لَآ اُقْسِمُ بِيَوْمِ الْقِيٰمَةِۙ

lā uqsimu biyaumil-qiyāmah(ti).

قيامت جي ڏينهن جو قسم کڻان ٿو،

وَلَآ اُقْسِمُ بِالنَّفْسِ اللَّوَّامَةِ

wa lā uqsimu bin nafsil-lawwāmah(ti).

۽ مون کي قسم آهي ان روح جو جيڪو هميشه پشيمان رهي ٿو.

اَيَحْسَبُ الْاِنْسَانُ اَلَّنْ نَّجْمَعَ عِظَامَهٗ ۗ

ayaḥsabul-insānu allan najma‘a ‘iẓāmah(ū).

ڇا انسان اهو خيال ڪري ٿو ته اسين سندس هڏيون گڏ نه ڪنداسين؟

بَلٰى قٰدِرِيْنَ عَلٰٓى اَنْ نُّسَوِّيَ بَنَانَهٗ

balā qādirīna ‘alā an nusawwiya banānah(ū).

(به) اسان سندس آڱريون مڪمل طور تي گڏ ڪرڻ جي قابل هئاسين.

بَلْ يُرِيْدُ الْاِنْسَانُ لِيَفْجُرَ اَمَامَهٗۚ

bal yurīdul-insānu liyafjura amāmah(ū).

پر انسان مسلسل گناهه ڪرڻ چاهين ٿا.

يَسْـَٔلُ اَيَّانَ يَوْمُ الْقِيٰمَةِۗ

yas'alu ayyāna yaumul-qiyāmah(ti).

هن پڇيو ته، ”قيامت جو ڏينهن ڪڏهن ٿيندو؟“

فَاِذَا بَرِقَ الْبَصَرُۙ

fa iżā bariqal-baṣar(u).

پوءِ جڏهن توهان جون اکيون (خوف کان) کليل ٿين ٿيون،

وَخَسَفَ الْقَمَرُۙ

wa khasafal-qamar(u).

۽ چنڊ پنهنجي روشني وڃائي چڪو آهي،

وَجُمِعَ الشَّمْسُ وَالْقَمَرُۙ

wa jumi‘asy-syamsu wal-qamar(u).

پوءِ سج ۽ چنڊ گڏ ڪيا ويا،

يَقُوْلُ الْاِنْسَانُ يَوْمَىِٕذٍ اَيْنَ الْمَفَرُّۚ

yaqūlul-insānu yauma'iżin ainal-mafarr(u).

ان ڏينهن ماڻهو چوندا ته مان ڪٿي ڀڄي وڃان؟

كَلَّا لَا وَزَرَۗ

kallā lā wazar(a).

نه! ڪا به پناهه ناهي!

اِلٰى رَبِّكَ يَوْمَىِٕذِ ِۨالْمُسْتَقَرُّۗ

ilā rabbika yauma'iżinil-mustaqarr(u).

ان ڏينهن رڳو پنهنجي پالڻهار ڏانهن موٽندؤ.

يُنَبَّؤُا الْاِنْسَانُ يَوْمَىِٕذٍۢ بِمَا قَدَّمَ وَاَخَّرَۗ

yunabba'ul-insānu yauma'iżim bimā qaddama wa akhkhar(a).

انهيءَ ڏينهن ماڻهن کي ٻڌايو ويندو ته انهن ڇا ڪيو ۽ ڇا نه ڪيو.

بَلِ الْاِنْسَانُ عَلٰى نَفْسِهٖ بَصِيْرَةٌۙ

balil-insānu ‘alā nafsihī baṣīrah(tun).

انسان به پاڻ جا شاهد آهن،

وَّلَوْ اَلْقٰى مَعَاذِيْرَهٗۗ

wa lau alqā ma‘āżīrah(ū).

۽ جيتوڻيڪ هن پنهنجا سبب پيش ڪيا.

لَا تُحَرِّكْ بِهٖ لِسَانَكَ لِتَعْجَلَ بِهٖۗ

lā tuḥarrik bihī lisānaka lita‘jala bih(ī).

(محمد ﷺ) پنهنجي زبان کي (قرآن پڙهڻ لاءِ) نه هلايو ڇو ته توهان جلدي ان تي (ماهر) ٿي ويندا.

اِنَّ عَلَيْنَا جَمْعَهٗ وَقُرْاٰنَهٗ ۚ

inna ‘alainā jam‘ahū wa qur'ānah(ū).

بيشڪ اسين ان کي (تنهنجي سيني ۾) گڏ ڪنداسين ۽ ان کي پڙهنداسين.

فَاِذَا قَرَأْنٰهُ فَاتَّبِعْ قُرْاٰنَهٗ ۚ

fa iżā qara'nāhu fattabi‘ qur'ānah(ū).

جڏهن اسين ان کي پڙهي پورو ڪريون ته پوءِ پڙهڻ جي پيروي ڪريو.

ثُمَّ اِنَّ عَلَيْنَا بَيَانَهٗ ۗ

Ṡumma inna ‘alainā bayānah(ū).

پوءِ بيشڪ اسين ان کي بيان ڪنداسين.

كَلَّا بَلْ تُحِبُّوْنَ الْعَاجِلَةَۙ

kallā bal tuḥibbūnal-‘ājilah(ta).

نه! توهان به دنيا جي زندگي سان پيار ڪريو ٿا،

وَتَذَرُوْنَ الْاٰخِرَةَۗ

wa tażarūnal-‘ākhirah(ta).

۽ آخرت (جي زندگي) کي نظرانداز ڪيو.

وُجُوْهٌ يَّوْمَىِٕذٍ نَّاضِرَةٌۙ

wujūhuy yauma'iżin nāḍirah(tun).

ان ڏينهن (مؤمنن جا) چهرا تازگي وارا هوندا،

اِلٰى رَبِّهَا نَاظِرَةٌ ۚ

ilā rabbihā nāẓirah(tun).

پنهنجي خدا کي ڏسي رهيو آهي.

وَوُجُوْهٌ يَّوْمَىِٕذٍۢ بَاسِرَةٌۙ

wa wujūhuy yauma'iżim bāsirah(tun).

۽ ان ڏينهن (ڪافرن جا) چهرا ڪارا هوندا.

تَظُنُّ اَنْ يُّفْعَلَ بِهَا فَاقِرَةٌ ۗ

taẓunnu ay yuf‘ala bihā fāqirah(tun).

انهن کي پڪ هئي ته مٿس هڪ خوفناڪ آفت ايندي.

كَلَّآ اِذَا بَلَغَتِ التَّرَاقِيَۙ

kallā iżā balagatit-tarāqiy(a).

نه! جڏهن (زندگي) ڳلي تائين پهچي ويندي،

وَقِيْلَ مَنْ ۜرَاقٍۙ

wa qīla man…rāq(in).

۽ (کيس) چيو ويو ته ڪير شفا ڏئي سگهي ٿو؟

وَّظَنَّ اَنَّهُ الْفِرَاقُۙ

wa ẓanna annahul-firāq(u).

۽ کيس پڪ هئي ته اهو وقت (دنيا کي) الوداع چوڻ جو هو،

وَالْتَفَّتِ السَّاقُ بِالسَّاقِۙ

waltaffatis-sāqu bis-sāq(i).

۽ گابي (کاٻي) کي گابي (ساڄي) سان ڳنڍيو،

اِلٰى رَبِّكَ يَوْمَىِٕذِ ِۨالْمَسَاقُ ۗ ࣖ

ilā rabbika yauma'iżinil-masāq(u).

پنهنجي پالڻهار ڏانهن ان ڏينهن تو کي جلاوطن ڪيو ويندو.

فَلَا صَدَّقَ وَلَا صَلّٰىۙ

falā ṣaddaqa wa lā ṣallā.

ڇاڪاڻ ته هو (اڳوڻي) (قرآن ۽ رسول جي) تصديق ڪرڻ نه چاهيندو هو ۽ نماز پڙهڻ نه چاهيندو هو،

وَلٰكِنْ كَذَّبَ وَتَوَلّٰىۙ

wa lākin każżaba wa tawallā.

پر ان جي بدران هن (رسول ﷺ کي) ڪوڙو چيو ۽ (سچ کان) منهن موڙيو.

ثُمَّ ذَهَبَ اِلٰٓى اَهْلِهٖ يَتَمَطّٰىۗ

Ṡumma żahaba ilā ahlihī yatamaṭṭā.

پوءِ هو فخر سان پنهنجي خاندان ڏانهن ويو.

اَوْلٰى لَكَ فَاَوْلٰىۙ

aulā laka fa'aulā.

افسوس آهي توهان تي! افسوس آهي!

ثُمَّ اَوْلٰى لَكَ فَاَوْلٰىۗ

Ṡumma aulā laka fa'aulā.

هڪ ڀيرو ٻيهر، توهان (انسانن) تي افسوس! تنهنڪري افسوس!

اَيَحْسَبُ الْاِنْسَانُ اَنْ يُّتْرَكَ سُدًىۗ

ayaḥsabul-insānu ay yutraka sudā(n).

ڇا انسان سمجهن ٿا ته انهن کي اڪيلو ڇڏيو ويندو (بغير جوابدهي جي)؟

اَلَمْ يَكُ نُطْفَةً مِّنْ مَّنِيٍّ يُّمْنٰى

alam yaku nuṭfatam mim maniyyiy yumnā.

ڇا هو اصل ۾ صرف مني جو هڪ قطرو نه هو جيڪو (رحم ۾) وهايو ويو هو،

ثُمَّ كَانَ عَلَقَةً فَخَلَقَ فَسَوّٰىۙ

Ṡumma kāna ‘alaqatan fa khalaqa fa sawwā.

پوءِ (مني) هڪ اهڙي شيءِ بڻجي وئي جيڪا چپڪي وئي، پوءِ الله ان کي پيدا ڪيو ۽ ان کي مڪمل ڪيو،

فَجَعَلَ مِنْهُ الزَّوْجَيْنِ الذَّكَرَ وَالْاُنْثٰىۗ

fa ja‘ala minhuz-zaujainiż-żakara wal-unṡā.

پوءِ ان مان نر ۽ مادي جوڙو بڻايو.

اَلَيْسَ ذٰلِكَ بِقٰدِرٍ عَلٰٓى اَنْ يُّحْيِ َۧ الْمَوْتٰى ࣖ

alaisa żālika biqādirin ‘alā ay yuḥyiyal-mautā.

ڇا (خدا جيڪو ڪري ٿو) اهڙي طاقت (به) ناهي ته مئلن کي جياري؟

لَآ اُقْسِمُ بِيَوْمِ الْقِيٰمَةِۙ

lā uqsimu biyaumil-qiyāmah(ti).

قيامت جي ڏينهن جو قسم کڻان ٿو،

وَلَآ اُقْسِمُ بِالنَّفْسِ اللَّوَّامَةِ

wa lā uqsimu bin nafsil-lawwāmah(ti).

۽ مون کي قسم آهي ان روح جو جيڪو هميشه پشيمان رهي ٿو.

اَيَحْسَبُ الْاِنْسَانُ اَلَّنْ نَّجْمَعَ عِظَامَهٗ ۗ

ayaḥsabul-insānu allan najma‘a ‘iẓāmah(ū).

ڇا انسان اهو خيال ڪري ٿو ته اسين سندس هڏيون گڏ نه ڪنداسين؟

بَلٰى قٰدِرِيْنَ عَلٰٓى اَنْ نُّسَوِّيَ بَنَانَهٗ

balā qādirīna ‘alā an nusawwiya banānah(ū).

(به) اسان سندس آڱريون مڪمل طور تي گڏ ڪرڻ جي قابل هئاسين.

بَلْ يُرِيْدُ الْاِنْسَانُ لِيَفْجُرَ اَمَامَهٗۚ

bal yurīdul-insānu liyafjura amāmah(ū).

پر انسان مسلسل گناهه ڪرڻ چاهين ٿا.

يَسْـَٔلُ اَيَّانَ يَوْمُ الْقِيٰمَةِۗ

yas'alu ayyāna yaumul-qiyāmah(ti).

هن پڇيو ته، ”قيامت جو ڏينهن ڪڏهن ٿيندو؟“

فَاِذَا بَرِقَ الْبَصَرُۙ

fa iżā bariqal-baṣar(u).

پوءِ جڏهن توهان جون اکيون (خوف کان) کليل ٿين ٿيون،

وَخَسَفَ الْقَمَرُۙ

wa khasafal-qamar(u).

۽ چنڊ پنهنجي روشني وڃائي چڪو آهي،

وَجُمِعَ الشَّمْسُ وَالْقَمَرُۙ

wa jumi‘asy-syamsu wal-qamar(u).

پوءِ سج ۽ چنڊ گڏ ڪيا ويا،

يَقُوْلُ الْاِنْسَانُ يَوْمَىِٕذٍ اَيْنَ الْمَفَرُّۚ

yaqūlul-insānu yauma'iżin ainal-mafarr(u).

ان ڏينهن ماڻهو چوندا ته مان ڪٿي ڀڄي وڃان؟

كَلَّا لَا وَزَرَۗ

kallā lā wazar(a).

نه! ڪا به پناهه ناهي!

اِلٰى رَبِّكَ يَوْمَىِٕذِ ِۨالْمُسْتَقَرُّۗ

ilā rabbika yauma'iżinil-mustaqarr(u).

ان ڏينهن رڳو پنهنجي پالڻهار ڏانهن موٽندؤ.

يُنَبَّؤُا الْاِنْسَانُ يَوْمَىِٕذٍۢ بِمَا قَدَّمَ وَاَخَّرَۗ

yunabba'ul-insānu yauma'iżim bimā qaddama wa akhkhar(a).

انهيءَ ڏينهن ماڻهن کي ٻڌايو ويندو ته انهن ڇا ڪيو ۽ ڇا نه ڪيو.

بَلِ الْاِنْسَانُ عَلٰى نَفْسِهٖ بَصِيْرَةٌۙ

balil-insānu ‘alā nafsihī baṣīrah(tun).

انسان به پاڻ جا شاهد آهن،

وَّلَوْ اَلْقٰى مَعَاذِيْرَهٗۗ

wa lau alqā ma‘āżīrah(ū).

۽ جيتوڻيڪ هن پنهنجا سبب پيش ڪيا.

لَا تُحَرِّكْ بِهٖ لِسَانَكَ لِتَعْجَلَ بِهٖۗ

lā tuḥarrik bihī lisānaka lita‘jala bih(ī).

(محمد ﷺ) پنهنجي زبان کي (قرآن پڙهڻ لاءِ) نه هلايو ڇو ته توهان جلدي ان تي (ماهر) ٿي ويندا.

اِنَّ عَلَيْنَا جَمْعَهٗ وَقُرْاٰنَهٗ ۚ

inna ‘alainā jam‘ahū wa qur'ānah(ū).

بيشڪ اسين ان کي (تنهنجي سيني ۾) گڏ ڪنداسين ۽ ان کي پڙهنداسين.

فَاِذَا قَرَأْنٰهُ فَاتَّبِعْ قُرْاٰنَهٗ ۚ

fa iżā qara'nāhu fattabi‘ qur'ānah(ū).

جڏهن اسين ان کي پڙهي پورو ڪريون ته پوءِ پڙهڻ جي پيروي ڪريو.

ثُمَّ اِنَّ عَلَيْنَا بَيَانَهٗ ۗ

Ṡumma inna ‘alainā bayānah(ū).

پوءِ بيشڪ اسين ان کي بيان ڪنداسين.

كَلَّا بَلْ تُحِبُّوْنَ الْعَاجِلَةَۙ

kallā bal tuḥibbūnal-‘ājilah(ta).

نه! توهان به دنيا جي زندگي سان پيار ڪريو ٿا،

وَتَذَرُوْنَ الْاٰخِرَةَۗ

wa tażarūnal-‘ākhirah(ta).

۽ آخرت (جي زندگي) کي نظرانداز ڪيو.

وُجُوْهٌ يَّوْمَىِٕذٍ نَّاضِرَةٌۙ

wujūhuy yauma'iżin nāḍirah(tun).

ان ڏينهن (مؤمنن جا) چهرا تازگي وارا هوندا،

اِلٰى رَبِّهَا نَاظِرَةٌ ۚ

ilā rabbihā nāẓirah(tun).

پنهنجي خدا کي ڏسي رهيو آهي.

وَوُجُوْهٌ يَّوْمَىِٕذٍۢ بَاسِرَةٌۙ

wa wujūhuy yauma'iżim bāsirah(tun).

۽ ان ڏينهن (ڪافرن جا) چهرا ڪارا هوندا.

تَظُنُّ اَنْ يُّفْعَلَ بِهَا فَاقِرَةٌ ۗ

taẓunnu ay yuf‘ala bihā fāqirah(tun).

انهن کي پڪ هئي ته مٿس هڪ خوفناڪ آفت ايندي.

كَلَّآ اِذَا بَلَغَتِ التَّرَاقِيَۙ

kallā iżā balagatit-tarāqiy(a).

نه! جڏهن (زندگي) ڳلي تائين پهچي ويندي،

وَقِيْلَ مَنْ ۜرَاقٍۙ

wa qīla man…rāq(in).

۽ (کيس) چيو ويو ته ڪير شفا ڏئي سگهي ٿو؟

وَّظَنَّ اَنَّهُ الْفِرَاقُۙ

wa ẓanna annahul-firāq(u).

۽ کيس پڪ هئي ته اهو وقت (دنيا کي) الوداع چوڻ جو هو،

وَالْتَفَّتِ السَّاقُ بِالسَّاقِۙ

waltaffatis-sāqu bis-sāq(i).

۽ گابي (کاٻي) کي گابي (ساڄي) سان ڳنڍيو،

اِلٰى رَبِّكَ يَوْمَىِٕذِ ِۨالْمَسَاقُ ۗ ࣖ

ilā rabbika yauma'iżinil-masāq(u).

پنهنجي پالڻهار ڏانهن ان ڏينهن تو کي جلاوطن ڪيو ويندو.

فَلَا صَدَّقَ وَلَا صَلّٰىۙ

falā ṣaddaqa wa lā ṣallā.

ڇاڪاڻ ته هو (اڳوڻي) (قرآن ۽ رسول جي) تصديق ڪرڻ نه چاهيندو هو ۽ نماز پڙهڻ نه چاهيندو هو،

وَلٰكِنْ كَذَّبَ وَتَوَلّٰىۙ

wa lākin każżaba wa tawallā.

پر ان جي بدران هن (رسول ﷺ کي) ڪوڙو چيو ۽ (سچ کان) منهن موڙيو.

ثُمَّ ذَهَبَ اِلٰٓى اَهْلِهٖ يَتَمَطّٰىۗ

Ṡumma żahaba ilā ahlihī yatamaṭṭā.

پوءِ هو فخر سان پنهنجي خاندان ڏانهن ويو.

اَوْلٰى لَكَ فَاَوْلٰىۙ

aulā laka fa'aulā.

افسوس آهي توهان تي! افسوس آهي!

ثُمَّ اَوْلٰى لَكَ فَاَوْلٰىۗ

Ṡumma aulā laka fa'aulā.

هڪ ڀيرو ٻيهر، توهان (انسانن) تي افسوس! تنهنڪري افسوس!

اَيَحْسَبُ الْاِنْسَانُ اَنْ يُّتْرَكَ سُدًىۗ

ayaḥsabul-insānu ay yutraka sudā(n).

ڇا انسان سمجهن ٿا ته انهن کي اڪيلو ڇڏيو ويندو (بغير جوابدهي جي)؟

اَلَمْ يَكُ نُطْفَةً مِّنْ مَّنِيٍّ يُّمْنٰى

alam yaku nuṭfatam mim maniyyiy yumnā.

ڇا هو اصل ۾ صرف مني جو هڪ قطرو نه هو جيڪو (رحم ۾) وهايو ويو هو،

ثُمَّ كَانَ عَلَقَةً فَخَلَقَ فَسَوّٰىۙ

Ṡumma kāna ‘alaqatan fa khalaqa fa sawwā.

پوءِ (مني) هڪ اهڙي شيءِ بڻجي وئي جيڪا چپڪي وئي، پوءِ الله ان کي پيدا ڪيو ۽ ان کي مڪمل ڪيو،

فَجَعَلَ مِنْهُ الزَّوْجَيْنِ الذَّكَرَ وَالْاُنْثٰىۗ

fa ja‘ala minhuz-zaujainiż-żakara wal-unṡā.

پوءِ ان مان نر ۽ مادي جوڙو بڻايو.

اَلَيْسَ ذٰلِكَ بِقٰدِرٍ عَلٰٓى اَنْ يُّحْيِ َۧ الْمَوْتٰى ࣖ

alaisa żālika biqādirin ‘alā ay yuḥyiyal-mautā.

ڇا (خدا جيڪو ڪري ٿو) اهڙي طاقت (به) ناهي ته مئلن کي جياري؟