Q.S Ar-Ra’d ukat juk’ampinaka (اَلرَّعْد) - 43 Jakhuwi Versículos ukanaka

الۤمّۤرٰۗ تِلْكَ اٰيٰتُ الْكِتٰبِۗ وَالَّذِيْٓ اُنْزِلَ اِلَيْكَ مِنْ رَّبِّكَ الْحَقُّ وَلٰكِنَّ اَكْثَرَ النَّاسِ لَا يُؤْمِنُوْنَ

alif lām mīm rā, tilka āyātul-kitāb(i), wal-lażī unzila ilaika mir rabbikal-ḥaqqu wa lākinna akṡaran-nāsi lā yu'minūn(a).

Alif Lam Mim Ra. Ukanakax Libron (Al-Qur’an) jisk’a t’aqanakapawa. Ukat (Libro) ukax jumar (Muhammad) Tatitumat uñt’ayatäki ukax chiqawa; ukampis jilapart jaqinakax janiw (juparux) iyawsapkiti.

اَللّٰهُ الَّذِيْ رَفَعَ السَّمٰوٰتِ بِغَيْرِ عَمَدٍ تَرَوْنَهَا ثُمَّ اسْتَوٰى عَلَى الْعَرْشِ وَسَخَّرَ الشَّمْسَ وَالْقَمَرَۗ كُلٌّ يَّجْرِيْ لِاَجَلٍ مُّسَمًّىۗ يُدَبِّرُ الْاَمْرَ يُفَصِّلُ الْاٰيٰتِ لَعَلَّكُمْ بِلِقَاۤءِ رَبِّكُمْ تُوْقِنُوْنَ

allāhul-lażī rafa‘as-samāwāti bigairi ‘amadin taraunahā ṡummastawā ‘alal-‘arsyi wa sakhkharasy-syamsa wal-qamar(a), kulluy yajrī li'ajalim musammā(n), yudabbirul-amra yufaṣṣilul-āyāti la‘allakum biliqā'i rabbikum tūqinūn(a).

Allah jupax alaxpacharux jan pilaranakampiw sartayäna (kunjamtix) uñjapkta ukhama, ukatx Jupax Tronon qunt’asiwayi. Jupax intimpi phaxsimpiruw apnaqäna; sapa mayniw mä pachaparjam sarnaqapxi. Jupaw (Uñtatanakapan) lurawinakap wakicht’i, ukat chimpunaka (jach’a kankañapa) qhanañchi, ukhamat Tatitumampi jikisiñamataki.

وَهُوَ الَّذِيْ مَدَّ الْاَرْضَ وَجَعَلَ فِيْهَا رَوَاسِيَ وَاَنْهٰرًا ۗوَمِنْ كُلِّ الثَّمَرٰتِ جَعَلَ فِيْهَا زَوْجَيْنِ اثْنَيْنِ يُغْشِى الَّيْلَ النَّهَارَۗ اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيٰتٍ لِّقَوْمٍ يَّتَفَكَّرُوْنَ

wa huwal-lażī maddal-arḍa wa ja‘ala fīhā rawāsiya wa anhārā(n), wa min kulliṡ-ṡamarāti ja‘ala fīhā zaujainiṡnaini yugsyil-lailan-nahār(a), inna fī żālika la'āyātil liqaumiy yatafakkarūn(a).

Ukat Jupaw aka oraqe chʼalljjtayäna, uka patjjarojj qollunaka, jawiranak lurarakïna. Ukat jupampiw taqi achunak panin luratayna; Jupax arumax ururuw tukuyi. Chiqansa, ukanx chimpunakax utjiwa (Allah jach’a kankañapa) khitinakatix amuyt’apki ukanakataki.

وَفِى الْاَرْضِ قِطَعٌ مُّتَجٰوِرٰتٌ وَّجَنّٰتٌ مِّنْ اَعْنَابٍ وَّزَرْعٌ وَّنَخِيْلٌ صِنْوَانٌ وَّغَيْرُ صِنْوَانٍ يُّسْقٰى بِمَاۤءٍ وَّاحِدٍۙ وَّنُفَضِّلُ بَعْضَهَا عَلٰى بَعْضٍ فِى الْاُكُلِۗ اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيٰتٍ لِّقَوْمٍ يَّعْقِلُوْنَ

wa fil-arḍi qiṭa‘um mutajāwirātuw wa jannātum min a‘nābiw wa zar‘uw wa nakhīlun ṣinwānuw wa gairu ṣinwāniy yusqā bimā'iw wāḥid(in), wa nufaḍḍilu ba‘ḍahā ‘alā ba‘ḍin fil-ukul(i), inna fī żālika la'āyātil liqaumiy ya‘qilūn(a).

Ukat aka uraqinx jak’ankir chiqanaka, uva yapuchañanaka, jardinanaka, ukat dátil palmeras ukanakaw utji, ramani ukhamarak jan ramani, pachpa umampiw umamp umaña, ukampis jiwasax maynit maynikamaw sawutapatx juk’amp munapxta. Chiqansa, akanxa chimpunakax utjiwa mä amuyt’ir markataki.

۞ وَاِنْ تَعْجَبْ فَعَجَبٌ قَوْلُهُمْ ءَاِذَا كُنَّا تُرٰبًا ءَاِنَّا لَفِيْ خَلْقٍ جَدِيْدٍ ەۗ اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا بِرَبِّهِمْۚ وَاُولٰۤىِٕكَ الْاَغْلٰلُ فِيْٓ اَعْنَاقِهِمْۚ وَاُولٰۤىِٕكَ اَصْحٰبُ النَّارِۚ هُمْ فِيْهَا خٰلِدُوْنَ

wa in ta‘jab fa ‘ajabun qauluhum a'iżā kunnā turāban a'innā lafī khalqin jadīd(in), ulā'ikal-lażīna kafarū birabbihim, wa ulā'ikal-aglālu fī a‘nāqihim, wa ulā'ika aṣḥābun-nār(i), hum fīhā khālidūn(a).

Ukat jumatix muspharstaxa, ukhamax kunatix muspharkayäki ukax jupanakan arsutapawa, “Kunapachatix uraqir tukuwayxtan ukhax ¿(kutt’anxañäniti) machaq uñstawinakarjama?” Jupanakasti Tatitupar jan iyawsirinakawa; ukat jupanakax (kunatix grilletes ukanakax chint’atawa) kunkaparux muyuntapxi. Jupanakax infiernon jakirinakawa, wiñayatakiw ukan qhiparapxani.

وَيَسْتَعْجِلُوْنَكَ بِالسَّيِّئَةِ قَبْلَ الْحَسَنَةِ وَقَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِهِمُ الْمَثُلٰتُۗ وَاِنَّ رَبَّكَ لَذُوْ مَغْفِرَةٍ لِّلنَّاسِ عَلٰى ظُلْمِهِمْۚ وَاِنَّ رَبَّكَ لَشَدِيْدُ الْعِقَابِ

wa yasta‘jilūnaka bis-sayyi'ati qablal-ḥasanati wa qad khalat min qablihimul-maṡulāt(u), wa inna rabbaka lażū magfiratil lin-nāsi ‘alā ẓulmihim, wa inna rabbaka lasyadīdul-‘iqāb(i).

Ukat jupanakax t’aqhisiñ (puriwi) jank’ak lurapxañamatakiw mayipxtam, janïr (mayt’apxi) askinak lurañkama, jupanakan nayraqatapanx kunayman t’aqhisiñ uñacht’äwinakaw utjkchïnxa. Chiqpachansa, Tatitux chiqpachapuniw jaqinakar jan chiqapar uñjatapat pampachañapa, chiqpachansa, Tatitumax wali qhuru mutuñaniwa.

وَيَقُوْلُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لَوْلَآ اُنْزِلَ عَلَيْهِ اٰيَةٌ مِّنْ رَّبِّهٖۗ اِنَّمَآ اَنْتَ مُنْذِرٌ وَّلِكُلِّ قَوْمٍ هَادٍ ࣖ

wa yaqūlul-lażīna kafarū lau lā unzila ‘alaihi āyatum mir rabbih(ī), innamā anta munżiruw wa likulli qaumin hād(in).

Ukat jan iyawsirinakax sapxänwa: “¿kunatsa jan mä chimpu (milagro) jupar (Muhammad) Tatitupat apayankatayna?” Chiqpachansa, jumax mä yatiyirikïtawa; ukat sapa jaqinakatakix mayniw irpañapa.

اَللّٰهُ يَعْلَمُ مَا تَحْمِلُ كُلُّ اُنْثٰى وَمَا تَغِيْضُ الْاَرْحَامُ وَمَا تَزْدَادُ ۗوَكُلُّ شَيْءٍ عِنْدَهٗ بِمِقْدَارٍ

allāhu ya‘lamu mā taḥmilu kullu unṡā wa mā tagīḍul-arḥāmu wa mā tazdād(u), wa kullu syai'in ‘indahū bimiqdār(in).

Allah jupax yatiw kunatix sapa warmix utjki, kunatix juk’amp jan perfecto ukat kunatix purakapan jilxati. Ukat taqi kunas Jupampix mä tupunïxiwa.

عٰلِمُ الْغَيْبِ وَالشَّهَادَةِ الْكَبِيْرُ الْمُتَعَالِ

‘alimul-gaibi wasy-syahādatil-kabīrul-muta‘āl(i).

(Allah) Khitis taqi jan uñjkaya ukat chiqpach uñt’i; Jach’a, Jach’a Jach’a.

سَوَاۤءٌ مِّنْكُمْ مَّنْ اَسَرَّ الْقَوْلَ وَمَنْ جَهَرَ بِهٖ وَمَنْ هُوَ مُسْتَخْفٍۢ بِالَّيْلِ وَسَارِبٌۢ بِالنَّهَارِ

sawā'um minkum man asarral-qaula wa man jahara bihī wa man huwa mustakhfim bil-laili wa sāribum bin-nahār(i).

Uka pachparakiw (Allah-arux) khititix jumanak taypinx arunakap imantaski ukat khititix chiqpachan arsu, ukat khititix arumax imantasi ukat khititix urux sarnaqki.

لَهٗ مُعَقِّبٰتٌ مِّنْۢ بَيْنِ يَدَيْهِ وَمِنْ خَلْفِهٖ يَحْفَظُوْنَهٗ مِنْ اَمْرِ اللّٰهِ ۗاِنَّ اللّٰهَ لَا يُغَيِّرُ مَا بِقَوْمٍ حَتّٰى يُغَيِّرُوْا مَا بِاَنْفُسِهِمْۗ وَاِذَآ اَرَادَ اللّٰهُ بِقَوْمٍ سُوْۤءًا فَلَا مَرَدَّ لَهٗ ۚوَمَا لَهُمْ مِّنْ دُوْنِهٖ مِنْ وَّالٍ

lahū mu‘aqqibātum mim baini yadaihi wa min khalfihī yaḥfaẓūnahū min amrillāh(i), innallāha lā yugayyiru mā biqaumin ḥattā yugayyirū mā bi'anfusihim, wa iżā arādallāhu biqaumin sū'an falā maradda lah(ū), wa mā lahum min dūnihī miw wāl(in).

Jupatakix (jaqitakix) angelanakaw utji, jupanakax turno-sapuniw jupar uñjapxi, nayraqatat qhipäxat. Jupanakax Allahan kamachiparjamaw uñjapxi. Chiqansa, Allahax janiw mä markan sarnaqawip mayjt’aykaniti, jupanakan sarnaqawip mayjt’ayañkama. Ukat Allah jupax mä markatakix jan walinak munchi ukhax janiw khitis ukarux saykatakaspati ukat janiw jupanakatakix jark’aqirix utjkiti Jupat sipansa.

هُوَ الَّذِيْ يُرِيْكُمُ الْبَرْقَ خَوْفًا وَّطَمَعًا وَّيُنْشِئُ السَّحَابَ الثِّقَالَۚ

huwal-lażī yurīkumul -barqa khaufaw wa ṭama‘aw wa yunsyi'us -saḥābaṡ-ṡiqāl(a).

Jupaw llijullijunak uñacht’ayapxätam, jupaw axsarañasa, suyt’äwisa utjayaraki, ukat qinayanaksa luraraki.

وَيُسَبِّحُ الرَّعْدُ بِحَمْدِهٖ وَالْمَلٰۤىِٕكَةُ مِنْ خِيْفَتِهٖۚ وَيُرْسِلُ الصَّوَاعِقَ فَيُصِيْبُ بِهَا مَنْ يَّشَاۤءُ وَهُمْ يُجَادِلُوْنَ فِى اللّٰهِ ۚوَهُوَ شَدِيْدُ الْمِحَالِۗ

wa yusabbiḥur-ra‘du biḥamdihī wal-malā'ikatu min khīfatih(ī), wa yursiluṣ-ṣawā‘iqa fa yuṣību bihā may yasyā'u wa hum yujālidilūna fillāh(i), wa huwa syadīdul-miḥāl(i).

Ukat q’ixu q’ixunakax Juparuw jach’añchapxäna, (ukat ukhamarakiw) angelanakax jupar axsarapxäna, ukat Allah-ax llijullijunak khithatayna, ukatx khitirutix munki ukaruw jaquqanïna, kunapachatix jupanakax Allah tuqit ch’axwapkäna, ukat Jupax mutuyäwipanx wali qhuruwa.

لَهٗ دَعْوَةُ الْحَقِّۗ وَالَّذِيْنَ يَدْعُوْنَ مِنْ دُوْنِهٖ لَا يَسْتَجِيْبُوْنَ لَهُمْ بِشَيْءٍ اِلَّا كَبَاسِطِ كَفَّيْهِ اِلَى الْمَاۤءِ لِيَبْلُغَ فَاهُ وَمَا هُوَ بِبَالِغِهٖۗ وَمَا دُعَاۤءُ الْكٰفِرِيْنَ اِلَّا فِيْ ضَلٰلٍ

lahū da‘watul-ḥaqq(i), wal-lażīna yad‘ūna min dūnihī lā yastajībūna lahum bisyai'in illā kabāsiṭi kaffaihi ilal-mā'i liyabluga fāhu wa mā huwa bibāligih(ī), wa mā du‘ā'ul-kāfirīna illā fī ḍalāl(in).

Allah ukarukiw chiqpach mayisiñax utji. Allah uksat sipan yupaychapki uka idolonakax janiw kuns churapkaspati, jupanakax janiw mayjäpkiti mä jaqit sipansa, jupax amparanakap umaruw jist’araraki ukhamat (umax) lakapar puriñapataki. Umajj janis lakapar purkchïnjja. Ukat jan iyawsirinakan mayisitanakapax inamayakiwa

وَلِلّٰهِ يَسْجُدُ مَنْ فِى السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ طَوْعًا وَّكَرْهًا وَّظِلٰلُهُمْ بِالْغُدُوِّ وَالْاٰصَالِ ۩

wa lillāhi yasjudu man fis-samāwāti wal-arḍi ṭau‘aw wa karhaw wa ẓilāluhum bil-guduwwi wal-āṣāl(i).

Ukat taqiniw Allah ukar qunqurt’asipxi, alaxpachansa jan ukax aka uraqinsa, jupanakan munataparjama jan ukax obligat (ukatx qunqurt’asipxaraki) ch’amakanakaparu, alwa pachana ukhamarak jayp’u pachanaka.

قُلْ مَنْ رَّبُّ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ قُلِ اللّٰهُ ۗقُلْ اَفَاتَّخَذْتُمْ مِّنْ دُوْنِهٖٓ اَوْلِيَاۤءَ لَا يَمْلِكُوْنَ لِاَنْفُسِهِمْ نَفْعًا وَّلَا ضَرًّاۗ قُلْ هَلْ يَسْتَوِى الْاَعْمٰى وَالْبَصِيْرُ ەۙ اَمْ هَلْ تَسْتَوِى الظُّلُمٰتُ وَالنُّوْرُ ەۚ اَمْ جَعَلُوْا لِلّٰهِ شُرَكَاۤءَ خَلَقُوْا كَخَلْقِهٖ فَتَشَابَهَ الْخَلْقُ عَلَيْهِمْۗ قُلِ اللّٰهُ خَالِقُ كُلِّ شَيْءٍ وَّهُوَ الْوَاحِدُ الْقَهَّارُ

qul mar rabbus-samāwāti wal-arḍ(i), qulillāh(u), qul afattakhażtum min dūnihī auliyā'a lā yamlikūna li'anfusihim naf‘aw wa lā ḍarrā(n), qul hal yastawil-a‘mā wal-baṣīr(u), am hal tastawiẓ-ẓulumātu wan-nūr(u), am ja‘alū lillāhi syurakā'a khalaqū kakhalqihī fa tasyābahal-khalqu ‘alaihim, qulillāhu khāliqu kulli syai'iw wa huwal-wāḥidul-qahhār(u).

Say (Muhammad), “¿Khitis alaxpachan ukhamarak uraqin Tatitupaxa?” “Allah” sañamawa. Sasa: “¿Jumanakatakix askïpachati yaqha jark’aqirinakar katuqañaxa, jan ukax Allah-at sipansa, kunapachatix jupanakax jan askinak apanipkaspa jan ukax jupanakpachar jan walt’äwinak jark’aqapkaspa ukhaxa?” Sasa: "¿Juykhunakax uñjirinakampi kikipakiti? Jan ukax ch'amakax qhanampi kikipakiti? ¿Allah ukamp chikt'atäpxiti khititix Jupan luratanakaparjam luraspa ukhamat pä luratanakax nayranakapan pachpakïñapataki?" “Allah Diosax taqi kun Luririwa ukat Jupax Taqi ch’aman Diosawa, Taqi ch’aman Diosawa”.

اَنْزَلَ مِنَ السَّمَاۤءِ مَاۤءً فَسَالَتْ اَوْدِيَةٌ ۢ بِقَدَرِهَا فَاحْتَمَلَ السَّيْلُ زَبَدًا رَّابِيًا ۗوَمِمَّا يُوْقِدُوْنَ عَلَيْهِ فِى النَّارِ ابْتِغَاۤءَ حِلْيَةٍ اَوْ مَتَاعٍ زَبَدٌ مِّثْلُهٗ ۗ كَذٰلِكَ يَضْرِبُ اللّٰهُ الْحَقَّ وَالْبَاطِلَ ەۗ فَاَمَّا الزَّبَدُ فَيَذْهَبُ جُفَاۤءً ۚوَاَمَّا مَا يَنْفَعُ النَّاسَ فَيَمْكُثُ فِى الْاَرْضِۗ كَذٰلِكَ يَضْرِبُ اللّٰهُ الْاَمْثَالَ ۗ

anzala minas-samā'i mā'an fa sālat audiyatum biqadarihā faḥtamalas-sailu zabadar rābiyā(n), wa mimmā yūqidūna ‘alaihi fin-nāribtigā'a ḥilyatin au matā‘in zabadum miṡluh(ū), każālika yaḍribullāhul-ḥaqqa wal-bāṭil(a), fa ammaz-zabadu fa yażhabu jufā'ā(n), wa ammā mā yanfa‘un-nāsa fa yamkuṡu fil-arḍ(i), każālika yaḍribullāhul-amṡāl(a).

Allah jupax alaxpachat uma (jallu) apayani, ukhamat (umax) valle ukanx jach’ataparjamaw jallu, ukatx jallux espuma flotante ukaruw puri. Ukat kunatix (metal) ninan ch’amakt’apki ukat joyas jan ukax herramientas lurañatakix (uka kipkarakiw) espuma ukham (espuma actual). Ukhamat Allah jupax mä uñacht’äwi luraraki kunatix chiqäki ukat kunatix k’ariwa. Espuma tuqitxa, jan kunäkaspas ukhamaw chhaqtxani; ukampis kunatï jaqenakatak askïki ukajja, aka oraqen utjaskakiniwa. Ukhamatwa Allah jupax mä uñacht’äwi luraraki.

لِلَّذِيْنَ اسْتَجَابُوْا لِرَبِّهِمُ الْحُسْنٰىۗ وَالَّذِيْنَ لَمْ يَسْتَجِيْبُوْا لَهٗ لَوْ اَنَّ لَهُمْ مَّا فِى الْاَرْضِ جَمِيْعًا وَّمِثْلَهٗ مَعَهٗ لَافْتَدَوْا بِهٖ ۗ اُولٰۤىِٕكَ لَهُمْ سُوْۤءُ الْحِسَابِ ەۙ وَمَأْوٰىهُمْ جَهَنَّمُ ۗوَبِئْسَ الْمِهَادُ ࣖ

lil-lażīnastajābū lirabbihimul-ḥusnā, wal-lażīna lam yastajībū lahū lau anna lahum mā fil-arḍi jamī‘aw wa miṡlahū ma‘ahū laftadau bih(ī), ulā'ika lahum sū'ul-ḥisāb(i), wa ma'wāhum jahannam(u), wa bi'sal-mihād(u).

Khitinakatix Diosan jawsatapar jaysapki ukanakatakix (provideo) mä suma premio. Ukat khitinakatix jawsäwip jan phuqhapki ukanakax, aka uraqin taqi kunas utjaspa ukat (ukat juk’ampirus) juk’ampinaka utjaspa ukhax chiqpachans ukampiw qhispiyasipxaspäna. Uka jaqinakax jan wali jakthapitaw katuqapxäna ukat qamañ utapax t’unjatäxänwa, ukat ukax juk’amp jan wali qamañ utawa.

۞ اَفَمَنْ يَّعْلَمُ اَنَّمَآ اُنْزِلَ اِلَيْكَ مِنْ رَّبِّكَ الْحَقُّ كَمَنْ هُوَ اَعْمٰىۗ اِنَّمَا يَتَذَكَّرُ اُولُوا الْاَلْبَابِۙ

afamay ya‘lamu annamā unzila ilaika mir rabbikal-ḥaqqu kaman huwa a‘mā, innamā yatażakkaru ulul-albāb(i).

Ukhamajj ¿khititejj Diosajj jumar uñachtʼayktam ukajj cheqätap yatki ukajj mä juykhükaspas ukhamäpachati? Khitinakatï yatiñanïpki ukanakakiw istʼapjjaspa.

الَّذِيْنَ يُوْفُوْنَ بِعَهْدِ اللّٰهِ وَلَا يَنْقُضُوْنَ الْمِيْثَاقَۙ

al-lażīna yūfūna bi‘ahdillāhi wa lā yanquḍūnal-mīṡāq(a).

(mä arunxa) khitinakatix Allahan arsutap phuqhapki ukat jan acuerdo p’akintapki,

وَالَّذِيْنَ يَصِلُوْنَ مَآ اَمَرَ اللّٰهُ بِهٖٓ اَنْ يُّوْصَلَ وَيَخْشَوْنَ رَبَّهُمْ وَيَخَافُوْنَ سُوْۤءَ الْحِسَابِ ۗ

wal-lażīna yaṣilūna mā amarallāhu bihī ay yūṣala wa yakhsyauna rabbahum wa yakhāfūna sū'al-ḥisāb(i).

ukat khitinakatix kuntix Allah-ax maykän ukx mayachthapipxi, ukat jupanakax Tatituparuw axsarapxi ukat jan wali jakthapiwiruw axsarapxi.

وَالَّذِيْنَ صَبَرُوا ابْتِغَاۤءَ وَجْهِ رَبِّهِمْ وَاَقَامُوا الصَّلٰوةَ وَاَنْفَقُوْا مِمَّا رَزَقْنٰهُمْ سِرًّا وَّعَلَانِيَةً وَّيَدْرَءُوْنَ بِالْحَسَنَةِ السَّيِّئَةَ اُولٰۤىِٕكَ لَهُمْ عُقْبَى الدَّارِۙ

wal-lażīna ṣabarubtigā'a wajhi rabbihim wa aqāmuṣ-ṣalāta wa anfaqū mimmā razaqnāhum sirraw wa ‘alāniyataw wa yadra'ūna bil-ḥasanatis-sayyi'ata ulā'ika lahum ‘uqbad-dār(i).

Ukat khitinakatix paciencianïpki kunatix Tatitupan kusisiñap suyt’apxi, mayisiñanak lurapxi, ukat jiwasax churktan uka manq’añanakat mä chikat apt’asipxi, jamasat jan ukax qhanan, ukat jan walir askimpi jan iyawsapki ukanakax (suma) tukuyañ jikxati.

جَنّٰتُ عَدْنٍ يَّدْخُلُوْنَهَا وَمَنْ صَلَحَ مِنْ اٰبَاۤىِٕهِمْ وَاَزْوَاجِهِمْ وَذُرِّيّٰتِهِمْ وَالْمَلٰۤىِٕكَةُ يَدْخُلُوْنَ عَلَيْهِمْ مِّنْ كُلِّ بَابٍۚ

jannātu ‘adniy yadkhulūnahā wa man ṣalaḥa min ābā'ihim wa azwājihim wa żurriyyātihim wal-malā'ikatu yadkhulūna ‘alaihim min kulli bāb(in).

(Mä arunxa) Edén Huertanakaruw mantani, nayra achachilanakapat, chacha warminakatsa, wawanakapat aski jaqinakamp chika, ukat angelanakax sapa punkut utanakaparuw mantapxani;

سَلٰمٌ عَلَيْكُمْ بِمَا صَبَرْتُمْ فَنِعْمَ عُقْبَى الدَّارِۗ

salāmun ‘alaikum bimā ṣabartum fa ni‘ma ‘uqbad-dār(i).

(ukax akham sasaw säna): “Paciencianïtam laykux jumatakix wali suerte”. Ukhamajj kuna suma qhep qhepa cheqas ukajja.

وَالَّذِيْنَ يَنْقُضُوْنَ عَهْدَ اللّٰهِ مِنْ ۢ بَعْدِ مِيْثَاقِهٖ وَيَقْطَعُوْنَ مَآ اَمَرَ اللّٰهُ بِهٖٓ اَنْ يُّوْصَلَ وَيُفْسِدُوْنَ فِى الْاَرْضِۙ اُولٰۤىِٕكَ لَهُمُ اللَّعْنَةُ وَلَهُمْ سُوْۤءُ الدَّارِ

wal-lażīna yanquḍūna ‘ahdallāhi mim ba‘di mīṡāqihī wa yaqṭa‘ūna mā amarallāhu bihī ay yūṣala wa yufsidūna fil-arḍ(i), ulā'ika lahumul-la‘natu wa lahum sū'ud-dār(i).

Ukat khitinakatix Allah-an arust’äwip p’akintapki ukanakax luratäxi uka qhipatxa, ukat kuntix Allah-an kamachik ukx t’unjapxi ukat aka uraqin jan walinak lurapxi, jupanakatakix maldición ukat mä jan wali qamañ utaw (Infierno).

اَللّٰهُ يَبْسُطُ الرِّزْقَ لِمَنْ يَّشَاۤءُ وَيَقْدِرُ ۗوَفَرِحُوْا بِالْحَيٰوةِ الدُّنْيَاۗ وَمَا الْحَيٰوةُ الدُّنْيَا فِى الْاٰخِرَةِ اِلَّا مَتَاعٌ ࣖ

allāhu yabsuṭur-rizqa limay yasyā'u wa yaqdir(u), wa fariḥū bil-ḥayātid-dun-yā, wa mal-ḥayātud-dun-yā fil-ākhirati illā matā‘(un).

Allah jupax khitinakarutix munki ukaruw manq’añanak churaraki ukat jark’arakiwa (khitinakarutix munki ukanakaru). Jupanakax aka pachan jakawipat kusisipxi, ukampirus ukax mä (mä juk’a) kusisiñakiwa, Akhira jakawimp chika.

وَيَقُوْلُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لَوْلَآ اُنْزِلَ عَلَيْهِ اٰيَةٌ مِّنْ رَّبِّهٖۗ قُلْ اِنَّ اللّٰهَ يُضِلُّ مَنْ يَّشَاۤءُ وَيَهْدِيْٓ اِلَيْهِ مَنْ اَنَابَۖ

wa yaqūlul-lażīna kafarū lau lā unzila ‘alaihi āyatum mir rabbih(ī), qul innallāha yuḍillu may yasyā'u wa yahdī ilaihi man anāb(a).

Ukat khitinakatix jan iyawsapki ukanakax sapxiwa: “¿kunatsa jan mä chimpu (milagro) jupar (Muhammad) Tatitupat apayatäkänti?” (Muhammad) sañamawa: “Chiqpachansa Allah jupax khitinakarutix munki ukaruw pantjasiyaraki ukat khitinakatix jupar arrepentisipki ukanakarux irparaki”.

الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَتَطْمَىِٕنُّ قُلُوْبُهُمْ بِذِكْرِ اللّٰهِ ۗ اَلَا بِذِكْرِ اللّٰهِ تَطْمَىِٕنُّ الْقُلُوْبُ ۗ

al-lażīna āmanū wa taṭma'innu qulūbuhum biżikrillāh(i), alā biżikrillāhi taṭma'innul-qulūb(u).

(Ukaxa) khitinakatix iyawsapki ukat chuymanakapax Allah-at amtasiñan samarañ jikxatapxi. Uñjapxam, Allah tuqit amtasiñakiw chuymanakax samarañ jikxatapxi.

اَلَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ طُوْبٰى لَهُمْ وَحُسْنُ مَاٰبٍ

allażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti ṭūbā lahum wa ḥusnu ma'āb(in).

Khitinakatix iyawsapki ukat suma luräwinak lurapki ukanakax kusisiñ jikxatapxani, suma kutt’anipxarakini.

كَذٰلِكَ اَرْسَلْنٰكَ فِيْٓ اُمَّةٍ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِهَآ اُمَمٌ لِّتَتْلُوَا۟ عَلَيْهِمُ الَّذِيْٓ اَوْحَيْنَآ اِلَيْكَ وَهُمْ يَكْفُرُوْنَ بِالرَّحْمٰنِۗ قُلْ هُوَ رَبِّيْ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَۚ عَلَيْهِ تَوَكَّلْتُ وَاِلَيْهِ مَتَابِ

każālika arsalnāka fī ummatin qad khalat min qablihā umamul litatluwa ‘alaihimul-lażī auḥainā ilaika wa hum yakfurūna bir-raḥmān(i), qul huwa rabbī lā ilāha illā huw(a), ‘alaihi tawakkaltu wa ilaihi matāb(i).

Ukhamatwa, jumanakarux (Muhammad) mä markar khithapxtam, jupanakatx walja jaqinakaw jiwapxi, ukhamat jupanakar (Qur’an) uñt’ayapxañamataki, jupanakax Diosar jan iyawsapkchisa, khuyapayasir jaqiru. Sañamawa: “Jupax Tatitujawa, janiw kuna diosas utjkiti, jan ukasti Jupakiw utji, Juparukiw atinisi, Juparukiw arrepentista” sasa.

وَلَوْ اَنَّ قُرْاٰنًا سُيِّرَتْ بِهِ الْجِبَالُ اَوْ قُطِّعَتْ بِهِ الْاَرْضُ اَوْ كُلِّمَ بِهِ الْمَوْتٰىۗ بَلْ لِّلّٰهِ الْاَمْرُ جَمِيْعًاۗ اَفَلَمْ يَا۟يْـَٔسِ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اَنْ لَّوْ يَشَاۤءُ اللّٰهُ لَهَدَى النَّاسَ جَمِيْعًاۗ وَلَا يَزَالُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا تُصِيْبُهُمْ بِمَا صَنَعُوْا قَارِعَةٌ اَوْ تَحُلُّ قَرِيْبًا مِّنْ دَارِهِمْ حَتّٰى يَأْتِيَ وَعْدُ اللّٰهِ ۗاِنَّ اللّٰهَ لَا يُخْلِفُ الْمِيْعَادَ ࣖ

wa lau anna qur'ānan suyyirat bihil-jibālu au quṭṭi‘at bihil-arḍu au kullima bihil-mautā, bal lillāhil-amru jamī‘ā(n), afalam yai'asil-lażīna āmanū allau yasyā'ullāhu lahadan-nāsa jamī‘ā(n), wa lā yazālul-lażīna kafarū tuṣībuhum bimā ṣana‘ū qāri‘atun au taḥullu qarībam min dārihim ḥattā ya'tiya wa‘dullāh(i), innallāha lā yukhliful-mī‘ād(a).

Ukat mä ullart’awi (Qullan Libro) utjaspa ukhax qullunakax ch’allxtaspa, jan ukax uraqix t’aqanuqtaspa, jan ukax jiwatanakax arsupxaspa, (ukax Qur’an ukhamäspawa ). Chiqansa, taqi kunas Allah ukankiwa. Ukhamajj janiw iyawsirinakax yatipkiti, Allah munaspa ukhaxa (taqi iyawsirinakaxa), chiqpachansa Allahax taqi jaqinakaruw irpxaspa. Ukat jan iyawsirinakax sapa kutiw jan walt’awinakax jupanakan lurawinakapampi jan ukax jan walt’awinakampi kunatix jupanakan jakañ jak’an utjawayi, Allah-an arsutapax puriñkama (Meca markar atipt’aña). Chiqansa, Allahax janiw arsutanakap p’akintkiti.

وَلَقَدِ اسْتُهْزِئَ بِرُسُلٍ مِّنْ قَبْلِكَ فَاَمْلَيْتُ لِلَّذِيْنَ كَفَرُوْا ثُمَّ اَخَذْتُهُمْ فَكَيْفَ كَانَ عِقَابِ

wa laqadistuhzi'a birusulim min qablika fa amlaitu lil-lażīna kafarū ṡumma akhażtuhum fa kaifa kāna ‘iqāb(i).

Ukat chiqpachansa, jumat nayra (Muhammad) yaqhip yatiyirinakax sawkasipxänwa, ukatwa jan iyawsirinakarux mä juk’a pacha churawayta, ukatx t’unjawayta. ¡Ukhamajj ¡kunj jachʼa tʼaqhesiñajjajja!

اَفَمَنْ هُوَ قَاۤىِٕمٌ عَلٰى كُلِّ نَفْسٍۢ بِمَا كَسَبَتْۚ وَجَعَلُوْا لِلّٰهِ شُرَكَاۤءَ ۗ قُلْ سَمُّوْهُمْۗ اَمْ تُنَبِّـُٔوْنَهٗ بِمَا لَا يَعْلَمُ فِى الْاَرْضِ اَمْ بِظَاهِرٍ مِّنَ الْقَوْلِ ۗبَلْ زُيِّنَ لِلَّذِيْنَ كَفَرُوْا مَكْرُهُمْ وَصُدُّوْا عَنِ السَّبِيْلِ ۗوَمَنْ يُّضْلِلِ اللّٰهُ فَمَا لَهٗ مِنْ هَادٍ

afaman huwa qā'imun ‘alā kulli nafsim bimā kasabat, wa ja‘alū lillāhi syurakā'(a), qul sammūhum, am tunabbi'ūnahū bimā lā ya‘lamu fil-arḍi am biẓāhirim minal-qaul(i), bal zuyyina lil-lażīna kafarū makruhum wa ṣuddū ‘anis-sabīl(i), wa may yuḍlilillāhu famā lahū min hād(in).

Ukhamajj ¿Diosajj sapa almarojj kuntï luraski ukanakat jarkʼaqki (mayninakar uñtasita)? Jupanakax Allah-atakix socios ukhamawa. “Jupanakan suma luräwinakap uñt’ayañamawa” sasa. Jan ukax Allah-ar yatiyañ munapxtati kuntix Jupax jan aka uraqin yatkatayna, jan ukax (uka tuqit arsuñax) mä arukiw yurïwipanxa. Chiqpachansa, jan iyawsirinakatakix sallqjasiñapax suma uñnaqt’anïkaspas ukhamaw lurasi, ukat (chiqa) thakhit jark’ata. Ukat khititix Allah-ax pantjasiyki ukax janiw khitis jupar irpkiti.

لَهُمْ عَذَابٌ فِى الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا وَلَعَذَابُ الْاٰخِرَةِ اَشَقُّۚ وَمَا لَهُمْ مِّنَ اللّٰهِ مِنْ وَّاقٍ

lahum ‘ażābun fil-ḥayātid-dun-yā wa la‘ażābul-ākhirati asyaqq(u), wa mā lahum minallāhi miw wāq(in).

Akapachan jakawipanx t’aqhisiyataw uñjasipxi, ukat jiwatat qhipa jakawinx mutuyañax juk’amp qhurupuniniwa. Janiw khitis jupanakar (castigo) Allah-at jark’aqañatakix utjkiti

۞ مَثَلُ الْجَنَّةِ الَّتِيْ وُعِدَ الْمُتَّقُوْنَۗ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُۗ اُكُلُهَا دَاۤىِٕمٌ وَّظِلُّهَاۗ تِلْكَ عُقْبَى الَّذِيْنَ اتَّقَوْا ۖوَّعُقْبَى الْكٰفِرِيْنَ النَّارُ

maṡalul-jannatil-latī wu‘idal-muttaqūn(a), tajrī min taḥtihal-anhār(u), ukuluhā dā'imuw wa ẓilluhā, tilka ‘uqbal-lażīnattaqau, wa ‘uqbal-kāfirīnan-nār(u).

Alaxpachat parlki uka uñachtʼäwix Diosar yupaychirinakatakix arsutawa (mä huertar uñtasitawa), uka taypinxa jawiranakaw jallu purintaski; sapa kutiw achuyi ukat ch’amakt’araki. Ukaw Diosar yupaychirinakatakix qhipa chiqaxa; ukat Diosar jan iyawsir jaqinakatakix qhipa chiqax infiernowa.

وَالَّذِيْنَ اٰتَيْنٰهُمُ الْكِتٰبَ يَفْرَحُوْنَ بِمَآ اُنْزِلَ اِلَيْكَ وَمِنَ الْاَحْزَابِ مَنْ يُّنْكِرُ بَعْضَهٗ ۗ قُلْ اِنَّمَآ اُمِرْتُ اَنْ اَعْبُدَ اللّٰهَ وَلَآ اُشْرِكَ بِهٖ ۗاِلَيْهِ اَدْعُوْا وَاِلَيْهِ مَاٰبِ

wal-lażīna ātaināhumul-kitāba yafraḥūna bimā unzila ilaika wa minal-aḥzābi may yunkiru ba‘ḍah(ū), qul innamā umirtu an a‘budallāha wa lā usyrika bih(ī), ilaihi ad‘ū wa ilaihi ma'āb(i).

Ukat khitinakarutix Libro churktan ukanakax kusisipxiwa kunatix jumar (Oh Mahoma) uñacht’ayatäki ukanakatxa, ukat yaqhipanakax (judionakas cristianonakas) yaqhipanakat jan iyawsapki ukanakax utjarakiwa. Sapxam: "Nayarux Diosar yupaychañatakikiw kamachitätxa, janiw kunas jupamp chikt'atäñakiti. Juparuw (jaqinakar) jawsta ukat Juparuw kutt'arakta".

وَكَذٰلِكَ اَنْزَلْنٰهُ حُكْمًا عَرَبِيًّاۗ وَلَىِٕنِ اتَّبَعْتَ اَهْوَاۤءَهُمْ بَعْدَمَا جَاۤءَكَ مِنَ الْعِلْمِۙ مَا لَكَ مِنَ اللّٰهِ مِنْ وَّلِيٍّ وَّلَا وَاقٍ ࣖ

wa każālika anzalnāhu ḥukman ‘arabiyyā(n), wa la'inittaba‘ta ahwā'ahum ba‘da mā jā'aka minal-‘ilm(i), mā laka minallāhi miw waliyyiw wa lā wāq(in).

Ukat ukhamatw (Qur’an) mä (chiqpach) kamachirjam árabe arun apayanipxtanxa. Jumatix jupanakan munañanakap arkäta yatiñanakax jumar purinxipanxa, ukhamax janiw khitis jark’aqañamatakis ni Allah-an (t’aqhisiñapat) yanapt’añamatakis utjkaniti.

وَلَقَدْ اَرْسَلْنَا رُسُلًا مِّنْ قَبْلِكَ وَجَعَلْنَا لَهُمْ اَزْوَاجًا وَّذُرِّيَّةً ۗوَمَا كَانَ لِرَسُوْلٍ اَنْ يَّأْتِيَ بِاٰيَةٍ اِلَّا بِاِذْنِ اللّٰهِ ۗلِكُلِّ اَجَلٍ كِتَابٌ

wa laqad arsalnā rusulam min qablika wa ja‘alnā lahum azwājaw wa żurriyyah(tan), wa mā kāna lirasūlin ay ya'tiya bi'āyatin illā bi'iżnillāh(i), likulli ajalin kitāb(un).

Ukat chiqpachansa, juma nayraqatan (Muhammad) khithanakwa khithapxta, warminaksa wawanakarusa churapxta. Janiw khiti khitirus derechonïkiti kuna prueba (milagro) apaniñataki jan ukax Allah ukan permisopampi. Sapa pachatakix mä (específico) Libro ukaw utji.

يَمْحُوا اللّٰهُ مَا يَشَاۤءُ وَيُثْبِتُ ۚوَعِنْدَهٗٓ اُمُّ الْكِتٰبِ

yamḥullāhu mā yasyā'u wa yuṡbit(u), wa ‘indahū ummul-kitāb(i).

Allah jupax kuntix munki uk apsu ukat amti. Ukat Jupan jak’apanx Ummul-Kitab (Lauh Mahfuzh) ukaw utji.

وَاِنْ مَّا نُرِيَنَّكَ بَعْضَ الَّذِيْ نَعِدُهُمْ اَوْ نَتَوَفَّيَنَّكَ فَاِنَّمَا عَلَيْكَ الْبَلٰغُ وَعَلَيْنَا الْحِسَابُ

wa immā nuriyannaka ba‘ḍal-lażī na‘iduhum au natawaffayannaka fa innamā ‘alaikal-balāgu wa ‘alainal-ḥisāb(u).

Ukat jumatix (Oh Mahoma) mä qawqha (castigo) uñacht’ayapxsma, kuna (castigo) jupanakar axsarayapxtan, jan ukax jiwayapxsma, ukhamax lurawimax uka yatiyañakiw, ukat jiwasax (luräwinakap) amuyt’añäni.

اَوَلَمْ يَرَوْا اَنَّا نَأْتِى الْاَرْضَ نَنْقُصُهَا مِنْ اَطْرَافِهَاۗ وَاللّٰهُ يَحْكُمُ لَا مُعَقِّبَ لِحُكْمِهٖۗ وَهُوَ سَرِيْعُ الْحِسَابِ

awa lam yarau annā na'til-arḍa nanquṣuhā min aṭrāfihā, wallāhu yaḥkumu lā mu‘aqqiba liḥukmih(ī), wa huwa sarī‘ul-ḥisāb(i).

Ukat ¿janit uñjapkiti jiwasax suyunakar jutapxtanxa (khitinakatix Allah-ar jan iyawsapki ukanakataki), ukat jiwasax (juk’at juk’at) fronteranakapat jisk’acharaktanxa? Ukat Allah jupax kamachi (munaparjama), janiw khitis kamachip jark’kaspati; Jupax jakthapiñanx Swift ukhamawa.

وَقَدْ مَكَرَ الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْ فَلِلّٰهِ الْمَكْرُ جَمِيْعًا ۗيَعْلَمُ مَا تَكْسِبُ كُلُّ نَفْسٍۗ وَسَيَعْلَمُ الْكُفّٰرُ لِمَنْ عُقْبَى الدَّارِ

wa qad makaral-lażīna min qablihim fa lillāhil-makru jamī‘ā(n), ya‘lamu mā taksibu kullu nafs(in), wa saya‘lamul-kuffāru liman ‘uqbad-dār(i).

Ukat chiqans jupanakat nayrax (Meca markan jan iyawsirinakax) sallqjañanak lurapxäna, ukampis taqi sallqjañax Allahan ch’amapankänwa. Jupax yatiw kuntix taqinix ch’amachasipki, ukat khitinakatix Diosar jan iyawsapki ukanakax yatipxaniwa khitinakatakis qhipa (suma) chiqaxa.

وَيَقُوْلُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لَسْتَ مُرْسَلًا ۗ قُلْ كَفٰى بِاللّٰهِ شَهِيْدًاۢ بَيْنِيْ وَبَيْنَكُمْۙ وَمَنْ عِنْدَهٗ عِلْمُ الْكِتٰبِ ࣖ

wa yaqūlul-lażīna kafarū lasta mursalā(n), qul kafā billāhi syahīdam bainī wa bainakum, wa man ‘indahū ‘ilmul-kitāb(i).

Ukat khitinakatix jan iyawsapki ukanakax sapxiwa: “jumax (Muhammad) janiw khithäkiti”. Sapxam: “Allah ukat khitinakatix Libron yatiñap amuyapki ukanakax nayamp jumamp chika testigonakjamax wakisipxiwa”.