Q.S Josef (يُوسُف) - 111 Ayatitteh Ixxima

الۤرٰ ۗ تِلْكَ اٰيٰتُ الْكِتٰبِ الْمُبِيْنِۗ

alif lām rā, tilka āyātul-kitābil-mubīn(i).

الف لام را، دا د کتاب (قرآن) روښانه آیتونه دي.

اِنَّآ اَنْزَلْنٰهُ قُرْاٰنًا عَرَبِيًّا لَّعَلَّكُمْ تَعْقِلُوْنَ

innā anzalnāhu qur'ānan ‘arabiyyal la‘allakum ta‘qilūn(a).

په حقیقت کې موږ دا د عربي قرآن په توګه نازل کړی دی ترڅو تاسو پوه شئ.

نَحْنُ نَقُصُّ عَلَيْكَ اَحْسَنَ الْقَصَصِ بِمَآ اَوْحَيْنَآ اِلَيْكَ هٰذَا الْقُرْاٰنَۖ وَاِنْ كُنْتَ مِنْ قَبْلِهٖ لَمِنَ الْغٰفِلِيْنَ

naḥnu naquṣṣu ‘alaika aḥsanal-qaṣaṣi bimā auḥainā ilaika hāżal-qur'ān(a), wa in kunta min qablihī laminal-gāfilīn(a).

موږ تاته (محمد صلی الله علیه وسلم) تر ټولو غوره کیسه بیان کړه چې تاته مو دا قرآن وحی کړ، او په یقیني توګه ته له دې څخه مخکې له هغو کسانو څخه وې چې نه پوهېدل.

اِذْ قَالَ يُوْسُفُ لِاَبِيْهِ يٰٓاَبَتِ اِنِّيْ رَاَيْتُ اَحَدَ عَشَرَ كَوْكَبًا وَّالشَّمْسَ وَالْقَمَرَ رَاَيْتُهُمْ لِيْ سٰجِدِيْنَ

iż qāla yūsufu li'abīhi yā abati innī ra'aitu aḥada ‘asyara kaukabaw wasy-syamsa wal-qamara ra'aituhum lī sājidīn(a).

(یاد کړئ) کله چې یوسف خپل پلار ته وویل: "ای زما پلاره! بېشکه، ما (په خوب کې) یوولس ستوري، لمر او سپوږمۍ لیدلي دي؛ ما ولیدل چې ټول ما ته سجده کوي."

قَالَ يٰبُنَيَّ لَا تَقْصُصْ رُءْيَاكَ عَلٰٓى اِخْوَتِكَ فَيَكِيْدُوْا لَكَ كَيْدًا ۗاِنَّ الشَّيْطٰنَ لِلْاِنْسَانِ عَدُوٌّ مُّبِيْنٌ

qāla yā bunayya lā taqṣuṣ ru'yāka ‘alā ikhwatika fa yakīdū laka kaidā(n), innasy-syaiṭāna lil-insāni ‘aduwwum mubīn(un).

هغه (پلار) وویل: "ای زما زویه! خپل خوبونه خپلو وروڼو ته مه وایه، دوی به ستا د له منځه وړلو لپاره دسیسې وکړي. په حقیقت کې، شیطان د انسانانو څرګند دښمن دی."

وَكَذٰلِكَ يَجْتَبِيْكَ رَبُّكَ وَيُعَلِّمُكَ مِنْ تَأْوِيْلِ الْاَحَادِيْثِ وَيُتِمُّ نِعْمَتَهٗ عَلَيْكَ وَعَلٰٓى اٰلِ يَعْقُوْبَ كَمَآ اَتَمَّهَا عَلٰٓى اَبَوَيْكَ مِنْ قَبْلُ اِبْرٰهِيْمَ وَاِسْحٰقَۗ اِنَّ رَبَّكَ عَلِيْمٌ حَكِيْمٌ ࣖ

wa każālika yajtabīka rabbuka wa yu‘allimuka min ta'wīlil-aḥādīṡi wa yutimmu ni‘matahū ‘alaika wa ‘alā āli ya‘qūba kamā atammahā ‘alā abawaika min qablu ibrāhīma wa isḥāq(a), inna rabbaka ‘alīmun ḥakīm(un).

او په دې توګه، خدای ته (د پیغمبر کیدو لپاره) غوره کړې او د خوبونو ځینې تعبیرونه یې درښودلي او (خپل نعمت) یې پر تا او د یعقوب په کورنۍ پوره کړ، لکه څنګه چې یې له دې څخه مخکې ستا په دوو نیکونو، (یعنې ابراهیم او اسحاق) خپله نعمت پوره کړې وه، په حقیقت کې ستا رب پوه او حکمت والا دی.

۞ لَقَدْ كَانَ فِيْ يُوْسُفَ وَاِخْوَتِهٖٓ اٰيٰتٌ لِّلسَّاۤىِٕلِيْنَ

laqad kāna fī yūsufa wa ikhwatihī āyātul lis-sā'ilīn(a).

په حقیقت کې، د یوسف او د هغه د وروڼو په کیسه کې د سوال کوونکو لپاره (د الله تعالی د قدرت) نښې دي.

اِذْ قَالُوْا لَيُوْسُفُ وَاَخُوْهُ اَحَبُّ اِلٰٓى اَبِيْنَا مِنَّا وَنَحْنُ عُصْبَةٌ ۗاِنَّ اَبَانَا لَفِيْ ضَلٰلٍ مُّبِيْنٍۙ

iż qālū layūsufu wa akhūhu aḥabbu ilā abīnā minnā wa naḥnu ‘uṣbah(tun), inna abānā lafī ḍalālim mubīn(in).

کله چې دوی وویل، "په حقیقت کې، یوسف او د هغه ورور (بنیامین) د دوی پلار ته زموږ په پرتله ډیر ګران وو، که څه هم موږ یوه (قوي) ډله وه. په حقیقت کې، زموږ پلار په یوه لویه تېروتنه کې و."

ۨاقْتُلُوْا يُوْسُفَ اَوِ اطْرَحُوْهُ اَرْضًا يَّخْلُ لَكُمْ وَجْهُ اَبِيْكُمْ وَتَكُوْنُوْا مِنْۢ بَعْدِهٖ قَوْمًا صٰلِحِيْنَ

uqtulū yūsufa awiṭraḥūhu arḍay yakhlu lakum wajhu abīkum wa takūnū mim ba‘dihī qauman ṣāliḥīn(a).

یوسف ووژنه یا یې بل ځای ته وغورځوه ترڅو ستا د پلار پام تاته راشي او له هغې وروسته ته یو ښه سړی شې."

قَالَ قَاۤىِٕلٌ مِّنْهُمْ لَا تَقْتُلُوْا يُوْسُفَ وَاَلْقُوْهُ فِيْ غَيٰبَتِ الْجُبِّ يَلْتَقِطْهُ بَعْضُ السَّيَّارَةِ اِنْ كُنْتُمْ فٰعِلِيْنَ

qāla qā'ilum minhum lā taqtulū yūsufa wa alqūhu fī gayābatil-jubbi yaltaqiṭhu ba‘ḍus-sayyārati in kuntum fā‘ilīn(a).

یو له هغوی څخه وویل: "یوسف مه وژنئ، بلکې هغه د څاه په بېخ کې وغورځوئ ترڅو ځینې مسافر یې پورته کړي، که تاسو غواړئ."

قَالُوْا يٰٓاَبَانَا مَا لَكَ لَا تَأْمَنَّ۫ا عَلٰى يُوْسُفَ وَاِنَّا لَهٗ لَنٰصِحُوْنَ

qālū yā abānā mā laka lā ta'mannā ‘alā yūsufa wa innā lahū lanāṣiḥūn(a).

هغوی وویل: "ای زموږ پلاره! ولې ته د یوسف په اړه پر موږ باور نه کوې، په داسې حال کې چې موږ ټول د هغه لپاره ښېګڼه غواړو."

اَرْسِلْهُ مَعَنَا غَدًا يَّرْتَعْ وَيَلْعَبْ وَاِنَّا لَهٗ لَحٰفِظُوْنَ

arsilhu ma‘anā gaday yarta‘ wa yal‘ab wa innā lahū laḥāfiẓūn(a).

سبا سهار هغه له موږ سره لاړ شه، ترڅو هغه تفریح او تفریح وکړي، او موږ به خامخا د هغه پاملرنه وکړو.

قَالَ اِنِّيْ لَيَحْزُنُنِيْٓ اَنْ تَذْهَبُوْا بِهٖ وَاَخَافُ اَنْ يَّأْكُلَهُ الذِّئْبُ وَاَنْتُمْ عَنْهُ غٰفِلُوْنَ

qāla innī layaḥzununī an tażhabū bihī wa akhāfu ay ya'kulahuż-żi'bu wa antum ‘anhu gāfilūn(a).

هغه (یعقوب) وویل: "په حقیقت کې، ستا له هغه (یوسف) سره تګ زما لپاره ډېر غمجن دی او زه وېرېږم چې هغه به لیوان وخوري پداسې حال کې چې تاسو به یې په اړه بې پروا یاست."

قَالُوْا لَىِٕنْ اَكَلَهُ الذِّئْبُ وَنَحْنُ عُصْبَةٌ اِنَّآ اِذًا لَّخٰسِرُوْنَ

qālū la'in akalahuż-żi'bu wa naḥnu ‘uṣbatun innā iżal lakhāsirūn(a).

په حقیقت کې، دوی وویل، "که چیرې هغه لیوه وخوري، سره له دې چې موږ د (قوي) ډلې څخه یو، نو البته موږ به زیان منونکي یو."

فَلَمَّا ذَهَبُوْا بِهٖ وَاَجْمَعُوْٓا اَنْ يَّجْعَلُوْهُ فِيْ غَيٰبَتِ الْجُبِّۚ وَاَوْحَيْنَآ اِلَيْهِ لَتُنَبِّئَنَّهُمْ بِاَمْرِهِمْ هٰذَا وَهُمْ لَا يَشْعُرُوْنَ

falammā żahabū bihī wa ajma‘ū ay yaj‘alūhu fī gayābatil-jubb(i), wa auḥainā ilaihi latunabbi'annahum bi'amrihim hāżā wa hum lā yasy‘urūn(a).

نو کله چې دوی هغه ونیو او موافقه یې وکړه چې هغه د څاه په تله کې واچوي، موږ هغه ته وحی وکړه چې "ته به خامخا دوی ته د دې کار په اړه خبر ورکړې، پداسې حال کې چې دوی نه پوهیږي."

وَجَاۤءُوْٓ اَبَاهُمْ عِشَاۤءً يَّبْكُوْنَۗ

wa jā'ū abāhum ‘isyā'ay yabkūn(a).

بیا دوی ماښام خپل پلار ته په ژړا راغلل.

قَالُوْا يٰٓاَبَانَآ اِنَّا ذَهَبْنَا نَسْتَبِقُ وَتَرَكْنَا يُوْسُفَ عِنْدَ مَتَاعِنَا فَاَكَلَهُ الذِّئْبُۚ وَمَآ اَنْتَ بِمُؤْمِنٍ لَّنَا وَلَوْ كُنَّا صٰدِقِيْنَ

qālū yā abānā innā żahabnā nastabiqu wa taraknā yūsufa ‘inda matā‘inā fa akalahuż-żi'b(u), wa mā anta bimu'minil lanā wa lau kunnā ṣādiqīn(a).

هغوی وویل: "ای زموږ پلاره! موږ په منډه لاړو او یوسف مو د خپلو سامانونو سره نږدې پریښود، بیا لیوانو هغه وخوړ؛ او ته به خامخا زموږ خبره ونه منې، که څه هم موږ رښتیا وایو."

وَجَاۤءُوْ عَلٰى قَمِيْصِهٖ بِدَمٍ كَذِبٍۗ قَالَ بَلْ سَوَّلَتْ لَكُمْ اَنْفُسُكُمْ اَمْرًاۗ فَصَبْرٌ جَمِيْلٌ ۗوَاللّٰهُ الْمُسْتَعَانُ عَلٰى مَا تَصِفُوْنَ

wa jā'ū ‘alā qamīṣihī bidamin każib(in), qāla bal sawwalat lakum anfusukum amrā(n), fa ṣabrun jamīl(un), wallāhul musta‘ānu ‘alā mā taṣifūn(a).

او هغوی د هغه جامې (چې په جعلي وینو ککړې وې) راوړې. هغه (یعقوب) وویل: "په حقیقت کې، تاسو یوازې په خپلو چارو کې بدي ښه ګڼئ؛ نو یوازې صبر غوره دی (زما لپاره). او د هغه څه په وړاندې چې تاسو یې بیان کړي یوازې له الله څخه مرسته وغواړئ."

وَجَاۤءَتْ سَيَّارَةٌ فَاَرْسَلُوْا وَارِدَهُمْ فَاَدْلٰى دَلْوَهٗ ۗقَالَ يٰبُشْرٰى هٰذَا غُلٰمٌ ۗوَاَسَرُّوْهُ بِضَاعَةً ۗوَاللّٰهُ عَلِيْمٌ ۢبِمَا يَعْمَلُوْنَ

wa jā'at sayyāratun fa arsalū wāridahum fa adlā dalwah(ū), qāla yā busyrā hāżā gulām(un), wa asarrūhu biḍā‘ah(tan), wallāhu ‘alīmum bimā ya‘malūn(a).

او د مسافرو یوه ډله راغله او دوی د اوبو راوړونکی راوغوښت. بیا یې بالټ ښکته کړ. هغه وویل، "اوه، څومره خوشحاله، دلته یو ځوان دی!" بیا دوی دا د سودا په توګه پټوي. او الله تعالی د هغه څه څخه خبر دی چې دوی یې کوي.

وَشَرَوْهُ بِثَمَنٍۢ بَخْسٍ دَرَاهِمَ مَعْدُوْدَةٍ ۚوَكَانُوْا فِيْهِ مِنَ الزّٰهِدِيْنَ ࣖ

wa syarauhu biṡamanim bakhsin darāhima ma‘dūdah(tin), wa kānū fīhi minaz-zāhidīn(a).

او دوی هغه (یوسف) په کمه بیه وپلورل، یعنې یوازې په څو درهمونو، ځکه چې دوی ورسره علاقه نه درلوده.

وَقَالَ الَّذِى اشْتَرٰىهُ مِنْ مِّصْرَ لِامْرَاَتِهٖٓ اَكْرِمِيْ مَثْوٰىهُ عَسٰىٓ اَنْ يَّنْفَعَنَآ اَوْ نَتَّخِذَهٗ وَلَدًا ۗوَكَذٰلِكَ مَكَّنَّا لِيُوْسُفَ فِى الْاَرْضِۖ وَلِنُعَلِّمَهٗ مِنْ تَأْوِيْلِ الْاَحَادِيْثِۗ وَاللّٰهُ غَالِبٌ عَلٰٓى اَمْرِهٖ وَلٰكِنَّ اَكْثَرَ النَّاسِ لَا يَعْلَمُوْنَ

wa qālal-lażisytarāhu mim miṣra limra'atihī akrimī maṡwāhu ‘asā ay yanfa‘anā au nattakhiżahū waladā(n), wa każālika makkannā liyūsufa fil-arḍ(i), wa linu‘allimahū min ta'wīlil-aḥādīṡ(i), wallāhu gālibun ‘alā amrihī wa lākinna akṡaran-nāsi lā ya‘lamūn(a).

او هغه مصري چې هغه یې اخیستی و، خپلې ښځې ته وویل: "هغه ته ښه ځای (او خدمت) ورکړه، شاید هغه زموږ لپاره ګټور وي یا موږ هغه د زوی په توګه ومنو." او په دې توګه موږ یوسف ته په ځمکه (مصر) کې ښه ځای ورکړ، او د دې لپاره چې موږ هغه ته د خوبونو تعبیر ورزده کړو. او الله په خپل کار باندې قادر دی، مګر ډیری خلک نه پوهیږي.

وَلَمَّا بَلَغَ اَشُدَّهٗٓ اٰتَيْنٰهُ حُكْمًا وَّعِلْمًا ۗوَكَذٰلِكَ نَجْزِى الْمُحْسِنِيْنَ

wa lammā balaga asyuddahū ātaināhu ḥukmaw wa ‘ilmā(n), wa każālika najzil-muḥsinīn(a).

او کله چې هغه پوره بوډا شو، موږ هغه ته قدرت او پوهه ورکړه، موږ په دې ډول هغو کسانو ته اجر ورکوو چې نیکي کوي.

وَرَاوَدَتْهُ الَّتِيْ هُوَ فِيْ بَيْتِهَا عَنْ نَّفْسِهٖ وَغَلَّقَتِ الْاَبْوَابَ وَقَالَتْ هَيْتَ لَكَ ۗقَالَ مَعَاذَ اللّٰهِ اِنَّهٗ رَبِّيْٓ اَحْسَنَ مَثْوَايَۗ اِنَّهٗ لَا يُفْلِحُ الظّٰلِمُوْنَ

wa rāwadathul-latī huwa fī baitihā ‘an nafsihī wa gallaqatil-abwāba wa qālat haita lak(a), qāla ma‘āżallāhi innahū rabbī aḥsana maṡwāy(a), innahū lā yuflihuẓ-ẓālimūn(a).

او هغه ښځه چې هغه (یوسف) په خپل کور کې اوسېده، هغه یې په غوسه کړ. او دروازې یې وتړلې او ویې ویل: "زما سره نږدې شه." یوسف وویل: "زه په الله پناه غواړم، په حقیقت کې، زما مالک زما سره ښه چلند کړی دی." په حقیقت کې، ظالم سړی به بختور نه وي.

وَلَقَدْ هَمَّتْ بِهٖۙ وَهَمَّ بِهَا ۚ لَوْلَآ اَنْ رَّاٰ بُرْهَانَ رَبِّهٖۗ كَذٰلِكَ لِنَصْرِفَ عَنْهُ السُّوْۤءَ وَالْفَحْشَاۤءَۗ اِنَّهٗ مِنْ عِبَادِنَا الْمُخْلَصِيْنَ

wa laqad hammat bihī wa hamma bihā lau lā ar ra'ā burhāna rabbih(ī), każālika linaṣrifa ‘anhus-sū'a wal-faḥsyā'(a), innahū min ‘ibādinal-mukhlaṣīn(a).

او په حقیقت کې، ښځې د هغه (یوسف) غوښتنه کړې وه. او یوسف هم د هغه هیله درلوده، که چیرې هغه د خپل رب نښه ونه ګوري. په دې توګه موږ له هغه څخه بدي او ناخوښي لرې کړه. په حقیقت کې، هغه (یوسف) زموږ د غوره شویو بندګانو څخه دی.

وَاسْتَبَقَا الْبَابَ وَقَدَّتْ قَمِيْصَهٗ مِنْ دُبُرٍ وَّاَلْفَيَا سَيِّدَهَا لَدَا الْبَابِۗ قَالَتْ مَا جَزَاۤءُ مَنْ اَرَادَ بِاَهْلِكَ سُوْۤءًا اِلَّآ اَنْ يُّسْجَنَ اَوْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ

wastabaqal-bāba wa qaddat qamīṣahū min duburiw wa alfayā sayyidahā ladal-bāb(i), qālat mā jazā'u man arāda bi'ahlika sū'an illā ay yusjana au ‘ażābun alīm(un).

او دواړه دروازې ته منډه کړه، او ښځې د هغه (یوسف) جامې له شا څخه راښکته کړې تر دې چې څیرې شوې، او دواړو د هغې میړه په دروازه کې وموند. هغه (ښځې) وویل: "د هغه چا لپاره څه سزا ده چې ستا د میرمنې سره د بدۍ اراده لري، پرته له زندان یا دردناک عذاب څخه؟"

قَالَ هِيَ رَاوَدَتْنِيْ عَنْ نَّفْسِيْ وَشَهِدَ شَاهِدٌ مِّنْ اَهْلِهَاۚ اِنْ كَانَ قَمِيْصُهٗ قُدَّ مِنْ قُبُلٍ فَصَدَقَتْ وَهُوَ مِنَ الْكٰذِبِيْنَ

qāla hiya rāwadatnī ‘an nafsī wa syahida syāhidum min ahlihā, in kāna qamīṣuhū qudda min qubulin fa ṣadaqat wa huwa minal-kāżibīn(a).

هغه (یوسف) وویل: "هغه هغه ده چې ما یې وهڅوله او زه یې وهڅولم." د ښځې د کورنۍ څخه یو شاهد شاهدي ورکړه، "که چیرې د هغې جامې په مخ کې څیرې شوې وي، نو ښځه رښتیا وایي، او هغه (یوسف) د دروغجنو څخه دی."

وَاِنْ كَانَ قَمِيْصُهٗ قُدَّ مِنْ دُبُرٍ فَكَذَبَتْ وَهُوَ مِنَ الصّٰدِقِيْنَ

wa in kāna qamīṣuhū qudda min duburin fa każabat wa huwa minaṣ-ṣādiqīn(a).

او که د هغه چپنه له شا څخه څیرې شوې وي، نو دا هغه ښځه ده چې دروغ وایي، او هغه (یوسف) له رښتینو څخه دی.

فَلَمَّا رَاٰ قَمِيْصَهٗ قُدَّ مِنْ دُبُرٍ قَالَ اِنَّهٗ مِنْ كَيْدِكُنَّ ۗاِنَّ كَيْدَكُنَّ عَظِيْمٌ

falammā ra'ā qamīṣahū qudda min duburin qāla innahū min kaidikunn(a), inna kaidakunna ‘aẓīm(un).

نو کله چې هغه (د ښځې میړه) ولیدل چې د هغه (یوسف) چپنه له شا څخه څیرې شوې ده، نو هغه وویل: "په حقیقت کې، دا ستا چل دی. ستا چل په ریښتیا سره ډېر ښه دی."

يُوْسُفُ اَعْرِضْ عَنْ هٰذَا وَاسْتَغْفِرِيْ لِذَنْۢبِكِۖ اِنَّكِ كُنْتِ مِنَ الْخٰطِـِٕيْنَ ࣖ

yūsufu a‘riḍ ‘an hāżā wastagfirī liżambik(i), innaki kunti minal-khāṭi'īn(a).

اې یوسفه! دا هېر کړه، او (زما میرمن) د خپلو ګناهونو لپاره بخښنه وغواړه، ځکه چې ته د ګناهګارانو څخه یې.

۞ وَقَالَ نِسْوَةٌ فِى الْمَدِيْنَةِ امْرَاَتُ الْعَزِيْزِ تُرَاوِدُ فَتٰىهَا عَنْ نَّفْسِهٖۚ قَدْ شَغَفَهَا حُبًّاۗ اِنَّا لَنَرٰىهَا فِيْ ضَلٰلٍ مُّبِيْنٍ

wa qāla niswatun fil-madīnatimra'atul-‘azīzi turāwidu fatāhā ‘an nafsih(ī), qad syagafahā ḥubbā(n), innā lanarāhā fī ḍalālim mubīn(in).

او د ښار ښځو وویل: "د العزیز ښځه خپل غلام ته د هغې د تابع کولو لپاره فریب ورکوي او هغه ته یې وهڅوي؛ د هغې غلام په ریښتیا سره هغه په مینه کې مسته کوي. موږ یقینا هغه په څرګنده ګمراهۍ کې وینو."

فَلَمَّا سَمِعَتْ بِمَكْرِهِنَّ اَرْسَلَتْ اِلَيْهِنَّ وَاَعْتَدَتْ لَهُنَّ مُتَّكَـاً وَّاٰتَتْ كُلَّ وَاحِدَةٍ مِّنْهُنَّ سِكِّيْنًا وَّقَالَتِ اخْرُجْ عَلَيْهِنَّ ۚ فَلَمَّا رَاَيْنَهٗٓ اَكْبَرْنَهٗ وَقَطَّعْنَ اَيْدِيَهُنَّۖ وَقُلْنَ حَاشَ لِلّٰهِ مَا هٰذَا بَشَرًاۗ اِنْ هٰذَآ اِلَّا مَلَكٌ كَرِيْمٌ

falammā sami‘at bimakrihinna arsalat ilaihinna wa a‘tadat lahunna muttaka'aw wa ātat kulla wāḥidim minhunna sikkīnaw wa qālatikhruj ‘alaihinn(a), falammā ra'ainahū akbarnahū wa qaṭṭa‘na aidiyahunn(a), wa qulna ḥāsya lillāhi mā hāżā illā basyarā(n), in hāżā illā malakun karīm(un).

نو کله چې ښځې د دوی سپکاوی واورېد، نو ښځې یې راوبللې او د هغوی لپاره یې ځای چمتو کړ، او هر یو یې (د ډوډۍ پرې کولو لپاره) چاقو ورکړ، بیا یې (یوسف ته) وویل، "راځه (ځان هغوی ته وښایه)." کله چې ښځو هغه ولید، نو دوی (د هغه ښکلا) ته حیرانې شوې، او دوی (په ناپوهۍ سره) خپل لاسونه ټپیان کړل. په داسې حال کې چې ویل یې، "ډیر ښه خدایه، دا انسان نه دی. دا په ریښتیا سره یوه شریفه فرښته ده."

قَالَتْ فَذٰلِكُنَّ الَّذِيْ لُمْتُنَّنِيْ فِيْهِ ۗوَلَقَدْ رَاوَدْتُّهٗ عَنْ نَّفْسِهٖ فَاسْتَعْصَمَ ۗوَلَىِٕنْ لَّمْ يَفْعَلْ مَآ اٰمُرُهٗ لَيُسْجَنَنَّ وَلَيَكُوْنًا مِّنَ الصّٰغِرِيْنَ

qālat fa żālikunnal-lażī lumtunnanī fīh(i), wa laqad rāwattuhū ‘an nafsihī fasta‘ṣam(a), wa la'il lam yaf‘al mā āmuruhū layusjananna wa layakūnam minaṣ-ṣāgirīn(a).

هغې (د العزیز میرمن) وویل: "دا هغه کس دی چې تاسو یې زما د ملامتولو لامل ګرځولي وو ځکه چې (زه ورته متوجه وم)، او په حقیقت کې، ما هغه د هغه د تابع کولو لپاره وهڅوه مګر هغه انکار وکړ. که هغه هغه څه ونه کړي چې ما ورته امر کړی و، نو خامخا به زنداني شي، او هغه به یو سپک انسان شي."

قَالَ رَبِّ السِّجْنُ اَحَبُّ اِلَيَّ مِمَّا يَدْعُوْنَنِيْٓ اِلَيْهِ ۚوَاِلَّا تَصْرِفْ عَنِّيْ كَيْدَهُنَّ اَصْبُ اِلَيْهِنَّ وَاَكُنْ مِّنَ الْجٰهِلِيْنَ

qāla rabbis-sijnu aḥabbu ilayya mimmā yad‘ūnanī ilaih(i), wa illā taṣrif ‘annī kaidahunna aṣbu ilaihinna wa akum minal-jāhilīn(a).

یوسف علیه السلام وویل: "ای زما ربه! زه د دوی د بلنې د پوره کولو په پرتله زندان غوره ګڼم. که تا ما د دوی له دوکې نه ساتلی وای، نو زه به (د دوی د غوښتنو پوره کولو) ته لیواله وم او البته زه به د احمقانو څخه وم."

فَاسْتَجَابَ لَهٗ رَبُّهٗ فَصَرَفَ عَنْهُ كَيْدَهُنَّ ۗاِنَّهٗ هُوَ السَّمِيْعُ الْعَلِيْمُ

fastajāba lahū rabbuhū fa ṣarafa ‘anhu kaidahunn(a), innahū huwas-samī‘ul-‘alīm(u).

نو خدای د یوسف دعا قبوله کړه او یوسف یې د دوی له دوکې څخه وژغوره، هغه اوریدونکی او پوه دی.

ثُمَّ بَدَا لَهُمْ مِّنْۢ بَعْدِ مَا رَاَوُا الْاٰيٰتِ لَيَسْجُنُنَّهٗ حَتّٰى حِيْنٍ ࣖ

Ṡumma badā lahum mim ba‘di mā ra'awul-āyāti layasjununnahū ḥattā ḥīn(in).

بیا د (د یوسف د صداقت) نښې لیدلو وروسته دوی ته دا خبره سمه شوه چې دوی باید هغه د یو ټاکلي وخت لپاره بندي کړي.

وَدَخَلَ مَعَهُ السِّجْنَ فَتَيٰنِ ۗقَالَ اَحَدُهُمَآ اِنِّيْٓ اَرٰىنِيْٓ اَعْصِرُ خَمْرًا ۚوَقَالَ الْاٰخَرُ اِنِّيْٓ اَرٰىنِيْٓ اَحْمِلُ فَوْقَ رَأْسِيْ خُبْزًا تَأْكُلُ الطَّيْرُ مِنْهُ ۗنَبِّئْنَا بِتَأْوِيْلِهٖ ۚاِنَّا نَرٰىكَ مِنَ الْمُحْسِنِيْنَ

wa dakhala ma‘ahus-sijna fatayān(i), qāla aḥaduhumā innī arānī a‘ṣiru khamrā(n), wa qālal-ākharu innī arānī aḥmilu fauqa ra'sī khubzan ta'kuluṭ-ṭairu minh(u), nabbi'nā bita'wīlih(ī), innā narāka minal-muḥsinīn(a).

او ورسره دوه ځوانان زندان ته لاړل. یو یې وویل: "یقینا ما خوب لیدلی چې انګور نچوړم،" او بل وویل: "ما خوب ولید چې زه په خپل سر ډوډۍ ګرځوم، چې ځینې یې مرغانو خوړلې دي." موږ ته تکویل راکړه. په حقیقت کې، موږ تاسو د هغو کسانو څخه ګڼو چې نیک عمل کوي.

قَالَ لَا يَأْتِيْكُمَا طَعَامٌ تُرْزَقٰنِهٖٓ اِلَّا نَبَّأْتُكُمَا بِتَأْوِيْلِهٖ قَبْلَ اَنْ يَّأْتِيَكُمَا ۗذٰلِكُمَا مِمَّا عَلَّمَنِيْ رَبِّيْۗ اِنِّيْ تَرَكْتُ مِلَّةَ قَوْمٍ لَّا يُؤْمِنُوْنَ بِاللّٰهِ وَهُمْ بِالْاٰخِرَةِ هُمْ كٰفِرُوْنَۙ

qāla lā ya'tīkumā ṭa‘āmun turzaqānihī illā nabba'tukumā bita'wīlihī qabla ay ya'tiyakumā, żālikumā mimmā ‘allamanī rabbī, innī taraktu millata qaumil lā yu'minūna billāhi wa hum bil-ākhirati hum kāfirūn(a).

هغه (یوسف) وویل: "هر هغه خواړه چې تاسو دواړو ته به ورکړل شي، زه توانیدلی یم چې تکویل تشریح کړم، مخکې له دې چې (خواړه) تاسو ته ورسیږي. دا د هغه څه یوه برخه ده چې خدای ماته ښوولې ده. په حقیقت کې، ما د هغو کسانو دین پریښود چې په الله ایمان نه لري، په حقیقت کې دوی په آخرت باور نلري."

وَاتَّبَعْتُ مِلَّةَ اٰبَاۤءِيْٓ اِبْرٰهِيْمَ وَاِسْحٰقَ وَيَعْقُوْبَۗ مَا كَانَ لَنَآ اَنْ نُّشْرِكَ بِاللّٰهِ مِنْ شَيْءٍۗ ذٰلِكَ مِنْ فَضْلِ اللّٰهِ عَلَيْنَا وَعَلَى النَّاسِ وَلٰكِنَّ اَكْثَرَ النَّاسِ لَا يَشْكُرُوْنَ

wattaba‘tu millata ābā'ī ibrāhīma wa isḥāqa wa ya‘qūb(a), mā kāna lanā an nusyrika billāhi min syai'(in), żālika min faḍlillāhi ‘alainā wa ‘alan-nāsi wa lākinna akṡaran-nāsi lā yasykurūn(a).

او زه د خپلو پلرونو ابراهیم، اسحاق او یعقوب د دین پیروي کوم. دا زموږ (پیغمبرانو) لپاره مناسب نه ده چې له الله سره هیڅ شی شریک کړو. دا د الله له فضل څخه دی چې پر موږ او پر ټولو انسانانو دی؛ خو ډېری خلک شکر نه باسي.

يٰصَاحِبَيِ السِّجْنِ ءَاَرْبَابٌ مُّتَفَرِّقُوْنَ خَيْرٌ اَمِ اللّٰهُ الْوَاحِدُ الْقَهَّارُۗ

yā ṣāḥibayis-sijni a'arbābum mutafarriqūna khairun amillāhul-wāḥidul-qahhār(u).

اې د زندان دوه بندیانې! کوم یو ښه دی، مختلف خدایان یا قادر مطلق خدای؟

مَا تَعْبُدُوْنَ مِنْ دُوْنِهٖٓ اِلَّآ اَسْمَاۤءً سَمَّيْتُمُوْهَآ اَنْتُمْ وَاٰبَاۤؤُكُمْ مَّآ اَنْزَلَ اللّٰهُ بِهَا مِنْ سُلْطٰنٍۗ اِنِ الْحُكْمُ اِلَّا لِلّٰهِ ۗاَمَرَ اَلَّا تَعْبُدُوْٓا اِلَّآ اِيَّاهُ ۗذٰلِكَ الدِّيْنُ الْقَيِّمُ وَلٰكِنَّ اَكْثَرَ النَّاسِ لَا يَعْلَمُوْنَ

mā ta‘budūna min dūnihī illā asmā'an sammaitumūhā antum wa ābā'ukum mā anzalallāhu bihā min sulṭān(in), inil-ḥukmu illā lillāh(i), amara allā ta‘budū illā iyyāh(u), żālikad-dīnul-qayyimu wa lākinna akṡaran-nāsi lā ya‘lamūn(a).

هغه څه چې تاسو یې له هغه پرته عبادت کوئ یوازې هغه نومونه دي چې تاسو او ستاسو پلرونو ایښي دي. الله تعالی د هغوی په اړه هیڅ سند نه دی نازل کړی. حکم یوازې د الله تعالی دی. هغه امر کړی چې له هغه پرته د بل چا عبادت مه کوئ. دا سم دین دی، مګر ډیری خلک نه پوهیږي.

يٰصَاحِبَيِ السِّجْنِ اَمَّآ اَحَدُكُمَا فَيَسْقِيْ رَبَّهٗ خَمْرًا ۗوَاَمَّا الْاٰخَرُ فَيُصْلَبُ فَتَأْكُلُ الطَّيْرُ مِنْ رَّأْسِهٖ ۗ قُضِيَ الْاَمْرُ الَّذِيْ فِيْهِ تَسْتَفْتِيٰنِۗ

yā ṣāḥibayis-sijni ammā aḥadukumā fa yasqī rabbahū khamrā(n), wa ammal-ākharu fa yuṣlabu fa ta'kuluṭ-ṭairu mir ra'sih(ī), quḍiyal-amrul-lażī fīhi tastaftiyān(i).

اې د زندان دوو بندیانو، "ستاسو څخه به یو د خپل مالک لپاره د شرابو د برابرولو مسؤل وي. د بل په اړه، هغه به په دار وځړول شي، او مرغۍ به یې د سر یوه برخه وخوري. هغه موضوع چې تاسو له ما څخه وپوښتل ځواب شوې ده."

وَقَالَ لِلَّذِيْ ظَنَّ اَنَّهٗ نَاجٍ مِّنْهُمَا اذْكُرْنِيْ عِنْدَ رَبِّكَۖ فَاَنْسٰىهُ الشَّيْطٰنُ ذِكْرَ رَبِّهٖ فَلَبِثَ فِى السِّجْنِ بِضْعَ سِنِيْنَ ࣖ

wa qāla lil-lażī ẓanna annahū nājim minhumażkurnī ‘inda rabbik(a), fa ansāhusy-syaiṭānu żikra rabbihī fa labiṡa fis-sijni biḍ‘a sinīn(a).

او هغه (یوسف) هغه کس ته چې هغه یې د دواړو ترمنځ په خوندي توګه پیژندلی و، وویل: "زما حالت خپل مالک ته بیان کړه." نو شیطان هغه هیر کړ چې خپل مالک ته (د یوسف حالت) تشریح کړي. له همدې امله هغه (یوسف) د څو کلونو لپاره په زندان کې پاتې شو.

وَقَالَ الْمَلِكُ اِنِّيْٓ اَرٰى سَبْعَ بَقَرٰتٍ سِمَانٍ يَّأْكُلُهُنَّ سَبْعٌ عِجَافٌ وَّسَبْعَ سُنْۢبُلٰتٍ خُضْرٍ وَّاُخَرَ يٰبِسٰتٍۗ يٰٓاَيُّهَا الْمَلَاُ اَفْتُوْنِيْ فِيْ رُءْيَايَ اِنْ كُنْتُمْ لِلرُّءْيَا تَعْبُرُوْنَ

wa qālal-maliku innī arā sab‘a baqarātin simāniy ya'kuluhunna sab‘un ‘ijāfuw wa sab‘a sumbulātin khuḍriw wa ukhara yābisāt(in), yā ayyuhal-mala'u aftūnī fī ru'yāya in kuntum lir-ru'yā ta‘burūn(a).

او پاچا (د خپل قوم مشرانو ته) وویل: "په حقیقت کې، ما خوب ولید چې اووه غټې غواګانې یې خوړلې دي، اووه نرۍ غواګانې؛ اووه (د غنمو) ډډونه چې شنه وو او نورې (اووه ډډونه) چې وچې وې. اې مشرانو! که تاسو خوبونه تعبیرولی شئ، زما د خوب تعبیر راته بیان کړئ."

قَالُوْٓا اَضْغَاثُ اَحْلَامٍ ۚوَمَا نَحْنُ بِتَأْوِيْلِ الْاَحْلَامِ بِعٰلِمِيْنَ

qālū aḍgāṡu aḥlām(in), wa mā naḥnu bita'wīlil-aḥlāmi bi‘ālimīn(a).

هغوی ځواب ورکړ: "(دا) بې معنی خوبونه دي او موږ یې تعبیر نشو کولی."

وَقَالَ الَّذِيْ نَجَا مِنْهُمَا وَادَّكَرَ بَعْدَ اُمَّةٍ اَنَا۠ اُنَبِّئُكُمْ بِتَأْوِيْلِهٖ فَاَرْسِلُوْنِ

wa qālal-lażī najā minhumā waddakara ba‘da ummatin ana unabbi'ukum bita'wīlihī fa arsilūn(i).

او هغه کس چې د دوی دواړو ترمنځ پاتې شو، وویل او څه موده وروسته یې (یوسف ته) یادونه وکړه، "زه به تاسو ته د هغه چا په اړه ووایم چې د خوبونو په تعبیر کې ښه دی، نو ما (هغه ته) ولېږه."

يُوْسُفُ اَيُّهَا الصِّدِّيْقُ اَفْتِنَا فِيْ سَبْعِ بَقَرٰتٍ سِمَانٍ يَّأْكُلُهُنَّ سَبْعٌ عِجَافٌ وَّسَبْعِ سُنْۢبُلٰتٍ خُضْرٍ وَّاُخَرَ يٰبِسٰتٍۙ لَّعَلِّيْٓ اَرْجِعُ اِلَى النَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَعْلَمُوْنَ

yūsufu ayyuhaṣ-ṣiddīqu aftinā fī sab‘i baqarātin simāniy ya'kuluhunna sab‘un ‘ijāfuw wa sab‘i sumbulātin khuḍriw wa ukhara yābisāt(in), la‘allī arji‘u ilan-nāsi la‘allahum ya‘lamūn(a).

"يوسفه، اې ډېر باوري کسه! موږ ته د هغو اوو غټو غواګانو په اړه (د خوب تعبیر) تشریح کړه چې اوو نریو (ښځینه غواګانو) خوړلي وو، اوه شنه ډډونه (د غنمو) او نورې وچې (اووه ډډونه) ترڅو زه بیرته هغو خلکو ته ورشم، ترڅو دوی پوه شي."

قَالَ تَزْرَعُوْنَ سَبْعَ سِنِيْنَ دَاَبًاۚ فَمَا حَصَدْتُّمْ فَذَرُوْهُ فِيْ سُنْۢبُلِهٖٓ اِلَّا قَلِيْلًا مِّمَّا تَأْكُلُوْنَ

qāla tazra‘ūna sab‘a sinīna da'abā(n), famā ḥaṣattum fa żarūhu fī sumbulihī illā qalīlam mimmā ta'kulūn(a).

هغه (يوسف) وويل: "تاسو به اووه کاله په پرله پسې ډول کرنه کوئ، بيا چې څه ريبي نو هغه به په ډډ کې پرېږدئ، پرته له دې چې لږ څه وخورئ."

ثُمَّ يَأْتِيْ مِنْۢ بَعْدِ ذٰلِكَ سَبْعٌ شِدَادٌ يَّأْكُلْنَ مَا قَدَّمْتُمْ لَهُنَّ اِلَّا قَلِيْلًا مِّمَّا تُحْصِنُوْنَ

Ṡumma ya'tī mim ba‘di żālika sab‘un syidāduy ya'kulna mā qaddamtum lahunna illā qalīlam mimmā tuḥṣinūn(a).

بیا له دې وروسته به اووه (کلونه) سختۍ راشي، چې هغه څه به وخوري چې تاسو د دوی لپاره ساتلي دي، پرته له هغه لږ څه چې تاسو ساتلي دي.

ثُمَّ يَأْتِيْ مِنْۢ بَعْدِ ذٰلِكَ عَامٌ فِيْهِ يُغَاثُ النَّاسُ وَفِيْهِ يَعْصِرُوْنَ ࣖ

Ṡumma ya'tī mim ba‘di żālika ‘āmun fīhi yugāṡun-nāsu wa fīhi ya‘ṣirūn(a).

له دې وروسته به یو کال راشي چې په هغه کې به خلکو ته (په کافي اندازه) باران وشي او دوی به (انګور) نچوړ کړي.

وَقَالَ الْمَلِكُ ائْتُوْنِيْ بِهٖ ۚفَلَمَّا جَاۤءَهُ الرَّسُوْلُ قَالَ ارْجِعْ اِلٰى رَبِّكَ فَسْـَٔلْهُ مَا بَالُ النِّسْوَةِ الّٰتِيْ قَطَّعْنَ اَيْدِيَهُنَّ ۗاِنَّ رَبِّيْ بِكَيْدِهِنَّ عَلِيْمٌ

wa qālal-maliku'tūnī bih(ī), falammā jā'ahur-rasūlu qālarji‘ ilā rabbika fas'alhu mā bālun-niswatil-lātī qaṭṭa‘na aidiyahunn(a), inna rabbī bikaidihinna ‘alīm(un).

او پاچا وویل: "هغه ماته راوله." کله چې استازی هغه ته راغی، هغه (یوسف) وویل: "خپل بادار ته بیرته لاړ شه او له هغه څخه پوښتنه وکړه چې د هغو ښځو سره څه شوي چې لاسونه یې ټپیان کړي وو، په حقیقت کې، زما رب د دوی له فریب څخه خبر دی."

قَالَ مَا خَطْبُكُنَّ اِذْ رَاوَدْتُّنَّ يُوْسُفَ عَنْ نَّفْسِهٖۗ قُلْنَ حَاشَ لِلّٰهِ مَا عَلِمْنَا عَلَيْهِ مِنْ سُوْۤءٍ ۗقَالَتِ امْرَاَتُ الْعَزِيْزِ الْـٰٔنَ حَصْحَصَ الْحَقُّۖ اَنَا۠ رَاوَدْتُّهٗ عَنْ نَّفْسِهٖ وَاِنَّهٗ لَمِنَ الصّٰدِقِيْنَ

qāla mā khaṭbukunna iż rāwattunna yūsufa ‘an nafsih(ī), qulna ḥāsya lillāhi mā ‘alimnā ‘alaihi min sū'(in), qālatimra'atul-‘azīzil-āna ḥaṣḥaṣal-ḥaqq(u), ana rāwattuhū ‘an nafsihī wa innahū laminaṣ-ṣādiqīn(a).

هغه (پاچا) ښځو ته وویل: "تاسو څنګه وئ کله چې تاسو یوسف علیه السلام ته د هغه د اطاعت کولو لپاره وسوسه ورکړه؟" هغوی وویل: "الله تعالی کامل دی، موږ د هغه په اړه هیڅ بد نه پوهېدو." د العزیز میرمنې وویل: "اوس حقیقت څرګند شو، دا ما وه چې هغه مې و ازمویه او هغه مې وغولولو، او په حقیقت کې هغه له صادقانو څخه و."

ذٰلِكَ لِيَعْلَمَ اَنِّيْ لَمْ اَخُنْهُ بِالْغَيْبِ وَاَنَّ اللّٰهَ لَا يَهْدِيْ كَيْدَ الْخَاۤىِٕنِيْنَ ۔

Żālika liya‘lama annī lam akhunhu bil-gaibi wa annallāha lā yahdī kaidal-khā'inīn(a).

(يوسف وويل)، دا د دې لپاره ده چې هغه (عزيز) پوه شي چې ما په رښتيا سره هغه سره خيانت نه دی کړی کله چې هغه په کور کې نه و، او دا چې الله د هغو کسانو دوکه نه خوښوي چې خيانت کوي.

۞ وَمَآ اُبَرِّئُ نَفْسِيْۚ اِنَّ النَّفْسَ لَاَمَّارَةٌ ۢ بِالسُّوْۤءِ اِلَّا مَا رَحِمَ رَبِّيْۗ اِنَّ رَبِّيْ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

wa mā ubarri'u nafsī, innan-nafsa la'ammāratum bis-sū'i illā mā raḥima rabbī, inna rabbī gafūrur raḥīm(un).

او زه ځان (له تېروتنو څخه) پاک نه ګڼم، ځکه چې په حقیقت کې شهوت تل د بدۍ لامل کیږي، پرته له هغه (شهوت) څخه چې زما رب پرې رحم کړی وي. په حقیقت کې زما رب بخښونکی او مهربان دی.

وَقَالَ الْمَلِكُ ائْتُوْنِيْ بِهٖٓ اَسْتَخْلِصْهُ لِنَفْسِيْۚ فَلَمَّا كَلَّمَهٗ قَالَ اِنَّكَ الْيَوْمَ لَدَيْنَا مَكِيْنٌ اَمِيْنٌ

wa qālal-maliku'tūnī bihī astakhliṣhu linafsī, falammā kallamahū qāla innakal-yauma ladainā makīnun amīn(un).

او پاچا وویل: "هغه (یوسف) ماته راولئ، ترڅو زه هغه (خپل نږدې کس) وټاکم." کله چې هغه (بادشاه) ورسره خبرې وکړې، هغه (بادشاه) وویل: "په حقیقت کې ته (له نن ورځې څخه) زموږ په حلقه کې یو لوړ مقام او باوري کس شوې."

قَالَ اجْعَلْنِيْ عَلٰى خَزَاۤىِٕنِ الْاَرْضِۚ اِنِّيْ حَفِيْظٌ عَلِيْمٌ

qālaj‘alnī ‘alā khazā'inil-arḍ(i), innī ḥafīẓun ‘alīm(un).

هغه (يوسف) وويل: "ما د (مصر) خاورې خزانه دار وټاکه؛ ځکه چې زه په رښتيا هم پوه او ماهر سړی يم."

وَكَذٰلِكَ مَكَّنَّا لِيُوْسُفَ فِى الْاَرْضِ يَتَبَوَّاُ مِنْهَا حَيْثُ يَشَاۤءُۗ نُصِيْبُ بِرَحْمَتِنَا مَنْ نَّشَاۤءُ وَلَا نُضِيْعُ اَجْرَ الْمُحْسِنِيْنَ

wa każālika makkannā liyūsufa fil-arḍi yatabawwa'u minhā ḥaiṡu yasyā'(u), nuṣību biraḥmatinā man nasyā'u wa lā nuḍī‘u ajral-muḥsinīn(a).

او په دې توګه موږ یوسف ته په دې ځمکه (مصر) کې ځای ورکړ، چې هر ځای چې وغواړي هلته اوسېږي. موږ په چا رحم کوو چې وغواړو او د نیکو کار کوونکو اجر نه ضایع کوو.

وَلَاَجْرُ الْاٰخِرَةِ خَيْرٌ لِّلَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَكَانُوْا يَتَّقُوْنَ ࣖ

wa la'ajrul-ākhirati khairul lil-lażīna āmanū wa kānū yattaqūn(a).

او په حقیقت کې، د اخرت اجر د هغو کسانو لپاره غوره دی چې ایمان یې راوړی او تل پرهیزګار وي.

وَجَاۤءَ اِخْوَةُ يُوْسُفَ فَدَخَلُوْا عَلَيْهِ فَعَرَفَهُمْ وَهُمْ لَهٗ مُنْكِرُوْنَ

wa jā'a ikhwatu yūsufa fa dakhalū ‘alaihi fa ‘arafahum wa hum lahū munkirūn(a).

او د یوسف وروڼه (مصر ته) راغلل او (د هغه ځای ته) ننوتل. نو هغه (یوسف) دوی وپیژندل، پداسې حال کې چې دوی (نور) هغه نه پیژندل.

وَلَمَّا جَهَّزَهُمْ بِجَهَازِهِمْ قَالَ ائْتُوْنِيْ بِاَخٍ لَّكُمْ مِّنْ اَبِيْكُمْ ۚ اَلَا تَرَوْنَ اَنِّيْٓ اُوْفِى الْكَيْلَ وَاَنَا۠ خَيْرُ الْمُنْزِلِيْنَ

wa lammā jahhazahum bijahāzihim qāla'tūnī bi'akhil lakum min abīkum, alā tarauna annī ūfil-kaila wa ana khairul-munzilīn(a).

او کله چې هغه (یوسف) د هغوی لپاره خواړه تیار کړل، نو ویې ویل: خپل ورور چې ستاسو په څېر پلار دی، ماته راولئ، ایا تاسو نه ګورئ چې زه پوره پیمانه ورکوم او غوره میلمه پالنه کوم؟

فَاِنْ لَّمْ تَأْتُوْنِيْ بِهٖ فَلَا كَيْلَ لَكُمْ عِنْدِيْ وَلَا تَقْرَبُوْنِ

fa illam ta'tūnī bihī falā kaila lakum ‘indī wa lā taqrabūn(i).

نو که ته یې ماته رانه وړې، نو نور به له ما څخه غله (غله) ونه لرې او زما نږدې به مه راځه.

قَالُوْا سَنُرَاوِدُ عَنْهُ اَبَاهُ وَاِنَّا لَفٰعِلُوْنَ

qālū sanurāwidu ‘anhu abāhu wa innā lafā‘ilūn(a).

هغوی وویل: "موږ به د هغه پلار قانع کړو (چې هغه ونیسي) او موږ به خامخا دا کار وکړو."

وَقَالَ لِفِتْيٰنِهِ اجْعَلُوْا بِضَاعَتَهُمْ فِيْ رِحَالِهِمْ لَعَلَّهُمْ يَعْرِفُوْنَهَآ اِذَا انْقَلَبُوْٓا اِلٰٓى اَهْلِهِمْ لَعَلَّهُمْ يَرْجِعُوْنَ

wa qāla lifityānihij‘alū biḍā‘atahum fī riḥālihim la‘allahum ya‘rifūnahā iżanqalabū ilā ahlihim la‘allahum yarji‘ūn(a).

او هغه (یوسف) خپلو نوکرانو ته وویل: "د دوی (د تبادلې) سامانونه د دوی په بوجیو کې واچوئ، ترڅو دوی پوه شي چې کله دوی خپلو کورنیو ته راستانه شي، نو هیله ده چې بیرته به راشي."

فَلَمَّا رَجَعُوْٓا اِلٰٓى اَبِيْهِمْ قَالُوْا يٰٓاَبَانَا مُنِعَ مِنَّا الْكَيْلُ فَاَرْسِلْ مَعَنَآ اَخَانَا نَكْتَلْ وَاِنَّا لَهٗ لَحٰفِظُوْنَ

falammā raja‘ū ilā abīhim qālū yā abānā muni‘a minnal-kailu fa arsil ma‘anā akhānā naktal wa innā lahū laḥāfiẓūn(a).

نو کله چې دوی خپل پلار (یعقوب) ته راستانه شول، نو ویې ویل: "ای زموږ پلاره! موږ به نور (غله) ونه اخلو (تر هغه چې موږ خپل ورور له ځانه سره ونه نیسو)، نو زموږ ورور زموږ سره لاړ شه ترڅو یو څه واخلو، او موږ به یې خامخا ساتنه وکړو."

قَالَ هَلْ اٰمَنُكُمْ عَلَيْهِ اِلَّا كَمَآ اَمِنْتُكُمْ عَلٰٓى اَخِيْهِ مِنْ قَبْلُۗ فَاللّٰهُ خَيْرٌ حٰفِظًا وَّهُوَ اَرْحَمُ الرّٰحِمِيْنَ

qāla hal āmanukum ‘alaihi illā kamā amintukum ‘alā akhīhi min qabl(u), fallāhu khairun ḥāfiẓaw wa huwa arḥamur-rāḥimīn(a).

هغه (یعقوب علیه السلام) وویل: "زه څنګه هغه (بنیامین) تاته امانت درکړم، لکه څنګه چې ما مخکې د هغه ورور (یوسف) تاته امانت درکړی و؟" نو الله تعالی غوره ساتونکی دی او هغه له ټولو مهربانانو څخه ډیر رحم کوونکی دی.

وَلَمَّا فَتَحُوْا مَتَاعَهُمْ وَجَدُوْا بِضَاعَتَهُمْ رُدَّتْ اِلَيْهِمْۗ قَالُوْا يٰٓاَبَانَا مَا نَبْغِيْۗ هٰذِهٖ بِضَاعَتُنَا رُدَّتْ اِلَيْنَا وَنَمِيْرُ اَهْلَنَا وَنَحْفَظُ اَخَانَا وَنَزْدَادُ كَيْلَ بَعِيْرٍۗ ذٰلِكَ كَيْلٌ يَّسِيْرٌ

wa lammā fataḥū matā‘ahum wajadū biḍā‘atahum ruddat ilaihim, qālū yā abānā mā nabgī, hāżihī biḍā‘atunā ruddat ilainā wa namīru ahlanā wa naḥfaẓu akhānā wa nazdādu kaila ba‘īr(in), żālika kailuy yasīr(un).

او کله چې دوی خپل سامانونه پرانیستل، نو دوی خپل سامانونه (تبادله) وموندل چې بیرته ورکړل شوي دي. دوی وویل: "ای زموږ پلاره! موږ نور څه غواړو؟ دا زموږ سامانونه دي چې بیرته موږ ته راوړل شوي دي، او موږ به وکولی شو خپلو کورنیو ته خواړه ورکړو، او موږ به د خپلو خپلوانو پالنه وکړو، او موږ ته به د اوښ د بار په څیر اضافي غله (غله) ورکړل شي. دا (د مصر د پاچا لپاره) یو اسانه کار دی."

قَالَ لَنْ اُرْسِلَهٗ مَعَكُمْ حَتّٰى تُؤْتُوْنِ مَوْثِقًا مِّنَ اللّٰهِ لَتَأْتُنَّنِيْ بِهٖٓ اِلَّآ اَنْ يُّحَاطَ بِكُمْۚ فَلَمَّآ اٰتَوْهُ مَوْثِقَهُمْ قَالَ اللّٰهُ عَلٰى مَا نَقُوْلُ وَكِيْلٌ

qāla lan ursilahū ma‘akum ḥattā tu'tūni mauṡiqam minallāhi lata'tunnanī bihī illā ayyuḥāṭa bikum, falammā ātauhu mauṡiqahum qālallāhu ‘alā mā naqūlu wakīl(un).

هغه (یعقوب علیه السلام) وویل: "زه به هغه له تاسو سره ونه لیږم تر هغه چې تاسو ما ته د الله په نوم قسم ونه خورئ چې تاسو به هغه بیرته ما ته راولئ پرته لدې چې تاسو محاصره شئ." کله چې دوی قسم وخوړ، هغه (یعقوب علیه السلام) وویل: "الله تعالی زموږ د خبرو شاهد دی."

وَقَالَ يٰبَنِيَّ لَا تَدْخُلُوْا مِنْۢ بَابٍ وَّاحِدٍ وَّادْخُلُوْا مِنْ اَبْوَابٍ مُّتَفَرِّقَةٍۗ وَمَآ اُغْنِيْ عَنْكُمْ مِّنَ اللّٰهِ مِنْ شَيْءٍۗ اِنِ الْحُكْمُ اِلَّا لِلّٰهِ ۗعَلَيْهِ تَوَكَّلْتُ وَعَلَيْهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُتَوَكِّلُوْنَ

wa qāla yā baniyya lā tadkhulū mim bābiw wāḥidiw wadkhulū min abwābim mutafarriqah(tin), wa mā ugnī ‘ankum minallāhi min syai'(in), inil-ḥukmu illā lillāh(i), ‘alaihi tawakkaltu wa ‘alaihi falyatawakkalil-mutawakkilūn(a).

او هغه (یعقوب علیه السلام) وویل: "ای زما زامنو! له یوې دروازې مه ننوځئ، او له مختلفو دروازو څخه ننوځئ؛ خو زه ستاسو دفاع د الله (تقدیر) څخه په هیڅ ډول نشم کولی. دا پریکړه یوازې د الله لپاره ده. ما په هغه توکل کړی او هغه کسان هم په هغه توکل کوي چې توکل کوي."

وَلَمَّا دَخَلُوْا مِنْ حَيْثُ اَمَرَهُمْ اَبُوْهُمْۗ مَا كَانَ يُغْنِيْ عَنْهُمْ مِّنَ اللّٰهِ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا حَاجَةً فِيْ نَفْسِ يَعْقُوْبَ قَضٰىهَاۗ وَاِنَّهٗ لَذُوْ عِلْمٍ لِّمَا عَلَّمْنٰهُ وَلٰكِنَّ اَكْثَرَ النَّاسِ لَا يَعْلَمُوْنَ ࣖ

wa lammā dakhalū min ḥaiṡu amarahum abūhum, mā kāna yugnī ‘anhum minallāhi min syai'in illā ḥājatan fī nafsi ya‘qūba qaḍāhā, wa innahū lażū ‘ilmil limā ‘allamnāhu wa lākinna akṡaran-nāsi lā ya‘lamūn(a).

او کله چې دوی د خپل پلار په امر داخل شول، نو (د دوی ننوتل) د الله د حکم څخه هیڅ ډول مخ نه شو اړولی، (بلکه) دا یوازې د یعقوب په زړه کې یوه هیله وه چې هغه یې ټاکلې وه. او په حقیقت کې هغه پوهه درلوده ځکه چې موږ هغه ته ښوونه کړې وه. مګر ډیری خلک نه پوهیږي.

وَلَمَّا دَخَلُوْا عَلٰى يُوْسُفَ اٰوٰٓى اِلَيْهِ اَخَاهُ قَالَ اِنِّيْٓ اَنَا۠ اَخُوْكَ فَلَا تَبْتَىِٕسْ بِمَا كَانُوْا يَعْمَلُوْنَ

wa lammā dakhalū ‘alā yūsufa āwā ilaihi akhāhu qāla innī akhūka falā tabta'is bimā kānū ya‘malūn(a).

او کله چې دوی (چېرته) یوسف ته ننوتل، نو هغه خپل ورور (بنیامین) د هغه پر ځای کېښود، هغه (یوسف) وویل: "بېشکه زه ستا ورور یم، د دوی په کړنو مه خفه کیږه."

فَلَمَّا جَهَّزَهُمْ بِجَهَازِهِمْ جَعَلَ السِّقَايَةَ فِيْ رَحْلِ اَخِيْهِ ثُمَّ اَذَّنَ مُؤَذِّنٌ اَيَّتُهَا الْعِيْرُ اِنَّكُمْ لَسٰرِقُوْنَ

falammā jahhazahum bijahāzihim ja‘las-siqāyata fī raḥli akhīhi ṡumma ażżana mu'ażżinun ayyatuhal-‘īru innakum lasāriqūn(a).

نو کله چې د دوی لپاره خواړه تیار شول، نو هغه (یوسف) پیاله د خپل ورور په کڅوړه کې واچوله، بیا یو چا چیغه کړه: "ای کاروان! یقینا تاسو غله یاست."

قَالُوْا وَاَقْبَلُوْا عَلَيْهِمْ مَّاذَا تَفْقِدُوْنَ

qālū wa aqbalū ‘alaihim māżā tafqidūn(a).

دوی د هغوی (چې تور یې لګولی و) سره د مخامخ کېدو په وخت کې وپوښتل، "تاسو څه له لاسه ورکړي دي؟"

قَالُوْا نَفْقِدُ صُوَاعَ الْمَلِكِ وَلِمَنْ جَاۤءَ بِهٖ حِمْلُ بَعِيْرٍ وَّاَنَا۠ بِهٖ زَعِيْمٌ

qālū nafqidu ṣuwā‘al-maliki wa liman jā'a bihī ḥimlu ba‘īriw wa ana bihī za‘īm(un).

هغوی ځواب ورکړ: "موږ د پاچا پیاله ورکه کړې ده، او څوک چې دا بیرته راګرځولی شي هغه به د اوښ د بار په څیر (د خوراکي توکو) ترلاسه کړي، او زه یې تضمین کوم."

قَالُوْا تَاللّٰهِ لَقَدْ عَلِمْتُمْ مَّا جِئْنَا لِنُفْسِدَ فِى الْاَرْضِ وَمَا كُنَّا سٰرِقِيْنَ

qālū tallāhi laqad ‘alimtum mā ji'tanā linufsida fil-arḍi wa mā kunnā sāriqīn(a).

هغوی (د یوسف وروڼو) ځواب ورکړ: "په خدای قسم، په رښتیا سره، تاسو پوهیږئ چې موږ په دې ځمکه کې د فساد کولو لپاره نه یو راغلي او موږ غله نه یو."

قَالُوْا فَمَا جَزَاۤؤُهٗٓ اِنْ كُنْتُمْ كٰذِبِيْنَ

qālū famā jazā'uhū in kuntum kāżibīn(a).

هغوی وویل: "خو که دروغ ووایې نو سزا به یې څه وي؟"

قَالُوْا جَزَاۤؤُهٗ مَنْ وُّجِدَ فِيْ رَحْلِهٖ فَهُوَ جَزَاۤؤُهٗ ۗ كَذٰلِكَ نَجْزِى الظّٰلِمِيْنَ

qālū jazā'uhū maw wujida fī raḥlihī fa huwa jazā'uh(ū), każālika najziẓ-ẓālimīn(a).

هغوی ځواب ورکړ: "سزا د هغه چا لپاره ده چې په خپله بوجۍ کې ورک شوی شی ومومي، نو هغه به خپله سزا ترلاسه کړي. موږ ظالمانو ته همداسې سزا ورکوو."

فَبَدَاَ بِاَوْعِيَتِهِمْ قَبْلَ وِعَاۤءِ اَخِيْهِ ثُمَّ اسْتَخْرَجَهَا مِنْ وِّعَاۤءِ اَخِيْهِۗ كَذٰلِكَ كِدْنَا لِيُوْسُفَۗ مَا كَانَ لِيَأْخُذَ اَخَاهُ فِيْ دِيْنِ الْمَلِكِ اِلَّآ اَنْ يَّشَاۤءَ اللّٰهُ ۗنَرْفَعُ دَرَجٰتٍ مَّنْ نَّشَاۤءُۗ وَفَوْقَ كُلِّ ذِيْ عِلْمٍ عَلِيْمٌ

fa bada'a bi'au‘iyatihim qabla wi‘ā'i akhīhi ṡummastakhrajahā miw wi‘ā'i akhīh(i), każālika kidnā liyūsuf(a), mā kāna liya'khuża akhāhu fī dīnil-maliki illā ay yasyā'allāh(u), narfa‘u darajātim man nasyā'(u), wa fauqa kulli żī ‘ilmin ‘alīm(un).

نو هغه د خپل ورور د بوجۍ څخه مخکې د هغوی د بوجۍ پلټنه پیل کړه، او بیا یې د خپل ورور د بوجۍ څخه د پاچا پیاله راوویستله. په دې توګه موږ یوسف ته انتظام وکړ. هغه د پاچا د قانون سره سم خپل ورور ته سزا نه شوه ورکولی مګر دا چې الله وغواړي. موږ چې چا ته وغواړو رتبه لوړوو؛ او د هر پوه سړي څخه پورته هغه څوک دی چې ډیر پوهیږي.

۞ قَالُوْٓا اِنْ يَّسْرِقْ فَقَدْ سَرَقَ اَخٌ لَّهٗ مِنْ قَبْلُۚ فَاَسَرَّهَا يُوْسُفُ فِيْ نَفْسِهٖ وَلَمْ يُبْدِهَا لَهُمْۚ قَالَ اَنْتُمْ شَرٌّ مَّكَانًا ۚوَاللّٰهُ اَعْلَمُ بِمَا تَصِفُوْنَ

qālū iy yasriq faqad saraqa akhul lahū min qabl(u), fa asarrahā yūsufu fī nafsihī wa lam yubdihā lahum, qāla antum syarrum makānā(n), wallāhu a‘lamu bimā taṣifūn(a).

هغوی وویل: "که هغه غلا کړې وي، نو یقینا له دې مخکې یې ورور هم غلا کړې وه." نو یوسف (ع) په خپل زړه کې (غصه) پټه کړه او دوی ته یې ښکاره نه کړه. هغه (په زړه کې) وویل: "ستاسو حالت په حقیقت کې بدتر دی. او الله ښه پوهیږي چې تاسو څه بیانوئ."

قَالُوْا يٰٓاَيُّهَا الْعَزِيْزُ اِنَّ لَهٗٓ اَبًا شَيْخًا كَبِيْرًا فَخُذْ اَحَدَنَا مَكَانَهٗ ۚاِنَّا نَرٰىكَ مِنَ الْمُحْسِنِيْنَ

qālū yā ayyuhal-‘azīzu inna lahū aban syaikhan kabīran fa khuż aḥadanā makānah(ū), innā narāka minal-muḥsinīn(a).

هغوی وویل: "ای العزیز! د هغه پلار بوډا دی، نو پر ځای یې زموږ څخه یو واخله، موږ ګورو چې ته له نیکو خلکو څخه یې."

قَالَ مَعَاذَ اللّٰهِ اَنْ نَّأْخُذَ اِلَّا مَنْ وَّجَدْنَا مَتَاعَنَا عِنْدَهٗٓ ۙاِنَّآ اِذًا لَّظٰلِمُوْنَ ࣖ

qāla ma‘āżallāhi an na'khuża illā maw wajadnā matā‘anā ‘indah(ū), innā iżal laẓālimūn(a).

هغه (یوسف) وویل: "زه له الله څخه د (هیڅوک) د بندولو څخه پناه غواړم، پرته له هغه چا څخه چې موږ خپل شتمني ورسره وموندله، که موږ دا کار وکړو، نو دا معنی لري چې موږ ظالمان یو."

فَلَمَّا اسْتَيْـَٔسُوْا مِنْهُ خَلَصُوْا نَجِيًّاۗ قَالَ كَبِيْرُهُمْ اَلَمْ تَعْلَمُوْٓا اَنَّ اَبَاكُمْ قَدْ اَخَذَ عَلَيْكُمْ مَّوْثِقًا مِّنَ اللّٰهِ وَمِنْ قَبْلُ مَا فَرَّطْتُّمْ فِيْ يُوْسُفَ فَلَنْ اَبْرَحَ الْاَرْضَ حَتّٰى يَأْذَنَ لِيْٓ اَبِيْٓ اَوْ يَحْكُمَ اللّٰهُ لِيْۚ وَهُوَ خَيْرُ الْحٰكِمِيْنَ

falammastai'asū minhu khalaṣū najiyyā(n), qāla kabīruhum alam ta‘lamū anna abākum qad akhaża ‘alaikum mauṡiqam minallāhi wa min qablu mā farrattum fī yūsufa falan abraḥal-arḍa ḥattā ya'żana lī abī au yaḥkumallāhu lī, wa huwa khairul-ḥākimīn(a).

نو کله چې دوی له دې (یوسف) څخه نا امیده شول، نو دوی په خپلو کې په پټو خبرو اترو کې ښکیل شول، په خپلو کې یې خبرې کولې. د دوی مشر وویل: "ایا تاسو نه پوهیږئ چې ستاسو پلار ستاسو څخه د الله په نوم عهد اخیستی و، او له دې څخه مخکې تاسو یوسف له پامه غورځولی و؟ نو زه به له دې خاورې (مصر) څخه تر هغه وخته پورې نه وځم تر څو چې زما پلار ماته اجازه راکړي (بیا راګرځیدلو ته)، یا الله زما لپاره پریکړه وکړي. او هغه غوره قضاوت کوونکی دی."

اِرْجِعُوْٓا اِلٰٓى اَبِيْكُمْ فَقُوْلُوْا يٰٓاَبَانَآ اِنَّ ابْنَكَ سَرَقَۚ وَمَا شَهِدْنَآ اِلَّا بِمَا عَلِمْنَا وَمَا كُنَّا لِلْغَيْبِ حٰفِظِيْنَ

irji‘ū ilā abīkum fa qūlū yā abānā innabnaka saraq(a), wa mā syahidnā illā bimā ‘alimnā wa mā kunnā lil-gaibi ḥāfiẓīn(a).

خپل پلار ته بیرته لاړ شه او ووایه، "ای زموږ پلاره! په حقیقت کې، ستا زوی غلا کړې ده او موږ یوازې هغه څه لیدلي دي چې موږ پوهیږو او موږ نه پوهیږو چې د هغې تر شا څه دي."

وَسْـَٔلِ الْقَرْيَةَ الَّتِيْ كُنَّا فِيْهَا وَالْعِيْرَ الَّتِيْٓ اَقْبَلْنَا فِيْهَاۗ وَاِنَّا لَصٰدِقُوْنَ

was'alil-qaryatal-latī kunnā fīhā wal-‘īral-latī aqbalnā fīhā, wa innā laṣādiqūn(a).

او د هغه ځمکې (د اوسیدونکو) څخه پوښتنه وکړه چې موږ پکې یو، او له هغه کاروان څخه چې زموږ سره راغلی و. او موږ سم خلک یو.

قَالَ بَلْ سَوَّلَتْ لَكُمْ اَنْفُسُكُمْ اَمْرًاۗ فَصَبْرٌ جَمِيْلٌ ۗعَسَى اللّٰهُ اَنْ يَّأْتِيَنِيْ بِهِمْ جَمِيْعًاۗ اِنَّهٗ هُوَ الْعَلِيْمُ الْحَكِيْمُ

qāla bal sawwalat lakum anfusukum amrā(n), fa ṣabrun jamīl(un), ‘asallāhu ay ya'tiyanī bihim jamī‘ā(n), innahū huwal-‘alīmul-ḥakīm(u).

هغه (یعقوب) وویل: "په حقیقت کې، ته یوازینی یې چې ښې (بدې) چارې وینې. نو (زما صبر) ښه صبر دی. هیله ده چې الله به دا ټول ماته راولي. په حقیقت کې، هغه پوه او حکمت لرونکی دی."

وَتَوَلّٰى عَنْهُمْ وَقَالَ يٰٓاَسَفٰى عَلٰى يُوْسُفَ وَابْيَضَّتْ عَيْنٰهُ مِنَ الْحُزْنِ فَهُوَ كَظِيْمٌ

wa tawallā ‘anhum wa qāla yā asafā ‘alā yūsufa wabyaḍḍat ‘aināhu minal-ḥuzni fa huwa kaẓīm(un).

او هغه (یعقوب علیه السلام) له دوی (خپلو ماشومانو) څخه مخ واړاوه او ویې ویل: "افسوس! زما غم د یوسف علیه السلام لپاره!" او سترګې یې له غمه سپینې شوې. هغه چوپ پاتې شو او خپل غوسه یې (د خپلو ماشومانو په وړاندې) کنټرول کړه.

قَالُوْا تَاللّٰهِ تَفْتَؤُا تَذْكُرُ يُوْسُفَ حَتّٰى تَكُوْنَ حَرَضًا اَوْ تَكُوْنَ مِنَ الْهٰلِكِيْنَ

qālū tallāhi tafta'u tażkuru yūsufa ḥattā takūna ḥaraḍan au takūna minal-hālikīn(a).

هغوی وویل: "په خدای قسم، ته د یوسف یادول نه پرېږدې، تر هغه چې ته په سختې ناروغۍ اخته نه شې یا د هغو کسانو له ډلې څخه نه شې چې هلاک کېدونکي دي."

قَالَ اِنَّمَآ اَشْكُوْا بَثِّيْ وَحُزْنِيْٓ اِلَى اللّٰهِ وَاَعْلَمُ مِنَ اللّٰهِ مَا لَا تَعْلَمُوْنَ

qāla innamā asykū baṡṡī wa ḥuznī ilallāhi wa a‘lamu minallāhi mā lā ta‘lamūn(a).

هغه (یعقوب علیه السلام) وویل: زه د خپل مصیبت او غم شکایت یوازې الله ته کوم، او زه د الله له لوري هغه څه پوهیږم چې تاسو یې نه پوهیږئ.

يٰبَنِيَّ اذْهَبُوْا فَتَحَسَّسُوْا مِنْ يُّوْسُفَ وَاَخِيْهِ وَلَا تَا۟يْـَٔسُوْا مِنْ رَّوْحِ اللّٰهِ ۗاِنَّهٗ لَا يَا۟يْـَٔسُ مِنْ رَّوْحِ اللّٰهِ اِلَّا الْقَوْمُ الْكٰفِرُوْنَ

yā baniyyażhabū fa taḥassasū miy yūsufa wa akhīhi wa lā tai'asū mir rauḥillāh(i), innahū lā yai'asu mir rauḥillāhi illal-qaumul-kāfirūn(a).

اې زما زامنو! لاړ شئ، د یوسف او د هغه د وروڼو په اړه (خبرونه) ولټوئ او د الله له رحمت څخه مه نا امیده کیږئ، په حقیقت کې، هغه کسان چې د الله له رحمت څخه نا امیده کیږي یوازې کافران دي.

فَلَمَّا دَخَلُوْا عَلَيْهِ قَالُوْا يٰٓاَيُّهَا الْعَزِيْزُ مَسَّنَا وَاَهْلَنَا الضُّرُّ وَجِئْنَا بِبِضَاعَةٍ مُّزْجٰىةٍ فَاَوْفِ لَنَا الْكَيْلَ وَتَصَدَّقْ عَلَيْنَاۗ اِنَّ اللّٰهَ يَجْزِى الْمُتَصَدِّقِيْنَ

falammā dakhalū ‘alaihi qālū yā ayyuhal-‘azīzu massanā wa ahlanaḍ-ḍurru wa ji'nā bibiḍā‘atim muzjātin fa aufi lanal-kaila wa taṣaddaq ‘alainā, innallāha yajzil-mutaṣaddiqīn(a).

نو کله چې دوی د یوسف (ځای) ته ننوتل، نو ویې ویل: "ای العزیز! موږ او زموږ کورنۍ په مصیبت کې اخته شوي یو او موږ بې ارزښته شیان راوړو، نو زموږ برخه (د غلې دانې) پوره کړه او موږ ته صدقه راکړه. په حقیقت کې، الله صدقه ورکوونکو ته بدله ورکوي."

قَالَ هَلْ عَلِمْتُمْ مَّا فَعَلْتُمْ بِيُوْسُفَ وَاَخِيْهِ اِذْ اَنْتُمْ جٰهِلُوْنَ

qāla hal ‘alimtum mā fa‘altum biyūsufa wa akhīhi iż antum jāhilūn(a).

هغه (یوسف) وویل: "ایا تاسو پوهیږئ چې تاسو د یوسف او د هغه د ورور سره څه وکړل ځکه چې تاسو د خپلو کړنو پایله نه پوهیده؟"

قَالُوْٓا ءَاِنَّكَ لَاَنْتَ يُوْسُفُۗ قَالَ اَنَا۠ يُوْسُفُ وَهٰذَآ اَخِيْ قَدْ مَنَّ اللّٰهُ عَلَيْنَاۗ اِنَّهٗ مَنْ يَّتَّقِ وَيَصْبِرْ فَاِنَّ اللّٰهَ لَا يُضِيْعُ اَجْرَ الْمُحْسِنِيْنَ

qālū a'innaka la'anta yūsuf(u), qāla ana yūsufu wa hāżā akhī qad mannallāhu ‘alainā, innahū may yataqqi wa yaṣbir fa innallāha lā yuḍī‘u ajral-muḥsinīn(a).

هغوی وویل: "ایا ته په ریښتیا یوسف یې؟" هغه (یوسف) ځواب ورکړ: "زه یوسف یم او دا زما ورور دی. په حقیقت کې، الله پر موږ خپل فضل کړی دی. په حقیقت کې، څوک چې تقوا او صبر وکړي، نو په حقیقت کې، الله د نیکو کارانو اجر نه ضایع کوي."

قَالُوْا تَاللّٰهِ لَقَدْ اٰثَرَكَ اللّٰهُ عَلَيْنَا وَاِنْ كُنَّا لَخٰطِـِٕيْنَ

qālū tallāhi laqad āṡarakallāhu ‘alainā wa in kunnā lakhāṭi'īn(a).

هغوی وویل: "په الله قسم، الله په رښتیا سره ته پر موږ غوره کړی یې، او په یقیني توګه موږ مجرمین یو."

قَالَ لَا تَثْرِيْبَ عَلَيْكُمُ الْيَوْمَۗ يَغْفِرُ اللّٰهُ لَكُمْ ۖوَهُوَ اَرْحَمُ الرّٰحِمِيْنَ

qāla lā taṡrība ‘alaikumul-yaum(a), wa yagfirullāhu lakum, wa huwa arḥamur-rāḥimīn(a).

هغه (یوسف) وویل: "په دې ورځ پر تاسو هیڅ تهمت نشته، الله دې تاسو ته بښنه وکړي. او هغه له رحم کوونکو څخه تر ټولو زیات رحم کوونکی دی."

اِذْهَبُوْا بِقَمِيْصِيْ هٰذَا فَاَلْقُوْهُ عَلٰى وَجْهِ اَبِيْ يَأْتِ بَصِيْرًا ۚوَأْتُوْنِيْ بِاَهْلِكُمْ اَجْمَعِيْنَ ࣖ

iżhabū biqamīṣī hāżā fa alqūhu ‘alā wajhi abī ya'ti baṣīrā(n), wa'tūnī bi'ahlikum ajma‘īn(a).

لاړ شه، زما دا جامې واخله، او زما د پلار په مخ یې ومینځه، هغه به بیا بینا شي؛ او خپله ټوله کورنۍ ماته راوله.»

وَلَمَّا فَصَلَتِ الْعِيْرُ قَالَ اَبُوْهُمْ اِنِّيْ لَاَجِدُ رِيْحَ يُوْسُفَ لَوْلَآ اَنْ تُفَنِّدُوْنِ

wa lammā faṣalatil-‘īru qāla abūhum innī la'ajidu rīḥa yūsufa lau lā an tufannidūn(i).

او کله چې کاروان (له مصر څخه) روان شو، نو د دوی پلار وویل: "بې له شکه ما د یوسف بوی محسوس کړ، که تاسو ما د عقل کمزوري نه وای ګڼلی (البته تاسو به ما ته توجیه راکړې وای)."

قَالُوْا تَاللّٰهِ اِنَّكَ لَفِيْ ضَلٰلِكَ الْقَدِيْمِ

qālū tallāhi innaka lafī ḍalālikal-qadīm(i).

هغوی (د هغه کورنۍ) وویل: "په خدای قسم، ته لا هم په خپلو پخوانیو غلطیو کې یې."

فَلَمَّآ اَنْ جَاۤءَ الْبَشِيْرُ اَلْقٰىهُ عَلٰى وَجْهِهٖ فَارْتَدَّ بَصِيْرًاۗ قَالَ اَلَمْ اَقُلْ لَّكُمْۙ اِنِّيْٓ اَعْلَمُ مِنَ اللّٰهِ مَا لَا تَعْلَمُوْنَ

falammā an jā'al-basyīru alqāhu ‘alā wajihihī fartadda baṣīrā(n), qāla alam aqul lakum, innī a‘lamu minallāhi mā lā ta‘lamūn(a).

نو کله چې د بشارت راوړونکی راغی، نو هغه (جامه) په خپل مخ (یعقوب) مسح کړه، او هغه بینا شو، هغه (یعقوب) وویل: "ایا ما تاسو ته نه وو ویلي چې زه د الله له خوا هغه څه پوهیږم چې تاسو یې نه پوهیږئ؟"

قَالُوْا يٰٓاَبَانَا اسْتَغْفِرْ لَنَا ذُنُوْبَنَآ اِنَّا كُنَّا خٰطِـِٕيْنَ

qālū yā abānastagfir lanā żunūbanā innā kunnā khāṭi'īn(a).

هغوی وویل: "ای زموږ پلاره! زموږ د ګناهونو بخښنه وغواړه، په یقیني توګه موږ ګناهکاران یو."

قَالَ سَوْفَ اَسْتَغْفِرُ لَكُمْ رَبِّيْ ۗاِنَّهٗ هُوَ الْغَفُوْرُ الرَّحِيْمُ

qāla saufa astagfiru lakum rabbī, innahū huwal-gafūrur-raḥīm(u).

هغه (یعقوب علیه السلام) وویل: "زه به له خپل رب څخه ستا لپاره بخښنه وغواړم، په حقیقت کې هغه ډېر بخښونکی او ډېر رحم کوونکی دی."

فَلَمَّا دَخَلُوْا عَلٰى يُوْسُفَ اٰوٰٓى اِلَيْهِ اَبَوَيْهِ وَقَالَ ادْخُلُوْا مِصْرَ اِنْ شَاۤءَ اللّٰهُ اٰمِنِيْنَ ۗ

falammā dakhalū ‘alā yūsufa āwā ilaihi abawaihi wa qāladkhulū miṣra in syā'allāhu āminīn(a).

نو کله چې دوی (یوسف ته) ننوتل، هغه خپل مور او پلار په غېږ کې ونیول (او د هغوی لپاره یې ځای چمتو کړ) او ویې ویل: "که خدای وغواړي، د مصر خاورې ته په امن سره ننوځئ."

وَرَفَعَ اَبَوَيْهِ عَلَى الْعَرْشِ وَخَرُّوْا لَهٗ سُجَّدًاۚ وَقَالَ يٰٓاَبَتِ هٰذَا تَأْوِيْلُ رُءْيَايَ مِنْ قَبْلُ ۖقَدْ جَعَلَهَا رَبِّيْ حَقًّاۗ وَقَدْ اَحْسَنَ بِيْٓ اِذْ اَخْرَجَنِيْ مِنَ السِّجْنِ وَجَاۤءَ بِكُمْ مِّنَ الْبَدْوِ مِنْۢ بَعْدِ اَنْ نَّزَغَ الشَّيْطٰنُ بَيْنِيْ وَبَيْنَ اِخْوَتِيْۗ اِنَّ رَبِّيْ لَطِيْفٌ لِّمَا يَشَاۤءُ ۗاِنَّهٗ هُوَ الْعَلِيْمُ الْحَكِيْمُ

wa rafa‘a abawaihi ‘alal-‘arsyi wa kharrū lahū sujjadā(n), wa qāla yā abati hāżā ta'wīlu ru'yāya min qabl(u), qad ja‘alahā rabbī ḥaqqā(n), wa qad aḥsana bī iż akhrajanī minas-sijni wa jā'a bikum minal-badwi mim ba‘di an nazagasy-syaiṭānu bainī wa baina ikhwatī, inna rabbī laṭīful limā yasyā'(u), innahū huwal-‘alīmul-ḥakīm(u).

او هغه خپل مور او پلار په تخت باندې پورته کړل. او هغوی (ټول) هغه (یوسف) ته سجده وکړه. او هغه (یوسف) وویل: "ای زما پلاره! دا زما د پخواني خوب تعبیر دی. او په حقیقت کې زما رب دا حقیقت کړی دی. په حقیقت کې، زما رب زما سره ښه وکړه، کله چې هغه زه له زندان څخه آزاد کړم او کله چې هغه تاسو له کلي څخه راوستلم، وروسته له هغه چې شیطان زما او زما د وروڼو ترمنځ (اړیکې) خرابې کړې. په حقیقت کې، زما رب په هغه څه کې نرم دی چې وغواړي. په حقیقت کې، هغه پوه او حکمت لرونکی دی."

۞ رَبِّ قَدْ اٰتَيْتَنِيْ مِنَ الْمُلْكِ وَعَلَّمْتَنِيْ مِنْ تَأْوِيْلِ الْاَحَادِيْثِۚ فَاطِرَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ اَنْتَ وَلِيّٖ فِى الدُّنْيَا وَالْاٰخِرَةِۚ تَوَفَّنِيْ مُسْلِمًا وَّاَلْحِقْنِيْ بِالصّٰلِحِيْنَ

rabbi qad ātaitanī minal-mulki wa ‘allamtanī min ta'wīlil-aḥādīṡ(i), fāṭiras-samāwāti wal-arḍ(i), anta waliyyī fid-dun-yā wal-ākhirah(ti), tawaffanī muslimaw wa alḥiqnī biṣ-ṣāliḥīn(a).

ای زما ربه، تا ماته یو څه واک راکړی او د خوبونو تعبیر دې راته را زده کړی دی. (ای ربه) د اسمانونو او ځمکې پیدا کوونکیه، ته په دنیا او آخرت کې زما سرپرست یې، ما په مسلمانۍ کې وفات کړه او له صالحانو سره مې یوځای کړه.

ذٰلِكَ مِنْ اَنْۢبَاۤءِ الْغَيْبِ نُوْحِيْهِ اِلَيْكَۚ وَمَا كُنْتَ لَدَيْهِمْ اِذْ اَجْمَعُوْٓا اَمْرَهُمْ وَهُمْ يَمْكُرُوْنَ

Żālika min ambā'il-gaibi nūḥīhi ilaik(a), wa mā kunta ladaihim iż ajma‘ū amrahum wa hum yamkurūn(a).

دا د هغو غیب خبرونو څخه دي چې موږ تاته (محمد صلی الله علیه وسلم) وحې کړې دي؛ که څه هم ته د دوی تر څنګ نه وې، کله چې دوی د یوې دسیسې په جوړولو موافقه وکړه (چې یوسف په څاه کې وغورځوي).

وَمَآ اَكْثَرُ النَّاسِ وَلَوْ حَرَصْتَ بِمُؤْمِنِيْنَ

wa mā akṡarun-nāsi wa lau ḥaraṣta bimu'minīn(a).

او ډیری خلک به باور ونکړي حتی که تاسو واقعیا غواړئ.

وَمَا تَسْـَٔلُهُمْ عَلَيْهِ مِنْ اَجْرٍۗ اِنْ هُوَ اِلَّا ذِكْرٌ لِّلْعٰلَمِيْنَ ࣖ

wa mā tas'aluhum ‘alaihi min ajr(in), in huwa illā żikrul lil-‘ālamīn(a).

او ته د (خپل بلنې) په بدل کې له هغوی څخه هیڅ نه غواړې، ځکه چې دا (بلنه) د ټولې نړۍ لپاره یو درس دی.

وَكَاَيِّنْ مِّنْ اٰيَةٍ فِى السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ يَمُرُّوْنَ عَلَيْهَا وَهُمْ عَنْهَا مُعْرِضُوْنَ

wa ka'ayyim min āyatin fis-samāwāti wal-arḍi yamurrūna ‘alaihā wa hum ‘anhā mu‘rḍūn(a).

او په اسمانونو او ځمکه کې څومره ډېرې نښې (د الله د عظمت) وې چې دوی پرې تېر شول، خو له هغو څخه یې مخ واړاوه.

وَمَا يُؤْمِنُ اَكْثَرُهُمْ بِاللّٰهِ اِلَّا وَهُمْ مُّشْرِكُوْنَ

wa mā yu'minu akṡaruhum billāhi illā wa hum musyrikūn(a).

او ډیری یې په الله ایمان نه لري، په حقیقت کې دوی له هغه سره شریکان نیسي.

اَفَاَمِنُوْٓا اَنْ تَأْتِيَهُمْ غَاشِيَةٌ مِّنْ عَذَابِ اللّٰهِ اَوْ تَأْتِيَهُمُ السَّاعَةُ بَغْتَةً وَّهُمْ لَا يَشْعُرُوْنَ

afa aminū an ta'tiyahum gāsyiyatum min ‘ażābillāhi au ta'tiyahumus-sā‘atu bagtataw wa hum lā yasy‘urūn(a).

ایا دوی د الله تعالی د عذاب له راتلو څخه چې دوی به یې محاصره کړي، یا د قیامت له ناڅاپي راتلو څخه په امن کې دي، پداسې حال کې چې دوی ترې خبر نه وي؟

قُلْ هٰذِهٖ سَبِيْلِيْٓ اَدْعُوْٓا اِلَى اللّٰهِ ۗعَلٰى بَصِيْرَةٍ اَنَا۠ وَمَنِ اتَّبَعَنِيْ ۗوَسُبْحٰنَ اللّٰهِ وَمَآ اَنَا۠ مِنَ الْمُشْرِكِيْنَ

qul hāżihī sabīlī ad‘ū ilallāh(i), ‘alā baṣīratin ana wa manittaba‘anī, wa subḥānallāhi wa mā ana minal-musyrikīn(a).

(اې محمده) ووایه: "دا زما لاره ده: زه او هغه کسان چې زما پیروي کوي په یقین سره د الله لوري ته بلنه ورکوو. الله پاک دی او زه د مشرکانو څخه نه یم."

وَمَآ اَرْسَلْنَا مِنْ قَبْلِكَ اِلَّا رِجَالًا نُّوْحِيْٓ اِلَيْهِمْ مِّنْ اَهْلِ الْقُرٰىۗ اَفَلَمْ يَسِيْرُوْا فِى الْاَرْضِ فَيَنْظُرُوْا كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْۗ وَلَدَارُ الْاٰخِرَةِ خَيْرٌ لِّلَّذِيْنَ اتَّقَوْاۗ اَفَلَا تَعْقِلُوْنَ

wa mā arsalnā min qablika illā rijālan nūḥī ilaihim min ahlil-qurā, afalam yasīrū fil-arḍi fa yanẓurū kaifa kāna ‘āqibatul-lażīna min qablihim, wa ladārul-ākhirati khairul lil-lażīnattaqau, afalā ta‘qilūn(a).

او موږ له تا (محمد صلی الله علیه وسلم) مخکې نه دی لیږلی مګر یو سړی چې موږ ورته د ځمکې په خلکو کې وحیې ورکړې. ایا دوی په ځمکه کې سفر نه دی کړی چې وګوري چې د دوی څخه مخکې د هغو کسانو سره څه شوي دي (چې د رسول دروغجن وو) او په حقیقت کې د آخرت ځمکه د متقیانو لپاره غوره ده. ایا تاسو نه پوهیږئ؟

حَتّٰٓى اِذَا اسْتَيْـَٔسَ الرُّسُلُ وَظَنُّوْٓا اَنَّهُمْ قَدْ كُذِبُوْا جَاۤءَهُمْ نَصْرُنَاۙ فَنُجِّيَ مَنْ نَّشَاۤءُ ۗوَلَا يُرَدُّ بَأْسُنَا عَنِ الْقَوْمِ الْمُجْرِمِيْنَ

Ḥattā iżastai'asar-rusulu wa ẓannū annahum qad kużibū jā'ahum naṣrunā, fa nujjiya man nasyā'(u), wa lā yuraddu ba'sunā ‘anil-qaumil-mujrimīn(a).

نو کله چې رسولان نور (د خپلو خلکو د ایمان په اړه) نا امیده نه وي او باور وکړي چې دوی دروغجن ګڼل شوي دي، نو دوی (رسولان) زموږ مرستې ته راځي، بیا به هغه څوک وژغورل شي چې موږ یې وغواړو. او زموږ عذاب له ګناهګارانو څخه نه رد کیږي.

لَقَدْ كَانَ فِيْ قَصَصِهِمْ عِبْرَةٌ لِّاُولِى الْاَلْبَابِۗ مَا كَانَ حَدِيْثًا يُّفْتَرٰى وَلٰكِنْ تَصْدِيْقَ الَّذِيْ بَيْنَ يَدَيْهِ وَتَفْصِيْلَ كُلِّ شَيْءٍ وَّهُدًى وَّرَحْمَةً لِّقَوْمٍ يُّؤْمِنُوْنَ ࣖ

laqad kāna fī qaṣaṣihim ‘ibratul li'ulil-albāb(i), mā kāna ḥadīṡay yuftarā wa lākin taṣdīqal-lażī baina yadaihi wa tafṣīla kulli syai'iw wa hudaw wa raḥmatal liqaumiy yu'minūn(a).

په حقیقت کې، د دوی په کیسو کې د هغو خلکو لپاره درس دی چې عقل لري. (قرآن) یوه جوړه شوې کیسه نه ده، بلکې د پخوانیو (کتابونو) توجیه کوي، هرڅه تشریح کوي، او (د) د هغو کسانو لپاره چې ایمان لري لارښوونه او رحمت دی.