وَالْفَجْرِۙ

wal-fajr(i).

صبح جو قسم،

وَلَيَالٍ عَشْرٍۙ

wa layālin ‘asyr(in).

ڏهن راتين جو قسم،

وَّالشَّفْعِ وَالْوَتْرِۙ

wasy-syaf‘i wal-watr(i).

جفت ۽ طاق جي ذريعي،

وَالَّيْلِ اِذَا يَسْرِۚ

wal-laili iżā yasr(i).

رات جو جڏهن اهو گذري ٿو.

هَلْ فِيْ ذٰلِكَ قَسَمٌ لِّذِيْ حِجْرٍۗ

hal fī żālika qasamul liżī ḥijr(in).

ڇا هن ۾ عقلمندن لاءِ ڪو قسم آهي (جيڪو قابل قبول هجي)؟

اَلَمْ تَرَ كَيْفَ فَعَلَ رَبُّكَ بِعَادٍۖ

alam tara kaifa fa‘ala rabbuka bi‘ād(in).

ڇا توهان (محمد ﷺ) نه ڏٺو ته توهان جي رب عاد سان ڪيئن سلوڪ ڪيو؟

اِرَمَ ذَاتِ الْعِمَادِۖ

irama żātil-‘imād(i).

(يعني) اِرم (عاد قوم جي راڄڌاني) جا رهواسي جن جون بلند عمارتون آهن،

الَّتِيْ لَمْ يُخْلَقْ مِثْلُهَا فِى الْبِلَادِۖ

allatī lam yukhlaq miṡluhā fil-bilād(i).

جيڪو ٻين ملڪن ۾ ڪڏهن به اهڙو شهر نه ٺاهيو ويو آهي،

وَثَمُوْدَ الَّذِيْنَ جَابُوا الصَّخْرَ بِالْوَادِۖ

wa ṡamūdal-lażīna jābuṣ-ṣakhra bil-wād(i).

۽ (سمود قوم جي خلاف) جيڪي وادي ۾ وڏا پٿر ڪٽيندا هئا،

وَفِرْعَوْنَ ذِى الْاَوْتَادِۖ

wa fir‘auna żil-autād(i).

۽ (فرعون جي خلاف) جنهن وٽ ميخون (وڏيون عمارتون) هيون،

الَّذِيْنَ طَغَوْا فِى الْبِلَادِۖ

allażīna ṭagau fil-bilād(i).

جيڪي ملڪ اندر من ماني ڪن ٿا،

فَاَكْثَرُوْا فِيْهَا الْفَسَادَۖ

fa akṡarū fīhal-fasād(a).

پوءِ انهن ملڪ ۾ تمام گهڻو نقصان ڪيو،

فَصَبَّ عَلَيْهِمْ رَبُّكَ سَوْطَ عَذَابٍۖ

fa ṣabba ‘alaihim rabbuka sauṭa ‘ażāb(in).

پوءِ تنهنجي پالڻهار انهن کي عذاب جي چھري سان ماريو،

اِنَّ رَبَّكَ لَبِالْمِرْصَادِۗ

inna rabbaka labil-mirṣād(i).

بيشڪ، توهان جو رب واقعي ڏسندڙ آهي.

فَاَمَّا الْاِنْسَانُ اِذَا مَا ابْتَلٰىهُ رَبُّهٗ فَاَكْرَمَهٗ وَنَعَّمَهٗۙ فَيَقُوْلُ رَبِّيْٓ اَكْرَمَنِۗ

fa ammal-insānu iżā mabtalāhu rabbuhū fa akramahū wa na‘‘amah(ū), fa yaqūlu rabbī akraman(i).

پوءِ انسان جي ڳالهه آهي ته جڏهن خدا ان کي آزمائي ٿو ۽ پوءِ ان کي عزت ڏئي ٿو ۽ ان کي خوش ڪري ٿو ته پوءِ هو چوي ٿو ته منهنجي خدا مون کي عزت ڏني آهي.

وَاَمَّآ اِذَا مَا ابْتَلٰىهُ فَقَدَرَ عَلَيْهِ رِزْقَهٗ ەۙ فَيَقُوْلُ رَبِّيْٓ اَهَانَنِۚ

wa ammā iżā mabtalāhu fa qadara ‘alaihi rizqah(ū), fa yaqūlu rabbī ahānan(i).

پر جيڪڏهن خدا کيس آزمائي ٿو ۽ سندس رزق محدود ڪري ٿو ته پوءِ هو چوي ٿو ته منهنجي رب مون کي بي عزت ڪيو آهي.

كَلَّا بَلْ لَّا تُكْرِمُوْنَ الْيَتِيْمَۙ

kallā bal lā tukrimūnal-yatīm(a).

ڪڏهن به نه! توهان يتيم جي به عزت نٿا ڪريو،

وَلَا تَحٰۤضُّوْنَ عَلٰى طَعَامِ الْمِسْكِيْنِۙ

wa lā taḥāḍḍūna ‘alā ṭa‘āmil-miskīn(i).

۽ توهان هڪ ٻئي کي مسڪينن کي کارائڻ جي ترغيب نٿا ڏيو،

وَتَأْكُلُوْنَ التُّرَاثَ اَكْلًا لَّمًّاۙ

wa ta'kulūnat-turāṡa aklal lammā(n).

جڏهن ته توهان وراثت کي (حلال ۽ حرام) ملايو کائي رهيا آهيو،

وَّتُحِبُّوْنَ الْمَالَ حُبًّا جَمًّاۗ

wa tuḥibbūnal-māla ḥubban jammā(n).

۽ اوھين مال سان حد کان وڌيڪ پيار ڪريو ٿا.

كَلَّآ اِذَا دُكَّتِ الْاَرْضُ دَكًّا دَكًّاۙ

kallā iżā dukkatil-arḍu dakkan dakkā(n).

ڪو مسئلو ناهي! جيڪڏهن زمين لڳاتار ڌڏي (ٽڪري)،

وَّجَاۤءَ رَبُّكَ وَالْمَلَكُ صَفًّا صَفًّاۚ

wa jā'a rabbuka wal-malaku ṣaffan ṣaffā(n).

۽ توهان جو خدا آيو؛ ۽ ملائڪ قطار ۾ بيٺا،

وَجِايْۤءَ يَوْمَىِٕذٍۢ بِجَهَنَّمَۙ يَوْمَىِٕذٍ يَّتَذَكَّرُ الْاِنْسَانُ وَاَنّٰى لَهُ الذِّكْرٰىۗ

wa jī'a yauma'iżim bijahannam(a), yauma'iżiy yatażakkarul-insānu wa annā lahuż-żikrā.

۽ ان ڏينهن ان کي دوزخ ڏيکاري ويندي، ان ڏينهن انسان هوش ۾ هوندو پر سندس هوش ان جي ڪنهن به ڪم نه ايندو.

يَقُوْلُ يٰلَيْتَنِيْ قَدَّمْتُ لِحَيَاتِيْۚ

yaqūlu yā laitanī qaddamtu liḥayātī.

هن چيو، "اهو بهتر هوندو جيڪڏهن مان پهرين پنهنجي زندگي لاءِ (نيڪي) ڪريان."

فَيَوْمَىِٕذٍ لَّا يُعَذِّبُ عَذَابَهٗٓ اَحَدٌ ۙ

fa yauma'iżil lā yu‘ażżibu ‘ażābahū aḥad(un).

پوءِ ان ڏينهن ڪنهن کي به سندس (مناسب) سزا وانگر سزا نه ڏني ويندي.

وَّلَا يُوْثِقُ وَثَاقَهٗٓ اَحَدٌ ۗ

wa lā yūṡiqu waṡāqahū aḥad(un).

۽ سندس ڳنڍن وانگر ڪو به نه ٿو ٻڌي.

يٰٓاَيَّتُهَا النَّفْسُ الْمُطْمَىِٕنَّةُۙ

yā ayyatuhan-nafsul-muṭma'innah(tu).

اي پرسڪون روح!

ارْجِعِيْٓ اِلٰى رَبِّكِ رَاضِيَةً مَّرْضِيَّةً ۚ

irji‘ī ilā rabbiki rāḍiyatam marḍiyyah(tan).

پنهنجي رب ڏانهن اهڙي دل سان موٽي وڃ جيڪو ان کان راضي ۽ راضي هجي.

فَادْخُلِيْ فِيْ عِبٰدِيْۙ

fadkhuli fī ‘ibādī.

پوءِ منهنجن ٻانهن جي صف ۾ داخل ٿي وڃ،

وَادْخُلِيْ جَنَّتِيْ ࣖࣖ

wadkhulī jannatī.

۽ منهنجي جنت ۾ داخل ٿيو.

وَالْفَجْرِۙ

wal-fajr(i).

صبح جو قسم،

وَلَيَالٍ عَشْرٍۙ

wa layālin ‘asyr(in).

ڏهن راتين جو قسم،

وَّالشَّفْعِ وَالْوَتْرِۙ

wasy-syaf‘i wal-watr(i).

جفت ۽ طاق جي ذريعي،

وَالَّيْلِ اِذَا يَسْرِۚ

wal-laili iżā yasr(i).

رات جو جڏهن اهو گذري ٿو.

هَلْ فِيْ ذٰلِكَ قَسَمٌ لِّذِيْ حِجْرٍۗ

hal fī żālika qasamul liżī ḥijr(in).

ڇا هن ۾ عقلمندن لاءِ ڪو قسم آهي (جيڪو قابل قبول هجي)؟

اَلَمْ تَرَ كَيْفَ فَعَلَ رَبُّكَ بِعَادٍۖ

alam tara kaifa fa‘ala rabbuka bi‘ād(in).

ڇا توهان (محمد ﷺ) نه ڏٺو ته توهان جي رب عاد سان ڪيئن سلوڪ ڪيو؟

اِرَمَ ذَاتِ الْعِمَادِۖ

irama żātil-‘imād(i).

(يعني) اِرم (عاد قوم جي راڄڌاني) جا رهواسي جن جون بلند عمارتون آهن،

الَّتِيْ لَمْ يُخْلَقْ مِثْلُهَا فِى الْبِلَادِۖ

allatī lam yukhlaq miṡluhā fil-bilād(i).

جيڪو ٻين ملڪن ۾ ڪڏهن به اهڙو شهر نه ٺاهيو ويو آهي،

وَثَمُوْدَ الَّذِيْنَ جَابُوا الصَّخْرَ بِالْوَادِۖ

wa ṡamūdal-lażīna jābuṣ-ṣakhra bil-wād(i).

۽ (سمود قوم جي خلاف) جيڪي وادي ۾ وڏا پٿر ڪٽيندا هئا،

وَفِرْعَوْنَ ذِى الْاَوْتَادِۖ

wa fir‘auna żil-autād(i).

۽ (فرعون جي خلاف) جنهن وٽ ميخون (وڏيون عمارتون) هيون،

الَّذِيْنَ طَغَوْا فِى الْبِلَادِۖ

allażīna ṭagau fil-bilād(i).

جيڪي ملڪ اندر من ماني ڪن ٿا،

فَاَكْثَرُوْا فِيْهَا الْفَسَادَۖ

fa akṡarū fīhal-fasād(a).

پوءِ انهن ملڪ ۾ تمام گهڻو نقصان ڪيو،

فَصَبَّ عَلَيْهِمْ رَبُّكَ سَوْطَ عَذَابٍۖ

fa ṣabba ‘alaihim rabbuka sauṭa ‘ażāb(in).

پوءِ تنهنجي پالڻهار انهن کي عذاب جي چھري سان ماريو،

اِنَّ رَبَّكَ لَبِالْمِرْصَادِۗ

inna rabbaka labil-mirṣād(i).

بيشڪ، توهان جو رب واقعي ڏسندڙ آهي.

فَاَمَّا الْاِنْسَانُ اِذَا مَا ابْتَلٰىهُ رَبُّهٗ فَاَكْرَمَهٗ وَنَعَّمَهٗۙ فَيَقُوْلُ رَبِّيْٓ اَكْرَمَنِۗ

fa ammal-insānu iżā mabtalāhu rabbuhū fa akramahū wa na‘‘amah(ū), fa yaqūlu rabbī akraman(i).

پوءِ انسان جي ڳالهه آهي ته جڏهن خدا ان کي آزمائي ٿو ۽ پوءِ ان کي عزت ڏئي ٿو ۽ ان کي خوش ڪري ٿو ته پوءِ هو چوي ٿو ته منهنجي خدا مون کي عزت ڏني آهي.

وَاَمَّآ اِذَا مَا ابْتَلٰىهُ فَقَدَرَ عَلَيْهِ رِزْقَهٗ ەۙ فَيَقُوْلُ رَبِّيْٓ اَهَانَنِۚ

wa ammā iżā mabtalāhu fa qadara ‘alaihi rizqah(ū), fa yaqūlu rabbī ahānan(i).

پر جيڪڏهن خدا کيس آزمائي ٿو ۽ سندس رزق محدود ڪري ٿو ته پوءِ هو چوي ٿو ته منهنجي رب مون کي بي عزت ڪيو آهي.

كَلَّا بَلْ لَّا تُكْرِمُوْنَ الْيَتِيْمَۙ

kallā bal lā tukrimūnal-yatīm(a).

ڪڏهن به نه! توهان يتيم جي به عزت نٿا ڪريو،

وَلَا تَحٰۤضُّوْنَ عَلٰى طَعَامِ الْمِسْكِيْنِۙ

wa lā taḥāḍḍūna ‘alā ṭa‘āmil-miskīn(i).

۽ توهان هڪ ٻئي کي مسڪينن کي کارائڻ جي ترغيب نٿا ڏيو،

وَتَأْكُلُوْنَ التُّرَاثَ اَكْلًا لَّمًّاۙ

wa ta'kulūnat-turāṡa aklal lammā(n).

جڏهن ته توهان وراثت کي (حلال ۽ حرام) ملايو کائي رهيا آهيو،

وَّتُحِبُّوْنَ الْمَالَ حُبًّا جَمًّاۗ

wa tuḥibbūnal-māla ḥubban jammā(n).

۽ اوھين مال سان حد کان وڌيڪ پيار ڪريو ٿا.

كَلَّآ اِذَا دُكَّتِ الْاَرْضُ دَكًّا دَكًّاۙ

kallā iżā dukkatil-arḍu dakkan dakkā(n).

ڪو مسئلو ناهي! جيڪڏهن زمين لڳاتار ڌڏي (ٽڪري)،

وَّجَاۤءَ رَبُّكَ وَالْمَلَكُ صَفًّا صَفًّاۚ

wa jā'a rabbuka wal-malaku ṣaffan ṣaffā(n).

۽ توهان جو خدا آيو؛ ۽ ملائڪ قطار ۾ بيٺا،

وَجِايْۤءَ يَوْمَىِٕذٍۢ بِجَهَنَّمَۙ يَوْمَىِٕذٍ يَّتَذَكَّرُ الْاِنْسَانُ وَاَنّٰى لَهُ الذِّكْرٰىۗ

wa jī'a yauma'iżim bijahannam(a), yauma'iżiy yatażakkarul-insānu wa annā lahuż-żikrā.

۽ ان ڏينهن ان کي دوزخ ڏيکاري ويندي، ان ڏينهن انسان هوش ۾ هوندو پر سندس هوش ان جي ڪنهن به ڪم نه ايندو.

يَقُوْلُ يٰلَيْتَنِيْ قَدَّمْتُ لِحَيَاتِيْۚ

yaqūlu yā laitanī qaddamtu liḥayātī.

هن چيو، "اهو بهتر هوندو جيڪڏهن مان پهرين پنهنجي زندگي لاءِ (نيڪي) ڪريان."

فَيَوْمَىِٕذٍ لَّا يُعَذِّبُ عَذَابَهٗٓ اَحَدٌ ۙ

fa yauma'iżil lā yu‘ażżibu ‘ażābahū aḥad(un).

پوءِ ان ڏينهن ڪنهن کي به سندس (مناسب) سزا وانگر سزا نه ڏني ويندي.

وَّلَا يُوْثِقُ وَثَاقَهٗٓ اَحَدٌ ۗ

wa lā yūṡiqu waṡāqahū aḥad(un).

۽ سندس ڳنڍن وانگر ڪو به نه ٿو ٻڌي.

يٰٓاَيَّتُهَا النَّفْسُ الْمُطْمَىِٕنَّةُۙ

yā ayyatuhan-nafsul-muṭma'innah(tu).

اي پرسڪون روح!

ارْجِعِيْٓ اِلٰى رَبِّكِ رَاضِيَةً مَّرْضِيَّةً ۚ

irji‘ī ilā rabbiki rāḍiyatam marḍiyyah(tan).

پنهنجي رب ڏانهن اهڙي دل سان موٽي وڃ جيڪو ان کان راضي ۽ راضي هجي.

فَادْخُلِيْ فِيْ عِبٰدِيْۙ

fadkhuli fī ‘ibādī.

پوءِ منهنجن ٻانهن جي صف ۾ داخل ٿي وڃ،

وَادْخُلِيْ جَنَّتِيْ ࣖࣖ

wadkhulī jannatī.

۽ منهنجي جنت ۾ داخل ٿيو.