Q.S ابراهیم (إِبْرَاهِيم) - 52 د آیتونو شمېر

الۤرٰ ۗ كِتٰبٌ اَنْزَلْنٰهُ اِلَيْكَ لِتُخْرِجَ النَّاسَ مِنَ الظُّلُمٰتِ اِلَى النُّوْرِ ەۙ بِاِذْنِ رَبِّهِمْ اِلٰى صِرَاطِ الْعَزِيْزِ الْحَمِيْدِۙ

alif lām rā, kitābun anzalnāhu ilaika litukhrijan-nāsa minaẓ-ẓulumāti ilan-nūr(i), bi'iżni rabbihim ilā ṣirāṭil-‘azīzil-ḥamīd(i).

الف لام را (دا) هغه کتاب دی چې موږ تاته (محمد صلی الله علیه وسلم) نازل کړی دی ترڅو ته د خدای په اجازه خلک له تیارو څخه روښانه رڼا ته وباسې، (یعنې) د هغه خدای لارې ته چې غالب او ستایل شوی دی.

اللّٰهِ الَّذِيْ لَهٗ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَمَا فِى الْاَرْضِۗ وَوَيْلٌ لِّلْكٰفِرِيْنَ مِنْ عَذَابٍ شَدِيْدٍۙ

allāhil-lażī lahū mā fis-samāwāti wa mā fil-arḍ(i), wa wailul lil-kāfirīna min ‘ażābin syadīd(in).

هر څه چې په اسمانونو او هر څه چې په ځمکه کې دي، د الله دي. د هغو کسانو لپاره افسوس دی چې په الله تعالی باندې کافران دي، ځکه چې دوی ته به سخته سزا ورکړل شي.

ۨالَّذِيْنَ يَسْتَحِبُّوْنَ الْحَيٰوةَ الدُّنْيَا عَلَى الْاٰخِرَةِ وَيَصُدُّوْنَ عَنْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَيَبْغُوْنَهَا عِوَجًا ۗ اُولٰۤىِٕكَ فِيْ ضَلٰلٍۢ بَعِيْدٍ

allażīna yastaḥibbūnal-ḥayātad-dun-yā ‘alal-ākhirati wa yaṣuddūna ‘an sabīlillāhi wa yabgūnahā ‘iwajā(n), ulā'ika fī ḍalālim ba‘īd(in).

(یعنې) هغه کسان چې د دنیا ژوند د آخرت په پرتله غوره ګڼي او د الله له لارې څخه (خلک) منع کوي او کوږوالی غواړي، دوی په ژوره ګمراهۍ کې دي.

وَمَآ اَرْسَلْنَا مِنْ رَّسُوْلٍ اِلَّا بِلِسَانِ قَوْمِهٖ لِيُبَيِّنَ لَهُمْ ۗفَيُضِلُّ اللّٰهُ مَنْ يَّشَاۤءُ وَيَهْدِيْ مَنْ يَّشَاۤءُ ۗوَهُوَ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ

wa mā arsalnā mir rasūlin illā bilisāni qaumihī liyubayyina lahum, fa yuḍillullāhu may yasyā'u wa yahdī may yasyā'(u), wa huwal-‘azīzul-ḥakīm(u).

او موږ هیڅ رسول نه دی لیږلی مګر د هغه د قوم په ژبه، ترڅو هغه هغوی ته وضاحت ورکړي. نو الله چې څوک وغواړي ګمراه کوي او چې څوک وغواړي لارښوونه کوي. هغه ډېر غالب او ډېر حکمت والا دی.

وَلَقَدْ اَرْسَلْنَا مُوْسٰى بِاٰيٰتِنَآ اَنْ اَخْرِجْ قَوْمَكَ مِنَ الظُّلُمٰتِ اِلَى النُّوْرِ ەۙ وَذَكِّرْهُمْ بِاَيّٰىمِ اللّٰهِ ۗاِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيٰتٍ لِّكُلِّ صَبَّارٍ شَكُوْرٍ

wa laqad arsalnā mūsā bi'āyātinā an akhrij qaumaka minaẓ-ẓulumāti ilan-nūr(i), wa żakkirhum bi'ayyāmillāh(i), inna fī żālika la'āyātil likulli ṣabbārin syakūr(in).

او په رښتيا موږ موسى عليه السلام له خپلو نښو (قدرت) سره ولېږه، (او موږ ورته امر وکړ) چې خپل قوم له تيارو څخه روښانه رڼا ته وباسه او د الله د ورځو يادونه ورته وکړه. په حقيقت کې په دې کې د هر هغه چا لپاره نښې دي چې صبر کوونکی او شکر کوونکی وي.

وَاِذْ قَالَ مُوْسٰى لِقَوْمِهِ اذْكُرُوْا نِعْمَةَ اللّٰهِ عَلَيْكُمْ اِذْ اَنْجٰىكُمْ مِّنْ اٰلِ فِرْعَوْنَ يَسُوْمُوْنَكُمْ سُوْۤءَ الْعَذَابِ وَيُذَبِّحُوْنَ اَبْنَاۤءَكُمْ وَيَسْتَحْيُوْنَ نِسَاۤءَكُمْ ۗوَفِيْ ذٰلِكُمْ بَلَاۤءٌ مِّنْ رَّبِّكُمْ عَظِيْمٌ ࣖ

wa iż qāla mūsā liqaumihiżkurū ni‘matallāhi ‘alaikum iż anjākum min āli fir‘auna yasūmūnakum sū'al-‘ażābi wa yużabbiḥūna abnā'akum wa yastaḥyūna nisā'akum, wa fī żālikum balā'um mir rabbikum ‘aẓīm(un).

او (یاد کړئ) کله چې موسی علیه السلام خپل قوم ته وویل: "د الله هغه احسان یاد کړئ چې پر تاسو باندې شوی دی کله چې هغه تاسو د فرعون له ملګرو څخه وژغورلئ، هغوی تاسو ته دردناک عذابونه درکړل، ستاسو زامن یې حلالول او ستاسو لوڼې یې ژوندۍ پریښودې، په دې کې ستاسو د رب له لوري لویه ازموینه وه."

وَاِذْ تَاَذَّنَ رَبُّكُمْ لَىِٕنْ شَكَرْتُمْ لَاَزِيْدَنَّكُمْ وَلَىِٕنْ كَفَرْتُمْ اِنَّ عَذَابِيْ لَشَدِيْدٌ

wa iż ta'ażżana rabbukum la'in syakartum la'azīdannakum wa la'in kafartum inna ‘ażābī lasyadīd(un).

او (یاد کړئ) کله چې ستاسو رب اعلان وکړ چې "که تاسو شکر وباسئ، نو زه به خامخا ستاسو لپاره (نعمتونه) زیات کړم، او که تاسو (زما د نعمتونو) ناشکري وکړئ، نو زما سزا به خامخا ډیره سخته وي."

وَقَالَ مُوْسٰٓى اِنْ تَكْفُرُوْٓا اَنْتُمْ وَمَنْ فِى الْاَرْضِ جَمِيْعًا ۙفَاِنَّ اللّٰهَ لَغَنِيٌّ حَمِيْدٌ

wa qāla mūsā in takfurū antum wa man fil-arḍi jamī‘ā(n), fa innallāha laganiyyun ḥamīd(un).

او موسی علیه السلام وویل: "که تاسو او ټول هغه کسان چې په ځمکه کې دي (د الله نعمتونه) رد کړئ، نو یقینا الله ډېر غني او ډېر ستایل شوی دی."

اَلَمْ يَأْتِكُمْ نَبَؤُا الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِكُمْ قَوْمِ نُوْحٍ وَّعَادٍ وَّثَمُوْدَ ەۗ وَالَّذِيْنَ مِنْۢ بَعْدِهِمْ ۗ لَا يَعْلَمُهُمْ اِلَّا اللّٰهُ ۗجَاۤءَتْهُمْ رُسُلُهُمْ بِالْبَيِّنٰتِ فَرَدُّوْٓا اَيْدِيَهُمْ فِيْٓ اَفْوَاهِهِمْ وَقَالُوْٓا اِنَّا كَفَرْنَا بِمَآ اُرْسِلْتُمْ بِهٖ وَاِنَّا لَفِيْ شَكٍّ مِّمَّا تَدْعُوْنَنَآ اِلَيْهِ مُرِيْبٍ

alam ya'tikum naba'ul-lażīna min qablikum qaumi nūḥiw wa ‘ādiw wa ṡamūd(a), wal-lażīna mim ba‘dihim, lā ya‘lamuhum illallāh(u), jā'athum rusuluhum bil-bayyināti fa raddū aidiyahum fī afwāhihim wa qālū innā kafarnā bimā ursiltum bihī wa innā lafī syakkim mimmā tad‘ūnanā ilaihi murīb(in).

ایا تاسو ته د هغو کسانو خبر نه دی رسیدلی چې له تاسو څخه مخکې وو، د نوح قوم، عاد، ثمود او هغه کسان چې له دوی وروسته راغلل؟ دوی له الله پرته بل څوک نه پوهېدل. پیغمبران دوی ته له څرګندو دلیلونو سره راغلل، خو دوی خپلې خولې (د کینې له امله) پټې کړې او ویې ویل: "موږ پر تاسو ایمان نه لرو، او موږ د هغه څه په اړه په سخت شک کې یو چې ته موږ ورته بلې؟"

۞ قَالَتْ رُسُلُهُمْ اَفِى اللّٰهِ شَكٌّ فَاطِرِ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ يَدْعُوْكُمْ لِيَغْفِرَ لَكُمْ مِّنْ ذُنُوْبِكُمْ وَيُؤَخِّرَكُمْ اِلٰٓى اَجَلٍ مُّسَمًّىۗ قَالُوْٓا اِنْ اَنْتُمْ اِلَّا بَشَرٌ مِّثْلُنَا ۗ تُرِيْدُوْنَ اَنْ تَصُدُّوْنَا عَمَّا كَانَ يَعْبُدُ اٰبَاۤؤُنَا فَأْتُوْنَا بِسُلْطٰنٍ مُّبِيْنٍ

qālat rusuluhum afillāhi syakkun fāṭiris-samāwāti wal-arḍ(i), yad‘ūkum liyagfira lakum min żunūbikum wa yu'akhkhirakum ilā ajalim musammā(n), qālū in antum illā basyarum miṡlunā, turīdūna an taṣuddūnā ‘ammā kāna ya‘budu ābā'unā fa'tūnā bisulṭānim mubīn(in).

د دوی رسولانو وویل: "ایا د الله په اړه کوم شک شته، چې د اسمانونو او ځمکې پیدا کوونکی دی؟ هغه تاسو (ایمان ته) رابلي ترڅو ستاسو ځینې ګناهونه وبخښي او ستاسو (عذاب) تر ټاکلي وخت پورې وځنډوي؟" دوی وویل: "تاسو یوازې زموږ په څیر انسانان یاست. تاسو غواړئ موږ د هغه څه (عبادت) څخه منع کړئ چې زموږ پلرونو یې عبادت کاوه، نو موږ ته ښکاره دلیل راوړئ."

قَالَتْ لَهُمْ رُسُلُهُمْ اِنْ نَّحْنُ اِلَّا بَشَرٌ مِّثْلُكُمْ وَلٰكِنَّ اللّٰهَ يَمُنُّ عَلٰى مَنْ يَّشَاۤءُ مِنْ عِبَادِهٖۗ وَمَا كَانَ لَنَآ اَنْ نَّأْتِيَكُمْ بِسُلْطٰنٍ اِلَّا بِاِذْنِ اللّٰهِ ۗوَعَلَى اللّٰهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُوْنَ

qālat lahum rusuluhum in naḥnu illā basyarum miṡlukum wa lākinnallāha yamunnu ‘alā may yasyā'u min ‘ibādih(ī), wa mā kāna lanā an na'tiyakum bisulṭānin illā bi'iżnillāh(i), wa ‘alallāhi falyatawakkalil-mu'minūn(a).

د هغوی رسولانو ورته وویل: "موږ یوازې ستاسو په څېر انسانان یو، خو الله تعالی په خپلو بندګانو کې چې چا ته وغواړي فضل کوي. دا زموږ لپاره مناسبه نه ده چې د الله تعالی له اجازې پرته تاسو ته کوم دلیل راوړو. او مومنان باید یوازې په الله تعالی توکل وکړي."

وَمَا لَنَآ اَلَّا نَتَوَكَّلَ عَلَى اللّٰهِ وَقَدْ هَدٰىنَا سُبُلَنَاۗ وَلَنَصْبِرَنَّ عَلٰى مَآ اٰذَيْتُمُوْنَاۗ وَعَلَى اللّٰهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُتَوَكِّلُوْنَ ࣖ

wa mā lanā allā natawakkala ‘alallāhi wa qad hadānā subulanā, wa lanaṣbiranna ‘alā mā āżaitumūnā, wa ‘alallāhi falyatawakkalil-mutawakkilūn(a).

او ولې به موږ په الله تعالی توکل ونه کړو، کله چې هغه موږ ته لاره ښودلې ده، او موږ به په ریښتیا سره د هغو ستونزو سره صبر وکړو چې تاسو یې موږ ته راکوئ. او یوازې هغه کسان چې توکل کوي الله تعالی ته تسلیمیږي.

وَقَالَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لِرُسُلِهِمْ لَنُخْرِجَنَّكُمْ مِّنْ اَرْضِنَآ اَوْ لَتَعُوْدُنَّ فِيْ مِلَّتِنَاۗ فَاَوْحٰٓى اِلَيْهِمْ رَبُّهُمْ لَنُهْلِكَنَّ الظّٰلِمِيْنَ ۗ

wa qālal-lażīna kafarū lirusulihim lanukhrijannakum min arḍinā au lata‘ūdunna fī millatinā, fa auḥā ilaihim rabbuhum lanuhlikannaẓ-ẓālimīn(a).

او کافرانو خپلو رسولانو ته وویل: "موږ به خامخا تاسو له خپلې خاورې وباسو یا به تاسو په ریښتیا سره زموږ دین ته راستانه شئ." نو خدای دوی ته وحی وکړه: "موږ به خامخا ظالمان له منځه یوسو."

وَلَنُسْكِنَنَّكُمُ الْاَرْضَ مِنْۢ بَعْدِهِمْ ۗذٰلِكَ لِمَنْ خَافَ مَقَامِيْ وَخَافَ وَعِيْدِ

wa lanuskinannakumul-arḍa mim ba‘dihim, żālika liman khāfa maqāmī wa khāfa wa‘īd(i).

او موږ به خامخا تاسو په هغو ځمکو کې له هغوی وروسته ځای پر ځای کړو. دا د هغو کسانو لپاره ده چې زما له حضور څخه وېرېږي او زما له ګواښونو څخه وېرېږي.

وَاسْتَفْتَحُوْا وَخَابَ كُلُّ جَبَّارٍ عَنِيْدٍۙ

wastaftaḥū wa khāba kullu jabbārin ‘anīd(in).

او دوی د بریا او د ټولو هغو کسانو د له منځه وړلو غوښتنه وکړه چې په خپل سر او ضد یې عمل کاوه،

مِّنْ وَّرَاۤىِٕهٖ جَهَنَّمُ وَيُسْقٰى مِنْ مَّاۤءٍ صَدِيْدٍۙ

miw warā'ihī jahannamu wa yusqā mim mā'in ṣadīd(in).

د هغه مخې ته دوزخ دی او هغه ته به د پیپ اوبه وڅښل شي،

يَّتَجَرَّعُهٗ وَلَا يَكَادُ يُسِيْغُهٗ وَيَأْتِيْهِ الْمَوْتُ مِنْ كُلِّ مَكَانٍ وَّمَا هُوَ بِمَيِّتٍۗ وَمِنْ وَّرَاۤىِٕهٖ عَذَابٌ غَلِيْظٌ

yatajarra‘uhū wa lā yakādu yusīguhū wa ya'tīhil-mautu min kulli makāniw wa mā huwa bimayyit(in), wa miw warā'ihī ‘ażābun galīẓ(un).

هغه (د پیپ اوبه) وڅښلې او په سختۍ سره یې تیرولای شو او مرګ (خطر) له ټولو ګوټونو څخه ورته راغی، مګر هغه مړ نه شو، او د هغه په وړاندې (لا هم) یو سخت عذاب و.

مَثَلُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا بِرَبِّهِمْ اَعْمَالُهُمْ كَرَمَادِ ِۨاشْتَدَّتْ بِهِ الرِّيْحُ فِيْ يَوْمٍ عَاصِفٍۗ لَا يَقْدِرُوْنَ مِمَّا كَسَبُوْا عَلٰى شَيْءٍ ۗذٰلِكَ هُوَ الضَّلٰلُ الْبَعِيْدُ

maṡalul-lażīna kafarū birabbihim a‘māluhum karamādinisytaddat bihir-rīḥu fī yaumin ‘āṣif(in), lā yaqdirūna mimmā kasabū ‘alā syai'(in), żālika huwaḍ-ḍalālul-ba‘īd(u).

د هغو خلکو مثال چې په خپل رب کافران دي، د دوی عملونه د هغه ایرې په څیر دي چې په یوه قوي باد ورځ کې د تیز باد له امله الوزول کیږي. دوی د هغه څه څخه هیڅ ځواک (ګټه) نلري چې دوی یې (په نړۍ کې) لپاره کړي دي. دا یوه لویه ګمراهۍ ده.

اَلَمْ تَرَ اَنَّ اللّٰهَ خَلَقَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ بِالْحَقِّۗ اِنْ يَّشَأْ يُذْهِبْكُمْ وَيَأْتِ بِخَلْقٍ جَدِيْدٍۙ

alam tara annallāha khalaqas-samāwāti wal-arḍa bil-ḥaqq(i), iy yasya' yużhibkum wa ya'ti bikhalqin jadīd(in).

ایا ته نه ګورې چې الله اسمانونه او ځمکه په حق سره پیدا کړي دي؟ که هغه وغواړي، نو تاسو به له منځه یوسي او (ستاسو پر ځای به) به یو نوی مخلوق راولي.

وَّمَا ذٰلِكَ عَلَى اللّٰهِ بِعَزِيْزٍ

wa mā żālika ‘alallāhi bi‘azīz(in).

او دا د الله لپاره ګران نه دی.

وَبَرَزُوْا لِلّٰهِ جَمِيْعًا فَقَالَ الضُّعَفٰۤؤُا لِلَّذِيْنَ اسْتَكْبَرُوْٓا اِنَّا كُنَّا لَكُمْ تَبَعًا فَهَلْ اَنْتُمْ مُّغْنُوْنَ عَنَّا مِنْ عَذَابِ اللّٰهِ مِنْ شَيْءٍ ۗقَالُوْا لَوْ هَدٰىنَا اللّٰهُ لَهَدَيْنٰكُمْۗ سَوَاۤءٌ عَلَيْنَآ اَجَزِعْنَآ اَمْ صَبَرْنَا مَا لَنَا مِنْ مَّحِيْصٍ ࣖ

wa barazū lillāhi jamī‘an fa qālaḍ-ḍu‘afā'u lil-lażīnastakbarū innā kunnā lakum taba‘an fahal antum mugnūna ‘annā min ‘ażābillāhi min syai'(in), qālū lau hadānallāhu lahadainākum, sawā'un ‘alainā ajazi‘nā am ṣabarnā mā lanā mim maḥīṣ(in).

او ټول (په ماهسیار میدان کې) د الله تعالی حضور ته د مخامخ کېدو لپاره راټول شول، بیا کمزورو متکبرانو ته وویل: "په حقیقت کې موږ ستاسو پیروان وو، نو ایا تاسو موږ د الله تعالی له عذاب څخه لږ څه ژغورلی شئ؟" هغوی ځواب ورکړ: "که الله تعالی موږ ته لارښوونه کړې وای، نو موږ به ستاسو لارښوونه کولی شوای. دا زموږ لپاره یو شان ده که موږ شکایت وکړو یا صبر وکړو. موږ د تیښتې ځای نه لرو."

وَقَالَ الشَّيْطٰنُ لَمَّا قُضِيَ الْاَمْرُ اِنَّ اللّٰهَ وَعَدَكُمْ وَعْدَ الْحَقِّ وَوَعَدْتُّكُمْ فَاَخْلَفْتُكُمْۗ وَمَا كَانَ لِيَ عَلَيْكُمْ مِّنْ سُلْطٰنٍ اِلَّآ اَنْ دَعَوْتُكُمْ فَاسْتَجَبْتُمْ لِيْ ۚفَلَا تَلُوْمُوْنِيْ وَلُوْمُوْٓا اَنْفُسَكُمْۗ مَآ اَنَا۠ بِمُصْرِخِكُمْ وَمَآ اَنْتُمْ بِمُصْرِخِيَّۗ اِنِّيْ كَفَرْتُ بِمَآ اَشْرَكْتُمُوْنِ مِنْ قَبْلُ ۗاِنَّ الظّٰلِمِيْنَ لَهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ

wa qālasy-syaiṭānu lammā quḍiyal-amru innallāha wa‘adakum wa‘dal-ḥaqqi wa wa‘attukum fa akhlaftukum, wa mā kāna liya ‘alaikum min sulṭānin illā an da‘autukum fastajabtum lī, falā talūmūnī wa lūmū anfusakum, wa mā ana bimuṣrikhikum wa mā antum bimuṣrikhiyy(a), innī kafartu bimā asyraktumūni min qabl(u), innaẓ-ẓālimīna lahum ‘ażābun alīm(un).

او کله چې خبره (حساب) حل شوه، شیطان وویل: "بېشکه، الله تعالی تاسو سره ریښتینې ژمنه کړې وه، او ما هم تاسو سره ژمنه کړې وه، مګر ما هغه ماته ماته نه ده ورکړې. زه پر تاسو هیڅ واک نلرم، مګر (یوازې) ما تاسو ته بلنه درکړه او تاسو زما بلنه ومنله، نو ماته ښکنځل مه کوئ، مګر ځان ته ښکنځل کوئ. زه ستاسو مرسته نشم کولی، او تاسو زما مرسته نشئ کولی. په حقیقت کې، زه ستاسو د تیرو وختونو (له الله تعالی سره) د شریکانو په جوړولو کې ستاسو عملونه نه منم." په حقیقت کې، ظالمانو ته دردناک عذاب دی.

وَاُدْخِلَ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ جَنّٰتٍ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُ خٰلِدِيْنَ فِيْهَا بِاِذْنِ رَبِّهِمْۗ تَحِيَّتُهُمْ فِيْهَا سَلٰمٌ

wa udkhilal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti jannātin tajrī min taḥtihal-anhāru khālidīna fīhā bi'iżni rabbihim, taḥiyyatuhum fīhā salām(un).

او هغه کسان چې ایمان یې راوړی او ښه عملونه یې کړي دي، هغوی به هغو باغونو ته ننوځي چې لاندې یې ویالې بهېږي، دوی به د خپل رب په اجازه هلته تل پاتې وي. په جنت کې د دوی د درناوي څرګندونه سلام دی.

اَلَمْ تَرَ كَيْفَ ضَرَبَ اللّٰهُ مَثَلًا كَلِمَةً طَيِّبَةً كَشَجَرَةٍ طَيِّبَةٍ اَصْلُهَا ثَابِتٌ وَّفَرْعُهَا فِى السَّمَاۤءِۙ

alam tara kaifa ḍaraballāhu maṡalan kalimatan ṭayyibatan kasyajaratin ṭayyibatin aṣluhā ṡābituw wa far‘uhā fis-samā'(i).

آیا ته نه یې لیدلی چې الله تعالی څنګه د ښو کلمو مثال بیانوي لکه یوه ښه ونې چې ریښې یې ټینګې او څانګې یې په اسمان کې دي؟

تُؤْتِيْٓ اُكُلَهَا كُلَّ حِيْنٍ ۢبِاِذْنِ رَبِّهَاۗ وَيَضْرِبُ اللّٰهُ الْاَمْثَالَ لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَتَذَكَّرُوْنَ

tu'tī ukulahā kulla ḥīnim bi'iżni rabbihā, wa yaḍribullāhul-amṡāla lin-nāsi la‘allahum yatażakkarūn(a).

(ونې) د خپل رب په اجازه هر وخت خپله میوه ورکوي. او الله دا مثالونه د انسانانو لپاره بیانوي ترڅو دوی نصیحت واخلي.

وَمَثَلُ كَلِمَةٍ خَبِيْثَةٍ كَشَجَرَةٍ خَبِيْثَةِ ِۨاجْتُثَّتْ مِنْ فَوْقِ الْاَرْضِ مَا لَهَا مِنْ قَرَارٍ

wa maṡalu kalimatin khabīṡatin kasyajaratin khabīṡatinijtuṡṡat min fauqil-arḍi mā lahā min qarār(in).

او د بدې خبرې مثال د یوې بدې ونې په څېر دی چې ریښې یې د ځمکې له سطحې څخه ایستل شوې وي، او هیڅ هم نه شي ولاړیدلی.

يُثَبِّتُ اللّٰهُ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا بِالْقَوْلِ الثَّابِتِ فِى الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا وَفِى الْاٰخِرَةِۚ وَيُضِلُّ اللّٰهُ الظّٰلِمِيْنَۗ وَيَفْعَلُ اللّٰهُ مَا يَشَاۤءُ ࣖ

yuṡabbitullāhul-lażīna āmanū bil-qauliṣ-ṣābiti fil-ḥayātid-dun-yā wa fil-ākhirah(ti), wa yuḍillullāhuẓ-ẓālimīn(a), wa yaf‘alullāhu mā yasyā'(u).

الله تعالی د هغو کسانو ایمان په ثابته خبره سره ثابتوي چې په دنیا او آخرت کې یې کوي، او الله تعالی ظالمان ګمراه کوي او الله تعالی چې څه وغواړي هغه کوي.

۞ اَلَمْ تَرَ اِلَى الَّذِيْنَ بَدَّلُوْا نِعْمَتَ اللّٰهِ كُفْرًا وَّاَحَلُّوْا قَوْمَهُمْ دَارَ الْبَوَارِۙ

alam tara ilal-lażīna baddalū ni‘matallāhi kufraw wa aḥallū qaumahum dāral-bawār(i).

آیا تا هغو کسانو ته پام نه دی کړی چې د الله تعالی نعمتونه یې د الله تعالی نافرماني سره بدل کړي دي او خپل خلک یې د هلاکت په دره کې ډوب کړي دي؟

جَهَنَّمَ ۚيَصْلَوْنَهَاۗ وَبِئْسَ الْقَرَارُ

jahannama yaṣlaunahā, wa bi'sal-qarār(u).

یعنی دوزخ، دوی به په هغه کې ننوځي، او هغه ډېر بد استوګنځای دی.

وَجَعَلُوْا لِلّٰهِ اَنْدَادًا لِّيُضِلُّوْا عَنْ سَبِيْلِهٖۗ قُلْ تَمَتَّعُوْا فَاِنَّ مَصِيْرَكُمْ اِلَى النَّارِ

wa ja‘alū lillāhi andādal liyuḍillū ‘an sabīlih(ī), qul tamatta‘ū fa inna maṣīrakum ilan-nār(i).

او دوی (کافرانو) د الله لپاره سیالان ټاکلي دي ترڅو (خلک) د هغه له لارې څخه ګمراه کړي. ووایه (ای محمده): "خوشحاله اوسئ، ځکه چې ستاسو وروستۍ ځای اور دی."

قُلْ لِّعِبَادِيَ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا يُقِيْمُوا الصَّلٰوةَ وَيُنْفِقُوْا مِمَّا رَزَقْنٰهُمْ سِرًّا وَّعَلَانِيَةً مِّنْ قَبْلِ اَنْ يَّأْتِيَ يَوْمٌ لَّا بَيْعٌ فِيْهِ وَلَا خِلٰلٌ

qul li‘ibādiyal-lażīna āmanū yuqīmuṣ-ṣalāta wa yunfiqū mimmā razaqnāhum sirraw wa ‘alāniyatam min qabli ay ya'tiya yaumul lā bai‘un fīhi wa lā khilāl(un).

زما هغو بندګانو ته چې ایمان یې راوړی دی ووایه: "هغوی دې لمونځونه وکړي، له هغه رزق څخه چې موږ یې ورکوو په پټه یا ښکاره توګه مصرف کړي مخکې له دې چې هغه ورځ راشي چې نور به پېر او پلور او دوستي نه وي."

اَللّٰهُ الَّذِيْ خَلَقَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ وَاَنْزَلَ مِنَ السَّمَاۤءِ مَاۤءً فَاَخْرَجَ بِهٖ مِنَ الثَّمَرٰتِ رِزْقًا لَّكُمْ ۚوَسَخَّرَ لَكُمُ الْفُلْكَ لِتَجْرِيَ فِى الْبَحْرِ بِاَمْرِهٖ ۚوَسَخَّرَ لَكُمُ الْاَنْهٰرَ

allāhul-lażī khalaqas-samāwāti wal-arḍa wa anzala minas-samā'i mā'an fa akhraja bihī minaṡ-ṡamarāti rizqal lakum, wa sakhkhara lakumul-fulka litajriya fil-baḥri bi'amrih(ī), wa sakhkhara lakumul-anhār(a).

الله هغه ذات دی چې اسمانونه او ځمکه یې پیدا کړي دي او له اسمانه یې اوبه (باران) نازلې کړې دي، بیا یې د هغې (باران اوبو) په واسطه ستاسو د رزق لپاره ډول ډول میوې راوویستلې؛ او هغه ستاسو لپاره کښتۍ تابع کړې دي چې د هغه د ارادې سره سم په سمندرونو کې ګرځي، او هغه ستاسو لپاره سیندونه تابع کړي دي.

وَسَخَّرَ لَكُمُ الشَّمْسَ وَالْقَمَرَ دَاۤىِٕبَيْنِۚ وَسَخَّرَ لَكُمُ الَّيْلَ وَالنَّهَارَ ۚ

wa sakhkhara lakumusy-syamsa wal-qamara dā'ibaīn(i), wa sakhkhara lakumul-laila wan-nahār(a).

او هغه لمر او سپوږمۍ ستاسو لپاره مسخر کړي دي، چې په دوامداره توګه (په خپلو مدارونو کې) ګرځي؛ او شپه او ورځ یې ستاسو لپاره مسخر کړي دي.

وَاٰتٰىكُمْ مِّنْ كُلِّ مَا سَاَلْتُمُوْهُۗ وَاِنْ تَعُدُّوْا نِعْمَتَ اللّٰهِ لَا تُحْصُوْهَاۗ اِنَّ الْاِنْسَانَ لَظَلُوْمٌ كَفَّارٌ ࣖ

wa ātākum min kulli mā sa'altumūh(u), wa in ta‘uddū ni‘matallāhi lā tuḥṣūhā, innal-insāna laẓalūmun kaffār(un).

او هغه تاسو ته هر هغه څه درکړي دي چې تاسو یې ترې وغواړئ. او که تاسو د الله نعمتونه وشمیرئ، نو یقینا به یې ونه وشمیرئ. په حقیقت کې، انسانان ډېر ظالمان دي او ډېر منکران دي (د الله نعمتونه).

وَاِذْ قَالَ اِبْرٰهِيْمُ رَبِّ اجْعَلْ هٰذَا الْبَلَدَ اٰمِنًا وَّاجْنُبْنِيْ وَبَنِيَّ اَنْ نَّعْبُدَ الْاَصْنَامَ ۗ

wa iż qāla ibrāhīmu rabbij‘al hāżal-balada āminaw wajnubnī wa baniyya an na‘budal-aṣnām(a).

او (یاد کړئ)، کله چې ابراهیم علیه السلام دعا وکړه، "ای خدایه، دا هیواد (مکه) یو خوندي هیواد وګرځوه او ما او زما ماشومان او لمسیان د بتانو له عبادت څخه وساته."

رَبِّ اِنَّهُنَّ اَضْلَلْنَ كَثِيْرًا مِّنَ النَّاسِۚ فَمَنْ تَبِعَنِيْ فَاِنَّهٗ مِنِّيْۚ وَمَنْ عَصَانِيْ فَاِنَّكَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

rabbi innahunna aḍlalna kaṡīram minan-nās(i), faman tabi‘anī fa innahū minnī, wa man ‘aṣānī fa innaka gafūrur raḥīm(un).

اې ربه، دغو بتانو ډېر خلک ګمراه کړي دي. څوک چې زما پیروي وکړي، هغه زما له ډلې څخه دی، او څوک چې زما نافرماني وکړي، نو ته ډېر بخښونکی او ډېر رحم کوونکی یې.

رَبَّنَآ اِنِّيْٓ اَسْكَنْتُ مِنْ ذُرِّيَّتِيْ بِوَادٍ غَيْرِ ذِيْ زَرْعٍ عِنْدَ بَيْتِكَ الْمُحَرَّمِۙ رَبَّنَا لِيُقِيْمُوا الصَّلٰوةَ فَاجْعَلْ اَفْـِٕدَةً مِّنَ النَّاسِ تَهْوِيْٓ اِلَيْهِمْ وَارْزُقْهُمْ مِّنَ الثَّمَرٰتِ لَعَلَّهُمْ يَشْكُرُوْنَ

rabbanā innī askantu min żurriyyatī biwādin gairi żī zar‘in ‘inda baitikal-muḥarram(i), rabbanā liyuqīmuṣ-ṣalāta faj‘al af'idatam minan-nāsi tahwī ilaihim warzuqhum minaṡ-ṡamarāti la‘allahum yasykurūn(a).

ای ربه، ما په رښتیا سره خپل ځینې اولادونه په داسې دره کې ځای پر ځای کړي دي چې ستا (بیت الله) د کور سره نږدې فصلونه نشته، هغه څوک چې درناوی کیږي، ای ربه (یعنې) ترڅو دوی لمونځ وکړي، نو د ځینو خلکو زړونه د دوی په لور مایل کړه او دوی ته د میوو څخه روزي ورکړه، هیله ده چې دوی به شکر وباسي.

رَبَّنَآ اِنَّكَ تَعْلَمُ مَا نُخْفِيْ وَمَا نُعْلِنُۗ وَمَا يَخْفٰى عَلَى اللّٰهِ مِنْ شَيْءٍ فِى الْاَرْضِ وَلَا فِى السَّمَاۤءِ

rabbanā innaka ta‘lamu mā nukhfī wa mā nu‘lin(u), wa mā yakhfā ‘alallāhi min syai'in fil-arḍi wa lā fis-samā'(i).

ای زموږ ربه، ته هغه څه پېژنې چې موږ یې پټوو او هغه څه چې موږ یې ښکاره کوو؛ او له الله څخه هیڅ شی پټ نه دی، نه په ځمکه کې او نه په اسمان کې.

اَلْحَمْدُ لِلّٰهِ الَّذِيْ وَهَبَ لِيْ عَلَى الْكِبَرِ اِسْمٰعِيْلَ وَاِسْحٰقَۗ اِنَّ رَبِّيْ لَسَمِيْعُ الدُّعَاۤءِ

al-ḥamdu lillāhil-lażī wahaba lī ‘alal-kibari ismā‘īla wa isḥāq(a), inna rabbī lasamī‘ud-du‘ā'(i).

ستاينه هغه الله لره ده چې ماته يې په بوډاتوب کې اسماعيل او اسحاق راکړ، په رښتيا چې زما خدای د دعاګانو اورېدونكى دى.

رَبِّ اجْعَلْنِيْ مُقِيْمَ الصَّلٰوةِ وَمِنْ ذُرِّيَّتِيْۖ رَبَّنَا وَتَقَبَّلْ دُعَاۤءِ

rabbij‘alnī muqīmaṣ-ṣalāti wa min żurriyyatī, rabbanā wa taqabbal du‘ā'(i).

ای زما خدایه، ما او زما ماشومان او لمسیان داسې خلک کړه چې دعا ته دوام ورکوي، ای زموږ خدایه، زما دعا قبوله کړه.

رَبَّنَا اغْفِرْ لِيْ وَلِوَالِدَيَّ وَلِلْمُؤْمِنِيْنَ يَوْمَ يَقُوْمُ الْحِسَابُ ࣖ

rabbanagfir lī wa liwālidayya wa lil-mu'minīna yauma yaqūmul-ḥisāb(u).

ای زموږ ربه، ما، زما مور او پلار او ټولو هغو کسانو ته چې ایمان لري د حساب په ورځ بښنه وکړه."

وَلَا تَحْسَبَنَّ اللّٰهَ غَافِلًا عَمَّا يَعْمَلُ الظّٰلِمُوْنَ ەۗ اِنَّمَا يُؤَخِّرُهُمْ لِيَوْمٍ تَشْخَصُ فِيْهِ الْاَبْصَارُۙ

wa lā taḥsabannallāha gāfilan ‘ammā ya‘maluẓ-ẓālimūn(a), innamā yu'akhkhiruhum liyaumin tasykhaṣu fīhil-abṣār(u).

او دا مه ګڼه چې الله د ظالمانو له کړنو څخه بې خبره دی، بېشکه الله به دوی تر هغې ورځې پورې وځنډوي چې سترګې به یې خلاصې شي.

مُهْطِعِيْنَ مُقْنِعِيْ رُءُوْسِهِمْ لَا يَرْتَدُّ اِلَيْهِمْ طَرْفُهُمْ ۚوَاَفْـِٕدَتُهُمْ هَوَاۤءٌ ۗ

muhṭi‘īna muqni‘ī ru'ūsihim lā yartaddu ilaihim ṭarfuhum, wa af'idatuhum hawā'(un).

دوی په بیړه (د غږ ځواب ورکولو لپاره) سرونه پورته کوي، پداسې حال کې چې سترګې یې نه رپیږي او زړونه یې خالي وي.

وَاَنْذِرِ النَّاسَ يَوْمَ يَأْتِيْهِمُ الْعَذَابُۙ فَيَقُوْلُ الَّذِيْنَ ظَلَمُوْا رَبَّنَآ اَخِّرْنَآ اِلٰٓى اَجَلٍ قَرِيْبٍۙ نُّجِبْ دَعْوَتَكَ وَنَتَّبِعِ الرُّسُلَۗ اَوَلَمْ تَكُوْنُوْٓا اَقْسَمْتُمْ مِّنْ قَبْلُ مَا لَكُمْ مِّنْ زَوَالٍۙ

wa anżirin-nāsa yauma ya'tīhimul-‘ażāb(u), fa yaqūlul-lażīna ẓalamū rabbanā akhkhirnā ilā ajalin qarīb(in), nujib da‘wataka wa nattabi‘ir-rusul(a), awalam takūnū aqsamtum min qablu mā lakum min zawāl(in).

او (محمد صلی الله علیه وسلم) خلکو ته په هغه ورځ چې عذاب راشي، خبردار کړه، نو ظالمان به ووایي: "زموږ ربه، موږ ته د یوې شیبې لپاره هم فرصت راکړه، موږ به ستا بلنه ومنو او د رسولانو پیروي به وکړو." (دوی ته وویل شول) "ایا تاسو مخکې (په ځمکه کې) قسم نه و خوړلی چې هیڅکله به هلاک نه شئ؟"

وَّسَكَنْتُمْ فِيْ مَسٰكِنِ الَّذِيْنَ ظَلَمُوْٓا اَنْفُسَهُمْ وَتَبَيَّنَ لَكُمْ كَيْفَ فَعَلْنَا بِهِمْ وَضَرَبْنَا لَكُمُ الْاَمْثَالَ

wa sakantum fī masākinil-lażīna ẓalamū anfusahum wa tabayyana lakum kaifa fa‘alnā bihim wa ḍarabnā lakumul-amṡāl(a).

او تاسو د هغو خلکو په ځای کې اوسېدلي یاست چې په خپلو ځانونو یې ظلم کړی دی، او تاسو ته څرګنده شوې ده چې موږ له دوی سره څه کړي دي او موږ تاسو ته څو مثالونه درکړي دي."

وَقَدْ مَكَرُوْا مَكْرَهُمْ وَعِنْدَ اللّٰهِ مَكْرُهُمْۗ وَاِنْ كَانَ مَكْرُهُمْ لِتَزُوْلَ مِنْهُ الْجِبَالُ

wa qad makarū makrahum wa ‘indallāhi makruhum, wa in kāna makruhum litazūla minhul-jibāl(u).

او په حقیقت کې، دوی دوکه کړې ده، سره له دې چې الله (پوهېږي او اجر به ورکړي) د دوی دوکه او په حقیقت کې د دوی دوکه غرونه له منځه نه شي وړی.

فَلَا تَحْسَبَنَّ اللّٰهَ مُخْلِفَ وَعْدِهٖ رُسُلَهٗ ۗاِنَّ اللّٰهَ عَزِيْزٌ ذُو انْتِقَامٍۗ

falā taḥsabannallāha mukhlifa wa‘dihī rusulah(ū), innallāha ‘azīzun żun tiqām(in).

نو هیڅکله دا فکر مه کوه چې الله تعالی له خپلو رسولانو سره خپله ژمنه مات کړې ده، په حقیقت کې الله تعالی ډېر ځواکمن او انتقام اخیستونکی دی.

يَوْمَ تُبَدَّلُ الْاَرْضُ غَيْرَ الْاَرْضِ وَالسَّمٰوٰتُ وَبَرَزُوْا لِلّٰهِ الْوَاحِدِ الْقَهَّارِ

yauma tubaddalul-arḍu gairal-arḍi was-samāwātu wa barazū lillāhil-wāḥidil-qahhār(i).

(یعنې) هغه ورځ (چې) ځمکه په بله ځمکه او (همدارنګه) اسمان بدله شي، او دوی (انسانان) به (په پادنګ ماهسیار کې) د الله تعالی، چې غالب او غالب دی، سره مخامخ شي.

وَتَرَى الْمُجْرِمِيْنَ يَوْمَىِٕذٍ مُّقَرَّنِيْنَ فِى الْاَصْفَادِۚ

wa taral-mujrimīna yauma'iżim muqarranīna fil-aṣfād(i).

او په هغه ورځ به ته ګناهکاران په زنځیرونو تړل شوي ووینې.

سَرَابِيْلُهُمْ مِّنْ قَطِرَانٍ وَّتَغْشٰى وُجُوْهَهُمُ النَّارُۙ

sarābīluhum min qaṭirāniw wa tagsyā wujūhahumun-nār(u).

د دوی جامې د قیر څخه جوړې شوې وې، او مخونه یې د دوزخ په اور پوښل شوي وو،

لِيَجْزِيَ اللّٰهُ كُلَّ نَفْسٍ مَّا كَسَبَتْۗ اِنَّ اللّٰهَ سَرِيْعُ الْحِسَابِ

liyajziyallāhu kulla nafsim mā kasabat, innallāha sarī‘ul-ḥisāb(i).

ترڅو الله تعالی هر چا ته د هغه د هڅې بدله ورکړي. په حقیقت کې الله تعالی په خپل حساب کې ډېر چټک دی.

هٰذَا بَلٰغٌ لِّلنَّاسِ وَلِيُنْذَرُوْا بِهٖ وَلِيَعْلَمُوْٓا اَنَّمَا هُوَ اِلٰهٌ وَّاحِدٌ وَّلِيَذَّكَّرَ اُولُوا الْاَلْبَابِ ࣖ

hāżā balāgul lin-nāsi wa liyunżarū bihī wa liya‘lamū annamā huwa ilāhuw wāḥiduw wa liyażżakkara ulul-albāb(i).

او دا (قرآن) د انسانانو لپاره یو (کامل) وضاحت دی، ترڅو چې دوی په دې سره وویرول شي، ترڅو چې دوی پوه شي چې هغه یو خدای دی، او د عقل خاوندان نصیحت واخلي.