Q.S Furakani (اَلْفُرْقَان) - 77 Impendwa ya Mavesi

تَبٰرَكَ الَّذِيْ نَزَّلَ الْفُرْقَانَ عَلٰى عَبْدِهٖ لِيَكُوْنَ لِلْعٰلَمِيْنَ نَذِيْرًا ۙ

tabārakal-lażī nazzalal-furqāna ‘alā ‘abdihī liyakūna lil-‘ālamīna nażīrā(n).

Ubukata bube kuli Lesa uwatumine Furqan (Al-Qur’an) ku mubomfi wakwe (Muhamadi), pa kuti abe ica kucenjesha ku fibumbwa fyonse (amajinni na bantu).

ۨالَّذِيْ لَهٗ مُلْكُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ وَلَمْ يَتَّخِذْ وَلَدًا وَّلَمْ يَكُنْ لَّهٗ شَرِيْكٌ فِى الْمُلْكِ وَخَلَقَ كُلَّ شَيْءٍ فَقَدَّرَهٗ تَقْدِيْرًا

allażī lahū mulkus-samāwāti wal-arḍi wa lam yattakhiż waladaw wa lam yakul lahū syarīkun fil-mulki wa khalaqa kulla syai'in fa qaddarahū taqdīrā(n).

Uuli no bufumu bwa mu mulu ne calo, takwata abana, takwata umunankwe kuli Wene mu maka (Yakwe), kabili Wene alengele fyonse, lyena apingwilepo imipikile ya fiko iyalungama.

وَاتَّخَذُوْا مِنْ دُوْنِهٖٓ اٰلِهَةً لَّا يَخْلُقُوْنَ شَيْـًٔا وَّهُمْ يُخْلَقُوْنَ وَلَا يَمْلِكُوْنَ لِاَنْفُسِهِمْ ضَرًّا وَّلَا نَفْعًا وَّلَا يَمْلِكُوْنَ مَوْتًا وَّلَا حَيٰوةً وَّلَا نُشُوْرًا

wattakhażū min dūnihī ālihatal lā yakhluqūna syai'aw wa hum yukhlaqūna wa lā yamlikūna li'anfusihim ḍarraw wa lā naf‘aw wa lā yamlikūna mautaw wa lā ḥayātaw wa lā nusyūrā(n).

Lelo bapokele balesa bambi ukucila pali Wene (ukupepa), nangu ca kuti bene (abo balesa) tabalengeshe nangu cimo, mu cine cine bene bene balilengelwe kabili tabakwete amaka ya (kukaana) ukuicusha kabili tabakwete amaka ya (kuleta) ifisuma kabili tabakwete amaka ya kwipaya, ukupeela ubumi nelyo (na kabili) ukubuusha.

وَقَالَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْٓا اِنْ هٰذَآ اِلَّآ اِفْكُ ِۨافْتَرٰىهُ وَاَعَانَهٗ عَلَيْهِ قَوْمٌ اٰخَرُوْنَۚ فَقَدْ جَاۤءُوْ ظُلْمًا وَّزُوْرًا ۚ

wa qālal-lażīna kafarū in hāżā illā ifkuniftarāhu wa a‘ānahū ‘alaihi qaumun ākharūn(a), fa qad jā'ū ẓulmaw wa zūrā(n).

Kabili abafiita batile, "Ici (Qur'an) te cintu cimbi lelo bufi bwapangilwe kuli wene (Muhamadi), ubwafwilishiwa na bantu bambi," Mu cine cine, bacitile ububifi no bufi ubukulu.

وَقَالُوْٓا اَسَاطِيْرُ الْاَوَّلِيْنَ اكْتَتَبَهَا فَهِيَ تُمْلٰى عَلَيْهِ بُكْرَةً وَّاَصِيْلًا

wa qālū asāṭīrul-awwalīnaktatabahā fa hiya tumlā ‘alaihi bukrataw wa aṣīlā(n).

Kabili batile, "(Ni) fye inshimi sha bantu ba kale, ifyo aipwishe ukulemba, lyena ukubelenga inshimi kuli wene cila bushiku ulucelo na cungulo."

قُلْ اَنْزَلَهُ الَّذِيْ يَعْلَمُ السِّرَّ فِى السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ اِنَّهٗ كَانَ غَفُوْرًا رَّحِيْمًا

qul anzalahul-lażī ya‘lamus-sirra fis-samāwāti wal-arḍ(i), innahū kāna gafūrar raḥīmā(n).

Mutile (Muhamadi), "(Icitabo ca Qur'an) casokolwelwe kuli (Lesa) uwaishiba inkama sha mu mulu ne calo. Mucine cine, Wene Uwalekelela, Uwa Luse."

وَقَالُوْا مَالِ هٰذَا الرَّسُوْلِ يَأْكُلُ الطَّعَامَ وَيَمْشِيْ فِى الْاَسْوَاقِۗ لَوْلَآ اُنْزِلَ اِلَيْهِ مَلَكٌ فَيَكُوْنَ مَعَهٗ نَذِيْرًا ۙ

wa qālū mā lihāżar-rasūli ya'kuluṭ-ṭa‘āma wa yamsyī fil-aswāq(i), lau lā unzila ‘alaihi malakun fa yakūna ma‘ahū nażīrā(n).

Kabili batile, "Cinshi uyu Mutumwa (Muhammad) alya ifya kulya no kwenda mu fishiba? Cinshi malaika tatumilwe kuli wene (pakuti malaika) asokele pamo nankwe, .

اَوْ يُلْقٰىٓ اِلَيْهِ كَنْزٌ اَوْ تَكُوْنُ لَهٗ جَنَّةٌ يَّأْكُلُ مِنْهَاۗ وَقَالَ الظّٰلِمُوْنَ اِنْ تَتَّبِعُوْنَ اِلَّا رَجُلًا مَّسْحُوْرًا

au yulqā ilaihi kanzun au takūnu lahū jannatuy ya'kulu minhā, wa qālaẓ-ẓālimūna in tattabi‘ūna illā rajulam masḥūrā(n).

nangu (mulandu nshi) ubunonshi te kuti butuminwe kuli wene nelyo (mulandu nshi te kuti abe) ne bala lyakwe, pa kuti alye ukufuma ku (fya kulya)?” Kabili abantu abashalungama batile, "Ulekonka fye umuntu uwapeelwe ubulwele."

اُنْظُرْ كَيْفَ ضَرَبُوْا لَكَ الْاَمْثَالَ فَضَلُّوْا فَلَا يَسْتَطِيْعُوْنَ سَبِيْلًا ࣖ

unẓur kaifa ḍarabū lakal-amṡāla fa ḍallū falā yastaṭī‘ūna sabīlā(n).

Moneni ifyo bapanga ifilangililo pali imwe, eico balelufyanya, tabakwata amaka (ukusanga) inshila (iya kukaanya ubutumwa bwenu).

تَبٰرَكَ الَّذِيْٓ اِنْ شَاۤءَ جَعَلَ لَكَ خَيْرًا مِّنْ ذٰلِكَ جَنّٰتٍ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُۙ وَيَجْعَلْ لَّكَ قُصُوْرًا

tabārakal-lażī in syā'a ja‘ala laka khairam min żālika jannātin tajrī min taḥtihal-anhār(u), wa yaj‘al laka quṣūrā(n).

Ubukata bube kuli Allah, nga alefwaya, nga alimupangiile ifisuma ukucila pali ifyo: amabala ayo imilonga ipita mwi samba, kabili alimupangiile amayanda ya bufumu.

بَلْ كَذَّبُوْا بِالسَّاعَةِۙ وَاَعْتَدْنَا لِمَنْ كَذَّبَ بِالسَّاعَةِ سَعِيْرًا

bal każżabū bis-sā‘ah(ti), wa a‘tadnā liman każżaba bis-sā‘ati sa‘īrā(n).

Na kabili balakaana Ubushiku bwa Bupingushi. Kabili Twalipekanya inferno iya koca kuli onse uukaana Ubushiku bwa Bupingushi.

اِذَا رَاَتْهُمْ مِّنْ مَّكَانٍۢ بَعِيْدٍ سَمِعُوْا لَهَا تَغَيُّظًا وَّزَفِيْرًا

iżā ra'athum mim makānim ba‘īdin sami‘ū lahā tagayyuẓaw wa zafīrā(n).

Ilyo wene (helo) abamona ukufuma ukutali, baumfwa ishiwi lyakwe ilya kupopomenwa pa mulandu wa bukali.

وَاِذَآ اُلْقُوْا مِنْهَا مَكَانًا ضَيِّقًا مُّقَرَّنِيْنَ دَعَوْا هُنَالِكَ ثُبُوْرًا ۗ

wa iżā ulqū minhā makānan ḍayyiqam muqarranīna da‘au hunālika ṡubūrā(n).

Kabili ilyo bapooswa mu cifulo icacepa mu mulilo wa pe mu minyololo, kulya balalilila ukuti baonaulwe.

لَا تَدْعُوا الْيَوْمَ ثُبُوْرًا وَّاحِدًا وَّادْعُوْا ثُبُوْرًا كَثِيْرًا

lā tad‘ul-yauma ṡubūraw wāḥidaw wad‘ū ṡubūran kaṡīrā(n).

(Cikasoselwa kuli bene), "Mwisubila ukuonaulwa kumo lelo, lelo musumine ukuonaulwa ukwabwekeshiwapo."

قُلْ اَذٰلِكَ خَيْرٌ اَمْ جَنَّةُ الْخُلْدِ الَّتِيْ وُعِدَ الْمُتَّقُوْنَۗ كَانَتْ لَهُمْ جَزَاۤءً وَّمَصِيْرًا

qul ażālika khairun am jannatul-khuldil-latī wu‘idal-muttaqūn(a), kānat lahum jazā'aw wa maṣīrā(n).

Landa (Muhamadi), "Bushe (ukukandwa) kwa musango yo kuli bwino, nangu paradiso wa muyayaya uwalailwe ku bapepa nge cilambu, ne ncende ya kubwelelamo kuli bene?"

لَهُمْ فِيْهَا مَا يَشَاۤءُوْنَ خٰلِدِيْنَۗ كَانَ عَلٰى رَبِّكَ وَعْدًا مَّسْـُٔوْلًا

lahum fīhā mā yasyā'ūna khālidīn(a), kāna ‘alā rabbika wa‘dam mas'ūlā(n).

Kuli bene fyonse ifyo balefwaya fyaba muli ci (mu mulu), bakashala aba muyayaya (muli ci). Ico e cipangano ca kwa Shikulu wenu icalinga ukupapaata (kuli Wene).

وَيَوْمَ يَحْشُرُهُمْ وَمَا يَعْبُدُوْنَ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ فَيَقُوْلُ ءَاَنْتُمْ اَضْلَلْتُمْ عِبَادِيْ هٰٓؤُلَاۤءِ اَمْ هُمْ ضَلُّوا السَّبِيْلَ ۗ

wa yauma yaḥsyuruhum wa mā ya‘budūna min dūnillāhi fa yaqūlu a'antum aḍlaltum ‘ibādī hā'ulā'i am hum ḍallus-sabīl(a).

Kabili (ibukisheni) pa bushiku (ilyo) Allah abalonganike pamo na ifyo balepepa ukucila pali Allah, lyena atile (kuli abo abapepwa), "Bushe ni mwe mwatungulwile ababomfi Bandi ukubembuka, nangu ni bo bene abalubene ukufuma ku nshila (iya cine)?"

قَالُوْا سُبْحٰنَكَ مَا كَانَ يَنْۢبَغِيْ لَنَآ اَنْ نَّتَّخِذَ مِنْ دُوْنِكَ مِنْ اَوْلِيَاۤءَ وَلٰكِنْ مَّتَّعْتَهُمْ وَاٰبَاۤءَهُمْ حَتّٰى نَسُوا الذِّكْرَۚ وَكَانُوْا قَوْمًاۢ بُوْرًا

qālū subḥānaka mā kāna yambagī lanā an nattakhiża min dūnika min auliyā'a wa lākim matta‘tahum wa ābā'ahum ḥattā nasuż-żikr(a), wa kānū qaumam būrā(n).

Ba (abapepelwe) bayaswike bati, "Ubukata bube kuli Wene, tacili icalinga kuli ifwe ukupoka umucingilila umbi ukucila pali Wene, lelo Wene walibapeela pamo na bafyashi babo ukusekesha kwa mweo, icakuti balaba ukusoka; kabili ni bantu abaonaika."

فَقَدْ كَذَّبُوْكُمْ بِمَا تَقُوْلُوْنَۙ فَمَا تَسْتَطِيْعُوْنَ صَرْفًا وَّلَا نَصْرًاۚ وَمَنْ يَّظْلِمْ مِّنْكُمْ نُذِقْهُ عَذَابًا كَبِيْرًا

faqad każżabūkum bimā taqūlūn(a), famā tastaṭī‘ūna ṣarfaw wa lā naṣrā(n), wa may yaẓlim minkum nużiqhu ‘ażāban kabīrā(n).

Eico icine cine, abo (abapepwa) bakaana ifyo mwasosa, eico tamwakabe na maka ya kukaana (ukukandwa) kabili tamwakabe na maka ya kwafwa (imwe bene), kabili onse pali imwe uwacita icabipa, mu cine cine tukamupeela ukukandwa kukalamba.

وَمَآ اَرْسَلْنَا قَبْلَكَ مِنَ الْمُرْسَلِيْنَ اِلَّآ اِنَّهُمْ لَيَأْكُلُوْنَ الطَّعَامَ وَيَمْشُوْنَ فِى الْاَسْوَاقِۗ وَجَعَلْنَا بَعْضَكُمْ لِبَعْضٍ فِتْنَةً ۗ اَتَصْبِرُوْنَۚ وَكَانَ رَبُّكَ بَصِيْرًا ࣖ ۔

wa mā arsalnā qablaka minal-mursalīna illā innahum laya'kulūnaṭ-ṭa‘āma wa yamsyūna fil aswāq(i), wa ja‘alnā ba‘ḍakum liba‘ḍin fitnah(tan), ataṣbirūn(a), wa kāna rabbuka baṣīrā(n).

Kabili tatutumine abatumwa pa ntanshi yenu (Muhamadi), lelo nga balilile ifya kulya no kwenda mu fishiba. Kabili Twacitile bamo muli imwe ukuba ica kwesha kuli bambi. Bushe mukashipikisha? Kabili Shikulu wenu alimona fyonse.

۞ وَقَالَ الَّذِيْنَ لَا يَرْجُوْنَ لِقَاۤءَنَا لَوْلَآ اُنْزِلَ عَلَيْنَا الْمَلٰۤىِٕكَةُ اَوْ نَرٰى رَبَّنَا ۗ لَقَدِ اسْتَكْبَرُوْا فِيْٓ اَنْفُسِهِمْ وَعَتَوْ عُتُوًّا كَبِيْرًا

wa qālal-lażīna lā yarjūna liqā'anā lau lā unzila ‘alainal-malā'ikata au narā rabbanā, laqadistakbarū fī anfusihim wa ‘atau ‘utuwwan kabīrā(n).

Kabili abo abashasubila ukukumanya Ifwe (mu Nshita ya Kukonkapo) batila, "Cinshi bamalaika tabatuminwe kuli ifwe, nangu (cinshi) tatumona Shikulu wesu?" Mu cine cine, bali aba cilumba kabili mu cine cine balilufyanya (mu kucita ububifi).

يَوْمَ يَرَوْنَ الْمَلٰۤىِٕكَةَ لَا بُشْرٰى يَوْمَىِٕذٍ لِّلْمُجْرِمِيْنَ وَيَقُوْلُوْنَ حِجْرًا مَّحْجُوْرًا

yauma yaraunal-malā'ikata lā busyrā yauma'iżil lil-mujrimīna wa yaqūlūna ḥijram maḥjūrā(n).

(Ibukisheni) Ubushiku (ilyo) bakamona bamalaika, pali bulya Bushiku takwakabe imbila nsuma ku bacipondoka, kabili bakatila, “Hijran majura.”

وَقَدِمْنَآ اِلٰى مَا عَمِلُوْا مِنْ عَمَلٍ فَجَعَلْنٰهُ هَبَاۤءً مَّنْثُوْرًا

wa qadimnā ilā mā ‘amilū min ‘amalin fa ja‘alnāhu habā'am manṡūrā(n).

Kabili tukabalanga ifyo bacitile pa milimo yabo, lyena tukabalenga ukuba (nga) ifumbi ilyasalangana.

اَصْحٰبُ الْجَنَّةِ يَوْمَىِٕذٍ خَيْرٌ مُّسْتَقَرًّا وَّاَحْسَنُ مَقِيْلًا

aṣḥābul-jannati yauma'iżin khairum mustaqarraw wa aḥsanu maqīlā(n).

Abaikala mu Paradise, pali bulya Bushiku, bakakwata ififulo fya kwikalamo ifisuma nga nshi ne fifulo fya kupusukilamo ifisuma nga nshi.

وَيَوْمَ تَشَقَّقُ السَّمَاۤءُ بِالْغَمَامِ وَنُزِّلَ الْمَلٰۤىِٕكَةُ تَنْزِيْلًا

wa yauma tasyaqqaqus-samā'u bil-gamāmi wa nuzzilal-malā'ikatu tanzīlā(n).

Kabili (ibukisheni) Ubushiku (ilyo) imyulu ikaputuka ne kumbi ilyabuuta kabili bamalaika bakatumwa panshi (mu mabimbi).

اَلْمُلْكُ يَوْمَىِٕذِ ِۨالْحَقُّ لِلرَّحْمٰنِۗ وَكَانَ يَوْمًا عَلَى الْكٰفِرِيْنَ عَسِيْرًا

al-mulku yauma'iżinil-ḥaqqu lir-raḥmān(i), wa kāna yauman ‘alal-kāfirīna ‘asīrā(n).

Ubufumu, ubo Bushiku, bwa kwa Uwa Luse Uwacilapo. Kabili ubo bushiku bwakosa ku bashasumina.

وَيَوْمَ يَعَضُّ الظَّالِمُ عَلٰى يَدَيْهِ يَقُوْلُ يٰلَيْتَنِى اتَّخَذْتُ مَعَ الرَّسُوْلِ سَبِيْلًا

wa yauma ya‘aḍḍuẓ-ẓālimu ‘alā yadaihi yaqūlu yā laitanittakhażtu ma‘ar-rasūli sabīlā(n).

Kabili (ibukisheni) ubushiku (ilyo) umuntu uwabula uluse alumine iminwe yakwe ibili, (ukusuulako ku micitile yakwe) ilyo alelanda ukuti, "O! Nga cakuti fye (umuku umo) nalikwete inshila no Mutumwa."

يٰوَيْلَتٰى لَيْتَنِيْ لَمْ اَتَّخِذْ فُلَانًا خَلِيْلًا

yā wailatā laitanī lam attakhiż fulānan khalīlā(n).

Oh, ubulanda kuli ine! Nga ca kuti (mu nshita yapita) nshacitile ifyo kabili ifyo cibusa wa pa nshi (uwandi), .

لَقَدْ اَضَلَّنِيْ عَنِ الذِّكْرِ بَعْدَ اِذْ جَاۤءَنِيْۗ وَكَانَ الشَّيْطٰنُ لِلْاِنْسَانِ خَذُوْلًا

laqad aḍallanī ‘aniż-żikri ba‘da iż jā'anī, wa kānasy-syaiṭānu lil-insāni khażūlā(n).

mu cine cine, alinjipwishe ukufuma ku kucenjesha (ukwa Qur’an) ilyo (Qur’an) aishile kuli ine. Kabili Satana mu cine cine ni cipondoka ku bantunse."

وَقَالَ الرَّسُوْلُ يٰرَبِّ اِنَّ قَوْمِى اتَّخَذُوْا هٰذَا الْقُرْاٰنَ مَهْجُوْرًا

wa qālar-rasūlu yā rabbi inna qaumittakhażū hāżal-qur'āna mahjūrā(n).

Kabili Umutumwa (Muhammad) atile, "O Shikulu wandi, mu cine cine abantu bandi balilenga iyi Koran ukukanasakamana."

وَكَذٰلِكَ جَعَلْنَا لِكُلِّ نَبِيٍّ عَدُوًّا مِّنَ الْمُجْرِمِيْنَۗ وَكَفٰى بِرَبِّكَ هَادِيًا وَّنَصِيْرًا

wa każālika ja‘alnā likulli nabiyyin ‘aduwwam minal-mujrimīn(a), wa kafā birabbika hādiyaw wa naṣīrā(n).

Eico, kuli kasesema onse, Twapanga abalwani ba bantu ba lubembu. Lelo Shikulu wenu alilinga nga katungulula no kwafwilisha.

وَقَالَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لَوْلَا نُزِّلَ عَلَيْهِ الْقُرْاٰنُ جُمْلَةً وَّاحِدَةً ۛ كَذٰلِكَ ۛ لِنُثَبِّتَ بِهٖ فُؤَادَكَ وَرَتَّلْنٰهُ تَرْتِيْلًا

wa qālal-lażīna kafarū lau lā nuzzila ‘alaihil-qur'ānu jumlataw wāḥidatan - każālika - linuṡabbita bihī fu'ādaka wa rattalnāhu tartīlā(n).

Kabili abafiita batile: “Cinshi ico Qur’an tasokolwelwe kuli wene pa muku umo?” Eico, pa kuti Tukoseleshe umutima wenu (uwa kwa Muhamadi) na co kabili Tucibelenga tartil (panono panono, panono panono kabili mu kulungatika).

وَلَا يَأْتُوْنَكَ بِمَثَلٍ اِلَّا جِئْنٰكَ بِالْحَقِّ وَاَحْسَنَ تَفْسِيْرًا ۗ

wa lā ya'tūnaka bimaṡalin illā ji'nāka bil-ḥaqqi wa aḥsana tafsīrā(n).

Kabili bene (abafilwa) tabaishile kuli imwe (ukuleta) icintu ica kupapa, lelo twaletele kuli imwe icine no bulondoloshi ubusuma.

اَلَّذِيْنَ يُحْشَرُوْنَ عَلٰى وُجُوْهِهِمْ اِلٰى جَهَنَّمَۙ اُولٰۤىِٕكَ شَرٌّ مَّكَانًا وَّاَضَلُّ سَبِيْلًا ࣖ

allażīna yuḥsyarūna ‘alā wujūhihim ilā jahannam(a), ulā'ika syarrum makānaw wa aḍallu sabīlā(n).

Abantu abalonganikwa kuli Gehena ukupitila mu kukunkuma ku menso yabo, abo e bali mu cifulo icabipisha kabili abapumfyanishiwa mu nshila shabo.

وَلَقَدْ اٰتَيْنَا مُوْسَى الْكِتٰبَ وَجَعَلْنَا مَعَهٗٓ اَخَاهُ هٰرُوْنَ وَزِيْرًا ۚ

wa laqad ātainā mūsal-kitāba wa ja‘alnā ma‘ahū akhāhu hārūna wazīrā(n).

Kabili icine cine, Twapeele Icitabo (Torah) kuli Mose kabili Twacilenga Haruni ukuba umunyina, ukumukonka nga vizier (ukwafwilisha).

فَقُلْنَا اذْهَبَآ اِلَى الْقَوْمِ الَّذِيْنَ كَذَّبُوْا بِاٰيٰتِنَاۗ فَدَمَّرْنٰهُمْ تَدْمِيْرًا ۗ

fa qulnażhabā ilal-qaumil-lażīna każżabū bi'āyātinā, fa dammarnāhum tadmīrā(n).

Lyena twatile (kuli bonse babili), "Kabiyeni bonse babili ku bantu abakaana ifishibilo fyesu." Lyene Twalibaonawile na maka yesu yonse.

وَقَوْمَ نُوْحٍ لَّمَّا كَذَّبُوا الرُّسُلَ اَغْرَقْنٰهُمْ وَجَعَلْنٰهُمْ لِلنَّاسِ اٰيَةًۗ وَاَعْتَدْنَا لِلظّٰلِمِيْنَ عَذَابًا اَلِيْمًا ۚ

wa qauma nūḥil lammā każżabur-rusula agraqnāhum wa ja‘alnāhum lin-nāsi āyah(tan), wa a‘tadnā liẓ-ẓālimīna ‘ażāban alīmā(n).

Kabili (Twaonawile) abantu bakwa Noa ilyo balebepa ku batumwa. Twalibabikile mu menshi kabili Twalicitile (amalyashi yabo) ukuba isambililo ku bantunse. Kabili Twalipekanishisha ababifi ukukalifiwa, .

وَعَادًا وَّثَمُوْدَا۟ وَاَصْحٰبَ الرَّسِّ وَقُرُوْنًاۢ بَيْنَ ذٰلِكَ كَثِيْرًا

wa ‘ādaw wa ṡamūda wa aṣḥābar-rassi wa qurūnam baina żālika kaṡīrā(n).

kabili (Twalionawile) abantu ba 'Ad na Samud na bantu ba Rass na mitundu iingi (iyacilapo) pa kati ka abo (abantu).

وَكُلًّا ضَرَبْنَا لَهُ الْاَمْثَالَۖ وَكُلًّا تَبَّرْنَا تَتْبِيْرًا

wa kullan ḍarabnā lahul-amṡāl(a), wa kullan tabbarnā tatbīrā(n).

Kabili Twalipanga ica kumwenako kuli umo umo uwa bene kabili Twalionawile umo umo uwa bene ukufika ku konaulwa kwakwe ukwakumanina.

وَلَقَدْ اَتَوْا عَلَى الْقَرْيَةِ الَّتِيْٓ اُمْطِرَتْ مَطَرَ السَّوْءِۗ اَفَلَمْ يَكُوْنُوْا يَرَوْنَهَاۚ بَلْ كَانُوْا لَا يَرْجُوْنَ نُشُوْرًا

wa laqad atau ‘alal-qaryatil-latī umṭirat maṭaras-sau'(i), afalam yakūnū yaraunahā, bal kānū lā yarjūna nusyūrā(n).

Kabili icine cine, bene (abapepa ba Lesa abengi aba ku Mecca) balipitile mu calo (Sodoma) ico (kale) calipooselwe ku mfula imbi (imfula ya mabwe). Bushe tabacimwene? Na kuba, mu cine cine tabaleenekela ubushiku bwa kubuuka.

وَاِذَا رَاَوْكَ اِنْ يَّتَّخِذُوْنَكَ اِلَّا هُزُوًاۗ اَهٰذَا الَّذِيْ بَعَثَ اللّٰهُ رَسُوْلًا

wa iżā ra'auka iy yattakhiżūnaka illā huzuwā(n), ahāżal-lażī ba‘aṡallāhu rasūlā(n).

Kabili nga bakumona (Muhamadi), balakuseka fye (ukusosa ukuti), “Bushe uyu e muntu uo Lesa atumine ngo Mutumwa?

اِنْ كَادَ لَيُضِلُّنَا عَنْ اٰلِهَتِنَا لَوْلَآ اَنْ صَبَرْنَا عَلَيْهَاۗ وَسَوْفَ يَعْلَمُوْنَ حِيْنَ يَرَوْنَ الْعَذَابَ مَنْ اَضَلُّ سَبِيْلًا

in kāda layuḍillunā ‘an ālihatinā lau lā an ṣabarnā ‘alaihā, wa saufa ya‘lamūna ḥīna yaraunal-‘ażāba man aḍallu sabīlā(n).

Mucine cine, ali mupepi no kututungulula ukufuma ku kupepa kwesu, nga tatushipikishe (ukupepa) wene." Kabili pa numa bakaishiba lintu bakamona ukukandwa, uwali no kupumfyanya sana.

اَرَءَيْتَ مَنِ اتَّخَذَ اِلٰهَهٗ هَوٰىهُۗ اَفَاَنْتَ تَكُوْنُ عَلَيْهِ وَكِيْلًا ۙ

ara'aita manittakhaża ilāhahū hawāh(u), afa anta takūnu ‘alaihi wakīlā(n).

Bushe imwe (Muhamadi) mwamonapo umuntu uulenga ukufwaya kwakwe ukuba lesa wakwe? Bushe ukaba umucingilila wakwe?

اَمْ تَحْسَبُ اَنَّ اَكْثَرَهُمْ يَسْمَعُوْنَ اَوْ يَعْقِلُوْنَۗ اِنْ هُمْ اِلَّا كَالْاَنْعَامِ بَلْ هُمْ اَضَلُّ سَبِيْلًا ࣖ

am taḥsabu anna akṡarahum yasma‘ūna au ya‘qilūn(a), in hum illā kal-an‘āmi bal hum aḍallu sabīlā(n).

Nangu bushe muletontonkanya ukuti abengi pali bene balaumfwa nelyo ukumfwikisha? Bali fye nga fipe, ukucilapo ukubembuka.

اَلَمْ تَرَ اِلٰى رَبِّكَ كَيْفَ مَدَّ الظِّلَّۚ وَلَوْ شَاۤءَ لَجَعَلَهٗ سَاكِنًاۚ ثُمَّ جَعَلْنَا الشَّمْسَ عَلَيْهِ دَلِيْلًا ۙ

alam tara ilā rabbika kaifa maddaẓ-ẓill(a), wa lau syā'a laja‘alahū sākinā(n), ṡumma ja‘alnasy-syamsa ‘alaihi dalīlā(n).

Bushe tamwamona (ukubumbwa kwa) Shikulu wenu, ifyo alengele (no kucefyako) ifintu; kabili nga alefwaya, nga alicitile (ifimonwa) ifya muyayaya, lyena Twacitile akasuba ukuba katungulula, .

ثُمَّ قَبَضْنٰهُ اِلَيْنَا قَبْضًا يَّسِيْرًا

Ṡumma qabaḍnā ilainā qabḍay yasīrā(n).

e lyo Twalicikokele (icimonwa) kuli Ifwe panono panono.

وَهُوَ الَّذِيْ جَعَلَ لَكُمُ الَّيْلَ لِبَاسًا وَّالنَّوْمَ سُبَاتًا وَّجَعَلَ النَّهَارَ نُشُوْرًا

wa huwal-lażī ja‘ala lakumul-laila libāsaw wan-nauma subātaw wa ja‘alan-nahāra nusyūrā(n).

Kabili ni Wene uwalengele ubushiku kuli imwe (nga) ica kufwala, no kulaala ku kupuusha, kabili Wene uwalengele akasuba ku kubuuka ukulwisha.

وَهُوَ الَّذِيْٓ اَرْسَلَ الرِّيَاحَ بُشْرًاۢ بَيْنَ يَدَيْ رَحْمَتِهٖۚ وَاَنْزَلْنَا مِنَ السَّمَاۤءِ مَاۤءً طَهُوْرًا ۙ

wa huwal-lażī arsalar-riyāḥa busyram baina yadai raḥmatih(ī), wa anzalnā minas-samā'i mā'an ṭahūrā(n).

Kabili ni Wene uupupusha umupashi (nga) uuletwala imbila nsuma ilyo uluse Lwakwe (imfula) talwafikile; kabili Twatumine amenshi aya busaka nga nshi ukufuma mu mulu, .

لِّنُحْيِ َۧ بِهٖ بَلْدَةً مَّيْتًا وَّنُسْقِيَهٗ مِمَّا خَلَقْنَآ اَنْعَامًا وَّاَنَاسِيَّ كَثِيْرًا

linuḥyiya bihī baldatam maitaw wa nusqiyahū mimmā khalaqnā an‘āmaw wa anāsiyya kaṡīrā(n).

pakuti (na menshi ayo) Tupeele ubumi ku calo icafwa (ica nkumbabulili), kabili Tupeele ifya kunwa kuli fimo ifyo Twapanga, (mu musango wa) ifipe na bantu abengi.

وَلَقَدْ صَرَّفْنٰهُ بَيْنَهُمْ لِيَذَّكَّرُوْاۖ فَاَبٰىٓ اَكْثَرُ النَّاسِ اِلَّا كُفُوْرًا

wa laqad ṣarrafnāhu bainahum liyażżakkarū, fa abā akṡarun-nāsi illā kufūrā(n).

Kabili icine cine, Twalicipita (imfula) pa kati kabo pa kuti basambilile isambililo; lelo abantu abengi tabafwaya ukuba (aba kutasha), balakaana na kabili (amapaalo).

وَلَوْ شِئْنَا لَبَعَثْنَا فِيْ كُلِّ قَرْيَةٍ نَّذِيْرًا ۖ

wa lau syi'nā laba‘aṡnā fī kulli qaryatin nażīrā(n).

Kabili nga twalefwaya, nga twatumine umusoka ku calo conse.

فَلَا تُطِعِ الْكٰفِرِيْنَ وَجَاهِدْهُمْ بِهٖ جِهَادًا كَبِيْرًا

falā tuṭi‘il-kāfirīna wa jāhidhum bihī jihādan kabīrā(n).

Eico mwiumfwila abashasumina, kabili mulwishe na yo (Qur’an) no (mupashi wa) kulwisha kukalamba.

۞ وَهُوَ الَّذِيْ مَرَجَ الْبَحْرَيْنِ هٰذَا عَذْبٌ فُرَاتٌ وَّهٰذَا مِلْحٌ اُجَاجٌۚ وَجَعَلَ بَيْنَهُمَا بَرْزَخًا وَّحِجْرًا مَّحْجُوْرًا

wa huwal-lażī marajal-baḥraini hāżā ‘ażbun furātuw wa hāżā milḥun ujāj(un), wa ja‘ala bainahumā barzakhaw wa ḥijram maḥjūrā(n).

Kabili ni Wene uulesuminisha bemba wabili ukupita (ku lubali no lubali); uyu umo ali uwa nsungu kabili uwapya kabili umbi ali uwa mucele nga nshi kabili uwa bukali; kabili pa kati kabo apangile ulupungu no mupaka uushapitamo.

وَهُوَ الَّذِيْ خَلَقَ مِنَ الْمَاۤءِ بَشَرًا فَجَعَلَهٗ نَسَبًا وَّصِهْرًاۗ وَكَانَ رَبُّكَ قَدِيْرًا

wa huwal-lażī khalaqa minal-mā'i basyaran fa ja‘alahū nasabaw wa ṣihrā(n), wa kāna rabbuka qadīrā(n).

Kabili Wene (na kabili) alengele umuntu ukufuma ku menshi, lyena Wene amulengeshe (ukukwata) abana ne fyuma kabili Lesa wenu ni Wa Maka Yonse.

وَيَعْبُدُوْنَ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ مَا لَا يَنْفَعُهُمْ وَلَا يَضُرُّهُمْۗ وَكَانَ الْكَافِرُ عَلٰى رَبِّهٖ ظَهِيْرًا

wa ya‘budūna min dūnillāhi mā lā yanfa‘uhum wa lā yaḍurruhum, wa kānal-kāfiru ‘alā rabbihī ẓahīrā(n).

Kabili balapepa ukucila pali Allah ifyo tafibanonkelamo kabili ifishibaletela amafya. Abashasumina ni bakwafwilisha (aba kwa Satana ukukanaumfwila) Shikulu wabo.

وَمَآ اَرْسَلْنٰكَ اِلَّا مُبَشِّرًا وَّنَذِيْرًا

wa mā arsalnāka illā mubasysyiraw wa nażīrā(n).

Kabili tatukutumine (Muhamadi) lelo fye nga katwala imbila nsuma kabili umusoka.

قُلْ مَآ اَسْـَٔلُكُمْ عَلَيْهِ مِنْ اَجْرٍ اِلَّا مَنْ شَاۤءَ اَنْ يَّتَّخِذَ اِلٰى رَبِّهٖ سَبِيْلًا

qul mā as'alukum ‘alaihi min ajrin illā man syā'a ay yattakhiża ilā rabbihī sabīlā(n).

Mutile, "Nshilomba nangu cimo icakubwesha kuli imwe mu kutwala (imbila), lelo (isubilo lyakuti) abantu bakakwata inshila kuli Shikulu wabo."

وَتَوَكَّلْ عَلَى الْحَيِّ الَّذِيْ لَا يَمُوْتُ وَسَبِّحْ بِحَمْدِهٖۗ وَكَفٰى بِهٖ بِذُنُوْبِ عِبَادِهٖ خَبِيْرًا ۚ

wa tawakkal ‘alal-ḥayyil-lażī lā yamūtu wa sabbiḥ biḥamdih(ī), wa kafā bihī biżunūbi ‘ibādihī khabīrā(n).

Kabili mubike icitetekelo cenu muli Allah, Uwa Mweo, Uushafwa, kabili mucindike ukupitila mu kumulumbanya. Kabili calinga ukuti Wene alishiba fyonse pa membu sha babomfi bakwe, .

اَلَّذِيْ خَلَقَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ وَمَا بَيْنَهُمَا فِيْ سِتَّةِ اَيَّامٍ ثُمَّ اسْتَوٰى عَلَى الْعَرْشِۚ اَلرَّحْمٰنُ فَسْـَٔلْ بِهٖ خَبِيْرًا

allażī khalaqas-samāwāti wal-arḍa wa mā bainahumā fī sittati ayyāmin ṡummastawā ‘alal-‘arsy(i), ar-raḥmānu fas'al bihī khabīrā(n).

uwalengele imyulu ne calo ne fyaba pa kati ka fiko mu myaka mutanda, lyena aikele pa Cipuna ca Bufumu, (Ali) Uwa Luse, eico ipusheni (pa lwa kwa Allah) uyo uwaishiba bwino (Muhamadi).

وَاِذَا قِيْلَ لَهُمُ اسْجُدُوْا لِلرَّحْمٰنِ قَالُوْا وَمَا الرَّحْمٰنُ اَنَسْجُدُ لِمَا تَأْمُرُنَا وَزَادَهُمْ نُفُوْرًا ۩ ࣖ

wa iżā qīla lahumusjudū lir-raḥmāni qālū wa mar-raḥmānu anasjudu limā ta'murunā wa zādahum nufūrā(n).

Kabili ilyo bamweba ukuti, "Fukaminani kuli Uwa Luse", balasuka ukuti, "Nani Uwa Luse? Bushe tufwile ukufukama kuli Allah uo imwe (Muhammad) mwatukonkomeshe (ukufukama kuli Wene)?" Kabili balabutuka ukucilisha no kucilikila (ukufuma ku cine).

تَبٰرَكَ الَّذِيْ جَعَلَ فِى السَّمَاۤءِ بُرُوْجًا وَّجَعَلَ فِيْهَا سِرٰجًا وَّقَمَرًا مُّنِيْرًا

tabārakal-lażī ja‘ala fis-samā'i burūjaw wa ja‘ala fīhā sirājaw wa qamaram munīrā(n).

Ubukata bube kuli Allah uwalengele intanda mu mulu kabili wene na kabili alengele akasuba no mweshi ukumoneka.

وَهُوَ الَّذِيْ جَعَلَ الَّيْلَ وَالنَّهَارَ خِلْفَةً لِّمَنْ اَرَادَ اَنْ يَّذَّكَّرَ اَوْ اَرَادَ شُكُوْرًا

wa huwal-lażī ja‘alal-laila wan-nahāra khilfatal liman arāda ay yażżakkara au arāda syukūrā(n).

Kabili Wene (na kabili) alenga ubushiku no bushiku ukupilibula ku bantu abafwaya ukusambilila amasambililo nelyo abafwaya ukutasha.

وَعِبَادُ الرَّحْمٰنِ الَّذِيْنَ يَمْشُوْنَ عَلَى الْاَرْضِ هَوْنًا وَّاِذَا خَاطَبَهُمُ الْجٰهِلُوْنَ قَالُوْا سَلٰمًا

wa ‘ibādur-raḥmānil-lażīna yamsyūna ‘alal-arḍi haunaw wa iżā khāṭabahumul-jāhilūna qālū salāmā(n).

Nga ca kuti ababomfi ba kwa Lesa Uwa Luse, ni balya abaenda pano isonde mu kuicefya kabili ilyo abantu abashaishiba babaposha (ne mashiwi ya kutuka), balatila "salam," .

وَالَّذِيْنَ يَبِيْتُوْنَ لِرَبِّهِمْ سُجَّدًا وَّقِيَامًا

wal-lażīna yabītūna lirabbihim sujjadaw wa qiyāmā(n).

kabili abo abalala ubushiku bonse balepepa Lesa wabo ukupitila mu kufukama no kwiminina.

وَالَّذِيْنَ يَقُوْلُوْنَ رَبَّنَا اصْرِفْ عَنَّا عَذَابَ جَهَنَّمَۖ اِنَّ عَذَابَهَا كَانَ غَرَامًا ۖ

wal-lażīna yaqūlūna rabbanaṣrif ‘annā ‘ażāba jahannam(a), inna ‘ażābahā kāna garāmā(n).

Kabili abo abatila, “Mwe Shikulu wesu, fumyeniko ukucula kwa ku Gehena kuli ifwe, pantu mu cine cine ukucula kwa iko kukaleta ubuonaushi bwa muyayaya.”

اِنَّهَا سَاۤءَتْ مُسْتَقَرًّا وَّمُقَامًا

innahā sā'at mustaqarraw wa muqāmā(n).

Mu cine cine, Inferno e ncende yabipisha iya kwikalamo no kwikalamo.

وَالَّذِيْنَ اِذَآ اَنْفَقُوْا لَمْ يُسْرِفُوْا وَلَمْ يَقْتُرُوْا وَكَانَ بَيْنَ ذٰلِكَ قَوَامًا

wal-lażīna iżā anfaqū lam yusrifū wa lam yaqturū wa kāna baina żālika qawāmā(n).

Kabili (ukubikako na babomfi ba kwa Lesa Uwa Luse) abo, ilyo balebomfya (ifyuma), tabacilapo, nangu (na kabili) tabacilapo, bonse babili balilinga, .

وَالَّذِيْنَ لَا يَدْعُوْنَ مَعَ اللّٰهِ اِلٰهًا اٰخَرَ وَلَا يَقْتُلُوْنَ النَّفْسَ الَّتِيْ حَرَّمَ اللّٰهُ اِلَّا بِالْحَقِّ وَلَا يَزْنُوْنَۚ وَمَنْ يَّفْعَلْ ذٰلِكَ يَلْقَ اَثَامًا ۙ

wal-lażīna lā yad‘ūna ma‘allāhi ilāhan ākhara wa lā yaqtulūnan nafsal-latī ḥarramallāhu illā bil-ḥaqqi wa lā yaznūn(a), wa may yaf‘al żālika yalqa aṡāmā(n).

kabili abo abashabika pamo na Allah na balesa bambi kabili abashaipaya abantu abo Allah akanishe kano fye pa mulandu walinga (umulandu), kabili abashacita ubucende; kabili onse uucita ifyo, akapeelwa ukukanshiwa ukwakosa, .

يُّضٰعَفْ لَهُ الْعَذَابُ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ وَيَخْلُدْ فِيْهٖ مُهَانًا ۙ

yuḍā‘af lahul-‘ażābu yaumal-qiyāmati wa yakhlud fīhī muhānā(n).

(e kutila) ukukandwa kukakulilako kuli wene pa Bushiku bwa Kubuuka kabili akashala muli cilya cilandushi, mu cifulo ca kucefyako insoni, .

اِلَّا مَنْ تَابَ وَاٰمَنَ وَعَمِلَ عَمَلًا صَالِحًا فَاُولٰۤىِٕكَ يُبَدِّلُ اللّٰهُ سَيِّاٰتِهِمْ حَسَنٰتٍۗ وَكَانَ اللّٰهُ غَفُوْرًا رَّحِيْمًا

illā man tāba wa āmana wa ‘amila ‘amalan ṣāliḥan fa ulā'ika yubaddilullāhu sayyi'ātihim ḥasanāt(in), wa kānallāhu gafūrar raḥīmā(n).

ukufumyako fye abo abalapila no kusumina no kucita ifisuma; e lyo Allah apilibwile ububi bwabo ku busuma. Allah ali uwa kwelela, uwa nkumbu nga nshi.

وَمَنْ تَابَ وَعَمِلَ صَالِحًا فَاِنَّهٗ يَتُوْبُ اِلَى اللّٰهِ مَتَابًا

wa man tāba wa ‘amila ṣāliḥan fa innahū yatūbu ilallāhi matābā(n).

Kabili onse uwalapila no kucita ifisuma, ninshi mu cine cine alapila kuli Allah no kulapila kwa cine cine.

وَالَّذِيْنَ لَا يَشْهَدُوْنَ الزُّوْرَۙ وَاِذَا مَرُّوْا بِاللَّغْوِ مَرُّوْا كِرَامًا

wal-lażīna yasyhadūnaz-zūr(a), wa iżā marrū bil-lagwi marrū kirāmā(n).

Kabili abo abashapeela ubunte bwa bufi, kabili nga bakumanya (abantu) abacita imilimo ya fye, balafumapo ilyo balesunga ubucindami bwabo, .

وَالَّذِيْنَ اِذَا ذُكِّرُوْا بِاٰيٰتِ رَبِّهِمْ لَمْ يَخِرُّوْا عَلَيْهَا صُمًّا وَّعُمْيَانًا

wal-lażīna iżā żukkirū bi'āyāti rabbihim lam yakhirrū ‘alaihā ṣummaw wa ‘umyānā(n).

kabili abo, nga basokelwe ne fikomo fya kwa Shikulu wabo, tabacita nga bantu abafiita kabili abampofu, .

وَالَّذِيْنَ يَقُوْلُوْنَ رَبَّنَا هَبْ لَنَا مِنْ اَزْوَاجِنَا وَذُرِّيّٰتِنَا قُرَّةَ اَعْيُنٍ وَّاجْعَلْنَا لِلْمُتَّقِيْنَ اِمَامًا

wal-lażīna yaqūlūna rabbanā hab lanā min azwājinā wa żurriyyātinā qurrata a‘yuniw waj‘alnā lil-muttaqīna imāmā(n).

Kabili abo abatila, "Shikulu wesu, tupeeleni abaupana besu na bana besu nga ukusekesha mu mitima (yesu), no kutulenga ukuba intungulushi sha bapepa."

اُولٰۤىِٕكَ يُجْزَوْنَ الْغُرْفَةَ بِمَا صَبَرُوْا وَيُلَقَّوْنَ فِيْهَا تَحِيَّةً وَّسَلٰمًا ۙ

ulā'ika yujzaunal-gurfata bimā ṣabarū wa yulaqqauna fīhā taḥiyyataw wa salāmā(n).

Bakapeelwa icilambu ca cifulo ca pa muulu (mu mulu) pa mulandu wa kutekanya kwabo, kabili e ko bakapokelelwa no kucindikwa no kuposha.

خٰلِدِيْنَ فِيْهَاۗ حَسُنَتْ مُسْتَقَرًّا وَّمُقَامًا

khālidīna fīhā, ḥasunat mustaqarraw wa muqāmā(n).

Bashala muli ci. Imyulu yaliwama nga nshi nga fintu fye ni ncende ya kwikalamo ne ncende ya kwikalamo.

قُلْ مَا يَعْبَؤُا بِكُمْ رَبِّيْ لَوْلَا دُعَاۤؤُكُمْۚ فَقَدْ كَذَّبْتُمْ فَسَوْفَ يَكُوْنُ لِزَامًا ࣖ

qul mā ya‘ba'u bikum rabbī lau lā du‘ā'ukum, faqad każżabtum fa saufa yakūnu lizāmā(n).

Mutile (Muhamadi, ku bacipondoka), "Shikulu wandi takabike amano kuli imwe, nga te pa mulandu wa kupepa kwenu. (Lelo kuti mwamupepa shani), ilyo mu cine cine, mwamubepa? Eico, ku ntanshi (ukuonaulwa) mu cine cine (kukakucitikila)."