Q.S Ан-Намл (اَلنَّمْل) - 93 Почеламут-влакын чотышт

طٰسۤ ۚ تِلْكَ اٰيٰتُ الْقُرْاٰنِ وَكِتَابٍ مُّبِيْنٍ ۙ

Ṭā sīn, tilka āyātul-qur'āni wa kitābim mubīn(in).

Тха Син. Тиде Коран да раш книган почеламутшо-влак улыт,

هُدًى وَّبُشْرٰى لِلْمُؤْمِنِيْنَ ۙ

hudaw wa busyrā lil-mu'minīn(a).

ӱшаныше-влаклан вӱдышӧ да поро увер,

الَّذِيْنَ يُقِيْمُوْنَ الصَّلٰوةَ وَيُؤْتُوْنَ الزَّكٰوةَ وَهُمْ بِالْاٰخِرَةِ هُمْ يُوْقِنُوْنَ

allażīna yuqīmūnaṣ-ṣalāta wa yu'tūnaz-zakāta wa hum bil-ākhirati hum yūqinūn(a).

(лӱмынак) кумалмашым ыштыше да закатым тӱлышо еҥ-влак, да нуно колымаш деч варасе илыш улмылан ӱшанат.

اِنَّ الَّذِيْنَ لَا يُؤْمِنُوْنَ بِالْاٰخِرَةِ زَيَّنَّا لَهُمْ اَعْمَالَهُمْ فَهُمْ يَعْمَهُوْنَ ۗ

innal-lażīna lā yu'minūna bil-ākhirati zayyannā lahum a‘mālahum fahum ya‘mahūn(a).

Чынжымак, вес тӱнялан ӱшаныдыме-влаклан Ме нунын (осал) пашаштым сылнын чучынна, йоҥылыш дене йӱштылыт манын.

اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ لَهُمْ سُوْۤءُ الْعَذَابِ وَهُمْ فِى الْاٰخِرَةِ هُمُ الْاَخْسَرُوْنَ

ulā'ikal-lażīna lahum sū'ul-‘ażābi wa hum fil-ākhirati humul-akhsarūn(a).

Нуно осал азапым налыт (тиде тӱняште) да нуно вес илышыште эн шуко йомдарат.

وَاِنَّكَ لَتُلَقَّى الْقُرْاٰنَ مِنْ لَّدُنْ حَكِيْمٍ عَلِيْمٍ

wa innaka latulaqqal-qur'āna mil ladun ḥakīmin ‘alīm(in).

Да чынжымак, тыланда (Мухаммедлан) чынжымак Кораным Эн Ушан, Чыла Палыше деч (Аллах) пуэныт.

اِذْ قَالَ مُوْسٰى لِاَهْلِهٖٓ اِنِّيْٓ اٰنَسْتُ نَارًاۗ سَاٰتِيْكُمْ مِّنْهَا بِخَبَرٍ اَوْ اٰتِيْكُمْ بِشِهَابٍ قَبَسٍ لَّعَلَّكُمْ تَصْطَلُوْنَ

iż qāla mūsā li'ahlihī innī ānastu nārā(n), sa'ātīkum minhā bikhabarin au ātīkum bisyihābin qabasil la‘allakum taṣṭalūn(a).

(Шарналте) кунам Муса ешыжлан каласен: «Чынак, мый тулым ужынам. Тыланда тидын нерген уверым кондем, але шокшемдаш (тул воктене капдам шокшын) кондем» манын.

فَلَمَّا جَاۤءَهَا نُوْدِيَ اَنْۢ بُوْرِكَ مَنْ فِى النَّارِ وَمَنْ حَوْلَهَاۗ وَسُبْحٰنَ اللّٰهِ رَبِّ الْعٰلَمِيْنَ

falammā jā'ahā nūdiya am būrika man fin-nāri wa man ḥaulahā, wa subḥānallāhi rabbil-‘ālamīn(a).

Сандене тушко (тул верыш) миен шумеке, тудым кычкыреныт: «Тул воктене улшо-влак да тудын йыр улшо-влак пиалан улыт. Чыла тӱнян Господьшо Аллахлан чап лийже».

يٰمُوْسٰٓى اِنَّهٗٓ اَنَا اللّٰهُ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ ۙ

yā mūsā innahū anallāhul-‘azīzul-ḥakīm(u).

(Аллах каласен): «О, Муса! Чынжымак, мый Аллах улам, эн куатле, эн ушан».

وَاَلْقِ عَصَاكَ ۗفَلَمَّا رَاٰهَا تَهْتَزُّ كَاَنَّهَا جَاۤنٌّ وَّلّٰى مُدْبِرًا وَّلَمْ يُعَقِّبْۗ يٰمُوْسٰى لَا تَخَفْۗ اِنِّيْ لَا يَخَافُ لَدَيَّ الْمُرْسَلُوْنَ ۖ

wa alqi ‘aṣāk(a), falammā ra'āhā tahtazzu ka'annahā jānnuw wallā mudbiraw wa lam yu‘aqqib, yā mūsā lā takhaf, innī lā yakhāfu ladayyal-mursalūn(a).

А тоядам волтен шындыза!» Сандене, кунам (пӱчкыш йытын лийын да) Моисей тудын писын кудалыштше йытын семын тарванылмыжым ужын, куржын да ончалде мӧҥгеш савырнен. Ит лӱд! Чынжымак, Мыйын ончылнем апостол-влаклан лӱдаш ок кӱл,

اِلَّا مَنْ ظَلَمَ ثُمَّ بَدَّلَ حُسْنًاۢ بَعْدَ سُوْۤءٍ فَاِنِّيْ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

illā man ẓalama ṡumma baddala ḥusnam ba‘da sū'in fa innī gafūrur raḥīm(un).

чын огыл ыштыше-влак деч посна, нуно вара осал деч вара поро деке вашталтат (ӧкынат); Тыге чынжымак, Мый Проститлыше, Эн Поро кумылан улам.

وَاَدْخِلْ يَدَكَ فِيْ جَيْبِكَ تَخْرُجْ بَيْضَاۤءَ مِنْ غَيْرِ سُوْۤءٍۙ فِيْ تِسْعِ اٰيٰتٍ اِلٰى فِرْعَوْنَ وَقَوْمِهٖۚ اِنَّهُمْ كَانُوْا قَوْمًا فٰسِقِيْنَ

wa adkhil yadaka fī jaibika takhruj baiḍā'a min gairi sū'(in), fī tis‘i āyātin ilā fir‘auna wa qaumih(ī), innahum kānū qauman fāsiqīn(a).

А киддам тувыр нерышкыже пыштыза, тудо нимогай ситыдымаш деч посна ош (йылгыжше) лектеш. (Тиде кок чудо) фараонлан да тудын калыкшылан ныл тӱрлӧ чудым (кудыжо умылтаралтеш) пура. Нуно чынжымак осал еҥ улыт».

فَلَمَّا جَاۤءَتْهُمْ اٰيٰتُنَا مُبْصِرَةً قَالُوْا هٰذَا سِحْرٌ مُّبِيْنٌ ۚ

falammā jā'athum āyātunā mubṣiratan qālū hāżā siḥrum mubīn(un).

Сандене, кунам мемнан раш чудо нунын деке миен шуын, нуно ойленыт: «Тиде чын магий».

وَجَحَدُوْا بِهَا وَاسْتَيْقَنَتْهَآ اَنْفُسُهُمْ ظُلْمًا وَّعُلُوًّاۗ فَانْظُرْ كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الْمُفْسِدِيْنَ ࣖ

wa jaḥadū bihā wastaiqanathā anfusuhum ẓulmaw wa ‘uluwwā(n), fanẓur kaifa kāna ‘āqibatul-mufsidīn(a).

Да нуно тидым шке чын огыл улмыштлан да кугешнымашыштлан кӧра шылтат, кеч нунын шӱмышт тидлан ӱшана. Сандене эҥгекым ыштыше-влак дене мо лиймылан тӱткышым ойырыза.

وَلَقَدْ اٰتَيْنَا دَاوٗدَ وَسُلَيْمٰنَ عِلْمًاۗ وَقَالَا الْحَمْدُ لِلّٰهِ الَّذِيْ فَضَّلَنَا عَلٰى كَثِيْرٍ مِّنْ عِبَادِهِ الْمُؤْمِنِيْنَ

wa laqad ātainā dāwūda wa sulaimāna ‘ilmā(n), wa qālal-ḥamdu lillāhil-lażī faḍḍalanā ‘alā kaṡīrim min ‘ibādihil-mu'minīn(a).

Чынжымак, Ме Дауд ден Соломонлан шинчымашым пуэнна; А нуно коктынат ойленыт: «Аллахлан мокталте, тудо мемнам шке ӱшаныше служитлышыже-влак кокла гыч шукышт деч ӱлнӧ ончыктен».

وَوَرِثَ سُلَيْمٰنُ دَاوٗدَ وَقَالَ يٰٓاَيُّهَا النَّاسُ عُلِّمْنَا مَنْطِقَ الطَّيْرِ وَاُوْتِيْنَا مِنْ كُلِّ شَيْءٍۗ اِنَّ هٰذَا لَهُوَ الْفَضْلُ الْمُبِيْنُ

wa wariṡa sulaimānu dāwūda wa qāla yā ayyuhan-nāsu ‘ullimnā manṭiqaṭ-ṭairi wa ūtīnā min kulli syai'(in), inna hāżā lahuwal-faḍlul-mubīn(u).

А Соломон Давидым наследоватлен, да тудо (Сулайман) каласен: «О, айдеме тукым! Мемнам кайык-влакын йылмыштым туныктеныт да чыла пуэныт. Чынжымак, тиде раш поянлык».

وَحُشِرَ لِسُلَيْمٰنَ جُنُوْدُهٗ مِنَ الْجِنِّ وَالْاِنْسِ وَالطَّيْرِ فَهُمْ يُوْزَعُوْنَ

wa ḥusyira lisulaimāna junūduhū minal-jinni wal-insi waṭ-ṭairi fahum yūza‘ūn(a).

А тудын армийже-влак Соломонлан джин, айдеме да кайык кокла гыч погыненыт да радам дене каеныт.

حَتّٰىٓ اِذَآ اَتَوْا عَلٰى وَادِ النَّمْلِۙ قَالَتْ نَمْلَةٌ يّٰٓاَيُّهَا النَّمْلُ ادْخُلُوْا مَسٰكِنَكُمْۚ لَا يَحْطِمَنَّكُمْ سُلَيْمٰنُ وَجُنُوْدُهٗۙ وَهُمْ لَا يَشْعُرُوْنَ

Ḥattā iżā atau ‘alā wādin-naml(i), qālat namlatuy yā ayyuhan-namludkhulū masākinakum, lā yaḥṭimannakum sulaimānu wa junūduhū wa hum lā yasy‘urūn(a).

Мӱкш-влакын ерышкышт миен шумешке, ик мӱкш каласен: «О, мӱкш-влак! Шке омарташке пурыза, Соломон ден тудын войскаже тендам огыт тапте, кунам нуно огыт уж».

فَتَبَسَّمَ ضَاحِكًا مِّنْ قَوْلِهَا وَقَالَ رَبِّ اَوْزِعْنِيْٓ اَنْ اَشْكُرَ نِعْمَتَكَ الَّتِيْٓ اَنْعَمْتَ عَلَيَّ وَعَلٰى وَالِدَيَّ وَاَنْ اَعْمَلَ صَالِحًا تَرْضٰىهُ وَاَدْخِلْنِيْ بِرَحْمَتِكَ فِيْ عِبَادِكَ الصّٰلِحِيْنَ

fatabassama ḍāḥikam min qaulihā wa qāla rabbi auzi‘nī an asykura ni‘matakal-latī an‘amta ‘alayya wa ‘alā wālidayya wa an a‘mala ṣāliḥan tarḍāhu wa adkhilnī biraḥmatika fī ‘ibādikaṣ-ṣāliḥīn(a).

Сандене тудо (Сулайман) шыргыжале да мурызо мутым колын воштыл колтыш. Да тудо кумалеш: «О, Господьем, мыланем да ача-авамлан пуымо суапландарымашлан тауштен кодаш кумылым пу, Тыйын йӧратыме поро пашам ыштем; да Шке порылыкет дене мыйым Шке ӱшанле тарзе-влак радамыш пурто».

وَتَفَقَّدَ الطَّيْرَ فَقَالَ مَا لِيَ لَآ اَرَى الْهُدْهُدَۖ اَمْ كَانَ مِنَ الْغَاۤىِٕبِيْنَ

wa tafaqqadaṭ-ṭaira fa qāla mā liya lā aral-hudhud(a), am kāna minal-gā'ibīn(a).

А тудо кайык-влакым терген да каласен: «Молан мый Худ худым ом уж, тудо уке-влак коклаште мо?

لَاُعَذِّبَنَّهٗ عَذَابًا شَدِيْدًا اَوْ لَاَا۟ذْبَحَنَّهٗٓ اَوْ لَيَأْتِيَنِّيْ بِسُلْطٰنٍ مُّبِيْنٍ

la'u‘ażżibannahū ‘ażāban syadīdan au la'ażbaḥannahū au laya'tiyannī bisulṭānim mubīn(in).

Раш амал дене мый декем толеш гын, мый тудым моткоч пеҥгыдын наказатлем але пуштедем».

فَمَكَثَ غَيْرَ بَعِيْدٍ فَقَالَ اَحَطْتُّ بِمَا لَمْ تُحِطْ بِهٖ وَجِئْتُكَ مِنْ سَبَاٍ ۢبِنَبَاٍ يَّقِيْنٍ

famakaṡa gaira ba‘īdin faqāla aḥaṭtu bimā lam tuḥiṭ bihī wa ji'tuka min saba'im binaba'iy yaqīn(in).

Тыге шуко жап эртымеке (Худ худ толын), вара тудо каласен: «Мый ала-мом пален налынам, кудым тый эше от пале. Мый тендан деке Саба мланд гыч ӱшандарен уверым конден толынам».

اِنِّيْ وَجَدْتُّ امْرَاَةً تَمْلِكُهُمْ وَاُوْتِيَتْ مِنْ كُلِّ شَيْءٍ وَّلَهَا عَرْشٌ عَظِيْمٌ

innī wajattumra'atan tamlikuhum wa ūtiyat min kulli syai'iw wa lahā ‘arsyun ‘aẓīm(un).

Чынжымак, мый муын, нунын ӱмбалне озаланыше ӱдырамаш лийын, тудо чыла дене суапландаралтын да кугу престол лийын.

وَجَدْتُّهَا وَقَوْمَهَا يَسْجُدُوْنَ لِلشَّمْسِ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ وَزَيَّنَ لَهُمُ الشَّيْطٰنُ اَعْمَالَهُمْ فَصَدَّهُمْ عَنِ السَّبِيْلِ فَهُمْ لَا يَهْتَدُوْنَۙ

wajattuhā wa qaumahā yasjudūna lisy-syamsi min dūnillāhi wa zayyana lahumusy-syaiṭānu a‘mālahum fa ṣaddahum ‘anis-sabīli fahum lā yahtadūn(a).

Мый (Худ кайык) тудым да тудын калыкшым Аллахлан огыл, а кечылан кумалмым муынам; а сатана нунын (осал) пашаштым нунылан сылнын ыштен, тыге нуным (Аллахын) корныж деч петырен, сандене нуно огыт виктаралт,

اَلَّا يَسْجُدُوْا لِلّٰهِ الَّذِيْ يُخْرِجُ الْخَبْءَ فِى السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ وَيَعْلَمُ مَا تُخْفُوْنَ وَمَا تُعْلِنُوْنَ

allā yasjudū lillāhil-lażī yukhrijul-khab'a fis-samāwāti wal-arḍi wa ya‘lamu mā tukhfūna wa mā tu‘linūn(a).

нуно (тыгак) Аллахлан огыт кумал, тудо пылпомышто да мландыште тайныше-влакым луктеш да кӧ пала, мом те шылтеда да мом почын пуэда.

اَللّٰهُ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَۙ رَبُّ الْعَرْشِ الْعَظِيْمِ ۩

allāhu lā ilāha illā huwa rabbul-‘arsyil-‘aẓīm(i).

Аллах, Тудын деч моло юмо уке, Господь, кудыжо кугу Престолым куча».

۞ قَالَ سَنَنْظُرُ اَصَدَقْتَ اَمْ كُنْتَ مِنَ الْكٰذِبِيْنَ

qāla sananẓuru aṣadaqta am kunta minal-kāżibīn(a).

Тудо (Сулайман) каласен: «Ме ончалына, чын ойлет але шояче-влак кокла гыч иктыже улат.

اِذْهَبْ بِّكِتٰبِيْ هٰذَا فَاَلْقِهْ اِلَيْهِمْ ثُمَّ تَوَلَّ عَنْهُمْ فَانْظُرْ مَاذَا يَرْجِعُوْنَ

iżhab bikitābī hāżā fa alqih ilaihim ṡumma tawalla ‘anhum fanẓur māżā yarji‘ūn(a).

Мыйын тиде серышым нумал кае, вара нунын ӱмбаке кудалте, вара нунын деч кораҥ, вара нунын ойлымыштлан тӱткышым ойыро».

قَالَتْ يٰٓاَيُّهَا الْمَلَؤُا اِنِّيْٓ اُلْقِيَ اِلَيَّ كِتٰبٌ كَرِيْمٌ

qālat yā ayyuhal-mala'u innī ulqiya ilayya kitābun karīm(un).

Тудо (Балкис) каласен: «О, кугу еҥ-влак! Чынжымак, мыланем чапле серышым колтымо».

اِنَّهٗ مِنْ سُلَيْمٰنَ وَاِنَّهٗ بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيْمِ ۙ

innahū min sulaimāna wa innahū bismillāhir-raḥmānir-raḥīm(i).

Чынжымак (серыш) Сулейман деч лийын, тушто возымо: «Эн поро, эн поро Аллахын лӱмжӧ дене,

اَلَّا تَعْلُوْا عَلَيَّ وَأْتُوْنِيْ مُسْلِمِيْنَ ࣖ

allā ta‘lū ‘alayya wa'tūnī muslimīn(a).

мый декем ӱҥышӧ семын ида лий да мый декем ӱшаныше-влак семын ида тол».

قَالَتْ يٰٓاَيُّهَا الْمَلَؤُا اَفْتُوْنِيْ فِيْٓ اَمْرِيْۚ مَا كُنْتُ قَاطِعَةً اَمْرًا حَتّٰى تَشْهَدُوْنِ

qālat yā ayyuhal-mala'u aftūnī fī amrī, mā kuntu qāṭi‘atan amran ḥattā tasyhadūn(i).

Тудо (Балкис) каласен: «О, почётан еҥ-влак! (Тиде) случайыште мыланем шотлаш пуыза. Те (мый) погынымашыште лийме деч ончыч мый нигунамат иктаж-могай пашам ом пунчал».

قَالُوْا نَحْنُ اُولُوْا قُوَّةٍ وَّاُولُوْا بَأْسٍ شَدِيْدٍ ەۙ وَّالْاَمْرُ اِلَيْكِ فَانْظُرِيْ مَاذَا تَأْمُرِيْنَ

qālū naḥnu ulū quwwatiw wa ulū ba'sin syadīd(in), wal-amru ilaiki fanẓurī māżā ta'murīn(a).

Нуно вашештеныт: «Мемнан ӧрыктарыше вийна да лӱддымылыкна уло (кредалаш), но пунчалым тендан кидыште; сандене мом ышташ кӱштеда, шоналтыза».

قَالَتْ اِنَّ الْمُلُوْكَ اِذَا دَخَلُوْا قَرْيَةً اَفْسَدُوْهَا وَجَعَلُوْٓا اَعِزَّةَ اَهْلِهَآ اَذِلَّةً ۚوَكَذٰلِكَ يَفْعَلُوْنَ

qālat innal-mulūka iżā dakhalū qaryatan afsadūhā wa ja‘alū a‘izzata ahlihā ażillah(tan), wa każālika yaf‘alūn(a).

Тудо (Балкис) каласен: «Чынжымак, кунам кугыжа-влак иктаж-могай элым сеҥен налыт, тудым пытарат, тушто илыше чапле еҥ-влакым мыскылат, тыге нуно ыштат».

وَاِنِّيْ مُرْسِلَةٌ اِلَيْهِمْ بِهَدِيَّةٍ فَنٰظِرَةٌ ۢبِمَ يَرْجِعُ الْمُرْسَلُوْنَ

wa innī mursilatun ilaihim bihadiyyatin fanāẓiratun bima yarji‘ul-mursalūn(a).

Чынжымак, мый нунылан пӧлек дене колтымо еҥ-влакым колтем, да (мый) вучем, мом пӧртылташ колтымо еҥ-влак пӧртылтат».

فَلَمَّا جَاۤءَ سُلَيْمٰنَ قَالَ اَتُمِدُّوْنَنِ بِمَالٍ فَمَآ اٰتٰىنِ َۧ اللّٰهُ خَيْرٌ مِّمَّآ اٰتٰىكُمْۚ بَلْ اَنْتُمْ بِهَدِيَّتِكُمْ تَفْرَحُوْنَ

falammā jā'a sulaimāna qāla atumiddūnani bimālin famā ātāniyallāhu khairum mimmā ātākum, bal antum bihadiyyatikum tafraḥūn(a).

Сандене (посланник-влак) Соломон деке миен шумеке, тудо (Сулайман) каласен: «Тый мыланем поянлыкым пуэт мо? Аллах мыланем мом пуэн, тудо тыланет Аллахын пуымо деч сайрак; но тый шке пӧлекет дене кугешнымашым шижат».

اِرْجِعْ اِلَيْهِمْ فَلَنَأْتِيَنَّهُمْ بِجُنُوْدٍ لَّا قِبَلَ لَهُمْ بِهَا وَلَنُخْرِجَنَّهُمْ مِّنْهَآ اَذِلَّةً وَّهُمْ صٰغِرُوْنَ

irji‘ ilaihim falana'tiyannahum bijunūdil lā qibala lahum bihā wa lanukhrijannahum minhā ażillataw wa hum ṣāgirūn(a).

Нунын деке пӧртылза! Чынжымак, Ме нунын деке тыгай армий дене толына, кудыжлан нуно тореш лийын огыт керт, да ме нуным тиде мланде гыч (Саба') намыс дене поктен колтена, да нуно намыс дене (пленный) лийыт».

قَالَ يٰٓاَيُّهَا الْمَلَؤُا اَيُّكُمْ يَأْتِيْنِيْ بِعَرْشِهَا قَبْلَ اَنْ يَّأْتُوْنِيْ مُسْلِمِيْنَ

qāla yā ayyuhal-mala'u ayyukum ya'tīnī bi‘arsyihā qabla ay ya'tūnī muslimīn(a).

Тудо (Сулайман) каласен: «О, князь-влак! Тендан кокла гыч кӧ шке престолжым мый декем конден кертеш, нуно мый декем толыныт да шкеныштым пуэн огытыл?»

قَالَ عِفْرِيْتٌ مِّنَ الْجِنِّ اَنَا۠ اٰتِيْكَ بِهٖ قَبْلَ اَنْ تَقُوْمَ مِنْ مَّقَامِكَۚ وَاِنِّيْ عَلَيْهِ لَقَوِيٌّ اَمِيْنٌ

qāla ‘ifrītum minal-jinni ana atīka bihī qabla an taqūma mim maqāmik(a), wa innī ‘alaihi laqawiyyun amīn(un).

Джин-влакын Ифритышт каласен: «Тый вер гыч кынелме деч ончыч мый тудым тыланет кондем; чынжымак, мый тидым ышташ виян улам да мыланем ӱшанаш лиеш».

قَالَ الَّذِيْ عِنْدَهٗ عِلْمٌ مِّنَ الْكِتٰبِ اَنَا۠ اٰتِيْكَ بِهٖ قَبْلَ اَنْ يَّرْتَدَّ اِلَيْكَ طَرْفُكَۗ فَلَمَّا رَاٰهُ مُسْتَقِرًّا عِنْدَهٗ قَالَ هٰذَا مِنْ فَضْلِ رَبِّيْۗ لِيَبْلُوَنِيْٓ ءَاَشْكُرُ اَمْ اَكْفُرُۗ وَمَنْ شَكَرَ فَاِنَّمَا يَشْكُرُ لِنَفْسِهٖۚ وَمَنْ كَفَرَ فَاِنَّ رَبِّيْ غَنِيٌّ كَرِيْمٌ

qālal-lażī ‘indahū ‘ilmum minal-kitābi ana ātīka bihī qabla ay yartadda ilaika ṭarfuk(a), falammā ra'āhu mustaqirran ‘indahū qāla hāżā min faḍli rabbī, liyabluwanī a'asykuru am akfur(u), wa man syakara fa'innamā yasykuru linafsih(ī), wa man kafara fa'inna rabbī ganiyyun karīm(un).

Книга гыч шинчымашым налше иктыже каласен: «Мый тыйын шинча деч ончыч престолым кондем». Сандене, кунам тудо (Сулайман) ончылныжо престолым ужын, каласен: «Тиде мыйын Господьын порылыкшо коклаште, мыйым тергаш манын, мый таум ыштем але (Тудын суапландарымашыжым) отказым ыштем. Кӧ таум ышта, тунам чынжымак тудо шке (поро улмыжлан) таум ышта, а кӧ ок ӱшане, тунам чынжымак мыйын Господьым эн поян, эн кугу».

قَالَ نَكِّرُوْا لَهَا عَرْشَهَا نَنْظُرْ اَتَهْتَدِيْٓ اَمْ تَكُوْنُ مِنَ الَّذِيْنَ لَا يَهْتَدُوْنَ

qāla nakkirū lahā ‘arsyahā nanẓur atahtadī am takūnu minal-lażīna lā yahtadūn(a).

Тудо (Сулайман) каласен: «Тудын престолжым вашталтыза, ме ончалына, тудо (Балкис) пала але уке».

فَلَمَّا جَاۤءَتْ قِيْلَ اَهٰكَذَا عَرْشُكِۗ قَالَتْ كَاَنَّهٗ هُوَۚ وَاُوْتِيْنَا الْعِلْمَ مِنْ قَبْلِهَا وَكُنَّا مُسْلِمِيْنَ

falammā jā'at qīla ahakażā ‘arsyuk(i), qālat ka'annahū huw(a), wa ūtīnal-‘ilma min qablihā wa kunnā muslimīn(a).

Сандене тудо (Балкис) толмеке, тудлан ойленыт: «Тиде тендан престолда тыгай мо?» Тудо (Балкис) каласен: «Тиде тыге, пуйто тыге». (Тудо каласен): «Мемнан деч ончыч шинчымашым пуымо, да ме (Аллахлан) эҥертыше улына».

وَصَدَّهَا مَا كَانَتْ تَّعْبُدُ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ ۗاِنَّهَا كَانَتْ مِنْ قَوْمٍ كٰفِرِيْنَ

wa ṣaddahā mā kānat ta‘budu min dūnillāh(i), innahā kānat min qaumin kāfirīn(a).

А Аллах деч моло кумалме койышыжо тудлан (мусульман лияш) чаракым ыштен; чынжымак, тудо (Балкис) кафир-влак кокла гыч лийын.

قِيْلَ لَهَا ادْخُلِى الصَّرْحَۚ فَلَمَّا رَاَتْهُ حَسِبَتْهُ لُجَّةً وَّكَشَفَتْ عَنْ سَاقَيْهَاۗ قَالَ اِنَّهٗ صَرْحٌ مُّمَرَّدٌ مِّنْ قَوَارِيْرَ ەۗ قَالَتْ رَبِّ اِنِّيْ ظَلَمْتُ نَفْسِيْ وَاَسْلَمْتُ مَعَ سُلَيْمٰنَ لِلّٰهِ رَبِّ الْعٰلَمِيْنَ ࣖ

qīla lahadkhuliṣ-ṣarḥ(a), falammā ra'athu ḥasibathu lujjataw wa kasyafat ‘an sāqaihā, qāla innahū ṣarḥum mumarradum min qawārīr(a), qālat rabbi innī ẓalamtu nafsī wa aslamtu ma‘a sulaimāna lillāhi rabbil-‘ālamīn(a).

Тудын (Балкислан) «Сарайыш пуро» манын ойленыт. Сандене тудо (Балкис) ужмеке, кугу вӱд куп манын шонен, йолжым почын. Тудо (Сулайман) каласен: «Тиде лач стекло дене леведме леведыш». Тудо (Балкис) каласен: «О, Господь, чынжымак, мый шке ӱмбакем осалым ыштенам. Соломон дене пырля чыла тӱнян Господьшо Аллахлан пуэм».

وَلَقَدْ اَرْسَلْنَآ اِلٰى ثَمُوْدَ اَخَاهُمْ صٰلِحًا اَنِ اعْبُدُوا اللّٰهَ فَاِذَا هُمْ فَرِيْقٰنِ يَخْتَصِمُوْنَ

wa laqad arsalnā ilā ṡamūda akhāhum ṣāliḥan ani‘budullāha fa'iżā hum farīqāni yakhtaṣimūn(a).

Чынжымак, ме (калыклан) Самудлан нунын Салех шольыштым (кудо кычкырен) колтенна: «Аллахлан кумалза!» Но кенета нуно кок тушманле тӱшкаш (лийыныт).

قَالَ يٰقَوْمِ لِمَ تَسْتَعْجِلُوْنَ بِالسَّيِّئَةِ قَبْلَ الْحَسَنَةِۚ لَوْلَا تَسْتَغْفِرُوْنَ اللّٰهَ لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُوْنَ

qāla yā qaumi lima tasta‘jilūna bis-sayyi'ati qablal-ḥasanah(ti), lau lā tastagfirūnallāha la‘allakum turḥamūn(a).

Тудо (Салех) каласен: «О, калыкем! Молан те осалым поро деч ончыч вашкерак ышташ йодыда? Молан те Аллах деч проститлаш йодыда, тыге те чаманымашым налыда?»

قَالُوا اطَّيَّرْنَا بِكَ وَبِمَنْ مَّعَكَۗ قَالَ طٰۤىِٕرُكُمْ عِنْدَ اللّٰهِ بَلْ اَنْتُمْ قَوْمٌ تُفْتَنُوْنَ

qāluṭ ṭayyarnā bika wa bimam ma‘ak(a), qāla ṭā'irukum ‘indallāhi bal antum qaumun tuftanūn(a).

Нуно вашештеныт: «Тый да тыйын дене пырля улшо-влак верч мемнан осал пӱрымаш лийын». Тудо (Салех) каласен: «Тендан талешкеда Аллах дене (ме амал огынал), но те тергыме калык улыда».

وَكَانَ فِى الْمَدِيْنَةِ تِسْعَةُ رَهْطٍ يُّفْسِدُوْنَ فِى الْاَرْضِ وَلَا يُصْلِحُوْنَ

wa kāna fil-madīnati tis‘atu rahṭiy yufsidūna fil-arḍi wa lā yuṣliḥūn(a).

А тиде олаште мландӱмбалне осалым ыштыше ныл еҥ лийын, нуно тӧрлен огытыл.

قَالُوْا تَقَاسَمُوْا بِاللّٰهِ لَنُبَيِّتَنَّهٗ وَاَهْلَهٗ ثُمَّ لَنَقُوْلَنَّ لِوَلِيِّهٖ مَا شَهِدْنَا مَهْلِكَ اَهْلِهٖ وَاِنَّا لَصٰدِقُوْنَ

qālū taqāsamū billāhi lanubayyitannahū wa ahlahū ṡumma lanaqūlanna liwaliyyihī mā syahidnā mahlika ahlihī wa innā laṣādiqūn(a).

Нуно ойленыт: «Аллах дене товатлыза, ме тудым да тудын ешыжым йӱдым атаковатлена, вара тудын наследникше-влаклан каласена: ме тудын ешыжым пытарымым ужын огынал, да ме чын улына».

وَمَكَرُوْا مَكْرًا وَّمَكَرْنَا مَكْرًا وَّهُمْ لَا يَشْعُرُوْنَ

wa makarū makraw wa makarnā makraw wa hum lā yasy‘urūn(a).

А нуно шоненыт, а Ме шоненна, а нуно огыт шиж.

فَانْظُرْ كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ مَكْرِهِمْ اَنَّا دَمَّرْنٰهُمْ وَقَوْمَهُمْ اَجْمَعِيْنَ

fanẓur kaifa kāna ‘āqibatu makrihim annā dammarnāhum wa qaumahum ajma‘īn(a).

Тыгеже, нунын ондалыме лектышыштым ужыда, Ме нуным да нунын чыла калыкыштым пытаренна.

فَتِلْكَ بُيُوْتُهُمْ خَاوِيَةً ۢبِمَا ظَلَمُوْاۗ اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيَةً لِّقَوْمٍ يَّعْلَمُوْنَ

fatilka buyūtuhum khāwiyatam bimā ẓalamū, inna fī żālika la'āyatal liqaumiy ya‘lamūn(a).

Тыге лач нунын пӧртышт нунын тиран улмыштлан кӧра шаланен. Чынжымак, тидын дене палыше-влаклан чынжымак (Аллахын куатше) пале-влак улыт.

وَاَنْجَيْنَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَكَانُوْا يَتَّقُوْنَ

wa anjainal-lażīna āmanū wa kānū yattaqūn(a).

А ме ӱшаныше-влакым утарена, нуно эре ӱшанле кодыт.

وَلُوْطًا اِذْ قَالَ لِقَوْمِهٖٓ اَتَأْتُوْنَ الْفَاحِشَةَ وَاَنْتُمْ تُبْصِرُوْنَ

wa lūṭan iż qāla liqaumihī ata'tūnal-fāḥisyata wa antum tubṣirūn(a).

А (шарналтыза) Лутын историйжым, кунам тудо шке калыкшылан каласен: «Молан те фахисия (йӧрдымӧ) пашам ыштеда, кеч те ужыда (йӧрдымӧ койыш-шоктышым)?»

اَىِٕنَّكُمْ لَتَأْتُوْنَ الرِّجَالَ شَهْوَةً مِّنْ دُوْنِ النِّسَاۤءِ ۗبَلْ اَنْتُمْ قَوْمٌ تَجْهَلُوْنَ

a'innakum lata'tūnar-rijāla syahwatam min dūnin-nisā'(i), bal antum qaumun tajhalūn(a).

Молан пӧръеҥ-влак деке (шке) кумылдам (шукташ) каеда, а ӱдырамаш-влак деке (унала) огыл? Чынжымак, те палыдыме калык улыда (шке ыштыме пашада лектышыжым).

۞ فَمَا كَانَ جَوَابَ قَوْمِهٖٓ اِلَّآ اَنْ قَالُوْٓا اَخْرِجُوْٓا اٰلَ لُوْطٍ مِّنْ قَرْيَتِكُمْۙ اِنَّهُمْ اُنَاسٌ يَّتَطَهَّرُوْنَ

famā kāna jawāba qaumihī illā an qālū akhrijū āla lūṭim min qaryatikum, innahum unāsuy yataṭahharūn(a).

Тудын калыкшын вашмутшо тыгай лийын: «Лутым да тудын ешыжым шке мландыда гыч поктен колтыза, чынжымак, нуно шкеныштым святойлан шотлышо калык улыт».

فَاَنْجَيْنٰهُ وَاَهْلَهٗٓ اِلَّا امْرَاَتَهٗ قَدَّرْنٰهَا مِنَ الْغٰبِرِيْنَ

fa'anjaināhu wa ahlahū illamra'atahū qaddarnāhā minal-gābirīn(a).

Тыге Ме тудым да тудын ешыжым, ватыж деч посна, утаренна. Ме тудым кодшо (пытарыме) радамыште лияш палемденна.

وَاَمْطَرْنَا عَلَيْهِمْ مَّطَرًاۚ فَسَاۤءَ مَطَرُ الْمُنْذَرِيْنَ ࣖ

wa amṭarnā ‘alaihim maṭarā(n), fasā'a maṭarul-munżarīn(a).

А Ме нуным йӱр дене (кӱ дене) йӱлалтенна, сандене йӱр (кудыжо йӱр) нунылан, кӧлан ​​шижтарымашым пуымо (але колыштдымо) пеш осал лийын.

قُلِ الْحَمْدُ لِلّٰهِ وَسَلٰمٌ عَلٰى عِبَادِهِ الَّذِيْنَ اصْطَفٰىۗ ءٰۤاللّٰهُ خَيْرٌ اَمَّا يُشْرِكُوْنَ ۔

qulil-ḥamdu lillāhi wa salāmun ‘alā ‘ibādihil-lażīnaṣṭafā, āllāhu khairun ammā yusyrikūn(a).

Каласе (Мухаммед): «Аллахлан моктымо да Тудын ойырен налме служитлышыже-влаклан тыныслык лийже. Аллах сайрак мо, але мом нуно (Тудын дене) кылдат?»

اَمَّنْ خَلَقَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ وَاَنْزَلَ لَكُمْ مِّنَ السَّمَاۤءِ مَاۤءً فَاَنْۢبَتْنَا بِهٖ حَدَاۤىِٕقَ ذَاتَ بَهْجَةٍۚ مَا كَانَ لَكُمْ اَنْ تُنْۢبِتُوْا شَجَرَهَاۗ ءَاِلٰهٌ مَّعَ اللّٰهِ ۗبَلْ هُمْ قَوْمٌ يَّعْدِلُوْنَ ۗ

am man khalaqas-samāwāti wal-arḍa wa anzala minas-samā'i mā'an fa ambatnā bihī ḥadā'iqa żāta bahjah(tin), mā kāna lakum an tumbitū syajarahā, a'ilāhum ma‘allāh(i), bal hum qaumuy ya‘dilūn(a).

Тудо (Аллах) огыл мо пылпомыш ден мландым ыштен да тыланда кава гыч вӱдым колтен, вара Ме тудын дене пырля сылне койыш дене сад-пакчам куштенна? Пушеҥгым куштен от керт. Аллах деч посна (вес) юмо уло мо? Чынжым гын, нуно (чын деч) кораҥше еҥ-влак улыт.

اَمَّنْ جَعَلَ الْاَرْضَ قَرَارًا وَّجَعَلَ خِلٰلَهَآ اَنْهٰرًا وَّجَعَلَ لَهَا رَوَاسِيَ وَجَعَلَ بَيْنَ الْبَحْرَيْنِ حَاجِزًاۗ ءَاِلٰهٌ مَّعَ اللّٰهِ ۗبَلْ اَكْثَرُهُمْ لَا يَعْلَمُوْنَ ۗ

am man ja‘alal-arḍa qarāraw wa ja‘ala khilālahā anhāraw wa ja‘ala lahā rawāsiya wa ja‘ala bainal-baḥraini ḥājizā(n), a'ilāhum ma‘allāh(i), bal akṡaruhum lā ya‘lamūn(a).

Тудо (Аллах) огыл мо мландым илыме верым ыштен, тудын лопка ужашыштыже эҥер-влакым ыштен, тудым (пеҥгыдемдаш) курык-влакым ыштен да кок теҥыз коклаште шеледыше верым ыштен? Аллах деч посна (вес) юмо уло мо? Чынжымак, нунын кокла гыч шукышт огыт пале.

اَمَّنْ يُّجِيْبُ الْمُضْطَرَّ اِذَا دَعَاهُ وَيَكْشِفُ السُّوْۤءَ وَيَجْعَلُكُمْ خُلَفَاۤءَ الْاَرْضِۗ ءَاِلٰهٌ مَّعَ اللّٰهِ ۗقَلِيْلًا مَّا تَذَكَّرُوْنَۗ

am may yujībul-muḍṭarra iżā da‘āhu wa yaksyifus-sū'a wa yaj‘alukum khulafā'a fil-arḍ(i), a'ilāhum ma‘allāh(i), qalīlam mā tażakkarūn(a).

Тудо (Аллах) огыл мо, кӧ нелылыкыш логалше еҥ-влакын (кумалмашыштым) шкеж деке кумалме годым налеш, да ойгым кораҥда да тендам (айдеме-влакым) мландӱмбалне халиф (вуйлатыше) ышта? Аллах деч посна (вес) юмо уло мо? Тый (Аллахын порылыкшым) пеш шагал шарнет.

اَمَّنْ يَّهْدِيْكُمْ فِيْ ظُلُمٰتِ الْبَرِّ وَالْبَحْرِ وَمَنْ يُّرْسِلُ الرِّيٰحَ بُشْرًاۢ بَيْنَ يَدَيْ رَحْمَتِهٖۗ ءَاِلٰهٌ مَّعَ اللّٰهِ ۗتَعٰلَى اللّٰهُ عَمَّا يُشْرِكُوْنَ

am may yahdīkum fī ẓulumātil-barri wal-baḥri wa may yursilur-riyāḥa busyram baina yadai raḥmatih(ī), a'ilāhum ma‘allāh(i), ta‘ālallāhu ‘ammā yusyrikūn(a).

Тудо огыл мо (Аллах), кӧ тендам мланде ден теҥызыште пычкемышыште вӱда да шке порылыкшо деч ончыч поро увер семын мардежым колта? Аллах деч посна (вес) юмо уло мо? Икте-весе дене кылым кучымыштлан Аллах кӱшкӧ нӧлталтеш.

اَمَّنْ يَّبْدَؤُا الْخَلْقَ ثُمَّ يُعِيْدُهٗ وَمَنْ يَّرْزُقُكُمْ مِّنَ السَّمَاۤءِ وَالْاَرْضِۗ ءَاِلٰهٌ مَّعَ اللّٰهِ ۗقُلْ هَاتُوْا بُرْهَانَكُمْ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ

am may yabda'ul-khalqa ṡumma yu‘īduhū wa may yarzuqukum minas-samā'i wal-arḍ(i), a'ilāhum ma‘allāh(i), qul hātū burhānakum in kuntum ṣādiqīn(a).

Тудо (Аллах) тӱҥалтыш гычак (существо-влакым) ыштыше, вара тудым (угыч) угыч ыштыше да тыланда пылпомыш ден мланде гыч кочкышым пуышо огыл мо? Аллах деч посна (вес) юмо уло мо? Каласе: «Чын улыда гын, шке чын улмыдам пеҥгыдемдыза».

قُلْ لَّا يَعْلَمُ مَنْ فِى السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ الْغَيْبَ اِلَّا اللّٰهُ ۗوَمَا يَشْعُرُوْنَ اَيَّانَ يُبْعَثُوْنَ

qul lā ya‘lamu man fis-samāwāti wal-arḍil gaiba illallāh(u), wa mā yasy‘urūna ayyāna yub‘aṡūn(a).

Каласе (Мухаммед): «Пылпомышто да мланде ӱмбалне иктат уждымо-влакым ок пале, Аллах деч посна. А нуно огыт пале, кунам ылыжыт».

بَلِ ادّٰرَكَ عِلْمُهُمْ فِى الْاٰخِرَةِۗ بَلْ هُمْ فِيْ شَكٍّ مِّنْهَاۗ بَلْ هُمْ مِّنْهَا عَمُوْنَ ࣖ

balid dāraka ‘ilmuhum fil-ākhirah(ti), bal hum fī syakkim minhā, bal hum minhā ‘amūn(a).

Кеч вес тӱня нерген шинчымашышт (тушко) ок шу. Кеч нуно тидлан (колымо деч варасе илышлан) шекланат. Кеч нуно тидын шотышто сокыр улыт.

وَقَالَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْٓا ءَاِذَا كُنَّا تُرٰبًا وَّاٰبَاۤؤُنَآ اَىِٕنَّا لَمُخْرَجُوْنَ

wa qālal-lażīna kafarū a'iżā kunnā turābaw wa ābā'unā a'innā lamukhrajūn(a).

А ӱшаныдыме-влак ойлат: «Мемнан мланде да (тыгак) кугезына-влак лиймеке, чынак мо мемнам (шӱгарла гыч) луктыт?

لَقَدْ وُعِدْنَا هٰذَا نَحْنُ وَاٰبَاۤؤُنَا مِنْ قَبْلُۙ اِنْ هٰذَآ اِلَّآ اَسَاطِيْرُ الْاَوَّلِيْنَ

laqad wu‘idnā hāżā naḥnu wa ābā'unā min qabl(u), in hāżā illā asāṭīrul-awwalīn(a).

Акрет годсек мемнам тидын дене (ылыжме кече дене) лӱдыктылыныт; мемнам да мемнан кугезына-влакым. Чынжым гын, тиде акрет годсо калыкын йомакше веле».

قُلْ سِيْرُوْا فِى الْاَرْضِ فَانْظُرُوْا كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الْمُجْرِمِيْنَ

qul sīrū fil-arḍi fanẓurū kaifa kāna ‘āqibatul-mujrimīn(a).

Каласе (Мухаммед): «Мланде ӱмбалне кошт, тунам языкан-влакын мучашышт могай.

وَلَا تَحْزَنْ عَلَيْهِمْ وَلَا تَكُنْ فِيْ ضَيْقٍ مِّمَّا يَمْكُرُوْنَ

wa lā taḥzan ‘alaihim wa lā takun fī ḍaiqim mimmā yamkurūn(a).

Нунын верч ит ойгыро, нунын ондалыме тыршымыштлан (шӱм-чонет) тарванылмым ит шиж».

وَيَقُوْلُوْنَ مَتٰى هٰذَا الْوَعْدُ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ

wa yaqūlūna matā hāżal-wa‘du in kuntum ṣādiqīn(a).

А нуно (кафир-влак) ойленыт: «Тый чын ойлет гын, сӧрымаш (наказаний) кунам толеш?»

قُلْ عَسٰٓى اَنْ يَّكُوْنَ رَدِفَ لَكُمْ بَعْضُ الَّذِيْ تَسْتَعْجِلُوْنَ

qul ‘asā ay yakūna radifa lakum ba‘ḍul-lażī tasta‘jilūn(a).

Каласе (Мухаммед): «Ала тыйын вашкерак йодмо (наказаний) гыч южышт тый декет шуын».

وَاِنَّ رَبَّكَ لَذُوْ فَضْلٍ عَلَى النَّاسِ وَلٰكِنَّ اَكْثَرَهُمْ لَا يَشْكُرُوْنَ

wa inna rabbaka lażū faḍlin ‘alan-nāsi wa lākinna akṡarahum lā yasykurūn(a).

Чынжымак, тендан Господьда чынжымак айдемылан пӧлек-влак уло (кудым Тудо пуэн), но нунын кокла гыч шукышт (Тудын верч) таум огыт ыште.

وَاِنَّ رَبَّكَ لَيَعْلَمُ مَا تُكِنُّ صُدُوْرُهُمْ وَمَا يُعْلِنُوْنَ

wa inna rabbaka laya‘lamu mā tukinnu ṣudūruhum wa mā yu‘linūn(a).

Да чынжымак, тендан Господьда пала, мо нунын шӱмыштышт тайнышт да мом нуно почын пуат.

وَمَا مِنْ غَاۤىِٕبَةٍ فِى السَّمَاۤءِ وَالْاَرْضِ اِلَّا فِيْ كِتٰبٍ مُّبِيْنٍ

wa mā min gā'ibatin fis-samā'i wal-arḍi illā fī kitābim mubīn(in).

А каваште да мландыште нимо шылтыме огыл, а (возен) раш Книгаште (Лаух Махфуж).

اِنَّ هٰذَا الْقُرْاٰنَ يَقُصُّ عَلٰى بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ اَكْثَرَ الَّذِيْ هُمْ فِيْهِ يَخْتَلِفُوْنَ

inna hāżal-qur'āna yaquṣṣu ‘alā banī isrā'īla akṡaral-lażī hum fīhi yakhtalifūn(a).

Чынжымак, тиде Коран Израильын икшывыже-влаклан нунын ӱчашымышт нерген утларакше умылтара.

وَاِنَّهٗ لَهُدًى وَّرَحْمَةٌ لِّلْمُؤْمِنِيْنَ

wa innahū lahudaw wa raḥmatul lil-mu'minīn(a).

Да чынжымак, (Коран) ӱшаныше-влаклан чынжымак вӱдышӧ да чаманымаш.

اِنَّ رَبَّكَ يَقْضِيْ بَيْنَهُمْ بِحُكْمِهٖۚ وَهُوَ الْعَزِيْزُ الْعَلِيْمُۚ

inna rabbaka yaqḍī bainahum biḥukmih(ī), wa huwal-‘azīzul-‘alīm(u).

Чынжымак, тендан Господьда нунын коклаште шке законжо дене решатла, а Тудо Чылакертше, Чыла Палыше.

فَتَوَكَّلْ عَلَى اللّٰهِ ۗاِنَّكَ عَلَى الْحَقِّ الْمُبِيْنِ

fatawakkal ‘alallāh(i), innaka ‘alal-ḥaqqil mubīn(i).

Сандене Аллахлан ӱшане, чынжымак, те (Мухаммед) чын чын деч ӱлнӧ улыда.

اِنَّكَ لَا تُسْمِعُ الْمَوْتٰى وَلَا تُسْمِعُ الصُّمَّ الدُّعَاۤءَ اِذَا وَلَّوْا مُدْبِرِيْنَ

innaka lā tusmi‘ul-mautā wa lā tusmi‘uṣ-ṣummad-du‘ā'a iżā wallau mudbirīn(a).

Чынжымак, колышо-влакым колышташ да (ни) колышо-влаклан кычкыралмашым колташ от керт, нуно ӱмбакышт савырненыт гын.

وَمَآ اَنْتَ بِهٰدِى الْعُمْيِ عَنْ ضَلٰلَتِهِمْۗ اِنْ تُسْمِعُ اِلَّا مَنْ يُّؤْمِنُ بِاٰيٰتِنَا فَهُمْ مُّسْلِمُوْنَ

wa mā anta bihādil-‘umyi ‘an ḍalālatihim, in tusmi‘u illā may yu'minu bi'āyātinā fahum muslimūn(a).

А те сокыр-влакым йоҥылыш деч кораҥден огыда керт. Тый (иктаж-кӧм) колышташ от керт, мемнан почеламутлан ӱшаныше-влак деч посна, тунам нуно шке ӱмбакышт эҥертат.

۞ وَاِذَا وَقَعَ الْقَوْلُ عَلَيْهِمْ اَخْرَجْنَا لَهُمْ دَاۤبَّةً مِّنَ الْاَرْضِ تُكَلِّمُهُمْ اَنَّ النَّاسَ كَانُوْا بِاٰيٰتِنَا لَا يُوْقِنُوْنَ ࣖ

wa iżā waqa‘al-qaulu ‘alaihim akhrajnā lahum dābbatam minal-arḍi tukallimuhum annan-nāsa kānū bi'āyātinā lā yūqinūn(a).

А кунам нунын ӱмбаке мут-влак (пӱртӱс пытыме жапын положенийже-влак) вийыш пурат, Ме мланде гыч илыше, тарванылше янлык-влакым колтена, нуно нунылан каласен пуат: айдеме-влак ончыч Мемнан пале-влаклан ӱшанен огытыл.

وَيَوْمَ نَحْشُرُ مِنْ كُلِّ اُمَّةٍ فَوْجًا مِّمَّنْ يُّكَذِّبُ بِاٰيٰتِنَا فَهُمْ يُوْزَعُوْنَ

wa yauma naḥsyuru min kulli ummatin faujam mimmay yukażżibu bi'āyātinā fahum yūza‘ūn(a).

А (шарналтыза) кечын (кунам) Ме кажне общине гыч Мемнан почеламутнам шоя еҥ тӱшкам погенна, вара нуным (тӱшкалан) шеледеныт.

حَتّٰٓى اِذَا جَاۤءُوْ قَالَ اَكَذَّبْتُمْ بِاٰيٰتِيْ وَلَمْ تُحِيْطُوْا بِهَا عِلْمًا اَمَّاذَا كُنْتُمْ تَعْمَلُوْنَ

Ḥattā iżā jā'ū qāla akażżabtum bi'āyātī wa lam tuḥīṭū bihā ‘ilman ammāżā kuntum ta‘malūn(a).

Сандене, кунам нуно толыныт, Тудо (Аллах) каласен: «Молан те Мыйын почеламутем деч кораҥында, кунам те нунын нерген нимомат огыда пале, мом ыштенда?»

وَوَقَعَ الْقَوْلُ عَلَيْهِمْ بِمَا ظَلَمُوْا فَهُمْ لَا يَنْطِقُوْنَ

wa waqa‘al-qaulu ‘alaihim bimā ẓalamū fahum lā yanṭiqūn(a).

А мут-влак (наказаний нерген сӧрымаш) нунын чын огыл ыштымыштлан кӧра шукталтыныт, сандене нуно ойлен кертын огытыл.

اَلَمْ يَرَوْا اَنَّا جَعَلْنَا الَّيْلَ لِيَسْكُنُوْا فِيْهِ وَالنَّهَارَ مُبْصِرًاۗ اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيٰتٍ لِّقَوْمٍ يُّؤْمِنُوْنَ

alam yarau annā ja‘alnal-laila liyaskunū fīhi wan-nahāra mubṣirā(n), inna fī żālika la'āyātil liqaumiy yu'minūn(a).

Нуно огыт уж мо, Ме нунылан йӱдым каналташ ыштенна, а кечым волгыдым пуаш ыштенна? Чынжымак, тидын дене ӱшаныше-влаклан (Аллахын кугулыкшо) пале-влак улыт.

وَيَوْمَ يُنْفَخُ فِى الصُّوْرِ فَفَزِعَ مَنْ فِى السَّمٰوٰتِ وَمَنْ فِى الْاَرْضِ اِلَّا مَنْ شَاۤءَ اللّٰهُ ۗوَكُلٌّ اَتَوْهُ دٰخِرِيْنَ

wa yauma yunfakhu fiṣ-ṣūri fa fazi‘a man fis-samāwāti wa man fil-arḍi illā man syā'allāh(u), wa kullun atauhu dākhirīn(a).

А (шарналтыза) труба йӱкым лукмо кечын, пылпомышто мо уло да мланде ӱмбалне мо уло, ӧрат, кӧм Аллах кумылаҥда, тудын деч посна. А нуно чыланат Тудын ончыко ӱҥышӧ лийын толыныт.

وَتَرَى الْجِبَالَ تَحْسَبُهَا جَامِدَةً وَّهِيَ تَمُرُّ مَرَّ السَّحَابِۗ صُنْعَ اللّٰهِ الَّذِيْٓ اَتْقَنَ كُلَّ شَيْءٍۗ اِنَّهٗ خَبِيْرٌۢ بِمَا تَفْعَلُوْنَ

wa taral-jibāla taḥsabuhā jāmidataw wa hiya tamurru marras saḥāb(i), ṣun‘allāhil-lażī atqana kulla syai'(in), innahū khabīrum bimā taf‘alūn(a).

А те курык-влакым ужыда, кудым те шке верыштышт пеҥгыдемдыме манын шонеда, но нуно тарванылыт (кузе) пыл-влак коштыт. (Тиде) Аллахын ыштымашыже, тудо чыла тичмашын ыштен. Чынжымак, Тудо тендан ыштыме пашада шотышто пеш тӱткӧ.

مَنْ جَاۤءَ بِالْحَسَنَةِ فَلَهٗ خَيْرٌ مِّنْهَاۚ وَهُمْ مِّنْ فَزَعٍ يَّوْمَىِٕذٍ اٰمِنُوْنَ

man jā'a bil-ḥasanati falahū khairum minhā, wa hum min faza‘iy yauma'iżin āminūn(a).

Кӧ порым конда, тунам тудо тудын деч сайрак (суаплыкым) налеш, а нуно тиде кечын (лӱдыкшӧ) сюрприз деч лӱдыкшыдымылыкым шижыт.

وَمَنْ جَاۤءَ بِالسَّيِّئَةِ فَكُبَّتْ وُجُوْهُهُمْ فِى النَّارِۗ هَلْ تُجْزَوْنَ اِلَّا مَا كُنْتُمْ تَعْمَلُوْنَ

wa man jā'a bis-sayyi'ati fakubbat wujūhuhum fin-nār(i), hal tujzauna illā mā kuntum ta‘malūn(a).

А кӧ осалым конда, тудын чурийжым тамыкыш кудалтат. Мо ыштымет деч молым тыйым огыт тӱлӧ.

اِنَّمَآ اُمِرْتُ اَنْ اَعْبُدَ رَبَّ هٰذِهِ الْبَلْدَةِ الَّذِيْ حَرَّمَهَا وَلَهٗ كُلُّ شَيْءٍ وَّاُمِرْتُ اَنْ اَكُوْنَ مِنَ الْمُسْلِمِيْنَ ۙ

innamā umirtu an a‘buda rabba hāżihil-baldatil-lażī ḥarramahā wa lahū kullu syai'iw wa umirtu an akūna minal-muslimīn(a).

Мыланем (Мухаммедлан) тиде мландын (Меккын) Господьшылан кумалаш гына кӱштымӧ, кудым Тудо святой ыштен да чылажат Тудын. А мыланем мусульман-влак коклаште лияш кӱштеныт,

وَاَنْ اَتْلُوَا الْقُرْاٰنَ ۚفَمَنِ اهْتَدٰى فَاِنَّمَا يَهْتَدِيْ لِنَفْسِهٖۚ وَمَنْ ضَلَّ فَقُلْ اِنَّمَآ اَنَا۠ مِنَ الْمُنْذِرِيْنَ

wa an atluwal-qur'ān(a), famanihtadā fa'innamā yahtadī linafsih(ī), wa man ḍalla faqul innamā ana minal-munżirīn(a).

да мый Кораным (еҥ-влаклан) лудам. Тыгеже, кӧ виктаралтеш, тудо чынжымак шкежлан (сайлан) виктаралтмашым налеш, а кӧ йоҥылыш корныш кая, тунам каласа: «Чынжымак, мый (улам) нимогай огыл, а шекланыше-влак кокла гыч иктыже улам».

وَقُلِ الْحَمْدُ لِلّٰهِ سَيُرِيْكُمْ اٰيٰتِهٖ فَتَعْرِفُوْنَهَاۗ وَمَا رَبُّكَ بِغَافِلٍ عَمَّا تَعْمَلُوْنَ ࣖ

wa qulil-ḥamdu lillāhi sayurīkum āyātihī fata‘rifūnahā, wa mā rabbuka bigāfilin ‘ammā ta‘malūn(a).

Да каласе (Мухаммед): «Аллахлан моктымо, Тудо тыланда Шке пале-влакым (кугулыкшым) ончыкта, тунам те паледа. А тендан Господьда тендан мом ыштымыдам палыдыме огыл».