Q.S Ән-Нәмл (اَلنَّمْل) - 93 Шигырьләр саны

طٰسۤ ۚ تِلْكَ اٰيٰتُ الْقُرْاٰنِ وَكِتَابٍ مُّبِيْنٍ ۙ

Ṭā sīn, tilka āyātul-qur'āni wa kitābim mubīn(in).

Ta Син. Ошбу аятьләр Коръән аятьләредер һәм ачык мәгънәле Коръән аятьләредер.

هُدًى وَّبُشْرٰى لِلْمُؤْمِنِيْنَ ۙ

hudaw wa busyrā lil-mu'minīn(a).

мөэминнәр өчен туры юл һәм шатлык,

الَّذِيْنَ يُقِيْمُوْنَ الصَّلٰوةَ وَيُؤْتُوْنَ الزَّكٰوةَ وَهُمْ بِالْاٰخِرَةِ هُمْ يُوْقِنُوْنَ

allażīna yuqīmūnaṣ-ṣalāta wa yu'tūnaz-zakāta wa hum bil-ākhirati hum yūqinūn(a).

(Алар) намаз укучылар, зәкят бирүчеләр һәм ахирәткә ышанучылар.

اِنَّ الَّذِيْنَ لَا يُؤْمِنُوْنَ بِالْاٰخِرَةِ زَيَّنَّا لَهُمْ اَعْمَالَهُمْ فَهُمْ يَعْمَهُوْنَ ۗ

innal-lażīna lā yu'minūna bil-ākhirati zayyannā lahum a‘mālahum fahum ya‘mahūn(a).

Чыннан да, ахырәткә ышанмаган кешеләргә Без аларның (начар) эшләрен зиннәтле итеп күрсәттек, хәтта алар адашуда коелып йөрерләр.

اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ لَهُمْ سُوْۤءُ الْعَذَابِ وَهُمْ فِى الْاٰخِرَةِ هُمُ الْاَخْسَرُوْنَ

ulā'ikal-lażīna lahum sū'ul-‘ażābi wa hum fil-ākhirati humul-akhsarūn(a).

Алар (бу дөньяда) начар газапланачаклар һәм ахирәттә иң күп югалтучылар да алар булачаклар.

وَاِنَّكَ لَتُلَقَّى الْقُرْاٰنَ مِنْ لَّدُنْ حَكِيْمٍ عَلِيْمٍ

wa innaka latulaqqal-qur'āna mil ladun ḥakīmin ‘alīm(in).

Һәм, әлбәттә, сиңа Коръән иң хикмәт иясе һәм һәрнәрсәне белүче Аллаһ тарафыннан бирелде.

اِذْ قَالَ مُوْسٰى لِاَهْلِهٖٓ اِنِّيْٓ اٰنَسْتُ نَارًاۗ سَاٰتِيْكُمْ مِّنْهَا بِخَبَرٍ اَوْ اٰتِيْكُمْ بِشِهَابٍ قَبَسٍ لَّعَلَّكُمْ تَصْطَلُوْنَ

iż qāla mūsā li'ahlihī innī ānastu nārā(n), sa'ātīkum minhā bikhabarin au ātīkum bisyihābin qabasil la‘allakum taṣṭalūn(a).

(Исегезгә төшерегез) Муса үзенең гаиләсенә әйтте: "Мин ут күрдем. Мин сезгә ул хакта хәбәр китерермен, яки җылыныр өчен уттан бер фонарь китерермен".

فَلَمَّا جَاۤءَهَا نُوْدِيَ اَنْۢ بُوْرِكَ مَنْ فِى النَّارِ وَمَنْ حَوْلَهَاۗ وَسُبْحٰنَ اللّٰهِ رَبِّ الْعٰلَمِيْنَ

falammā jā'ahā nūdiya am būrika man fin-nāri wa man ḥaulahā, wa subḥānallāhi rabbil-‘ālamīn(a).

Ул шунда (ут урынына) барып җиткәч, аңа нида кылынды: "Ут янында булганнар һәм аның тирәсендә булганнар бәхетле! Барлык галәмнәрнең Раббысы Аллаһка мактау булсын!"

يٰمُوْسٰٓى اِنَّهٗٓ اَنَا اللّٰهُ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ ۙ

yā mūsā innahū anallāhul-‘azīzul-ḥakīm(u).

(Аллаһ әйтте): "Ий Муса! Мин, әлбәттә, кодрәтле һәм хикмәт иясе булган Аллаһ."

وَاَلْقِ عَصَاكَ ۗفَلَمَّا رَاٰهَا تَهْتَزُّ كَاَنَّهَا جَاۤنٌّ وَّلّٰى مُدْبِرًا وَّلَمْ يُعَقِّبْۗ يٰمُوْسٰى لَا تَخَفْۗ اِنِّيْ لَا يَخَافُ لَدَيَّ الْمُرْسَلُوْنَ ۖ

wa alqi ‘aṣāk(a), falammā ra'āhā tahtazzu ka'annahā jānnuw wallā mudbiraw wa lam yu‘aqqib, yā mūsā lā takhaf, innī lā yakhāfu ladayyal-mursalūn(a).

"Һәм таягыңны ташла!" Муса таягының еланга әйләнүен күргәч, йөгерде һәм артына карамыйча артына борылды. Курыкма! Әлбәттә, Минем алдымда рәсүлләрнең куркулары юк.

اِلَّا مَنْ ظَلَمَ ثُمَّ بَدَّلَ حُسْنًاۢ بَعْدَ سُوْۤءٍ فَاِنِّيْ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

illā man ẓalama ṡumma baddala ḥusnam ba‘da sū'in fa innī gafūrur raḥīm(un).

Мәгәр алар золым эш кылып, аннары явызлыктан соң яхшылыкка үзгәрсәләр (тәүбә итсәләр). Әлбәттә, Мин Гафу Итүче һәм Рәхимлемен.

وَاَدْخِلْ يَدَكَ فِيْ جَيْبِكَ تَخْرُجْ بَيْضَاۤءَ مِنْ غَيْرِ سُوْۤءٍۙ فِيْ تِسْعِ اٰيٰتٍ اِلٰى فِرْعَوْنَ وَقَوْمِهٖۚ اِنَّهُمْ كَانُوْا قَوْمًا فٰسِقِيْنَ

wa adkhil yadaka fī jaibika takhruj baiḍā'a min gairi sū'(in), fī tis‘i āyātin ilā fir‘auna wa qaumih(ī), innahum kānū qauman fāsiqīn(a).

Кулыңны күлмәгеңнең муенына тык, ул бернинди кимчелексез ак (ялтыравыклы) булып чыгар. (Бу ике могҗиза) тугыз төрле могҗизаны үз эченә ала (алар Фиргавенгә һәм аның халкына аңлатылачак). Алар, чыннан да, фасыйк кешеләр."

فَلَمَّا جَاۤءَتْهُمْ اٰيٰتُنَا مُبْصِرَةً قَالُوْا هٰذَا سِحْرٌ مُّبِيْنٌ ۚ

falammā jā'athum āyātunā mubṣiratan qālū hāżā siḥrum mubīn(un).

Аларга ачык могҗизаларыбыз килгәч, алар: "Бу чын сихер", – диделәр.

وَجَحَدُوْا بِهَا وَاسْتَيْقَنَتْهَآ اَنْفُسُهُمْ ظُلْمًا وَّعُلُوًّاۗ فَانْظُرْ كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الْمُفْسِدِيْنَ ࣖ

wa jaḥadū bihā wastaiqanathā anfusuhum ẓulmaw wa ‘uluwwā(n), fanẓur kaifa kāna ‘āqibatul-mufsidīn(a).

Һәм алар моны үзләренең гаделсезлекләре һәм тәкәбберлекләре аркасында инкяр итәләр, хәтта йөрәкләре моңа (хакыйкатькә) ышансалар да. Шуңа күрә зыян китерүчеләр белән нәрсә булачагына игътибар итегез.

وَلَقَدْ اٰتَيْنَا دَاوٗدَ وَسُلَيْمٰنَ عِلْمًاۗ وَقَالَا الْحَمْدُ لِلّٰهِ الَّذِيْ فَضَّلَنَا عَلٰى كَثِيْرٍ مِّنْ عِبَادِهِ الْمُؤْمِنِيْنَ

wa laqad ātainā dāwūda wa sulaimāna ‘ilmā(n), wa qālal-ḥamdu lillāhil-lażī faḍḍalanā ‘alā kaṡīrim min ‘ibādihil-mu'minīn(a).

Без Дауд белән Сөләйманга белем бирдек, һәм алар икесе дә әйттеләр: "Безне күп мөэмин бәндәләреннән өстен кылган Аллаһка мактау булсын".

وَوَرِثَ سُلَيْمٰنُ دَاوٗدَ وَقَالَ يٰٓاَيُّهَا النَّاسُ عُلِّمْنَا مَنْطِقَ الطَّيْرِ وَاُوْتِيْنَا مِنْ كُلِّ شَيْءٍۗ اِنَّ هٰذَا لَهُوَ الْفَضْلُ الْمُبِيْنُ

wa wariṡa sulaimānu dāwūda wa qāla yā ayyuhan-nāsu ‘ullimnā manṭiqaṭ-ṭairi wa ūtīnā min kulli syai'(in), inna hāżā lahuwal-faḍlul-mubīn(u).

Сөләйман Дауд патшалыгына варис булды һәм (Сөләйман) әйтте: "Ий кешеләр! Безгә кошлар теле өйрәтелде һәм безгә һәрнәрсә бирелде. Чыннан да, бу (барысы да) чыннан да зур бүләк".

وَحُشِرَ لِسُلَيْمٰنَ جُنُوْدُهٗ مِنَ الْجِنِّ وَالْاِنْسِ وَالطَّيْرِ فَهُمْ يُوْزَعُوْنَ

wa ḥusyira lisulaimāna junūduhū minal-jinni wal-insi waṭ-ṭairi fahum yūza‘ūn(a).

Сөләйман үзенең җеннәрдән, кешеләрдән һәм кошлардан гаскәрен җыйды, һәм алар тезелеп тордылар.

حَتّٰىٓ اِذَآ اَتَوْا عَلٰى وَادِ النَّمْلِۙ قَالَتْ نَمْلَةٌ يّٰٓاَيُّهَا النَّمْلُ ادْخُلُوْا مَسٰكِنَكُمْۚ لَا يَحْطِمَنَّكُمْ سُلَيْمٰنُ وَجُنُوْدُهٗۙ وَهُمْ لَا يَشْعُرُوْنَ

Ḥattā iżā atau ‘alā wādin-naml(i), qālat namlatuy yā ayyuhan-namludkhulū masākinakum, lā yaḥṭimannakum sulaimānu wa junūduhū wa hum lā yasy‘urūn(a).

Хәтта алар кырмыскалар үзәненә барып җиткәч, бер кырмыска әйтте: "Ий кырмыскалар! Ояларыгызга керегез, Сөләйман һәм аның гаскәре сезне сизмәстән таптамасын".

فَتَبَسَّمَ ضَاحِكًا مِّنْ قَوْلِهَا وَقَالَ رَبِّ اَوْزِعْنِيْٓ اَنْ اَشْكُرَ نِعْمَتَكَ الَّتِيْٓ اَنْعَمْتَ عَلَيَّ وَعَلٰى وَالِدَيَّ وَاَنْ اَعْمَلَ صَالِحًا تَرْضٰىهُ وَاَدْخِلْنِيْ بِرَحْمَتِكَ فِيْ عِبَادِكَ الصّٰلِحِيْنَ

fatabassama ḍāḥikam min qaulihā wa qāla rabbi auzi‘nī an asykura ni‘matakal-latī an‘amta ‘alayya wa ‘alā wālidayya wa an a‘mala ṣāliḥan tarḍāhu wa adkhilnī biraḥmatika fī ‘ibādikaṣ-ṣāliḥīn(a).

Шулай итеп, ул (Сөләйман) кырмысканың сүзләрен (ишеткәч) елмайды һәм көлде. Һәм ул дога кылды: "И Раббым, миңа һәм әти-әниемә биргән нигъмәтләреңә шөкер итәргә һәм Син риза булган изге гамәлләрне кылырга илһам бир; һәм мине Үзеңнең рәхмәтең белән тәкъва колларың сафына керт".

وَتَفَقَّدَ الطَّيْرَ فَقَالَ مَا لِيَ لَآ اَرَى الْهُدْهُدَۖ اَمْ كَانَ مِنَ الْغَاۤىِٕبِيْنَ

wa tafaqqadaṭ-ṭaira fa qāla mā liya lā aral-hudhud(a), am kāna minal-gā'ibīn(a).

Һәм ул кошларны тикшерде һәм әйтте: "Ни өчен мин һүд-һүдне күрмим? Ул югалган кешеләр арасындамы?"

لَاُعَذِّبَنَّهٗ عَذَابًا شَدِيْدًا اَوْ لَاَا۟ذْبَحَنَّهٗٓ اَوْ لَيَأْتِيَنِّيْ بِسُلْطٰنٍ مُّبِيْنٍ

la'u‘ażżibannahū ‘ażāban syadīdan au la'ażbaḥannahū au laya'tiyannī bisulṭānim mubīn(in).

Мин аны, әлбәттә, каты җәза белән җәзалармын яки бугазлармын, әгәр ул миңа ачык сәбәп белән килсә".

فَمَكَثَ غَيْرَ بَعِيْدٍ فَقَالَ اَحَطْتُّ بِمَا لَمْ تُحِطْ بِهٖ وَجِئْتُكَ مِنْ سَبَاٍ ۢبِنَبَاٍ يَّقِيْنٍ

famakaṡa gaira ba‘īdin faqāla aḥaṭtu bimā lam tuḥiṭ bihī wa ji'tuka min saba'im binaba'iy yaqīn(in).

Күп тә үтмәде (Һуд Худ килде), аннары ул әйтте: "Мин син әле белмәгән бер нәрсәне белдем. Мин сиңа Саба җиреннән ышандырырлык хәбәрләр белән килдем."

اِنِّيْ وَجَدْتُّ امْرَاَةً تَمْلِكُهُمْ وَاُوْتِيَتْ مِنْ كُلِّ شَيْءٍ وَّلَهَا عَرْشٌ عَظِيْمٌ

innī wajattumra'atan tamlikuhum wa ūtiyat min kulli syai'iw wa lahā ‘arsyun ‘aẓīm(un).

Мин аларга патшалык итүче бер хатынны таптым, вә аңа һәрнәрсә бирелгән иде, һәм ул зур тәхеткә ия иде.

وَجَدْتُّهَا وَقَوْمَهَا يَسْجُدُوْنَ لِلشَّمْسِ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ وَزَيَّنَ لَهُمُ الشَّيْطٰنُ اَعْمَالَهُمْ فَصَدَّهُمْ عَنِ السَّبِيْلِ فَهُمْ لَا يَهْتَدُوْنَۙ

wajattuhā wa qaumahā yasjudūna lisy-syamsi min dūnillāhi wa zayyana lahumusy-syaiṭānu a‘mālahum fa ṣaddahum ‘anis-sabīli fahum lā yahtadūn(a).

Мин (Һуд кошы) аны һәм аның халкын Аллаһка түгел, ә кояшка табынганнарын күрдем, шайтан аларның (начар) эшләрен аларга яхшы итеп күрсәтте, шулай итеп аларны Аллаһ юлыннан тыйды, шуңа күрә алар туры юлга күнелмиләр.

اَلَّا يَسْجُدُوْا لِلّٰهِ الَّذِيْ يُخْرِجُ الْخَبْءَ فِى السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ وَيَعْلَمُ مَا تُخْفُوْنَ وَمَا تُعْلِنُوْنَ

allā yasjudū lillāhil-lażī yukhrijul-khab'a fis-samāwāti wal-arḍi wa ya‘lamu mā tukhfūna wa mā tu‘linūn(a).

алар (шулай ук) күкләрдә һәм җирдә яшерен нәрсәләрне ачыклый торган, сезнең яшерен һәм ачык нәрсәләрегезне белә торган Аллаһка гыйбадәт кылмаслар.

اَللّٰهُ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَۙ رَبُّ الْعَرْشِ الْعَظِيْمِ ۩

allāhu lā ilāha illā huwa rabbul-‘arsyil-‘aẓīm(i).

Аллаһ, Аннан башка илаһ юк, бөек тәхет иясе булган Раббы."

۞ قَالَ سَنَنْظُرُ اَصَدَقْتَ اَمْ كُنْتَ مِنَ الْكٰذِبِيْنَ

qāla sananẓuru aṣadaqta am kunta minal-kāżibīn(a).

Ул (Сөләйман) әйтте: "Күрербез, син дөрес сөйлисеңме яки ялганчыларданмы."

اِذْهَبْ بِّكِتٰبِيْ هٰذَا فَاَلْقِهْ اِلَيْهِمْ ثُمَّ تَوَلَّ عَنْهُمْ فَانْظُرْ مَاذَا يَرْجِعُوْنَ

iżhab bikitābī hāżā fa alqih ilaihim ṡumma tawalla ‘anhum fanẓur māżā yarji‘ūn(a).

Минем бу хатымны алып бар, аннары аны аларга сал, аннары алардан йөз чөер, аннары алар нәрсә әйтәләр икәнен игътибар белән тыңла.

قَالَتْ يٰٓاَيُّهَا الْمَلَؤُا اِنِّيْٓ اُلْقِيَ اِلَيَّ كِتٰبٌ كَرِيْمٌ

qālat yā ayyuhal-mala'u innī ulqiya ilayya kitābun karīm(un).

Ул (Бәлкыйс) әйтте: "Ий хөрмәтле затлар! Миңа бик хөрмәтле хат җибәрелде".

اِنَّهٗ مِنْ سُلَيْمٰنَ وَاِنَّهٗ بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيْمِ ۙ

innahū min sulaimāna wa innahū bismillāhir-raḥmānir-raḥīm(i).

Чыннан да (хат) Сөләйманнан иде, анда болай дип язылган иде: "Мәрхәмәтле һәм Рәхимле Аллаһ исеме белән,

اَلَّا تَعْلُوْا عَلَيَّ وَأْتُوْنِيْ مُسْلِمِيْنَ ࣖ

allā ta‘lū ‘alayya wa'tūnī muslimīn(a).

Миңа тәкәбберләнмәгез һәм миңа мөселман булган хәлдә килегез".

قَالَتْ يٰٓاَيُّهَا الْمَلَؤُا اَفْتُوْنِيْ فِيْٓ اَمْرِيْۚ مَا كُنْتُ قَاطِعَةً اَمْرًا حَتّٰى تَشْهَدُوْنِ

qālat yā ayyuhal-mala'u aftūnī fī amrī, mā kuntu qāṭi‘atan amran ḥattā tasyhadūn(i).

Ул (Бәлкыйс) әйтте: "Ий, хөрмәтле җәмәгать! Бу эштә миңа игътибар итегез. Мин сез минем җыелышымда булганчы бернинди эш турында да карар кабул итмим."

قَالُوْا نَحْنُ اُولُوْا قُوَّةٍ وَّاُولُوْا بَأْسٍ شَدِيْدٍ ەۙ وَّالْاَمْرُ اِلَيْكِ فَانْظُرِيْ مَاذَا تَأْمُرِيْنَ

qālū naḥnu ulū quwwatiw wa ulū ba'sin syadīd(in), wal-amru ilaiki fanẓurī māżā ta'murīn(a).

Алар әйттеләр: "Безнең (сугышырга) көчле көчебез һәм батырлыгыбыз бар, ләкин карар кабул итү синең кулыңда; шуңа күрә нәрсә боерырга икәнеңне уйла", - дип.

قَالَتْ اِنَّ الْمُلُوْكَ اِذَا دَخَلُوْا قَرْيَةً اَفْسَدُوْهَا وَجَعَلُوْٓا اَعِزَّةَ اَهْلِهَآ اَذِلَّةً ۚوَكَذٰلِكَ يَفْعَلُوْنَ

qālat innal-mulūka iżā dakhalū qaryatan afsadūhā wa ja‘alū a‘izzata ahlihā ażillah(tan), wa każālika yaf‘alūn(a).

Ул (Бәлкыйс) әйтте: "Чыннан да, патшалар бер илне яулап алсалар, аны җимерәчәкләр һәм аның затлы халкын хур итәчәкләр; һәм алар шулай эшләячәкләр."

وَاِنِّيْ مُرْسِلَةٌ اِلَيْهِمْ بِهَدِيَّةٍ فَنٰظِرَةٌ ۢبِمَ يَرْجِعُ الْمُرْسَلُوْنَ

wa innī mursilatun ilaihim bihadiyyatin fanāẓiratun bima yarji‘ul-mursalūn(a).

Һәм, әлбәттә, Мин аларга бүләкләр белән илчеләр җибәрермен һәм илчеләр нәрсә алып кайтачакларын көтәрмен."

فَلَمَّا جَاۤءَ سُلَيْمٰنَ قَالَ اَتُمِدُّوْنَنِ بِمَالٍ فَمَآ اٰتٰىنِ َۧ اللّٰهُ خَيْرٌ مِّمَّآ اٰتٰىكُمْۚ بَلْ اَنْتُمْ بِهَدِيَّتِكُمْ تَفْرَحُوْنَ

falammā jā'a sulaimāna qāla atumiddūnani bimālin famā ātāniyallāhu khairum mimmā ātākum, bal antum bihadiyyatikum tafraḥūn(a).

(Илчеләр) Сөләйманга барып җиткәч, Сөләйман әйтте: "Миңа мал бирәсезме? Аллаһ миңа биргән нәрсә Аллаһ сезгә биргәннән яхшырак, ләкин сез үзегезнең бүләкләрегез белән горурланасыз."

اِرْجِعْ اِلَيْهِمْ فَلَنَأْتِيَنَّهُمْ بِجُنُوْدٍ لَّا قِبَلَ لَهُمْ بِهَا وَلَنُخْرِجَنَّهُمْ مِّنْهَآ اَذِلَّةً وَّهُمْ صٰغِرُوْنَ

irji‘ ilaihim falana'tiyannahum bijunūdil lā qibala lahum bihā wa lanukhrijannahum minhā ażillataw wa hum ṣāgirūn(a).

Аларга кире кайтыгыз! Әлбәттә, Без аларга каршы тора алмаслык гаскәр белән барабыз, һәм аларны ул җирдән хур итеп (Сәба') куып чыгарырбыз, һәм алар хур булып (әсирлеккә алынырлар).

قَالَ يٰٓاَيُّهَا الْمَلَؤُا اَيُّكُمْ يَأْتِيْنِيْ بِعَرْشِهَا قَبْلَ اَنْ يَّأْتُوْنِيْ مُسْلِمِيْنَ

qāla yā ayyuhal-mala'u ayyukum ya'tīnī bi‘arsyihā qabla ay ya'tūnī muslimīn(a).

Ул (Сөләйман) әйтте: "Әй, түрәләр! Алар миңа килеп, бирешмичә, арагыздан кем үзенең тәхетен миңа китерә ала?"

قَالَ عِفْرِيْتٌ مِّنَ الْجِنِّ اَنَا۠ اٰتِيْكَ بِهٖ قَبْلَ اَنْ تَقُوْمَ مِنْ مَّقَامِكَۚ وَاِنِّيْ عَلَيْهِ لَقَوِيٌّ اَمِيْنٌ

qāla ‘ifrītum minal-jinni ana atīka bihī qabla an taqūma mim maqāmik(a), wa innī ‘alaihi laqawiyyun amīn(un).

Җеннәрдән Ифрит әйтте: "Син урыныңнан торганчы мин аны сиңа алып килермен, һәм мин моны эшләргә җитәрлек көчкә иямен һәм миңа ышанычлы кеше".

قَالَ الَّذِيْ عِنْدَهٗ عِلْمٌ مِّنَ الْكِتٰبِ اَنَا۠ اٰتِيْكَ بِهٖ قَبْلَ اَنْ يَّرْتَدَّ اِلَيْكَ طَرْفُكَۗ فَلَمَّا رَاٰهُ مُسْتَقِرًّا عِنْدَهٗ قَالَ هٰذَا مِنْ فَضْلِ رَبِّيْۗ لِيَبْلُوَنِيْٓ ءَاَشْكُرُ اَمْ اَكْفُرُۗ وَمَنْ شَكَرَ فَاِنَّمَا يَشْكُرُ لِنَفْسِهٖۚ وَمَنْ كَفَرَ فَاِنَّ رَبِّيْ غَنِيٌّ كَرِيْمٌ

qālal-lażī ‘indahū ‘ilmum minal-kitābi ana ātīka bihī qabla ay yartadda ilaika ṭarfuk(a), falammā ra'āhu mustaqirran ‘indahū qāla hāżā min faḍli rabbī, liyabluwanī a'asykuru am akfur(u), wa man syakara fa'innamā yasykuru linafsih(ī), wa man kafara fa'inna rabbī ganiyyun karīm(un).

Китаптан белеме булган берәү әйтте: "Күзләрең ачып йомганчы, мин сиңа тәхетне китерермен". (Сөләйман) алдындагы тәхетне күргәч әйтте: "Бу Раббымның рәхмәтеннәндер, мин шөкер итәмме, юкмы, мине сынап карау өчен. Кем шөкер итсә, ул үзенә шөкер итә, ә кем ышанмаса, Раббым бик бай һәм бөек".

قَالَ نَكِّرُوْا لَهَا عَرْشَهَا نَنْظُرْ اَتَهْتَدِيْٓ اَمْ تَكُوْنُ مِنَ الَّذِيْنَ لَا يَهْتَدُوْنَ

qāla nakkirū lahā ‘arsyahā nanẓur atahtadī am takūnu minal-lażīna lā yahtadūn(a).

Сөләйман әйтте: "Тәхетен алыштырыгыз, күрербез, ул (Бәлкыйс) таныймы, яки танымыймы?"

فَلَمَّا جَاۤءَتْ قِيْلَ اَهٰكَذَا عَرْشُكِۗ قَالَتْ كَاَنَّهٗ هُوَۚ وَاُوْتِيْنَا الْعِلْمَ مِنْ قَبْلِهَا وَكُنَّا مُسْلِمِيْنَ

falammā jā'at qīla ahakażā ‘arsyuk(i), qālat ka'annahū huw(a), wa ūtīnal-‘ilma min qablihā wa kunnā muslimīn(a).

Ул (Бәлкис) килгәч, аңардан: "Бу синең тәхетең кебекме?" – дип сорадылар. Ул (Бәлкис): "Гүя ул үзе кебек", – дип җавап бирде. (Һәм ул: "Безгә элеккеге белем бирелгән иде, һәм без (Аллаһка) буйсынучыларбыз", – диде.

وَصَدَّهَا مَا كَانَتْ تَّعْبُدُ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ ۗاِنَّهَا كَانَتْ مِنْ قَوْمٍ كٰفِرِيْنَ

wa ṣaddahā mā kānat ta‘budu min dūnillāh(i), innahā kānat min qaumin kāfirīn(a).

Аллаһтан башкага гыйбадәт кылу гадәте аны (Исламны тудырудан) тыйды, чөнки ул (Бәлкыйс) элек көферләрдән иде.

قِيْلَ لَهَا ادْخُلِى الصَّرْحَۚ فَلَمَّا رَاَتْهُ حَسِبَتْهُ لُجَّةً وَّكَشَفَتْ عَنْ سَاقَيْهَاۗ قَالَ اِنَّهٗ صَرْحٌ مُّمَرَّدٌ مِّنْ قَوَارِيْرَ ەۗ قَالَتْ رَبِّ اِنِّيْ ظَلَمْتُ نَفْسِيْ وَاَسْلَمْتُ مَعَ سُلَيْمٰنَ لِلّٰهِ رَبِّ الْعٰلَمِيْنَ ࣖ

qīla lahadkhuliṣ-ṣarḥ(a), falammā ra'athu ḥasibathu lujjataw wa kasyafat ‘an sāqaihā, qāla innahū ṣarḥum mumarradum min qawārīr(a), qālat rabbi innī ẓalamtu nafsī wa aslamtu ma‘a sulaimāna lillāhi rabbil-‘ālamīn(a).

Аңа (Бәлкыйска): "Сарайга кер", – диделәр. (Бәлкыйс) (сарайның идәнен) күргәч, аны зур су күле дип уйлады һәм ике ботагын ачты. (Сөләйман): "Бу сарайның идәне пыяла белән капланган гына", – диде. (Бәлкыйс): "Ий Раббым, мин үземә золым иттем. Мин Сөләйман белән бергә галәмнәрнең Раббысы Аллаһка буйсындым", – диде.

وَلَقَدْ اَرْسَلْنَآ اِلٰى ثَمُوْدَ اَخَاهُمْ صٰلِحًا اَنِ اعْبُدُوا اللّٰهَ فَاِذَا هُمْ فَرِيْقٰنِ يَخْتَصِمُوْنَ

wa laqad arsalnā ilā ṡamūda akhāhum ṣāliḥan ani‘budullāha fa'iżā hum farīqāni yakhtaṣimūn(a).

Без Сәмуд халкына кардәшләре Салихны пәйгамбәр итеп җибәрдек (ул кычкырды: "Аллаһуга гыйбадәт кылыгыз!" , ләкин алар ике дошман төркемгә бүленделәр.

قَالَ يٰقَوْمِ لِمَ تَسْتَعْجِلُوْنَ بِالسَّيِّئَةِ قَبْلَ الْحَسَنَةِۚ لَوْلَا تَسْتَغْفِرُوْنَ اللّٰهَ لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُوْنَ

qāla yā qaumi lima tasta‘jilūna bis-sayyi'ati qablal-ḥasanah(ti), lau lā tastagfirūnallāha la‘allakum turḥamūn(a).

Ул (Салих) әйтте: "Ий, халкым! Ни өчен яхшылыктан алда яманлыкны ашыгасыз? Ни өчен Аллаһтан гафу сорамыйсыз, шаять, сезгә рәхмәт ителер?"

قَالُوا اطَّيَّرْنَا بِكَ وَبِمَنْ مَّعَكَۗ قَالَ طٰۤىِٕرُكُمْ عِنْدَ اللّٰهِ بَلْ اَنْتُمْ قَوْمٌ تُفْتَنُوْنَ

qāluṭ ṭayyarnā bika wa bimam ma‘ak(a), qāla ṭā'irukum ‘indallāhi bal antum qaumun tuftanūn(a).

Алар: "Синең һәм синең белән булган кешеләрнең аркасында безнең язмышыбыз начар булды", - дип җавап бирделәр. Ул (Салех): "Сезнең язмышыгыз Аллаһ белән (без сәбәпче түгел), ләкин сез сынауга дучар булган халык", - диде.

وَكَانَ فِى الْمَدِيْنَةِ تِسْعَةُ رَهْطٍ يُّفْسِدُوْنَ فِى الْاَرْضِ وَلَا يُصْلِحُوْنَ

wa kāna fil-madīnati tis‘atu rahṭiy yufsidūna fil-arḍi wa lā yuṣliḥūn(a).

Ул шәһәрдә тугыз ир бар иде, алар җир өстендә бозыклык кылдылар, ләкин алар төзәтмәделәр.

قَالُوْا تَقَاسَمُوْا بِاللّٰهِ لَنُبَيِّتَنَّهٗ وَاَهْلَهٗ ثُمَّ لَنَقُوْلَنَّ لِوَلِيِّهٖ مَا شَهِدْنَا مَهْلِكَ اَهْلِهٖ وَاِنَّا لَصٰدِقُوْنَ

qālū taqāsamū billāhi lanubayyitannahū wa ahlahū ṡumma lanaqūlanna liwaliyyihī mā syahidnā mahlika ahlihī wa innā laṣādiqūn(a).

Алар әйттеләр: "Аллаһ исеме белән ант итегез, без аңа һәм аның гаиләсенә төнлә һөҗүм итәчәкбез, аннары аның варисларына гаиләсенең һәлак булуын күрмәгәнлегебезне һәм без дөрес сөйлибез дип әйтербез", - дип.

وَمَكَرُوْا مَكْرًا وَّمَكَرْنَا مَكْرًا وَّهُمْ لَا يَشْعُرُوْنَ

wa makarū makraw wa makarnā makraw wa hum lā yasy‘urūn(a).

Алар мәкерлек кылдылар, Без дә алар сизмәгән мәкерлек кылдык.

فَانْظُرْ كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ مَكْرِهِمْ اَنَّا دَمَّرْنٰهُمْ وَقَوْمَهُمْ اَجْمَعِيْنَ

fanẓur kaifa kāna ‘āqibatu makrihim annā dammarnāhum wa qaumahum ajma‘īn(a).

Кара аларның мәкерләренең нәтиҗәсе ничек булды, Без аларны һәм аларның халкын тулысынча һәлак иттек.

فَتِلْكَ بُيُوْتُهُمْ خَاوِيَةً ۢبِمَا ظَلَمُوْاۗ اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيَةً لِّقَوْمٍ يَّعْلَمُوْنَ

fatilka buyūtuhum khāwiyatam bimā ẓalamū, inna fī żālika la'āyatal liqaumiy ya‘lamūn(a).

Әнә шулай аларның йортлары золымнары сәбәпле җимерелде. Әлбәттә, бу эштә белемле кешеләр өчен гыйбрәт бар.

وَاَنْجَيْنَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَكَانُوْا يَتَّقُوْنَ

wa anjainal-lażīna āmanū wa kānū yattaqūn(a).

Һәм Без иман китереп, һәрвакыт тәкъва булып калган кешеләрне коткарабыз.

وَلُوْطًا اِذْ قَالَ لِقَوْمِهٖٓ اَتَأْتُوْنَ الْفَاحِشَةَ وَاَنْتُمْ تُبْصِرُوْنَ

wa lūṭan iż qāla liqaumihī ata'tūnal-fāḥisyata wa antum tubṣirūn(a).

Лут пәйгамбәрнең хикәясен искә төшерегез, ул үзенең халкына әйтте: "Ни өчен сез (фәхешлекнең чирканычлыгын) күрәсез, ләкин фәхешлекнең чирканычлыгын күрәсез?"

اَىِٕنَّكُمْ لَتَأْتُوْنَ الرِّجَالَ شَهْوَةً مِّنْ دُوْنِ النِّسَاۤءِ ۗبَلْ اَنْتُمْ قَوْمٌ تَجْهَلُوْنَ

a'innakum lata'tūnar-rijāla syahwatam min dūnin-nisā'(i), bal antum qaumun tajhalūn(a).

Ни өчен сез хатыннарны куеп, шәһвәтләрегезне канәгатьләндерү өчен ирләргә якын киләсез? Әлбәттә, сез (эшләрегезнең нәтиҗәсен) белми торган кавемсез.

۞ فَمَا كَانَ جَوَابَ قَوْمِهٖٓ اِلَّآ اَنْ قَالُوْٓا اَخْرِجُوْٓا اٰلَ لُوْطٍ مِّنْ قَرْيَتِكُمْۙ اِنَّهُمْ اُنَاسٌ يَّتَطَهَّرُوْنَ

famā kāna jawāba qaumihī illā an qālū akhrijū āla lūṭim min qaryatikum, innahum unāsuy yataṭahharūn(a).

Аның халкының җавабы: "Лутны һәм аның гаиләсен җиреңнән куып чыгар, чөнки алар үзләрен изге дип саныйлар", - дип әйтүдән башка нәрсә булмады.

فَاَنْجَيْنٰهُ وَاَهْلَهٗٓ اِلَّا امْرَاَتَهٗ قَدَّرْنٰهَا مِنَ الْغٰبِرِيْنَ

fa'anjaināhu wa ahlahū illamra'atahū qaddarnāhā minal-gābirīn(a).

Без аны һәм аның гаиләсен коткардык, фәкать хатыныннан башка. Без аның (һәлак булучылардан) һәлак булачагын белдек.

وَاَمْطَرْنَا عَلَيْهِمْ مَّطَرًاۚ فَسَاۤءَ مَطَرُ الْمُنْذَرِيْنَ ࣖ

wa amṭarnā ‘alaihim maṭarā(n), fasā'a maṭarul-munżarīn(a).

Һәм Без аларга ташлар яудырдык, һәм (ул) куркытылган кешеләргә (ләкин игътибар итмәгәннәргә) яңгыр явды, бик каты булды.

قُلِ الْحَمْدُ لِلّٰهِ وَسَلٰمٌ عَلٰى عِبَادِهِ الَّذِيْنَ اصْطَفٰىۗ ءٰۤاللّٰهُ خَيْرٌ اَمَّا يُشْرِكُوْنَ ۔

qulil-ḥamdu lillāhi wa salāmun ‘alā ‘ibādihil-lażīnaṣṭafā, āllāhu khairun ammā yusyrikūn(a).

(Мөхәммәд пәйгамбәр) әйт: "Аллаһка мактау һәм Аның сайлаган колларына сәлам булсын! Аллаһ хәерлерәкме, әллә алар Аңа шәрик иткән нәрсәләрме?"

اَمَّنْ خَلَقَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ وَاَنْزَلَ لَكُمْ مِّنَ السَّمَاۤءِ مَاۤءً فَاَنْۢبَتْنَا بِهٖ حَدَاۤىِٕقَ ذَاتَ بَهْجَةٍۚ مَا كَانَ لَكُمْ اَنْ تُنْۢبِتُوْا شَجَرَهَاۗ ءَاِلٰهٌ مَّعَ اللّٰهِ ۗبَلْ هُمْ قَوْمٌ يَّعْدِلُوْنَ ۗ

am man khalaqas-samāwāti wal-arḍa wa anzala minas-samā'i mā'an fa ambatnā bihī ḥadā'iqa żāta bahjah(tin), mā kāna lakum an tumbitū syajarahā, a'ilāhum ma‘allāh(i), bal hum qaumuy ya‘dilūn(a).

Күкләрне һәм җирне яратучы Аллаһ түгелме? Ул сезнең өчен күктән су иңдерде, һәм без аның белән матур бакчалар үстердек. Сез аның агачларын үстерә алмассыз. Аллаһтан башка тагын берәр илаһ бармы? Бәлки алар хак юлдан читкә тайпылучылардыр.

اَمَّنْ جَعَلَ الْاَرْضَ قَرَارًا وَّجَعَلَ خِلٰلَهَآ اَنْهٰرًا وَّجَعَلَ لَهَا رَوَاسِيَ وَجَعَلَ بَيْنَ الْبَحْرَيْنِ حَاجِزًاۗ ءَاِلٰهٌ مَّعَ اللّٰهِ ۗبَلْ اَكْثَرُهُمْ لَا يَعْلَمُوْنَ ۗ

am man ja‘alal-arḍa qarāraw wa ja‘ala khilālahā anhāraw wa ja‘ala lahā rawāsiya wa ja‘ala bainal-baḥraini ḥājizā(n), a'ilāhum ma‘allāh(i), bal akṡaruhum lā ya‘lamūn(a).

Җирне торак итеп яраткан, аның уртасына елгалар куйган, аны ныгыту өчен таулар куйган һәм ике диңгез арасына туктый торган юл ясаган Аллаһ түгелме? Аллаһтан башка тагын берәр илаһ бармы? Аларның күбесе белми.

اَمَّنْ يُّجِيْبُ الْمُضْطَرَّ اِذَا دَعَاهُ وَيَكْشِفُ السُّوْۤءَ وَيَجْعَلُكُمْ خُلَفَاۤءَ الْاَرْضِۗ ءَاِلٰهٌ مَّعَ اللّٰهِ ۗقَلِيْلًا مَّا تَذَكَّرُوْنَۗ

am may yujībul-muḍṭarra iżā da‘āhu wa yaksyifus-sū'a wa yaj‘alukum khulafā'a fil-arḍ(i), a'ilāhum ma‘allāh(i), qalīlam mā tażakkarūn(a).

Ул (Аллаһ) бәла-казага юлыккан кешеләрнең догаларын кабул итүче, кайгы-хәсрәтне бетерүче һәм сезне җир йөзендә хәлифә итүче түгелме? Аллаһтан башка башка илаһ бармы? Сез Аллаһның нигъмәтләрен бик аз искә аласыз.

اَمَّنْ يَّهْدِيْكُمْ فِيْ ظُلُمٰتِ الْبَرِّ وَالْبَحْرِ وَمَنْ يُّرْسِلُ الرِّيٰحَ بُشْرًاۢ بَيْنَ يَدَيْ رَحْمَتِهٖۗ ءَاِلٰهٌ مَّعَ اللّٰهِ ۗتَعٰلَى اللّٰهُ عَمَّا يُشْرِكُوْنَ

am may yahdīkum fī ẓulumātil-barri wal-baḥri wa may yursilur-riyāḥa busyram baina yadai raḥmatih(ī), a'ilāhum ma‘allāh(i), ta‘ālallāhu ‘ammā yusyrikūn(a).

Корыда һәм диңгездә караңгылыкта сезне адаштырмыйча йөртүче һәм рәхмәтеннән алда җилне сөенеч итеп җибәрүче Аллаһ түгелме ? Аллаһтан башка тагын бер илаһ бармы? Аларның бер-берсенә тиңләшкән нәрсәләре өчен Аллаһ һәр кимчелектән пакь.

اَمَّنْ يَّبْدَؤُا الْخَلْقَ ثُمَّ يُعِيْدُهٗ وَمَنْ يَّرْزُقُكُمْ مِّنَ السَّمَاۤءِ وَالْاَرْضِۗ ءَاِلٰهٌ مَّعَ اللّٰهِ ۗقُلْ هَاتُوْا بُرْهَانَكُمْ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ

am may yabda'ul-khalqa ṡumma yu‘īduhū wa may yarzuqukum minas-samā'i wal-arḍ(i), a'ilāhum ma‘allāh(i), qul hātū burhānakum in kuntum ṣādiqīn(a).

Ул (Аллаһ) баштан ук (мәхлүкатларны) бар кылган, аннары аны (яңадан) кабатлаган һәм сезгә күктән һәм җирдән ризык бирүче түгелме? Аллаһтан башка (башка) илаһ бармы? Әйт: "Әгәр дөрес сөйләүчеләрдән булсагыз, хаклыгыгызга дәлил китерегез".

قُلْ لَّا يَعْلَمُ مَنْ فِى السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ الْغَيْبَ اِلَّا اللّٰهُ ۗوَمَا يَشْعُرُوْنَ اَيَّانَ يُبْعَثُوْنَ

qul lā ya‘lamu man fis-samāwāti wal-arḍil gaiba illallāh(u), wa mā yasy‘urūna ayyāna yub‘aṡūn(a).

Әйт (әй Мөхәммәд пәйгамбәр!): "Күкләрдә дә, җирдә дә Аллаһтан башка беркем дә яшерен нәрсәләрне белми. Алар кайчан тереләчәкләрен дә белмиләр".

بَلِ ادّٰرَكَ عِلْمُهُمْ فِى الْاٰخِرَةِۗ بَلْ هُمْ فِيْ شَكٍّ مِّنْهَاۗ بَلْ هُمْ مِّنْهَا عَمُوْنَ ࣖ

balid dāraka ‘ilmuhum fil-ākhirah(ti), bal hum fī syakkim minhā, bal hum minhā ‘amūn(a).

Аларның Ахирәт турындагы белемнәре дә (анда) барып җитми. Бәлки алар моңа шикләнәләр. Бәлки алар аның турында сукырлар.

وَقَالَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْٓا ءَاِذَا كُنَّا تُرٰبًا وَّاٰبَاۤؤُنَآ اَىِٕنَّا لَمُخْرَجُوْنَ

wa qālal-lażīna kafarū a'iżā kunnā turābaw wa ābā'unā a'innā lamukhrajūn(a).

Иман китермәгән кешеләр әйттеләр: "Без һәм ата-бабаларыбыз җир булганнан соң, без чыннан да (каберләрдән) чыгарылачакбызмы?"

لَقَدْ وُعِدْنَا هٰذَا نَحْنُ وَاٰبَاۤؤُنَا مِنْ قَبْلُۙ اِنْ هٰذَآ اِلَّآ اَسَاطِيْرُ الْاَوَّلِيْنَ

laqad wu‘idnā hāżā naḥnu wa ābā'unā min qabl(u), in hāżā illā asāṭīrul-awwalīn(a).

Борынгы заманнардан бирле безгә бу (кайта терелү көне) куркынычы янаган; безгә һәм безнең бабаларыбызга. Чынлыкта, бу бары тик борынгы кешеләрдән калган әкият кенә.

قُلْ سِيْرُوْا فِى الْاَرْضِ فَانْظُرُوْا كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الْمُجْرِمِيْنَ

qul sīrū fil-arḍi fanẓurū kaifa kāna ‘āqibatul-mujrimīn(a).

Әйт (Мөхәммәд галәйһиссәләм): "Җир өстендә йөрегез, аннары карагыз, гөнаһлыларның ахыры ничек булган?

وَلَا تَحْزَنْ عَلَيْهِمْ وَلَا تَكُنْ فِيْ ضَيْقٍ مِّمَّا يَمْكُرُوْنَ

wa lā taḥzan ‘alaihim wa lā takun fī ḍaiqim mimmā yamkurūn(a).

Алар өчен кайгырма, һәм аларның хәйләләреннән (күкрәгеңне) тар итмә."

وَيَقُوْلُوْنَ مَتٰى هٰذَا الْوَعْدُ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ

wa yaqūlūna matā hāżal-wa‘du in kuntum ṣādiqīn(a).

Алар (кяферләр): "Әгәр сез дөрес сөйләүчеләрдән булсагыз, вәгъдә кайчан булачак?" – диләр.

قُلْ عَسٰٓى اَنْ يَّكُوْنَ رَدِفَ لَكُمْ بَعْضُ الَّذِيْ تَسْتَعْجِلُوْنَ

qul ‘asā ay yakūna radifa lakum ba‘ḍul-lażī tasta‘jilūn(a).

Әйт (Мөхәммәд пәйгамбәр): "Бәлки, сез тизрәк сораган (җәза)ның кайберләре сезгә якынлашкандыр", - дип.

وَاِنَّ رَبَّكَ لَذُوْ فَضْلٍ عَلَى النَّاسِ وَلٰكِنَّ اَكْثَرَهُمْ لَا يَشْكُرُوْنَ

wa inna rabbaka lażū faḍlin ‘alan-nāsi wa lākinna akṡarahum lā yasykurūn(a).

Әлбәттә, Раббың кешеләргә (бергән) нигъмәтләр белән бүләк итте, ләкин аларның күбрәге шөкер итми.

وَاِنَّ رَبَّكَ لَيَعْلَمُ مَا تُكِنُّ صُدُوْرُهُمْ وَمَا يُعْلِنُوْنَ

wa inna rabbaka laya‘lamu mā tukinnu ṣudūruhum wa mā yu‘linūn(a).

Һәм, әлбәттә, Раббың аларның күңелләрендә яшерен нәрсәләрне дә, ачык кылган нәрсәләрне дә белә.

وَمَا مِنْ غَاۤىِٕبَةٍ فِى السَّمَاۤءِ وَالْاَرْضِ اِلَّا فِيْ كِتٰبٍ مُّبِيْنٍ

wa mā min gā'ibatin fis-samā'i wal-arḍi illā fī kitābim mubīn(in).

Күкләрдә һәм җирдә бернинди яшерен нәрсә дә юк, ләкин ачык китапта (Ләух Мәхфузда) язылган.

اِنَّ هٰذَا الْقُرْاٰنَ يَقُصُّ عَلٰى بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ اَكْثَرَ الَّذِيْ هُمْ فِيْهِ يَخْتَلِفُوْنَ

inna hāżal-qur'āna yaquṣṣu ‘alā banī isrā'īla akṡaral-lażī hum fīhi yakhtalifūn(a).

Әлбәттә, бу Коръән Исраил балаларына алар ихтилаф иткән нәрсәләрнең күбесен аңлатып бирә.

وَاِنَّهٗ لَهُدًى وَّرَحْمَةٌ لِّلْمُؤْمِنِيْنَ

wa innahū lahudaw wa raḥmatul lil-mu'minīn(a).

Әлбәттә, (Коръән) ышанучылар өчен дөрес юл күрсәтүче һәм рәхмәттер.

اِنَّ رَبَّكَ يَقْضِيْ بَيْنَهُمْ بِحُكْمِهٖۚ وَهُوَ الْعَزِيْزُ الْعَلِيْمُۚ

inna rabbaka yaqḍī bainahum biḥukmih(ī), wa huwal-‘azīzul-‘alīm(u).

Әлбәттә, синең Раббың алар арасында Үзенең кануны белән хөкем итәр, һәм Ул – кодрәтле һәм һәрнәрсәне белүче.

فَتَوَكَّلْ عَلَى اللّٰهِ ۗاِنَّكَ عَلَى الْحَقِّ الْمُبِيْنِ

fatawakkal ‘alallāh(i), innaka ‘alal-ḥaqqil mubīn(i).

Димәк, Аллаһка тәвәккәл ит, чыннан да син хаклыктан өстенсең.

اِنَّكَ لَا تُسْمِعُ الْمَوْتٰى وَلَا تُسْمِعُ الصُّمَّ الدُّعَاۤءَ اِذَا وَلَّوْا مُدْبِرِيْنَ

innaka lā tusmi‘ul-mautā wa lā tusmi‘uṣ-ṣummad-du‘ā'a iżā wallau mudbirīn(a).

Әлбәттә, син үлекләргә ишеттерә алмыйсың һәм (һәм) саңгырауларга да кычкыруны ишеттерә алмыйсың, әгәр алар йөзләрен ялганга тотсалар.

وَمَآ اَنْتَ بِهٰدِى الْعُمْيِ عَنْ ضَلٰلَتِهِمْۗ اِنْ تُسْمِعُ اِلَّا مَنْ يُّؤْمِنُ بِاٰيٰتِنَا فَهُمْ مُّسْلِمُوْنَ

wa mā anta bihādil-‘umyi ‘an ḍalālatihim, in tusmi‘u illā may yu'minu bi'āyātinā fahum muslimūn(a).

Син сукырларны адашу юлыннан туры юлга күндерә алмассың. Син ишеттерә алмассың, фәкать Безнең аятьләребезгә ышанучылар, аннары тәүбә итеп, ислам динен кабул итүчеләргә.

۞ وَاِذَا وَقَعَ الْقَوْلُ عَلَيْهِمْ اَخْرَجْنَا لَهُمْ دَاۤبَّةً مِّنَ الْاَرْضِ تُكَلِّمُهُمْ اَنَّ النَّاسَ كَانُوْا بِاٰيٰتِنَا لَا يُوْقِنُوْنَ ࣖ

wa iżā waqa‘al-qaulu ‘alaihim akhrajnā lahum dābbatam minal-arḍi tukallimuhum annan-nāsa kānū bi'āyātinā lā yūqinūn(a).

Һәм аларга (табигый һәлакәт вакытының шартлары) вәгъдә ителгән вакытта, Без җирдән тере җан ияләрен чыгарырбыз, алар аларга кешеләр элек Безнең аятьләребезгә ышанмаганлыкларын әйтерләр.

وَيَوْمَ نَحْشُرُ مِنْ كُلِّ اُمَّةٍ فَوْجًا مِّمَّنْ يُّكَذِّبُ بِاٰيٰتِنَا فَهُمْ يُوْزَعُوْنَ

wa yauma naḥsyuru min kulli ummatin faujam mimmay yukażżibu bi'āyātinā fahum yūza‘ūn(a).

Һәм (исегезгә төшерегез), ул көнне һәр өммәттән аятьләребезне ялганга санаучыларны бер төркемгә җыярбыз, һәм алар (төркемнәргә) бүленерләр.

حَتّٰٓى اِذَا جَاۤءُوْ قَالَ اَكَذَّبْتُمْ بِاٰيٰتِيْ وَلَمْ تُحِيْطُوْا بِهَا عِلْمًا اَمَّاذَا كُنْتُمْ تَعْمَلُوْنَ

Ḥattā iżā jā'ū qāla akażżabtum bi'āyātī wa lam tuḥīṭū bihā ‘ilman ammāżā kuntum ta‘malūn(a).

Алар килгәч, Аллаһ әйтте: "Ни өчен сез Минем аятьләремне ялганга тоттыгыз, сез аларның турында белемсез һәм нәрсә эшләгәнсез?"

وَوَقَعَ الْقَوْلُ عَلَيْهِمْ بِمَا ظَلَمُوْا فَهُمْ لَا يَنْطِقُوْنَ

wa waqa‘al-qaulu ‘alaihim bimā ẓalamū fahum lā yanṭiqūn(a).

Һәм аларга золым итүләре сәбәпле (җәза вәгъдәсе) сүзләре килде, шуңа күрә алар сөйләшә алмадылар.

اَلَمْ يَرَوْا اَنَّا جَعَلْنَا الَّيْلَ لِيَسْكُنُوْا فِيْهِ وَالنَّهَارَ مُبْصِرًاۗ اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيٰتٍ لِّقَوْمٍ يُّؤْمِنُوْنَ

alam yarau annā ja‘alnal-laila liyaskunū fīhi wan-nahāra mubṣirā(n), inna fī żālika la'āyātil liqaumiy yu'minūn(a).

Алар күрмиләрме, Без төнне ял итү өчен, ә көндезне яктылык итеп ясадык. Әлбәттә, бу эштә иман китергән кешеләр өчен гыйбрәтләр бар.

وَيَوْمَ يُنْفَخُ فِى الصُّوْرِ فَفَزِعَ مَنْ فِى السَّمٰوٰتِ وَمَنْ فِى الْاَرْضِ اِلَّا مَنْ شَاۤءَ اللّٰهُ ۗوَكُلٌّ اَتَوْهُ دٰخِرِيْنَ

wa yauma yunfakhu fiṣ-ṣūri fa fazi‘a man fis-samāwāti wa man fil-arḍi illā man syā'allāh(u), wa kullun atauhu dākhirīn(a).

Сур өрелгән көнне, күктә һәм җирдә булган һәрнәрсә гаҗәп булыр, Аллаһ теләгән затлар гына, һәм барысы да Аның хозурына баш иеп килделәр.

وَتَرَى الْجِبَالَ تَحْسَبُهَا جَامِدَةً وَّهِيَ تَمُرُّ مَرَّ السَّحَابِۗ صُنْعَ اللّٰهِ الَّذِيْٓ اَتْقَنَ كُلَّ شَيْءٍۗ اِنَّهٗ خَبِيْرٌۢ بِمَا تَفْعَلُوْنَ

wa taral-jibāla taḥsabuhā jāmidataw wa hiya tamurru marras saḥāb(i), ṣun‘allāhil-lażī atqana kulla syai'(in), innahū khabīrum bimā taf‘alūn(a).

Син тауларны күрерсең, алар урыннарында торалар дип уйлаган идең, ләкин алар (йөреп йөри торган болытлар кебек) хәрәкәтләнәләр. (Бу) һәрнәрсәне камил итеп халык кылган Аллаһның эше. Әлбәттә, Ул сезнең кылган эшләрегезне бик яхшы белә.

مَنْ جَاۤءَ بِالْحَسَنَةِ فَلَهٗ خَيْرٌ مِّنْهَاۚ وَهُمْ مِّنْ فَزَعٍ يَّوْمَىِٕذٍ اٰمِنُوْنَ

man jā'a bil-ḥasanati falahū khairum minhā, wa hum min faza‘iy yauma'iżin āminūn(a).

Берәү яхшылык белән килсә, аңа аннан да яхшырак (җәза) бирелер, шул көндә алар (яхшы) көтелмәгән хәлләрдән имин булырлар.

وَمَنْ جَاۤءَ بِالسَّيِّئَةِ فَكُبَّتْ وُجُوْهُهُمْ فِى النَّارِۗ هَلْ تُجْزَوْنَ اِلَّا مَا كُنْتُمْ تَعْمَلُوْنَ

wa man jā'a bis-sayyi'ati fakubbat wujūhuhum fin-nār(i), hal tujzauna illā mā kuntum ta‘malūn(a).

Кем дә булса явызлык китерсә, аның йөзе җәһәннәмгә ташланыр. Сезгә җәза бирелмәс, фәкать (эшләгән гамәлләрегез өчен) генә.

اِنَّمَآ اُمِرْتُ اَنْ اَعْبُدَ رَبَّ هٰذِهِ الْبَلْدَةِ الَّذِيْ حَرَّمَهَا وَلَهٗ كُلُّ شَيْءٍ وَّاُمِرْتُ اَنْ اَكُوْنَ مِنَ الْمُسْلِمِيْنَ ۙ

innamā umirtu an a‘buda rabba hāżihil-baldatil-lażī ḥarramahā wa lahū kullu syai'iw wa umirtu an akūna minal-muslimīn(a).

Мин (Мөхәммәд пәйгамбәр) бу шәһәрнең Раббысына гына гыйбадәт кылырга боерылдым, Ул анда изге кылган Мәккә шәһәре, һәм һәрнәрсә Аныкы. Мин мөселманнардан булырга боерылдым.

وَاَنْ اَتْلُوَا الْقُرْاٰنَ ۚفَمَنِ اهْتَدٰى فَاِنَّمَا يَهْتَدِيْ لِنَفْسِهٖۚ وَمَنْ ضَلَّ فَقُلْ اِنَّمَآ اَنَا۠ مِنَ الْمُنْذِرِيْنَ

wa an atluwal-qur'ān(a), famanihtadā fa'innamā yahtadī linafsih(ī), wa man ḍalla faqul innamā ana minal-munżirīn(a).

һәм мин Коръән укыйм. Кем туры юлга күнелсә, үзе өчен туры юлга күнелер, һәм кем адашса, әйт: "Мин фәкать куркытучылардан гынамын".

وَقُلِ الْحَمْدُ لِلّٰهِ سَيُرِيْكُمْ اٰيٰتِهٖ فَتَعْرِفُوْنَهَاۗ وَمَا رَبُّكَ بِغَافِلٍ عَمَّا تَعْمَلُوْنَ ࣖ

wa qulil-ḥamdu lillāhi sayurīkum āyātihī fata‘rifūnahā, wa mā rabbuka bigāfilin ‘ammā ta‘malūn(a).

Һәм әйт (Мөхәммәд): "Аллаһка мактау булсын, Ул сезгә үзенең галәмәтләрен күрсәтер, аннары белерсез. Раббың сезнең кылган эшләрегезнең гафиле түгел", - дип.