Q.S Ibrahim jupaw ukham luratayna (إِبْرَاهِيم) - 52 Jakhuwi Versículos ukanaka

الۤرٰ ۗ كِتٰبٌ اَنْزَلْنٰهُ اِلَيْكَ لِتُخْرِجَ النَّاسَ مِنَ الظُّلُمٰتِ اِلَى النُّوْرِ ەۙ بِاِذْنِ رَبِّهِمْ اِلٰى صِرَاطِ الْعَزِيْزِ الْحَمِيْدِۙ

alif lām rā, kitābun anzalnāhu ilaika litukhrijan-nāsa minaẓ-ẓulumāti ilan-nūr(i), bi'iżni rabbihim ilā ṣirāṭil-‘azīzil-ḥamīd(i).

Alif Lam Ra. (Akax) Librowa, jumar (Muhammad) apayanipxsma, ukhamat jaqinakar ch’amakat qhant’ir qhanar irpapxañamataki, Diosan permisopampi, (mä arunxa) Diosan thakiparu, Taqi ch’amani, Wali jach’añchatawa.

اللّٰهِ الَّذِيْ لَهٗ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَمَا فِى الْاَرْضِۗ وَوَيْلٌ لِّلْكٰفِرِيْنَ مِنْ عَذَابٍ شَدِيْدٍۙ

allāhil-lażī lahū mā fis-samāwāti wa mā fil-arḍ(i), wa wailul lil-kāfirīna min ‘ażābin syadīd(in).

Allah jupankiwa kunatix alaxpachan utjki ukat kunatix aka uraqin utjki ukanakxa. ¡Ay, khitinakatejj Diosar jan creyipki ukanakajja, wali mutuyatäpjjaniwa.

ۨالَّذِيْنَ يَسْتَحِبُّوْنَ الْحَيٰوةَ الدُّنْيَا عَلَى الْاٰخِرَةِ وَيَصُدُّوْنَ عَنْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَيَبْغُوْنَهَا عِوَجًا ۗ اُولٰۤىِٕكَ فِيْ ضَلٰلٍۢ بَعِيْدٍ

allażīna yastaḥibbūnal-ḥayātad-dun-yā ‘alal-ākhirati wa yaṣuddūna ‘an sabīlillāhi wa yabgūnahā ‘iwajā(n), ulā'ika fī ḍalālim ba‘īd(in).

(Mä arunxa) khitinakatix akapachan jakawip Akhira jakawit sipanx juk’amp munapki, ukat (jaqinakar) Allah thakipat jark’apxi ukat k’ari sarnaqañ munapxi. Jupanakajj wali pantjasirïpjjewa.

وَمَآ اَرْسَلْنَا مِنْ رَّسُوْلٍ اِلَّا بِلِسَانِ قَوْمِهٖ لِيُبَيِّنَ لَهُمْ ۗفَيُضِلُّ اللّٰهُ مَنْ يَّشَاۤءُ وَيَهْدِيْ مَنْ يَّشَاۤءُ ۗوَهُوَ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ

wa mā arsalnā mir rasūlin illā bilisāni qaumihī liyubayyina lahum, fa yuḍillullāhu may yasyā'u wa yahdī may yasyā'(u), wa huwal-‘azīzul-ḥakīm(u).

Ukat janiw khiti yatiyirirus khitktanti, jan ukasti markapan arupatwa khithapxta, ukhamat jupanakar qhanañchañapataki. Ukhamat Allah jupax khitirutix munki ukarux pantjasiyaraki, ukat khitirutix munki ukaruw irptaraki. Jupaw wali chʼamani, wali yatiñani.

وَلَقَدْ اَرْسَلْنَا مُوْسٰى بِاٰيٰتِنَآ اَنْ اَخْرِجْ قَوْمَكَ مِنَ الظُّلُمٰتِ اِلَى النُّوْرِ ەۙ وَذَكِّرْهُمْ بِاَيّٰىمِ اللّٰهِ ۗاِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيٰتٍ لِّكُلِّ صَبَّارٍ شَكُوْرٍ

wa laqad arsalnā mūsā bi'āyātinā an akhrij qaumaka minaẓ-ẓulumāti ilan-nūr(i), wa żakkirhum bi'ayyāmillāh(i), inna fī żālika la'āyātil likulli ṣabbārin syakūr(in).

Ukat chiqpachansa, Moisesarux chimpunakasampi (ch’amampi) khithapxtanxa, (ukat juparux kamachipxaraktwa): “Markamar ch’amakat apsuñamawa qhana qhanaru ukat Allahan urunakapat amtayañamawa”. Chiqansa, kunatix chimpunakax utjiwa (Allah ch’amapata) taqi khitinakatix paciencianïpki ukat yuspärapki ukanakataki.

وَاِذْ قَالَ مُوْسٰى لِقَوْمِهِ اذْكُرُوْا نِعْمَةَ اللّٰهِ عَلَيْكُمْ اِذْ اَنْجٰىكُمْ مِّنْ اٰلِ فِرْعَوْنَ يَسُوْمُوْنَكُمْ سُوْۤءَ الْعَذَابِ وَيُذَبِّحُوْنَ اَبْنَاۤءَكُمْ وَيَسْتَحْيُوْنَ نِسَاۤءَكُمْ ۗوَفِيْ ذٰلِكُمْ بَلَاۤءٌ مِّنْ رَّبِّكُمْ عَظِيْمٌ ࣖ

wa iż qāla mūsā liqaumihiżkurū ni‘matallāhi ‘alaikum iż anjākum min āli fir‘auna yasūmūnakum sū'al-‘ażābi wa yużabbiḥūna abnā'akum wa yastaḥyūna nisā'akum, wa fī żālikum balā'um mir rabbikum ‘aẓīm(un).

Ukat (amtasipxam) kunapachatix Moisesax markapar säna: “Amtasipxam Allah-an khuyapayasiñap jumanakar kunapachatix Faraonan arkirinakapat qhispiyapktam ukhaxa; jupanakax wali t’aqhisiñanakaruw puriyapxtam, ukat yuqanakamar jiwayapxaraktam, phuchhanakamar qhispiyapxaraktam; kunatix Tatitumat mä jach’a yant’äwïnwa”.

وَاِذْ تَاَذَّنَ رَبُّكُمْ لَىِٕنْ شَكَرْتُمْ لَاَزِيْدَنَّكُمْ وَلَىِٕنْ كَفَرْتُمْ اِنَّ عَذَابِيْ لَشَدِيْدٌ

wa iż ta'ażżana rabbukum la'in syakartum la'azīdannakum wa la'in kafartum inna ‘ażābī lasyadīd(un).

Ukat (amtasipxam) kunapachatix Tatitumax yatiyatayna: “Chiqpachansa, yuspärapxäta ukhaxa, chiqpachansa (favores) jumanakarux jilxatayapxäma, ukampis jumatix (favores) jan iyawsapkäta ukhaxa, chiqpachansa castigojax wali jach’äniwa”.

وَقَالَ مُوْسٰٓى اِنْ تَكْفُرُوْٓا اَنْتُمْ وَمَنْ فِى الْاَرْضِ جَمِيْعًا ۙفَاِنَّ اللّٰهَ لَغَنِيٌّ حَمِيْدٌ

wa qāla mūsā in takfurū antum wa man fil-arḍi jamī‘ā(n), fa innallāha laganiyyun ḥamīd(un).

Ukat Musax akham sänwa: “Jumatix taqi aka uraqinkirinakax (Allah-n bendicionanakap) jan iyawsapkäta ukhaxa, chiqpachansa Allah-ax Wali Qamiriwa, Wali jach’añchatawa”.

اَلَمْ يَأْتِكُمْ نَبَؤُا الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِكُمْ قَوْمِ نُوْحٍ وَّعَادٍ وَّثَمُوْدَ ەۗ وَالَّذِيْنَ مِنْۢ بَعْدِهِمْ ۗ لَا يَعْلَمُهُمْ اِلَّا اللّٰهُ ۗجَاۤءَتْهُمْ رُسُلُهُمْ بِالْبَيِّنٰتِ فَرَدُّوْٓا اَيْدِيَهُمْ فِيْٓ اَفْوَاهِهِمْ وَقَالُوْٓا اِنَّا كَفَرْنَا بِمَآ اُرْسِلْتُمْ بِهٖ وَاِنَّا لَفِيْ شَكٍّ مِّمَّا تَدْعُوْنَنَآ اِلَيْهِ مُرِيْبٍ

alam ya'tikum naba'ul-lażīna min qablikum qaumi nūḥiw wa ‘ādiw wa ṡamūd(a), wal-lażīna mim ba‘dihim, lā ya‘lamuhum illallāh(u), jā'athum rusuluhum bil-bayyināti fa raddū aidiyahum fī afwāhihim wa qālū innā kafarnā bimā ursiltum bihī wa innā lafī syakkim mimmā tad‘ūnanā ilaihi murīb(in).

¿Janit jumat nayra jakirinakata, Noé, Ad, Samud, ukat jupanakat qhipa jutir jaqinakat yatiyäwix purinktamxa? Janiw khitis jupanakar uñt’känti, jan ukasti Allah satänwa. Yatiyirinakax qhana uñacht’äwinakampiw jupanakar jutapxäna, ukampis jupanakax lakap ch’uqt’asipxäna (uñisiñat), ukat sapxarakïnwa: “Janiw jumanakar iyawsapkti, ukat kuntix jawsapkta ukat llakisipxtwa” sasa.

۞ قَالَتْ رُسُلُهُمْ اَفِى اللّٰهِ شَكٌّ فَاطِرِ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ يَدْعُوْكُمْ لِيَغْفِرَ لَكُمْ مِّنْ ذُنُوْبِكُمْ وَيُؤَخِّرَكُمْ اِلٰٓى اَجَلٍ مُّسَمًّىۗ قَالُوْٓا اِنْ اَنْتُمْ اِلَّا بَشَرٌ مِّثْلُنَا ۗ تُرِيْدُوْنَ اَنْ تَصُدُّوْنَا عَمَّا كَانَ يَعْبُدُ اٰبَاۤؤُنَا فَأْتُوْنَا بِسُلْطٰنٍ مُّبِيْنٍ

qālat rusuluhum afillāhi syakkun fāṭiris-samāwāti wal-arḍ(i), yad‘ūkum liyagfira lakum min żunūbikum wa yu'akhkhirakum ilā ajalim musammā(n), qālū in antum illā basyarum miṡlunā, turīdūna an taṣuddūnā ‘ammā kāna ya‘budu ābā'unā fa'tūnā bisulṭānim mubīn(in).

Yatiyirinakapax sapxiwa: "¿Alax alaxpachan ukhamarak uraqinak Lurir Diosat pächasiñax utjiti? Jupax jawsapxtam (iyawsañataki) ukhamat yaqhip juchanakamat pampachañataki ukat (t'aqhisiñam) amtatäki uka pachar apayañapataki?" Jupanakax sapxänwa: "Jumanakax jiwasanakjamax jaqikïpxtawa. Kuntix nayra achachilanakasan yupaychapkän uk (yupaychañ) jark'añ munapxtaxa, ukhamax qhan uñacht'äwinak apanipxita".

قَالَتْ لَهُمْ رُسُلُهُمْ اِنْ نَّحْنُ اِلَّا بَشَرٌ مِّثْلُكُمْ وَلٰكِنَّ اللّٰهَ يَمُنُّ عَلٰى مَنْ يَّشَاۤءُ مِنْ عِبَادِهٖۗ وَمَا كَانَ لَنَآ اَنْ نَّأْتِيَكُمْ بِسُلْطٰنٍ اِلَّا بِاِذْنِ اللّٰهِ ۗوَعَلَى اللّٰهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُوْنَ

qālat lahum rusuluhum in naḥnu illā basyarum miṡlukum wa lākinnallāha yamunnu ‘alā may yasyā'u min ‘ibādih(ī), wa mā kāna lanā an na'tiyakum bisulṭānin illā bi'iżnillāh(i), wa ‘alallāhi falyatawakkalil-mu'minūn(a).

Jupanakan khitanakapax jupanakarux sapxänwa: "Jiwasax jumanakjamax jaqikïtanwa, ukampis Diosax khitinakarutix munki ukaruw yupaychañ churarakistu.

وَمَا لَنَآ اَلَّا نَتَوَكَّلَ عَلَى اللّٰهِ وَقَدْ هَدٰىنَا سُبُلَنَاۗ وَلَنَصْبِرَنَّ عَلٰى مَآ اٰذَيْتُمُوْنَاۗ وَعَلَى اللّٰهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُتَوَكِّلُوْنَ ࣖ

wa mā lanā allā natawakkala ‘alallāhi wa qad hadānā subulanā, wa lanaṣbiranna ‘alā mā āżaitumūnā, wa ‘alallāhi falyatawakkalil-mutawakkilūn(a).

Ukat kunats jan Allah-ar atinisiñäni, kunapachatix jupax thakhi uñacht’ayistu, ukat chiqpachansa, pacienciampiw qhiparañäni kuna jan walt’awinaktix jumanakax lurapkista ukanakampi. Ukat khitinakatix atinisipki ukanakax Allah ukarukiw katuyasipxi”.

وَقَالَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لِرُسُلِهِمْ لَنُخْرِجَنَّكُمْ مِّنْ اَرْضِنَآ اَوْ لَتَعُوْدُنَّ فِيْ مِلَّتِنَاۗ فَاَوْحٰٓى اِلَيْهِمْ رَبُّهُمْ لَنُهْلِكَنَّ الظّٰلِمِيْنَ ۗ

wa qālal-lażīna kafarū lirusulihim lanukhrijannakum min arḍinā au lata‘ūdunna fī millatinā, fa auḥā ilaihim rabbuhum lanuhlikannaẓ-ẓālimīn(a).

Ukat jan iyawsirinakax apostolonakaparux sapxänwa: “Chiqpachansa uraqisat jaqunukupxäma jan ukax chiqpachapuniw yupaychäwisar kuttʼxapxäta” sasa. Ukatwa Diosajj jupanakar akham qhanañchäna: “Jan cheqapar sarnaqer jaqenakarojj cheqpachapuniw tukjañäni.

وَلَنُسْكِنَنَّكُمُ الْاَرْضَ مِنْۢ بَعْدِهِمْ ۗذٰلِكَ لِمَنْ خَافَ مَقَامِيْ وَخَافَ وَعِيْدِ

wa lanuskinannakumul-arḍa mim ba‘dihim, żālika liman khāfa maqāmī wa khāfa wa‘īd(i).

Ukat chiqpachapuniw jupanakat qhiparux uka uraqinakaruw uchapxäma. Ukax (ukax) khitinakatix axsarapki (uñstayañataki) Nayan uñstatajataki ukhamarak Nayan amenazanakajat axsarapki ukanakataki".

وَاسْتَفْتَحُوْا وَخَابَ كُلُّ جَبَّارٍ عَنِيْدٍۙ

wastaftaḥū wa khāba kullu jabbārin ‘anīd(in).

Ukatsti atipjañatakiw mayipxäna, taqi khitinakatix munañaparjama, qala chuyman sarnaqapki ukanakarus t'unjatäpxañapatakiw mayipxäna.

مِّنْ وَّرَاۤىِٕهٖ جَهَنَّمُ وَيُسْقٰى مِنْ مَّاۤءٍ صَدِيْدٍۙ

miw warā'ihī jahannamu wa yusqā mim mā'in ṣadīd(in).

nayraqatapanxa infierno ukaw utji ukat juparux pus umampiw umapxani,

يَّتَجَرَّعُهٗ وَلَا يَكَادُ يُسِيْغُهٗ وَيَأْتِيْهِ الْمَوْتُ مِنْ كُلِّ مَكَانٍ وَّمَا هُوَ بِمَيِّتٍۗ وَمِنْ وَّرَاۤىِٕهٖ عَذَابٌ غَلِيْظٌ

yatajarra‘uhū wa lā yakādu yusīguhū wa ya'tīhil-mautu min kulli makāniw wa mā huwa bimayyit(in), wa miw warā'ihī ‘ażābun galīẓ(un).

jupax (pus uma) manq’antatayna ukat juk’akiw manq’antatayna ukat jiwañax (peligro) taqi k’uchunakat jupar purintäna, ukampis janiw jiwkänti, ukat nayraqatapanx (waliw) mä jach’a mutuyäwix utjäna.

مَثَلُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا بِرَبِّهِمْ اَعْمَالُهُمْ كَرَمَادِ ِۨاشْتَدَّتْ بِهِ الرِّيْحُ فِيْ يَوْمٍ عَاصِفٍۗ لَا يَقْدِرُوْنَ مِمَّا كَسَبُوْا عَلٰى شَيْءٍ ۗذٰلِكَ هُوَ الضَّلٰلُ الْبَعِيْدُ

maṡalul-lażīna kafarū birabbihim a‘māluhum karamādinisytaddat bihir-rīḥu fī yaumin ‘āṣif(in), lā yaqdirūna mimmā kasabū ‘alā syai'(in), żālika huwaḍ-ḍalālul-ba‘īd(u).

Tatitupar jan iyawsir jaqinakan uñacht’äwipa, luratanakapax mä jach’a thayampi thayt’ayat laq’ar uñtatawa. Jupanakax janiw kuna ch’amanïpkiti (beneficio) kuntix (akapachan) irnaqapki ukat. Ukajj wali jaya pantjasïwiwa.

اَلَمْ تَرَ اَنَّ اللّٰهَ خَلَقَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ بِالْحَقِّۗ اِنْ يَّشَأْ يُذْهِبْكُمْ وَيَأْتِ بِخَلْقٍ جَدِيْدٍۙ

alam tara annallāha khalaqas-samāwāti wal-arḍa bil-ḥaqq(i), iy yasya' yużhibkum wa ya'ti bikhalqin jadīd(in).

¿Janit uñjapkta Diosax alaxpacharusa aka uraqirus chiqaparu lurawayi? Jupatix munchixa, Jupaw t’unjätam ukat machaq lurawi (juman lantix) uñstayarakïtam.

وَّمَا ذٰلِكَ عَلَى اللّٰهِ بِعَزِيْزٍ

wa mā żālika ‘alallāhi bi‘azīz(in).

ukat ukax janiw Allah-atakix ch’amäkiti.

وَبَرَزُوْا لِلّٰهِ جَمِيْعًا فَقَالَ الضُّعَفٰۤؤُا لِلَّذِيْنَ اسْتَكْبَرُوْٓا اِنَّا كُنَّا لَكُمْ تَبَعًا فَهَلْ اَنْتُمْ مُّغْنُوْنَ عَنَّا مِنْ عَذَابِ اللّٰهِ مِنْ شَيْءٍ ۗقَالُوْا لَوْ هَدٰىنَا اللّٰهُ لَهَدَيْنٰكُمْۗ سَوَاۤءٌ عَلَيْنَآ اَجَزِعْنَآ اَمْ صَبَرْنَا مَا لَنَا مِنْ مَّحِيْصٍ ࣖ

wa barazū lillāhi jamī‘an fa qālaḍ-ḍu‘afā'u lil-lażīnastakbarū innā kunnā lakum taba‘an fahal antum mugnūna ‘annā min ‘ażābillāhi min syai'(in), qālū lau hadānallāhu lahadainākum, sawā'un ‘alainā ajazi‘nā am ṣabarnā mā lanā mim maḥīṣ(in).

Ukat taqiniw (Mahsyar pampanx) tantachasipxäna Allah ukan nayraqatapar uñkatañataki, ukatx jan ch’amaninakax jach’a jach’a tukurinakarux sapxiwa: “Chiqpachans, jumanakan arkirinakamäpxtwa, ukhamax ¿Allah jaqin mutuyäwipat (jan ukax) mä juk’a qhispiyapxitasmati?” Jupanakax jaysapxänwa: "Allah irpapxitaspa ukhax irpapxasmawa. Jiwasatakix pachpakiw quejasiñasa jan ukax paciencianïñasa. Janiw kawkhans qhispiñax utjkituti".

وَقَالَ الشَّيْطٰنُ لَمَّا قُضِيَ الْاَمْرُ اِنَّ اللّٰهَ وَعَدَكُمْ وَعْدَ الْحَقِّ وَوَعَدْتُّكُمْ فَاَخْلَفْتُكُمْۗ وَمَا كَانَ لِيَ عَلَيْكُمْ مِّنْ سُلْطٰنٍ اِلَّآ اَنْ دَعَوْتُكُمْ فَاسْتَجَبْتُمْ لِيْ ۚفَلَا تَلُوْمُوْنِيْ وَلُوْمُوْٓا اَنْفُسَكُمْۗ مَآ اَنَا۠ بِمُصْرِخِكُمْ وَمَآ اَنْتُمْ بِمُصْرِخِيَّۗ اِنِّيْ كَفَرْتُ بِمَآ اَشْرَكْتُمُوْنِ مِنْ قَبْلُ ۗاِنَّ الظّٰلِمِيْنَ لَهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ

wa qālasy-syaiṭānu lammā quḍiyal-amru innallāha wa‘adakum wa‘dal-ḥaqqi wa wa‘attukum fa akhlaftukum, wa mā kāna liya ‘alaikum min sulṭānin illā an da‘autukum fastajabtum lī, falā talūmūnī wa lūmū anfusakum, wa mā ana bimuṣrikhikum wa mā antum bimuṣrikhiyy(a), innī kafartu bimā asyraktumūni min qabl(u), innaẓ-ẓālimīna lahum ‘ażābun alīm(un).

Ukat Supayax kunapachatix uka jan walt’awix (contabilidad) askichatäxän ukjax akham sänwa: "Chiqpachans, Allah jupax mä chiqpach arsuwiw arsuwayi, ukat nayax arsuwayapxaraksmawa ukampis nayax p'akintawaytwa. Janiw kuna ch'amas jumatakix utjkituti, jan ukasti (jan ukasti) jawst'apxsmawa ukat jumax jawsatax ist'araktawa, ukatwa jan jisk'achapxistati, jan ukasti juma pachpaw jisk'achapxita. Janiw yanapt'irjamäkti, ukat janiw yanapt'irjamäkti. Chiqansa, janiw lurawinakamarux chiqapar uñjkti nayra pachat nayamp (Allah ukamp) socios ukanakamp mayachasiña". Chiqpachansa, jan wali jaqinakax wali tʼaqhisiyataw uñjasipxani.

وَاُدْخِلَ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ جَنّٰتٍ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُ خٰلِدِيْنَ فِيْهَا بِاِذْنِ رَبِّهِمْۗ تَحِيَّتُهُمْ فِيْهَا سَلٰمٌ

wa udkhilal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti jannātin tajrī min taḥtihal-anhāru khālidīna fīhā bi'iżni rabbihim, taḥiyyatuhum fīhā salām(un).

Ukat khitinakatix iyawsapki ukat suma luräwinak lurapki ukanakax jardinanakaruw mantapxani, uka uraqin jawiranakax saraski. Tatitupan iyawsataparjamaw ukan qhiparapxani. (alaxpachan) respeto uñacht’ayatapax aruntt’añawa.

اَلَمْ تَرَ كَيْفَ ضَرَبَ اللّٰهُ مَثَلًا كَلِمَةً طَيِّبَةً كَشَجَرَةٍ طَيِّبَةٍ اَصْلُهَا ثَابِتٌ وَّفَرْعُهَا فِى السَّمَاۤءِۙ

alam tara kaifa ḍaraballāhu maṡalan kalimatan ṭayyibatan kasyajaratin ṭayyibatin aṣluhā ṡābituw wa far‘uhā fis-samā'(i).

¿Janit amuyt’apkta kunjams Allah jupax mä uñacht’äwi suma arunakat mä suma quqar uñtat uñacht’ayi, saphinakapax ch’amaniwa ukat ramanakapax alaxpachankiwa?

تُؤْتِيْٓ اُكُلَهَا كُلَّ حِيْنٍ ۢبِاِذْنِ رَبِّهَاۗ وَيَضْرِبُ اللّٰهُ الْاَمْثَالَ لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَتَذَكَّرُوْنَ

tu'tī ukulahā kulla ḥīnim bi'iżni rabbihā, wa yaḍribullāhul-amṡāla lin-nāsi la‘allahum yatażakkarūn(a).

(Quqaxa) Tatitupan iyawsatapampixa taqi pachana achu achu. Ukat Allah jupax jaqinakatakix uka uñacht’äwinak uñacht’ayi, jupanakax amtasipxañapataki.

وَمَثَلُ كَلِمَةٍ خَبِيْثَةٍ كَشَجَرَةٍ خَبِيْثَةِ ِۨاجْتُثَّتْ مِنْ فَوْقِ الْاَرْضِ مَا لَهَا مِنْ قَرَارٍ

wa maṡalu kalimatin khabīṡatin kasyajaratin khabīṡatinijtuṡṡat min fauqil-arḍi mā lahā min qarār(in).

Ukat jan wali arun uñachtʼäwipax mä jan wali quqar uñtasitawa, saphinakapax aka uraqit apsutäxiwa; janiw mä juk’sa sayt’kaspati (chiqapa).

يُثَبِّتُ اللّٰهُ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا بِالْقَوْلِ الثَّابِتِ فِى الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا وَفِى الْاٰخِرَةِۚ وَيُضِلُّ اللّٰهُ الظّٰلِمِيْنَۗ وَيَفْعَلُ اللّٰهُ مَا يَشَاۤءُ ࣖ

yuṡabbitullāhul-lażīna āmanū bil-qauliṣ-ṣābiti fil-ḥayātid-dun-yā wa fil-ākhirah(ti), wa yuḍillullāhuẓ-ẓālimīn(a), wa yaf‘alullāhu mā yasyā'(u).

Allah ukax (iyawsäwi) khitinakatix ch’aman arunakampi (jakäwin) iyawsapki ukanakarux aka pachan ukhamarak qhipa pachan chiqanchawayi; ukat Allah jupax jan wali luririnakaruw pantjasiyi ukat Allah jupax kuntix munki uk luraraki.

۞ اَلَمْ تَرَ اِلَى الَّذِيْنَ بَدَّلُوْا نِعْمَتَ اللّٰهِ كُفْرًا وَّاَحَلُّوْا قَوْمَهُمْ دَارَ الْبَوَارِۙ

alam tara ilal-lażīna baddalū ni‘matallāhi kufraw wa aḥallū qaumahum dāral-bawār(i).

¿Janit uñjapkta khitinakatix Allah-an khuyapayasiñanakap mayjt’ayapki Allah-an jan ist’asipxatapatxa ukat jaqinakaparux t’unjañ valleruw jaquntapxäna?

جَهَنَّمَ ۚيَصْلَوْنَهَاۗ وَبِئْسَ الْقَرَارُ

jahannama yaṣlaunahā, wa bi'sal-qarār(u).

ukax Infierno satawa; ukaruw mantapxani; ukat ukax mä jan wali qamañ utawa.

وَجَعَلُوْا لِلّٰهِ اَنْدَادًا لِّيُضِلُّوْا عَنْ سَبِيْلِهٖۗ قُلْ تَمَتَّعُوْا فَاِنَّ مَصِيْرَكُمْ اِلَى النَّارِ

wa ja‘alū lillāhi andādal liyuḍillū ‘an sabīlih(ī), qul tamatta‘ū fa inna maṣīrakum ilan-nār(i).

Ukat jupanakax (jan iyawsirinakax) Allah ukar ch’axwirinakaruw utt’ayapxäna (jaqinakar) thakipat jayarst’ayañataki. (O Mahoma): “Kusisim, kunatix qhipa amtäwimax Ninawa.”

قُلْ لِّعِبَادِيَ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا يُقِيْمُوا الصَّلٰوةَ وَيُنْفِقُوْا مِمَّا رَزَقْنٰهُمْ سِرًّا وَّعَلَانِيَةً مِّنْ قَبْلِ اَنْ يَّأْتِيَ يَوْمٌ لَّا بَيْعٌ فِيْهِ وَلَا خِلٰلٌ

qul li‘ibādiyal-lażīna āmanū yuqīmuṣ-ṣalāta wa yunfiqū mimmā razaqnāhum sirraw wa ‘alāniyatam min qabli ay ya'tiya yaumul lā bai‘un fīhi wa lā khilāl(un).

(Muhammad) sapxam servirinakajaru khitinakatix iyawsapki ukanakaru: “Oracionanak lurapxpan, mä juk’a manq’añanak churapxpan jamasat jan ukax qhanan janïr uru purinkipanxa, kunawsatix jan juk’amp alañas aljasiñas ukat amigonakas utjkaniti”.

اَللّٰهُ الَّذِيْ خَلَقَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ وَاَنْزَلَ مِنَ السَّمَاۤءِ مَاۤءً فَاَخْرَجَ بِهٖ مِنَ الثَّمَرٰتِ رِزْقًا لَّكُمْ ۚوَسَخَّرَ لَكُمُ الْفُلْكَ لِتَجْرِيَ فِى الْبَحْرِ بِاَمْرِهٖ ۚوَسَخَّرَ لَكُمُ الْاَنْهٰرَ

allāhul-lażī khalaqas-samāwāti wal-arḍa wa anzala minas-samā'i mā'an fa akhraja bihī minaṡ-ṡamarāti rizqal lakum, wa sakhkhara lakumul-fulka litajriya fil-baḥri bi'amrih(ī), wa sakhkhara lakumul-anhār(a).

Allah jupaw alaxpachanak ukhamarak uraqinak lurawayi ukat alaxpachat uma (jallu) jaquqaniwayi, ukatx uka (jallu umampiw) kunayman achunak jumanakatakix manq’añanakjam apsuwayi; Jupaw jumanakatak barconak katuyawayi, munañaparjamaw lamar qotanakar sarapjjañamataki, jawiranaksa jumanak layku apnaqayaraki.

وَسَخَّرَ لَكُمُ الشَّمْسَ وَالْقَمَرَ دَاۤىِٕبَيْنِۚ وَسَخَّرَ لَكُمُ الَّيْلَ وَالنَّهَارَ ۚ

wa sakhkhara lakumusy-syamsa wal-qamara dā'ibaīn(i), wa sakhkhara lakumul-laila wan-nahār(a).

Ukat Jupax intimpi phaxsimpiw jumarux katuyapxtam, sapa kutiw (órbitas ukanakan) muyuntapxi; ukatsti arumasa, urusa jumaruw katuyapxtam.

وَاٰتٰىكُمْ مِّنْ كُلِّ مَا سَاَلْتُمُوْهُۗ وَاِنْ تَعُدُّوْا نِعْمَتَ اللّٰهِ لَا تُحْصُوْهَاۗ اِنَّ الْاِنْسَانَ لَظَلُوْمٌ كَفَّارٌ ࣖ

wa ātākum min kulli mā sa'altumūh(u), wa in ta‘uddū ni‘matallāhi lā tuḥṣūhā, innal-insāna laẓalūmun kaffār(un).

Ukat Jupaw taqi kuntix Jupat mayipkta uk churapxtam. Ukat jumatix Allah-an bendicionanakap jaktʼäta ukhaxa, chiqpachansa janiw jaktʼañjamäkaniti. Chiqansa, jaqinakax wali jan chiqaparuw sarnaqapxi ukat wali jan iyawsirinakawa (Allah-n bendicionanakapa).

وَاِذْ قَالَ اِبْرٰهِيْمُ رَبِّ اجْعَلْ هٰذَا الْبَلَدَ اٰمِنًا وَّاجْنُبْنِيْ وَبَنِيَّ اَنْ نَّعْبُدَ الْاَصْنَامَ ۗ

wa iż qāla ibrāhīmu rabbij‘al hāżal-balada āminaw wajnubnī wa baniyya an na‘budal-aṣnām(a).

Ukat (amtapxam), kunapachatix Abrahamax mayiskäna: “Dios, aka marka (Meca), mä suma marka tukuyam, nayarusa wawanakajarus allchhinakajarus idolonakar yupaychañat jark’am” sasa.

رَبِّ اِنَّهُنَّ اَضْلَلْنَ كَثِيْرًا مِّنَ النَّاسِۚ فَمَنْ تَبِعَنِيْ فَاِنَّهٗ مِنِّيْۚ وَمَنْ عَصَانِيْ فَاِنَّكَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

rabbi innahunna aḍlalna kaṡīram minan-nās(i), faman tabi‘anī fa innahū minnī, wa man ‘aṣānī fa innaka gafūrur raḥīm(un).

Tatay, uka idolonakajj walja jaqenakaruw pantjasiyawayi. Khititix nayar arkitu, ukhamax uka jaqix nayamp chikaw utji, ukat khititix nayar jan ist’kitu ukax Jumaw taqi pampachiri, khuyapayasirïtaxa.

رَبَّنَآ اِنِّيْٓ اَسْكَنْتُ مِنْ ذُرِّيَّتِيْ بِوَادٍ غَيْرِ ذِيْ زَرْعٍ عِنْدَ بَيْتِكَ الْمُحَرَّمِۙ رَبَّنَا لِيُقِيْمُوا الصَّلٰوةَ فَاجْعَلْ اَفْـِٕدَةً مِّنَ النَّاسِ تَهْوِيْٓ اِلَيْهِمْ وَارْزُقْهُمْ مِّنَ الثَّمَرٰتِ لَعَلَّهُمْ يَشْكُرُوْنَ

rabbanā innī askantu min żurriyyatī biwādin gairi żī zar‘in ‘inda baitikal-muḥarram(i), rabbanā liyuqīmuṣ-ṣalāta faj‘al af'idatam minan-nāsi tahwī ilaihim warzuqhum minaṡ-ṡamarāti la‘allahum yasykurūn(a).

Tatitu, chiqpachansa nayax yaqhip wawanakajarux mä valleruw uñt’ayawayta kawkhantix janiw juyranakax utjkiti Juman (Baitullah) uta jak’anxa khititix respetatäki, Tatitu (mä arunxa) ukhamat jupanakax mayisiñanak lurapxañapataki, ukhamax yaqhip jaqinakan chuymanakap jupanakar uñtayañamawa ukat achunakat manq’añanak churañamawa, suyt’añaniw yuspärasipxañapataki.

رَبَّنَآ اِنَّكَ تَعْلَمُ مَا نُخْفِيْ وَمَا نُعْلِنُۗ وَمَا يَخْفٰى عَلَى اللّٰهِ مِنْ شَيْءٍ فِى الْاَرْضِ وَلَا فِى السَّمَاۤءِ

rabbanā innaka ta‘lamu mā nukhfī wa mā nu‘lin(u), wa mā yakhfā ‘alallāhi min syai'in fil-arḍi wa lā fis-samā'(i).

Tatitusa, chiqpachapuniw Jumaw yatta kuntix imantktan ukat kuntix uñacht’ayktan ukanakxa; ukat janiw kunas Diosat imantatäkiti, janirakiw aka uraqinsa ni alaxpachansa imantatäkiti.

اَلْحَمْدُ لِلّٰهِ الَّذِيْ وَهَبَ لِيْ عَلَى الْكِبَرِ اِسْمٰعِيْلَ وَاِسْحٰقَۗ اِنَّ رَبِّيْ لَسَمِيْعُ الدُّعَاۤءِ

al-ḥamdu lillāhil-lażī wahaba lī ‘alal-kibari ismā‘īla wa isḥāq(a), inna rabbī lasamī‘ud-du‘ā'(i).

Allah jach’añchañaw khititix (nayan) chuymankipstat Ismail ukat Isaac ukanakar churkitu. Chiqansa, Diosax chiqpachapuniw mayisiñanak istʼi (permiti).

رَبِّ اجْعَلْنِيْ مُقِيْمَ الصَّلٰوةِ وَمِنْ ذُرِّيَّتِيْۖ رَبَّنَا وَتَقَبَّلْ دُعَاۤءِ

rabbij‘alnī muqīmaṣ-ṣalāti wa min żurriyyatī, rabbanā wa taqabbal du‘ā'(i).

Diosaxay, nayarusa wawanakajarus allchhinakajarus mayisisipkakiñapataki jaqir tukuyam, Diosaja, mayisïwix katuqañamataki.

رَبَّنَا اغْفِرْ لِيْ وَلِوَالِدَيَّ وَلِلْمُؤْمِنِيْنَ يَوْمَ يَقُوْمُ الْحِسَابُ ࣖ

rabbanagfir lī wa liwālidayya wa lil-mu'minīna yauma yaqūmul-ḥisāb(u).

Tatitusa, nayaru ukhamarak awk taykajar ukhamarak taqi khitinakatix iyawsapki ukanakarus pampachapxita, cuenta urun (Qhipa uru)."

وَلَا تَحْسَبَنَّ اللّٰهَ غَافِلًا عَمَّا يَعْمَلُ الظّٰلِمُوْنَ ەۗ اِنَّمَا يُؤَخِّرُهُمْ لِيَوْمٍ تَشْخَصُ فِيْهِ الْاَبْصَارُۙ

wa lā taḥsabannallāha gāfilan ‘ammā ya‘maluẓ-ẓālimūn(a), innamā yu'akhkhiruhum liyaumin tasykhaṣu fīhil-abṣār(u).

Ukat jan amuyt’apxamti Allah-ax jan yäqasaw kuntix jan chiqapar uñjir jaqinakax lurapki ukanakxa. Chiqansa, Allah jupanakarux qhiphart’ayani, kuna urutix (jupanakan) nayranakapax jist’aratäni,

مُهْطِعِيْنَ مُقْنِعِيْ رُءُوْسِهِمْ لَا يَرْتَدُّ اِلَيْهِمْ طَرْفُهُمْ ۚوَاَفْـِٕدَتُهُمْ هَوَاۤءٌ ۗ

muhṭi‘īna muqni‘ī ru'ūsihim lā yartaddu ilaihim ṭarfuhum, wa af'idatuhum hawā'(un).

jank’akiw jutapxi (jawillt’awiru jaysañataki) p’iqip jach’ar aptasa, nayranakapax janiw ch’ipxtati ukat chuymanakapax ch’usakiwa.

وَاَنْذِرِ النَّاسَ يَوْمَ يَأْتِيْهِمُ الْعَذَابُۙ فَيَقُوْلُ الَّذِيْنَ ظَلَمُوْا رَبَّنَآ اَخِّرْنَآ اِلٰٓى اَجَلٍ قَرِيْبٍۙ نُّجِبْ دَعْوَتَكَ وَنَتَّبِعِ الرُّسُلَۗ اَوَلَمْ تَكُوْنُوْٓا اَقْسَمْتُمْ مِّنْ قَبْلُ مَا لَكُمْ مِّنْ زَوَالٍۙ

wa anżirin-nāsa yauma ya'tīhimul-‘ażāb(u), fa yaqūlul-lażīna ẓalamū rabbanā akhkhirnā ilā ajalin qarīb(in), nujib da‘wataka wa nattabi‘ir-rusul(a), awalam takūnū aqsamtum min qablu mā lakum min zawāl(in).

Ukat jaqinakarux iwxt’apxam (Muhammad) kuna urutix (kunawsatix) mutuyäwix jupanakar purini ukhaxa, ukatx jan wali luririnakax sapxaniwa: “Tatitu, mä juk’a pachatakis (akapachar kutt’añatakis) ch’am churapxita, jawsäwimarux ist’apxäma ukat apostolanakaruw arktapxä”. (Jupanakarux sapxänwa): “¿Janit nayrax (aka uraqin) juramento lurapkta, janipuniw jiwxapxätati?

وَّسَكَنْتُمْ فِيْ مَسٰكِنِ الَّذِيْنَ ظَلَمُوْٓا اَنْفُسَهُمْ وَتَبَيَّنَ لَكُمْ كَيْفَ فَعَلْنَا بِهِمْ وَضَرَبْنَا لَكُمُ الْاَمْثَالَ

wa sakantum fī masākinil-lażīna ẓalamū anfusahum wa tabayyana lakum kaifa fa‘alnā bihim wa ḍarabnā lakumul-amṡāl(a).

Ukat jumanakax jan wali lurir jaqinakan lantiw jakapxtaxa, ukat jumanakatakix qhanaw kuntix jupanakar lurapkta ukat walja uñacht'äwinak churapxsma” sasa.

وَقَدْ مَكَرُوْا مَكْرَهُمْ وَعِنْدَ اللّٰهِ مَكْرُهُمْۗ وَاِنْ كَانَ مَكْرُهُمْ لِتَزُوْلَ مِنْهُ الْجِبَالُ

wa qad makarū makrahum wa ‘indallāhi makruhum, wa in kāna makruhum litazūla minhul-jibāl(u).

Ukat chiqpachansa, jupanakax sallqjasipxiwa, Allah (yatirakiwa ukat premio churaraki) sallqjawiparux. Ukat chiqpachansa jupanakan sallqjatapax janiw qullunak tukjañjamäkiti.

فَلَا تَحْسَبَنَّ اللّٰهَ مُخْلِفَ وَعْدِهٖ رُسُلَهٗ ۗاِنَّ اللّٰهَ عَزِيْزٌ ذُو انْتِقَامٍۗ

falā taḥsabannallāha mukhlifa wa‘dihī rusulah(ū), innallāha ‘azīzun żun tiqām(in).

Ukhamasti, ukhamax janipuniw amuyañamäkiti, Allahax khitanakapar arsutap p’akintawayi. Chiqansa, Allahax taqi ch’amaniwa ukat venganzaniwa.

يَوْمَ تُبَدَّلُ الْاَرْضُ غَيْرَ الْاَرْضِ وَالسَّمٰوٰتُ وَبَرَزُوْا لِلّٰهِ الْوَاحِدِ الْقَهَّارِ

yauma tubaddalul-arḍu gairal-arḍi was-samāwātu wa barazū lillāhil-wāḥidil-qahhār(i).

(mä arunxa) kuna urutix (kunawsatix) uraqix yaqha uraqimp (uka kipkarakiw) alaxpachamp lantintatäni, ukat jupanakax (jaqinakax) tantachasipxi (Padang Mahsyar ukan) Allah, Taqi Ch’amani, Ch’amani ukar uñkatañataki.

وَتَرَى الْمُجْرِمِيْنَ يَوْمَىِٕذٍ مُّقَرَّنِيْنَ فِى الْاَصْفَادِۚ

wa taral-mujrimīna yauma'iżim muqarranīna fil-aṣfād(i).

Ukat uka urux juchararanakarux cadenanakamp chint'at uñjapxäta.

سَرَابِيْلُهُمْ مِّنْ قَطِرَانٍ وَّتَغْشٰى وُجُوْهَهُمُ النَّارُۙ

sarābīluhum min qaṭirāniw wa tagsyā wujūhahumun-nār(u).

Isinakapasti alquitrán ukamp luratänwa, ajanunakapasti infierno ninampiw ch'allt'ata.

لِيَجْزِيَ اللّٰهُ كُلَّ نَفْسٍ مَّا كَسَبَتْۗ اِنَّ اللّٰهَ سَرِيْعُ الْحِسَابِ

liyajziyallāhu kulla nafsim mā kasabat, innallāha sarī‘ul-ḥisāb(i).

ukhamat Allah jupax taqiniruw kuntix ch’amachasipki ukanak churani. Chiqansa, Allah jupax jank’akiw jakthapiwinakaparux puri.

هٰذَا بَلٰغٌ لِّلنَّاسِ وَلِيُنْذَرُوْا بِهٖ وَلِيَعْلَمُوْٓا اَنَّمَا هُوَ اِلٰهٌ وَّاحِدٌ وَّلِيَذَّكَّرَ اُولُوا الْاَلْبَابِ ࣖ

hāżā balāgul lin-nāsi wa liyunżarū bihī wa liya‘lamū annamā huwa ilāhuw wāḥiduw wa liyażżakkara ulul-albāb(i).

Ukat aka (Qur’an) jaqinakatakix mä (perfecto) qhanañcht’awiwa, ukampiw iwxt’asipxañapataki, Jupa sapa Diosätap yatipxañapataki, ukat amuyt’ir jaqinakax ist’apxañapataki.