وَالطُّوْرِۙ

waṭ-ṭūr(i).

(Sinaí) sat qollu jakʼanjja, .

وَكِتٰبٍ مَّسْطُوْرٍۙ

wa kitābim masṭūr(in).

qillqatäki uka Libro tuqi,

فِيْ رَقٍّ مَّنْشُوْرٍۙ

fī raqqim mansyūr(in).

mä jist’arat laphiru, .

وَّالْبَيْتِ الْمَعْمُوْرِۙ

wal-baitil-ma‘mūr(i).

Baitulma'mur (Kaaba) jupan askipataki,

وَالسَّقْفِ الْمَرْفُوْعِۙ

was-saqfil-marfū‘(i).

jach’a uta (alaxpacha), .

وَالْبَحْرِ الْمَسْجُوْرِۙ

wal-baḥril-masjūr(i).

lamar qota lakanjja, oladanakampi phoqantatänwa,

اِنَّ عَذَابَ رَبِّكَ لَوَاقِعٌۙ

inna ‘ażāba rabbika lawāqi‘(un).

Chiqpachansa, Tatituman mutuyäwipax chiqpachapuniw phuqhasini,

مَّا لَهٗ مِنْ دَافِعٍۙ

mā lahū min dāfi‘(in).

janiw kunas ukar saykatkaspati, .

يَّوْمَ تَمُوْرُ السَّمَاۤءُ مَوْرًاۙ

yauma tamūrus-samā'u maurā(n).

kuna urutix (kunawsatix) alaxpachax wali ch’amampiw khathati,

وَّتَسِيْرُ الْجِبَالُ سَيْرًاۗ

wa tasīrul-jibālu sairā(n).

ukat qullunakax kuynt’apxi (muyuña).

فَوَيْلٌ يَّوْمَىِٕذٍ لِّلْمُكَذِّبِيْنَۙ

fawailuy yauma'iżil lil-mukażżibīn(a).

Ukhamajj ay, uka urun kʼarisirinakajja.

الَّذِيْنَ هُمْ فِيْ خَوْضٍ يَّلْعَبُوْنَۘ

allażīna hum fī khauḍiy yal‘abūn(a).

Kʼarinak lurañar (jucha lurañanakar) katuyasiri jaqenaka, .

يَوْمَ يُدَعُّوْنَ اِلٰى نَارِ جَهَنَّمَ دَعًّاۗ

yauma yuda‘‘ūna ilā nāri jahannama da‘‘ā(n).

Uka urux taqi ch’amapampiw Infiernor jaquntatäpxani.

هٰذِهِ النَّارُ الَّتِيْ كُنْتُمْ بِهَا تُكَذِّبُوْنَ

hāżihin-nārul-latī kuntum bihā tukażżibūn(a).

(Jupanakarux sapxänwa): “Akax nayrax jan iyawsapkta uka infiernowa” sasa.

اَفَسِحْرٌ هٰذَآ اَمْ اَنْتُمْ لَا تُبْصِرُوْنَ

afasiḥrun hāżā am antum lā tubṣirūn(a).

Ukhamajj ¿akajj mä magiakïpachati? Jan ukajj ¿janit uñjkta?

اِصْلَوْهَا فَاصْبِرُوْٓا اَوْ لَا تَصْبِرُوْاۚ سَوَاۤءٌ عَلَيْكُمْۗ اِنَّمَا تُجْزَوْنَ مَا كُنْتُمْ تَعْمَلُوْنَ

iṣlauhā faṣbirū au lā taṣbirū, sawā'un ‘alaikum, innamā tujzauna mā kuntum ta‘malūn(a).

Ukar mantañamawa (nina junt’uñapataki); paciencianïstasa jan paciencianïstasa, jumatakix pachpakïskiwa; Chiqpachansa, kuntï lurawaykta ukakipuniw premio katuqtaxa.

اِنَّ الْمُتَّقِيْنَ فِيْ جَنّٰتٍ وَّنَعِيْمٍۙ

innal-muttaqīna fī jannātiw wa na‘īm(in).

Chiqpachansa, Diosar yupaychirinakax paraisonkapxarakiniwa, kusistʼapxarakiniwa,

فٰكِهِيْنَ بِمَآ اٰتٰىهُمْ رَبُّهُمْۚ وَوَقٰىهُمْ رَبُّهُمْ عَذَابَ الْجَحِيْمِ

fākihīna bimā ātāhum rabbuhum, wa waqāhum rabbuhum ‘ażābal-jaḥīm(i).

kuntï Diosajj churkistu ukanakat wal kusisipjje, Diosajj infiernon mutuyatäñat jarkʼaqaraki.

كُلُوْا وَاشْرَبُوْا هَنِيْۤـًٔا ۢبِمَا كُنْتُمْ تَعْمَلُوْنَۙ

kulū wasyrabū hanī'am bimā kuntum ta‘malūn(a).

(Jupanakarux sapxänwa): “Kusisiñampi manq’apxam, umapxam, kuntix lurapkta ukanakat mä premio churañataki”.

مُتَّكِـِٕيْنَ عَلٰى سُرُرٍ مَّصْفُوْفَةٍۚ وَزَوَّجْنٰهُمْ بِحُوْرٍ عِيْنٍ

muttaki'īna ‘alā sururim maṣfūfah(tin), wa zawwajnāhum biḥūrin ‘īn(in).

Jupanakax sofás arreglados ukanakaruw qunt’asipxäna ukat Suma nayrani angelanakaruw churapxta.

وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَاتَّبَعَتْهُمْ ذُرِّيَّتُهُمْ بِاِيْمَانٍ اَلْحَقْنَا بِهِمْ ذُرِّيَّتَهُمْ وَمَآ اَلَتْنٰهُمْ مِّنْ عَمَلِهِمْ مِّنْ شَيْءٍۗ كُلُّ امْرِئٍ ۢبِمَا كَسَبَ رَهِيْنٌ

wal-lażīna āmanū wattaba‘athum żurriyyatuhum bi'īmānin alḥaqnā bihim żurriyyatahum wa mā alatnāhum min ‘amalihim min syai'(in), kullumri'im bimā kasaba rahīn(un).

Ukat khitinakati iyawsapki, ukhamarak wawanakapax iyawsäwin jupanakar arkapki ukanakax jupanakarux Wawanakapamp chikt’atäñäni (Paraison), ukat janiw kunarus aski luratanakapan qullqip jisk’achañäniti. Sapa mayniw kuntï jikxatki ukarjam watat uñjasipxi.

وَاَمْدَدْنٰهُمْ بِفَاكِهَةٍ وَّلَحْمٍ مِّمَّا يَشْتَهُوْنَ

wa amdadnāhum bifākihatiw wa laḥmim mimmā yasytahūn(a).

Ukat jupanakarux yaqha achunaka, aychanak taqi kasta munatanakap churapxta.

يَتَنَازَعُوْنَ فِيْهَا كَأْسًا لَّا لَغْوٌ فِيْهَا وَلَا تَأْثِيْمٌ

yatanāza‘ūna fīhā ka'sal lā lagwun fīhā wa lā ta'ṡīm(un).

(Paraison) maynit maynikamaw copanak katthapisipxani, uka copanakan utjki ukanakax janiw inamaya arunak jan ukax jucha lurañanak (jan waltʼaykaniti).

۞ وَيَطُوْفُ عَلَيْهِمْ غِلْمَانٌ لَّهُمْ كَاَنَّهُمْ لُؤْلُؤٌ مَّكْنُوْنٌۚ

wa yaṭūfu ‘alaihim gilmānul lahum ka'annahum lu'lu'um maknūn(un).

Ukat jupanakan jak’apanx waynanakaw utji, jupanakax jupanakar muyuntapxi (servipxi), imantat perlanakäkaspas ukhama.

وَاَقْبَلَ بَعْضُهُمْ عَلٰى بَعْضٍ يَّتَسَاۤءَلُوْنَ

wa aqbala ba‘ḍuhum ‘alā ba‘ḍiy yatasā'alūn(a).

Ukat yaqhipanakax uñkatasipxäna, aruntt’asis.

قَالُوْٓا اِنَّا كُنَّا قَبْلُ فِيْٓ اَهْلِنَا مُشْفِقِيْنَ

qālū innā kunnā qablu fī ahlinā musyfiqīn(a).

Jupanakasti sapxänwa: “Chiqpachansa, kunapachatix familianak taypinkapkayäta ukhaxa, axsarapxayätwa (castigatäñ” sasa.

فَمَنَّ اللّٰهُ عَلَيْنَا وَوَقٰىنَا عَذَابَ السَّمُوْمِ

fa mannallāhu ‘alainā wa waqānā ‘ażābas-samūm(i).

Ukhamat Allah jupax khuyapayasiñ churitu ukat infiernon t’aqhisiñat jark’aqarakistu.

اِنَّا كُنَّا مِنْ قَبْلُ نَدْعُوْهُۗ اِنَّهٗ هُوَ الْبَرُّ الرَّحِيْمُ ࣖ

innā kunnā min qablu nad‘ūh(u), innahū huwal-barrur-raḥīm(u).

Chiqpachansa, nayra pachatpachaw Jupar yupaychapxta. Jupaw Suma luräwi churiri, khuyaptʼayasiri” sasa.

فَذَكِّرْ فَمَآ اَنْتَ بِنِعْمَتِ رَبِّكَ بِكَاهِنٍ وَّلَا مَجْنُوْنٍۗ

fa żakkir famā anta bini‘mati rabbika bikāhiniw wa lā majnūn(in).

Ukhamajj amuyasim, kunattejj Tatituman khuyapayasiñapatwa jumajj (Muhammad) janiw mä adivino ukhamäktati ni loco jaqëktati.

اَمْ يَقُوْلُوْنَ شَاعِرٌ نَّتَرَبَّصُ بِهٖ رَيْبَ الْمَنُوْنِ

am yaqūlūna syā‘irin natarabbaṣu bihī raibal-manūn(i).

Ukat “jupax mä poeta ukhamawa, mä accidente jupar pasañap suytʼapxta” sasa.

قُلْ تَرَبَّصُوْا فَاِنِّيْ مَعَكُمْ مِّنَ الْمُتَرَبِّصِيْنَۗ

qul tarabbaṣū fa innī ma‘akum minal-mutarabbiṣīn(a).

(Muhammad) sañamawa, "Suyt'am! Chiqansa, nayax jumamp chika suyt'irinakat maynïriraktwa".

اَمْ تَأْمُرُهُمْ اَحْلَامُهُمْ بِهٰذَآ اَمْ هُمْ قَوْمٌ طَاغُوْنَۚ

am ta'muruhum aḥlāmuhum bihāżā am hum qaumun ṭāgūn(a).

¿Amuyunakapat kamachitpach ukanak (juchañchäwinak) arsupxañapataki jan ukax límites ukar p’akintir markachäpxiti?

اَمْ يَقُوْلُوْنَ تَقَوَّلَهٗۚ بَلْ لَّا يُؤْمِنُوْنَۚ

am yaqūlūna taqawwalah(ū), bal lā yu'minūn(a).

Jan ukax “Jupax (Muhammad) jupanakan masipawa?” Janiwa! Jupanakaw jan iyawsapki ukanaka.

فَلْيَأْتُوْا بِحَدِيْثٍ مِّثْلِهٖٓ اِنْ كَانُوْا صٰدِقِيْنَۗ

falya'tū biḥadīṡim miṡlihī in kānū ṣādiqīn(a).

Ukhamax jupanakax kuns ukham (Qur’an) lurapxpan, chiqaw sapxchi ukhaxa.

اَمْ خُلِقُوْا مِنْ غَيْرِ شَيْءٍ اَمْ هُمُ الْخٰلِقُوْنَۗ

am khuliqū min gairi syai'in am humul-khāliqūn(a).

Jan ukax jan originario ukan luratäpxpachati jan ukax (jupa pachpa) luratäpxpachati?

اَمْ خَلَقُوا السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَۚ بَلْ لَّا يُوْقِنُوْنَۗ

am khalaqus-samāwāti wal-arḍ(a), bal lā yūqinūn(a).

Jan ukajj ¿alajjpach aka Oraqsa lurapjjpachänti? Ukampis janiw iyawsapkiti (kuntï sapki ukaru).

اَمْ عِنْدَهُمْ خَزَاۤىِٕنُ رَبِّكَ اَمْ هُمُ الْمُصَۣيْطِرُوْنَۗ

am ‘indahum khazā'inu rabbika am humul-musaiṭirūn(a).

Jan ukajj ¿Jupanakan jakʼapanjja Tatituman tesoropajj utjiti jan ukajj chʼamanïpjjeti?

اَمْ لَهُمْ سُلَّمٌ يَّسْتَمِعُوْنَ فِيْهِۚ فَلْيَأْتِ مُسْتَمِعُهُمْ بِسُلْطٰنٍ مُّبِيْنٍۗ

am lahum sullamuy yastami‘ūna fīh(i), falya'ti mustami‘uhum bisulṭānim mubīn(in).

Jan ukax escalera (alaxpachar) ist’añatakiti (jan uñjkaya)? Ukat khitinakatix jupanak taypin ist'apki ukanakax qhan uñacht'ayas jutapxpan.

اَمْ لَهُ الْبَنٰتُ وَلَكُمُ الْبَنُوْنَۗ

am lahul-banātu wa lakumul-banūn(a).

Jan ukax imill wawanakax Jupatakiti, yuqanakasti jumataki?

اَمْ تَسْـَٔلُهُمْ اَجْرًا فَهُمْ مِّنْ مَّغْرَمٍ مُّثْقَلُوْنَۗ

am tas'aluhum ajran fahum mim magramim muṡqalūn(a).

Jan ukax jumax (Muhamamd) jupanakarux indemnización mayipxtati ukhamat jupanakax manump q’ipt’atäpxañapataki?

اَمْ عِنْدَهُمُ الْغَيْبُ فَهُمْ يَكْتُبُوْنَۗ

am ‘indahumul-gaibu fahum yaktubūn(a).

Jan ukax jan uñjat yänakat (yatiñani) ukat qillqt’apxiti?

اَمْ يُرِيْدُوْنَ كَيْدًاۗ فَالَّذِيْنَ كَفَرُوْا هُمُ الْمَكِيْدُوْنَۗ

am yurīdūna kaidā(n), fal-lażīna kafarū humul-makīdūn(a).

Jan ukajj ¿sallqjañ amtapjjeti? Ukampis jan iyawsirinakaw sallqjatäpxi.

اَمْ لَهُمْ اِلٰهٌ غَيْرُ اللّٰهِ ۗسُبْحٰنَ اللّٰهِ عَمَّا يُشْرِكُوْنَ

am lahum ilāhun gairullāh(i), subḥānallāhi ‘ammā yusyrikūn(a).

Jan ukax ¿Allah jan ukax yaqha diosanakanïpxiti? Jach’a jach’a tukuñaw Allah-ar kunatix jupanakax maynit maynikam chikt’asipxi.

وَاِنْ يَّرَوْا كِسْفًا مِّنَ السَّمَاۤءِ سَاقِطًا يَّقُوْلُوْا سَحَابٌ مَّرْكُوْمٌ

wa iy yarau kisfam minas-samā'i sāqiṭay yaqūlū saḥābum markūm(un).

Ukat alaxpachat qhixu qhixunak jaquqanir uñjasax akham sapxiwa: “Aka qinayanakax mayachatawa” sasa.

فَذَرْهُمْ حَتّٰى يُلٰقُوْا يَوْمَهُمُ الَّذِيْ فِيْهِ يُصْعَقُوْنَۙ

fażarhum ḥattā yulāqū yaumahumul-lażī fīhi yuṣ‘aqūn(a).

Ukhamax sapak jaytapxam, kuna urutix (arsutatäki) ukar puriñkama, uka urux t'unjatäpxani,

يَوْمَ لَا يُغْنِيْ عَنْهُمْ كَيْدُهُمْ شَيْـًٔا وَّلَا هُمْ يُنْصَرُوْنَۗ

yauma lā yugnī ‘anhum kaiduhum syai'aw wa lā hum yunṣarūn(a).

(mä arunxa) kuna urutix (kunawsatix) jupanakan amtanakapax jan kuns jupanakarux yanapt’kaniti, ukat janirakiw yanapt’atäpkaniti.

وَاِنَّ لِلَّذِيْنَ ظَلَمُوْا عَذَابًا دُوْنَ ذٰلِكَ وَلٰكِنَّ اَكْثَرَهُمْ لَا يَعْلَمُوْنَ

wa inna lil-lażīna ẓalamū ‘ażāban dūna żālika wa lākinna akṡarahum lā ya‘lamūn(a).

Ukat chiqpachansa, khitinakatix jan wali lurapki ukanakatakix ukat sipans mutuyañax utjaskakiwa. Ukampis jila partejj janiw yatipkiti.

وَاصْبِرْ لِحُكْمِ رَبِّكَ فَاِنَّكَ بِاَعْيُنِنَا وَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ حِيْنَ تَقُوْمُۙ

waṣbir liḥukmi rabbika fa innaka bi'a‘yuninā wa sabbiḥ biḥamdi rabbika ḥīna taqūm(u).

Ukat paciencianïñamawa (Muhammad) Tatituman kamachip suyt’asa, kunatix chiqpachapuniw jiwasan uñjatasaxa, ukat jach’añchasiñamawa Tatitumar jach’añchasa kunapachatix sartaskäta ukhaxa,

وَمِنَ الَّيْلِ فَسَبِّحْهُ وَاِدْبَارَ النُّجُوْمِ ࣖ

wa minal-laili fa sabbiḥhu wa idbāran-nujūm(i).

ukat mä chiqanx arumax Jupar jach’añchapxam ukat (ukhamarakiw) warawaranakax jalantkipan (alwa pachana).