Q.S איבראהים (إِبْرَاهِيم) - 52 נומער פון פערזן

الۤرٰ ۗ كِتٰبٌ اَنْزَلْنٰهُ اِلَيْكَ لِتُخْرِجَ النَّاسَ مِنَ الظُّلُمٰتِ اِلَى النُّوْرِ ەۙ بِاِذْنِ رَبِّهِمْ اِلٰى صِرَاطِ الْعَزِيْزِ الْحَمِيْدِۙ

alif lām rā, kitābun anzalnāhu ilaika litukhrijan-nāsa minaẓ-ẓulumāti ilan-nūr(i), bi'iżni rabbihim ilā ṣirāṭil-‘azīzil-ḥamīd(i).

אליף לאַם ראַ. (דאָס איז) דאָס בוך וואָס מיר האָבן אַראָפּגעשיקט צו דיר (מוחמד) כּדי דו זאָלסט קענען אַרויסברענגען מענטשן פֿון פֿינצטערניש אין העל ליכט מיט גאָטס דערלויבעניש, (נעמלעך) צו דעם וועג פֿון גאָט, דעם אַלמעכטיקן, דעם מערסט לויבווערדיקן.

اللّٰهِ الَّذِيْ لَهٗ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَمَا فِى الْاَرْضِۗ وَوَيْلٌ لِّلْكٰفِرِيْنَ مِنْ عَذَابٍ شَدِيْدٍۙ

allāhil-lażī lahū mā fis-samāwāti wa mā fil-arḍ(i), wa wailul lil-kāfirīna min ‘ażābin syadīd(in).

צו גאָט געהערט אַלץ וואָס איז אין הימל און וואָס איז אויף דער ערד. וויי די וואָס גלויבן נישט אין גאָט, ווייל זיי וועלן שטרענג באַשטראָפט ווערן.

ۨالَّذِيْنَ يَسْتَحِبُّوْنَ الْحَيٰوةَ الدُّنْيَا عَلَى الْاٰخِرَةِ وَيَصُدُّوْنَ عَنْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَيَبْغُوْنَهَا عِوَجًا ۗ اُولٰۤىِٕكَ فِيْ ضَلٰلٍۢ بَعِيْدٍ

allażīna yastaḥibbūnal-ḥayātad-dun-yā ‘alal-ākhirati wa yaṣuddūna ‘an sabīlillāhi wa yabgūnahā ‘iwajā(n), ulā'ika fī ḍalālim ba‘īd(in).

(נעמלעך) די וואָס בעפֿאָרצוגן דאָס לעבן פֿון דער וועלט איבערן לעבן נאָך דעם, און שטערן (מענטשן) פֿון דעם וועג פֿון אַלאַה און באַגערן קרוםקייט, זיי זענען אין אַ טיפֿן טעות.

وَمَآ اَرْسَلْنَا مِنْ رَّسُوْلٍ اِلَّا بِلِسَانِ قَوْمِهٖ لِيُبَيِّنَ لَهُمْ ۗفَيُضِلُّ اللّٰهُ مَنْ يَّشَاۤءُ وَيَهْدِيْ مَنْ يَّشَاۤءُ ۗوَهُوَ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ

wa mā arsalnā mir rasūlin illā bilisāni qaumihī liyubayyina lahum, fa yuḍillullāhu may yasyā'u wa yahdī may yasyā'(u), wa huwal-‘azīzul-ḥakīm(u).

און מיר האָבן נישט געשיקט קיין שליח, נאָר אין דער שפּראַך פֿון זײַן פֿאָלק, כּדי ער זאָל זיי קענען דערקלערן. אַזוי פֿאַרפֿירט אַלאַ וועמען ער וויל, און פֿירט וועמען ער וויל. ער איז דער מעכטיקער, דער קלוגסטער.

وَلَقَدْ اَرْسَلْنَا مُوْسٰى بِاٰيٰتِنَآ اَنْ اَخْرِجْ قَوْمَكَ مِنَ الظُّلُمٰتِ اِلَى النُّوْرِ ەۙ وَذَكِّرْهُمْ بِاَيّٰىمِ اللّٰهِ ۗاِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيٰتٍ لِّكُلِّ صَبَّارٍ شَكُوْرٍ

wa laqad arsalnā mūsā bi'āyātinā an akhrij qaumaka minaẓ-ẓulumāti ilan-nūr(i), wa żakkirhum bi'ayyāmillāh(i), inna fī żālika la'āyātil likulli ṣabbārin syakūr(in).

און טאקע, מיר האבן געשיקט משהן מיט אונזערע וואונדער (פון מאכט), (און מיר האבן אים באפוילן), "נעמט ארויס דיין פאלק פון פינצטערניש אין דעם העלן ליכט און דערמאנט זיי פון די טעג פון אללא." טאקע, אין דעם זענען דא וואונדער (פון אללא'ס מאכט) פאר יעדן וואס איז געדולדיג און דאנקבאר.

وَاِذْ قَالَ مُوْسٰى لِقَوْمِهِ اذْكُرُوْا نِعْمَةَ اللّٰهِ عَلَيْكُمْ اِذْ اَنْجٰىكُمْ مِّنْ اٰلِ فِرْعَوْنَ يَسُوْمُوْنَكُمْ سُوْۤءَ الْعَذَابِ وَيُذَبِّحُوْنَ اَبْنَاۤءَكُمْ وَيَسْتَحْيُوْنَ نِسَاۤءَكُمْ ۗوَفِيْ ذٰلِكُمْ بَلَاۤءٌ مِّنْ رَّبِّكُمْ عَظِيْمٌ ࣖ

wa iż qāla mūsā liqaumihiżkurū ni‘matallāhi ‘alaikum iż anjākum min āli fir‘auna yasūmūnakum sū'al-‘ażābi wa yużabbiḥūna abnā'akum wa yastaḥyūna nisā'akum, wa fī żālikum balā'um mir rabbikum ‘aẓīm(un).

און (געדענקט) ווען משה האט געזאגט צו זיין פאלק, "געדענקט אללא'ס טובה אויף אייך ווען ער האט אייך געראַטעוועט פון די נאכפאלגער פון פרעה; זיי האבן אייך אונטערגעווארפן צו שווערע יסורים, און גע'הרג'עט אייערע זין, און געשוינט אייערע טעכטער; אין דעם איז דאס געווען א גרויסע פראבע פון אייער האר.

وَاِذْ تَاَذَّنَ رَبُّكُمْ لَىِٕنْ شَكَرْتُمْ لَاَزِيْدَنَّكُمْ وَلَىِٕنْ كَفَرْتُمْ اِنَّ عَذَابِيْ لَشَدِيْدٌ

wa iż ta'ażżana rabbukum la'in syakartum la'azīdannakum wa la'in kafartum inna ‘ażābī lasyadīd(un).

און (געדענקט) ווען אייער האר האט געמאלדן, "טאקע, אויב איר זענט דאנקבאר, וועל איך זיכער פארמערן (גונסטן) צו אייך, אבער אויב איר לייקנט (מיינע גונסטן), וועט מיין שטראָף זיכער זיין זייער שווער."

وَقَالَ مُوْسٰٓى اِنْ تَكْفُرُوْٓا اَنْتُمْ وَمَنْ فِى الْاَرْضِ جَمِيْعًا ۙفَاِنَّ اللّٰهَ لَغَنِيٌّ حَمِيْدٌ

wa qāla mūsā in takfurū antum wa man fil-arḍi jamī‘ā(n), fa innallāha laganiyyun ḥamīd(un).

און מוסא האט געזאגט, "אויב דו און אלע אויף דער ערד לייקענען (די ברכות פון גאט), דאן איז גאט טאקע די רייךסטע, די לויבנסווערטסטע.

اَلَمْ يَأْتِكُمْ نَبَؤُا الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِكُمْ قَوْمِ نُوْحٍ وَّعَادٍ وَّثَمُوْدَ ەۗ وَالَّذِيْنَ مِنْۢ بَعْدِهِمْ ۗ لَا يَعْلَمُهُمْ اِلَّا اللّٰهُ ۗجَاۤءَتْهُمْ رُسُلُهُمْ بِالْبَيِّنٰتِ فَرَدُّوْٓا اَيْدِيَهُمْ فِيْٓ اَفْوَاهِهِمْ وَقَالُوْٓا اِنَّا كَفَرْنَا بِمَآ اُرْسِلْتُمْ بِهٖ وَاِنَّا لَفِيْ شَكٍّ مِّمَّا تَدْعُوْنَنَآ اِلَيْهِ مُرِيْبٍ

alam ya'tikum naba'ul-lażīna min qablikum qaumi nūḥiw wa ‘ādiw wa ṡamūd(a), wal-lażīna mim ba‘dihim, lā ya‘lamuhum illallāh(u), jā'athum rusuluhum bil-bayyināti fa raddū aidiyahum fī afwāhihim wa qālū innā kafarnā bimā ursiltum bihī wa innā lafī syakkim mimmā tad‘ūnanā ilaihi murīb(in).

האט נישט דערגרייכט אייך נייעס וועגן די וואָס זענען געווען פֿאַר אייך, די מענטשן פֿון נח, עד, שמוד, און די וואָס זענען געקומען נאָך זיי? קיינער האָט זיי נישט געקענט אַחוץ אַלאַ. שליחים זענען געקומען צו זיי מיט קלאָרע באַווײַזן, אָבער זיי האָבן באַדעקט זייערע מיילער (פון האַס), און געזאָגט, "מיר גלויבן נישט אין אייך, און מיר זענען אין זאָרג וועגן וואָס איר רופֿט אונדז צו."

۞ قَالَتْ رُسُلُهُمْ اَفِى اللّٰهِ شَكٌّ فَاطِرِ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ يَدْعُوْكُمْ لِيَغْفِرَ لَكُمْ مِّنْ ذُنُوْبِكُمْ وَيُؤَخِّرَكُمْ اِلٰٓى اَجَلٍ مُّسَمًّىۗ قَالُوْٓا اِنْ اَنْتُمْ اِلَّا بَشَرٌ مِّثْلُنَا ۗ تُرِيْدُوْنَ اَنْ تَصُدُّوْنَا عَمَّا كَانَ يَعْبُدُ اٰبَاۤؤُنَا فَأْتُوْنَا بِسُلْطٰنٍ مُّبِيْنٍ

qālat rusuluhum afillāhi syakkun fāṭiris-samāwāti wal-arḍ(i), yad‘ūkum liyagfira lakum min żunūbikum wa yu'akhkhirakum ilā ajalim musammā(n), qālū in antum illā basyarum miṡlunā, turīdūna an taṣuddūnā ‘ammā kāna ya‘budu ābā'unā fa'tūnā bisulṭānim mubīn(in).

זייערע שליחים האבן געזאגט, "איז דא א ספק וועגן אללא, דער באשעפער פון הימל און ערד? ער רופט אייך (צו גלויבן) כדי ער זאל מוחל זיין עטליכע פון אייערע זינד און אפלייגן אייער (פייניגונג) ביז דער באשטימטער צייט?" זיי האבן געזאגט, "איר זענט נאר מענטשן ווי אונז. איר ווילט אונז אפהאלטן פון (דינען) וואס אונזערע פארגייער פלעגן דינען, ברענגט אונז קלארע באווייזן."

قَالَتْ لَهُمْ رُسُلُهُمْ اِنْ نَّحْنُ اِلَّا بَشَرٌ مِّثْلُكُمْ وَلٰكِنَّ اللّٰهَ يَمُنُّ عَلٰى مَنْ يَّشَاۤءُ مِنْ عِبَادِهٖۗ وَمَا كَانَ لَنَآ اَنْ نَّأْتِيَكُمْ بِسُلْطٰنٍ اِلَّا بِاِذْنِ اللّٰهِ ۗوَعَلَى اللّٰهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُوْنَ

qālat lahum rusuluhum in naḥnu illā basyarum miṡlukum wa lākinnallāha yamunnu ‘alā may yasyā'u min ‘ibādih(ī), wa mā kāna lanā an na'tiyakum bisulṭānin illā bi'iżnillāh(i), wa ‘alallāhi falyatawakkalil-mu'minūn(a).

זייערע שליחים האָבן צו זיי געזאָגט, "מיר זענען נאָר מענטשן ווי איר, אָבער אַלאַה גיט נדבות צו וועמען ער וויל צווישן זיינע קנעכט. עס איז נישט פּאַסיק פֿאַר אונדז צו ברענגען קיין באַווייַז צו אײַך אַחוץ מיט אַלאַה'ס דערלויבעניש. און נאָר אין אַלאַה זאָלן די גלויביגע שטעלן זייער צוטרוי."

وَمَا لَنَآ اَلَّا نَتَوَكَّلَ عَلَى اللّٰهِ وَقَدْ هَدٰىنَا سُبُلَنَاۗ وَلَنَصْبِرَنَّ عَلٰى مَآ اٰذَيْتُمُوْنَاۗ وَعَلَى اللّٰهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُتَوَكِّلُوْنَ ࣖ

wa mā lanā allā natawakkala ‘alallāhi wa qad hadānā subulanā, wa lanaṣbiranna ‘alā mā āżaitumūnā, wa ‘alallāhi falyatawakkalil-mutawakkilūn(a).

און פארוואס וועלן מיר נישט שטעלן אונדזער צוטרוי אין גאט, ווען ער האט אונדז געוויזן דעם וועג, און מיר וועלן באמת בלייבן געדולדיק מיט די שטערונגען וואָס איר טוט אונדז. און נאָר צו גאט געבן זיך די וואָס שטעלן זייער צוטרוי אונטער.

وَقَالَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لِرُسُلِهِمْ لَنُخْرِجَنَّكُمْ مِّنْ اَرْضِنَآ اَوْ لَتَعُوْدُنَّ فِيْ مِلَّتِنَاۗ فَاَوْحٰٓى اِلَيْهِمْ رَبُّهُمْ لَنُهْلِكَنَّ الظّٰلِمِيْنَ ۗ

wa qālal-lażīna kafarū lirusulihim lanukhrijannakum min arḍinā au lata‘ūdunna fī millatinā, fa auḥā ilaihim rabbuhum lanuhlikannaẓ-ẓālimīn(a).

און די נישט-גלייבנדיקע האבן געזאגט צו זייערע שליחים, "מיר וועלן אייך זיכער ארויסטרייבן פון אונדזער לאנד אדער איר וועט טאקע צוריקקומען צו אונדזער רעליגיע." אזוי האט גאט זיי אנטפלעקט, "מיר וועלן זיכער פארניכטן די אומרעכטע מענטשן.

وَلَنُسْكِنَنَّكُمُ الْاَرْضَ مِنْۢ بَعْدِهِمْ ۗذٰلِكَ لِمَنْ خَافَ مَقَامِيْ وَخَافَ وَعِيْدِ

wa lanuskinannakumul-arḍa mim ba‘dihim, żālika liman khāfa maqāmī wa khāfa wa‘īd(i).

און מיר וועלן זיכער אייך שטעלן אין יענע לענדער נאך זיי. דאס (איז פאר) די וואס האבן מורא (צו שטיין פאר) מיין אנוועזנהייט און האבן מורא פאר מיינע דראאונגען."

وَاسْتَفْتَحُوْا وَخَابَ كُلُّ جَبَّارٍ عَنِيْدٍۙ

wastaftaḥū wa khāba kullu jabbārin ‘anīd(in).

און זיי האָבן געבעטן פֿאַר זיג און פֿאַר דער פֿאַרניכטונג פֿון אַלע יענע וואָס האָבן געהאַנדלט אַרביטרעריש און האַרטנעקיק,

مِّنْ وَّرَاۤىِٕهٖ جَهَنَّمُ وَيُسْقٰى مِنْ مَّاۤءٍ صَدِيْدٍۙ

miw warā'ihī jahannamu wa yusqā mim mā'in ṣadīd(in).

פֿאַר אים איז גיהנום און מען וועט אים געבן טרינקען מיט אייַטער־וואַסער,

يَّتَجَرَّعُهٗ وَلَا يَكَادُ يُسِيْغُهٗ وَيَأْتِيْهِ الْمَوْتُ مِنْ كُلِّ مَكَانٍ وَّمَا هُوَ بِمَيِّتٍۗ وَمِنْ وَّرَاۤىِٕهٖ عَذَابٌ غَلِيْظٌ

yatajarra‘uhū wa lā yakādu yusīguhū wa ya'tīhil-mautu min kulli makāniw wa mā huwa bimayyit(in), wa miw warā'ihī ‘ażābun galīẓ(un).

ער האָט געשלונגען (דאָס אייַטער וואַסער) און ער האָט עס קוים געקענט שלינגען און דער טויט (געפאַר) איז געקומען צו אים פון אַלע ווינקלען, אָבער ער איז נישט געשטאָרבן, און פֿאַר אים (איז נאָך געווען) אַ שווערע שטראָף.

مَثَلُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا بِرَبِّهِمْ اَعْمَالُهُمْ كَرَمَادِ ِۨاشْتَدَّتْ بِهِ الرِّيْحُ فِيْ يَوْمٍ عَاصِفٍۗ لَا يَقْدِرُوْنَ مِمَّا كَسَبُوْا عَلٰى شَيْءٍ ۗذٰلِكَ هُوَ الضَّلٰلُ الْبَعِيْدُ

maṡalul-lażīna kafarū birabbihim a‘māluhum karamādinisytaddat bihir-rīḥu fī yaumin ‘āṣif(in), lā yaqdirūna mimmā kasabū ‘alā syai'(in), żālika huwaḍ-ḍalālul-ba‘īd(u).

דאָס משל פֿון מענטשן וואָס גלויבן נישט אין זייער גאָט, זייערע מעשים זענען ווי אַש וואָס ווערט אַוועקגעבלאָזן פֿון אַ שטאַרקן ווינט אין אַ שטאַרקן ווינטיקן טאָג. זיי האָבן בכלל נישט קיין כּוח (נוץ) פֿון וואָס זיי האָבן געאַרבעט פֿאַר (אין דער וועלט). דאָס איז אַ ווײַטגייענדיקער טעות.

اَلَمْ تَرَ اَنَّ اللّٰهَ خَلَقَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ بِالْحَقِّۗ اِنْ يَّشَأْ يُذْهِبْكُمْ وَيَأْتِ بِخَلْقٍ جَدِيْدٍۙ

alam tara annallāha khalaqas-samāwāti wal-arḍa bil-ḥaqq(i), iy yasya' yużhibkum wa ya'ti bikhalqin jadīd(in).

זעסטו נישט אז גאט האט באשאפן די הימלען און די ערד מיט אמת? אויב ער וויל, וועט ער דיר פארניכטן און ארויסברענגען א נייע בריאה (צו פארטרעטן דיר).

وَّمَا ذٰلِكَ عَلَى اللّٰهِ بِعَزِيْزٍ

wa mā żālika ‘alallāhi bi‘azīz(in).

און דאָס איז נישט שווער פֿאַר אַלאַה.

وَبَرَزُوْا لِلّٰهِ جَمِيْعًا فَقَالَ الضُّعَفٰۤؤُا لِلَّذِيْنَ اسْتَكْبَرُوْٓا اِنَّا كُنَّا لَكُمْ تَبَعًا فَهَلْ اَنْتُمْ مُّغْنُوْنَ عَنَّا مِنْ عَذَابِ اللّٰهِ مِنْ شَيْءٍ ۗقَالُوْا لَوْ هَدٰىنَا اللّٰهُ لَهَدَيْنٰكُمْۗ سَوَاۤءٌ عَلَيْنَآ اَجَزِعْنَآ اَمْ صَبَرْنَا مَا لَنَا مِنْ مَّحِيْصٍ ࣖ

wa barazū lillāhi jamī‘an fa qālaḍ-ḍu‘afā'u lil-lażīnastakbarū innā kunnā lakum taba‘an fahal antum mugnūna ‘annā min ‘ażābillāhi min syai'(in), qālū lau hadānallāhu lahadainākum, sawā'un ‘alainā ajazi‘nā am ṣabarnā mā lanā mim maḥīṣ(in).

און זיי אַלע (אין דעם מאַהסיאַר פעלד) האָבן זיך פֿאַרזאַמלט צו שטיין פֿאַר דער אנוועזנהייט פֿון אַלאַה, דעמאָלט האָבן די שוואַכע געזאָגט צו די אַראָגאַנטע, "טאַקע, מיר זענען געווען דיינע פֿאָלגער, קענסטו אונדז אַ ביסל שפּאָרן פֿון אַלאַהס שטראָף?" זיי האָבן געענטפֿערט, "ווען אַלאַה וואָלט אונדז געפֿירט, וואָלטן מיר געקענט דיר פֿירן. עס איז דאָס זעלבע פֿאַר אונדז צי מיר באַקלאָגן זיך צי מיר זענען געדולדיק. מיר האָבן נישט פֿון וואַנען צו אַנטלויפֿן."

وَقَالَ الشَّيْطٰنُ لَمَّا قُضِيَ الْاَمْرُ اِنَّ اللّٰهَ وَعَدَكُمْ وَعْدَ الْحَقِّ وَوَعَدْتُّكُمْ فَاَخْلَفْتُكُمْۗ وَمَا كَانَ لِيَ عَلَيْكُمْ مِّنْ سُلْطٰنٍ اِلَّآ اَنْ دَعَوْتُكُمْ فَاسْتَجَبْتُمْ لِيْ ۚفَلَا تَلُوْمُوْنِيْ وَلُوْمُوْٓا اَنْفُسَكُمْۗ مَآ اَنَا۠ بِمُصْرِخِكُمْ وَمَآ اَنْتُمْ بِمُصْرِخِيَّۗ اِنِّيْ كَفَرْتُ بِمَآ اَشْرَكْتُمُوْنِ مِنْ قَبْلُ ۗاِنَّ الظّٰلِمِيْنَ لَهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ

wa qālasy-syaiṭānu lammā quḍiyal-amru innallāha wa‘adakum wa‘dal-ḥaqqi wa wa‘attukum fa akhlaftukum, wa mā kāna liya ‘alaikum min sulṭānin illā an da‘autukum fastajabtum lī, falā talūmūnī wa lūmū anfusakum, wa mā ana bimuṣrikhikum wa mā antum bimuṣrikhiyy(a), innī kafartu bimā asyraktumūni min qabl(u), innaẓ-ẓālimīna lahum ‘ażābun alīm(un).

און דער שטן האט געזאגט ווען די זאך (רעכענונג) איז געווארן אויסגעלייזט, "טאקע, גאט האט דיר צוגעזאגט אן אמת'ן צוזאג, און איך האב דיר אויך צוגעזאגט אבער איך האב עס צעבראכן. איך האב נישט קיין מאכט איבער דיר, אחוץ (נאר) איך האב דיר גערופן און דו האסט געהערט מיין רוף, דעריבער פארשעמ מיך נישט, נאר פארשעמ זיך אליין. איך קען דיר נישט העלפן, און דו קענסט מיר נישט העלפן. טאקע, איך שטיצ נישט דיינע מעשים אין פארבינדן שותפים מיט מיר (מיט גאט) פון דער פארגאנגענהייט." טאקע, די אומרעכטע וועלן האבן א ווייטאגליכע יסורים.

وَاُدْخِلَ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ جَنّٰتٍ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُ خٰلِدِيْنَ فِيْهَا بِاِذْنِ رَبِّهِمْۗ تَحِيَّتُهُمْ فِيْهَا سَلٰمٌ

wa udkhilal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti jannātin tajrī min taḥtihal-anhāru khālidīna fīhā bi'iżni rabbihim, taḥiyyatuhum fīhā salām(un).

און די וואָס גלויבן און טוען גוטע מעשים וועלן אַרײַנגיין אין גערטנער אונטער וועלכע טײַכן פֿליסן. זיי וועלן דאָרטן בלייבן מיט דער דערלויבעניש פֿון זייער האַר. זייער אויסדרוק פֿון רעספּעקט אין (הימל) איז באַגריסונגען.

اَلَمْ تَرَ كَيْفَ ضَرَبَ اللّٰهُ مَثَلًا كَلِمَةً طَيِّبَةً كَشَجَرَةٍ طَيِّبَةٍ اَصْلُهَا ثَابِتٌ وَّفَرْعُهَا فِى السَّمَاۤءِۙ

alam tara kaifa ḍaraballāhu maṡalan kalimatan ṭayyibatan kasyajaratin ṭayyibatin aṣluhā ṡābituw wa far‘uhā fis-samā'(i).

האָט איר נישט באַטראַכט ווי אַלאַה שטעלט אַרויס אַ משל פֿון גוטע ווערטער ווי אַ גוטער בוים, וועמענס וואָרצלען זענען פֿעסט און וועמענס צווייגן זענען אין הימל?

تُؤْتِيْٓ اُكُلَهَا كُلَّ حِيْنٍ ۢبِاِذْنِ رَبِّهَاۗ وَيَضْرِبُ اللّٰهُ الْاَمْثَالَ لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَتَذَكَّرُوْنَ

tu'tī ukulahā kulla ḥīnim bi'iżni rabbihā, wa yaḍribullāhul-amṡāla lin-nāsi la‘allahum yatażakkarūn(a).

(דער בוים) גיט זיין פרוכט אין יעדער צייט מיט דער דערלויבעניש פון זיין האר. און אַלאַה שטעלט ארויס די משלים פאר דער מענטשהייט כדי זיי זאלן געדענקען.

وَمَثَلُ كَلِمَةٍ خَبِيْثَةٍ كَشَجَرَةٍ خَبِيْثَةِ ِۨاجْتُثَّتْ مِنْ فَوْقِ الْاَرْضِ مَا لَهَا مِنْ قَرَارٍ

wa maṡalu kalimatin khabīṡatin kasyajaratin khabīṡatinijtuṡṡat min fauqil-arḍi mā lahā min qarār(in).

און דער ביישפּיל פֿון אַ שלעכט וואָרט איז ווי אַ שלעכטער בוים, וועמענס וואָרצלען זענען אַרויסגעריסן געוואָרן פֿון דער ערד; עס קען נישט שטיין (אויפֿגעשטעלט) אפילו אין מינדסטן.

يُثَبِّتُ اللّٰهُ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا بِالْقَوْلِ الثَّابِتِ فِى الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا وَفِى الْاٰخِرَةِۚ وَيُضِلُّ اللّٰهُ الظّٰلِمِيْنَۗ وَيَفْعَلُ اللّٰهُ مَا يَشَاۤءُ ࣖ

yuṡabbitullāhul-lażīna āmanū bil-qauliṣ-ṣābiti fil-ḥayātid-dun-yā wa fil-ākhirah(ti), wa yuḍillullāhuẓ-ẓālimīn(a), wa yaf‘alullāhu mā yasyā'(u).

אַלאַה באַשטעטיקט (דעם גלויבן) פון די וואָס גלויבן מיט פעסטע רעדע (אין לעבן) אין דער וועלט און אין דער וועלט וואָס וועט זיין; און אַלאַה פאַרפירט די אומרעכט טוערס און אַלאַה טוט וואָס ער וויל.

۞ اَلَمْ تَرَ اِلَى الَّذِيْنَ بَدَّلُوْا نِعْمَتَ اللّٰهِ كُفْرًا وَّاَحَلُّوْا قَوْمَهُمْ دَارَ الْبَوَارِۙ

alam tara ilal-lażīna baddalū ni‘matallāhi kufraw wa aḥallū qaumahum dāral-bawār(i).

האָט איר נישט באַמערקט די וואָס האָבן אויסגעטוישט אַלאַה'ס טובות פֿאַר נישט פֿאָלגן אַלאַה און אַרײַנגעוואָרפֿן זייער פֿאָלק אין טאָל פֿון פֿאַרניכטונג?

جَهَنَّمَ ۚيَصْلَوْنَهَاۗ وَبِئْسَ الْقَرَارُ

jahannama yaṣlaunahā, wa bi'sal-qarār(u).

נעמליך גיהנום; זיי וועלן דאָרט אַרײַן; און דאָס איז אַ שלעכטע וואוינונג.

وَجَعَلُوْا لِلّٰهِ اَنْدَادًا لِّيُضِلُّوْا عَنْ سَبِيْلِهٖۗ قُلْ تَمَتَّعُوْا فَاِنَّ مَصِيْرَكُمْ اِلَى النَّارِ

wa ja‘alū lillāhi andādal liyuḍillū ‘an sabīlih(ī), qul tamatta‘ū fa inna maṣīrakum ilan-nār(i).

און זיי (די נישט-גלייבנדיקע) האָבן אויפגעשטעלט קאָנקורענטן צו אַלאַה צו פירן (מענטשן) אָפּגעריסן פֿון זײַן וועג. זאָגט (אָ מוכאַמאַד): "פֿרײ זיך, ווײַל אײַער לעצטער ציל איז דאָס פֿײַער."

قُلْ لِّعِبَادِيَ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا يُقِيْمُوا الصَّلٰوةَ وَيُنْفِقُوْا مِمَّا رَزَقْنٰهُمْ سِرًّا وَّعَلَانِيَةً مِّنْ قَبْلِ اَنْ يَّأْتِيَ يَوْمٌ لَّا بَيْعٌ فِيْهِ وَلَا خِلٰلٌ

qul li‘ibādiyal-lażīna āmanū yuqīmuṣ-ṣalāta wa yunfiqū mimmā razaqnāhum sirraw wa ‘alāniyatam min qabli ay ya'tiya yaumul lā bai‘un fīhi wa lā khilāl(un).

זאָג (מוחמד) צו מײַנע קנעכט וואָס האָבן געגלייבט, "לאָמיר זיי דאַוונען, אויסגעבן אַ טייל פֿון דער דערהאַלטונג וואָס מיר צושטעלן אין געהיים אָדער אָפן איידער דער טאָג קומט, ווען עס וועט מער נישט זײַן קיין קויפֿן און פֿאַרקויפֿן און קיין פֿרײַנדשאַפֿט."

اَللّٰهُ الَّذِيْ خَلَقَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ وَاَنْزَلَ مِنَ السَّمَاۤءِ مَاۤءً فَاَخْرَجَ بِهٖ مِنَ الثَّمَرٰتِ رِزْقًا لَّكُمْ ۚوَسَخَّرَ لَكُمُ الْفُلْكَ لِتَجْرِيَ فِى الْبَحْرِ بِاَمْرِهٖ ۚوَسَخَّرَ لَكُمُ الْاَنْهٰرَ

allāhul-lażī khalaqas-samāwāti wal-arḍa wa anzala minas-samā'i mā'an fa akhraja bihī minaṡ-ṡamarāti rizqal lakum, wa sakhkhara lakumul-fulka litajriya fil-baḥri bi'amrih(ī), wa sakhkhara lakumul-anhār(a).

דאָס איז אַלאַ וואָס האָט באַשאַפֿן די הימלען און די ערד און אַראָפּגעשיקט וואַסער (רעגן) פֿון הימל, און מיט דעם (רעגן וואַסער) האָט ער אַרויסגעבראַכט פֿאַרשידענע פֿרוכטן ווי דערהאַלטונג פֿאַר אײַך; און ער האָט באַשאַפן שיפֿן פֿאַר אײַך צו פֿאָרן אויף די ימען לויט זײַן ווילן, און ער האָט באַשאַפן די טײַכן פֿאַר אײַך.

وَسَخَّرَ لَكُمُ الشَّمْسَ وَالْقَمَرَ دَاۤىِٕبَيْنِۚ وَسَخَّرَ لَكُمُ الَّيْلَ وَالنَّهَارَ ۚ

wa sakhkhara lakumusy-syamsa wal-qamara dā'ibaīn(i), wa sakhkhara lakumul-laila wan-nahār(a).

און ער האָט דיר אונטערגעוואָרפן די זון און די לבנה, קעסיידער דרייענדיק (אין זייערע אָרביטן); און ער האָט דיר אונטערגעוואָרפן די נאַכט און דעם טאָג.

وَاٰتٰىكُمْ مِّنْ كُلِّ مَا سَاَلْتُمُوْهُۗ وَاِنْ تَعُدُّوْا نِعْمَتَ اللّٰهِ لَا تُحْصُوْهَاۗ اِنَّ الْاِنْسَانَ لَظَلُوْمٌ كَفَّارٌ ࣖ

wa ātākum min kulli mā sa'altumūh(u), wa in ta‘uddū ni‘matallāhi lā tuḥṣūhā, innal-insāna laẓalūmun kaffār(un).

און ער האט דיר געגעבן אַלץ וואָס דו בעטסט פון אים. און אויב דו ציילסט אַלאַה'ס ברכות, וועסטו זיכער נישט קענען זיי ציילן. טאַקע, מענטשן זענען זייער אומגערעכט און זייער לייקענענדיק (אַלאַה'ס ברכות).

وَاِذْ قَالَ اِبْرٰهِيْمُ رَبِّ اجْعَلْ هٰذَا الْبَلَدَ اٰمِنًا وَّاجْنُبْنِيْ وَبَنِيَّ اَنْ نَّعْبُدَ الْاَصْنَامَ ۗ

wa iż qāla ibrāhīmu rabbij‘al hāżal-balada āminaw wajnubnī wa baniyya an na‘budal-aṣnām(a).

און (געדענקט), ווען אברהם האט מתפלל געווען, "גאט, מאך דאס לאנד (מעקה), א זיכער לאנד, און באהיט מיך און מיינע קינדער און אייניקלעך פון דינען עבודה זרה.

رَبِّ اِنَّهُنَّ اَضْلَلْنَ كَثِيْرًا مِّنَ النَّاسِۚ فَمَنْ تَبِعَنِيْ فَاِنَّهٗ مِنِّيْۚ وَمَنْ عَصَانِيْ فَاِنَّكَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

rabbi innahunna aḍlalna kaṡīram minan-nās(i), faman tabi‘anī fa innahū minnī, wa man ‘aṣānī fa innaka gafūrur raḥīm(un).

גאָט, די דאָזיקע עבודה זרה האָבן געפֿירט פֿיל מענטשן אויף אַ פֿאַרפֿיר. ווער עס גייט מיר נאָך, יענער מענטש איז צווישן מיר, און ווער עס פֿאָלגט מיר נישט, דו ביסט דער מערסט פֿאַרגעבנדיקער, דער מערסט רחמנותדיקער.

رَبَّنَآ اِنِّيْٓ اَسْكَنْتُ مِنْ ذُرِّيَّتِيْ بِوَادٍ غَيْرِ ذِيْ زَرْعٍ عِنْدَ بَيْتِكَ الْمُحَرَّمِۙ رَبَّنَا لِيُقِيْمُوا الصَّلٰوةَ فَاجْعَلْ اَفْـِٕدَةً مِّنَ النَّاسِ تَهْوِيْٓ اِلَيْهِمْ وَارْزُقْهُمْ مِّنَ الثَّمَرٰتِ لَعَلَّهُمْ يَشْكُرُوْنَ

rabbanā innī askantu min żurriyyatī biwādin gairi żī zar‘in ‘inda baitikal-muḥarram(i), rabbanā liyuqīmuṣ-ṣalāta faj‘al af'idatam minan-nāsi tahwī ilaihim warzuqhum minaṡ-ṡamarāti la‘allahum yasykurūn(a).

גאָט, איך האָב טאַקע געשטעלט עטלעכע פֿון מײַנע קינדער אין אַ טאָל, וואו עס זענען נישטאָ קיין פֿעלדער לעבן דײַן הויז (בײַטולאַה), וואָס ווערט רעספּעקטירט, גאָט (דאָס הייסט), כּדי זיי זאָלן קענען דאַוונען, מאַך די הערצער פֿון עטלעכע מענטשן זיך נײַגן צו זיי און גיב זיי דערנערונג פֿון פֿרוכטן, האָפֿנטלעך וועלן זיי זײַן דאַנקבאַר.

رَبَّنَآ اِنَّكَ تَعْلَمُ مَا نُخْفِيْ وَمَا نُعْلِنُۗ وَمَا يَخْفٰى عَلَى اللّٰهِ مِنْ شَيْءٍ فِى الْاَرْضِ وَلَا فِى السَّمَاۤءِ

rabbanā innaka ta‘lamu mā nukhfī wa mā nu‘lin(u), wa mā yakhfā ‘alallāhi min syai'in fil-arḍi wa lā fis-samā'(i).

אונדזער האר, דו ווייסט באמת וואָס מיר באַהאַלטן און וואָס מיר אַנטפּלעקן; און גאָרנישט איז באַהאַלטן פֿון גאָט, ניט אויף דער ערד און ניט אין הימל.

اَلْحَمْدُ لِلّٰهِ الَّذِيْ وَهَبَ لِيْ عَلَى الْكِبَرِ اِسْمٰعِيْلَ وَاِسْحٰقَۗ اِنَّ رَبِّيْ لَسَمِيْعُ الدُّعَاۤءِ

al-ḥamdu lillāhil-lażī wahaba lī ‘alal-kibari ismā‘īla wa isḥāq(a), inna rabbī lasamī‘ud-du‘ā'(i).

געלויבט זאָל זײַן גאָט, וואָס האָט מיר געגעבן אין מײַן עלטער, ישמעאל און יצחק. טאַקע, מײַן גאָט הערט באמת תפילות.

رَبِّ اجْعَلْنِيْ مُقِيْمَ الصَّلٰوةِ وَمِنْ ذُرِّيَّتِيْۖ رَبَّنَا وَتَقَبَّلْ دُعَاۤءِ

rabbij‘alnī muqīmaṣ-ṣalāti wa min żurriyyatī, rabbanā wa taqabbal du‘ā'(i).

מיין גאָט, מאַך מיך און מײַנע קינדער און אייניקלעך מענטשן וואָס דאַוונען ווײַטער, אונדזער גאָט, ביטע אַקסעפּטיר מײַן תּפֿילה.

رَبَّنَا اغْفِرْ لِيْ وَلِوَالِدَيَّ وَلِلْمُؤْمِنِيْنَ يَوْمَ يَقُوْمُ الْحِسَابُ ࣖ

rabbanagfir lī wa liwālidayya wa lil-mu'minīna yauma yaqūmul-ḥisāb(u).

אונדזער האר, מוחל מיר און מײַנע עלטערן און אַלע יענע וואָס גלויבן אין טאָג פֿון חשבון (דוםסדײַם).

وَلَا تَحْسَبَنَّ اللّٰهَ غَافِلًا عَمَّا يَعْمَلُ الظّٰلِمُوْنَ ەۗ اِنَّمَا يُؤَخِّرُهُمْ لِيَوْمٍ تَشْخَصُ فِيْهِ الْاَبْصَارُۙ

wa lā taḥsabannallāha gāfilan ‘ammā ya‘maluẓ-ẓālimūn(a), innamā yu'akhkhiruhum liyaumin tasykhaṣu fīhil-abṣār(u).

און טראַכט נישט אַז אַלאַה איז נישט אָפּגעהיט פון וואָס אומרעכטע מענטשן טוען. טאַקע, אַלאַה וועט זיי פֿאַרהאַלטן ביזן טאָג ווען (זייערע) אויגן וועלן זיך עפֿענען,

مُهْطِعِيْنَ مُقْنِعِيْ رُءُوْسِهِمْ لَا يَرْتَدُّ اِلَيْهِمْ طَرْفُهُمْ ۚوَاَفْـِٕدَتُهُمْ هَوَاۤءٌ ۗ

muhṭi‘īna muqni‘ī ru'ūsihim lā yartaddu ilaihim ṭarfuhum, wa af'idatuhum hawā'(un).

זיי קומען שנעל (צו ענטפֿערן דעם רוף) מיט אויפגעהויבענע קעפּ, בשעת זייערע אויגן בלינקען נישט און זייערע הערצער זענען ליידיק.

وَاَنْذِرِ النَّاسَ يَوْمَ يَأْتِيْهِمُ الْعَذَابُۙ فَيَقُوْلُ الَّذِيْنَ ظَلَمُوْا رَبَّنَآ اَخِّرْنَآ اِلٰٓى اَجَلٍ قَرِيْبٍۙ نُّجِبْ دَعْوَتَكَ وَنَتَّبِعِ الرُّسُلَۗ اَوَلَمْ تَكُوْنُوْٓا اَقْسَمْتُمْ مِّنْ قَبْلُ مَا لَكُمْ مِّنْ زَوَالٍۙ

wa anżirin-nāsa yauma ya'tīhimul-‘ażāb(u), fa yaqūlul-lażīna ẓalamū rabbanā akhkhirnā ilā ajalin qarīb(in), nujib da‘wataka wa nattabi‘ir-rusul(a), awalam takūnū aqsamtum min qablu mā lakum min zawāl(in).

און גיב א וואָרענונג (מוחמד) צו מענטשן אין דעם טאָג (ווען) די שטראָף קומט צו זיי, דעמאָלט וועלן די שלעכטע טוערס זאָגן, "אונדזער האר, גיב אונדז די געלעגנהייט (צוריקצוקומען צו דער וועלט) אפילו פֿאַר אַ מאָמענט, מיר וועלן פאָלגן דיין רוף און וועלן נאָכפאָלגן די שליחים." (צו זיי איז געזאָגט געוואָרן), "האָט איר נישט געשוואוירן פריער (אויף דער ערד) אַז איר וועט קיינמאָל נישט אונטערגיין?

وَّسَكَنْتُمْ فِيْ مَسٰكِنِ الَّذِيْنَ ظَلَمُوْٓا اَنْفُسَهُمْ وَتَبَيَّنَ لَكُمْ كَيْفَ فَعَلْنَا بِهِمْ وَضَرَبْنَا لَكُمُ الْاَمْثَالَ

wa sakantum fī masākinil-lażīna ẓalamū anfusahum wa tabayyana lakum kaifa fa‘alnā bihim wa ḍarabnā lakumul-amṡāl(a).

און איר האָט געוואוינט אין דעם אָרט פֿון מענטשן וואָס טוען זיך אַליין אומרעכט, און עס איז אייך קלאָר געוואָרן וואָס מיר האָבן זיי געטאָן און מיר האָבן אייך געגעבן עטלעכע משלים."

وَقَدْ مَكَرُوْا مَكْرَهُمْ وَعِنْدَ اللّٰهِ مَكْرُهُمْۗ وَاِنْ كَانَ مَكْرُهُمْ لِتَزُوْلَ مِنْهُ الْجِبَالُ

wa qad makarū makrahum wa ‘indallāhi makruhum, wa in kāna makruhum litazūla minhul-jibāl(u).

און טאַקע, זיי האָבן געטאָן אָפּנאַר כאָטש אַלאַה (ווייסט און וועט באַלוינען) זייער אָפּנאַר. און טאַקע זייער אָפּנאַר איז נישט ביכולת צו אויסמעקן די בערג.

فَلَا تَحْسَبَنَّ اللّٰهَ مُخْلِفَ وَعْدِهٖ رُسُلَهٗ ۗاِنَّ اللّٰهَ عَزِيْزٌ ذُو انْتِقَامٍۗ

falā taḥsabannallāha mukhlifa wa‘dihī rusulah(ū), innallāha ‘azīzun żun tiqām(in).

אַלזאָ, טראַכט קיינמאָל נישט אַז אַלאַה האָט צעבראָכן זיין צוזאָג צו זיינע שליחים. טאַקע, אַלאַה איז אַלמעכטיק און נעמט נקמה.

يَوْمَ تُبَدَّلُ الْاَرْضُ غَيْرَ الْاَرْضِ وَالسَّمٰوٰتُ وَبَرَزُوْا لِلّٰهِ الْوَاحِدِ الْقَهَّارِ

yauma tubaddalul-arḍu gairal-arḍi was-samāwātu wa barazū lillāhil-wāḥidil-qahhār(i).

(דאָס הייסט) אין דעם טאָג (ווען) די ערד ווערט ערזעצט מיט אַן אַנדערער ערד און (אויך) דער הימל, און זיי (מענטשן) זאַמלען זיך (אין פּאַדאַנג מאַהסיאַר) צו שטיין קעגן אַלאַ, דעם אַלמעכטיקן, דעם מעכטיקן.

وَتَرَى الْمُجْرِمِيْنَ يَوْمَىِٕذٍ مُّقَرَّنِيْنَ فِى الْاَصْفَادِۚ

wa taral-mujrimīna yauma'iżim muqarranīna fil-aṣfād(i).

און אין יענעם טאָג וועט איר זען זינדיקע צוזאַמען געבונדן מיט קייטן.

سَرَابِيْلُهُمْ مِّنْ قَطِرَانٍ وَّتَغْشٰى وُجُوْهَهُمُ النَّارُۙ

sarābīluhum min qaṭirāniw wa tagsyā wujūhahumun-nār(u).

זייערע קליידער זענען געווען געמאַכט פון טעער, און זייערע פנימער זענען באדעקט מיט גיהנום-פייער,

لِيَجْزِيَ اللّٰهُ كُلَّ نَفْسٍ مَّا كَسَبَتْۗ اِنَّ اللّٰهَ سَرِيْعُ الْحِسَابِ

liyajziyallāhu kulla nafsim mā kasabat, innallāha sarī‘ul-ḥisāb(i).

כדי גאט זאל באלוינען יעדן פאר וואס ער שטרעבט צו. טאקע, גאט איז שנעל אין זיינע חשבונות.

هٰذَا بَلٰغٌ لِّلنَّاسِ وَلِيُنْذَرُوْا بِهٖ وَلِيَعْلَمُوْٓا اَنَّمَا هُوَ اِلٰهٌ وَّاحِدٌ وَّلِيَذَّكَّرَ اُولُوا الْاَلْبَابِ ࣖ

hāżā balāgul lin-nāsi wa liyunżarū bihī wa liya‘lamū annamā huwa ilāhuw wāḥiduw wa liyażżakkara ulul-albāb(i).

און דאָס (דער קוראַן) איז אַ (פערפעקטע) דערקלערונג פֿאַר מענטשהייט, כּדי זיי זאָלן געוואָרנט ווערן דערמיט, כּדי זיי זאָלן וויסן אַז ער איז דער איינציקער גאָט, און כּדי מענטשן מיט פֿאַרשטאַנד זאָלן אכטונג געבן.