Q.S אַל-קאַהף (اَلْكَهْف) - 110 נומער פון פערזן

اَلْحَمْدُ لِلّٰهِ الَّذِيْٓ اَنْزَلَ عَلٰى عَبْدِهِ الْكِتٰبَ وَلَمْ يَجْعَلْ لَّهٗ عِوَجًا ۜ

al-ḥamdu lillāhil-lażī anzala ‘alā ‘abdihil-kitāba wa lam yaj‘al lahū ‘iwajā(n).

געלויבט זאָל זײַן גאָט, וואָס האָט אַראָפּגעשיקט דאָס בוך (אַל-קוראַן) צו זיינע קנעכט און ער האָט עס נישט קרום געמאַכט;

قَيِّمًا لِّيُنْذِرَ بَأْسًا شَدِيْدًا مِّنْ لَّدُنْهُ وَيُبَشِّرَ الْمُؤْمِنِيْنَ الَّذِيْنَ يَعْمَلُوْنَ الصّٰلِحٰتِ اَنَّ لَهُمْ اَجْرًا حَسَنًاۙ

qayyimal liyunżira ba'san syadīdam mil ladunhu wa yubasysyiral-mu'minīnal-lażīna ya‘malūnaṣ-ṣāliḥāti anna lahum ajran ḥasanā(n).

אלס א גלייכע אנווייזונג, צו ווארענען וועגן א זייער שווערע שטראף פון אים און צו געבן גוטע בשורות פאר די גלויביגע וואס טוען גוטע מעשים אז זיי וועלן באקומען א גוטע באלוינונג,

مّٰكِثِيْنَ فِيْهِ اَبَدًاۙ

mākiṡīna fīhi abadā(n).

זיי וועלן דאָרטן בלייבן אויף אייביק.

وَّيُنْذِرَ الَّذِيْنَ قَالُوا اتَّخَذَ اللّٰهُ وَلَدًاۖ

wa yunżiral-lażīna qāluttakhażallāhu waladā(n).

און צו וואָרענען די וואָס זאָגן, "אַלאַה האָט גענומען אַ קינד."

مَّا لَهُمْ بِهٖ مِنْ عِلْمٍ وَّلَا لِاٰبَاۤىِٕهِمْۗ كَبُرَتْ كَلِمَةً تَخْرُجُ مِنْ اَفْوَاهِهِمْۗ اِنْ يَّقُوْلُوْنَ اِلَّا كَذِبًا

mā lahum bihī min ‘ilmiw wa lā li'ābā'ihim, kaburat kalimatan takhruju min afwāhihim, iy yaqūlūna illā każibā(n).

זיי ווייסן גאָרנישט דערפון, און אויך נישט זייערע אָבֿות. ווי מיאוס זענען די ווערטער וואָס קומען אַרויס פֿון זייערע מיילער; זיי רעדן גאָרנישט נאָר ליגנס.

فَلَعَلَّكَ بَاخِعٌ نَّفْسَكَ عَلٰٓى اٰثَارِهِمْ اِنْ لَّمْ يُؤْمِنُوْا بِهٰذَا الْحَدِيْثِ اَسَفًا

fa la‘allaka bākhi‘un nafsaka ‘alā āṡārihim illam yu'minū bihāżal-ḥadīṡi asafā(n).

דעמאָלט אפשר וועסטו (מוחמד) זיך שאַטן ווײַל דו וועסט זײַן טרויעריק נאָכדעם ווי זיי וועלן זיך אָפּקערן, אויב זיי גלויבן נישט אין דער אינפֿאָרמאַציע (דעם קוראַן).

اِنَّا جَعَلْنَا مَا عَلَى الْاَرْضِ زِيْنَةً لَّهَا لِنَبْلُوَهُمْ اَيُّهُمْ اَحْسَنُ عَمَلًا

innā ja‘alnā mā ‘alal-arḍi zīnatal lahā linabluwahum ayyuhum aḥsanu ‘amalā(n).

טאַקע, מיר האָבן אַלץ אויף דער ערד געמאַכט ווי אַ צירונג פֿאַר זיי, כּדי מיר זאָלן זיי קענען פּרובירן צו זען ווער פֿון זיי איז דער בעסטער אין מעשים.

وَاِنَّا لَجٰعِلُوْنَ مَا عَلَيْهَا صَعِيْدًا جُرُزًاۗ

wa innā lajā‘ilūna mā ‘alaihā ṣa‘īdan juruzā(n).

און מיר וועלן טאַקע מאַכן (אויך) וואָס איז העכער אים ווערן וויסט און טרוקן לאַנד.

اَمْ حَسِبْتَ اَنَّ اَصْحٰبَ الْكَهْفِ وَالرَّقِيْمِ كَانُوْا مِنْ اٰيٰتِنَا عَجَبًا

am ḥasibta anna aṣḥābal-kahfi war-raqīmi kānū min āyātinā ‘ajabā(n).

מיינסטו אז די מענטשן וואס וואוינען אין די היילן, און (וואס האבן) די ראקים, זענען צווישן אונזערע וואונדערבארע סימנים (פון גרויסקייט)?

اِذْ اَوَى الْفِتْيَةُ اِلَى الْكَهْفِ فَقَالُوْا رَبَّنَآ اٰتِنَا مِنْ لَّدُنْكَ رَحْمَةً وَّهَيِّئْ لَنَا مِنْ اَمْرِنَا رَشَدًا

iż awal-fityatu ilal-kahfi fa qālū rabbanā ātinā mil ladunka raḥmataw wa hayyi' lanā min amrinā rasyadā(n).

(געדענקט) ווען די יונגע מענטשן האבן זיך באהאנדלט אין דער הייל, האבן זיי געבעטן, "אונדזער האר. גיב אונז רחמנות פון דיר און פולשטענדיגע גלייכע אנווייזונגען פאר אונז אין אונזערע ענינים."

فَضَرَبْنَا عَلٰٓى اٰذَانِهِمْ فِى الْكَهْفِ سِنِيْنَ عَدَدًاۙ

faḍarabnā ‘alā āżānihim fil-kahfi sinīna ‘adadā(n).

אַזוי האָבן מיר פֿאַרזיגלט זייערע אויערן אין דער הייל פֿאַר עטלעכע יאָרן.

ثُمَّ بَعَثْنٰهُمْ لِنَعْلَمَ اَيُّ الْحِزْبَيْنِ اَحْصٰى لِمَا لَبِثُوْٓا اَمَدًا ࣖ

Ṡumma ba‘aṡnāhum lina‘lama ayyul-ḥizbaini aḥṣā limā labiṡū amadā(n).

דעמאָלט האָבן מיר זיי אויפגעוועקט, כּדי מיר זאָלן וויסן וועלכע פֿון די צוויי גרופּעס איז געווען מער גענוי אין אויסרעכענען ווי לאַנג זיי זענען געבליבן (אין דער הייל).

نَحْنُ نَقُصُّ عَلَيْكَ نَبَاَهُمْ بِالْحَقِّۗ اِنَّهُمْ فِتْيَةٌ اٰمَنُوْا بِرَبِّهِمْ وَزِدْنٰهُمْ هُدًىۖ

naḥnu naquṣṣu ‘alaika naba'ahum bil-ḥaqq(i), innahum fityatun āmanū birabbihim wa zidnāhum hudā(n).

מיר דערציילן דיר (מוחמד) זייער מעשה אמת'דיג. טאקע, זיי זענען יונגע מענטשן וואָס גלויבן אין זייער גאָט, און מיר האָבן זיי צוגעגעבן הילף.

وَّرَبَطْنَا عَلٰى قُلُوْبِهِمْ اِذْ قَامُوْا فَقَالُوْا رَبُّنَا رَبُّ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ لَنْ نَّدْعُوَا۟ مِنْ دُوْنِهٖٓ اِلٰهًا لَّقَدْ قُلْنَآ اِذًا شَطَطًا

wa rabaṭnā ‘alā qulūbihim iż qāmū fa qālū rabbunā rabbus-samāwāti wal-arḍi lan nad‘uwa min dūnihī ilāhal laqad qulnā iżan syaṭaṭā(n).

און מיר האָבן געשטאַרקט זייערע הערצער ווען זיי זענען אויפגעשטאנען און זיי האָבן געזאָגט, "אונדזער גאָט איז דער גאָט פֿון הימלען און ערד; מיר רופן נישט קיין גאָט אַחוץ אים. טאַקע, אויב מיר וואָלטן דאָס געטאָן, וואָלטן מיר גערעדט ווערטער וואָס זענען זייער ווייט פֿון דער אמת."

هٰٓؤُلَاۤءِ قَوْمُنَا اتَّخَذُوْا مِنْ دُوْنِهٖٓ اٰلِهَةًۗ لَوْلَا يَأْتُوْنَ عَلَيْهِمْ بِسُلْطٰنٍۢ بَيِّنٍۗ فَمَنْ اَظْلَمُ مِمَّنِ افْتَرٰى عَلَى اللّٰهِ كَذِبًاۗ

hā'ulā'i qaumunattakhażū min dūnihī ālihah(tan), lau lā ya'tūna ‘alaihim bisulṭānim bayyin(in), faman aẓlamu mimmaniftarā ‘alallāhi każibā(n).

זיי זענען אונדזערע מענטשן וואָס האָבן געמאַכט געטער (צו דינען) אַחוץ אים. פאַרוואָס קומען זיי נישט אויף מיט קלאָרע סיבות (פֿאַר זייערע גלויבונגען)? ווער איז אַלזאָ מער אומרעכט ווי איינער וואָס זאָגט ליגנס קעגן אַלאַ?

وَاِذِ اعْتَزَلْتُمُوْهُمْ وَمَا يَعْبُدُوْنَ اِلَّا اللّٰهَ فَأْوٗٓا اِلَى الْكَهْفِ يَنْشُرْ لَكُمْ رَبُّكُمْ مِّنْ رَّحْمَتِهٖ وَيُهَيِّئْ لَكُمْ مِّنْ اَمْرِكُمْ مِّرْفَقًا

wa iżi‘tazaltumūhum wa mā ya‘budūna illallāha fa'wū ilal-kahfi yansyur lakum rabbukum mir raḥmatihī wa yuhayyi' lakum min amrikum mirfaqā(n).

און אויב איר פֿאַרלאָזט זיי און וואָס זיי דינען אַחוץ אַלאַה, זוכט דאַן באַשיצונג אין דער הייל, און אייער גאָט וועט אייך שענקען זיין רחמנות און אייך צושטעלן עפּעס נוצלעך אין אייערע ענינים.

۞ وَتَرَى الشَّمْسَ اِذَا طَلَعَتْ تَّزٰوَرُ عَنْ كَهْفِهِمْ ذَاتَ الْيَمِيْنِ وَاِذَا غَرَبَتْ تَّقْرِضُهُمْ ذَاتَ الشِّمَالِ وَهُمْ فِيْ فَجْوَةٍ مِّنْهُۗ ذٰلِكَ مِنْ اٰيٰتِ اللّٰهِ ۗمَنْ يَّهْدِ اللّٰهُ فَهُوَ الْمُهْتَدِ وَمَنْ يُّضْلِلْ فَلَنْ تَجِدَ لَهٗ وَلِيًّا مُّرْشِدًا ࣖ

wa tarasy-syamsa iżā ṭala‘at tazāwaru ‘an kahfihim żātal-yamīni wa iżā garabat taqriḍuhum żātasy-syimāli wa hum fī fajwatim minh(u), żālika min āyātillāh(i), may yahdillāhu fa huwal-muhtadi wa may yuḍlil falan tajida lahū waliyyam mursyidā(n).

און איר וועט זען די זון ווען זי גייט אויף, זיך בייגנדיק פון זייער הייל צו רעכטס, און ווען זי גייט אונטער, אוועק פון זיי צו לינקס בשעת זיי זענען אין א ברייטן פלאץ אינעווייניק (דער הייל). דאס זענען עטלעכע פון די סימנים (פון אללא'ס גרויסקייט). ווער עס ווערט געפירט דורך אללא, דעמאלט איז ער דער וואס ווערט געפירט; און ווער עס יז ער פירט פאר א וועג, וועט איר נישט געפינען קיין העלפער וואס קען אים פירן.

وَتَحْسَبُهُمْ اَيْقَاظًا وَّهُمْ رُقُوْدٌ ۖوَّنُقَلِّبُهُمْ ذَاتَ الْيَمِيْنِ وَذَاتَ الشِّمَالِ ۖوَكَلْبُهُمْ بَاسِطٌ ذِرَاعَيْهِ بِالْوَصِيْدِۗ لَوِ اطَّلَعْتَ عَلَيْهِمْ لَوَلَّيْتَ مِنْهُمْ فِرَارًا وَّلَمُلِئْتَ مِنْهُمْ رُعْبًا

wa taḥsabuhum aiqāẓaw wa hum ruqūd(un), wa nuqallibuhum żātal-yamīni wa żātasy-syimāl(i), wa kalbuhum bāsiṭun żirā‘aihi bil-waṣīd(i), lawiṭṭala‘ta ‘alaihim lawallaita minhum firāraw wa lamuli'ta minhum ru‘bā(n).

און איר מיינט אז זיי שלאפן נישט, אבער זיי שלאפן יא; און מיר האבן זיי געדרייט אהין און צוריק רעכטס און לינקס, בשעת זייער הונט האט אויסגעשפרייט זיינע הענט פאר דער הייל טיר. און אויב איר וואלט זיי געזען, וואלט איר זיך פון זיי אפגעקערט און איר וואלט זיכער געווען פול מיט מורא פאר זיי.

وَكَذٰلِكَ بَعَثْنٰهُمْ لِيَتَسَاۤءَلُوْا بَيْنَهُمْۗ قَالَ قَاۤىِٕلٌ مِّنْهُمْ كَمْ لَبِثْتُمْۗ قَالُوْا لَبِثْنَا يَوْمًا اَوْ بَعْضَ يَوْمٍۗ قَالُوْا رَبُّكُمْ اَعْلَمُ بِمَا لَبِثْتُمْۗ فَابْعَثُوْٓا اَحَدَكُمْ بِوَرِقِكُمْ هٰذِهٖٓ اِلَى الْمَدِيْنَةِ فَلْيَنْظُرْ اَيُّهَآ اَزْكٰى طَعَامًا فَلْيَأْتِكُمْ بِرِزْقٍ مِّنْهُ وَلْيَتَلَطَّفْ وَلَا يُشْعِرَنَّ بِكُمْ اَحَدًا

wa każālika ba‘aṡnāhum liyatasā'alū bainahum, qāla qā'ilum minhum kam labiṡtum, qālū labiṡnā yauman au ba‘ḍa yaum(in), qālū rabbukum a‘lamu bimā labiṡtum, fab‘aṡū aḥadakum biwariqikum hāżihī ilal-madīnati falyanẓur ayyuhā azkā ṭa‘āman falya'tikum birizqim minhu walyatalaṭṭaf wa lā yusy‘iranna bikum aḥadā(n).

און אזוי האבן מיר זיי אויפגעוועקט, כדי זיי זאלן קענען פרעגן איינער דעם אנדערן פראגעס. איינער פון זיי האט געזאגט, "ווי לאנג זענט איר שוין (דא)?" זיי האבן געענטפערט, "מיר זענען (דא) א טאג אדער א האלבן טאג." האט (אן אנדער) געזאגט, "אייער גאט ווייסט בעסט ווי לאנג איר זענט שוין (דא). זאגט איינעם פון אייך ער זאל גיין אין שטאט מיט אייערע זילבערנע מטבעות, און לאז אים זען וועלכע עסן איז בעסער, און ברענגט עפעס דערפון פאר אייך, און לאז אים זיין מילד און קיינמאל נישט דערציילן קיינעם וועגן אייך.

اِنَّهُمْ اِنْ يَّظْهَرُوْا عَلَيْكُمْ يَرْجُمُوْكُمْ اَوْ يُعِيْدُوْكُمْ فِيْ مِلَّتِهِمْ وَلَنْ تُفْلِحُوْٓا اِذًا اَبَدًا

innahum iy yaẓharū ‘alaikum yarjumūkum au yu‘īdūkum fī millatihim wa lan tufliḥū iżan abadā(n).

טאַקע, אויב זיי וואָלטן געוואוסט וואו איר זענט, וואָלטן זיי זיכער אייך שטיינערט אָדער אייך געצוואונגען זיך אומצוקערן צו זייער רעליגיע, און אין דעם פאַל וואָלט איר קיינמאָל נישט געווען מצליח."

وَكَذٰلِكَ اَعْثَرْنَا عَلَيْهِمْ لِيَعْلَمُوْٓا اَنَّ وَعْدَ اللّٰهِ حَقٌّ وَّاَنَّ السَّاعَةَ لَا رَيْبَ فِيْهَاۚ اِذْ يَتَنَازَعُوْنَ بَيْنَهُمْ اَمْرَهُمْ فَقَالُوا ابْنُوْا عَلَيْهِمْ بُنْيَانًاۗ رَبُّهُمْ اَعْلَمُ بِهِمْۗ قَالَ الَّذِيْنَ غَلَبُوْا عَلٰٓى اَمْرِهِمْ لَنَتَّخِذَنَّ عَلَيْهِمْ مَّسْجِدًا

wa każālika a‘ṡarnā ‘alaihim liya‘lamū anna wa‘dallāhi ḥaqquw wa annas-sā‘ata lā raiba fīhā, iż yatanāza‘ūna bainahum amrahum fa qālubnū ‘alaihim bun-yānā(n), rabbuhum a‘lamu bihim, qālal-lażīna galabū ‘alā amrihim lanattakhiżanna ‘alaihim masjidā(n).

און אַזוי (אויך) האָבן מיר (מענטשן) מיט זיי געוויזן, כּדי זיי זאָלן וויסן אַז אַלאַה'ס צוזאָג איז אמת, און אַז (דעם קומען פֿון) דעם טאָג פֿון משפט איז נישטאָ קיין ספק וועגן דעם. ווען זיי האָבן זיך געקריגט וועגן זייערע ענינים, האָבן זיי געזאָגט, "בויט אַ בנין איבער זייער (הייל), זייער גאָט ווייסט בעסער וועגן זיי." דער מענטש וואָס האָט געהאַט די מאַכט איבער זייערע ענינים האָט געזאָגט, "מיר וועלן זיכער בויען אַ הויז פֿון גאָטסדינסט אויף אים."

سَيَقُوْلُوْنَ ثَلٰثَةٌ رَّابِعُهُمْ كَلْبُهُمْۚ وَيَقُوْلُوْنَ خَمْسَةٌ سَادِسُهُمْ كَلْبُهُمْ رَجْمًاۢ بِالْغَيْبِۚ وَيَقُوْلُوْنَ سَبْعَةٌ وَّثَامِنُهُمْ كَلْبُهُمْ ۗقُلْ رَّبِّيْٓ اَعْلَمُ بِعِدَّتِهِمْ مَّا يَعْلَمُهُمْ اِلَّا قَلِيْلٌ ەۗ فَلَا تُمَارِ فِيْهِمْ اِلَّا مِرَاۤءً ظَاهِرًا ۖوَّلَا تَسْتَفْتِ فِيْهِمْ مِّنْهُمْ اَحَدًا ࣖ

sayaqūlūna ṡalāṡatur rābi‘uhum kalbuhum, wa yaqūlūna khamsatun sādisuhum kalbuhum rajmam bil-gaib(i), wa yaqūlūna sab‘atuw wa ṡāminuhum kalbuhum, qur rabbī a‘lamu bi‘iddatihim mā ya‘lamuhum illā qalīl(un), falā tumāri fīhim illā mirā'an ẓāhirā(n), wa lā tastafti fīhim minhum aḥadā(n).

שפּעטער (וועלן עטלעכע מענטשן) זאָגן, "(זייער צאָל איז) דריי (מענטשן), דער פערטער איז דער הונט," און (אַנדערע) זאָגן, "(זייער צאָל איז) פינף (מענטשן), דער זעקסטער איז דער הונט," ווי אַ השערה וועגן דעם איבערנאַטירלעכן; און (אַן אַנדערער) האָט געזאָגט, "(זייער צאָל) איז זיבן (מענטשן), דער אַכטער איז דער הונט." זאָגט (מוחמד), "מיין גאָט ווייסט זייער צאָל בעסטער; קיינער ווייסט נישט זייער (צאָל) אַחוץ אַ פּאָר." דעריבער, טענהט נישט (מוחמד) וועגן זיי, אַחוץ פֿאַר עקסטערנע טענות און פרעגט נישט קיינעם וועגן זיי (די יונגע מענטשן).

وَلَا تَقُوْلَنَّ لِشَا۟يْءٍ اِنِّيْ فَاعِلٌ ذٰلِكَ غَدًاۙ

wa lā taqūlanna lisyai'in innī fā‘ilun żālika gadā(n).

און זאָג קיינמאָל נישט וועגן גאָרנישט, "איך וועל דאָס זיכער טאָן מאָרגן אינדערפרי,"

اِلَّآ اَنْ يَّشَاۤءَ اللّٰهُ ۖوَاذْكُرْ رَّبَّكَ اِذَا نَسِيْتَ وَقُلْ عَسٰٓى اَنْ يَّهْدِيَنِ رَبِّيْ لِاَقْرَبَ مِنْ هٰذَا رَشَدًا

illā ay yasyā'allāh(u), ważkur rabbaka iżā nasīta wa qul ‘asā ay yahdiyani rabbī li'aqraba min hāżā rasyadā(n).

אחוץ (דורך זאגן), "ווען גאט וויל." און געדענק דיין האר אויב דו פארגעסט און זאגסט, "הלוואי וועט מיין האר מיך פירן אזוי אז איך בין נענטער (צו דער אמת) ווי דאס."

وَلَبِثُوْا فِيْ كَهْفِهِمْ ثَلٰثَ مِائَةٍ سِنِيْنَ وَازْدَادُوْا تِسْعًا

wa labiṡū fī kahfihim ṡalāṡa mi'atin sinīna wazdādū tis‘ā(n).

און זיי האָבן געוואוינט אין דער הייל דריי הונדערט יאָר פּלוס ניין יאָר.

قُلِ اللّٰهُ اَعْلَمُ بِمَا لَبِثُوْا ۚ لَهٗ غَيْبُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ اَبْصِرْ بِهٖ وَاَسْمِعْۗ مَا لَهُمْ مِّنْ دُوْنِهٖ مِنْ وَّلِيٍّۗ وَلَا يُشْرِكُ فِيْ حُكْمِهٖٓ اَحَدًا

qulillāhu a‘lamu bimā labiṡū, lahū gaibus-samāwāti wal-arḍ(i), abṣir bihī wa asmi‘, mā lahum min dūnihī miw waliyy(in), wa lā yusyriku fī ḥukmihī aḥadā(n).

זאָג, "אַללאַה ווייסט בעסער ווי לאַנג זיי זענען געבליבן (אין דער הייל); צו אים איז אַלץ וואָס איז באַהאַלטן אין הימל און ערד. ווי העל איז זיין זעאונג און ווי שאַרף איז זיין הערן; עס איז נישטאָ קיין באַשיצער פֿאַר זיי אַחוץ אים; און ער נעמט קיינעם נישט ווי זיין שותף אין באַשליסן."

وَاتْلُ مَآ اُوْحِيَ اِلَيْكَ مِنْ كِتَابِ رَبِّكَۗ لَا مُبَدِّلَ لِكَلِمٰتِهٖۗ وَلَنْ تَجِدَ مِنْ دُوْنِهٖ مُلْتَحَدًا

watlu mā ūḥiya ilaika min kitābi rabbik(a), lā mubaddila likalimātih(ī), wa lan tajida min dūnihī multaḥadā(n).

און זאָג (מוחמד) וואָס איז דיר געוואָרן גילוי, דאָס בוך פֿון דיין האַר (דער קוראַן). גאָרנישט קען ענדערן זיינע משפטים. און דו וועסט נישט קענען געפֿינען קיין באַשיצונג אַחוץ אין אים.

وَاصْبِرْ نَفْسَكَ مَعَ الَّذِيْنَ يَدْعُوْنَ رَبَّهُمْ بِالْغَدٰوةِ وَالْعَشِيِّ يُرِيْدُوْنَ وَجْهَهٗ وَلَا تَعْدُ عَيْنٰكَ عَنْهُمْۚ تُرِيْدُ زِيْنَةَ الْحَيٰوةِ الدُّنْيَاۚ وَلَا تُطِعْ مَنْ اَغْفَلْنَا قَلْبَهٗ عَنْ ذِكْرِنَا وَاتَّبَعَ هَوٰىهُ وَكَانَ اَمْرُهٗ فُرُطًا

waṣbir nafsaka ma‘al-lażīna yad‘ūna rabbahum bil-gadāti wal-‘asyiyyi yurīdūna wajhahū wa lā ta‘du ‘aināka ‘anhum, turīdu zīnatal-ḥayātid-dun-yā, wa lā tuṭi‘ man agfalnā qalbahū ‘an żikrinā wattaba‘a hawāhu wa kāna amruhū furuṭā(n).

און זייט געדולדיק, דו (מוחמד) מיט די וואָס רופן צו זייער האר מאָרגן און אָוונט, האָפענדיק אויף זיין פאַרגעניגן; און דרייט נישט אַוועק דיינע אויגן פון זיי (ווייל) זיי האָפֿן אויף די דזשולז פון וועלטלעכן לעבן; און גייט נישט נאָך די וועמענס הערצער מיר האָבן פאַרלאָזט צו געדענקען אונדז, און גייט נאָך זייערע תאוות און וועמענס אומשטענדן האָבן איבערגעשטיגן די גרענעץ.

وَقُلِ الْحَقُّ مِنْ رَّبِّكُمْۗ فَمَنْ شَاۤءَ فَلْيُؤْمِنْ وَّمَنْ شَاۤءَ فَلْيَكْفُرْۚ اِنَّآ اَعْتَدْنَا لِلظّٰلِمِيْنَ نَارًاۙ اَحَاطَ بِهِمْ سُرَادِقُهَاۗ وَاِنْ يَّسْتَغِيْثُوْا يُغَاثُوْا بِمَاۤءٍ كَالْمُهْلِ يَشْوِى الْوُجُوْهَۗ بِئْسَ الشَّرَابُۗ وَسَاۤءَتْ مُرْتَفَقًا

wa qulil-ḥaqqu mir rabbikum, faman syā'a falyu'miw wa man syā'a falyakfur, innā a‘tadnā liẓ-ẓālimīna nārā(n), aḥāṭa bihim surādiquhā, wa iy yastagīṡū yugāṡū bimā'in kal-muhli yasywil-wujūh(a), bi'sasy-syarāb(u), wa sā'at murtafaqā(n).

און זאָגט (מוחמד), "די אמת קומט פֿון אײַער גאָט; ווער עס וויל (צו גלויבן) זאָל גלויבן, און ווער עס וויל (נישט גלויבן) זאָל נישט גלויבן." טאַקע, מיר האָבן צוגעגרייט גיהנום פֿאַר די שלעכטע, וועמענס טוער אַרומרינגלט זיי. אויב זיי בעטן הילף (טרינקען), וועט מען זיי געבן וואַסער ווי קאָכנדיק אײַזן וואָס פֿאַרברענט זייערע פנימער. (דאָס איז) דער ערגסטער טרינקען און דער ערגסטער רו-אָרט.

اِنَّ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ اِنَّا لَا نُضِيْعُ اَجْرَ مَنْ اَحْسَنَ عَمَلًاۚ

innal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti innā lā nuḍī‘u ajra man aḥsana ‘amalā(n).

טאקע, די וואָס גלויבן און טוען גוטע מעשים, מיר וועלן נישט פארשווענדן דעם באַלוינונג פון די וואָס טוען גוטע מעשים.

اُولٰۤىِٕكَ لَهُمْ جَنّٰتُ عَدْنٍ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهِمُ الْاَنْهٰرُ يُحَلَّوْنَ فِيْهَا مِنْ اَسَاوِرَ مِنْ ذَهَبٍ وَّيَلْبَسُوْنَ ثِيَابًا خُضْرًا مِّنْ سُنْدُسٍ وَّاِسْتَبْرَقٍ مُّتَّكِـِٕيْنَ فِيْهَا عَلَى الْاَرَاۤىِٕكِۗ نِعْمَ الثَّوَابُۗ وَحَسُنَتْ مُرْتَفَقًا ࣖ

ulā'ika lahum jannātu ‘adnin tajrī min taḥtihimul-anhāru yuḥallauna fīhā min asāwira min żahabiw wa yalbasūna ṡiyāban khuḍram min sundusiw wa istabraqim muttaki'īna fīhā ‘alal-arā'ik(i), ni‘maṡ-ṡawāb(u), wa ḥasunat murtafaqā(n).

זיי זענען די וואָס באַקומען דעם גן עדן פון 'אַדן, אונטער וועלכן טייכן פליסן; (אין יענעם הימל) זיי זענען באַצירט מיט גאָלדענע אָרעמבאַנדן און זיי טראָגן גרינע קליידער געמאַכט פון פיינער זייד און דיקער זייד, בשעת זיי זיצן בשעת זיי ליגן זיך אויף שיינע קאַנאַפּעס. (דאָס איז) די בעסטע באַלוינונג און אַ שיינער רו-אָרט.

۞ وَاضْرِبْ لَهُمْ مَّثَلًا رَّجُلَيْنِ جَعَلْنَا لِاَحَدِهِمَا جَنَّتَيْنِ مِنْ اَعْنَابٍ وَّحَفَفْنٰهُمَا بِنَخْلٍ وَّجَعَلْنَا بَيْنَهُمَا زَرْعًاۗ

waḍrib lahum maṡalar rajulaini ja‘alnā li'aḥadihimā jannataini min a‘nābiw wa ḥafafnāhumā binakhliw wa ja‘alnā bainahumā zar‘ā(n).

און גיב זיי (מוחמד) א ביישפּיל, צוויי מענטשן, איינער פון זיי (אַן אומגלויביקער) מיר האָבן זיי געגעבן צוויי ווייַנגערטנער און מיר האָבן אַרומגערינגלט ביידע גערטנער מיט פּאַלמעביימער און צווישן זיי (די גערטנער) האָבן מיר געמאַכט אַ פעלד.

كِلْتَا الْجَنَّتَيْنِ اٰتَتْ اُكُلَهَا وَلَمْ تَظْلِمْ مِّنْهُ شَيْـًٔاۙ وَّفَجَّرْنَا خِلٰلَهُمَا نَهَرًاۙ

kiltal-jannataini ātat ukulahā wa lam taẓlim minhu syai'ā(n), wa fajjarnā khilālahumā naharā(n).

ביידע גערטנער האָבן געגעבן זייערע פירות, און זייערע פירות האָבן זיך נישט פֿאַרמינערט, און דורך זייערע לעכער האָבן מיר געלאָזט פֿליסן טײַכן,

وَّكَانَ لَهٗ ثَمَرٌۚ فَقَالَ لِصَاحِبِهٖ وَهُوَ يُحَاوِرُهٗٓ اَنَا۠ اَكْثَرُ مِنْكَ مَالًا وَّاَعَزُّ نَفَرًا

wa kāna lahū ṡamar(un), fa qāla liṣāḥibihī wa huwa yuḥāwiruhū ana akṡaru minka mālaw wa a‘azzu nafarā(n).

און ער האט געהאט גרויסן רייכטום, האט ער געזאגט צו זיין פריינד (וואס האט געגלייבט) בשעת'ן שמועסן מיט אים, "מיין רייכטום איז גרעסער ווי דיינס און מיינע אנהענגער זענען שטארקער."

وَدَخَلَ جَنَّتَهٗ وَهُوَ ظَالِمٌ لِّنَفْسِهٖۚ قَالَ مَآ اَظُنُّ اَنْ تَبِيْدَ هٰذِهٖٓ اَبَدًاۙ

wa dakhala jannatahū wa huwa ẓālimul linafsih(ī), qāla mā aẓunnu an tabīda hāżihī abadā(n).

און ער איז אריין אין זיין גאָרטן מיט אַ זעלבסט-באַזיגנדיקער שטעלונג (פון אַראָגאַנץ און אומגלויבן); ער האָט געזאָגט, "איך האָב געמיינט אַז דער גאָרטן וועט קיינמאָל נישט אונטערגיין,

وَّمَآ اَظُنُّ السَّاعَةَ قَاۤىِٕمَةً وَّلَىِٕنْ رُّدِدْتُّ اِلٰى رَبِّيْ لَاَجِدَنَّ خَيْرًا مِّنْهَا مُنْقَلَبًا

wa mā aẓunnus-sā‘ata qā'imataw wa la'ir rudittu ilā rabbī la'ajidanna khairam minhā munqalabā(n).

און איך טראַכט אַז דער טאָג פֿון תּחית המתים וועט נישט קומען, און אויב איך וואָלט צוריקגעקערט געוואָרן צו מיין האַר, וואָלט איך זיכער געפֿונען אַ בעסער אָרט זיך אומצוקערן ווי דאָס."

قَالَ لَهٗ صَاحِبُهٗ وَهُوَ يُحَاوِرُهٗٓ اَكَفَرْتَ بِالَّذِيْ خَلَقَكَ مِنْ تُرَابٍ ثُمَّ مِنْ نُّطْفَةٍ ثُمَّ سَوّٰىكَ رَجُلًاۗ

qāla lahū ṣāḥibuhū wa huwa yuḥāwiruhū akafarta bil-lażī khalaqaka min turābin ṡumma min nuṭfatin ṡumma sawwāka rajulā(n).

זיין פרייַנד (וואָס האָט געגלייבט) האָט צו אים געזאָגט בשעת ער האָט זיך מיט אים געשמועסט, "גלייבסטו נישט אין (גאָט) וואָס האָט דיך באַשאַפֿן פֿון שטויב, דערנאָך פֿון אַ טראָפּן זוימען, און דערנאָך האָט ער דיך געמאַכט אַ גאַנצן מענטש?

لٰكِنَّا۠ هُوَ اللّٰهُ رَبِّيْ وَلَآ اُشْرِكُ بِرَبِّيْٓ اَحَدًا

lākinna huwallāhu rabbī wa lā usyriku birabbī aḥadā(n).

אבער איך (גלייב אז), ער איז אַלאַה, מיין האר, און איך פֿאַרבינד גאָרנישט מיט מיין האר.

وَلَوْلَآ اِذْ دَخَلْتَ جَنَّتَكَ قُلْتَ مَا شَاۤءَ اللّٰهُ ۙ لَا قُوَّةَ اِلَّا بِاللّٰهِ ۚاِنْ تَرَنِ اَنَا۠ اَقَلَّ مِنْكَ مَالًا وَّوَلَدًاۚ

wa lau lā iż dakhalta jannataka qulta mā syā'allāh(u), lā quwwata illā billāh(i), in tarani ana aqalla minka mālaw wa waladā(n).

און פארוואס ווען דו גייסט אריין אין דיין גארטן זאגסטו נישט "מאסיא אללא, לא קוווואטא אילא בילה" (טאקע, מיטן רצון פון אללא איז דאס אלץ מקויים געווארן)? עס איז נישטא קיין מאכט אחוץ מיט אללא'ס (הילף), אפילו דו מיינסט אז מיין רייכטום און קינדער זענען ווייניגער ווי דיינע.

فَعَسٰى رَبِّيْٓ اَنْ يُّؤْتِيَنِ خَيْرًا مِّنْ جَنَّتِكَ وَيُرْسِلَ عَلَيْهَا حُسْبَانًا مِّنَ السَّمَاۤءِ فَتُصْبِحَ صَعِيْدًا زَلَقًاۙ

fa ‘asā rabbī ay yu'tiyani khairam min jannatika wa yursila ‘alaihā ḥusbānam minas-samā'i fa tuṣbiḥa ṣa‘īdan zalaqā(n).

איז אפשר וועט מיין האר מיר געבן א בעסערן גאָרטן ווי אייערער; און ער וועט אַראָפּשיקן בליץ פֿון הימל אויף אייער גאָרטן, אַזוי אַז ער וועט ווערן אַ גליטשיגער באָדן,

اَوْ يُصْبِحَ مَاۤؤُهَا غَوْرًا فَلَنْ تَسْتَطِيْعَ لَهٗ طَلَبًا

au yuṣbiḥa mā'uhā gauran falan tastaṭī‘a lahū ṭalabā(n).

אדער דאס וואסער גייט צוריק אין דער ערד, וועסטו עס מער נישט קענען געפינען."

وَاُحِيْطَ بِثَمَرِهٖ فَاَصْبَحَ يُقَلِّبُ كَفَّيْهِ عَلٰى مَآ اَنْفَقَ فِيْهَا وَهِيَ خَاوِيَةٌ عَلٰى عُرُوْشِهَا وَيَقُوْلُ يٰلَيْتَنِيْ لَمْ اُشْرِكْ بِرَبِّيْٓ اَحَدًا

wa uḥīṭa biṡamarihī fa aṣbaḥa yuqallibu kaffaihi ‘alā mā anfaqa fīhā wa hiya khāwiyatun ‘alā ‘urūsyihā wa yaqūlu yā laitanī lam usyrik birabbī aḥadā(n).

און זיין רייכטום איז חרוב געוואָרן, דעמאָלט האָט ער געדרייט די האַנטפלאַכן (אַ סימן פון חרטה) פֿאַר וואָס ער האָט אויסגעגעבן אויף אים, בשעת דער וויינשטאָק איז געפֿאַלן צוזאַמען מיט זיין שטיצע (פּאַראַ-פּאַראַ) דעמאָלט האָט ער געזאָגט, "וואָס אויב איך וואָלט גאָרנישט פֿאַרבונדן מיט מיין האַר."

وَلَمْ تَكُنْ لَّهٗ فِئَةٌ يَّنْصُرُوْنَهٗ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ وَمَا كَانَ مُنْتَصِرًاۗ

wa lam takul lahū fi'atuy yanṣurūnahū min dūnillāhi wa mā kāna muntaṣirā(n).

און עס איז נישטאָ קיין גרופּע (מער) וואָס קען אים העלפֿן אַחוץ אַלאַה; און ער וועט זיך נישט קענען פֿאַרטיידיקן.

هُنَالِكَ الْوَلَايَةُ لِلّٰهِ الْحَقِّۗ هُوَ خَيْرٌ ثَوَابًا وَّخَيْرٌ عُقْبًا ࣖ

hunālikal-walāyatu lillāhil-ḥaqq(i), huwa khairun ṡawābaw wa khairun ‘uqbā(n).

דאָרט קומט הילף נאָר פֿון אַלאַה, דעם מערסטן אמת. ער איז דער (געבער) פֿון דער בעסטער באַלוינונג און (געבער) פֿון דער בעסטער באַלוינונג.

وَاضْرِبْ لَهُمْ مَّثَلَ الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا كَمَاۤءٍ اَنْزَلْنٰهُ مِنَ السَّمَاۤءِ فَاخْتَلَطَ بِهٖ نَبَاتُ الْاَرْضِ فَاَصْبَحَ هَشِيْمًا تَذْرُوْهُ الرِّيٰحُ ۗوَكَانَ اللّٰهُ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ مُّقْتَدِرًا

waḍrib lahum maṡalal-ḥayātid-dun-yā kamā'in anzalnāhu minas-samā'i fakhtalaṭa bihī nabātul-arḍi fa aṣbaḥa hasyīman tażrūhur-riyāḥ(u), wa kānallāhu ‘alā kulli syai'im muqtadirā(n).

און מאַך פֿאַר זיי (מענטשן) אַ משל פֿון דעם לעבן פֿון דער וועלט, ווי דאָס וואַסער (רעגן) וואָס מיר שיקן אַראָפּ פֿון הימל, כּדי עס זאָל באַפֿרוכטן די געוויקסן אויף דער ערד, און דערנאָך (די געוויקסן) ווערן טרוקן ווען זיי ווערן אַוועקגעבלאָזן דורך דעם ווינט. און אַלאַ איז אַלמעכטיקער איבער אַלץ.

اَلْمَالُ وَالْبَنُوْنَ زِيْنَةُ الْحَيٰوةِ الدُّنْيَاۚ وَالْبٰقِيٰتُ الصّٰلِحٰتُ خَيْرٌ عِنْدَ رَبِّكَ ثَوَابًا وَّخَيْرٌ اَمَلًا

al-mālu wal-banūna zīnatul-ḥayātid-dun-yā, wal-bāqiyātuṣ-ṣāliḥātu khairun ‘inda rabbika ṡawābaw wa khairun amalā(n).

רייכטום און קינדער זענען די צירונג פון וועלטלעכן לעבן, אבער אומאויפהערלעכע גוטע מעשים זענען א בעסערע באלוינונג מיט דיין האר און א בעסערע האפענונג.

وَيَوْمَ نُسَيِّرُ الْجِبَالَ وَتَرَى الْاَرْضَ بَارِزَةًۙ وَّحَشَرْنٰهُمْ فَلَمْ نُغَادِرْ مِنْهُمْ اَحَدًاۚ

wa yauma nusayyirul-jibāla wa taral-arḍa bārizah(tan), wa ḥasyarnāhum falam nugādir minhum aḥadā(n).

און (געדענקט) דעם טאָג (ווען) מיר וועלן דורכגיין די בערג און איר וועט זען די ערד פלאַך און מיר וועלן זיי (אַלע מענטשן) צוזאַמענזאַמלען, און מיר וועלן קיינעם פון זיי נישט איבערלאָזן.

وَعُرِضُوْا عَلٰى رَبِّكَ صَفًّاۗ لَقَدْ جِئْتُمُوْنَا كَمَا خَلَقْنٰكُمْ اَوَّلَ مَرَّةٍۢ ۖبَلْ زَعَمْتُمْ اَلَّنْ نَّجْعَلَ لَكُمْ مَّوْعِدًا

wa ‘uriḍū ‘alā rabbika ṣaffā(n), laqad ji'tumūnā kamā khalaqnākum awwala marratim bal za‘amtum allan naj‘ala lakum mau‘idā(n).

און מען וועט זיי ברענגען פאר אייער האר אין רייען. (אללא האט געזאגט), "טאקע איר זענט געקומען צו אונז, אזוי ווי מיר האבן אייך באשאפן אין ערשטן מאל; אפילו איר האט געמיינט אז מיר וועלן נישט באשטימען פאר אייך א צייט (אויפצושטיין צו מקיים זיין) דעם אפמאך."

وَوُضِعَ الْكِتٰبُ فَتَرَى الْمُجْرِمِيْنَ مُشْفِقِيْنَ مِمَّا فِيْهِ وَيَقُوْلُوْنَ يٰوَيْلَتَنَا مَالِ هٰذَا الْكِتٰبِ لَا يُغَادِرُ صَغِيْرَةً وَّلَا كَبِيْرَةً اِلَّآ اَحْصٰىهَاۚ وَوَجَدُوْا مَا عَمِلُوْا حَاضِرًاۗ وَلَا يَظْلِمُ رَبُّكَ اَحَدًا ࣖ

wa wuḍi‘al-kitābu fa taral-mujrimīna musyfiqīna mimmā fīhi wa yaqūlūna yā wailatanā mā lihāżal-kitābi lā yugādiru ṣagīrataw wa lā kabīratan illā aḥṣāhā, wa wajadū mā ‘amilū ḥaḍirā(n), wa lā yaẓlimu rabbuka aḥadā(n).

און דאָס בוך (רעקאָרד פון מעשים) ווערט אַראָפּגעלייגט, דעמאָלט וועט איר זען זינדיקע וואָס שרעקן זיך פון וואָס איז (געשריבן) אין אים, און זיי זאָגן, "ווי עלענד מיר זענען, וואָס איז דאָס בוך, גאָרנישט איז געבליבן הינטער זיך, קליין און גרויס אָבער אַלץ איז רעקאָרדירט," און זיי געפֿינען (אַלץ) וואָס זיי האָבן געטאָן (געשריבן). און אייער גאָט טוט קיינעם נישט שלעכט.

وَاِذْ قُلْنَا لِلْمَلٰۤىِٕكَةِ اسْجُدُوْا لِاٰدَمَ فَسَجَدُوْٓا اِلَّآ اِبْلِيْسَۗ كَانَ مِنَ الْجِنِّ فَفَسَقَ عَنْ اَمْرِ رَبِّهٖۗ اَفَتَتَّخِذُوْنَهٗ وَذُرِّيَّتَهٗٓ اَوْلِيَاۤءَ مِنْ دُوْنِيْ وَهُمْ لَكُمْ عَدُوٌّۗ بِئْسَ لِلظّٰلِمِيْنَ بَدَلًا

wa iż qulnā lil-malā'ikatisjudū li'ādama fa sajadū illā iblīs(a), kāna minal-jinni fa fasaqa ‘an amri rabbih(ī), afa tattakhiżūnahū wa żurriyyatahū auliyā'a min dūnī wa hum lakum ‘aduww(un), bi'sa liẓ-ẓālimīna badalā(n).

און (געדענקט) ווען מיר האָבן געזאָגט צו די מלאכים, "בייגט זיך אַראָפּ פֿאַר אָדם!" האָבן זיי זיך געבוקט אַחוץ דעם שטן. ער איז פֿון (דער גרופּע פֿון) דזשין, אַזוי ער פֿאָלגט נישט דעם באַפֿעל פֿון זײַן האַר. איז עס פּאַסיק פֿאַר אײַך צו מאַכן אים און זײַנע קינדער אַנדערש ווי מיר ווי פֿירער, כאָטש זיי זענען אײַערע שונאים? עס איז זייער שלעכט (דער שטן) ווי אַ פאַרטרעטער (אַלאַה) פֿאַר דעם אומרעכטן.

۞ مَآ اَشْهَدْتُّهُمْ خَلْقَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ وَلَا خَلْقَ اَنْفُسِهِمْۖ وَمَا كُنْتُ مُتَّخِذَ الْمُضِلِّيْنَ عَضُدًا

mā asyhattuhum khalqas-samāwāti wal-arḍi wa lā khalqa anfusihim, wa mā kuntu muttakhiżal-muḍillīna ‘aḍudā(n).

איך האָב זיי (דעם שטן און זיינע קינדער) נישט געבראַכט צו זיין עדות צו דער שאַפונג פון הימל און ערד און נישט (אויך) די שאַפונג פון זיך אַליין; און איך מאַך נישט די וואָס פירן אַ פאַרפירערייַ ווי העלפער.

وَيَوْمَ يَقُوْلُ نَادُوْا شُرَكَاۤءِيَ الَّذِيْنَ زَعَمْتُمْ فَدَعَوْهُمْ فَلَمْ يَسْتَجِيْبُوْا لَهُمْ وَجَعَلْنَا بَيْنَهُمْ مَّوْبِقًا

wa yauma yaqūlu nādū syurakā'iyal-lażīna za‘amtum fa da‘auhum falam yastajībū lahum wa ja‘alnā bainahum maubiqā(n).

און (געדענקט) דעם טאָג (ווען) ער האָט געזאָגט, "רוף צו מיר אייערע אַליִיִרטע וועמען איר האַלט פֿאַר זיי." זיי האָבן אים דעמאָלט גערופן, אָבער זיי (די אַליִיִרטע) האָבן נישט געענטפֿערט (אויף זייערע רופֿן) און מיר האָבן פֿאַר זיי געמאַכט אַן אָרט פֿון פֿאַרניכטונג (גיהנום).

وَرَاَ الْمُجْرِمُوْنَ النَّارَ فَظَنُّوْٓا اَنَّهُمْ مُّوَاقِعُوْهَا وَلَمْ يَجِدُوْا عَنْهَا مَصْرِفًا ࣖ

wa ra'al-mujrimūnan nāra fa ẓannū annahum muwāqi‘ūhā wa lam yajidū ‘anhā maṣrifā(n).

און די זינדיקע האָבן געזען גיהנום, און זיי האָבן געמיינט אַז זיי וועלן אַרײַנפֿאַלן אין אים, און זיי האָבן נישט געפֿונען קיין אָרט זיך אָפּצוקערן דערפֿון.

وَلَقَدْ صَرَّفْنَا فِيْ هٰذَا الْقُرْاٰنِ لِلنَّاسِ مِنْ كُلِّ مَثَلٍۗ وَكَانَ الْاِنْسَانُ اَكْثَرَ شَيْءٍ جَدَلًا

wa laqad ṣarrafnā fī hāżal-qur'āni lin-nāsi min kulli maṡal(in), wa kānal-insānu akṡara syai'in jadalā(n).

און טאַקע, מיר האָבן עס דערקלערט צו מענטשן ווידער און ווידער אין דעם קוראַן מיט פֿאַרשידענע משלים. אָבער מענטשן זענען די וואָס טענהן זיך די מערסטע.

وَمَا مَنَعَ النَّاسَ اَنْ يُّؤْمِنُوْٓا اِذْ جَاۤءَهُمُ الْهُدٰى وَيَسْتَغْفِرُوْا رَبَّهُمْ اِلَّآ اَنْ تَأْتِيَهُمْ سُنَّةُ الْاَوَّلِيْنَ اَوْ يَأْتِيَهُمُ الْعَذَابُ قُبُلًا

wa mā mana‘an-nāsa ay yu'minū iż jā'ahumul-hudā wa yastagfirū rabbahum illā an ta'tiyahum sunnatul-awwalīna au ya'tiyahumul-‘ażābu qubulā(n).

און עס איז גאָרנישט (עפּעס) וואָס שטערט מענטשן צו גלויבן ווען אנווייזונג איז געקומען צו זיי און בעטן מחילה פון זייער האר, אַחוץ (דער פאַרלאַנג צו וואַרטן אויף) די קומענדיקע (אַללאַה'ס געזעץ וואָס איז געווען אין קראַפט אויף) די פריערדיקע מענטשן אָדער די קומענדיקע עכטע שטראָף אויף זיי.

وَمَا نُرْسِلُ الْمُرْسَلِيْنَ اِلَّا مُبَشِّرِيْنَ وَمُنْذِرِيْنَۚ وَيُجَادِلُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا بِالْبَاطِلِ لِيُدْحِضُوْا بِهِ الْحَقَّ وَاتَّخَذُوْٓا اٰيٰتِيْ وَمَآ اُنْذِرُوْا هُزُوًا

wa mā nursilul-mursalīna illā mubasysyirīna wa munżirīn(a), wa yujādilul-lażīna kafarū bil-bāṭili liyudḥiḍū bihil-ḥaqqa wattakhażū āyātī wa mā unżirū huzuwā(n).

און מיר האָבן נישט געשיקט שליחים נאָר ווי טרעגער פֿון גוטע בשורות און געבער פֿון וואָרענונגען; אָבער די וואָס גלויבן נישט טענה'ן אויף אַ פֿאַלשן (וועג) כּדי צו צעשטערן די אמת (אמת), און זיי מאַכן חוזק פֿון מײַנע פסוקים און וואָס ווערט געוואָרנט קעגן זיי.

وَمَنْ اَظْلَمُ مِمَّنْ ذُكِّرَ بِاٰيٰتِ رَبِّهٖ فَاَعْرَضَ عَنْهَا وَنَسِيَ مَا قَدَّمَتْ يَدَاهُۗ اِنَّا جَعَلْنَا عَلٰى قُلُوْبِهِمْ اَكِنَّةً اَنْ يَّفْقَهُوْهُ وَفِيْٓ اٰذَانِهِمْ وَقْرًاۗ وَاِنْ تَدْعُهُمْ اِلَى الْهُدٰى فَلَنْ يَّهْتَدُوْٓا اِذًا اَبَدًا

wa man aẓlamu mimman żukkira bi'āyāti rabbihī fa a‘raḍa ‘anhā wa nasiya mā qaddamat yadāh(u), innā ja‘alnā ‘alā qulūbihim akinnatan ay yafqahūhu wa fī āżānihim waqrā(n), wa in tad‘uhum ilal-hudā falay yahtadū iżan abadā(n).

און ווער איז מער אומגערעכט ווי איינער וואָס איז געוואָרנט געוואָרן דורך די פסוקים פון זיין גאָט, און דערנאָך דרייט ער זיך אַוועק פון זיי און פארגעסט וואָס זיינע צוויי הענט האָבן געטאָן? טאַקע, מיר האָבן זייערע הערצער פארמאכט, (אַזוי אַז זיי זאָלן עס נישט) פארשטיין, און (מיר האָבן אויך אַרײַנגעלייגט) פּראָפּקעס אין זייערע אויערן. כאָטש דו (מוחמד) רופסט זיי צו הדרכה, וועלן זיי זיכער נישט באַקומען הדרכה אויף אייביק.

وَرَبُّكَ الْغَفُوْرُ ذُو الرَّحْمَةِۗ لَوْ يُؤَاخِذُهُمْ بِمَا كَسَبُوْا لَعَجَّلَ لَهُمُ الْعَذَابَۗ بَلْ لَّهُمْ مَّوْعِدٌ لَّنْ يَّجِدُوْا مِنْ دُوْنِهٖ مَوْىِٕلًا

wa rabbukal-gafūru żur-raḥmah(ti), lau yu'ākhiżuhum bimā kasabū la‘ajjala lahumul-‘ażāb(a), bal lahum mau‘idul lay yajidū min dūnihī mau'ilā(n).

און אייער גאָט איז מוחל, האָט רחמנות. אויב ער וואָלט זיי געוואָלט באַשטראָפן פֿאַר זייערע מעשים, וואָלט ער זייער שטראָף פֿאַרגיכערט. אָבער פֿאַר זיי איז דאָ אַ געוויסע צייט (פון יסורים) בעת וועלכער זיי וועלן נישט געפֿינען קיין שוץ פֿון אים.

وَتِلْكَ الْقُرٰٓى اَهْلَكْنٰهُمْ لَمَّا ظَلَمُوْا وَجَعَلْنَا لِمَهْلِكِهِمْ مَّوْعِدًا ࣖ

wa tilkal-qurā ahlaknāhum lammā ẓalamū wa ja‘alnā limahlikihim mau‘idā(n).

און (די איינוואוינער פון) יענעם לאַנד האָבן מיר חרובֿ געמאַכט ווען זיי האָבן געטאָן אומרעכט, און מיר האָבן באַשטימט אַ געוויסע צייט פֿאַר זייער חרובֿקייט.

وَاِذْ قَالَ مُوْسٰى لِفَتٰىهُ لَآ اَبْرَحُ حَتّٰٓى اَبْلُغَ مَجْمَعَ الْبَحْرَيْنِ اَوْ اَمْضِيَ حُقُبًا

wa iż qāla mūsā lifatāhu lā abraḥu ḥattā abluga majma‘al-baḥraini au amḍiya ḥuqubā(n).

און (געדענקט) ווען משה האט געזאגט צו זיין קנעכט, "איך וועל נישט אויפהערן (גיין) איידער איך קום אן צום טרעפן פון די צוויי ימען; אדער איך וועל גיין (פארזעצן) פאר אסאך יארן."

فَلَمَّا بَلَغَا مَجْمَعَ بَيْنِهِمَا نَسِيَا حُوْتَهُمَا فَاتَّخَذَ سَبِيْلَهٗ فِى الْبَحْرِ سَرَبًا

falammā balagā majma‘a bainihimā nasiyā ḥūtahumā fattakhaża sabīlahū fil-baḥri sarabā(n).

אַלזאָ ווען זיי זענען אָנגעקומען צום טרעפֿפּונקט פֿון די צוויי ימען, האָבן זיי פֿאַרגעסן דעם פֿיש, און ער איז אַרויפֿגעשפּרונגען און זיך אַרײַנגעלאָזט אין ים.

فَلَمَّا جَاوَزَا قَالَ لِفَتٰىهُ اٰتِنَا غَدَاۤءَنَاۖ لَقَدْ لَقِيْنَا مِنْ سَفَرِنَا هٰذَا نَصَبًا

falammā jāwazā qāla lifatāhu ātinā gadā'anā laqad laqīnā min safarinā hāżā naṣabā(n).

אַלזאָ ווען זיי זײַנען דורכגעגאַנגען (יענעם אָרט), האָט משה געזאָגט צו זײַן קנעכט: "ברענג אונדז אונדזער עסן; מיר זײַנען טאַקע מיד געוואָרן פֿון אונדזער רייזע."

قَالَ اَرَاَيْتَ اِذْ اَوَيْنَآ اِلَى الصَّخْرَةِ فَاِنِّيْ نَسِيْتُ الْحُوْتَۖ وَمَآ اَنْسٰىنِيْهُ اِلَّا الشَّيْطٰنُ اَنْ اَذْكُرَهٗۚ وَاتَّخَذَ سَبِيْلَهٗ فِى الْبَحْرِ عَجَبًا

qāla ara'aita iż awainā ilaṣ-ṣakhrati fa innī nasītul-ḥūt(a), wa mā ansānīhu illasy-syaiṭanu an ażkurah(ū), wattakhaża sabīlahū fil-baḥri ‘ajabā(n).

ער (זיין קנעכט) האט געענטפערט, "ווייסט איר אז ווען מיר האבן געזוכט א דאך אויפן שטיין, האב איך פארגעסן (צו דערציילן וועגן) דעם פיש און גארנישט האט מיך געלאָזט פארגעסן עס צו געדענקען אחוץ דער שטן, און (דער פיש) האט זיך גענומען צום ים אויף א גאר מאָדנעם אופן."

قَالَ ذٰلِكَ مَا كُنَّا نَبْغِۖ فَارْتَدَّا عَلٰٓى اٰثَارِهِمَا قَصَصًاۙ

qāla żālika mā kunnā nabg(i), fartaddā ‘alā āṡārihimā qaṣaṣā(n).

ער (משה) האט געזאגט, "דאס איז (דער ארט) וואס מיר זוכן." דערנאך זענען זיי צוויי צוריקגעקומען, נאכפאלגנדיג זייערע ארגינעלע טריט.

فَوَجَدَا عَبْدًا مِّنْ عِبَادِنَآ اٰتَيْنٰهُ رَحْمَةً مِّنْ عِنْدِنَا وَعَلَّمْنٰهُ مِنْ لَّدُنَّا عِلْمًا

fa wajadā ‘abdam min ‘ibādinā ātaināhu raḥmatam min ‘indinā wa ‘allamnāhu mil ladunnā ‘ilmā(n).

דעמאָלט האָבן זיי ביידע באַגעגנט אַ קנעכט צווישן אונדזערע קנעכט, צו וועמען מיר האָבן געגעבן רחמנות פֿון אונדזער זײַט, און וועמען מיר האָבן אים געלערנט וויסן פֿון אונדזער זײַט.

قَالَ لَهٗ مُوْسٰى هَلْ اَتَّبِعُكَ عَلٰٓى اَنْ تُعَلِّمَنِ مِمَّا عُلِّمْتَ رُشْدًا

qāla lahū mūsā hal attabi‘uka ‘alā an tu‘allimani mimmā ‘ullimta rusydā(n).

האָט אים מוסא געזאָגט, "מעג איך דיר נאָכפֿאָלגן כּדי דו זאָלסט מיך לערנען (די אמתע וויסן) וואָס דו האָסט געלערנט (צו זײַן) אַ פֿירער?"

قَالَ اِنَّكَ لَنْ تَسْتَطِيْعَ مَعِيَ صَبْرًا

qāla innaka lan tastaṭī‘a ma‘iya ṣabrā(n).

ער האָט געענטפערט, "טאַקע, דו וועסט נישט קענען זיין געדולדיק מיט מיר."

وَكَيْفَ تَصْبِرُ عَلٰى مَا لَمْ تُحِطْ بِهٖ خُبْرًا

wa kaifa taṣbiru ‘alā mā lam tuḥiṭ bihī khubrā(n).

און ווי וועט איר קענען זיין געדולדיק מיט עפּעס, ווען איר האָט נישט גענוג וויסן וועגן דעם?"

قَالَ سَتَجِدُنِيْٓ اِنْ شَاۤءَ اللّٰهُ صَابِرًا وَّلَآ اَعْصِيْ لَكَ اَمْرًا

qāla satajidunī in syā'allāhu ṣābiraw wa lā a‘ṣī laka amrā(n).

ער (משה) האָט געזאָגט, "אויב גאָט וועט וועלן, וועסטו מיך געפֿינען אַ געדולדיקן מענטש, און איך וועל דיר נישט קעגנער מאַכן אין קיין ענין."

قَالَ فَاِنِ اتَّبَعْتَنِيْ فَلَا تَسْـَٔلْنِيْ عَنْ شَيْءٍ حَتّٰٓى اُحْدِثَ لَكَ مِنْهُ ذِكْرًا ࣖ

qāla fa inittaba‘tanī falā tas'alnī ‘an syai'in ḥattā uḥdiṡa laka minhu żikrā(n).

ער האָט געזאָגט, "אויב דו פֿאָלגסט מיר, פֿרעג מיך נישט וועגן גאָרנישט, ביז איך וועל עס דיר דערקלערן.

فَانْطَلَقَاۗ حَتّٰٓى اِذَا رَكِبَا فِى السَّفِيْنَةِ خَرَقَهَاۗ قَالَ اَخَرَقْتَهَا لِتُغْرِقَ اَهْلَهَاۚ لَقَدْ جِئْتَ شَيْـًٔا اِمْرًا

fanṭalaqā, ḥattā iżā rakibā fis-safīnati khara ahā, qāla akharaqtahā litugriqa ahlahā, laqad ji'ta syai'an imrā(n).

אַזוי זענען זיי ביידע ווייטער געגאַנגען ביז זיי זענען אַרויפגעגאַנגען אויף דער שיף און ער האָט געמאַכט אַ לאָך אין איר. ער (משה) האָט געזאָגט, "פאַרוואָס האָסטו געמאַכט אַ לאָך אין דער שיף? האָסטו דאָס געטאָן צו דערטרינקען די וואָס זענען דאָרט?" טאַקע, דו האָסט באַגאַנגען אַ גרויסע זינד.

قَالَ اَلَمْ اَقُلْ اِنَّكَ لَنْ تَسْتَطِيْعَ مَعِيَ صَبْرًا

qāla alam aqul innaka lan tastaṭī‘a ma‘iya ṣabrā(n).

ער האָט געזאָגט, "האָב איך דיר נישט געזאָגט אַז דו וועסט נישט קענען זיין געדולדיק מיט מיר?"

قَالَ لَا تُؤَاخِذْنِيْ بِمَا نَسِيْتُ وَلَا تُرْهِقْنِيْ مِنْ اَمْرِيْ عُسْرًا

qāla lā tu'ākhiżnī bimā nasītu wa lā turhiqnī min amrī ‘usrā(n).

ער (משה) האט געזאגט, "שטראף מיך נישט פאר מיין פארגעסנקייט און לאסט מיך נישט מיט קיין שוועריקייטן אין מיינע ענינים."

فَانْطَلَقَا ۗحَتّٰٓى اِذَا لَقِيَا غُلٰمًا فَقَتَلَهٗ ۙقَالَ اَقَتَلْتَ نَفْسًا زَكِيَّةً؈ۢبِغَيْرِ نَفْسٍۗ لَقَدْ جِئْتَ شَيْـًٔا نُّكْرًا ۔

fanṭalaqā, ḥattā iżā laqiyā gulāman fa qatalah(ū), qāla aqatalta nafsan zakiyyatam bigairi nafs(in), laqad ji'ta syai'an nukrā(n).

אַזוי זענען זיי ביידע געגאַנגען; ביז זיי האָבן זיך באַגעגנט מיט אַ יונגן מאַן, האָט ער אים געהרגעט. ער (משה) האָט געזאָגט, "פֿאַרוואָס הרגעסטו אַ ריינע נשמה, נישט ווײַל ער האָט געהרגעט אַן אַנדערן מענטש? טאַקע, דו האָסט געטאָן עפּעס זייער שלעכט."

۞ قَالَ اَلَمْ اَقُلْ لَّكَ اِنَّكَ لَنْ تَسْتَطِيْعَ مَعِيَ صَبْرًا

qāla alam aqul laka innaka lan tastaṭī‘a ma‘iya ṣabrā(n).

ער האָט געזאָגט, "האָב איך דיר נישט געזאָגט אַז דו וועסט מיך נישט קענען פֿאַרטראָגן?"

قَالَ اِنْ سَاَلْتُكَ عَنْ شَيْءٍۢ بَعْدَهَا فَلَا تُصٰحِبْنِيْۚ قَدْ بَلَغْتَ مِنْ لَّدُنِّيْ عُذْرًا

qāla in sa'altuka ‘an syai'im ba‘dahā falā tuṣāḥibnī, qad balagta mil ladunnī ‘użrā(n).

ער (משה) האָט געזאָגט, "אויב איך וועל אייך פרעגן וועגן עפּעס נאָך דעם, לאָזט מיר נישט מער מיט אייך גיין, טאַקע איר זענט געווען געדולדיק גענוג צו אָננעמען מײַנע תּירוצים."

فَانْطَلَقَا ۗحَتّٰىٓ اِذَآ اَتَيَآ اَهْلَ قَرْيَةِ ِۨاسْتَطْعَمَآ اَهْلَهَا فَاَبَوْا اَنْ يُّضَيِّفُوْهُمَا فَوَجَدَا فِيْهَا جِدَارًا يُّرِيْدُ اَنْ يَّنْقَضَّ فَاَقَامَهٗ ۗقَالَ لَوْ شِئْتَ لَتَّخَذْتَ عَلَيْهِ اَجْرًا

fanṭalaqā, ḥattā iżā atayā ahla qaryatinistaṭ‘amā ahlahā fa abau ay yuḍayyifūhumā fa wajadā fīhā jidāray yurīdu ay yaqaḍḍa fa aqāmah(ū), qāla lau syi'ta lattakhażta ‘alaihi ajrā(n).

אַזוי זענען די צוויי ווייטער געגאַנגען; אַזוי אַז ווען די צוויי זענען געקומען צו די מענטשן פון אַ לאַנד, האָבן זיי ביידע געבעטן צו ווערן פֿאַרוויילט דורך די מענטשן, אָבער זיי (די מענטשן פון יענעם לאַנד) האָבן נישט געוואָלט זיי פֿאַרוויילן, דעמאָלט האָבן זיי ביידע געפֿונען די ווענט פון די הייזער וואָס זענען כּמעט צוזאַמענגעפֿאַלן (אין יענעם לאַנד), דעמאָלט האָט ער זיי אויסגעגליכן. ער (משה) האָט געזאָגט, "אויב איר ווילט, קענט איר בעטן אַ באַלוינונג דערפֿאַר."

قَالَ هٰذَا فِرَاقُ بَيْنِيْ وَبَيْنِكَۚ سَاُنَبِّئُكَ بِتَأْوِيْلِ مَا لَمْ تَسْتَطِعْ عَّلَيْهِ صَبْرًا

qāla hāżā firāqu bainī wa bainik(a), sa'unabbi'uka bita'wīli mā lam tastaṭī‘ ‘alaihi ṣabrā(n).

ער האָט געזאָגט, "דאָס איז די צעשיידונג צווישן מיר און דיר; איך וועל דיר געבן אַ דערקלערונג פֿאַר די מעשים וואָס דו ביסט נישט געווען ביכולת צו דערטראָגן.

اَمَّا السَّفِيْنَةُ فَكَانَتْ لِمَسٰكِيْنَ يَعْمَلُوْنَ فِى الْبَحْرِ فَاَرَدْتُّ اَنْ اَعِيْبَهَاۗ وَكَانَ وَرَاۤءَهُمْ مَّلِكٌ يَّأْخُذُ كُلَّ سَفِيْنَةٍ غَصْبًا

ammas-safīnatu fa kānat limasākīna ya‘malūna fil-baḥri fa arattu an a‘ībahā, wa kāna warā'ahum malikuy ya'khużu kulla safīnatin gaṣbā(n).

איצט האט די שיף געהערט צו אָרעמע מענטשן וואָס האָבן געאַרבעט אויף דער ים; איך האָב געהאַט אין כוונה עס צו צעשטערן, ווײַל פֿאַר זיי איז געווען אַ מלך וואָס וואָלט יעדע שיף פֿאַרכאַפּן.

وَاَمَّا الْغُلٰمُ فَكَانَ اَبَوَاهُ مُؤْمِنَيْنِ فَخَشِيْنَآ اَنْ يُّرْهِقَهُمَا طُغْيَانًا وَّكُفْرًا ۚ

wa ammal-gulāmu fa kāna abawāhu mu'minaini fa khasyīnā ay yurhiqahumā ṭugyānaw wa kufrā(n).

און וואָס שייך דעם יונגערמאַן (כופר), ביידע זיינע עלטערן זענען געווען גלויביקע, און מיר האָבן מורא געהאַט אַז ער וועט צווינגען זיינע עלטערן צו גיין אויף אַ פאַרפֿיר און נישט גלויבן.

فَاَرَدْنَآ اَنْ يُّبْدِلَهُمَا رَبُّهُمَا خَيْرًا مِّنْهُ زَكٰوةً وَّاَقْرَبَ رُحْمًا

fa aradnā ay yubdilahumā rabbuhumā khairam minhu zakātaw wa aqraba ruḥmā(n).

דעמאָלט וועלן מיר, אויב גאָט, אים פֿאַרבײַטן מיט אַן אַנדערן (קינד) וועמענס ריינקייט איז בעסער ווי יענעם (קינד) און מער ליב (צו זײַן מוטער און טאַטן).

وَاَمَّا الْجِدَارُ فَكَانَ لِغُلٰمَيْنِ يَتِيْمَيْنِ فِى الْمَدِيْنَةِ وَكَانَ تَحْتَهٗ كَنْزٌ لَّهُمَا وَكَانَ اَبُوْهُمَا صَالِحًا ۚفَاَرَادَ رَبُّكَ اَنْ يَّبْلُغَآ اَشُدَّهُمَا وَيَسْتَخْرِجَا كَنْزَهُمَا رَحْمَةً مِّنْ رَّبِّكَۚ وَمَا فَعَلْتُهٗ عَنْ اَمْرِيْۗ ذٰلِكَ تَأْوِيْلُ مَا لَمْ تَسْطِعْ عَّلَيْهِ صَبْرًاۗ ࣖ

wa ammal-jidāru fa kāna ligulāmaini yatīmaini fil-madīnati wa kāna taḥtahū kanzul lahumā wa kāna abūhumā ṣāliḥā(n), fa arāda rabbuka ay yablugā asyuddahumā wa yastakhrijā kanzahumā raḥmatam mir rabbik(a), wa mā fa‘altuhū ‘an amrī, żālika ta'wīlu mā lam tasṭī‘ ‘alaihi ṣabrā(n).

און וואָס שייך דער וואַנט, האָט זי געהערט צו צוויי יתומים ייִנגלעך אין שטאָט, און אונטער איר איז געווען אַ אוצר וואָס האָט געהערט צו זיי, און זייער פאָטער איז געווען אַ צדיק. אַזוי האָט דיין גאָט געוואָלט אַז זיי זאָלן דערגרייכן צייַטיקייט און אַז זיי זאָלן אַרויסנעמען זייער אוצר ווי אַ רחמנות פֿון דיין גאָט. איך האָב עס נישט געטאָן פֿון מיין אייגענעם ווילן. דאָס איז דער באַווייַז פֿון די מעשים וועגן וועלכע דו ביסט געווען אומגעדולדיק.

وَيَسْـَٔلُوْنَكَ عَنْ ذِى الْقَرْنَيْنِۗ قُلْ سَاَتْلُوْا عَلَيْكُمْ مِّنْهُ ذِكْرًا ۗ

wa yas'alūnaka ‘an żil qarnain(i), qul sa'atlū ‘alaikum minhu żikrā(n).

און זיי האָבן דיר (מוחמד) געפרעגט וועגן זולקאַרנאַין. זאָג, "איך וועל דיר לייענען די מעשה."

اِنَّا مَكَّنَّا لَهٗ فِى الْاَرْضِ وَاٰتَيْنٰهُ مِنْ كُلِّ شَيْءٍ سَبَبًا ۙ

innā makkannā lahū fil-arḍi wa ātaināhu min kulli syai'in sababā(n).

טאַקע, מיר האָבן אים געגעבן אַ שטעלע אויף דער ערד, און מיר האָבן אים צוגעשטעלט אַ וועג (צו דערגרייכן) אַלץ,

فَاَتْبَعَ سَبَبًا

fa atba‘a sababā(n).

דעמאָלט האָט ער גענומען אַ וועג.

حَتّٰىٓ اِذَا بَلَغَ مَغْرِبَ الشَّمْسِ وَجَدَهَا تَغْرُبُ فِيْ عَيْنٍ حَمِئَةٍ وَّوَجَدَ عِنْدَهَا قَوْمًا ەۗ قُلْنَا يٰذَا الْقَرْنَيْنِ اِمَّآ اَنْ تُعَذِّبَ وَاِمَّآ اَنْ تَتَّخِذَ فِيْهِمْ حُسْنًا

Ḥattā iżā balaga magribasy-syamsi wajadahā tagrubu fī ‘ainin ḥami'atiw wa wajada ‘indahā qaumā(n), qulnā yā żal-qarnaini immā an tu‘ażżiba wa immā an tattakhiża fīhim ḥusnā(n).

ביז ווען ער איז אנגעקומען צו דעם ארט וואו די זון איז אונטערגעגאנגען, האט ער זי (די זון) געזען אונטערגיין אין דעם שווארצן בלאָטע ים, און דארט האט ער געפונען א פאלק (וואס האט נישט געהאט קיין רעליגיע). מיר האבן געזאגט, "אוי זולקאַרנאַין! דו קענסט זיי באשטראפן אדער טון גוטס (זיי איינלאדן צו גלויבן)."

قَالَ اَمَّا مَنْ ظَلَمَ فَسَوْفَ نُعَذِّبُهٗ ثُمَّ يُرَدُّ اِلٰى رَبِّهٖ فَيُعَذِّبُهٗ عَذَابًا نُّكْرًا

qāla ammā man ẓalama fa saufa nu‘ażżibuhū ṡumma yuraddu ilā rabbihī fa yu‘ażżibuhū ‘ażāban nukrā(n).

ער (זולקאַרנאַין) האָט געזאָגט, "ווער עס טוט אומרעכט, מיר וועלן אים באַשטראָפן, דערנאָך וועט ער צוריקגעקערט ווערן צו זיין גאָט, דערנאָך וועט אים אַלאַה באַשטראָפן מיט אַ זייער שטרענגער שטראָף.

وَاَمَّا مَنْ اٰمَنَ وَعَمِلَ صَالِحًا فَلَهٗ جَزَاۤءً ۨالْحُسْنٰىۚ وَسَنَقُوْلُ لَهٗ مِنْ اَمْرِنَا يُسْرًا ۗ

wa ammā man āmana wa ‘amila ṣāliḥan fa lahū jazā'anil-ḥusnā, wa sanaqūlu lahū min amrinā yusrā(n).

וואָס שייך דעם מענטש וואָס גלויבט און טוט גוטע מעשים, וועט ער באַקומען דאָס בעסטע (באַלוינונג) אין צוריקקער, און מיר וועלן אים איבערגעבן אונדזערע לייכטע באַפֿעלן."

ثُمَّ اَتْبَعَ سَبَبًا

Ṡumma atba‘a sababā(n).

דערנאך האט ער גענומען אן אנדער וועג.

حَتّٰىٓ اِذَا بَلَغَ مَطْلِعَ الشَّمْسِ وَجَدَهَا تَطْلُعُ عَلٰى قَوْمٍ لَّمْ نَجْعَلْ لَّهُمْ مِّنْ دُوْنِهَا سِتْرًا ۙ

Ḥattā iżā balaga maṭli‘asy-syamsi wajadahā taṭlu‘u ‘alā qaumil lam naj‘al lahum min dūnihā sitrā(n).

ביז ווען ער איז אנגעקומען צום אָרט וואו די זון גייט אויף (אין מזרח) האט ער געפונען זי שייַנען אויף אַ פאָלק קעגן וועמען מיר האָבן נישט געמאַכט קיין שוץ,

كَذٰلِكَۗ وَقَدْ اَحَطْنَا بِمَا لَدَيْهِ خُبْرًا

każālik(a), wa qad aḥaṭnā bimā ladaihi khubrā(n).

אַזוי, און טאַקע מיר ווייסן אַלץ וואָס איז אין אים (זולקאַרנאַין).

ثُمَّ اَتْبَعَ سَبَبًا

Ṡumma atba‘a sababā(n).

דערנאך האט ער גענומען אן אנדער וועג.

حَتّٰىٓ اِذَا بَلَغَ بَيْنَ السَّدَّيْنِ وَجَدَ مِنْ دُوْنِهِمَا قَوْمًاۙ لَّا يَكَادُوْنَ يَفْقَهُوْنَ قَوْلًا

Ḥattā iżā balaga bainas-saddaini wajada min dūnihimā qaumal lā yakādūna yafqahūna qaulā(n).

ביז ווען ער איז דערגאַנגען צווישן צוויי בערג, האָט ער געפֿונען הינטער (די צוויי בערג) אַ פֿאָלק וואָס האָבן קוים פֿאַרשטאַנען וואָס זיי זאָגן.

قَالُوْا يٰذَا الْقَرْنَيْنِ اِنَّ يَأْجُوْجَ وَمَأْجُوْجَ مُفْسِدُوْنَ فِى الْاَرْضِ فَهَلْ نَجْعَلُ لَكَ خَرْجًا عَلٰٓى اَنْ تَجْعَلَ بَيْنَنَا وَبَيْنَهُمْ سَدًّا

qālū yā żal-qarnaini inna ya'jūja wa ma'jūja mufsidūna fil-arḍi fahal naj‘alu laka kharjan ‘alā an taj‘alā bainanā wa bainahum saddā(n).

זיי האָבן געזאָגט, "אָ זולקאַרנאַין! טאַקע, יאַגדזשודזש און מאַקדזשודזש (באַשעפֿענישן וואָס) טוען שאָדן אויף דער ערד, זאָלן מיר דיר באַצאָלן אַ באַלוינונג כּדי דו זאָלסט בויען אַ שלאָס צווישן אונדז און זיי?"

قَالَ مَا مَكَّنِّيْ فِيْهِ رَبِّيْ خَيْرٌ فَاَعِيْنُوْنِيْ بِقُوَّةٍ اَجْعَلْ بَيْنَكُمْ وَبَيْنَهُمْ رَدْمًا ۙ

qāla mā makkannī fīhi rabbī fa a‘īnūnī biquwwatin aj‘al bainakum wa bainahum radmā(n).

ער (זולקארנאין) האט געזאגט, "וואס גאט האט מיר געגעבן איז בעסער (ווי אייער באלוינונג), העלפט מיר מיט שטארקייט, כדי איך זאל קענען שאפן א שלאנג צווישן אייך און זיי."

اٰتُوْنِيْ زُبَرَ الْحَدِيْدِۗ حَتّٰىٓ اِذَا سَاوٰى بَيْنَ الصَّدَفَيْنِ قَالَ انْفُخُوْا ۗحَتّٰىٓ اِذَا جَعَلَهٗ نَارًاۙ قَالَ اٰتُوْنِيْٓ اُفْرِغْ عَلَيْهِ قِطْرًا ۗ

Ātūnī zubaral-ḥadīd(i), ḥattā iżā sāwā bainaṣ-ṣadafaini qālanfukhū, ḥattā iżā ja‘alahū nārā(n), qāla ātūnī ufrig ‘alaihi qiṭrā(n).

גיב מיר שטיקער אייַזן!” ביז ווען די שטיקער אייַזן זענען געווען אויף דער זעלבער הייך ווי די צוויי בערג, האט ער געזאגט, “בלאָזט אָן דאָס פייער!” ווען עס איז געוואָרן רויט ווי פייער, האט ער געזאגט, “גיבט מיר קאָכנדיק קופּער כדי איך זאָל עס קענען גיסן דערויף.”

فَمَا اسْطَاعُوْٓا اَنْ يَّظْهَرُوْهُ وَمَا اسْتَطَاعُوْا لَهٗ نَقْبًا

famasṭā‘ū ay yaẓharūhu wa mastaṭā‘ū lahū naqbā(n).

אַזוי האָבן זיי (יאַקדזשודזש און מאַקדזשודזש) נישט געקענט קריכן דערויף און האָבן (אויך) נישט געקענט מאַכן קיין לאָך אין אים.

قَالَ هٰذَا رَحْمَةٌ مِّنْ رَّبِّيْۚ فَاِذَا جَاۤءَ وَعْدُ رَبِّيْ جَعَلَهٗ دَكَّاۤءَۚ وَكَانَ وَعْدُ رَبِّيْ حَقًّا ۗ

qāla hāżā raḥmatum mir rabbī, fa iżā jā'a wa‘du rabbī ja‘alahū dakkā'(a), wa kāna wa‘du rabbī ḥaqqā(n).

ער (זולקארנאין) האט געזאגט, "די (וואנט) איז א ברכה פון מיין האר, ממילא ווען די צוזאג פון מיין האר וועט קומען, וועט ער עס צעשטערן; און די צוזאג פון מיין האר איז אמת."

۞ وَتَرَكْنَا بَعْضَهُمْ يَوْمَىِٕذٍ يَّمُوْجُ فِيْ بَعْضٍ وَّنُفِخَ فِى الصُّوْرِ فَجَمَعْنٰهُمْ جَمْعًا ۙ

wa taraknā ba‘ḍahum yauma'iżiy yamūju fī ba‘ḍiw wa nufikha fiṣ-ṣūri fa jama‘nāhum jam‘ā(n).

און אין יענעם טאָג וועלן מיר זיי (יאַקדזשוג' און מאַקדזשוג') לאָזן זיך מישן איינער מיטן אַנדערן, און (ווען) דער טרומייט וועט געבלאָזן ווערן (ווידער), וועלן מיר זיי אַלע צוזאַמענזאַמלען.

وَّعَرَضْنَا جَهَنَّمَ يَوْمَىِٕذٍ لِّلْكٰفِرِيْنَ عَرْضًا ۙ

wa ‘araḍnā jahannama yauma'iżil lil-kāfirīna ‘arḍā(n).

און מיר וועלן קלאר ווייזן גיהנום אין יענעם טאָג צו די נישט-גלויבער,

ۨالَّذِيْنَ كَانَتْ اَعْيُنُهُمْ فِيْ غِطَاۤءٍ عَنْ ذِكْرِيْ وَكَانُوْا لَا يَسْتَطِيْعُوْنَ سَمْعًا ࣖ

allażīna kānat a‘yunuhum fī giṭā'in ‘an żikrī wa kānū lā yastaṭī‘ūna sam‘ā(n).

(נעמלעך) די וועמענס אויגן (הערצער) זענען פארמאכט (נישט קענענדיק) באמערקן מײַנע וואונדער (פון גרויסקייט), און זיי זענען נישט קענענדיק הערן.

اَفَحَسِبَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْٓا اَنْ يَّتَّخِذُوْا عِبَادِيْ مِنْ دُوْنِيْٓ اَوْلِيَاۤءَ ۗاِنَّآ اَعْتَدْنَا جَهَنَّمَ لِلْكٰفِرِيْنَ نُزُلًا

afaḥasibal-lażīna kafarū ay yattakhiżū ‘ibādī min dūnī auliyā'(a), innā a‘tadnā jahannama lil-kāfirīna nuzulā(n).

מיינען די נישט-גלויבער אז זיי קענען נעמען מיינע קנעכט אלס העלפערס אחוץ מיר? מיר האבן טאקע צוגעגרייט גיהנום אלס א וואוינונג פאר די נישט-גלויבער.

قُلْ هَلْ نُنَبِّئُكُمْ بِالْاَخْسَرِيْنَ اَعْمَالًا ۗ

qul hal nunabbi'ukum bil-akhsarīna a‘mālā(n).

זאָג (מוחמד), "דאַרפֿן מיר דיר דערציילן וועגן דעם מענטש וואָס ליידט דעם גרעסטן פֿאַרלוסט פֿון זיינע מעשים?"

اَلَّذِيْنَ ضَلَّ سَعْيُهُمْ فِى الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا وَهُمْ يَحْسَبُوْنَ اَنَّهُمْ يُحْسِنُوْنَ صُنْعًا

al-lażīna ḍalla sa‘yuhum fil-ḥayātid-dun-yā wa hum yaḥsabūna annahum yuḥsinūna ṣun‘ā(n).

(נעמלעך) מענטשן וועמענס מי אין דעם וועלטלעכן לעבן זענען אומזיסט, בשעת זיי מיינען אז זיי האבן געטאן זייער בעסטע.

اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا بِاٰيٰتِ رَبِّهِمْ وَلِقَاۤىِٕهٖ فَحَبِطَتْ اَعْمَالُهُمْ فَلَا نُقِيْمُ لَهُمْ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ وَزْنًا

ulā'ikal-lażīna kafarū bi'āyāti rabbihim wa liqā'ihī fa ḥabiṭat a‘māluhum falā nuqīma lahum yaumal-qiyāmati waznā(n).

זיי זענען די וואָס לייקענען די פסוקים פון זייער האר און (גלייבן נישט אין) אים טרעפן. אַזוי זייערע מעשים זענען אומזיסט, און מיר וועלן זיי נישט אָפּוועגן קעגן זיי אין טאָג פון תחיית המתים.

ذٰلِكَ جَزَاۤؤُهُمْ جَهَنَّمُ بِمَا كَفَرُوْا وَاتَّخَذُوْٓا اٰيٰتِيْ وَرُسُلِيْ هُزُوًا

Żālika jazā'uhum jahannamu bimā kafarū wattakhażū āyātī wa rusulī huzuwā(n).

אזוי וועט זייער באַלוינונג זיין גיהנום, צוליב זייער אומגלויבן, און ווייל זיי האָבן זיך געלאַכט פון מײַנע פסוקים און מײַנע שליחים.

اِنَّ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ كَانَتْ لَهُمْ جَنّٰتُ الْفِرْدَوْسِ نُزُلًا ۙ

innal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti kānat lahum jannātul-firdausi nuzulā(n).

טאַקע, פֿאַר די וואָס גלויבן און טוען גוטע מעשים, איז גן עדן צוגעשטעלט פֿאַר זיי ווי אַ פּלאַץ צו לעבן,

خٰلِدِيْنَ فِيْهَا لَا يَبْغُوْنَ عَنْهَا حِوَلًا

khālidīna fīhā lā yabgūna ‘anhā ḥiwalā(n).

זיי זענען אייביק אין אים, זיי ווילן זיך נישט רירן פון דארט.

قُلْ لَّوْ كَانَ الْبَحْرُ مِدَادًا لِّكَلِمٰتِ رَبِّيْ لَنَفِدَ الْبَحْرُ قَبْلَ اَنْ تَنْفَدَ كَلِمٰتُ رَبِّيْ وَلَوْ جِئْنَا بِمِثْلِهٖ مَدَدًا

qul lau kānal-baḥru midādal likalimāti rabbī lanafidal-baḥru qabla an tanfada kalimāṭu rabbī wa lau ji'nā bimiṡlihī madadā(n).

זאָג (אָ מוכאַמאַד), "ווען דער ים וואָלט געווען טינט פֿאַר (שרייבן) די ווערטער פֿון מיין האַר, וואָלט דער ים אויסגעשעפּט געוואָרן איידער די ווערטער פֿון מיין האַר וואָלטן פֿאַרענדיקט געוואָרן, אפילו אויב מיר וואָלטן געבראַכט עפּעס ענלעכס ווי אַן ערגאַנצן."

قُلْ اِنَّمَآ اَنَا۠ بَشَرٌ مِّثْلُكُمْ يُوْحٰٓى اِلَيَّ اَنَّمَآ اِلٰهُكُمْ اِلٰهٌ وَّاحِدٌۚ فَمَنْ كَانَ يَرْجُوْا لِقَاۤءَ رَبِّهٖ فَلْيَعْمَلْ عَمَلًا صَالِحًا وَّلَا يُشْرِكْ بِعِبَادَةِ رَبِّهٖٓ اَحَدًا ࣖ

qul innamā ana basyarum miṡlukum yūḥā ilayya annamā ilāhukum ilāhuw wāḥid(un), faman kāna yarjū liqā'a rabbihī falya‘mal ‘amalan ṣāliḥaw wa lā yusyrik bi‘ibādati rabbihī aḥadā(n).

זאָג (מוחמד), "טאַקע, איך בין נאָר אַ מענטש ווי דו, וואָס האָט באַקומען אַ התגלות אַז טאַקע דיין גאָט איז דער אַלמעכטיקער גאָט." אַזוי ווער עס יז וואָס האָפט אויף אַ באַגעגעניש מיט זיין האר, זאָל ער טאָן גוטע מעשים און זאָל ער זיך נישט פֿאַרבינדן מיט גאָרנישט אין דינען זיין האר."