Q.S Әз-Зөһрүф (اَلزُّخْرُف) - 89 Шигырьләр саны

حٰمۤ ۚ

Ḥā mīm.

Ха Мим

وَالْكِتٰبِ الْمُبِيْنِ ۙ

wal-kitābil-mubīn(i).

Ачык Коръән (Коръән) хакына.

اِنَّا جَعَلْنٰهُ قُرْاٰنًا عَرَبِيًّا لَّعَلَّكُمْ تَعْقِلُوْنَۚ

innā ja‘alnāhu qur'ānan ‘arabiyyal la‘allakum ta‘qilūn(a).

Без Коръәнне гарәп телендә яздык, шаять, сез аңлап аңларсыз.

وَاِنَّهٗ فِيْٓ اُمِّ الْكِتٰبِ لَدَيْنَا لَعَلِيٌّ حَكِيْمٌ ۗ

wa innahū fī ummil-kitābi ladainā la‘aliyyun ḥakīm(un).

Һәм, әлбәттә, Коръән Безнең кулыбызда булган Өммүл Китапта (Ләух Мәхфузда) бар, ул чыннан да бик кыйммәтле һәм хикмәт белән тулы.

اَفَنَضْرِبُ عَنْكُمُ الذِّكْرَ صَفْحًا اَنْ كُنْتُمْ قَوْمًا مُّسْرِفِيْنَ

afa naḍribu ‘ankumuż-żikra ṣafḥan an kuntum qaumam musrifīn(a).

Сез чиктән чыккан кешеләр булганыгыз өчен, без сезгә Коръән аятьләрен иңдерүдән туктарбызмы?

وَكَمْ اَرْسَلْنَا مِنْ نَّبِيٍّ فِى الْاَوَّلِيْنَ

wa kam arsalnā min nabiyyin fil-awwalīn(a).

Һәм без элеккеге кешеләргә күпме пәйгамбәрләр җибәрдек.

وَمَا يَأْتِيْهِمْ مِّنْ نَّبِيٍّ اِلَّا كَانُوْا بِهٖ يَسْتَهْزِءُوْنَ

wa mā ya'tīhim min nabiyyin illā kānū bihī yastahzi'ūn(a).

Аларга бер пәйгамбәр килсә, алар аны мәсхәрә кылырлар иде.

فَاَهْلَكْنَآ اَشَدَّ مِنْهُمْ بَطْشًا وَّمَضٰى مَثَلُ الْاَوَّلِيْنَ

fa ahlaknā asyadda minhum baṭsyaw wa maḍā maṡalul-awwalīn(a).

Алардан куәтлерәкләрен һәлак иттек, һәм элеккегеләрнең мисалы һәлак булды.

وَلَىِٕنْ سَاَلْتَهُمْ مَّنْ خَلَقَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ لَيَقُوْلُنَّ خَلَقَهُنَّ الْعَزِيْزُ الْعَلِيْمُۙ

wa la'in sa'altahum man khalaqas-samāwāti wal-arḍa layaqūlunna khalaqahunnal-‘azīzul-‘alīm(u).

Әгәр син алардан: "Күкләрне һәм җирне кем яратты?" – дип сорасаң, әлбәттә, алар: "Барлык нәрсәне дә кодрәтле һәм һәрнәрсәне белүче Аллаһ яратты", – дип җавап бирерләр.

الَّذِيْ جَعَلَ لَكُمُ الْاَرْضَ مَهْدًا وَّجَعَلَ لَكُمْ فِيْهَا سُبُلًا لَّعَلَّكُمْ تَهْتَدُوْنَ ۚ

allażī ja‘ala lakumul-arḍa mahdaw wa ja‘ala lakum fīhā subulal la‘allakum tahtadūn(a).

Ул – Аллаһ сезнең өчен җирне яшәргә урын итте һәм җирдә сезнең өчен юллар ясады, шаять туры юлга күнелерсез.

وَالَّذِيْ نَزَّلَ مِنَ السَّمَاۤءِ مَاۤءًۢ بِقَدَرٍۚ فَاَنْشَرْنَا بِهٖ بَلْدَةً مَّيْتًا ۚ كَذٰلِكَ تُخْرَجُوْنَ

wal-lażī nazzala minas-samā'i mā'am biqadar(in), fa'ansyarnā bihī baldatam maitā(n), każālika tukhrajūn(a).

Вә Ул – Аллаһ күктән (кирәкле күләмдә) су иңдерде, аннары шул су белән үлгән җирне тергездек. Сез шулай чыгарылырсыз.

وَالَّذِيْ خَلَقَ الْاَزْوَاجَ كُلَّهَا وَجَعَلَ لَكُمْ مِّنَ الْفُلْكِ وَالْاَنْعَامِ مَا تَرْكَبُوْنَۙ

wal-lażī khalaqal-azwāja kullahā wa ja‘ala lakum minal-fulki wal-an‘āmi mā tarkabūn(a).

Һәм Ул һәрнәрсәне парлы итеп яратты, һәм сезнең өчен көймәләр һәм хайваннарыгыз өчен утыра торган хайваннар ясады.

لِتَسْتَوٗا عَلٰى ظُهُوْرِهٖ ثُمَّ تَذْكُرُوْا نِعْمَةَ رَبِّكُمْ اِذَا اسْتَوَيْتُمْ عَلَيْهِ وَتَقُوْلُوْا سُبْحٰنَ الَّذِيْ سَخَّرَ لَنَا هٰذَا وَمَا كُنَّا لَهٗ مُقْرِنِيْنَۙ

litastawū ‘alā ẓuhūrihī ṡumma tażkurū ni‘mata rabbikum iżastawaitum ‘alaihi wa taqūlū subḥānal-lażī sakhkhara lanā hāżā wa mā kunnā lahū muqrinīn(a).

Аның аркасына утырып, аның өстенә утырганда Раббыңның нигъмәтләрен искә төшер һәм: "Боларның барысын да безгә буйсындырган Аллаһ һәр кимчелектән пакь, гәрчә без моңарчы аны контрольдә тота алмасак та", – диярсең.

وَاِنَّآ اِلٰى رَبِّنَا لَمُنْقَلِبُوْنَ

wa innā ilā rabbinā lamunqalibūn(a).

һәм, әлбәттә, без Раббыбызга кайтачакбыз."

وَجَعَلُوْا لَهٗ مِنْ عِبَادِهٖ جُزْءًا ۗاِنَّ الْاِنْسَانَ لَكَفُوْرٌ مُّبِيْنٌ ۗ ࣖ

wa ja‘alū lahū min ‘ibādihī juz'ā(n), innal-insāna lakafūrum mubīn(un).

Һәм алар Аллаһның колларыннан кайберләрен Аның затына әйләндерәләр. Әлбәттә, кеше ачыктан-ачык Аллаһның рәхмәтеннән баш тарта.

اَمِ اتَّخَذَ مِمَّا يَخْلُقُ بَنٰتٍ وَّاَصْفٰىكُمْ بِالْبَنِيْنَ ۗ

amittakhażū mimmā yakhluqu banātiw wa aṣfākum bil-banīn(a).

Аның Үзе яратканнарыннан кыз алып, сиңа ир бала бирүе дөресме?

وَاِذَا بُشِّرَ اَحَدُهُمْ بِمَا ضَرَبَ لِلرَّحْمٰنِ مَثَلًا ظَلَّ وَجْهُهٗ مُسْوَدًّا وَّهُوَ كَظِيْمٌ

wa iżā busysyira aḥaduhum bimā ḍaraba lir-raḥmāni maṡalan ẓalla wajhuhū muswaddaw wa huwa kaẓīm(un).

Әгәр аларның берсенә Рәхмәтле Аллаһка мисал итеп китерелгән (кыз бала туу) белән сөенеч бирелсә, аның йөзе каралып китәр, чөнки ул кайгысын (һәм ачуын) тыя.

اَوَمَنْ يُّنَشَّؤُا فِى الْحِلْيَةِ وَهُوَ فِى الْخِصَامِ غَيْرُ مُبِيْنٍ

awamay yunasysya'u fil-ḥilyati wa huwa fil-khiṣāmi gairu mubīn(in).

Ә инде бизәк булып үскән, ләкин бәхәстә ныклы һәм ачык сәбәпләр китерә алмаган кеше өчен (Аллаһы баласы булу) урынлымы?

وَجَعَلُوا الْمَلٰۤىِٕكَةَ الَّذِيْنَ هُمْ عِبٰدُ الرَّحْمٰنِ اِنَاثًا ۗ اَشَهِدُوْا خَلْقَهُمْ ۗسَتُكْتَبُ شَهَادَتُهُمْ وَيُسْـَٔلُوْنَ

wa ja‘alul-malā'ikatal-lażīna hum ‘ibādur raḥmāni ināṡā(n), asyahidū khalqahum, satuktabu syahādatuhum wa yus'alūn(a).

Алар Аллаһның колларының фәрештәләрен хатын-кызлар итеп ясадылар. Алар (фәрештәләрнең) яратылуын күрделәрме? Соңра аларның шаһитлекләре язылып куелачак һәм алар җаваплылыкка тартылачаклар.

وَقَالُوْا لَوْ شَاۤءَ الرَّحْمٰنُ مَا عَبَدْنٰهُمْ ۗمَا لَهُمْ بِذٰلِكَ مِنْ عِلْمٍ اِنْ هُمْ اِلَّا يَخْرُصُوْنَۗ

wa qālū lau syā'ar-raḥmānu mā ‘abadnāhum, mā lahum biżālika min ‘ilm(in), in hum illā yakhruṣūn(a).

Һәм алар әйттеләр: "Әгәр Аллаһ теләсә, без аларга (фәрештәләргә) гыйбадәт кылмас идек", - дип. Аларның бу хакта бернинди белеме дә юк. Алар бары тик фаразлаудан башка нәрсә түгел.

اَمْ اٰتَيْنٰهُمْ كِتٰبًا مِّنْ قَبْلِهٖ فَهُمْ بِهٖ مُسْتَمْسِكُوْنَ

am ātaināhum kitābam min qablihī fahum bihī mustamsikūn(a).

Яки без аларга элек китап бирдекме, алар шул китапка тотындылармы?

بَلْ قَالُوْٓا اِنَّا وَجَدْنَآ اٰبَاۤءَنَا عَلٰٓى اُمَّةٍ وَّاِنَّا عَلٰٓى اٰثٰرِهِمْ مُّهْتَدُوْنَ

bal qālū innā wajadnā ābā'anā ‘alā ummatiw wa innā ‘alā āṡārihim muhtadūn(a).

Хәтта алар: "Чыннан да, без ата-бабаларыбызның дин тотканлыгын күрдек һәм безгә аларның эзеннән барырга туры килде", - диделәр.

وَكَذٰلِكَ مَآ اَرْسَلْنَا مِنْ قَبْلِكَ فِيْ قَرْيَةٍ مِّنْ نَّذِيْرٍۙ اِلَّا قَالَ مُتْرَفُوْهَآ ۙاِنَّا وَجَدْنَآ اٰبَاۤءَنَا عَلٰٓى اُمَّةٍ وَّاِنَّا عَلٰٓى اٰثٰرِهِمْ مُّقْتَدُوْنَ

wa każālika mā arsalnā min qablika fī qaryatim min nażīr(in), illā qāla mutrafūhā, innā wajadnā ābā'anā ‘alā ummatiw wa innā ‘alā āṡārihim muqtadūn(a).

Шулай ук, Без синнән элек бер шәһәргә куркытучы пәйгамбәр җибәргән идек, ул җирнең бай кешеләре: "Без ата-бабаларыбызны бер диндә таптык, һәм без аларның эзеннән генә барабыз", – диделәр.

۞ قٰلَ اَوَلَوْ جِئْتُكُمْ بِاَهْدٰى مِمَّا وَجَدْتُّمْ عَلَيْهِ اٰبَاۤءَكُمْۗ قَالُوْٓا اِنَّا بِمَآ اُرْسِلْتُمْ بِهٖ كٰفِرُوْنَ

qāla awalau ji'tukum bi'ahdā mimmā wajattum ‘alaihi ābā'akum, qālū innā bimā ursiltum bihī kāfirūn(a).

(Илче) әйтте: "Әгәр мин сезгә ата-бабаларыгыз тоткан диннән дә яхшырак дин китерсәм дә, сез аңа иярәсезме?" Алар әйттеләр: "Дөреслектә, без сезгә җиткерергә боерылган нәрсәгә ышанмадык".

فَانْتَقَمْنَا مِنْهُمْ فَانْظُرْ كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الْمُكَذِّبِيْنَ ࣖ

fantaqamnā minhum fanẓur kaifa kāna ‘āqibatul-mukażżibīn(a).

Аннары Без аларны һәлак иттек, кара инде (хакыйкатьне) ялганчыларның хәле ничек булганын.

وَاِذْ قَالَ اِبْرٰهِيْمُ لِاَبِيْهِ وَقَوْمِهٖٓ اِنَّنِيْ بَرَاۤءٌ مِّمَّا تَعْبُدُوْنَۙ

wa iż qāla ibrāhīmu li'abīhi wa qaumihī innanī barā'um mimmā ta‘budūn(a).

Һәм (исеңдә тот) Ибраһим атасына һәм кавеменә әйтте: "Дөреслектә, мин сез гыйбадәт кылган нәрсәләрдән бизәм,

اِلَّا الَّذِيْ فَطَرَنِيْ فَاِنَّهٗ سَيَهْدِيْنِ

illāl-lażī faṭaranī fa'innahū sayahdīn(i).

Мине юктан бар итүче Аллаһка гына гыйбадәт кылыгыз, чөнки Ул мине туры юлга күндерәчәк.

وَجَعَلَهَا كَلِمَةً ۢ بَاقِيَةً فِيْ عَقِبِهٖ لَعَلَّهُمْ يَرْجِعُوْنَۗ

wa ja‘alahā kalimatam bāqiyatan fī ‘aqibihī la‘allahum yarji‘ūn(a).

Һәм (Ибраһим) үз токымнары өчен (монехлык хөкемен) мәңгелек хөкем итте, алар (монехлык хөкеменә) кайтсыннар өчен.

بَلْ مَتَّعْتُ هٰٓؤُلَاۤءِ وَاٰبَاۤءَهُمْ حَتّٰى جَاۤءَهُمُ الْحَقُّ وَرَسُوْلٌ مُّبِيْنٌ

bal matta‘tu hā'ulā'i wa ābā'ahum ḥattā jā'ahumul-ḥaqqu wa rasūlum mubīn(un).

Бәлки, Мин аларга һәм аларның аталарына тормыштан ләззәт бирдем, хәтта аларга хак Коръән һәм аны аңлатучы пәйгамбәр килгәнче.

وَلَمَّا جَاۤءَهُمُ الْحَقُّ قَالُوْا هٰذَا سِحْرٌ وَّاِنَّا بِهٖ كٰفِرُوْنَ

wa lammā jā'ahumul-ḥaqqu qālū hāżā siḥruw wa innā bihī kāfirūn(a).

Әмма аларга хаклык (Коръән) килгәч, алар: "Бу сихер, һәм без аны инкяр итәбез", - диделәр.

وَقَالُوْا لَوْلَا نُزِّلَ هٰذَا الْقُرْاٰنُ عَلٰى رَجُلٍ مِّنَ الْقَرْيَتَيْنِ عَظِيْمٍ

wa qālū lau lā nuzzila hāżal-qur'ānu ‘alā rajulim minal-qaryataini ‘aẓīm(in).

Һәм алар (шулай ук) әйттеләр: "Ни өчен бу Коръән бу ике илнең берсендәге (Мәккә һәм Таиф) бай һәм йогынтылы кешеләргә төшерелмәгән?"

اَهُمْ يَقْسِمُوْنَ رَحْمَتَ رَبِّكَۗ نَحْنُ قَسَمْنَا بَيْنَهُمْ مَّعِيْشَتَهُمْ فِى الْحَيٰوةِ الدُّنْيَاۙ وَرَفَعْنَا بَعْضَهُمْ فَوْقَ بَعْضٍ دَرَجٰتٍ لِّيَتَّخِذَ بَعْضُهُمْ بَعْضًا سُخْرِيًّا ۗوَرَحْمَتُ رَبِّكَ خَيْرٌ مِّمَّا يَجْمَعُوْنَ

ahum yaqsimūna raḥmata rabbik(a), naḥnu qasamnā bainahum ma‘īsyatahum fil-ḥayātid-dun-yā, wa rafa‘nā ba‘ḍahum fauqa ba‘ḍin darajātil liyattakhiża ba‘ḍuhum ba‘ḍan sukhriyyā(n), wa raḥmatu rabbika khairum mimmā yajma‘ūn(a).

Алар Раббыңның рәхмәтен бүләләрме? Без аларның дөнья тормышында ризыгын билгелибез, вә кайберләрен кайберләреннән югары дәрәҗәләргә күтәрдек, кайберләрен икенчесеннән файдалансыннар өчен. Раббыңның рәхмәте алар җыйган малдан хәерлерәк.

وَلَوْلَآ اَنْ يَّكُوْنَ النَّاسُ اُمَّةً وَّاحِدَةً لَّجَعَلْنَا لِمَنْ يَّكْفُرُ بِالرَّحْمٰنِ لِبُيُوْتِهِمْ سُقُفًا مِّنْ فِضَّةٍ وَّمَعَارِجَ عَلَيْهَا يَظْهَرُوْنَۙ

wa lau lā ay yakūnan-nāsu ummataw wāḥidatal laja‘alnā limay yakfuru bir-raḥmāni libuyūtihim suqufam min fiḍḍatiw wa ma‘ārija ‘alaihā yaẓharūn(a).

Әгәр кешеләрне бер үк диндә булудан тыю булмаса, без Аллаһка ышанмаучыларның өйләренең түбәләрен һәм менеп йөри торган баскычларын көмештән итәр идек.

وَلِبُيُوْتِهِمْ اَبْوَابًا وَّسُرُرًا عَلَيْهَا يَتَّكِـُٔوْنَۙ

wa libuyūtihim abwābaw wa sururan ‘alaihā yattaki'ūn(a).

һәм өйләренә көмеш ишекләр һәм диваннар ясадык, алар өстендә ялангач утырырлар иде.

وَزُخْرُفًاۗ وَاِنْ كُلُّ ذٰلِكَ لَمَّا مَتَاعُ الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا ۗوَالْاٰخِرَةُ عِنْدَ رَبِّكَ لِلْمُتَّقِيْنَ ࣖ

wa zukhrufā(n), wa in kullu żālika lammā matā‘ul-ḥayātid-dun-yā, wal-ākhiratu ‘inda rabbika lil-muttaqīn(a).

һәм (без) алтыннан бизәнү әйберләре ясыйбыз. Болар барысы да дөнья тереклегенең ләззәте генә, әмма ахырәт тормышы Раббың хозурында тәкъва кешеләр өчен.

وَمَنْ يَّعْشُ عَنْ ذِكْرِ الرَّحْمٰنِ نُقَيِّضْ لَهٗ شَيْطٰنًا فَهُوَ لَهٗ قَرِيْنٌ

wa may ya‘syu ‘an żikrir-raḥmāni nuqayyiḍ lahū syaiṭānan fahuwa lahū qarīn(un).

Ә кем Аллаһның рәхимле тәгълиматыннан (Коръәннән) йөз чөерсә, Без шайтанны юлдан яздырырбыз һәм аның якын дусты булырбыз.

وَاِنَّهُمْ لَيَصُدُّوْنَهُمْ عَنِ السَّبِيْلِ وَيَحْسَبُوْنَ اَنَّهُمْ مُّهْتَدُوْنَ

wa innahum layaṣuddūnahum ‘anis-sabīli wa yaḥsabūna annahum muhtadūn(a).

Әлбәттә, алар (шайтаннар) аларны туры юлдан тыялар, ә алар үзләренең туры юлда булуларын уйлыйлар.

حَتّٰىٓ اِذَا جَاۤءَنَا قَالَ يٰلَيْتَ بَيْنِيْ وَبَيْنَكَ بُعْدَ الْمَشْرِقَيْنِ فَبِئْسَ الْقَرِيْنُ

Ḥattā iżā jā'anā qāla yā laita bainī wa bainaka bu‘dal-masyriqaini fa bi'sal-qarīn(u).

Шулай итеп, йөз чөерүчеләр Безнең хозурыбызга килгәч, ул: "Их, әгәр минем белән синең араң көнчыгыш белән көнбатыш арасы кебек булса, чынлыкта (шайтан) (кешеләр өчен) иң явыз дус", - дияр.

وَلَنْ يَّنْفَعَكُمُ الْيَوْمَ اِذْ ظَّلَمْتُمْ اَنَّكُمْ فِى الْعَذَابِ مُشْتَرِكُوْنَ

wa lay yanfa‘akumul-yauma iẓ ẓalamtum annakum fil-‘ażābi musytarikūn(a).

Һәм (үзегезгә) золым кылганыгыз өчен, ул көндә (өметегез) сезгә файда бирмәс.

اَفَاَنْتَ تُسْمِعُ الصُّمَّ اَوْ تَهْدِى الْعُمْيَ وَمَنْ كَانَ فِيْ ضَلٰلٍ مُّبِيْنٍ

afa anta tusmi‘uṣ-ṣumma au tahdil-‘umya wa man kāna fī ḍalālim mubīn(in).

Син (Мөхәммәд пәйгамбәр) саңгырау кешегә ишеттерә аласыңмы, әллә сукыр кешегә һәм ачык адашуда калган кешегә туры юлны күрсәтә аласыңмы?

فَاِمَّا نَذْهَبَنَّ بِكَ فَاِنَّا مِنْهُمْ مُّنْتَقِمُوْنَۙ

fa immā nażhabanna bika fa innā minhum muntaqimūn(a).

Шуңа күрә, әгәр Без сезне (сез җиңүгә ирешмәс борын) үтерсәк, әлбәттә, Без аларны (ахыр заманда) газапларбыз.

اَوْ نُرِيَنَّكَ الَّذِيْ وَعَدْنٰهُمْ فَاِنَّا عَلَيْهِمْ مُّقْتَدِرُوْنَ

au nuriyannakal-lażī wa‘adnāhum fa'innā ‘alaihim muqtadirūn(a).

яки аларга вәгъдә иткән җәзабызны сиңа күрсәтербез. Әлбәттә, Без аларга көчебез җитәр.

فَاسْتَمْسِكْ بِالَّذِيْٓ اُوْحِيَ اِلَيْكَ ۚاِنَّكَ عَلٰى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيْمٍ

fastamsik bil-lażī ūḥiya ilaik(a), innaka ‘alā ṣirāṭim mustaqīm(in).

Шуңа күрә сиңа вәхий ителгән дингә нык тотын, әлбәттә, син туры юлдасың.

وَاِنَّهٗ لَذِكْرٌ لَّكَ وَلِقَوْمِكَ ۚوَسَوْفَ تُسْـَٔلُوْنَ

wa innahū lażikrul laka wa liqaumik(a), wa saufa tus'alūn(a).

Һәм, әлбәттә, Коръән сезнең һәм сезнең халкыгыз өчен чыннан да кисәтү, һәм бер көнне сез җаваплылыкка тартылачаксыз.

وَسْـَٔلْ مَنْ اَرْسَلْنَا مِنْ قَبْلِكَ مِنْ رُّسُلِنَآ ۖ اَجَعَلْنَا مِنْ دُوْنِ الرَّحْمٰنِ اٰلِهَةً يُّعْبَدُوْنَ ࣖ

was'al man arsalnā min qablika mir rusulinā, aja‘alnā min dūnir-raḥmāni ālihatay yu‘badūn(a).

Синнән элек җибәргән илчеләребездән сора: "Без Аллаһтан башка гыйбадәт кылынырлык илаһ ясадыкмы?"

وَلَقَدْ اَرْسَلْنَا مُوْسٰى بِاٰيٰتِنَآ اِلٰى فِرْعَوْنَ وَمَلَا۟ىِٕهٖ فَقَالَ اِنِّيْ رَسُوْلُ رَبِّ الْعٰلَمِيْنَ

wa laqad arsalnā mūsā bi'āyātinā ilā fir‘auna wa mala'ihī fa qāla innī rasūlu rabbil-‘ālamīn(a).

Һәм, әлбәттә, Без Мусаны могҗизаларыбыз белән Фиргавенгә һәм аның халкының зурларына җибәрдек. Муса әйтте: "Мин бөтен галәмнәрнең Раббысыннан килгән пәйгамбәрмен".

فَلَمَّا جَاۤءَهُمْ بِاٰيٰتِنَآ اِذَا هُمْ مِّنْهَا يَضْحَكُوْنَ

falammā jā'ahum bi'āyātinā iżā hum minhā yaḍḥakūn(a).

Муса аларга Безнең могҗизаларыбыз белән килгәч, алар шунда ук аңардан көлделәр.

وَمَا نُرِيْهِمْ مِّنْ اٰيَةٍ اِلَّا هِيَ اَكْبَرُ مِنْ اُخْتِهَاۗ وَاَخَذْنٰهُمْ بِالْعَذَابِ لَعَلَّهُمْ يَرْجِعُوْنَ

wa mā nurīhim min āyatin illā hiya akbaru min ukhtihā, wa akhażnāhum bil-‘ażābi la‘allahum yarji‘ūn(a).

Без аларга могҗиза күрсәтмәдек, ләкин ул могҗиза (алдагы могҗизалардан) зуррак иде. Һәм аларны (туры юлга) кайтсыннар өчен газапладык.

وَقَالُوْا يٰٓاَيُّهَ السَّاحِرُ ادْعُ لَنَا رَبَّكَ بِمَا عَهِدَ عِنْدَكَۚ اِنَّنَا لَمُهْتَدُوْنَ

wa qālū yā ayyuhas-sāḥirud‘u lanā rabbaka bimā ‘ahida ‘indak(a), innanā lamuhtadūn(a).

Һәм алар әйттеләр: "Ий сихерче! Раббыңнан дога кыл, Ул сиңа вәгъдә иткән вәгъдә буенча безне азат итсен! Без, әлбәттә, туры юлга күнелүчеләрбез", – дип.

فَلَمَّا كَشَفْنَا عَنْهُمُ الْعَذَابَ اِذَا هُمْ يَنْكُثُوْنَ

falammā kasyafnā ‘anhumul-‘ażāba iżā hum yankuṡūn(a).

Шуңа күрә Без алардан җәзаны бетергәч, алар шунда ук вәгъдәләрен боздылар.

وَنَادٰى فِرْعَوْنُ فِيْ قَوْمِهٖ قَالَ يٰقَوْمِ اَلَيْسَ لِيْ مُلْكُ مِصْرَ وَهٰذِهِ الْاَنْهٰرُ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِيْۚ اَفَلَا تُبْصِرُوْنَۗ

wa nādā fir‘aunu fī qaumihī qāla yā qaumi alaisa lī mulku miṣra wa hāżihil-anhāru tajrī min taḥtī, afalā tubṣirūn(a).

Фиргавен үзенең халкына нида кылды һәм әйтте: "Ий халкым! Мисыр патшалыгы минеке түгелме һәм бу елгалар минем астымнан ага түгелме? Күрмисезме?"

اَمْ اَنَا۠ خَيْرٌ مِّنْ هٰذَا الَّذِيْ هُوَ مَهِيْنٌ ەۙ وَّلَا يَكَادُ يُبِيْنُ

am ana khairum min hāżal-lażī huwa mahīn(un), wa lā yakādu yubīn(u).

Мин бу түбән кешедән (Мусадан) яхшырак түгелмен, ул (сүзләрен) бик авырлык белән аңлата ала?

فَلَوْلَآ اُلْقِيَ عَلَيْهِ اَسْوِرَةٌ مِّنْ ذَهَبٍ اَوْ جَاۤءَ مَعَهُ الْمَلٰۤىِٕكَةُ مُقْتَرِنِيْنَ

falau lā ulqiya ‘alaihi aswiratum min żahabin au jā'a ma‘ahul-malā'ikatu muqtarinīn(a).

Ни өчен ул (Муса) алтын беләзекләр такмаган яки аның белән фәрештә килмәгән?”

فَاسْتَخَفَّ قَوْمَهٗ فَاَطَاعُوْهُ ۗاِنَّهُمْ كَانُوْا قَوْمًا فٰسِقِيْنَ

fastakhaffa qaumahū fa aṭā‘ūh(u), innahum kānū qauman fāsiqīn(a).

(Фиргаун) бу сүзләре белән үз халкына тәэсир итте, алар аңа буйсындылар. Чыннан да, алар явыз кешеләр.

فَلَمَّآ اٰسَفُوْنَا انْتَقَمْنَا مِنْهُمْ فَاَغْرَقْنٰهُمْ اَجْمَعِيْنَۙ

falammā āsafūnantaqamnā minhum fa agraqnāhum ajma‘īn(a).

Алар Безне ачуландыргач, Без алардан үч алдык, аннары барысын да (диңгездә) батырып һәлак иттек.

فَجَعَلْنٰهُمْ سَلَفًا وَّمَثَلًا لِّلْاٰخِرِيْنَ ࣖ

fa ja‘alnāhum salafaw wa maṡalal lil-ākhirīn(a).

Шулай итеп, Без аларны әүвәлгеләр һәм аннан соң килүчеләр өчен гыйбрәт кылдык.

۞ وَلَمَّا ضُرِبَ ابْنُ مَرْيَمَ مَثَلًا اِذَا قَوْمُكَ مِنْهُ يَصِدُّوْنَ

wa lammā ḍuribabnu maryama maṡalan iżā qaumuka minhu yaṣiddūn(a).

Мәрьям улы (Гайсә) мисал итеп китерелгәч, кинәт кенә синең халкың (Корәеш кабиләсе) моңа шатланды.

وَقَالُوْٓا ءَاٰلِهَتُنَا خَيْرٌ اَمْ هُوَ ۗمَا ضَرَبُوْهُ لَكَ اِلَّا جَدَلًا ۗبَلْ هُمْ قَوْمٌ خَصِمُوْنَ

wa qālū a'ālihatunā khairun am huw(a), mā ḍarabūhu laka illā jadalā(n), bal hum qaumun khaṣimūn(a).

Алар әйттеләр: "Безнең аллаларыбыз, әллә ул (Гайсә) хәерлерәкме?" Алар сиңа (мәсәлне) әйтмәделәр, ләкин бәхәсләшү өчен генә, чынлыкта алар бәхәсләшергә ярата торган кавем.

اِنْ هُوَ اِلَّا عَبْدٌ اَنْعَمْنَا عَلَيْهِ وَجَعَلْنٰهُ مَثَلًا لِّبَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ ۗ

in huwa illā ‘abdun an‘amnā ‘alaihi wa ja‘alnāhu maṡalal libanī isrā'īl(a).

Ул (Гайсә) без аңа пәйгамбәрлек бирдек һәм аны Исраил балалары өчен гыйбрәт кылдык.

وَلَوْ نَشَاۤءُ لَجَعَلْنَا مِنْكُمْ مَّلٰۤىِٕكَةً فِى الْاَرْضِ يَخْلُفُوْنَ

wa lau nasyā'u laja‘alnā minkum malā'ikatan fil-arḍi yakhlufūn(a).

Әгәр Без теләсәк, җир йөзендә сезнең урыныгызга фәрештәләрне (буыннан-буынга) куяр идек.

وَاِنَّهٗ لَعِلْمٌ لِّلسَّاعَةِ فَلَا تَمْتَرُنَّ بِهَا وَاتَّبِعُوْنِۗ هٰذَا صِرَاطٌ مُّسْتَقِيْمٌ

wa innahū la‘ilmul lis-sā‘ati falā tamtarunna bihā wattabi‘ūn(i), hāżā ṣirāṭum mustaqīm(un).

Һәм, әлбәттә, ул (Гайсә) Кыямәтнең билгеседер. Шуңа күрә шикләнмәгез һәм Миңа иярегез, бу туры юл.

وَلَا يَصُدَّنَّكُمُ الشَّيْطٰنُۚ اِنَّهٗ لَكُمْ عَدُوٌّ مُّبِيْنٌ

wa lā yaṣuddannakumusy-syaiṭān(u), innahū lakum ‘aduwwum mubīn(un).

Һәм шайтанга беркайчан да юлдан тайпылмагыз, чөнки шайтан сезнең өчен ачык дошман.

وَلَمَّا جَاۤءَ عِيْسٰى بِالْبَيِّنٰتِ قَالَ قَدْ جِئْتُكُمْ بِالْحِكْمَةِ وَلِاُبَيِّنَ لَكُمْ بَعْضَ الَّذِيْ تَخْتَلِفُوْنَ فِيْهِۚ فَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاَطِيْعُوْنِ

wa lammā jā'a ‘īsā bil-bayyināti qāla qad ji'tukum bil-ḥikmati wa li'ubayyina lakum ba‘ḍal-lażī takhtalifūna fīh(i), fattaqullāha wa aṭī‘ūn(i).

Гыйса хәбәр белән килгәч: "Дөреслектә, мин сезгә хикмәт белән һәм сез бәхәсләшкән кайбер нәрсәләрне аңлатырга килдем, Аллаһтан куркыгыз һәм миңа буйсыныгыз", – диде.

اِنَّ اللّٰهَ هُوَ رَبِّيْ وَرَبُّكُمْ فَاعْبُدُوْهُۗ هٰذَا صِرَاطٌ مُّسْتَقِيْمٌ

innallāha huwa rabbī wa rabbukum fa‘budūh(u), hāżā ṣirāṭum mustaqīm(un).

Чыннан да, Аллаһ, Ул минем дә, сезнең дә Раббыгыз, шуңа күрә Аңа гыйбадәт кылыгыз. Бу туры юл.

فَاخْتَلَفَ الْاَحْزَابُ مِنْۢ بَيْنِهِمْ ۚفَوَيْلٌ لِّلَّذِيْنَ ظَلَمُوْا مِنْ عَذَابِ يَوْمٍ اَلِيْمٍ

fakhtalafal-aḥzābu mim bainihim, fawailul lil-lażīna ẓalamūmin ‘ażābi yaumin alīm(in).

Әмма (бар булган) төркемнәр үзара ихтилаф кылыштылар, шуңа күрә каты көндәге (Кыямәт) гәзаб сәбәпле, залимнәргә үкенеч!

هَلْ يَنْظُرُوْنَ اِلَّا السَّاعَةَ اَنْ تَأْتِيَهُمْ بَغْتَةً وَّهُمْ لَا يَشْعُرُوْنَ

hal yanẓurūna illas-sā‘ata an ta'tiyahum bagtataw wa hum lā yasy‘urūn(a).

Алар көтеп кенә торалармы, кыямәт көненең кинәт килүен, алар сизмичә дә калуларын?

اَلْاَخِلَّاۤءُ يَوْمَىِٕذٍۢ بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍ عَدُوٌّ اِلَّا الْمُتَّقِيْنَ ۗ ࣖ

al-akhillā'u yauma'iżim ba‘ḍuhum liba‘ḍin ‘aduwwun illal-muttaqīn(a).

Ул көндә дуслар бер-берсенә дошман булырлар, әлбәттә, тәкъва мөэминнәр генә.

يٰعِبَادِ لَاخَوْفٌ عَلَيْكُمُ الْيَوْمَ وَلَآ اَنْتُمْ تَحْزَنُوْنَۚ

yā ‘ibādi lā khaufun ‘alaikumul-yauma wa lā antum taḥzanūn(a).

"Ий, бәндәләрем! Ул көндә сезгә курку юк һәм сез кайгырмассыз."

اَلَّذِيْنَ اٰمَنُوْا بِاٰيٰتِنَا وَكَانُوْا مُسْلِمِيْنَۚ

allażīna āmanū bi'āyātinā wa kānū muslimīn(a).

(Ягъни) Безнең аятьләребезгә ышанучылар һәм мөселман булганнар.

اُدْخُلُوا الْجَنَّةَ اَنْتُمْ وَاَزْوَاجُكُمْ تُحْبَرُوْنَ

udkhulul-jannata antum wa azwājukum tuḥbarūn(a).

Җәннәткә керегез, син һәм тормыш иптәшең бәхетле булырлар.”

يُطَافُ عَلَيْهِمْ بِصِحَافٍ مِّنْ ذَهَبٍ وَّاَكْوَابٍ ۚوَفِيْهَا مَا تَشْتَهِيْهِ الْاَنْفُسُ وَتَلَذُّ الْاَعْيُنُ ۚوَاَنْتُمْ فِيْهَا خٰلِدُوْنَۚ

yuṭāfu ‘alaihim biṣiḥāfim min żahabiw wa akwāb(in), wa fīhā mā tasytahīhil-anfusu wa talażżul-a‘yun(u), wa antum fīhā khālidūn(a).

Аларга алтын тәлинкәләр һәм бокаллар тараттылар, һәм күктә күңел теләгән һәм күзгә ошаган бар нәрсә бар иде. Һәм сез анда мәңге яшәрсез.

وَتِلْكَ الْجَنَّةُ الَّتِيْٓ اُوْرِثْتُمُوْهَا بِمَا كُنْتُمْ تَعْمَلُوْنَ

wa tilkal-jannatul-latī ūriṡtumūhā bimā kuntum ta‘malūn(a).

Һәм ул җәннәт сездән мирас итеп алыначак, сез кылган изге гамәлләрегез аркасында.

لَكُمْ فِيْهَا فَاكِهَةٌ كَثِيْرَةٌ مِّنْهَا تَأْكُلُوْنَ

lakum fīhā fākihatun kaṡīratum minhā ta'kulūn(a).

Җәннәттә сезнең өчен күп җимешләр бар, аларның кайберләрен ашый аласыз.

اِنَّ الْمُجْرِمِيْنَ فِيْ عَذَابِ جَهَنَّمَ خٰلِدُوْنَۖ

innal-mujrimīna fī ‘ażābi jahannama khālidūn(a).

Чыннан да, гөнаһ кылучылар мәңгегә җәһәннәм газабында калачаклар.

لَا يُفَتَّرُ عَنْهُمْ وَهُمْ فِيْهِ مُبْلِسُوْنَ ۚ

lā yufattaru ‘anhum wa hum fīhi mublisūn(a).

Алардан (җәза) җиңеләйтелмәде, һәм алар анда өметләрен өзделәр.

وَمَا ظَلَمْنٰهُمْ وَلٰكِنْ كَانُوْا هُمُ الظّٰلِمِيْنَ

wa mā ẓalamnāhum wa lākin kānū humuẓ-ẓālimīn(a).

Без аларга золым итмәдек, ләкин алар үзләренә золым иттеләр.

وَنَادَوْا يٰمٰلِكُ لِيَقْضِ عَلَيْنَا رَبُّكَۗ قَالَ اِنَّكُمْ مّٰكِثُوْنَ

wa nādau yā māliku liyaqḍi ‘alainā rabbuk(a), qāla innakum mākiṡūn(a).

Һәм алар әйттеләр: "Ий Малик фәрештә! Раббыбыз безне үтерсен!" (Ибраһим) әйтте: "Син (бу җәһәннәмдә) мәңгегә калачаксың".

لَقَدْ جِئْنٰكُمْ بِالْحَقِّ وَلٰكِنَّ اَكْثَرَكُمْ لِلْحَقِّ كٰرِهُوْنَ

laqad ji'nākum bil-ḥaqqi wa lākinna akṡarakum lil-ḥaqqi kārihūn(a).

Әлбәттә, Без сезгә хаклык белән килдек, ләкин күбегез хаклыкны яратмыйсыз.

اَمْ اَبْرَمُوْٓا اَمْرًا فَاِنَّا مُبْرِمُوْنَۚ

am abramū amran fa innā mubrimūn(a).

Яки алар хәйлә кордылармы, Без дә (аларның хәйләсенә каршы) хәйлә кордык.

اَمْ يَحْسَبُوْنَ اَنَّا لَا نَسْمَعُ سِرَّهُمْ وَنَجْوٰىهُمْ ۗ بَلٰى وَرُسُلُنَا لَدَيْهِمْ يَكْتُبُوْنَ

am yaḥsabūna annā lā nasma‘u sirrahum wa najwāhum, balā wa rusulunā ladaihim yaktubūn(a).

Әллә алар уйлыйлармы Без аларның серләрен һәм пышылдап сөйләшкәннәрен ишетмибез дип? Юк, Без ишетәбез, һәм Безнең фәрештәләребез алар белән һәрвакыт язып торалар.

قُلْ اِنْ كَانَ لِلرَّحْمٰنِ وَلَدٌ ۖفَاَنَا۠ اَوَّلُ الْعٰبِدِيْنَ

qul in kāna lir-raḥmāni walad(un), fa ana awwalul-‘ābidīn(a).

(Мөхәммәд пәйгамбәр) әйт: "Әгәр Аллаһның баласы бар икән, мин аны (баланы) беренче булып мактаган кешемен."

سُبْحٰنَ رَبِّ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ رَبِّ الْعَرْشِ عَمَّا يَصِفُوْنَ

subḥāna rabbis-samāwāti wal-arḍi rabbil-‘arsyi ‘ammā yaṣifūn(a).

Күкләрнең һәм җирнең Раббысы, Аршның Раббысы алар сыйфатлаган нәрсәләрдән пакьтер.”

فَذَرْهُمْ يَخُوْضُوْا وَيَلْعَبُوْا حَتّٰى يُلٰقُوْا يَوْمَهُمُ الَّذِيْ يُوْعَدُوْنَ

fa żarhum yakhūḍū wa yal‘abū ḥattā yulāqū yaumahumul-lażī yū‘adūn(a).

Шуңа күрә аларны (ялган юлда) батырсыннар һәм вәгъдә ителгән көнгә юлыкканчы уйнасыннар.

وَهُوَ الَّذِيْ فِى السَّمَاۤءِ اِلٰهٌ وَّ فِى الْاَرْضِ اِلٰهٌ ۗوَهُوَ الْحَكِيْمُ الْعَلِيْمُ

wa huwal-lażī fis-samā'i ilāhuw wa fil-arḍi ilāh(un), wa huwal-ḥakīmul-‘alīm(u).

Ул күкләрдә дә, җирдә дә Раббы (ибадәт ителә торган), һәм Ул хикмәт иясе һәм һәрнәрсәне белүче.

وَتَبٰرَكَ الَّذِيْ لَهٗ مُلْكُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ وَمَا بَيْنَهُمَا ۚوَعِنْدَهٗ عِلْمُ السَّاعَةِۚ وَاِلَيْهِ تُرْجَعُوْنَ

wa tabārakal-lażī lahū mulkus-samāwāti wal-arḍi wa mā bainahumā, wa ‘indahū ‘ilmus-sā‘ah(ti), wa ilaihi turja‘ūn(a).

Күкләрнең, җирнең һәм алар арасындагы һәрнәрсәнең патшалыгы булган Аллаһ һәр кимчелектән пакь, вә кыямәт көненең белеме Аңардадыр, һәм сез Аңа кайтарылачаксыз.

وَلَا يَمْلِكُ الَّذِيْنَ يَدْعُوْنَ مِنْ دُوْنِهِ الشَّفَاعَةَ اِلَّا مَنْ شَهِدَ بِالْحَقِّ وَهُمْ يَعْلَمُوْنَ

wa lā yamlikul-lażīna yad‘ūna min dūnihisy-syafā‘ata illā man syahida bil-ḥaqqi wa hum ya‘lamūn(a).

Аллаһтан башкага гыйбадәт кылучылар шәфәгатькә ирешмәсләр (ахыретте ярдәм күрмәсләр); ләкин хакыйкатьне (тәүхидне) таныган һәм аңа ышанган кешеләр генә.

وَلَىِٕنْ سَاَلْتَهُمْ مَّنْ خَلَقَهُمْ لَيَقُوْلُنَّ اللّٰهُ فَاَنّٰى يُؤْفَكُوْنَۙ

wa la'in sa'altahum man khalaqahum layaqūlunnallāhu fa annā yu'fakūn(a).

Әгәр син алардан: "Аларны кем яратты?" - дип сорасаң, алар, әлбәттә, "Аллаһ", - дип җавап бирәчәкләр, шулай булгач, алар ничек итеп (Аллаһка гыйбадәт кылудан) кире кайтарылырлар?"

وَقِيْلِهٖ يٰرَبِّ اِنَّ هٰٓؤُلَاۤءِ قَوْمٌ لَّا يُؤْمِنُوْنَۘ

wa qīlihī yā rabbi inna hā'ulā'i qaumul lā yu'minūn(a).

һәм (Аллаһ белә) аның (Мөхәммәд пәйгамбәрнең): "Ий Раббым, алар, әлбәттә, иман китерми торган кавем", - дигән сүзе.

فَاصْفَحْ عَنْهُمْ وَقُلْ سَلٰمٌۗ فَسَوْفَ يَعْلَمُوْنَ ࣖ

faṣfaḥ ‘anhum wa qul salām(un), fa saufa ya‘lamūn(a).

Син алардан йөз чөер һәм "Сәлам" (ягъни, аларга сәлам) диген! Соңрак белерләр (начарлыкларын).