Q.S Al-Qalaam (اَلْقَلَم) - 52 Ayatitteh Ixxima

نۤ ۚوَالْقَلَمِ وَمَا يَسْطُرُوْنَۙ

nūn, wal-qalami wa mā yasṭurūn(a).

نون. د قلمونو او هغه څه په واسطه چې دوی یې لیکي،

مَآ اَنْتَ بِنِعْمَةِ رَبِّكَ بِمَجْنُوْنٍ

mā anta bini‘mati rabbika bimajnūn(in).

ته (محمد صلی الله علیه وسلم) د خپل رب په فضل سره لیونی نه یې.

وَاِنَّ لَكَ لَاَجْرًا غَيْرَ مَمْنُوْنٍۚ

wa inna laka la'ajran gaira mamnūn(in).

او په یقیني توګه به تاسو ته یو لوی اجر درکړل شي چې هیڅکله به ختم نشي.

وَاِنَّكَ لَعَلٰى خُلُقٍ عَظِيْمٍ

wa innaka la‘alā khuluqin ‘aẓīm(in).

او په حقیقت کې ته په رښتیا هم یو ښه شخصیت لرې.

فَسَتُبْصِرُ وَيُبْصِرُوْنَۙ

fasatubṣiru wa yubṣirūn(a).

بیا به یوه ورځ تاسو هم ووینئ او دوی (کافران) به هم وویني،

بِاَيِّىكُمُ الْمَفْتُوْنُ

bi'ayyikumul-maftūn(u).

ستاسو څخه کوم یو لیونی دی؟

اِنَّ رَبَّكَ هُوَ اَعْلَمُ بِمَنْ ضَلَّ عَنْ سَبِيْلِهٖۖ وَهُوَ اَعْلَمُ بِالْمُهْتَدِيْنَ

inna rabbaka huwa a‘lamu biman ḍalla ‘an sabīlih(ī), wa huwa a‘lamu bil-muhtadīn(a).

په حقیقت کې، ستا رب، هغه ښه پوهیږي چې څوک د هغه له لارې څخه ګمراه کیږي؛ او هغه ښه پوهیږي چې هغه خلک څوک دي چې لارښوونه ترلاسه کوي.

فَلَا تُطِعِ الْمُكَذِّبِيْنَ

falā tuṭi‘il-mukażżibīn(a).

نو د هغو کسانو اطاعت مه کوه چې (د الله تعالی آیتونه) ردوي.

وَدُّوْا لَوْ تُدْهِنُ فَيُدْهِنُوْنَۚ

waddū lau tudhinu fayudhinūn(a).

دوی غواړي چې تاسو نرم اوسئ نو دوی به هم نرم وي.

وَلَا تُطِعْ كُلَّ حَلَّافٍ مَّهِيْنٍۙ

wa lā tuṭi‘ kulla ḥallāfim mahīn(in).

او د هغه چا اطاعت مه کوه چې قسم خوړل خوښوي او سپکاوی خوښوي،

هَمَّازٍ مَّشَّاۤءٍۢ بِنَمِيْمٍۙ

hammāzim masysyā'im binamīm(in).

انتقاد کول خوښوي، څوک چې په زیاتیدونکي توګه سپکاوی خپروي،

مَّنَّاعٍ لِّلْخَيْرِ مُعْتَدٍ اَثِيْمٍۙ

mannā‘il lil-khairi mu‘tadin aṡīm(in).

هغه څوک چې د ټولو ښو کارونو مخه نیسي، له حدودو څخه تېرېږي او له ګناهونو ډک وي،

عُتُلٍّۢ بَعْدَ ذٰلِكَ زَنِيْمٍۙ

‘utullim ba‘da żālika zanīm(in).

چې یو تاوتریخوالی لرونکی شخصیت لري، د دې سربیره هغه د خپلو جرمونو لپاره هم مشهور دی،

اَنْ كَانَ ذَا مَالٍ وَّبَنِيْنَۗ

an kāna żā māliw wa banīn(a).

ځکه چې هغه شتمن دی او ډېر ماشومان لري.

اِذَا تُتْلٰى عَلَيْهِ اٰيٰتُنَا قَالَ اَسَاطِيْرُ الْاَوَّلِيْنَۗ

iżā tutlā ‘alaihi āyātunā qāla asāṭīrul-awwalīn(a).

کله چې زموږ آیتونه ورته لوستل کېدل، نو هغه ویل: "دا د پخوانیو خلکو کیسې دي."

سَنَسِمُهٗ عَلَى الْخُرْطُوْمِ

sanasimuhū ‘alal-khurṭūm(i).

وروسته به موږ د هغه په تنې باندې نښه ولګوو.

اِنَّا بَلَوْنٰهُمْ كَمَا بَلَوْنَآ اَصْحٰبَ الْجَنَّةِۚ اِذْ اَقْسَمُوْا لَيَصْرِمُنَّهَا مُصْبِحِيْنَۙ

innā balaunāhum kamā balaunā aṣḥābal-jannah(ti), iż aqsamū layaṣrimunnahā muṣbiḥīn(a).

په حقیقت کې موږ دوی (د مکې مشرکین) ازمایلي دي لکه څنګه چې موږ د باغونو خاوندان ازمایلي وو، کله چې دوی قسمونه وخوړل چې سهار به خامخا (خپل حاصلات) ریبي.

وَلَا يَسْتَثْنُوْنَ

wa lā yastaṡnūn(a).

خو هغوی (انشاالله) ونه بښل.

فَطَافَ عَلَيْهَا طَاۤىِٕفٌ مِّنْ رَّبِّكَ وَهُمْ نَاۤىِٕمُوْنَ

fa ṭāfa ‘alaihā ṭā'ifum mir rabbika wa hum nā'imūn(a).

بیا ستا د رب له لوري په باغ باندې یو مصیبت راغی، په داسې حال کې چې دوی ویده وو.

فَاَصْبَحَتْ كَالصَّرِيْمِۙ

fa aṣbaḥat kaṣ-ṣarīm(i).

نو باغ د تورې شپې په څېر تور شو،

فَتَنَادَوْا مُصْبِحِيْنَۙ

fa tanādau muṣbiḥīn(a).

بیا سهار دوی یو بل ته زنګ وواهه.

اَنِ اغْدُوْا عَلٰى حَرْثِكُمْ اِنْ كُنْتُمْ صٰرِمِيْنَ

anigdū ‘alā ḥarṡikum in kuntum ṣārimīn(a).

"که غواړې چې حاصلات راټول کړې، سهار وختي خپل باغ ته لاړ شه."

فَانْطَلَقُوْا وَهُمْ يَتَخَافَتُوْنَۙ

fanṭalaqū wa hum yatakhāfatūn(a).

نو دوی په چغو وهلو سره روان شول.

اَنْ لَّا يَدْخُلَنَّهَا الْيَوْمَ عَلَيْكُمْ مِّسْكِيْنٌۙ

allā yadkhulannahal-yauma ‘alaikum miskīn(un).

"په دې ورځ، هیڅ فقیر خپل باغ ته مه ننوځئ.

وَّغَدَوْا عَلٰى حَرْدٍ قٰدِرِيْنَ

wa gadau ‘alā ḥardin qādirīn(a).

او دوی سهار د دې ارادې سره ووتل چې (غریبانو) مخه ونیسي، سره له دې چې دوی (د هغوی سره د مرستې کولو توان درلود).

فَلَمَّا رَاَوْهَا قَالُوْٓا اِنَّا لَضَاۤلُّوْنَۙ

falammā ra'auhā qālū innā laḍāllūn(a).

نو کله چې دوی باغ ولید، نو ویې ویل: "په رښتیا چې موږ ګمراه خلک یو."

بَلْ نَحْنُ مَحْرُوْمُوْنَ

bal naḥnu maḥrūmūn(a).

حتی موږ هیڅ هم نه ترلاسه کوو،"

قَالَ اَوْسَطُهُمْ اَلَمْ اَقُلْ لَّكُمْ لَوْلَا تُسَبِّحُوْنَ

qāla ausaṭuhum alam aqul lakum lau lā tusabbiḥūn(a).

د دوی تر ټولو هوښیار وویل: "ایا ما تاسو ته نه وو ویلي چې ولې تاسو (د خپل رب) تسبیح نه کوئ؟"

قَالُوْا سُبْحٰنَ رَبِّنَآ اِنَّا كُنَّا ظٰلِمِيْنَ

qālū subḥāna rabbinā innā kunnā ẓālimīn(a).

هغوی وویل: "پاک دی وي زموږ رب ته، په رښتیا چې موږ ظالم قوم یو."

فَاَقْبَلَ بَعْضُهُمْ عَلٰى بَعْضٍ يَّتَلَاوَمُوْنَ

fa'aqbala ba‘ḍuhum ‘alā ba‘ḍiy yatalāwamūn(a).

بیا دوی یو بل ته مخامخ کیږي او یو بل ملامتوي.

قَالُوْا يٰوَيْلَنَآ اِنَّا كُنَّا طٰغِيْنَ

qālū yā wailanā innā kunnā ṭāgīn(a).

هغوی وویل: "افسوس زموږ لپاره! په حقیقت کې موږ له حده تېری کوونکي خلک یو."

عَسٰى رَبُّنَآ اَنْ يُّبْدِلَنَا خَيْرًا مِّنْهَآ اِنَّآ اِلٰى رَبِّنَا رٰغِبُوْنَ

‘asā rabbunā ay yubdilanā khairam minhā innā ilā rabbinā rāgibūn(a).

"هیله ده چې خدای به موږ ته له دې څخه غوره (باغ) راکړي. په حقیقت کې، موږ د خپل خدای څخه د بخښنې هیله لرو."

كَذٰلِكَ الْعَذَابُۗ وَلَعَذَابُ الْاٰخِرَةِ اَكْبَرُۘ لَوْ كَانُوْا يَعْلَمُوْنَ ࣖ

każālikal-‘ażāb(u), wa la‘ażābul-ākhirati akbar(u), lau kānū ya‘lamūn(a).

(په دنیا کې) سزا همداسې ده. او په حقیقت کې، په آخرت کې سزا به تر دې هم لویه وای، که دوی پوهیدلی.

اِنَّ لِلْمُتَّقِيْنَ عِنْدَ رَبِّهِمْ جَنّٰتِ النَّعِيْمِ

inna lil-muttaqīna ‘inda rabbihim jannātin-na‘īm(i).

په حقیقت کې، هغه کسان چې پرهیزګاره دي، د دوی د رب په نیز له نعمتونو ډک جنت دی.

اَفَنَجْعَلُ الْمُسْلِمِيْنَ كَالْمُجْرِمِيْنَۗ

afanaj‘alul-muslimīna kal-mujrimīn(a).

ایا موږ باید له مسلمانانو سره د ګناهګارانو (کافرانو) په څیر چلند وکړو؟

مَا لَكُمْۗ كَيْفَ تَحْكُمُوْنَۚ

mā lakum, kaifa taḥkumūn(a).

ولې دې (داسې وکړل)؟ ته څنګه پریکړې کوې؟

اَمْ لَكُمْ كِتٰبٌ فِيْهِ تَدْرُسُوْنَۙ

am lakum kitābun fīhi tadrusūn(a).

یا آیا تاسو کوم کتاب (د الله له لوري نازل شوی) لرئ چې تاسو یې مطالعه کوئ؟

اِنَّ لَكُمْ فِيْهِ لَمَا تَخَيَّرُوْنَۚ

inna lakum fīhi lamā takhayyarūn(a).

په حقیقت کې تاسو کولی شئ هر هغه څه غوره کړئ چې پکې دي.

اَمْ لَكُمْ اَيْمَانٌ عَلَيْنَا بَالِغَةٌ اِلٰى يَوْمِ الْقِيٰمَةِۙ اِنَّ لَكُمْ لَمَا تَحْكُمُوْنَۚ

am lakum aimānun ‘alainā bāligatun ilā yaumil-qiyāmah(ti), inna lakum lamā taḥkumūn(a).

یا تاسو له موږ څخه داسې قسمونه اخیستي دي چې تر قیامته پورې به وي، ترڅو تاسو (څه چې غواړئ) پریکړه وکړئ؟

سَلْهُمْ اَيُّهُمْ بِذٰلِكَ زَعِيْمٌۚ

salhum ayyuhum biżālika za‘īm(un).

له هغوی څخه وپوښتئ، "د دوی څخه څوک د (د پریکړې) مسؤلیت لري؟"

اَمْ لَهُمْ شُرَكَاۤءُۚ فَلْيَأْتُوْا بِشُرَكَاۤىِٕهِمْ اِنْ كَانُوْا صٰدِقِيْنَ

am lahum syurakā'(u), falya'tū bisyurakā'ihim in kānū ṣādiqīn(a).

یا ایا دوی ملګري لري؟ نو که دوی ریښتیني خلک وي نو دوی دې خپل ملګري راولي.

يَوْمَ يُكْشَفُ عَنْ سَاقٍ وَّيُدْعَوْنَ اِلَى السُّجُوْدِ فَلَا يَسْتَطِيْعُوْنَۙ

yauma yuksyafu ‘an sāqiw wa yud‘auna ilas-sujūdi falā yastaṭī‘ūn(a).

(یاد کړئ) هغه ورځ چې خوسکي ښکاره کړل شول او سجدې ته راوبلل شول؛ نو دوی نشو کولی

خَاشِعَةً اَبْصَارُهُمْ تَرْهَقُهُمْ ذِلَّةٌ ۗوَقَدْ كَانُوْا يُدْعَوْنَ اِلَى السُّجُوْدِ وَهُمْ سٰلِمُوْنَ

khāsyi‘atan abṣāruhum tarhaquhum żillah(tun), wa qad kānū yud‘auna ilas-sujūdi wa hum sālimun(a).

د دوی سترګې ښکته خوا ته غورځول شوې وې، له ذلت څخه ډکې وې. او په حقیقت کې، مخکې (په نړۍ کې) دوی ته د روغ رمټ سجدې کولو بلنه ورکړل شوې وه (خو دوی سجده نه کوله).

فَذَرْنِيْ وَمَنْ يُّكَذِّبُ بِهٰذَا الْحَدِيْثِۗ سَنَسْتَدْرِجُهُمْ مِّنْ حَيْثُ لَا يَعْلَمُوْنَۙ

fażarnī wa may yukażżibu bihāżal-ḥadīṡi sanastadrijuhum min ḥaiṡu lā ya‘lamūn(a).

نو دا (د هغې چارې) ما ته او هغو کسانو ته پرېږده چې د دې کلمو (قرآن) څخه انکار کوي. وروسته به موږ هغوی ته په تدریجي ډول له داسې لوري څخه سزا ورکړو چې دوی به یې نه پوهیږي.

وَاُمْلِيْ لَهُمْۗ اِنَّ كَيْدِيْ مَتِيْنٌ

wa umlī lahum, inna kaidī matīn(un).

او ما هغوی ته یو وخت ورکړ. په حقیقت کې، زما پلان ډېر ټینګ دی.

اَمْ تَسْـَٔلُهُمْ اَجْرًا فَهُمْ مِّنْ مَّغْرَمٍ مُّثْقَلُوْنَۚ

am tas'aluhum ajran fahum mim magramim muṡqalūn(a).

یا ته (محمد صلی الله علیه وسلم) له دوی څخه اجر غواړې، چې دوی په پورونو کې ډوب دي؟

اَمْ عِنْدَهُمُ الْغَيْبُ فَهُمْ يَكْتُبُوْنَ

am ‘indahumul-gaibu fahum yaktubūn(a).

یا ایا دوی غیب پیژني، او بیا یې لیکي؟

فَاصْبِرْ لِحُكْمِ رَبِّكَ وَلَا تَكُنْ كَصَاحِبِ الْحُوْتِۘ اِذْ نَادٰى وَهُوَ مَكْظُوْمٌۗ

faṣbir liḥukmi rabbika wa lā takun kaṣāḥibil-ḥūt(i), iż nādā wa huwa makẓūm(un).

نو (محمد صلی الله علیه وسلم) د خپل رب په حکم صبر وکړه او د هغه سړي (یونس علیه السلام) په څیر مه کیږه چې د کب په ګېډه کې و کله چې هغه په غمجن زړه سره دعا کوله.

لَوْلَآ اَنْ تَدٰرَكَهٗ نِعْمَةٌ مِّنْ رَّبِّهٖ لَنُبِذَ بِالْعَرَاۤءِ وَهُوَ مَذْمُوْمٌ

lau lā an tadārakahū ni‘matum mir rabbihī lanubiża bil-‘arā'i wa huwa mażmūm(un).

که چېرې هغه سمدلاسه د خپل رب له لوري نعمت ترلاسه نه کړي، نو خامخا به د ذلت په حالت کې په بې خونده ځمکه کې وغورځول شي.

فَاجْتَبٰىهُ رَبُّهٗ فَجَعَلَهٗ مِنَ الصّٰلِحِيْنَ

fajtabāhu rabbuhū faja‘alahū minaṣ-ṣāliḥīn(a).

بيا د هغه رب هغه غوره کړ او د صالحانو له ډلې څخه يې وګرځاوه.

وَاِنْ يَّكَادُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لَيُزْلِقُوْنَكَ بِاَبْصَارِهِمْ لَمَّا سَمِعُوا الذِّكْرَ وَيَقُوْلُوْنَ اِنَّهٗ لَمَجْنُوْنٌ ۘ

wa iy yakādul-lażīna kafarū layuzliqūnaka bi'abṣārihim lammā sami‘uż żikra wa yaqūlūna innahū lamajnūn(un).

او بېشکه، هغه کافران به نږدې وي چې تا په خپلو سترګو ووژني، کله چې دوی قرآن واوري او وايي چې "هغه (محمد) په رښتیا لیونی دی."

وَمَا هُوَ اِلَّا ذِكْرٌ لِّلْعٰلَمِيْنَ ࣖ

wa mā huwa illā żikrul lil-‘ālamīn(a).

په داسې حال کې چې (قرآن) د ټولې طبیعت لپاره له خبرداري پرته بل څه نه دي.