Q.S Әл-Мүмтәһәнә (اَلْمُمْتَحَنَة) - 13 Шигырьләр саны

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَتَّخِذُوْا عَدُوِّيْ وَعَدُوَّكُمْ اَوْلِيَاۤءَ تُلْقُوْنَ اِلَيْهِمْ بِالْمَوَدَّةِ وَقَدْ كَفَرُوْا بِمَا جَاۤءَكُمْ مِّنَ الْحَقِّۚ يُخْرِجُوْنَ الرَّسُوْلَ وَاِيَّاكُمْ اَنْ تُؤْمِنُوْا بِاللّٰهِ رَبِّكُمْۗ اِنْ كُنْتُمْ خَرَجْتُمْ جِهَادًا فِيْ سَبِيْلِيْ وَابْتِغَاۤءَ مَرْضَاتِيْ تُسِرُّوْنَ اِلَيْهِمْ بِالْمَوَدَّةِ وَاَنَا۠ اَعْلَمُ بِمَآ اَخْفَيْتُمْ وَمَآ اَعْلَنْتُمْۗ وَمَنْ يَّفْعَلْهُ مِنْكُمْ فَقَدْ ضَلَّ سَوَاۤءَ السَّبِيْلِ

yā ayyuhal-lażīna āmanū lā tattakhiżū ‘aduwwī wa ‘aduwwakum auliyā'a tulqūna ilaihim bil-mawaddati wa qad kafarū bimā jā'akum minal-ḥaqq(i), yukhrijūnar-rasūla wa iyyākum an tu'minū billāhi rabbikum, in kuntum kharajtum jihādan fī sabīlī wabtigā'a marḍātī tusirrūna ilaihim bil-mawaddah(ti), wa ana a‘lamu bimā akhfaitum wa mā a‘lantum, wa may yaf‘alhu minkum faqad ḍalla sawā'as-sabīl(i).

Ий мөэминнәр! Минем дошманнарымны һәм үзегезнең дошманнарыгызны дус тотмагыз, аларга (Мөхәммәд хәбәрен) җиткерү өчен, аларга шәфкать йөзеннән, хәтта алар сезгә җиткерелгән хак сүзне инкяр иткәннәр булсалар да. Алар пәйгамбәрне һәм сезне үзегезне куып чыгардылар, чөнки сез Раббыбыз Аллаһка ышангансыз. Әгәр сез чыннан да Минем юлым өчен көрәшергә һәм Минем ризалыгымны эзләп чыгарга чыксагыз (моны эшләмәгез). Сез аларга (Мөхәммәд хәбәрен) яшерен рәвештә, шәфкать йөзеннән сөйлисез, һәм Мин сезнең яшергән һәм ачыклаган нәрсәләрегезне яхшырак беләм. Әгәр сездән кем моны эшләсә, ул, әлбәттә, туры юлдан адашкан.

اِنْ يَّثْقَفُوْكُمْ يَكُوْنُوْا لَكُمْ اَعْدَاۤءً وَّيَبْسُطُوْٓا اِلَيْكُمْ اَيْدِيَهُمْ وَاَلْسِنَتَهُمْ بِالسُّوْۤءِ وَوَدُّوْا لَوْ تَكْفُرُوْنَۗ

iy yaṡqafūkum yakūnū lakum a‘dā'aw wa yabsuṭū ilaikum aidiyahum wa alsinatahum bis-sū'i wa waddū lau takfurūn(a).

Әгәр алар сезне тотсалар, сезгә дошман булырлар, сезгә зарар итү өчен кулларын һәм телләрен сузырлар һәм сезнең кәфер булуыгызны теләрләр.

لَنْ تَنْفَعَكُمْ اَرْحَامُكُمْ وَلَآ اَوْلَادُكُمْ ۛيَوْمَ الْقِيٰمَةِ ۛيَفْصِلُ بَيْنَكُمْۗ وَاللّٰهُ بِمَا تَعْمَلُوْنَ بَصِيْرٌ

lan tanfa‘akum arḥāmukum wa lā aulādukum yaumal-qiyāmati yafṣilu bainakum, wallāhu bimā ta‘malūna baṣīr(un).

Кыямәт көнендә сезгә якыннарыгыз һәм балаларыгыз файда бирмәс, Ул сезне аерыр. Аллаһ сезнең кылган эшләрегезне күрүче.

قَدْ كَانَتْ لَكُمْ اُسْوَةٌ حَسَنَةٌ فِيْٓ اِبْرٰهِيْمَ وَالَّذِيْنَ مَعَهٗۚ اِذْ قَالُوْا لِقَوْمِهِمْ اِنَّا بُرَءٰۤؤُا مِنْكُمْ وَمِمَّا تَعْبُدُوْنَ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ ۖ كَفَرْنَا بِكُمْ وَبَدَا بَيْنَنَا وَبَيْنَكُمُ الْعَدَاوَةُ وَالْبَغْضَاۤءُ اَبَدًا حَتّٰى تُؤْمِنُوْا بِاللّٰهِ وَحْدَهٗٓ اِلَّا قَوْلَ اِبْرٰهِيْمَ لِاَبِيْهِ لَاَسْتَغْفِرَنَّ لَكَ وَمَآ اَمْلِكُ لَكَ مِنَ اللّٰهِ مِنْ شَيْءٍۗ رَبَّنَا عَلَيْكَ تَوَكَّلْنَا وَاِلَيْكَ اَنَبْنَا وَاِلَيْكَ الْمَصِيْرُ

qad kānat lakum uswatun ḥasanatun fī ibrāhīma wal-lażīna ma‘ah(ū), iż qālū liqaumihim innā bura'ā'u minkum wa mimmā ta‘budūna min dūnillāh(i), kafarnā bikum wa badā bainanā wa bainakumul-‘adāwatu wal-bagḍā'u abadan ḥattā tu'minū billāhi waḥdahū illā qaula ibrāhīma li'abīhi la'astagfiranna laka wa mā amliku laka minallāhi min syai'(in), rabbanā ‘alaika tawakkalnā wa ilaika anabnā wa ilaikal-maṣīr(u).

Чыннан да, Ибраһимдә һәм аның белән бергә булганнарда сезнең өчен яхшы үрнәк бар иде. Алар аның халкына: "Без сездән һәм Аллаһтан башка гыйбадәт кылган нәрсәләрегездән аерылдык, без сезнең (күпчелекне) инкяр итәбез һәм безнең белән сезнең арада мәңгегә дошманлык һәм нәфрәт бар, сез Аллаһка гына иман китергәнче", - диделәр. Әмма Ибраһимнең атасына әйткән сүзләре генә: "Мин сезнең өчен гафу сорармын, ләкин Аллаһның сезгә (газабына) каршы тора алмыйм", - диде. (Ибраһим әйтте): "Раббыбыз, без Сиңа гына тәвәккәл кылдык һәм Сиңа гына тәүбә иттек һәм Сиңа гына кайтырбыз.

رَبَّنَا لَا تَجْعَلْنَا فِتْنَةً لِّلَّذِيْنَ كَفَرُوْا وَاغْفِرْ لَنَا رَبَّنَاۚ اِنَّكَ اَنْتَ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ

rabbanā lā taj‘alnā fitnatal lil-lażīna kafarū wagfir lanā rabbanā, innaka antal-‘azīzul-ḥakīm(u).

Әй Раббыбыз, безне кәферләр өчен гайбәт корбаны итмә! Һәм безне гафу ит, әй Раббыбыз! Син, әлбәттә, көчле һәм хикмәт иясесең.

لَقَدْ كَانَ لَكُمْ فِيْهِمْ اُسْوَةٌ حَسَنَةٌ لِّمَنْ كَانَ يَرْجُوا اللّٰهَ وَالْيَوْمَ الْاٰخِرَۗ وَمَنْ يَّتَوَلَّ فَاِنَّ اللّٰهَ هُوَ الْغَنِيُّ الْحَمِيْدُ ࣖ

laqad kāna lakum fīhim uswatun ḥasanatul liman kāna yarjullāha wal-yaumal-ākhir(a), wa may yatawalla fa'innallāha huwal-ganiyyul-ḥamīd(u).

Чыннан да, аларда (Ибраһимдә һәм аның җәмәгатендә) сезнең өчен яхшы үрнәкләр бар, Аллаһтан һәм Ахирәттән иминлек өмет иткән кешеләр өчен. Әгәр берәү Коръәннән йөз чөерсә, әлбәттә, Аллаһ бай һәм мактауга лаек.

۞ عَسَى اللّٰهُ اَنْ يَّجْعَلَ بَيْنَكُمْ وَبَيْنَ الَّذِيْنَ عَادَيْتُمْ مِّنْهُمْ مَّوَدَّةًۗ وَاللّٰهُ قَدِيْرٌۗ وَاللّٰهُ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

‘asallāhu ay yaj‘ala bainakum wa bainal-lażīna ‘ādaitum minhum mawaddah(tan), wallāhu qadīr(un), wallāhu gafūrur raḥīm(un).

Аллаһ сезнең белән элеккеге дошманнарыгыз арасында шәфкатьлелек салсын. Аллаһ – кодрәт иясе. Аллаһ – ярлыкаучы һәм рәхимле.

لَا يَنْهٰىكُمُ اللّٰهُ عَنِ الَّذِيْنَ لَمْ يُقَاتِلُوْكُمْ فِى الدِّيْنِ وَلَمْ يُخْرِجُوْكُمْ مِّنْ دِيَارِكُمْ اَنْ تَبَرُّوْهُمْ وَتُقْسِطُوْٓا اِلَيْهِمْۗ اِنَّ اللّٰهَ يُحِبُّ الْمُقْسِطِيْنَ

lā yanhākumullāhu ‘anil-lażīna lam yuqātilūkum fid-dīni wa lam yukhrijūkum min diyārikum an tabarrūhum wa tuqsiṭū ilaihim, innallāha yuḥibbul-muqsiṭīn(a).

Аллаһ сезне дин мәсьәләләрендә сезнең белән сугышмаган һәм сезне туган җирегездән куып чыгармаган кешеләргә яхшылык кылудан һәм гаделлек кылудан тыймый. Әлбәттә, Аллаһ гадел булганнарны сөя.

اِنَّمَا يَنْهٰىكُمُ اللّٰهُ عَنِ الَّذِيْنَ قَاتَلُوْكُمْ فِى الدِّيْنِ وَاَخْرَجُوْكُمْ مِّنْ دِيَارِكُمْ وَظَاهَرُوْا عَلٰٓى اِخْرَاجِكُمْ اَنْ تَوَلَّوْهُمْۚ وَمَنْ يَّتَوَلَّهُمْ فَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الظّٰلِمُوْنَ

innamā yanhākumullāhu ‘anil-lażīna qātalūkum fid-dīni wa akhrajūkum min diyārikum wa ẓāharū ‘alā ikhrājikum an tawallauhum, wa may yatawallahum fa'ulā'ika humuẓ-ẓālimūn(a).

Аллаһ сезне дин мәсьәләләрендә сезнең белән сугышкан, сезне туган җирегездән куып чыгарган һәм сезне чыгарырга ярдәм иткән кешеләрне дус тотудан тыя. Кем аларны дус тотса, алар залимнәрдер.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اِذَا جَاۤءَكُمُ الْمُؤْمِنٰتُ مُهٰجِرٰتٍ فَامْتَحِنُوْهُنَّۗ اَللّٰهُ اَعْلَمُ بِاِيْمَانِهِنَّ فَاِنْ عَلِمْتُمُوْهُنَّ مُؤْمِنٰتٍ فَلَا تَرْجِعُوْهُنَّ اِلَى الْكُفَّارِۗ لَا هُنَّ حِلٌّ لَّهُمْ وَلَا هُمْ يَحِلُّوْنَ لَهُنَّۗ وَاٰتُوْهُمْ مَّآ اَنْفَقُوْاۗ وَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ اَنْ تَنْكِحُوْهُنَّ اِذَآ اٰتَيْتُمُوْهُنَّ اُجُوْرَهُنَّۗ وَلَا تُمْسِكُوْا بِعِصَمِ الْكَوَافِرِ وَسْـَٔلُوْا مَآ اَنْفَقْتُمْ وَلْيَسْـَٔلُوْا مَآ اَنْفَقُوْاۗ ذٰلِكُمْ حُكْمُ اللّٰهِ ۗيَحْكُمُ بَيْنَكُمْۗ وَاللّٰهُ عَلِيْمٌ حَكِيْمٌ

yā ayyuhal-lażīna āmanū iżā jā'akumul-mu'minātu muhājirātin famtaḥinūhunn(a), allāhu a‘lamu bi'īmānihinna fa'in ‘alimtumūhunna mu'minātin falā tarji‘ūhunna ilal-kuffār(i), lā hunna ḥillul lahum wa lā hum yaḥillūna lahunn(a), wa ātūhum mā anfaqū, wa lā junāḥa ‘alaikum an tankiḥūhunna iżā ātaitumūhunna ujūrahunn(a), wa lā tumsikū bi‘iṣamil-kawāfiri was'alū mā anfaqū, żālikum ḥukmullāh(i), yaḥkumu bainakum, wallāhu ‘alīmun ḥakīm(un).

Ий мөэминнәр! Әгәр мөэмин хатыннар сезнең яныгызга күченеп килсәләр, сез аларның (диннәрен) сынап карагыз. Аллаһ аларның иманнарын яхшырак белә. Әгәр сез аларның (чын күңелдән) иман китергәннәрен белсәгез, аларны көферләргә (ирләренә) кайтарып бирмәгез. Алар көферләргә, көферләргә дә хәләл түгел. Аларның (ирләренә) биргән мәһерләрен бирегез. Әгәр аларга мәһерләрен бирсәгез, аларга никахлануыгызда сезгә гөнаһ юк. Кәфер хатыннар белән никахлашмагыз. Биргән мәһерләрегезне сорагыз. Әгәр ирләре көфер булсалар, алар (элеккеге хатыннарына) биргән мәһерләрен сорасыннар. Бу Аллаһның сезнең арагызда урнаштырган кануны. Аллаһ һәрнәрсәне белүче һәм хикмәт иясе.

وَاِنْ فَاتَكُمْ شَيْءٌ مِّنْ اَزْوَاجِكُمْ اِلَى الْكُفَّارِ فَعَاقَبْتُمْ فَاٰتُوا الَّذِيْنَ ذَهَبَتْ اَزْوَاجُهُمْ مِّثْلَ مَآ اَنْفَقُوْاۗ وَاتَّقُوا اللّٰهَ الَّذِيْٓ اَنْتُمْ بِهٖ مُؤْمِنُوْنَ

wa in fātakum syai'um min azwājikum ilal-kuffāri fa‘āqabtum fa'ātul-lażīna żahabat azwājuhum miṡla mā anfaqū, wattaqullāhal-lażī antum bihī mu'minūn(a).

Әгәр дә сез хатыннарыгызның кяферләргә качканнарыннан (мәһерне кире кайтару) тәмамламаган нәрсәгез булса, аларны җиңә аласыз, аннары (олҗадан) хатыннары качкан кешеләргә алар биргән мәһер күләмен бирегез. Һәм сез ышанган Аллаһтан куркыгыз.

يٰٓاَيُّهَا النَّبِيُّ اِذَا جَاۤءَكَ الْمُؤْمِنٰتُ يُبَايِعْنَكَ عَلٰٓى اَنْ لَّا يُشْرِكْنَ بِاللّٰهِ شَيْـًٔا وَّلَا يَسْرِقْنَ وَلَا يَزْنِيْنَ وَلَا يَقْتُلْنَ اَوْلَادَهُنَّ وَلَا يَأْتِيْنَ بِبُهْتَانٍ يَّفْتَرِيْنَهٗ بَيْنَ اَيْدِيْهِنَّ وَاَرْجُلِهِنَّ وَلَا يَعْصِيْنَكَ فِيْ مَعْرُوْفٍ فَبَايِعْهُنَّ وَاسْتَغْفِرْ لَهُنَّ اللّٰهَ ۗاِنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

yā ayyuhan-nabiyyu iżā jā'akal-mu'minātu yubāyi‘naka ‘alā allā yusyrikna billāhi syai'aw wa lā yasriqna wa lā yaznīna wa lā yaqtulna aulādahunna wa lā ya'tīna bibuhtāniy yaftarīnahū baina aidīhinna wa arjulihinna wa lā ya‘ṣīnaka fī ma‘rūfin fabāyi‘hunna wastagfir lahunnallāh(a), innallāha gafūrur raḥīm(un).

Ий пәйгамбәр! Әгәр мөэминә хатыннар сиңа бәйгать итәргә килсәләр, Аллаһка бернәрсәне дә тиңдәш кылмаска, урламаска, зина кылмаска, балаларын үтермәскә, куллары һәм аяклары арасында ялган сөйләмәскә һәм изге эштә сиңа буйсынмаска, ант бирсәләр, аларның антларын кабул ит һәм алар өчен Аллаһтан гафу сора. Әлбәттә, Аллаһ ярлыкаучы һәм рәхимле.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَتَوَلَّوْا قَوْمًا غَضِبَ اللّٰهُ عَلَيْهِمْ قَدْ يَىِٕسُوْا مِنَ الْاٰخِرَةِ كَمَا يَىِٕسَ الْكُفَّارُ مِنْ اَصْحٰبِ الْقُبُوْرِ ࣖ

yā ayyuhal-lażīna āmanū lā tatawallau qauman gaḍiballāhu ‘alaihim qad ya'isū minal-ākhirati kamā ya'isal-kuffāru min aṣḥābil-qubūr(i).

Ий мөэминнәр! Аллаһ ачуланган кешеләрне ярдәмчеләр итеп алмагыз, чөнки алар, кабердәге кәферләр дә, ахирәттән өметләрен өзгәннәре кебек үк, өметләрен өзделәр.