Q.S Masumu (يس) - 83 Ntalu ya Baverse

يٰسۤ ۚ

yā sīn.

Ya Sin

وَالْقُرْاٰنِ الْحَكِيْمِۙ

wal-qur'ānil-ḥakīm(i).

Na nsadisa ya Qur’an yina me fuluka ti mayele, .

اِنَّكَ لَمِنَ الْمُرْسَلِيْنَۙ

innaka laminal-mursalīn(a).

Ya kieleka, nge (Muhammad) kele mosi na kati ya bantumwa, .

عَلٰى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيْمٍۗ

‘alā ṣirāṭim mustaqīm(in).

(yina kele) na nzila ya kusungama, .

تَنْزِيْلَ الْعَزِيْزِ الرَّحِيْمِۙ

tanzīlal-‘azīzir-raḥīm(i).

(bonso nsangu) ya bo me tinda na (Allah) Nkwa-Ngolo Yonso, Muntu ya Kuluta Kuwila Bantu Mawa, .

لِتُنْذِرَ قَوْمًا مَّآ اُنْذِرَ اٰبَاۤؤُهُمْ فَهُمْ غٰفِلُوْنَ

litunżira qaumam mā unżira ābā'uhum fahum gāfilūn(a).

na mpila nde nge kebisa bantu yina ba-nkaka na bo me kebisaka ve ata fioti, sambu bo kele bantu ya kukonda dikebi.

لَقَدْ حَقَّ الْقَوْلُ عَلٰٓى اَكْثَرِهِمْ فَهُمْ لَا يُؤْمِنُوْنَ

laqad ḥaqqal-qaulu ‘alā akṡarihim fahum lā yu'minūn(a).

Ya kieleka, ngogo (ndola) ta tadila kibeni bantu mingi na kati na bo, sambu bo ke kwikilaka ve.

اِنَّا جَعَلْنَا فِيْٓ اَعْنَاقِهِمْ اَغْلٰلًا فَهِيَ اِلَى الْاَذْقَانِ فَهُمْ مُّقْمَحُوْنَ

innā ja‘alnā fī a‘nāqihim aglālan fa hiya ilal-ażqāni fahum muqmaḥūn(a).

Ya kieleka, beto me tula miniololo na nkingu na bo, na nima maboko na bo (me tombuka) tii na kibeku na bo, sambu na yo bo ke tala na zulu.

وَجَعَلْنَا مِنْۢ بَيْنِ اَيْدِيْهِمْ سَدًّا وَّمِنْ خَلْفِهِمْ سَدًّا فَاَغْشَيْنٰهُمْ فَهُمْ لَا يُبْصِرُوْنَ

wa ja‘alnā mim baini aidīhim saddaw wa min khalfihim saddan fa agsyaināhum fahum lā yubṣirūn(a).

Beto salaka kibaka na ntwala na bo mpi na nima na bo, beto kangaka meso na bo sambu bo mona ve.

وَسَوَاۤءٌ عَلَيْهِمْ ءَاَنْذَرْتَهُمْ اَمْ لَمْ تُنْذِرْهُمْ لَا يُؤْمِنُوْنَ

wa sawā'un ‘alaihim a'anżartahum am lam tunżirhum lā yu'minūn(a).

Mpi yo kele mutindu mosi sambu na bo, ata nge kebisa bo to nge kebisa bo ve, bo mpi ta kwikila ve.

اِنَّمَا تُنْذِرُ مَنِ اتَّبَعَ الذِّكْرَ وَخَشِيَ الرَّحْمٰنَ بِالْغَيْبِۚ فَبَشِّرْهُ بِمَغْفِرَةٍ وَّاَجْرٍ كَرِيْمٍ

innamā tunżiru manittaba‘aż-żikra wa khasyiyar-raḥmāna bil-gaib(i), fa basysyirhu bimagfiratiw wa ajrin karīm(in).

Nkutu, nge ke pesa kaka balukebisu na bantu yina ke zola kulanda balukebisu mpi yina ke tinaka Nzambi, Muntu ya Kuluta Kuwila Bantu Mawa boma, ata bo ke monaka Yandi ve. Yo yina, pesa bo nsangu ya mbote ti ndolula mpi lufutu ya mbote.

اِنَّا نَحْنُ نُحْيِ الْمَوْتٰى وَنَكْتُبُ مَا قَدَّمُوْا وَاٰثَارَهُمْۗ وَكُلَّ شَيْءٍ اَحْصَيْنٰهُ فِيْٓ اِمَامٍ مُّبِيْنٍ ࣖ

innā naḥnu nuḥyil-mautā wa naktubu mā qaddamū wa āṡārahum, wa kulla syai'in aḥṣaināhu fī imāmim mubīn(in).

Ya kieleka, beto ke pesaka luzingu na bafwa, ye beto ke sonikaka mambu ya bo me sala ti bidimbu ya bo (ke bikaka). Mpi Beto me vukisa mambu yonso na Mukanda mosi ya pwelele (Lauh Mahfuzh).

وَاضْرِبْ لَهُمْ مَّثَلًا اَصْحٰبَ الْقَرْيَةِۘ اِذْ جَاۤءَهَا الْمُرْسَلُوْنَۚ

waḍrib lahum maṡalan aṣḥābal-qaryah(ti), iż jā'ahal-mursalūn(a).

Mpi pesa bo mbandu, bantu ya mbanza mosi, ntangu binati-nsangu ta kwisa na bo;

اِذْ اَرْسَلْنَآ اِلَيْهِمُ اثْنَيْنِ فَكَذَّبُوْهُمَا فَعَزَّزْنَا بِثَالِثٍ فَقَالُوْٓا اِنَّآ اِلَيْكُمْ مُّرْسَلُوْنَ

iż arsalnā ilaihimuṡnaini fa każżabūhumā fa ‘azzaznā biṡāliṡin faqālū innā ilaikum mursalūn(a).

(isongidila) ntangu beto tindaka bo binati-nsangu zole, bo buyaka bo yonso zole; na nima Beto kumisaka yo ngolo ti (kinati-nsangu) ya tatu, yo yina bantu tatu (banati-nsangu) tubaka nde: “Ya kieleka, beto kele bantu yina bo tindaka na beno.”

قَالُوْا مَآ اَنْتُمْ اِلَّا بَشَرٌ مِّثْلُنَاۙ وَمَآ اَنْزَلَ الرَّحْمٰنُ مِنْ شَيْءٍۙ اِنْ اَنْتُمْ اِلَّا تَكْذِبُوْنَ

qālū mā antum illā basyarum miṡlunā, wa mā anzalar-raḥmānu min syai'(in), in antum illā takżibūn(a).

Bo (bantu ya insi) vutulaka nde: "Beno kele kaka bantu bonso beto, mpi (Allah) Muntu ya Kuluta Kuwila Bantu Mawa me zabisa kima ve; Beno kele kaka bantu ya luvunu."

قَالُوْا رَبُّنَا يَعْلَمُ اِنَّآ اِلَيْكُمْ لَمُرْسَلُوْنَ

qālū rabbunā ya‘lamu innā ilaikum lamursalūn(a).

Bo tubaka nde: “Mfumu na beto me zaba nde beto kele binati-nsangu (na yandi) sambu na beno.

وَمَا عَلَيْنَآ اِلَّا الْبَلٰغُ الْمُبِيْنُ

wa mā ‘alainā illal-balāgul-mubīn(u).

Mpi mukumba na beto kele kaka ya kuzabisa (bansiku ya Allah) pwelele."

قَالُوْٓا اِنَّا تَطَيَّرْنَا بِكُمْۚ لَىِٕنْ لَّمْ تَنْتَهُوْا لَنَرْجُمَنَّكُمْ وَلَيَمَسَّنَّكُمْ مِّنَّا عَذَابٌ اَلِيْمٌ

qālū innā taṭayyarnā bikum, la'il lam tantahū lanarjumannakum wa layamassannakum minnā ‘ażābun alīm(un).

Bau vutulaka nde: "Kieleka, beto me mona mpasi sambu na nge. Kieleka, kana nge bika ve (kubinga beto), beto ta losa nge matadi kibeni ye nge ta wa kibeni mpasi ya ngolo na beto."

قَالُوْا طَاۤىِٕرُكُمْ مَّعَكُمْۗ اَىِٕنْ ذُكِّرْتُمْۗ بَلْ اَنْتُمْ قَوْمٌ مُّسْرِفُوْنَ

qālū ṭā'irukum ma‘akum, a'in żukkirtum, bal antum qaumum musrifūn(a).

Bo (ba nsangu) tubaka nde: "Mawa na beno kele sambu na beno. Keti yo kele sambu bo pesaka beno lukebisu? Ya kieleka beno kele bantu ya ke lutaka bandilu."

وَجَاۤءَ مِنْ اَقْصَا الْمَدِيْنَةِ رَجُلٌ يَّسْعٰى قَالَ يٰقَوْمِ اتَّبِعُوا الْمُرْسَلِيْنَۙ

wa jā'a min aqṣal-madīnati rajuluy yas‘ā qāla yā qaumittabi‘ul-mursalīn(a).

Na kukatukaka na lweka ya mbanza, muntu mosi tubaka nswalu nde: “O bantu na mono, beno landa binati-nsangu.”

اتَّبِعُوْا مَنْ لَّا يَسْـَٔلُكُمْ اَجْرًا وَّهُمْ مُّهْتَدُوْنَ ۔

ittabi‘ū mal lā yas'alukum ajraw wa hum muhtadūn(a).

Landa bantu yina ke lomba nge ve ata kima mosi; ye bo kele bantu yina bo ke twadisaka.

وَمَا لِيَ لَآ اَعْبُدُ الَّذِيْ فَطَرَنِيْ وَاِلَيْهِ تُرْجَعُوْنَ

wa mā liya lā a‘budul-lażī faṭaranī wa ilaihi turja‘ūn(a).

Mpe kikuma kele ve sambu na mono na kusambila ve (Allah) yina gangaka mono mpi kaka na yandi nge ta vutuka.

ءَاَتَّخِذُ مِنْ دُوْنِهٖٓ اٰلِهَةً اِنْ يُّرِدْنِ الرَّحْمٰنُ بِضُرٍّ لَّا تُغْنِ عَنِّيْ شَفَاعَتُهُمْ شَيْـًٔا وَّلَا يُنْقِذُوْنِۚ

a'attakhiżu min dūnihī ālihatan iy yuridnir-raḥmānu biḍurril lā tugni ‘annī syafā‘atuhum syai'aw wa lā yunqiżūn(i).

Ekuma yadi sambila nzambi zakaka ke Yandi ko? Kana (Allah) Muntu ya Kuluta Mawa zolaka nde mpasi kubwila mono, kieleka lusadisu na bo zolaka kuvanda ve mfunu ata fioti sambu na mono mpi bo (mpi) zolaka ve kugulusa mono.

اِنِّيْٓ اِذًا لَّفِيْ ضَلٰلٍ مُّبِيْنٍ

innī iżal lafī ḍalālim mubīn(in).

Nkutu, kana mono (salaka) mutindu yina, mono zolaka kuvanda mpenza na kifu ya pwelele.

اِنِّيْٓ اٰمَنْتُ بِرَبِّكُمْ فَاسْمَعُوْنِۗ

innī āmantu birabbikum fasma‘ūn(i).

Kieleka, mono ikwikidi muna Mfumu eno; na nima widikila (kuzabisa lukwikilu) na mono.”

قِيْلَ ادْخُلِ الْجَنَّةَ ۗقَالَ يٰلَيْتَ قَوْمِيْ يَعْلَمُوْنَۙ

qīladkhulil-jannah(ta), qāla yā laita qaumī ya‘lamūn(a).

Bo tubaka (na yandi) nde: “Kota na zulu.” Yandi (muntu) tubaka nde: "Yo ta vanda mbote kana bantu na mono kuzaba, .

بِمَا غَفَرَ لِيْ رَبِّيْ وَجَعَلَنِيْ مِنَ الْمُكْرَمِيْنَ

bimā gafaralī rabbī wa ja‘alanī minal-mukramīn(a).

yina salaka nde Mfumu na mono kulolula mono mpi kukumisa mono mosi na kati ya bantu yina me bakaka lukumu."

۞ وَمَآ اَنْزَلْنَا عَلٰى قَوْمِهٖ مِنْۢ بَعْدِهٖ مِنْ جُنْدٍ مِّنَ السَّمَاۤءِ وَمَا كُنَّا مُنْزِلِيْنَ

wa mā anzalnā ‘alā qaumihī mim ba‘dihī min jundim minas-samā'i wa mā kunnā munzilīn(a).

Mpi na nima ya yandi (kufwa), beto tindaka ve basoda katuka na zulu na bantu na yandi, mpi beto vandaka ve na mfunu ya kukulumusa yo.

اِنْ كَانَتْ اِلَّا صَيْحَةً وَّاحِدَةً فَاِذَا هُمْ خٰمِدُوْنَ

in kānat illā ṣaiḥataw wāḥidatan fa'iżā hum khāmidūn(a).

Ke vena mpasi ko muna yau, kansi kazu kimosi kaka; i bosi, vana vau bafwa.

يٰحَسْرَةً عَلَى الْعِبَادِۚ مَا يَأْتِيْهِمْ مِّنْ رَّسُوْلٍ اِلَّا كَانُوْا بِهٖ يَسْتَهْزِءُوْنَ

yā ḥasratan ‘alal-‘ibād(i), mā ya'tīhim mir rasūlin illā kānū bihī yastahzi'ūn(a).

Bansadi yai vandaka na mawa mingi kibeni, konso ntangu yina kinati-nsangu vandaka kukwisa na bo, bo vandaka kuseka yandi ntangu yonso.

اَلَمْ يَرَوْا كَمْ اَهْلَكْنَا قَبْلَهُمْ مِّنَ الْقُرُوْنِ اَنَّهُمْ اِلَيْهِمْ لَا يَرْجِعُوْنَ

alam yarau kam ahlaknā qablahum minal-qurūni annahum ilaihim lā yarji‘ūn(a).

Nga ke bazeye ko vo twafwasa nkangu miayingi vitila yau? Na kati ya bantu yina (yina beto fwaka) ata muntu mosi ve vutukaka na bo.

وَاِنْ كُلٌّ لَّمَّا جَمِيْعٌ لَّدَيْنَا مُحْضَرُوْنَ ࣖ

wa in kullul lammā jamī‘ul ladainā muḥḍarūn(a).

Ye konso (bantu), bima yonso ta monisama na Beto.

وَاٰيَةٌ لَّهُمُ الْاَرْضُ الْمَيْتَةُ ۖاَحْيَيْنٰهَا وَاَخْرَجْنَا مِنْهَا حَبًّا فَمِنْهُ يَأْكُلُوْنَ

wa āyatul lahumul-arḍul-maitah(tu), aḥyaināhā wa akhrajnā minhā ḥabban faminhu ya'kulūn(a).

Mpi kidimbu (ya bunene ya Allah) sambu na bo kele ntoto ya kufwa (ya kukonda kubuta). Beto pesaka ntoto luzingu mpi beto basisaka bambuma na kati na yo, yo yina bo diaka yo.

وَجَعَلْنَا فِيْهَا جَنّٰتٍ مِّنْ نَّخِيْلٍ وَّاَعْنَابٍ وَّفَجَّرْنَا فِيْهَا مِنَ الْعُيُوْنِۙ

wa ja‘alnā fīhā jannātim min nakhīliw wa a‘nābiw wa fajjarnā fīhā minal-‘uyūn(i).

Beto salaka yandi bilanga ya banti ya dati ti ya bambuma ya vinu na ntoto, beto tindaka banto ya masa sambu na yandi.

لِيَأْكُلُوْا مِنْ ثَمَرِهٖۙ وَمَا عَمِلَتْهُ اَيْدِيْهِمْ ۗ اَفَلَا يَشْكُرُوْنَ

liya'kulū min ṡamarihī wa mā ‘amilathu aidīhim, afalā yasykurūn(a).

kimana balenda dia e bundu yandi ye bundu ya salu kia moko mau. Ebuna, sambu na nki bo ke pesaka ve matondo?

سُبْحٰنَ الَّذِيْ خَلَقَ الْاَزْوَاجَ كُلَّهَا مِمَّا تُنْۢبِتُ الْاَرْضُ وَمِنْ اَنْفُسِهِمْ وَمِمَّا لَا يَعْلَمُوْنَ

subḥānal-lażī khalaqal-azwāja kullahā mimmā tumbitul-arḍu wa min anfusihim wa mimmā lā ya‘lamūn(a).

Lukumu kuvanda na Allah yina me ganga bima yonso zole-zole, na yina ntoto ke buta, ti na bo mosi, ti na yina bo me zaba ve.

وَاٰيَةٌ لَّهُمُ الَّيْلُ ۖنَسْلَخُ مِنْهُ النَّهَارَ فَاِذَا هُمْ مُّظْلِمُوْنَۙ

wa āyatul lahumul-lailu naslakhu minhun-nahāra fa'iżā hum muẓlimūn(a).

Mpi kidimbu sambu na bo kele mpimpa; Beto ke katulaka yo kilumbu, ebuna bo ke kumaka mpimpa na kintulumukina, .

وَالشَّمْسُ تَجْرِيْ لِمُسْتَقَرٍّ لَّهَا ۗذٰلِكَ تَقْدِيْرُ الْعَزِيْزِ الْعَلِيْمِۗ

wasy-syamsu tajrī limustaqarril lahā, żālika taqdīrul-‘azīzil-‘alīm(i).

ye ntangu ke tambulaka na nzila na yo. Yau kele mutindu yina nsiku ya Nkwa-Ngolo Yonso, ya Muntu ya Mezaba Mambu Yonso.

وَالْقَمَرَ قَدَّرْنٰهُ مَنَازِلَ حَتّٰى عَادَ كَالْعُرْجُوْنِ الْقَدِيْمِ

wal-qamara qaddarnāhu manāzila ḥattā ‘āda kal-‘urjūnil-qadīm(i).

Mpi Beto me tula nzila sambu na ngonda, tii kuna (ntangu yo ta kuma na nzila na yo ya nsuka) yo ta vutuka na mutindu na yo ya ntama.

لَا الشَّمْسُ يَنْۢبَغِيْ لَهَآ اَنْ تُدْرِكَ الْقَمَرَ وَلَا الَّيْلُ سَابِقُ النَّهَارِ ۗوَكُلٌّ فِيْ فَلَكٍ يَّسْبَحُوْنَ

lasy-syamsu yambagī lahā an tudrikal-qamara wa lal-lailu sābiqun-nahār(i), wa kullun fī falakiy yasbaḥūn(a).

Ke diau ko vo ntangwa yavioka ngonde, ngatu fuku ke ulendi vioka mwini ko. Konso muntu ke salaka nzila na yandi.

وَاٰيَةٌ لَّهُمْ اَنَّا حَمَلْنَا ذُرِّيَّتَهُمْ فِى الْفُلْكِ الْمَشْحُوْنِۙ

wa āyatul lahum annā ḥamalnā żurriyyatahum fil-fulkil-masyḥūn(i).

Mpi kidimbu sambu na bo kele nde Beto kenata bana na bo na bamaswa ya kufuluka ti bima, .

وَخَلَقْنَا لَهُمْ مِّنْ مِّثْلِهٖ مَا يَرْكَبُوْنَ

wa khalaqnā lahum mim miṡlihī mā yarkabūn(a).

ye Beto ke ganga sambu na bo (banzila ya nkaka ya kutambula) bonso yina ya bo ke tambusaka.

وَاِنْ نَّشَأْ نُغْرِقْهُمْ فَلَا صَرِيْخَ لَهُمْ وَلَاهُمْ يُنْقَذُوْنَۙ

wa in nasya' nugriqhum falā ṣarīkha lahum wa lā hum yunqażūn(a).

Mpi kana Beto zola, Beto ke dinda bo na masa. Ebuna bo kele ve ti nsadisi, bo ta guluka mpi ve, .

اِلَّا رَحْمَةً مِّنَّا وَمَتَاعًا اِلٰى حِيْنٍ

illā raḥmatam minnā wa matā‘an ilā ḥīn(in).

katula kaka na mawa ya nene ya me katuka na Beto, mpi na kupesa bo kiese tii na ntangu mosi ya sikisiki.

وَاِذَا قِيْلَ لَهُمُ اتَّقُوْا مَا بَيْنَ اَيْدِيْكُمْ وَمَا خَلْفَكُمْ لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُوْنَ

wa iżā qīla lahumuttaqū mā baina aidīkum wa mā khalfakum la‘allakum turḥamūn(a).

Mpi ntangu bo ke tubila bo nde: “Beno wa boma ya ndola yina kele na ntwala na beno (na nsi-ntoto yai) mpi ndola yina ta kwisa (na nima ya lufwa) sambu beno wila bo mawa.”

وَمَا تَأْتِيْهِمْ مِّنْ اٰيَةٍ مِّنْ اٰيٰتِ رَبِّهِمْ اِلَّا كَانُوْا عَنْهَا مُعْرِضِيْنَ

wa mā ta'tīhim min āyatim min āyāti rabbihim illā kānū ‘anhā mu‘riḍīn(a).

Mpi konso ntangu yina kidimbu ya bidimbu ya Nzambi vandaka kukwisila bo, bo vandaka kubuya yo ntangu yonso.

وَاِذَا قِيْلَ لَهُمْ اَنْفِقُوْا مِمَّا رَزَقَكُمُ اللّٰهُ ۙقَالَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لِلَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اَنُطْعِمُ مَنْ لَّوْ يَشَاۤءُ اللّٰهُ اَطْعَمَهٗٓ ۖاِنْ اَنْتُمْ اِلَّا فِيْ ضَلٰلٍ مُّبِيْنٍ

wa iżā qīla lahum anfiqū mimmā razaqakumullāh(u), qālal-lażīna kafarū lil-lażīna āmanū anuṭ‘imu mal lau yasyā'ullāhu aṭ‘amah(ū), in antum illā fī ḍalālim mubīn(in).

Mpi kana bo me songa bo nde: "Beno lutisa ndambu ya madia yina Allah me pesa beno," bantu yina ke kwikilaka ve ke tuba na bantu yina ke kwikilaka nde: "Keti yo me fwana nde beto kudisa bantu yina kana Allah zolaka, yandi zolaka kudisa bo? Beno kele kibeni na kifu ya pwelele."

وَيَقُوْلُوْنَ مَتٰى هٰذَا الْوَعْدُ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ

wa yaqūlūna matā hāżal-wa‘du in kuntum ṣādiqīn(a).

Mpi bo (bantu ya ke kwikilaka ve) tubaka nde: “Inki ntangu lusilu (ya kilumbu ya lufutumuku) (ta lungana) kana beno kele bantu ya kieleka?”

مَا يَنْظُرُوْنَ اِلَّا صَيْحَةً وَّاحِدَةً تَأْخُذُهُمْ وَهُمْ يَخِصِّمُوْنَ

mā yanẓurūna illā ṣaiḥataw wāḥidatan ta'khużuhum wa hum yakhiṣṣimūn(a).

Bo vandaka kuvingila kaka makelele mosi, yina zolaka kufwa bo ntangu bo vandaka kunwana.

فَلَا يَسْتَطِيْعُوْنَ تَوْصِيَةً وَّلَآ اِلٰٓى اَهْلِهِمْ يَرْجِعُوْنَ ࣖ

falā yastaṭī‘ūna tauṣiyataw wa lā ilā ahlihim yarji‘ūn(a).

Yo yina bo ke kuka ve kusala testament mpi bo (mpi) lenda vutuka ve na mabuta na bo.

وَنُفِخَ فِى الصُّوْرِ فَاِذَا هُمْ مِّنَ الْاَجْدَاثِ اِلٰى رَبِّهِمْ يَنْسِلُوْنَ

wa nufikha fiṣ-ṣūri fa'iżā hum minal-ajdāṡi ilā rabbihim yansilūn(a).

Na nima mpungi bulaka, mbala mosi bo basikaka na maziamu na bo (na luzingu), bo kwendaka na Mfumu na bo.

قَالُوْا يٰوَيْلَنَا مَنْۢ بَعَثَنَا مِنْ مَّرْقَدِنَا ۜهٰذَا مَا وَعَدَ الرَّحْمٰنُ وَصَدَقَ الْمُرْسَلُوْنَ

qālū yā wailanā mam ba‘aṡanā mim marqadinā…hāżā mā wa‘adar-raḥmānu wa ṣadaqal-mursalūn(a).

Bau tubaka nde: "Mawa na beto! Nani me tedimisa beto na mbeto na beto (maziamu)?" Yai kele mambu yina (Allah) Muntu ya Kuluta Mawa mpi ya kieleka na binati-nsangu (Na Yandi) silaka.

اِنْ كَانَتْ اِلَّا صَيْحَةً وَّاحِدَةً فَاِذَا هُمْ جَمِيْعٌ لَّدَيْنَا مُحْضَرُوْنَ

in kānat illā ṣaiḥataw wāḥidatan fa'iżā hum jamī‘ul ladainā muḥḍarūn(a).

Kudila yina vandaka kaka mbala mosi, na nima mbala mosi bo nataka bo yonso na ntwala na Beto (sambu na kutanga bo).

فَالْيَوْمَ لَا تُظْلَمُ نَفْسٌ شَيْـًٔا وَّلَا تُجْزَوْنَ اِلَّا مَا كُنْتُمْ تَعْمَلُوْنَ

fal-yauma lā tuẓlamu nafsun syai'aw wa lā tujzauna illā mā kuntum ta‘malūn(a).

Yo yina na kilumbu yina, ata muntu mosi ve ta sala mbi ata fioti mpi nge ta baka ve lufutu, katula kaka na kutadila mambu yina nge me sala.

اِنَّ اَصْحٰبَ الْجَنَّةِ الْيَوْمَ فِيْ شُغُلٍ فٰكِهُوْنَ ۚ

inna aṣḥābal-jannatil-yauma fī syugulin fākihūn(a).

Ya kieleka, bantu yina ta zinga na zulu na kilumbu yina ta sepela na bisalu (na bo).

هُمْ وَاَزْوَاجُهُمْ فِيْ ظِلٰلٍ عَلَى الْاَرَاۤىِٕكِ مُتَّكِـُٔوْنَ ۚ

hum wa azwājuhum fī ẓilālin ‘alal-arā'iki muttaki'ūn(a).

Bo ti banduku na bo vandaka na kivudi, bo vandaka kuditula na zulu ya bakiti.

لَهُمْ فِيْهَا فَاكِهَةٌ وَّلَهُمْ مَّا يَدَّعُوْنَ ۚ

lahum fīhā fākihatuw wa lahum mā yadda‘ūn(a).

Na zulu bo ke bakaka bambuma mpi ke bakaka konso kima yina bo ke zolaka.

سَلٰمٌۗ قَوْلًا مِّنْ رَّبٍّ رَّحِيْمٍ

salāmun qaulam mir rabbir raḥīm(in).

(Na bo bo ke tubaka nde), “Salam,” bonso mbote ya me katuka na Nzambi ya Kuluta Mawa.

وَامْتَازُوا الْيَوْمَ اَيُّهَا الْمُجْرِمُوْنَ

wamtāzul-yauma ayyuhal-mujrimūn(a).

Mpi (bo tubaka na bantu yina vandaka kukwikila ve nde), “Beno kabula beno (ti bantu ya lukwikilu) bubu yai, beno bansumuki!

۞ اَلَمْ اَعْهَدْ اِلَيْكُمْ يٰبَنِيْٓ اٰدَمَ اَنْ لَّا تَعْبُدُوا الشَّيْطٰنَۚ اِنَّهٗ لَكُمْ عَدُوٌّ مُّبِيْنٌ

alam a‘had ilaikum yā banī ādama allā ta‘budusy-syaiṭān(a), innahū lakum ‘aduwwum mubīn(un).

Keti mono me pesa beno ve nsiku, beno bana ti bana ya Adami, nde beno fwete sambila ve Satana? Ya kieleka, Satana kele mbeni na nge ya kieleka, .

وَاَنِ اعْبُدُوْنِيْ ۗهٰذَا صِرَاطٌ مُّسْتَقِيْمٌ

wa ani‘budūnī, hāżā ṣirāṭum mustaqīm(un).

ye sambila Mono. Yai kele nzila ya kusungama.”

وَلَقَدْ اَضَلَّ مِنْكُمْ جِبِلًّا كَثِيْرًا ۗاَفَلَمْ تَكُوْنُوْا تَعْقِلُوْنَ

wa laqad aḍalla minkum jibillan kaṡīrā(n), afalam takūnū ta‘qilūn(a).

Mpi ya kieleka, yandi (diabulu) me nata bantu mingi na kati na beno na kuvila nzila. Ebuna, keti beno ke bakisa ve?

هٰذِهٖ جَهَنَّمُ الَّتِيْ كُنْتُمْ تُوْعَدُوْنَ

hāżihī jahannamul-latī kuntum tū‘adūn(a).

Yai kele (bilungi) ya Bilungi yina bo kebisaka beno ntete.

اِصْلَوْهَا الْيَوْمَ بِمَا كُنْتُمْ تَكْفُرُوْنَ

iṣlauhal-yauma bimā kuntum takfurūn(a).

Kota na kati na yo bubu sambu na ntwala nge vandaka kubuya yo.

اَلْيَوْمَ نَخْتِمُ عَلٰٓى اَفْوَاهِهِمْ وَتُكَلِّمُنَآ اَيْدِيْهِمْ وَتَشْهَدُ اَرْجُلُهُمْ بِمَا كَانُوْا يَكْسِبُوْنَ

al-yauma nakhtimu ‘alā afwāhihim wa tukallimunā aidīhim wa tasyhadu arjuluhum bimā kānū yaksibūn(a).

Bubu yai Beto me kanga bo munoko; maboko na bo ta tuba na Beto mpi makulu na bo ta ta kimbangi na mambu yina bo vandaka kusala ntete.

وَلَوْ نَشَاۤءُ لَطَمَسْنَا عَلٰٓى اَعْيُنِهِمْ فَاسْتَبَقُوا الصِّرَاطَ فَاَنّٰى يُبْصِرُوْنَ

wa lau nasyā'u laṭamasnā ‘alā a‘yunihim fastabaquṣ-ṣirāṭa fa annā yubṣirūn(a).

Kana beto zolaka, beto zolaka kufwa meso na bo; yo yina bo bakaka ntinu (na kuzwa) nzila. Ebuna, nki mutindu bo lendaka kumona?

وَلَوْ نَشَاۤءُ لَمَسَخْنٰهُمْ عَلٰى مَكَانَتِهِمْ فَمَا اسْتَطَاعُوْا مُضِيًّا وَّلَا يَرْجِعُوْنَ ࣖ

wa lau nasyā'u lamasakhnāhum ‘alā makānatihim famastaṭā‘ū muḍiyyaw wa lā yarji‘ūn(a).

Mpi kana beto zolaka, beto zolaka kusoba kifwani na bo kisika bo vandaka; mu mpila vo ke balendi diaka diata ko ye ke balendi mpe vutuka ko.

وَمَنْ نُّعَمِّرْهُ نُنَكِّسْهُ فِى الْخَلْقِۗ اَفَلَا يَعْقِلُوْنَ

wa man nu‘ammirhu nunakkishu fil-khalq(i), afalā ya‘qilūn(a).

Mpi konso muntu ya beto ke pesaka nda ya luzingu, beto ke vutulaka yandi na luyantiku ya lugangu na yandi. Ebuna sambu na nki bo kebakisaka ve?

وَمَا عَلَّمْنٰهُ الشِّعْرَ وَمَا يَنْۢبَغِيْ لَهٗ ۗاِنْ هُوَ اِلَّا ذِكْرٌ وَّقُرْاٰنٌ مُّبِيْنٌ ۙ

wa mā ‘allamnāhusy-syi‘ra wa mā yambagī lah(ū), in huwa illā żikruw wa qur'ānum mubīn(un).

Mpi Beto longaka yandi ve bapoemi, yo me fwana mpi ve nde yandi tanga bapoemi. Qur’an kele kima ve kansi dilongi mpi Mukanda ya pwelele, .

لِّيُنْذِرَ مَنْ كَانَ حَيًّا وَّيَحِقَّ الْقَوْلُ عَلَى الْكٰفِرِيْنَ

liyunżira man kāna ḥayyaw wa yaḥiqqal-qaulu ‘alal-kāfirīn(a).

sambu yandi (Muhammad) kukebisa bantu yina kele na luzingu, mpi nde ndola kuvanda ya kieleka sambu na bantu yina ke kwikilaka ve.

اَوَلَمْ يَرَوْا اَنَّا خَلَقْنَا لَهُمْ مِّمَّا عَمِلَتْ اَيْدِيْنَآ اَنْعَامًا فَهُمْ لَهَا مٰلِكُوْنَ

awalam yarau annā khalaqnā lahum mimmā ‘amilat aidīnā an‘āman fahum lahā mālikūn(a).

Keti bo ke mona ve nde beto me ganga bo bangombe, ya bima yina beto me ganga na ngolo na beto, mpi bo kele ti kiyeka na zulu na bo?

وَذَلَّلْنٰهَا لَهُمْ فَمِنْهَا رَكُوْبُهُمْ وَمِنْهَا يَأْكُلُوْنَ

wa żallalnāhā lahum fa minhā rakūbuhum wa minhā ya'kulūn(a).

Beto me tula bo na nsi ya luyalu na bo; akaka mu kuma kia mvalu miau ye akaka mu kuma kia madia mau.

وَلَهُمْ فِيْهَا مَنَافِعُ وَمَشَارِبُۗ اَفَلَا يَشْكُرُوْنَ

wa lahum fīhā manāfi‘u wa masyārib(u), afalā yasykurūn(a).

Mpi bo kebakaka na yo mambote mpi kenwaka. Ebuna, sambu na nki bo ke pesaka ve matondo?

وَاتَّخَذُوْا مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ اٰلِهَةً لَّعَلَّهُمْ يُنْصَرُوْنَ ۗ

wattakhażū min dūnillāhi ālihatal la‘allahum yunṣarūn(a).

Mpi bo ke bakaka banzambi katula Allah sambu na kusadisa bo.

لَا يَسْتَطِيْعُوْنَ نَصْرَهُمْۙ وَهُمْ لَهُمْ جُنْدٌ مُّحْضَرُوْنَ

lā yastaṭī‘ūna naṣrahum, wa hum lahum jundum muḥḍarūn(a).

Ke balendi kubasadisa ko, ekolo yau i makesa makubama mu kubatanina.

فَلَا يَحْزُنْكَ قَوْلُهُمْ ۘاِنَّا نَعْلَمُ مَا يُسِرُّوْنَ وَمَا يُعْلِنُوْنَ

falā yaḥzunka qauluhum, innā na‘lamu mā yusirrūna wa mā yu‘linūn(a).

Yo yina, bika ve nde bangogo na bo kupesa nge mawa (O Muhammad). Ya kieleka, beto me zaba mambu yina bo ke bumbaka mpi mambu yina bo ke zabisaka.

اَوَلَمْ يَرَ الْاِنْسَانُ اَنَّا خَلَقْنٰهُ مِنْ نُّطْفَةٍ فَاِذَا هُوَ خَصِيْمٌ مُّبِيْنٌ

awalam yaral-insānu annā khalaqnāhu min nuṭfatin fa'iżā huwa khaṣīmum mubīn(un).

Mpi keti muntu ke mona ve nde Beto me ganga yandi na ditonsi ya masa ya babakala, mpi yandi kele mbeni ya pwelele!

وَضَرَبَ لَنَا مَثَلًا وَّنَسِيَ خَلْقَهٗۗ قَالَ مَنْ يُّحْيِ الْعِظَامَ وَهِيَ رَمِيْمٌ

wa ḍaraba lanā maṡalaw wa nasiya khalqah(ū), qāla may yuḥyil-‘iẓāma wa hiya ramīm(un).

Mpi yandi ke pesa Beto bingana mpi ke vila kisina na yo; yandi ke tuba nde: “Nani lenda pesa luzingu na mikwa yina me beba?”

قُلْ يُحْيِيْهَا الَّذِيْٓ اَنْشَاَهَآ اَوَّلَ مَرَّةٍ ۗوَهُوَ بِكُلِّ خَلْقٍ عَلِيْمٌ ۙ

qul yuḥyīhal-lażī ansya'ahā awwala marrah(tin), wa huwa bikulli khalqin ‘alīm(un).

Tuba (O Muhammad): "Yau kele Allah yina gangaka bau na kifulu ya ntete. Ye yandi kele Muzabi yonso ya lugangu yonso,

ۨالَّذِيْ جَعَلَ لَكُمْ مِّنَ الشَّجَرِ الْاَخْضَرِ نَارًاۙ فَاِذَآ اَنْتُمْ مِّنْهُ تُوْقِدُوْنَ

allażī ja‘ala lakum minasy-syajaril-akhḍari nārā(n), fa'iżā antum minhu tūqidūn(a).

Nani ke yokila nge tiya na bankuni ya mubisu, ebuna nge ke yoka yo na zulu na yo."

اَوَلَيْسَ الَّذِيْ خَلَقَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ بِقٰدِرٍ عَلٰٓى اَنْ يَّخْلُقَ مِثْلَهُمْ ۗبَلٰى وَهُوَ الْخَلّٰقُ الْعَلِيْمُ

awa laisal-lażī khalaqas-samāwāti wal-arḍa biqādirin ‘alā ay yakhluqa miṡlahum, balā wa huwal-khallāqul-‘alīm(u).

Mpi keti Yandi yina salaka zulu ti ntoto lenda ve kuganga bima ya mutindu mosi ti yo (nitu na yo ya kubeba)? Ee, mpi Yandi kele Ngangi, Muntu ya Mezaba Mambu Yonso.

اِنَّمَآ اَمْرُهٗٓ اِذَآ اَرَادَ شَيْـًٔاۖ اَنْ يَّقُوْلَ لَهٗ كُنْ فَيَكُوْنُ

innamā amruhū iżā arāda syai'an ay yaqūla lahū kun fa yakūn(u).

Kieleka, diambu diandi, vava kazolele diambu, i vova kaka kwa dio vo: “Vanda!” mpi yo kele.

فَسُبْحٰنَ الَّذِيْ بِيَدِهٖ مَلَكُوْتُ كُلِّ شَيْءٍ وَّاِلَيْهِ تُرْجَعُوْنَ ࣖ

fa subḥānal-lażī biyadihī malakūtu kulli syai'iw wa ilaihi turja‘ūn(a).

Yo yina Lukumu kuvanda na Yandi (Allah) yina na diboko na yandi kele ti kiyeka na zulu ya bima yonso mpi na Yandi beno ta vutuka.