيْنَ حَتّٰى نَبْعَثَ رَسُوْلًا

manihtadā fa innamā yahtadī linafsih(ī), wa man ḍalla fa innamā yaḍillu ‘alaihā, wa lā taziru wāziratuw wizra ukhrā, wa mā kunnā mu‘ażżibīna ḥattā nab‘aṡa rasūlā(n).

Кӧ (Аллахын) кӱштымыж почеш ышта, тудо чынжымак шке (лӱдыкшыдымылыкшо) верч; а кӧ йомеш, чын (йомдарымаш) шкаланже. А языкан еҥ вес еҥын языкшым чытен ок керт, но Ме тудым колтымешке огына наказатле.

وَاِذَآ اَرَدْنَآ اَنْ نُّهْلِكَ قَرْيَةً اَمَرْنَا مُتْرَفِيْهَا فَفَسَقُوْا فِيْهَا فَحَقَّ عَلَيْهَا الْقَوْلُ فَدَمَّرْنٰهَا تَدْمِيْرًا

wa iżā aradnā an nuhlika qaryatan amarnā mutrafīhā fa fasaqū fīhā fa ḥaqqa ‘alaihal-qaulu fa dammarnāhā tadmīrā(n).

А ме иктаж-могай элым пытараш шонена гын, тунам Ме тиде элыште люкс илышыште илыше калыклан (Аллахым колышташ) кӱштена, но нуно тиде (элыште) колыштдымылыкым ыштат гын, тунам нунылан мут-влак (Мемнан наказанийна) шыҥдаралтыт, тунам Ме (тиде элым) тӱрыснек пытарена.

وَكَمْ اَهْلَكْنَا مِنَ الْقُرُوْنِ مِنْۢ بَعْدِ نُوْحٍۗ وَكَفٰى بِرَبِّكَ بِذُنُوْبِ عِبَادِهٖ خَبِيْرًاۢ بَصِيْرًا

wa kam ahlaknā minal-qurūni mim ba‘di nūḥ(in), wa kafā birabbika biżunūbi ‘ibādihī khabīram baṣīrā(n).

А мыняр калыкым Ной деч вара ме пытаренна. А тендан Господьда сита, Тудо чыла палыше, шке тарзыже-влакын языкыштым чыла ужшо.

مَنْ كَانَ يُرِيْدُ الْعَاجِلَةَ عَجَّلْنَا لَهٗ فِيْهَا مَا نَشَاۤءُ لِمَنْ نُّرِيْدُ ثُمَّ جَعَلْنَا لَهٗ جَهَنَّمَۚ يَصْلٰىهَا مَذْمُوْمًا مَّدْحُوْرًا

man kāna yurīdul-‘ājilata ‘ajjalnā lahū fīhā mā nasyā'u liman nurīdu ṡumma ja‘alnā lahū jahannam(a), yaṣlāhā mażmūmam madḥūrā(n).

Кӧ тиде (тӱнясе) илышым кумылаҥда, тунам Ме тудлан тиде (тӱняште) вашке ыштена, кӧлан ​​Ме кумылаҥына. Тунам ме тудлан (колымо илышыште) тамыкым ямдыленна; Тудо тушко намысыш пура да поктен колта.

وَمَنْ اَرَادَ الْاٰخِرَةَ وَسَعٰى لَهَا سَعْيَهَا وَهُوَ مُؤْمِنٌ فَاُولٰۤىِٕكَ كَانَ سَعْيُهُمْ مَّشْكُوْرًا

wa man arādal-ākhirata wa sa‘ā lahā sa‘yahā wa huwa mu'minun fa ulā'ika kāna sa‘yuhum masykūrā(n).

А кӧ ӱшаныше улмо годым, вес илышым кумылаҥда да тудын верч тыршен тырша, тунам тудын тыршымыже суаплыкым налеш.

كُلًّا نُّمِدُّ هٰٓؤُلَاۤءِ وَهٰٓؤُلَاۤءِ مِنْ عَطَاۤءِ رَبِّكَ ۗوَمَا كَانَ عَطَاۤءُ رَبِّكَ مَحْظُوْرًا

kullan numiddu hā'ulā'i wa hā'ulā'i min ‘aṭā'i rabbik(a), wa mā kāna ‘aṭā'u rabbika maḥẓūrā(n).

Кажне (тӱшкалан), кеч тиде (тӱшка) (кӧ тӱням йӧрата) але тудо (тӱшка) (кӧ вес илышым йӧрата), Ме тендан Господьын йомартле улмыж деч полышым пуэна. А тендан Господьын йомартле улмыжым чарен шогалташ ок лий.

اُنْظُرْ كَيْفَ فَضَّلْنَا بَعْضَهُمْ عَلٰى بَعْضٍۗ وَلَلْاٰخِرَةُ اَكْبَرُ دَرَجٰتٍ وَّاَكْبَرُ تَفْضِيْلًا

unẓur kaifa faḍḍalnā ba‘ḍahum ‘alā ba‘ḍ(in), wa lal-ākhiratu akbaru darajātiw wa akbaru tafḍīlā(n).

Эскерыза, кузе ме нунын кокла гыч южыштым южышт деч (весышт) йӧратена. А колымаш деч варасе илыш кугурак рангым да кугурак приоритетым налеш.

لَا تَجْعَلْ مَعَ اللّٰهِ اِلٰهًا اٰخَرَ فَتَقْعُدَ مَذْمُوْمًا مَّخْذُوْلًا ࣖ

lā taj‘al ma‘allāhi ilāhan ākhara fa taq‘uda mażmūmam makhżūlā(n).

Аллах деч моло юмым ида ыште, уке гын намысыш пурен, мыскылаш тӱҥалыда

۞ وَقَضٰى رَبُّكَ اَلَّا تَعْبُدُوْٓا اِلَّآ اِيَّاهُ وَبِالْوَالِدَيْنِ اِحْسٰنًاۗ اِمَّا يَبْلُغَنَّ عِنْدَكَ الْكِبَرَ اَحَدُهُمَآ اَوْ كِلٰهُمَا فَلَا تَقُلْ لَّهُمَآ اُفٍّ وَّلَا تَنْهَرْهُمَا وَقُلْ لَّهُمَا قَوْلًا كَرِيْمًا

wa qaḍā rabbuka allā ta‘budū illā iyyāhu wa bil-wālidaini iḥsānā(n), immā yabluganna ‘indakal-kibara aḥaduhumā au kilāhumā falā taqul lahumā uffiw wa lā tanhar humā wa qul lahumā qaulan karīmā(n).

А тендан Господьда тыланет Тудын деч молылан кумалман огыл да ача-авалан порым ышташ кӱштен. Нунын кокла гыч иктыже але коктынат тендан ончымаште шоҥгылыкыш шуэш гын, тугеже коктынат нигунамат «ах» мутым ида ойло да коктынат ида кычкыре, коктынат поро мутым ойлыза.

وَاخْفِضْ لَهُمَا جَنَاحَ الذُّلِّ مِنَ الرَّحْمَةِ وَقُلْ رَّبِّ ارْحَمْهُمَا كَمَا رَبَّيٰنِيْ صَغِيْرًاۗ

wakhfiḍ lahumā janāḥaż-żulli minar-raḥmati wa qur rabbirḥamhumā kamā rabbayānī ṣagīrā(n).

Да коктынат кугу йӧратымаш дене шкендым ӱлыкӧ волтыза да ойлыза: «О, Господьым! Коктынат йӧрате, кузе нуно коктынат мыйым изиэм годым туныктеныт».

رَبُّكُمْ اَعْلَمُ بِمَا فِيْ نُفُوْسِكُمْ ۗاِنْ تَكُوْنُوْا صٰلِحِيْنَ فَاِنَّهٗ كَانَ لِلْاَوَّابِيْنَ غَفُوْرًا

rabbukum a‘lamu bimā fī nufūsikum, in takūnū ṣāliḥīna fa innahū kāna lil-awwābīna gafūrā(n).

Тендан Юмыда эн сайын пала, мо тендан шӱмыштыда уло; Тый сай айдеме улат гын, чынжымак, Тудо ӧкыныше-влаклан проститла.

وَاٰتِ ذَا الْقُرْبٰى حَقَّهٗ وَالْمِسْكِيْنَ وَابْنَ السَّبِيْلِ وَلَا تُبَذِّرْ تَبْذِيْرًا

wa āti żal-qurbā ḥaqqahū wal-miskīna wabnas-sabīli wa lā tubażżir tabżīrā(n).

Да лишыл родо-тукымлан, тыгак йорло-влаклан да корнышто улшо-влаклан шке парышыштым пуыза; да (шке поянлыкдам) арам ида пытаре.

اِنَّ الْمُبَذِّرِيْنَ كَانُوْٓا اِخْوَانَ الشَّيٰطِيْنِ ۗوَكَانَ الشَّيْطٰنُ لِرَبِّهٖ كَفُوْرًا

innal-mubażżirīna kānū ikhwānasy-syayāṭīn(i), wa kānasy-syaiṭānu lirabbihī kafūrā(n).

Чынжымак, арам ыштыше еҥ-влак — Сатанан иза-шольыжо улыт, а Сатана шке Господьшылан пеш ӱшаныдыме.

وَاِمَّا تُعْرِضَنَّ عَنْهُمُ ابْتِغَاۤءَ رَحْمَةٍ مِّنْ رَّبِّكَ تَرْجُوْهَا فَقُلْ لَّهُمْ قَوْلًا مَّيْسُوْرًا

wa immā tu‘riḍanna ‘anhumubtigā'a raḥmatim mir rabbika tarjūhā faqul lahum qaulam maisūrā(n).

А те шке Господьда деч ӱшаныме порылыкшым налаш манын, нунын деч кораҥыда гын, нунылан ласкан шомакым каласыза.

وَلَا تَجْعَلْ يَدَكَ مَغْلُوْلَةً اِلٰى عُنُقِكَ وَلَا تَبْسُطْهَا كُلَّ الْبَسْطِ فَتَقْعُدَ مَلُوْمًا مَّحْسُوْرًا

wa lā taj‘al yadaka maglūlatan ilā ‘unuqika wa lā tabsuṭhā kullal-basṭi fa taq‘uda malūmam maḥsūrā(n).

Да киддам нерышкыда ида пижыкте да (тыгак) нуным пеш чот ида шуялте (пеш йомартле), уке гын намысыш пурташ да ӧкынаш тӱҥалыда.

اِنَّ رَبَّكَ يَبْسُطُ الرِّزْقَ لِمَنْ يَّشَاۤءُ وَيَقْدِرُ ۗاِنَّهٗ كَانَ بِعِبَادِهٖ خَبِيْرًاۢ بَصِيْرًا ࣖ

inna rabbaka yabsuṭur-rizqa limay yasyā'u wa yaqdir(u), innahū kāna bi‘ibādihī khabīram baṣīrā(n).

Чынжымак, тендан Господьда кӧлан ​​шона, тудлан кочкышым кумдаҥда да чекла (кӧлан ​​шона); Чынжымак, Тудо чыла палыше, шке тарзыже-влакым чыла ужшо.

وَلَا تَقْتُلُوْٓا اَوْلَادَكُمْ خَشْيَةَ اِمْلَاقٍۗ نَحْنُ نَرْزُقُهُمْ وَاِيَّاكُمْۗ اِنَّ قَتْلَهُمْ كَانَ خِطْـًٔا كَبِيْرًا

wa lā taqtulū aulādakum khasy-yata imlāq(in), naḥnu narzuquhum wa iyyākum, inna qatlahum kāna khiṭ'an kabīrā(n).

А йочадам нужналык деч лӱдын ида пушт. Ме нунылан да тыланда кочкышым пуышо улына. Нуным пушташ чынжымак кугу язык лийын.

وَلَا تَقْرَبُوا الزِّنٰىٓ اِنَّهٗ كَانَ فَاحِشَةً ۗوَسَاۤءَ سَبِيْلًا

wa lā taqrabuz-zinā innahū kāna fāḥisyah(tan), wa sā'a sabīlā(n).

А ӱдырамаш деке ит лишем; (пӧръеҥ) чынжымак осал паша, да осал йӧн.

وَلَا تَقْتُلُوا النَّفْسَ الَّتِيْ حَرَّمَ اللّٰهُ اِلَّا بِالْحَقِّۗ وَمَنْ قُتِلَ مَظْلُوْمًا فَقَدْ جَعَلْنَا لِوَلِيِّهٖ سُلْطٰنًا فَلَا يُسْرِفْ فِّى الْقَتْلِۗ اِنَّهٗ كَانَ مَنْصُوْرًا

wa lā taqtulun-nafsal-latī ḥarramallāhu illā bil-ḥaqq(i), wa man qutila maẓlūman faqad ja‘alnā liwaliyyihī sulṭānan falā yusrif fil-qatl(i), innahū kāna manṣūrā(n).

Да еҥ-влакым ида пушт, кудым Аллах чарен (пушташ), чын амал деч посна. А кӧм чын огыл пуштыныт, тунам чынжымак, Ме тудын опекунжылан властьым пуэнна, но тудын опекунжо пуштмаште чек деч ынже лий. Чынжымак, тудо полышым налше.

وَلَا تَقْرَبُوْا مَالَ الْيَتِيْمِ اِلَّا بِالَّتِيْ هِيَ اَحْسَنُ حَتّٰى يَبْلُغَ اَشُدَّهٗۖ وَاَوْفُوْا بِالْعَهْدِۖ اِنَّ الْعَهْدَ كَانَ مَسْـُٔوْلًا

wa lā taqrabū mālal-yatīmi illā bil-latī hiya aḥsanu ḥattā yabluga asyuddah(ū), wa aufū bil-‘ahd(i), innal-‘ahda kāna mas'ūlā(n).

А тулык йочан поянлыкше деке ида лишем, тудо кушкын шумешке, сайрак (пайдале) деч посна, да шке сӧрымашдам шуктыза, вет тиде сӧрымашда-влаклан те мутат уке, мутым кучаш тӱҥалыда.

وَاَوْفُوا الْكَيْلَ اِذَا كِلْتُمْ وَزِنُوْا بِالْقِسْطَاسِ الْمُسْتَقِيْمِۗ ذٰلِكَ خَيْرٌ وَّاَحْسَنُ تَأْوِيْلًا

wa auful-kaila iżā kiltum wa zinū bil-qisṭāsil-mustaqīm(i), żālika khairuw wa aḥsanu ta'wīlā(n).

А висыме годым висым тичмашын ыштыза, да чын шкалан нелытым висыме годым. Тиде тыланда кӱлешанрак, а лектыш сайрак.

وَلَا تَقْفُ مَا لَيْسَ لَكَ بِهٖ عِلْمٌ ۗاِنَّ السَّمْعَ وَالْبَصَرَ وَالْفُؤَادَ كُلُّ اُولٰۤىِٕكَ كَانَ عَنْهُ مَسْـُٔوْلًا

wa lā taqfu mā laisa laka bihī ‘ilm(un), innas-sam‘a wal-baṣara wal-fu'āda kullu ulā'ika kāna ‘anhu mas'ūlā(n).

Мо нерген от пале, тудын почеш ит кай. Вет колыштшо, ужшо да совесть чыланат нунын нерген йодышым пуат.

وَلَا تَمْشِ فِى الْاَرْضِ مَرَحًاۚ اِنَّكَ لَنْ تَخْرِقَ الْاَرْضَ وَلَنْ تَبْلُغَ الْجِبَالَ طُوْلًا

wa lā tamsyi fil-arḍi marahā(n), innaka lan takhriqal-arḍa wa lan tablugal-jibāla ṭūlā(n).

Да мландӱмбалне кугешнен ит кошт, вет тый мландым пӱчкеден от керт, кӱкшыт денат курык марте от шу.

كُلُّ ذٰلِكَ كَانَ سَيِّئُهٗ عِنْدَ رَبِّكَ مَكْرُوْهًا

kullu żālika kāna sayyi'uhū ‘inda rabbika makrūhā(n).

Чыла тиде тендан Господьлан ужмышудымо осал.

ذٰلِكَ مِمَّآ اَوْحٰٓى اِلَيْكَ رَبُّكَ مِنَ الْحِكْمَةِۗ وَلَا تَجْعَلْ مَعَ اللّٰهِ اِلٰهًا اٰخَرَ فَتُلْقٰى فِيْ جَهَنَّمَ مَلُوْمًا مَّدْحُوْرًا

Żālika mimmā auḥā ilaika rabbuka minal-ḥikmah(ti), wa lā taj‘al ma‘allāhi ilāhan ākhara fa tulqā fī jahannama malūmam madḥūrā(n).

Тиде Юмын тыланда (О, Мухаммед) почын пуымо ушанлыкын ужашыже. Да Аллах воктене вес юмо-влакым ида шынде, тендам тулыш огыт кышке, намысыш пуртат да (Аллахын порылыкшо деч) кораҥдат.

اَفَاَصْفٰىكُمْ رَبُّكُمْ بِالْبَنِيْنَ وَاتَّخَذَ مِنَ الْمَلٰۤىِٕكَةِ اِنَاثًاۗ اِنَّكُمْ لَتَقُوْلُوْنَ قَوْلًا عَظِيْمًا ࣖ

afa aṣfākum rabbukum bil-banīna wattakhaża minal-malā'ikati ināṡā(n), innakum lataqūlūna qaulan ‘aẓīmā(n).

Тугеже Юмын тыланда эргым ойырен налмыже да Суксо-влак деч ӱдыр-влакым налмыже келшен толеш мо? Чынак, тый кугу мутым ойлышыч (языкыште).

وَلَقَدْ صَرَّفْنَا فِيْ هٰذَا الْقُرْاٰنِ لِيَذَّكَّرُوْاۗ وَمَا يَزِيْدُهُمْ اِلَّا نُفُوْرًا

wa laqad ṣarrafnā fī hāżal-qur'āni liyażżakkarū, wa mā yazīduhum illā nufūrā(n).

Да чынжымак, тиде Кораныште Ме ятыр гана (умылтаренна) (шарнымашым), нуно шарнаш манын. Но (шӱлыкан ойлымаш-влак) нунын (чын деч) куржмыштым эшеат кугемдат.

قُلْ لَّوْ كَانَ مَعَهٗ ٓ اٰلِهَةٌ كَمَا يَقُوْلُوْنَ اِذًا لَّابْتَغَوْا اِلٰى ذِى الْعَرْشِ سَبِيْلًا

qul lau kāna ma‘ahū ālihatun kamā yaqūlūna iżal labtagau ilā żil-‘arsyi sabīlā(n).

Каласе (Мухаммед): «Тудын воктене юмо-влак лийыт гын, кузе ойлат, тиде юмо-влак, мутат уке, Престол улшо Юмо деке корным кычалыт ыле».

سُبْحٰنَهٗ وَتَعٰلٰى عَمَّا يَقُوْلُوْنَ عُلُوًّا كَبِيْرًا

subḥānahū wa ta‘ālā ‘ammā yaqūlūna ‘uluwwan kabīrā(n).

Пиалан да Эн Кӱшнӧ Тудо, мом нуно ойлат, возвышенный да величественный (нимогай таҥастарымаш уке).

تُسَبِّحُ لَهُ السَّمٰوٰتُ السَّبْعُ وَالْاَرْضُ وَمَنْ فِيْهِنَّۗ وَاِنْ مِّنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهٖ وَلٰكِنْ لَّا تَفْقَهُوْنَ تَسْبِيْحَهُمْۗ اِنَّهٗ كَانَ حَلِيْمًا غَفُوْرًا

tusabbiḥu lahus-samāwātus-sab‘u wal-arḍu wa man fīhinn(a), wa im min syai'in illā yusabbiḥu biḥamdihī wa lākil lā tafqahūna tasbīḥahum, innahū kāna ḥalīman gafūrā(n).

Шым кава, мланде да тушто улшо чылажат Аллахым моктат. А Тудым моктен моктымо деч моло нимо уке, но те нунын тасбихыштым огыда умыло. Чынжымак, Тудо Эн Поро, Эн Проститлыше.

وَاِذَا قَرَأْتَ الْقُرْاٰنَ جَعَلْنَا بَيْنَكَ وَبَيْنَ الَّذِيْنَ لَا يُؤْمِنُوْنَ بِالْاٰخِرَةِ حِجَابًا مَّسْتُوْرًاۙ

wa iżā qara'tal-qur'āna ja‘alnā bainaka wa bainal-lażīna lā yu'minūna bil-ākhirati ḥijābam mastūrā(n).

А кунам те (Мухаммед) Кораным лудыда, Ме тендан ден вес илышлан ӱшаныдыме-влак коклаште уждымо пырдыжым ыштена,

وَّجَعَلْنَا عَلٰى قُلُوْبِهِمْ اَكِنَّةً اَنْ يَّفْقَهُوْهُ وَفِيْٓ اٰذَانِهِمْ وَقْرًاۗ وَاِذَا ذَكَرْتَ رَبَّكَ فِى الْقُرْاٰنِ وَحْدَهٗ وَلَّوْا عَلٰٓى اَدْبَارِهِمْ نُفُوْرًا

wa ja‘alnā ‘alā qulūbihim akinnatan ay yafqahūhu wa fī āżānihim waqrā(n), wa iżā żakarta rabbaka fil-qur'āni waḥdahū wallau ‘alā adbārihim nufūrā(n).

Ме нунын шӱмыштым петыренна, пылышыштым петыренна, тыге нуно умылен огыт керт. А кунам те шке Господьдам Кораныште гына ойледа, нуно пӧртылыт да куржыт (ужмышудымашлан кӧра).

نَحْنُ اَعْلَمُ بِمَا يَسْتَمِعُوْنَ بِهٖٓ اِذْ يَسْتَمِعُوْنَ اِلَيْكَ وَاِذْ هُمْ نَجْوٰٓى اِذْ يَقُوْلُ الظّٰلِمُوْنَ اِنْ تَتَّبِعُوْنَ اِلَّا رَجُلًا مَّسْحُوْرًا

naḥnu a‘lamu bimā yastami‘ūna bihī iż yastami‘ūna ilaika wa iż hum najwā iż yaqūluẓ-ẓālimūna in tattabi‘ūna illā rajulam masḥūrā(n).

Ме эн сайын палена, кузе нуно колыштыт, кунам нуно тыйым (О, Мухаммед) колыштыт, да кунам нуно шыпланат (шыпланен), кунам осал еҥ-влак ойлат: «Тый лач ӧрыктарыше еҥ почеш кает».

اُنْظُرْ كَيْفَ ضَرَبُوْا لَكَ الْاَمْثَالَ فَضَلُّوْا فَلَا يَسْتَطِيْعُوْنَ سَبِيْلًا

unẓur kaifa ḍarabū lakal-amṡāla fa ḍallū falā yastaṭī‘ūna sabīlā(n).

Ончалза, кузе нуно тыланда примерым ыштат (О, Мухаммед); сандене нуно йомыныт да (чын) корным муын огыт керт.

وَقَالُوْٓا ءَاِذَا كُنَّا عِظَامًا وَّرُفَاتًا ءَاِنَّا لَمَبْعُوْثُوْنَ خَلْقًا جَدِيْدًا

wa qālū a'iżā kunnā ‘iẓāmaw wa rufātan a'innā lamab‘ūṡūna khalqan jadīdā(n).

А нуно ойлат: «Кунам ме шыл да пужлышо вещества лийынна, чынжымак у айдеме семын ылыжына мо?»

۞ قُلْ كُوْنُوْا حِجَارَةً اَوْ حَدِيْدًاۙ

qul kūnū ḥijāratan au ḥadīdā(n).

Каласе (О, Мухаммед): «Кӱ але кӱртньӧ лий,

اَوْ خَلْقًا مِّمَّا يَكْبُرُ فِيْ صُدُوْرِكُمْ ۚفَسَيَقُوْلُوْنَ مَنْ يُّعِيْدُنَاۗ قُلِ الَّذِيْ فَطَرَكُمْ اَوَّلَ مَرَّةٍۗ فَسَيُنْغِضُوْنَ اِلَيْكَ رُءُوْسَهُمْ وَيَقُوْلُوْنَ مَتٰى هُوَۗ قُلْ عَسٰٓى اَنْ يَّكُوْنَ قَرِيْبًا

au khalqam mimmā yakburu fī ṣudūrikum, fa sayaqūlūna may yu‘īdunā, qulil-lażī faṭarakum awwala marrah(tin), fa sayun-giḍūna ilaika ru'ūsahum wa yaqūlūna matā huw(a), qul ‘asā ay yakūna qarībā(n).

Але шке шонымашет почеш кугу янлык (кудым ылыжташ ок лий) лий». Вара нуно йодыт: «Кӧ мемнам ылыжта?» Каласе: «Тудо, кӧ тыйым икымше гана ыштен». Вара нуно тендан ӱмбаке вуйыштым рӱзалтат да ойлат: «Кунам тиде лиеш?» «Ала шагат лишыл» манын ойлыза.

يَوْمَ يَدْعُوْكُمْ فَتَسْتَجِيْبُوْنَ بِحَمْدِهٖ وَتَظُنُّوْنَ اِنْ لَّبِثْتُمْ اِلَّا قَلِيْلًا ࣖ

yauma yad‘ūkum fa tastajībūna biḥamdihī wa taẓunnūna il labiṡtum illā qalīlā(n).

Тудо кече, кунам Тудо тендам ӱжеш да те Тудым колыштса, Тудым моктен, да те шонеда, те (шӱгарлаште) кодын улыда, но изишак.

وَقُلْ لِّعِبَادِيْ يَقُوْلُوا الَّتِيْ هِيَ اَحْسَنُۗ اِنَّ الشَّيْطٰنَ يَنْزَغُ بَيْنَهُمْۗ اِنَّ الشَّيْطٰنَ كَانَ لِلْاِنْسَانِ عَدُوًّا مُّبِيْنًا

wa qul li‘ibādī yaqūlul-latī hiya aḥsan(u), innasy-syaiṭāna yanzagu bainahum, innasy-syaiṭāna kāna lil-insāni ‘aduwwam mubīnā(n).

Да Мыйын тарзым-влаклан каласе: «Тек нуно сайрак (чын) шомакым ойлат. Чынжымак, Сатана (эре) нунын коклаште ӱчашымашым луктеш. Чынжымак, Сатана айдеме-влаклан чын тушман».

رَبُّكُمْ اَعْلَمُ بِكُمْ اِنْ يَّشَأْ يَرْحَمْكُمْ اَوْ اِنْ يَّشَأْ يُعَذِّبْكُمْۗ وَمَآ اَرْسَلْنٰكَ عَلَيْهِمْ وَكِيْلًا

rabbukum a‘lamu bikum, iy yasya' yarḥamkum au iy yasya' yu‘ażżibkum, wa mā arsalnāka ‘alaihim wakīlā(n).

Юмыда тендан нерген шукырак пала. Тудо кумылаҥда гын, тыланда чаманымашым пуа, а кумылжо уло гын, тендам наказатлымашке шукта. А Ме тыйым (Мухаммедым) нунылан орол лияш колтен огынал.

وَرَبُّكَ اَعْلَمُ بِمَنْ فِى السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ وَلَقَدْ فَضَّلْنَا بَعْضَ النَّبِيّٖنَ عَلٰى بَعْضٍ وَّاٰتَيْنَا دَاوٗدَ زَبُوْرًا

wa rabbuka a‘lamu biman fis-samāwāti wal-arḍ(i), wa laqad faḍḍalnā ba‘ḍan nabiyyīna ‘alā ba‘ḍiw wa ātainā dāwūda zabūrā(n).

А тендан Господьда сайрак пала, кӧ каваште да мландӱмбалне уло. Чынжымак, ме южо пророклан южышт деч ӱлнӧ улмым пуэнна,

قُلِ ادْعُوا الَّذِيْنَ زَعَمْتُمْ مِّنْ دُوْنِهٖ فَلَا يَمْلِكُوْنَ كَشْفَ الضُّرِّ عَنْكُمْ وَلَا تَحْوِيْلًا

qulid‘ul-lażīna za‘amtum min dūnihī falā yamlikūna kasyfaḍ-ḍurri ‘ankum wa lā taḥwīlā(n).

Каласе (Мухаммед): «Аллах деч посна, кӧм те (юмо)лан шотледа, нуным ӱжза, нунын тендан деч лӱдыкшым кораҥдаш вийышт уке да тудым вашталтен огыт керт».

اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ يَدْعُوْنَ يَبْتَغُوْنَ اِلٰى رَبِّهِمُ الْوَسِيْلَةَ اَيُّهُمْ اَقْرَبُ وَيَرْجُوْنَ رَحْمَتَهٗ وَيَخَافُوْنَ عَذَابَهٗۗ اِنَّ عَذَابَ رَبِّكَ كَانَ مَحْذُوْرًا

ulā'ikal-lażīna yad‘ūna yabtagūna ilā rabbihimul-wasīlata ayyuhum aqrabu wa yarjūna raḥmatahū wa yakhāfūna ‘ażābah(ū), inna ‘ażāba rabbika kāna maḥżūrā(n).

Нуно ӱжмӧ еҥ-влак шкештат Юмо деке корным кычалыныт, кӧ нунын кокла гыч лишылрак (Аллах деке). Нуно Тудын чаманымыжлан ӱшанат да Тудын наказанийже деч лӱдыт. Чынжымак, Господьын наказанийже деч лӱдмашан».

وَاِنْ مِّنْ قَرْيَةٍ اِلَّا نَحْنُ مُهْلِكُوْهَا قَبْلَ يَوْمِ الْقِيٰمَةِ اَوْ مُعَذِّبُوْهَا عَذَابًا شَدِيْدًاۗ كَانَ ذٰلِكَ فىِ الْكِتٰبِ مَسْطُوْرًا

wa im min qaryatin illā naḥnu muhlikūhā qabla yaumil-qiyāmati au mu‘ażżibūhā ‘ażāban syadīdā(n), kāna żālika fil-kitābi masṭūrā(n).

А эл уке (кудыжо илыше-влак колыштдымо улыт), Ме тудым Ылыжме кече деч ончыч пытарена але (тудын илыше-влакым) пеш неле наказаний дене наказатлена гын веле. Тидын нерген Книгаште (Лаух Махфуж) возымо.

وَمَا مَنَعَنَآ اَنْ نُّرْسِلَ بِالْاٰيٰتِ اِلَّآ اَنْ كَذَّبَ بِهَا الْاَوَّلُوْنَۗ وَاٰتَيْنَا ثَمُوْدَ النَّاقَةَ مُبْصِرَةً فَظَلَمُوْا بِهَاۗ وَمَا نُرْسِلُ بِالْاٰيٰتِ اِلَّا تَخْوِيْفًا

wa mā mana‘anā an nursila bil-āyāti illā an każżaba bihal-awwalūn(a), wa ātainā ṡamūdan-nāqata mubṣiratan fa ẓalamū bihā, wa mā nursilu bil-āyāti illā takhwīfā(n).

Да нимо ок чаре Мемнам (тендан деке) (Мемнан куатна) пале-влакым колташ, вет тиде (пале-влакым) ончычсо еҥ-влак шоякым ойленыт. А Ме Самуд калыклан ӱдырамаш теве (чудо семын) пуэнна, тудым ужаш лиеш ыле, но нуно (ӱдыр теве) поктылыныт. Ме нине пале-влакым лӱдыкташ гына колтенна.

وَاِذْ قُلْنَا لَكَ اِنَّ رَبَّكَ اَحَاطَ بِالنَّاسِۗ وَمَا جَعَلْنَا الرُّءْيَا الَّتِيْٓ اَرَيْنٰكَ اِلَّا فِتْنَةً لِّلنَّاسِ وَالشَّجَرَةَ الْمَلْعُوْنَةَ فِى الْقُرْاٰنِ ۗ وَنُخَوِّفُهُمْۙ فَمَا يَزِيْدُهُمْ اِلَّا طُغْيَانًا كَبِيْرًا ࣖ

wa iż qulnā laka inna rabbaka aḥāṭa bin-nās(i), wa mā ja‘alnar-ru'yal-latī araināka illā fitnatal lin-nāsi wasy-syajaratal mal‘ūnata fil-qur'ān(i), wa nukhawwifuhum, famā yazīduhum illā ṭugyānan kabīrā(n).

Да (шарналтыза), кунам Ме тыланда почын пуэнна: «Чынжымак, тендан Господьда нерген шинчымаш уло айдемым авалта». А Ме тыланда ончыктымо шонымашнам огыл, а айдеме-влаклан да (тыгак) Кораныште каргыме пушеҥгылан (заккумлан) тергымаш семын ыштенна. Ме нуным лӱдыктышна, но тидыже нунын колыштдымо улмыштым эшеат ешарен.

وَاِذْ قُلْنَا لِلْمَلٰۤىِٕكَةِ اسْجُدُوْا لِاٰدَمَ فَسَجَدُوْٓا اِلَّآ اِبْلِيْسَۗ قَالَ ءَاَسْجُدُ لِمَنْ خَلَقْتَ طِيْنًاۚ

wa iż qulnā lil-malā'ikatisjudū li'ādama fa sajadū illā iblīs(a), qāla a'asjudu liman khalaqta ṭīnā(n).

А (шарнем), кунам Ме суксо-влаклан ойленна: «Чыланат Адамлан вуйым савыза», тунам нуно, Сатана деч посна, кумык возыныт. Тудо (Иблис) каласен: «Тый кӱртньӧ гыч ыштыме айдемылан вуйым савыман мо?»

قَالَ اَرَاَيْتَكَ هٰذَا الَّذِيْ كَرَّمْتَ عَلَيَّ لَىِٕنْ اَخَّرْتَنِ اِلٰى يَوْمِ الْقِيٰمَةِ لَاَحْتَنِكَنَّ ذُرِّيَّتَهٗٓ اِلَّا قَلِيْلًا

qāla ara'aitaka hāżal-lażī karramta ‘alayya la'in akhkhartani ilā yaumil-qiyāmati la'aḥtanikanna żurriyyatahū illā qalīlā(n).

Тудо (Иблис) каласен: «Мылам умылтарыза, тидым Тый мый дечем утларак пагаленат мо? Тый мыланем ылыжме кече марте жапым пуэт ыле гын, мый тудын тукымжым, изи ужаш деч посна, йоҥылыш корныш луктынам ыле».

قَالَ اذْهَبْ فَمَنْ تَبِعَكَ مِنْهُمْ فَاِنَّ جَهَنَّمَ جَزَاۤؤُكُمْ جَزَاۤءً مَّوْفُوْرًا

qālażhab faman tabi‘aka minhum fa inna jahannama jazā'ukum jazā'am maufūrā(n).

Тудо (Аллах) каласен: «Кайыза, но тендан почеш кайыше-влак кокла гыч кӧ, тунам чынжымак, тамык тендан суаплыкда лиеш, ситыше ӧкым семын.

وَاسْتَفْزِزْ مَنِ اسْتَطَعْتَ مِنْهُمْ بِصَوْتِكَ وَاَجْلِبْ عَلَيْهِمْ بِخَيْلِكَ وَرَجِلِكَ وَشَارِكْهُمْ فِى الْاَمْوَالِ وَالْاَوْلَادِ وَعِدْهُمْۗ وَمَا يَعِدُهُمُ الشَّيْطٰنُ اِلَّا غُرُوْرًا

wastafziz manistaṭa‘ta minhum biṣautika wa ajlib ‘alaihim bikhailika wa rajilika wa syārikūhum fil-amwāli wal-aulādi wa ‘idhum, wa mā ya‘iduhumusy-syaiṭānu illā gurūrā(n).

А нунын кокла гыч кӧм тый (Иблис) шке (ӧрыктарыше) йӱкет дене ондале, нунын ваштареш шке войскам чумырен, имне дене коштшо-влакымат, йолешке-влакымат, нунын дене поянлык да йоча-влак шотышто ушемым ыштен, вара нунылан сӧрен». Кеч диавол нунылан ондалаш гына сӧрен.

اِنَّ عِبَادِيْ لَيْسَ لَكَ عَلَيْهِمْ سُلْطٰنٌۗ وَكَفٰى بِرَبِّكَ وَكِيْلًا

inna ‘ibādī laisa laka ‘alaihim sulṭān(un), wa kafā birabbika wakīlā(n).

«Чынжымак, Мыйын тарзе-влак ваштареш, тый (Иблис) нунын ӱмбалне властьым кучен от керт. А тыйын Господьет аралыше семын сита».

رَبُّكُمُ الَّذِيْ يُزْجِيْ لَكُمُ الْفُلْكَ فِى الْبَحْرِ لِتَبْتَغُوْا مِنْ فَضْلِهٖۗ اِنَّهٗ كَانَ بِكُمْ رَحِيْمًا

rabbukumul-lażī yuzjī lakumul-fulka fil-baḥri litabtagū min faḍlih(ī), innahū kāna bikum raḥīmā(n).

Тендан Господьда тендан верч теҥызыште корабль-влакым колта, тыге те Тудын порылыкшым кычалза. Чынжымак, Тудо тыланда моткоч поро.

وَاِذَا مَسَّكُمُ الضُّرُّ فِى الْبَحْرِ ضَلَّ مَنْ تَدْعُوْنَ اِلَّآ اِيَّاهُۚ فَلَمَّا نَجّٰىكُمْ اِلَى الْبَرِّ اَعْرَضْتُمْۗ وَكَانَ الْاِنْسَانُ كَفُوْرًا

wa iżā massakumuḍ-ḍurru fil-baḥri ḍalla man tad‘ūna illā iyyāh(u), falammā najjākum ilal-barri a‘raḍtum, wa kānal-insānu kafūrā(n).

А теҥызыште лӱдыкшӧ гын, те, мутат уке, чыла йомдареда, мом те ӱжын кертыда, Тудын деч посна. Но кунам Тудо тендам мланде ӱмбаке пуэн, те (Тудын деч) кораҥында. А айдеме-влак эре отказыште улыт (тауштыдымо).

اَفَاَمِنْتُمْ اَنْ يَّخْسِفَ بِكُمْ جَانِبَ الْبَرِّ اَوْ يُرْسِلَ عَلَيْكُمْ حَاصِبًا ثُمَّ لَا تَجِدُوْا لَكُمْ وَكِيْلًا ۙ

afa amintum ay yakhsifa bikum jānibal-barri au yursila ‘alaikum ḥaṣiban ṡumma lā tajidū lakum wakīlā(n).

Тыгеже, те лӱдыкшыдымӧ шижыда, Тудо тендан дене пырля мландын ужашыжым ок йӱлалте але изи кӱ-влакым (нумалше виян мардеж) луктын кудалта? А тыйын ик аралтышат ок лий,

اَمْ اَمِنْتُمْ اَنْ يُّعِيْدَكُمْ فِيْهِ تَارَةً اُخْرٰى فَيُرْسِلَ عَلَيْكُمْ قَاصِفًا مِّنَ الرِّيْحِ فَيُغْرِقَكُمْ بِمَا كَفَرْتُمْۙ ثُمَّ لَا تَجِدُوْا لَكُمْ عَلَيْنَا بِهٖ تَبِيْعًا

am amintum ay yu‘īdakum fīhi tāratan ukhrā fa yursila ‘alaikum qāṣifam minar-rīḥi fa yugriqakum bimā kafartum, ṡumma lā tajidū lakum ‘alainā bihī tabī‘ā(n).

Ала те лӱдыкшыдымӧ шижыда, Тудо тендам теҥызыш эше ик гана ок пӧртылтӧ, вара тендан ӱмбаке ураганым пуа да тендан ӱшаныме огыллан кӧра тендам вӱдыш пурта? Тунам мемнан (азап) дене тӱкнаш полшышым от му.

۞ وَلَقَدْ كَرَّمْنَا بَنِيْٓ اٰدَمَ وَحَمَلْنٰهُمْ فِى الْبَرِّ وَالْبَحْرِ وَرَزَقْنٰهُمْ مِّنَ الطَّيِّبٰتِ وَفَضَّلْنٰهُمْ عَلٰى كَثِيْرٍ مِّمَّنْ خَلَقْنَا تَفْضِيْلًا ࣖ

wa laqad karramnā banī ādama wa ḥamalnāhum fil-barri wal-baḥri wa razaqnāhum minaṭ-ṭayyibāti wa faḍḍalnāhum ‘alā kaṡīrim mimman khalaqnā tafḍīlā(n).

Чынжымак, Ме Адамын икшывыже ден уныкаже-влакым чапландаренна, нуным мланде ӱмбалне да теҥызыште нумална, нунылан поро деч кочкышым пуэнна да нуным шуко янлык деч ойырен налынна, кудым Ме тичмаш ӱлнӧ ыштенна.

يَوْمَ نَدْعُوْا كُلَّ اُنَاسٍۢ بِاِمَامِهِمْۚ فَمَنْ اُوْتِيَ كِتٰبَهٗ بِيَمِيْنِهٖ فَاُولٰۤىِٕكَ يَقْرَءُوْنَ كِتٰبَهُمْ وَلَا يُظْلَمُوْنَ فَتِيْلًا

yauma nad‘ū kulla unāsim bi'imāmihim, faman ūtiya katābahū biyamīnihī fa ulā'ika yaqra'ūna kitābahum wa lā yuẓlamūna fatīlā(n).

(Шарналтыза), кечын (кунам) Ме кажне общиным шке вуйлатышыж дене ӱжынна; а кӧлан ​​пурла кидыштыже ыштыме пашаж нерген возымым пуат, тудо возымым лудеш (сай), нунылан нимо денат эҥгекым огыт ыште.

وَمَنْ كَانَ فِيْ هٰذِهٖٓ اَعْمٰى فَهُوَ فِى الْاٰخِرَةِ اَعْمٰى وَاَضَلُّ سَبِيْلًا

wa man kāna fī hāżihī a‘mā fa huwa fil-ākhirati a‘mā wa aḍallu sabīlā(n).

А кӧ тиде тӱняште (шӱм-чонжо дене) сокыр, тунам вес илышыште тудо сокыр лиеш да (чын) корно деч тораште йомеш.

وَاِنْ كَادُوْا لَيَفْتِنُوْنَكَ عَنِ الَّذِيْٓ اَوْحَيْنَآ اِلَيْكَ لِتَفْتَرِيَ عَلَيْنَا غَيْرَهٗۖ وَاِذًا لَّاتَّخَذُوْكَ خَلِيْلًا

wa in kādū layaftinūnaka ‘anil-lażī auḥainā ilaika litaftariya ‘alainā gairah(ū), wa iżal lattakhażūka khalīlā(n).

А нуно тыйым (Мухаммедым) Ме тыланет почын пуымо деч кораҥденыт, тыге тый Мемнан ваштареш иктаж-мом весым шонен луктын кертат; да тыге гын, нуно тендам ӱшанле йолташыш савырат.

وَلَوْلَآ اَنْ ثَبَّتْنٰكَ لَقَدْ كِدْتَّ تَرْكَنُ اِلَيْهِمْ شَيْـًٔا قَلِيْلًا ۙ

wa lau lā an ṡabbatnāka laqad kitta tarkanu ilaihim syai'an qalīlā(n).

А Ме тендан (шӱмдам) огына пеҥгыдемде ыле гын, те нунын деке почти эҥертен улыда ыле.

اِذًا لَّاَذَقْنٰكَ ضِعْفَ الْحَيٰوةِ وَضِعْفَ الْمَمَاتِ ثُمَّ لَا تَجِدُ لَكَ عَلَيْنَا نَصِيْرًا

iżal-la'ażaqnāka ḍi‘fal-ḥayāti wa ḍi‘fal-mamāti ṡumma lā tajidu laka ‘alainā naṣīrā(n).

Тыге гын, мутат уке, Ме тыланет тиде тӱняште кок пачаш шукырак, колымо деч вара кок пачаш шукырак пуэна, да тыйын (Мухаммедын) Мемнан ваштареш ик полышкалышыже ок лий.

وَاِنْ كَادُوْا لَيَسْتَفِزُّوْنَكَ مِنَ الْاَرْضِ لِيُخْرِجُوْكَ مِنْهَا وَاِذًا لَّا يَلْبَثُوْنَ خِلٰفَكَ اِلَّا قَلِيْلًا

wa in kādū layastafizzūnaka minal-arḍi liyukhrijūka minhā wa iżal lā yalbaṡūna khilāfaka illā qalīlā(n).

Да чынжымак, нуно тендам (Мухаммедым) мландыште (Меккыште) тургыжландараш тӱҥалыт, вет тыланда тиде эл гыч каяш кӱлеш, а тыге лиеш гын, тендан кайымеке, мутат уке, нуно (тушто) огыт код, а кӱчык жаплан гына.

سُنَّةَ مَنْ قَدْ اَرْسَلْنَا قَبْلَكَ مِنْ رُّسُلِنَا وَلَا تَجِدُ لِسُنَّتِنَا تَحْوِيْلًا ࣖ

sunnata man qad arsalnā qablaka mir rusulinā wa lā tajidu lisunnatinā taḥwīlā(n).

(Тиде) тендан деч ончыч колтымо Мемнан колтымо еҥна-влаклан указ, да те Мемнан указыште нимогай вашталтышым огыда му.

اَقِمِ الصَّلٰوةَ لِدُلُوْكِ الشَّمْسِ اِلٰى غَسَقِ الَّيْلِ وَقُرْاٰنَ الْفَجْرِۗ اِنَّ قُرْاٰنَ الْفَجْرِ كَانَ مَشْهُوْدًا

aqimiṣ-ṣalāta lidulūkisy-syamsi ilā gasaqil-laili wa qur'ānal-fajr(i), inna qur'ānal-fajri kāna masyhūdā(n).

Кече шичме гыч йӱд пычкемыш марте кумалмашым ыштыза да (тыгак Фаджр кумалтышым ыштыза). Чынак, эр кумалтышым (суксо-влак) ужыныт.

وَمِنَ الَّيْلِ فَتَهَجَّدْ بِهٖ نَافِلَةً لَّكَۖ عَسٰٓى اَنْ يَّبْعَثَكَ رَبُّكَ مَقَامًا مَّحْمُوْدًا

wa minal-laili fa tahajjad bihī nāfilatal lak(a), ‘asā ay yab‘aṡaka rabbuka maqāmam maḥmūdā(n).

А южо йӱдым шке верч ешартыш тахаджуд кумалтышым (кумалтыш формо семын) ыштыза: ӱшанем, Господьда тендам моктымо верыш нӧлта.

وَقُلْ رَّبِّ اَدْخِلْنِيْ مُدْخَلَ صِدْقٍ وَّاَخْرِجْنِيْ مُخْرَجَ صِدْقٍ وَّاجْعَلْ لِّيْ مِنْ لَّدُنْكَ سُلْطٰنًا نَّصِيْرًا

wa qur rabbi adkhilnī mudkhala ṣidqiw wa akhrijnī mukhraja ṣidqiw waj‘al lī mil ladunka sulṭānan naṣīrā(n).

Да каласе (Мухаммед), О, мыйын Господьем, мыйым чын пурымо верыш шынде да мыйым чын лекме корныш луктын (тыгак) да Шке могырет гыч мыланем полшен кертше вийым пу.

وَقُلْ جَاۤءَ الْحَقُّ وَزَهَقَ الْبَاطِلُ ۖاِنَّ الْبَاطِلَ كَانَ زَهُوْقًا

wa qul jā'al-ḥaqqu wa zahaqal-bāṭil(u), innal-bāṭila kāna zahūqā(n).

Да каласе: «Чын толын, шоя пытен». Чынжымак, шоялык мутат уке йомеш.

وَنُنَزِّلُ مِنَ الْقُرْاٰنِ مَا هُوَ شِفَاۤءٌ وَّرَحْمَةٌ لِّلْمُؤْمِنِيْنَۙ وَلَا يَزِيْدُ الظّٰلِمِيْنَ اِلَّا خَسَارًا

wa nunazzilu minal-qur'āni mā huwa syifā'uw wa raḥmatul lil-mu'minīn(a), wa lā yazīduẓ-ẓālimīna illā khasārā(n).

А ме Коран гыч (иктаж-мом) колтенна, тудо ӱшаныше-влаклан эм да порылык лиеш, а чын огыл ыштыше-влаклан (Коран) йомдарымашым гына кугемда.

وَاِذَآ اَنْعَمْنَا عَلَى الْاِنْسَانِ اَعْرَضَ وَنَاٰ بِجَانِبِهٖۚ وَاِذَا مَسَّهُ الشَّرُّ كَانَ يَـُٔوْسًا

wa iżā an‘amnā ‘alal-insāni a‘raḍa wa na'ā bijānibih(ī), wa iżā massahusy-syarru kāna ya'ūsā(n).

А кунам Ме айдемылан куаным пуэна, тудо, мутат уке, ӧрдыжкӧ савырна да кугешнымаш дене ӧрдыжкӧ кая; а кунам тудым нелылык перна, тудо, мутат уке, ойганен кая.

قُلْ كُلٌّ يَّعْمَلُ عَلٰى شَاكِلَتِهٖۗ فَرَبُّكُمْ اَعْلَمُ بِمَنْ هُوَ اَهْدٰى سَبِيْلًا ࣖ

qul kulluy ya‘malu ‘alā syākilatih(ī), fa rabbukum a‘lamu biman huwa ahdā sabīlā(n).

Каласе (Мухаммед): «Кажне еҥ шке пӱртӱсшӧ почеш ышта». Сандене тендан Господьда сайрак пала, кӧн корныжо чынрак.

وَيَسْـَٔلُوْنَكَ عَنِ الرُّوْحِۗ قُلِ الرُّوْحُ مِنْ اَمْرِ رَبِّيْ وَمَآ اُوْتِيْتُمْ مِّنَ الْعِلْمِ اِلَّا قَلِيْلًا

wa yas'alūnaka ‘anir-rūḥ(i), qulir-rūḥu min amri rabbī wa mā ūtītum minal-‘ilmi illā qalīlā(n).

А тый дечет (Мухаммед) чон нерген йодыт. Каласе: «Шӱлыш — тиде мыйын Господьым, а тыланда изи шинчымашым гына пуымо».

وَلَىِٕنْ شِئْنَا لَنَذْهَبَنَّ بِالَّذِيْٓ اَوْحَيْنَآ اِلَيْكَ ثُمَّ لَا تَجِدُ لَكَ بِهٖ عَلَيْنَا وَكِيْلًاۙ؉؉

wa la'in syi'nā lanażhabanna bil-lażī auḥainā ilaika ṡumma lā tajidu laka bihī ‘alainā wakīlā(n).

Чынжымак, Ме кумылна ыле гын, тыланда (Мухаммедлан) мом почын пуэнна, тудым пытарена ыле, а те Мемнан ваштареш ик аралтышымат огыда му ыле.

اِلَّا رَحْمَةً مِّنْ رَّبِّكَۗ اِنَّ فَضْلَهٗ كَانَ عَلَيْكَ كَبِيْرًا

illā raḥmatam mir rabbik(a), inna faḍalahū kāna ‘alaika kabīrā(n).

Господьын порылыкшо деч посна. Чынжымак, Тудын тендан (Мухаммед) порылыкшо пеш кугу.

قُلْ لَّىِٕنِ اجْتَمَعَتِ الْاِنْسُ وَالْجِنُّ عَلٰٓى اَنْ يَّأْتُوْا بِمِثْلِ هٰذَا الْقُرْاٰنِ لَا يَأْتُوْنَ بِمِثْلِهٖ وَلَوْ كَانَ بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍ ظَهِيْرًا

qul la'inijtama‘atil-insu wal-jinnu ‘alā ay ya'tū bimiṡli hāżal-qur'āni lā ya'tūna bimiṡlihī wa lau kāna ba‘ḍuhum liba‘ḍin ẓahīrā(n).

Каласыза: «Чынжымак, айдеме ден джин-влак тиде Коран гай иктаж-мом ышташ ушненыт гын, нуно икте-весылан полшеныт гынат, тыгайым ыштен огыт керт ыле».

وَلَقَدْ صَرَّفْنَا لِلنَّاسِ فِيْ هٰذَا الْقُرْاٰنِ مِنْ كُلِّ مَثَلٍۖ فَاَبٰىٓ اَكْثَرُ النَّاسِ اِلَّا كُفُوْرًا

wa laqad ṣarrafnā lin-nāsi fī hāżal-qur'āni min kulli maṡal(in), fa abā akṡarun-nāsi illā kufūrā(n).

Да чынжымак, ме тидым еҥ-влаклан Кораныште тӱрлӧ притче дене угыч да угыч умылтаренна, но шукышт тидым огыт йӧрате да эше (тидым) отрицатлат.

وَقَالُوْا لَنْ نُّؤْمِنَ لَكَ حَتّٰى تَفْجُرَ لَنَا مِنَ الْاَرْضِ يَنْۢبُوْعًاۙ

wa qālū lan nu'mina laka ḥattā tafjura lanā minal-arḍi yambū‘ā(n).

А нуно ойленыт: «Тый мыланна мланде гыч вӱд памашым колтымешке, ме тыланет (Мухаммедлан) огына ӱшане;

اَوْ تَكُوْنَ لَكَ جَنَّةٌ مِّنْ نَّخِيْلٍ وَّعِنَبٍ فَتُفَجِّرَ الْاَنْهٰرَ خِلٰلَهَا تَفْجِيْرًاۙ

au takūna laka jannatum min nakhīliw wa ‘inabin fa tufajjiral-anhāra khilālahā tafjīrā(n).

але тендан финик ден виноград пакчада уло, вара тудын гоч писын йогышо эҥерым йогаш пуэда,

اَوْ تُسْقِطَ السَّمَاۤءَ كَمَا زَعَمْتَ عَلَيْنَا كِسَفًا اَوْ تَأْتِيَ بِاللّٰهِ وَالْمَلٰۤىِٕكَةِ قَبِيْلًاۙ

au tusqiṭas-samā'a kamā za‘amta ‘alainā kisafan au ta'tiya billāhi wal-malā'ikati qabīlā(n).

але те мемнан ӱмбаке кавам лаштык-лаштык дене волтеда, кузе те ойледа, але (ондак) те Аллах ден суксо-влакым мемнан дене ваш тӱкнеда,

اَوْ يَكُوْنَ لَكَ بَيْتٌ مِّنْ زُخْرُفٍ اَوْ تَرْقٰى فِى السَّمَاۤءِ ۗوَلَنْ نُّؤْمِنَ لِرُقِيِّكَ حَتّٰى تُنَزِّلَ عَلَيْنَا كِتٰبًا نَّقْرَؤُهٗۗ قُلْ سُبْحَانَ رَبِّيْ هَلْ كُنْتُ اِلَّا بَشَرًا رَّسُوْلًا ࣖ

au yakūna laka baitum min zukhrufin au tarqā fis-samā'(i), wa lan nu'mina liruqiyyika ḥattā tunazzila ‘alainā kitāban naqra'uh(ū), qul subḥāna rabbī hal kuntu illā basyarar rasūlā(n).

але тыйын пӧртет (ыштыме) шӧртньӧ гыч, але тый пылпомышко кӱзет. А ме тендан кӱзаш кӱзымыдалан огына ӱшане, кунам те мыланна лудаш книгам колтыда». Каласе (Мухаммед): «Чап лийже мыйын Господьлан, мый тыглай айдеме огыл мо, кудо колтымо еҥ улам?»

وَمَا مَنَعَ النَّاسَ اَنْ يُّؤْمِنُوْٓا اِذْ جَاۤءَهُمُ الْهُدٰٓى اِلَّآ اَنْ قَالُوْٓا اَبَعَثَ اللّٰهُ بَشَرًا رَّسُوْلًا

wa mā mana‘an-nāsa ay yu'minū iż jā'ahumul-hudā illā an qālū aba‘aṡallāhu basyarar rasūlā(n).

Да нимогай йӧн уке, мо еҥ-влаклан ӱшанаш чаракым ыштен, кунам нунын деке вӱдышӧ толеш, нунын ойлымышт деч моло: «Молан Аллах айдемым колтен, колтымо лийже манын?»

قُلْ لَّوْ كَانَ فِى الْاَرْضِ مَلٰۤىِٕكَةٌ يَّمْشُوْنَ مُطْمَىِٕنِّيْنَ لَنَزَّلْنَا عَلَيْهِمْ مِّنَ السَّمَاۤءِ مَلَكًا رَّسُوْلًا

qul lau kāna fil-arḍi malā'ikatuy yamsyūna muṭma'innīna lanazzalnā ‘alaihim minas-samā'i malakar rasūlā(n).

Каласе (Мухаммед): «Мландыште тыныс коштшо суксо-влак лийыт гын, ме нунылан пылпомыш гыч суксо-влакым колтена ыле, нуно колтымо лийыныт».

قُلْ كَفٰى بِاللّٰهِ شَهِيْدًاۢ بَيْنِيْ وَبَيْنَكُمْۗ اِنَّهٗ كَانَ بِعِبَادِهٖ خَبِيْرًاۢ بَصِيْرًا

qul kafā billāhi syahīdam bainī wa bainakum, innahū kāna bi‘ibādihī khabīram baṣīrā(n).

Каласе (Мухаммед): «Аллах мыйын да тендан коклаште танык семын сита. Чынжымак, Тудо чыла палыше, шке служитлышыже-влакым чыла ужшо».

وَمَنْ يَّهْدِ اللّٰهُ فَهُوَ الْمُهْتَدِۚ وَمَنْ يُّضْلِلْ فَلَنْ تَجِدَ لَهُمْ اَوْلِيَاۤءَ مِنْ دُوْنِهٖۗ وَنَحْشُرُهُمْ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ عَلٰى وُجُوْهِهِمْ عُمْيًا وَّبُكْمًا وَّصُمًّاۗ مَأْوٰىهُمْ جَهَنَّمُۗ كُلَّمَا خَبَتْ زِدْنٰهُمْ سَعِيْرًا

wa may yahdillāhu fa huwal-muhtad(i), wa may yuḍlil falan tajida lahum auliyā'a min dūnih(ī), wa naḥsyuruhum yaumal-qiyāmati ‘alā wujūhihim ‘umyaw wa bukmaw wa ṣummā(n), ma'wāhum jahannam(u), kullamā khabat zidnāhum sa‘īrā(n).

А кӧ Аллах дене виктаралтеш, тудо виктаралтеш, да кӧм Тудо ондала, тунам тыланда Тудын деч моло полышкалыше ок лий. А Ме нуным ылыжме кечын чурийыштым кумык возын, сокыр, йӱкдымӧ да йӱкдымӧ семын погена. Нунын илыме верышт — тамык. Кажне гана тамык тул пыта, Ме нунылан эше тулым ешарена.

ذٰلِكَ جَزَاۤؤُهُمْ بِاَنَّهُمْ كَفَرُوْا بِاٰيٰتِنَا وَقَالُوْٓا ءَاِذَا كُنَّا عِظَامًا وَّرُفَاتًا ءَاِنَّا لَمَبْعُوْثُوْنَ خَلْقًا جَدِيْدًا

Żālika jazā'uhum bi'annahum kafarū bi'āyātinā wa qālū a'iżā kunnā ‘iẓāmaw wa rufātan a'innā lamab‘ūṡūna khalqan jadīdā(n).

Тиде нунылан суаплык, вет нуно Мемнан почеламутналан ӱшанен огытыл да (вет нуно) ойленыт: «Ме шыл да пудыргышо арвер лийынна гын, чынжымак у янлык семын ылыжына мо?»

۞ اَوَلَمْ يَرَوْا اَنَّ اللّٰهَ الَّذِيْ خَلَقَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ قَادِرٌ عَلٰٓى اَنْ يَّخْلُقَ مِثْلَهُمْ وَجَعَلَ لَهُمْ اَجَلًا لَّا رَيْبَ فِيْهِۗ فَاَبَى الظّٰلِمُوْنَ اِلَّا كُفُوْرًا

awalam yarau annallāhal-lażī khalaqas-samāwāti wal-arḍa qādirun ‘alā ay yakhluqa miṡlahum wa ja‘ala lahum ajalal lā raiba fīh(i), fa abaẓ-ẓālimūna illā kufūrā(n).

А нуно огыт шиж мо, пылпомыш ден мландым ыштыше Аллах (тыгак) нунын гай-влакым ыштен, да нунылан иктаж-могай жапым (колымаш але ылыжмаш) палемден, тидыже, мутат уке? Сандене осалым ыштыше еҥ ӱшаныдыме деч посна тудым ок кораҥде.

قُلْ لَّوْ اَنْتُمْ تَمْلِكُوْنَ خَزَاۤىِٕنَ رَحْمَةِ رَبِّيْٓ اِذًا لَّاَمْسَكْتُمْ خَشْيَةَ الْاِنْفَاقِۗ وَكَانَ الْاِنْسَانُ قَتُوْرًا ࣖ

qul lau antum tamlikūna khazā'ina raḥmati rabbī iżal la'amsaktum khasy-yatal-infāq(i), wa kānal-insānu qatūrā(n).

Каласе (Мухаммед): «Тый мыйын Господьын порылыкшын поянлыкшым кучен кертат гын, тудым (поянлыкым) кучен шогет ыле, тудым кучылташ лӱдын». А айдеме-влак пеш шыде улыт.

وَلَقَدْ اٰتَيْنَا مُوْسٰى تِسْعَ اٰيٰتٍۢ بَيِّنٰتٍ فَسْـَٔلْ بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ اِذْ جَاۤءَهُمْ فَقَالَ لَهٗ فِرْعَوْنُ اِنِّيْ لَاَظُنُّكَ يٰمُوْسٰى مَسْحُوْرًا

wa laqad ātainā mūsā tis‘a āyātim bayyinātin fas'al banī isrā'īla iż jā'ahum fa qāla lahū fir‘aunu innī la'aẓunnuka yā mūsā masḥūrā(n).

Да чынжымак, ме Моисейлан ныл раш чудым пуэнна, сандене Израильын икшывыже-влак деч йодса, кунам Моисей нунын деке миен, фараон тудлан каласен: «О, Муса! Чынжымак, мый чынжымак шекланенам, тый магий дене кылдалтын».

قَالَ لَقَدْ عَلِمْتَ مَآ اَنْزَلَ هٰٓؤُلَاۤءِ اِلَّا رَبُّ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ بَصَاۤىِٕرَۚ وَاِنِّيْ لَاَظُنُّكَ يٰفِرْعَوْنُ مَثْبُوْرًا

qāla laqad ‘alimta mā anzala hā'ulā'i illā rabbus-samāwāti wal-arḍi baṣā'ir(a), wa innī la'aẓunnuka yā fir‘aunu maṡbūrā(n).

Тудо (Моисей) вашештен: «Чынжымак, те уже паледа, нигӧат (чудо-влакым) колтен огыл, Юмо деч посна (кудо арала) кава ден мландым раш доказательстве семын; да чынжымак, мый чынжымак шекланенам, тый пытат, фараон».

فَاَرَادَ اَنْ يَّسْتَفِزَّهُمْ مِّنَ الْاَرْضِ فَاَغْرَقْنٰهُ وَمَنْ مَّعَهٗ جَمِيْعًاۙ

fa arāda ay yastafizzahum minal arḍi fa agraqnāhu wa mam ma‘ahū jamī‘ā(n).

Вара тудо (Фараон) нуным (Моисейым да тудын почеш кайыше-влакым) мланде гыч (Египет) поктен колташ шонен, сандене Ме тудым (Фараоным) да тудын дене пырля улшо-влакым чылаштым вӱдыш пуртенна.

وَّقُلْنَا مِنْۢ بَعْدِهٖ لِبَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ اسْكُنُوا الْاَرْضَ فَاِذَا جَاۤءَ وَعْدُ الْاٰخِرَةِ جِئْنَا بِكُمْ لَفِيْفًاۗ

wa qulnā mim ba‘dihī libanī isrā'īlaskunul-arḍa fa iżā jā'a wa‘dul-ākhirati ji'nā bikum lafīfā(n).

А вара Ме Израильын икшывыже-влаклан ойленна: «Тиде мландыште кодса, но ойган жап шуэш гын, Ме тендам, мутат уке, аралаш состоянийыште погена».

وَبِالْحَقِّ اَنْزَلْنٰهُ وَبِالْحَقِّ نَزَلَۗ وَمَآ اَرْسَلْنٰكَ اِلَّا مُبَشِّرًا وَّنَذِيْرًاۘ

wa bil-ḥaqqi anzalnāhu wa bil-ḥaqqi nazal(a), wa mā arsalnāka illā mubasysyiraw wa nażīrā(n).

Ме (Кораным) чын дене волтенна, а (Кораным) тудо чын дене (конден) волен. А ме тыйым (Мухаммедым) поро уверым кондышо да шижтарыше семын гына колтенна.

وَقُرْاٰنًا فَرَقْنٰهُ لِتَقْرَاَهٗ عَلَى النَّاسِ عَلٰى مُكْثٍ وَّنَزَّلْنٰهُ تَنْزِيْلًا

wa qur'ānan faraqnāhu litaqra'ahū ‘alan-nāsi ‘alā mukṡiw wa nazzalnāhu tanzīlā(n).

А Кораным (Ме почынна) эркын-эркын, тыге те (Мухаммед) еҥ-влаклан эркын-эркын лудыда да Ме тудым эркын-эркын почынна

قُلْ اٰمِنُوْا بِهٖٓ اَوْ لَا تُؤْمِنُوْاۗ اِنَّ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْعِلْمَ مِنْ قَبْلِهٖٓ اِذَا يُتْلٰى عَلَيْهِمْ يَخِرُّوْنَ لِلْاَذْقَانِ سُجَّدًاۙ

qul āminū bihī au lā tu'minū, innal-lażīna ūtul-‘ilma min qablihī iżā yutlā ‘alaihim yakhirrūna lil-ażqāni sujjadā(n).

(Мухаммедлан) каласе: «Тудынлан (Коранлан) ӱшане, уке гын ӱшанаш ок кӱл (Аллахлан тыгак). Чынжымак, кӧлан ​​ончычсо шинчымашым пуымо, кунам нунылан (Кораным) лудын пуат, нуно чурийыштым волтат, кумык возыт».

وَّيَقُوْلُوْنَ سُبْحٰنَ رَبِّنَآ اِنْ كَانَ وَعْدُ رَبِّنَا لَمَفْعُوْلًا

wa yaqūlūna subḥāna rabbinā in kāna wa‘du rabbinā lamaf‘ūlā(n).

да нуно ойленыт: «Мемнан Господьлан чап, чынжымак, мемнан Господьын сӧрымашыже шукталтеш».

وَيَخِرُّوْنَ لِلْاَذْقَانِ يَبْكُوْنَ وَيَزِيْدُهُمْ خُشُوْعًا ۩

wa yakhirrūna lil-ażqāni yabkūna wa yazīduhum khusyū‘ā(n).

Нуно йӱкшен, чурийыштым волтеныт да утларак торжественный лийыныт.

قُلِ ادْعُوا اللّٰهَ اَوِ ادْعُوا الرَّحْمٰنَۗ اَيًّا مَّا تَدْعُوْا فَلَهُ الْاَسْمَاۤءُ الْحُسْنٰىۚ وَلَا تَجْهَرْ بِصَلَاتِكَ وَلَا تُخَافِتْ بِهَا وَابْتَغِ بَيْنَ ذٰلِكَ سَبِيْلًا

qulid‘ullāha awid‘ur-raḥmān(a), ayyam mā tad‘ū fa lahul-asmā'ul-ḥusnā, wa lā tajhar biṣalātika wa lā tukhāfit bihā wabtagi baina żālika sabīlā(n).

Каласе (Мухаммед): «Аллахлан ӱжын але Ар-Рахманлан ӱжын. Кеч-могай лӱм дене те ӱжын кертыда, вет Тудын эн сай лӱмжӧ-влак улыт (Асма'ул Хусна) да кумалме годым йӱкдам ида нӧлтал, ида (тыгак) волтен, коктын коклаште кокла корным муаш тыршыза».

وَقُلِ الْحَمْدُ لِلّٰهِ الَّذِيْ لَمْ يَتَّخِذْ وَلَدًا وَّلَمْ يَكُنْ لَّهٗ شَرِيْكٌ فِى الْمُلْكِ وَلَمْ يَكُنْ لَّهٗ وَلِيٌّ مِّنَ الذُّلِّ وَكَبِّرْهُ تَكْبِيْرًا ࣖ

wa qulil-ḥamdu lillāhil-lażī lam yattakhiż waladaw wa lam yakul lahū syarīkun fil-mulki wa lam yakul lahū waliyyum minaż-żulli wa kabbirhu takbīrā(n).

Да каласыза: «Аллахлан мокталте, тудын Кугыжанышыштыже икшывыже да (ни) партнержо уке, тудлан мыскылтыш деч полыш ок кӱл да Тудым шке семынже кугулан нӧлталза».