Q.S Al-Mumtahana (اَلْمُمْتَحَنَة) - 13 Wungo ti aversê ni

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَتَّخِذُوْا عَدُوِّيْ وَعَدُوَّكُمْ اَوْلِيَاۤءَ تُلْقُوْنَ اِلَيْهِمْ بِالْمَوَدَّةِ وَقَدْ كَفَرُوْا بِمَا جَاۤءَكُمْ مِّنَ الْحَقِّۚ يُخْرِجُوْنَ الرَّسُوْلَ وَاِيَّاكُمْ اَنْ تُؤْمِنُوْا بِاللّٰهِ رَبِّكُمْۗ اِنْ كُنْتُمْ خَرَجْتُمْ جِهَادًا فِيْ سَبِيْلِيْ وَابْتِغَاۤءَ مَرْضَاتِيْ تُسِرُّوْنَ اِلَيْهِمْ بِالْمَوَدَّةِ وَاَنَا۠ اَعْلَمُ بِمَآ اَخْفَيْتُمْ وَمَآ اَعْلَنْتُمْۗ وَمَنْ يَّفْعَلْهُ مِنْكُمْ فَقَدْ ضَلَّ سَوَاۤءَ السَّبِيْلِ

yā ayyuhal-lażīna āmanū lā tattakhiżū ‘aduwwī wa ‘aduwwakum auliyā'a tulqūna ilaihim bil-mawaddati wa qad kafarū bimā jā'akum minal-ḥaqq(i), yukhrijūnar-rasūla wa iyyākum an tu'minū billāhi rabbikum, in kuntum kharajtum jihādan fī sabīlī wabtigā'a marḍātī tusirrūna ilaihim bil-mawaddah(ti), wa ana a‘lamu bimā akhfaitum wa mā a‘lantum, wa may yaf‘alhu minkum faqad ḍalla sawā'as-sabīl(i).

O ala so amä na bê! Mo sala si awato ti Mbi na awato ti mo aga akamarade ti Mbi pepe si mo fa na ala (sango ti Mohammed), na lege ti be-nzoni; atâa so ala ke tâ tënë so a fa na mo. Ala tomba Watokua ni na mo mveni ngbanga ti so mo mä na bê na Allah, Seigneur ti mo. Tongana mo sigigi biani ti sala ngangu na lege ti Mbi na ti gi ngia ti Mbi (sala tongaso pëpe). Mo tene na ala (sango ti Mohammed) na hondengo ni, na lege ti mawa ti zo, na mbi hinga nzoni mingi ye so mo honde na ye so mo fa. Na zo so na popo ti ala asara tongaso, andâ lo hon yongoro na lege so ayeke droit awe.

اِنْ يَّثْقَفُوْكُمْ يَكُوْنُوْا لَكُمْ اَعْدَاۤءً وَّيَبْسُطُوْٓا اِلَيْكُمْ اَيْدِيَهُمْ وَاَلْسِنَتَهُمْ بِالسُّوْۤءِ وَوَدُّوْا لَوْ تَكْفُرُوْنَۗ

iy yaṡqafūkum yakūnū lakum a‘dā'aw wa yabsuṭū ilaikum aidiyahum wa alsinatahum bis-sū'i wa waddū lau takfurūn(a).

Tongana ala gbu mo, fade ala yeke sala biani tongana wato ti mo na pekoni ala yeke turnê maboko ti ala na ayanga ti ala na mbage ti mo ti sala sioni na mo na ala ye si mo (kiri) na mabe pëpe.

لَنْ تَنْفَعَكُمْ اَرْحَامُكُمْ وَلَآ اَوْلَادُكُمْ ۛيَوْمَ الْقِيٰمَةِ ۛيَفْصِلُ بَيْنَكُمْۗ وَاللّٰهُ بِمَا تَعْمَلُوْنَ بَصِيْرٌ

lan tanfa‘akum arḥāmukum wa lā aulādukum yaumal-qiyāmati yafṣilu bainakum, wallāhu bimā ta‘malūna baṣīr(un).

Afami ti mo nga na amolenge ti mo ayeke sara nzoni na mo pëpe na Lâ ti Zingongo ti akuâ. Lo yeke kangbi popo ti ala. Na Allah ayeke ba ye kue so i yeke sala.

قَدْ كَانَتْ لَكُمْ اُسْوَةٌ حَسَنَةٌ فِيْٓ اِبْرٰهِيْمَ وَالَّذِيْنَ مَعَهٗۚ اِذْ قَالُوْا لِقَوْمِهِمْ اِنَّا بُرَءٰۤؤُا مِنْكُمْ وَمِمَّا تَعْبُدُوْنَ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ ۖ كَفَرْنَا بِكُمْ وَبَدَا بَيْنَنَا وَبَيْنَكُمُ الْعَدَاوَةُ وَالْبَغْضَاۤءُ اَبَدًا حَتّٰى تُؤْمِنُوْا بِاللّٰهِ وَحْدَهٗٓ اِلَّا قَوْلَ اِبْرٰهِيْمَ لِاَبِيْهِ لَاَسْتَغْفِرَنَّ لَكَ وَمَآ اَمْلِكُ لَكَ مِنَ اللّٰهِ مِنْ شَيْءٍۗ رَبَّنَا عَلَيْكَ تَوَكَّلْنَا وَاِلَيْكَ اَنَبْنَا وَاِلَيْكَ الْمَصِيْرُ

qad kānat lakum uswatun ḥasanatun fī ibrāhīma wal-lażīna ma‘ah(ū), iż qālū liqaumihim innā bura'ā'u minkum wa mimmā ta‘budūna min dūnillāh(i), kafarnā bikum wa badā bainanā wa bainakumul-‘adāwatu wal-bagḍā'u abadan ḥattā tu'minū billāhi waḥdahū illā qaula ibrāhīma li'abīhi la'astagfiranna laka wa mā amliku laka minallāhi min syai'(in), rabbanā ‘alaika tawakkalnā wa ilaika anabnā wa ilaikal-maṣīr(u).

Biani, mbeni nzoni tapande ayeke lani dä teti mo na yâ Abraham nga na azo so ayeke na lo, tongana ala tene na azo ti lo, “Biani, e kangbi tele na mo nga na ye so mo yeke voro nde na Allah, e ke (mabe pëpe) ti mo na kengo tele na kengo tele ayeke na popo ti e na mo teti lakue lakue juska mo mä na bê gi na Allah oko,” gi na lege ti atënë ti fandeed, willI, for Ibrahim to . mo, me mbi lingbi biani pepe ti ke (pasi) ti Allah na ndo ti mo." (Ibrahim atene), “Seigneur ti e, gi na Mo oko la e zia bê ti e na Mo oko la e changé bê ti e nga na Mo oko la e kiri, .

رَبَّنَا لَا تَجْعَلْنَا فِتْنَةً لِّلَّذِيْنَ كَفَرُوْا وَاغْفِرْ لَنَا رَبَّنَاۚ اِنَّكَ اَنْتَ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ

rabbanā lā taj‘alnā fitnatal lil-lażīna kafarū wagfir lanā rabbanā, innaka antal-‘azīzul-ḥakīm(u).

O Seigneur ti e, mo sara pëpe si e (cible ti) zonga ndali ti azo so amä na bê pëpe. Na pardonné e, Seigneur ti e. Biani, Mo yeke Zo ti Ngangu Ahon Kue, Mo yeke Zo ti ndara Ahon Kue.”

لَقَدْ كَانَ لَكُمْ فِيْهِمْ اُسْوَةٌ حَسَنَةٌ لِّمَنْ كَانَ يَرْجُوا اللّٰهَ وَالْيَوْمَ الْاٰخِرَۗ وَمَنْ يَّتَوَلَّ فَاِنَّ اللّٰهَ هُوَ الْغَنِيُّ الْحَمِيْدُ ࣖ

laqad kāna lakum fīhim uswatun ḥasanatul liman kāna yarjullāha wal-yaumal-ākhir(a), wa may yatawalla fa'innallāha huwal-ganiyyul-ḥamīd(u).

Biani, na yâ ti ala (Ibrahim na azo ti lo) anzoni tapande ayeke dä ndali ti mo; (so ti tene) teti azo so ayeke na beku na (futa ti) Allah na (securité na) fini ti peko, na zo kue so akiri na peko, ka biani Allah, Lo yeke Zo ti Mosoro mingi, Lo so alingbi na gonda mingi.

۞ عَسَى اللّٰهُ اَنْ يَّجْعَلَ بَيْنَكُمْ وَبَيْنَ الَّذِيْنَ عَادَيْتُمْ مِّنْهُمْ مَّوَدَّةًۗ وَاللّٰهُ قَدِيْرٌۗ وَاللّٰهُ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

‘asallāhu ay yaj‘ala bainakum wa bainal-lażīna ‘ādaitum minhum mawaddah(tan), wallāhu qadīr(un), wallāhu gafūrur raḥīm(un).

Zia si Allah asara si be-nzoni aduti na popo ti mo na azo so mo yeke lani na awato na ala. Allah ayeke Lo ti Ngangu Ahon Kue. Na Allah ayeke pardone zo, lo yeke sara be-nzoni mingi.

لَا يَنْهٰىكُمُ اللّٰهُ عَنِ الَّذِيْنَ لَمْ يُقَاتِلُوْكُمْ فِى الدِّيْنِ وَلَمْ يُخْرِجُوْكُمْ مِّنْ دِيَارِكُمْ اَنْ تَبَرُّوْهُمْ وَتُقْسِطُوْٓا اِلَيْهِمْۗ اِنَّ اللّٰهَ يُحِبُّ الْمُقْسِطِيْنَ

lā yanhākumullāhu ‘anil-lażīna lam yuqātilūkum fid-dīni wa lam yukhrijūkum min diyārikum an tabarrūhum wa tuqsiṭū ilaihim, innallāha yuḥibbul-muqsiṭīn(a).

Allah a kanga lege na mo pepe ti sala nzoni na ti sala ye na lege ni na azo so a tiri bira na mo pepe na ndo tene ti vorongo na so a tomba mo pepe na ya ti kodoro ti mo. Biani, Allah andoye azo so ayeke sala ye na lege ni.

اِنَّمَا يَنْهٰىكُمُ اللّٰهُ عَنِ الَّذِيْنَ قَاتَلُوْكُمْ فِى الدِّيْنِ وَاَخْرَجُوْكُمْ مِّنْ دِيَارِكُمْ وَظَاهَرُوْا عَلٰٓى اِخْرَاجِكُمْ اَنْ تَوَلَّوْهُمْۚ وَمَنْ يَّتَوَلَّهُمْ فَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الظّٰلِمُوْنَ

innamā yanhākumullāhu ‘anil-lażīna qātalūkum fid-dīni wa akhrajūkum min diyārikum wa ẓāharū ‘alā ikhrājikum an tawallauhum, wa may yatawallahum fa'ulā'ika humuẓ-ẓālimūn(a).

Biani, Allah akanga lege gi na mo ti sala kamarade ti mo na azo so ayeke tiri bira na mo na yâ atënë ti vorongo na so ayeke tomba mo na yâ kodoro ti mo na so ayeke mû maboko (ambeni zo) ti tomba mo. Zo so amû ala tongana akamarade, azo ni so ayeke azo ti sioni.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اِذَا جَاۤءَكُمُ الْمُؤْمِنٰتُ مُهٰجِرٰتٍ فَامْتَحِنُوْهُنَّۗ اَللّٰهُ اَعْلَمُ بِاِيْمَانِهِنَّ فَاِنْ عَلِمْتُمُوْهُنَّ مُؤْمِنٰتٍ فَلَا تَرْجِعُوْهُنَّ اِلَى الْكُفَّارِۗ لَا هُنَّ حِلٌّ لَّهُمْ وَلَا هُمْ يَحِلُّوْنَ لَهُنَّۗ وَاٰتُوْهُمْ مَّآ اَنْفَقُوْاۗ وَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ اَنْ تَنْكِحُوْهُنَّ اِذَآ اٰتَيْتُمُوْهُنَّ اُجُوْرَهُنَّۗ وَلَا تُمْسِكُوْا بِعِصَمِ الْكَوَافِرِ وَسْـَٔلُوْا مَآ اَنْفَقْتُمْ وَلْيَسْـَٔلُوْا مَآ اَنْفَقُوْاۗ ذٰلِكُمْ حُكْمُ اللّٰهِ ۗيَحْكُمُ بَيْنَكُمْۗ وَاللّٰهُ عَلِيْمٌ حَكِيْمٌ

yā ayyuhal-lażīna āmanū iżā jā'akumul-mu'minātu muhājirātin famtaḥinūhunn(a), allāhu a‘lamu bi'īmānihinna fa'in ‘alimtumūhunna mu'minātin falā tarji‘ūhunna ilal-kuffār(i), lā hunna ḥillul lahum wa lā hum yaḥillūna lahunn(a), wa ātūhum mā anfaqū, wa lā junāḥa ‘alaikum an tankiḥūhunna iżā ātaitumūhunna ujūrahunn(a), wa lā tumsikū bi‘iṣamil-kawāfiri was'alū mā anfaqū, żālikum ḥukmullāh(i), yaḥkumu bainakum, wallāhu ‘alīmun ḥakīm(un).

O ala so amä na bê! Tongana awali so amä na bê aga ti sala kodoro wande na mo, a lingbi mo tara (mabe) ti ala. Allah ahinga nzoni mingi mabe ti ala; Tongana mo hinga so ala (biani) amä na bê, ka mo kiri na ala pëpe na azo so amä na bê pëpe (akoli ti ala). Ala yeke na lege ni pëpe teti azo so amä na bê pëpe na azo so amä na bê pëpe ayeke na lege ni pëpe teti ala. Na mû na ala (akoli) matabisi ti mariage so ala mû. Nga siokpari ayeke dä pëpe ndali ti mo ti sara mariage na ala tongana mo futa nginza ti mariage na ala. Na ngbâ pëpe ti kanga lege na (mariage) na awali so amä na bê pëpe; na hunda nginza ti mariage so mo kiri na ni; na (tongana akoli ti ala angbâ awamabe pëpe) zia ala hunda nginza ti mariage so ala kiri na ni (na akota wali ti ala so amä na bê). Mara ti ndia ti Allah so Lo zia na popo ti ala ayeke tongaso. Na Allah ahinga ye kue, lo yeke na ndara.

وَاِنْ فَاتَكُمْ شَيْءٌ مِّنْ اَزْوَاجِكُمْ اِلَى الْكُفَّارِ فَعَاقَبْتُمْ فَاٰتُوا الَّذِيْنَ ذَهَبَتْ اَزْوَاجُهُمْ مِّثْلَ مَآ اَنْفَقُوْاۗ وَاتَّقُوا اللّٰهَ الَّذِيْٓ اَنْتُمْ بِهٖ مُؤْمِنُوْنَ

wa in fātakum syai'um min azwājikum ilal-kuffāri fa‘āqabtum fa'ātul-lażīna żahabat azwājuhum miṡla mā anfaqū, wattaqullāhal-lażī antum bihī mu'minūn(a).

Na tongana mbeni ye ayeke dä (kiringo na nginza ti mariage) so mo hunzi ni pëpe na mbage ti awali ti mo so akpe na azo so amä na bê pëpe, ka mo lingbi ti hon ndo ti ala, na pekoni mo mû (na yâ ti aye ti bira) na azo so awali ti ala akpe nginza ti mariage so ala mû. Na kpe mbito ti Allah so mo mä na bê na lo.

يٰٓاَيُّهَا النَّبِيُّ اِذَا جَاۤءَكَ الْمُؤْمِنٰتُ يُبَايِعْنَكَ عَلٰٓى اَنْ لَّا يُشْرِكْنَ بِاللّٰهِ شَيْـًٔا وَّلَا يَسْرِقْنَ وَلَا يَزْنِيْنَ وَلَا يَقْتُلْنَ اَوْلَادَهُنَّ وَلَا يَأْتِيْنَ بِبُهْتَانٍ يَّفْتَرِيْنَهٗ بَيْنَ اَيْدِيْهِنَّ وَاَرْجُلِهِنَّ وَلَا يَعْصِيْنَكَ فِيْ مَعْرُوْفٍ فَبَايِعْهُنَّ وَاسْتَغْفِرْ لَهُنَّ اللّٰهَ ۗاِنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

yā ayyuhan-nabiyyu iżā jā'akal-mu'minātu yubāyi‘naka ‘alā allā yusyrikna billāhi syai'aw wa lā yasriqna wa lā yaznīna wa lā yaqtulna aulādahunna wa lā ya'tīna bibuhtāniy yaftarīnahū baina aidīhinna wa arjulihinna wa lā ya‘ṣīnaka fī ma‘rūfin fabāyi‘hunna wastagfir lahunnallāh(a), innallāha gafūrur raḥīm(un).

O Prophète! Tongana awali so amä na bê aga na mo ti mû bai’at (mbeti ti be-biani), so ala yeke bungbi ye oko pëpe na Allah; a yeke nzi ye pepe, a yeke sala pitan pepe, a yeke fâ amolenge ti ala pepe, a yeke sala pepe amvene so ala leke na popo ti maboko na gere ti ala na a yeke ke yanga ti mo pepe na yâ mbeni nzoni tene, tongaso yeda na zendo ti ala ti dutingo be-ta-zo na hunda pardon na Allah teti ala. Biani, Allah ayeke pardone zo, lo yeke sara nzoni bê mingi.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَتَوَلَّوْا قَوْمًا غَضِبَ اللّٰهُ عَلَيْهِمْ قَدْ يَىِٕسُوْا مِنَ الْاٰخِرَةِ كَمَا يَىِٕسَ الْكُفَّارُ مِنْ اَصْحٰبِ الْقُبُوْرِ ࣖ

yā ayyuhal-lażīna āmanū lā tatawallau qauman gaḍiballāhu ‘alaihim qad ya'isū minal-ākhirati kamā ya'isal-kuffāru min aṣḥābil-qubūr(i).

O ala so amä na bê! Mo sala pëpe si azo so ngonzo agbu Allah na tele ti ala aga awamungo maboko ti mo, biani, ala zia bê ti ala na ndo ti fini ti peko legeoko tongana ti so azo ti kaïngo kobela so ayeke na yâ ti dû ti kuâ nga azia bê ti ala na ndo ni.