Q.S Al-Kahf ukat juk’ampinaka (اَلْكَهْف) - 110 Jakhuwi Versículos ukanaka

اَلْحَمْدُ لِلّٰهِ الَّذِيْٓ اَنْزَلَ عَلٰى عَبْدِهِ الْكِتٰبَ وَلَمْ يَجْعَلْ لَّهٗ عِوَجًا ۜ

al-ḥamdu lillāhil-lażī anzala ‘alā ‘abdihil-kitāba wa lam yaj‘al lahū ‘iwajā(n).

Allah jach’añchañaw khititix Libro (Al-Qur’an) luqtirinakapar apayanki ukat janiw k’arinak lurkiti;

قَيِّمًا لِّيُنْذِرَ بَأْسًا شَدِيْدًا مِّنْ لَّدُنْهُ وَيُبَشِّرَ الْمُؤْمِنِيْنَ الَّذِيْنَ يَعْمَلُوْنَ الصّٰلِحٰتِ اَنَّ لَهُمْ اَجْرًا حَسَنًاۙ

qayyimal liyunżira ba'san syadīdam mil ladunhu wa yubasysyiral-mu'minīnal-lażīna ya‘malūnaṣ-ṣāliḥāti anna lahum ajran ḥasanā(n).

mä chiqap irpjama, Jupat wali t’aqhisiñ mutuyäwit yatiyañataki ukhamarak suma luräwinak lurir iyawsirinakar kusisit yatiyañataki, jupanakax mä suma premio katuqapxani,

مّٰكِثِيْنَ فِيْهِ اَبَدًاۙ

mākiṡīna fīhi abadā(n).

wiñayatakiw ukan jakasipjjani.

وَّيُنْذِرَ الَّذِيْنَ قَالُوا اتَّخَذَ اللّٰهُ وَلَدًاۖ

wa yunżiral-lażīna qāluttakhażallāhu waladā(n).

Ukat khitinakatix sapki ukanakar iwxt’añataki: “Allah jupax mä wawaruw apti” sasa.

مَّا لَهُمْ بِهٖ مِنْ عِلْمٍ وَّلَا لِاٰبَاۤىِٕهِمْۗ كَبُرَتْ كَلِمَةً تَخْرُجُ مِنْ اَفْوَاهِهِمْۗ اِنْ يَّقُوْلُوْنَ اِلَّا كَذِبًا

mā lahum bihī min ‘ilmiw wa lā li'ābā'ihim, kaburat kalimatan takhruju min afwāhihim, iy yaqūlūna illā każibā(n).

Jupanakasti janiw kuns yatipkiti, janirakiw nayra achachilanakapas yatipkänti. Kunjams jan wali arunakax lakapat mistu; janiw kuns parlapkiti, jan ukasti kʼarinak parlapxi.

فَلَعَلَّكَ بَاخِعٌ نَّفْسَكَ عَلٰٓى اٰثَارِهِمْ اِنْ لَّمْ يُؤْمِنُوْا بِهٰذَا الْحَدِيْثِ اَسَفًا

fa la‘allaka bākhi‘un nafsaka ‘alā āṡārihim illam yu'minū bihāżal-ḥadīṡi asafā(n).

Ukatx inas jumax (Muhammad) jan walt’ayaschisma kunatix llakitaw uñjasisma jupanakax kutt’anxapxani ukhaxa, jupanakax jan uka yatiyawinakar (Qur’an) iyawsapkchi ukhaxa.

اِنَّا جَعَلْنَا مَا عَلَى الْاَرْضِ زِيْنَةً لَّهَا لِنَبْلُوَهُمْ اَيُّهُمْ اَحْسَنُ عَمَلًا

innā ja‘alnā mā ‘alal-arḍi zīnatal lahā linabluwahum ayyuhum aḥsanu ‘amalā(n).

Chiqpachansa, taqi kunatix aka uraqin utjki ukanak mä k’achacht’äwjam lurapxta, ukhamat jupanakat yant’añasataki, kawkïris lurawinakanx juk’amp askïspa uk yatiñataki.

وَاِنَّا لَجٰعِلُوْنَ مَا عَلَيْهَا صَعِيْدًا جُرُزًاۗ

wa innā lajā‘ilūna mā ‘alaihā ṣa‘īdan juruzā(n).

Ukat chiqpachapuniw (ukhamarakiw) kunatix uka patat utjki ukanakx jan waña uraqiruw tukuyañäni, waña uraqiruw tukuyañäni.

اَمْ حَسِبْتَ اَنَّ اَصْحٰبَ الْكَهْفِ وَالرَّقِيْمِ كَانُوْا مِنْ اٰيٰتِنَا عَجَبًا

am ḥasibta anna aṣḥābal-kahfi war-raqīmi kānū min āyātinā ‘ajabā(n).

¿Jumax amuyta, p’iyanakan jakasir jaqinakax, ukat (khitinakatix) raqim ukanipki, jiwasan muspharkañ chimpunakas taypinkapxiti (jach’a kankaña)?

اِذْ اَوَى الْفِتْيَةُ اِلَى الْكَهْفِ فَقَالُوْا رَبَّنَآ اٰتِنَا مِنْ لَّدُنْكَ رَحْمَةً وَّهَيِّئْ لَنَا مِنْ اَمْرِنَا رَشَدًا

iż awal-fityatu ilal-kahfi fa qālū rabbanā ātinā mil ladunka raḥmataw wa hayyi' lanā min amrinā rasyadā(n).

(Amtañani) kunapachatix waynanakax p’iyan imantasipxän ukhax akham sasaw mayipxäna: “Tatitu. Jumat khuyapt’ayasita, ukat lurañanakasan chiqapar irpapxita” sasa.

فَضَرَبْنَا عَلٰٓى اٰذَانِهِمْ فِى الْكَهْفِ سِنِيْنَ عَدَدًاۙ

faḍarabnā ‘alā āżānihim fil-kahfi sinīna ‘adadā(n).

Ukatwa walja maranak pʼiyan jinchunakap sellapjjta.

ثُمَّ بَعَثْنٰهُمْ لِنَعْلَمَ اَيُّ الْحِزْبَيْنِ اَحْصٰى لِمَا لَبِثُوْٓا اَمَدًا ࣖ

Ṡumma ba‘aṡnāhum lina‘lama ayyul-ḥizbaini aḥṣā limā labiṡū amadā(n).

Ukatx jupanakarux sartayapxtwa, ukhamat pä tamat kawkïris juk’amp chiqaparu qawqha pachas (p’iyan) qhiparapxäna uk yatiñataki.

نَحْنُ نَقُصُّ عَلَيْكَ نَبَاَهُمْ بِالْحَقِّۗ اِنَّهُمْ فِتْيَةٌ اٰمَنُوْا بِرَبِّهِمْ وَزِدْنٰهُمْ هُدًىۖ

naḥnu naquṣṣu ‘alaika naba'ahum bil-ḥaqq(i), innahum fityatun āmanū birabbihim wa zidnāhum hudā(n).

Jiwasax (Muhammad) jupanakan sarnaqäwip chiqaparuw yatiyapxta. Chiqpachansa, jupanakax Tatitupar iyawsir waynanakawa, ukat jiwasax jupanakarux irpañ yapt’awayapxta.

وَّرَبَطْنَا عَلٰى قُلُوْبِهِمْ اِذْ قَامُوْا فَقَالُوْا رَبُّنَا رَبُّ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ لَنْ نَّدْعُوَا۟ مِنْ دُوْنِهٖٓ اِلٰهًا لَّقَدْ قُلْنَآ اِذًا شَطَطًا

wa rabaṭnā ‘alā qulūbihim iż qāmū fa qālū rabbunā rabbus-samāwāti wal-arḍi lan nad‘uwa min dūnihī ilāhal laqad qulnā iżan syaṭaṭā(n).

Ukat sayt'asipxäna ukhax chuymanakaparux ch'amañcht'apxtanwa ukat sapxaraktwa: "Tatitusax alaxpachan ukhamarak akapachan Tatitupawa; janiw kuna diosarus jawsapkti jan ukasti Juparuw jawsapxtanxa. Chiqansa, ukham lurapxaspän ukhax chiqa yatichäwit wali jaya arunak arsupxaspäna".

هٰٓؤُلَاۤءِ قَوْمُنَا اتَّخَذُوْا مِنْ دُوْنِهٖٓ اٰلِهَةًۗ لَوْلَا يَأْتُوْنَ عَلَيْهِمْ بِسُلْطٰنٍۢ بَيِّنٍۗ فَمَنْ اَظْلَمُ مِمَّنِ افْتَرٰى عَلَى اللّٰهِ كَذِبًاۗ

hā'ulā'i qaumunattakhażū min dūnihī ālihah(tan), lau lā ya'tūna ‘alaihim bisulṭānim bayyin(in), faman aẓlamu mimmaniftarā ‘alallāhi każibā(n).

Jupanakax jiwasan markasawa, jupat sipanx diosanaka (yupaychañataki) lurapxi. ¿Kunatsa jan qhana razonanaka (iyawsäwinakapa) uñstayapki? Ukhamajj ¿khitis Dios contra kʼarinak parlir jaqet sipansa jukʼamp jan cheqapar uñji?

وَاِذِ اعْتَزَلْتُمُوْهُمْ وَمَا يَعْبُدُوْنَ اِلَّا اللّٰهَ فَأْوٗٓا اِلَى الْكَهْفِ يَنْشُرْ لَكُمْ رَبُّكُمْ مِّنْ رَّحْمَتِهٖ وَيُهَيِّئْ لَكُمْ مِّنْ اَمْرِكُمْ مِّرْفَقًا

wa iżi‘tazaltumūhum wa mā ya‘budūna illallāha fa'wū ilal-kahfi yansyur lakum rabbukum mir raḥmatihī wa yuhayyi' lakum min amrikum mirfaqā(n).

Ukat jumatix jupanakar jaytxäta ukat kuntix jupanakax yupaychapki Allah uksat sipansa, ukhamax p’iyan imantasipxam, ukat Tatitumax khuyapayasiñap churapxätam ukat kuna askinakas lurawinakamanx churapxätam.

۞ وَتَرَى الشَّمْسَ اِذَا طَلَعَتْ تَّزٰوَرُ عَنْ كَهْفِهِمْ ذَاتَ الْيَمِيْنِ وَاِذَا غَرَبَتْ تَّقْرِضُهُمْ ذَاتَ الشِّمَالِ وَهُمْ فِيْ فَجْوَةٍ مِّنْهُۗ ذٰلِكَ مِنْ اٰيٰتِ اللّٰهِ ۗمَنْ يَّهْدِ اللّٰهُ فَهُوَ الْمُهْتَدِ وَمَنْ يُّضْلِلْ فَلَنْ تَجِدَ لَهٗ وَلِيًّا مُّرْشِدًا ࣖ

wa tarasy-syamsa iżā ṭala‘at tazāwaru ‘an kahfihim żātal-yamīni wa iżā garabat taqriḍuhum żātasy-syimāli wa hum fī fajwatim minh(u), żālika min āyātillāh(i), may yahdillāhu fa huwal-muhtadi wa may yuḍlil falan tajida lahū waliyyam mursyidā(n).

Ukat intix mistuni ukhax uñjarakïtawa, p’iyanakapat ch’iqa tuqir jaquntatawa, ukat inti jalantki ukhax jupanakat jayaruw ch’iqa tuqirux jaya chiqan (p’iyan) mä jach’a chiqankapxi. Ukanakax mä qawqha chimpunakax (Allah jach’a kankañapa). Khititix Allah ukan irpata, ukhamax jupaw irpata; ukat khitirutix jupax pantjasiyki ukaru, janiw mä yanapirir jikxatkätati, jupar irpañapataki.

وَتَحْسَبُهُمْ اَيْقَاظًا وَّهُمْ رُقُوْدٌ ۖوَّنُقَلِّبُهُمْ ذَاتَ الْيَمِيْنِ وَذَاتَ الشِّمَالِ ۖوَكَلْبُهُمْ بَاسِطٌ ذِرَاعَيْهِ بِالْوَصِيْدِۗ لَوِ اطَّلَعْتَ عَلَيْهِمْ لَوَلَّيْتَ مِنْهُمْ فِرَارًا وَّلَمُلِئْتَ مِنْهُمْ رُعْبًا

wa taḥsabuhum aiqāẓaw wa hum ruqūd(un), wa nuqallibuhum żātal-yamīni wa żātasy-syimāl(i), wa kalbuhum bāsiṭun żirā‘aihi bil-waṣīd(i), lawiṭṭala‘ta ‘alaihim lawallaita minhum firāraw wa lamuli'ta minhum ru‘bā(n).

Ukat jumax amuyasta janiw ikipkiti, jan ukasti ikipxiwa; ukat Nanakax jupanakarux nayraqatar qhipäxar ch’iqa tuqiru, ch’iqa tuqiruw kutt’ayapxta, ukat allqamaripax p’iyan punku nayraqatan amparanakap ch’allxtayäna. Ukat jupanakar uñjasma ukhaxa, chiqans jupanakat jithiqtasma (jaqtʼasma) ukat chiqpachansa jupanakar axsarañampiw phuqtʼasisma.

وَكَذٰلِكَ بَعَثْنٰهُمْ لِيَتَسَاۤءَلُوْا بَيْنَهُمْۗ قَالَ قَاۤىِٕلٌ مِّنْهُمْ كَمْ لَبِثْتُمْۗ قَالُوْا لَبِثْنَا يَوْمًا اَوْ بَعْضَ يَوْمٍۗ قَالُوْا رَبُّكُمْ اَعْلَمُ بِمَا لَبِثْتُمْۗ فَابْعَثُوْٓا اَحَدَكُمْ بِوَرِقِكُمْ هٰذِهٖٓ اِلَى الْمَدِيْنَةِ فَلْيَنْظُرْ اَيُّهَآ اَزْكٰى طَعَامًا فَلْيَأْتِكُمْ بِرِزْقٍ مِّنْهُ وَلْيَتَلَطَّفْ وَلَا يُشْعِرَنَّ بِكُمْ اَحَدًا

wa każālika ba‘aṡnāhum liyatasā'alū bainahum, qāla qā'ilum minhum kam labiṡtum, qālū labiṡnā yauman au ba‘ḍa yaum(in), qālū rabbukum a‘lamu bimā labiṡtum, fab‘aṡū aḥadakum biwariqikum hāżihī ilal-madīnati falyanẓur ayyuhā azkā ṭa‘āman falya'tikum birizqim minhu walyatalaṭṭaf wa lā yusy‘iranna bikum aḥadā(n).

Ukat ukhamatwa jupanakarux sartayapxta, ukhamat maynit maynikam jiskt’asipxañapataki. Jupanakat maynïrejj akham sänwa: “¿Qhawqha tiempos (akan) jikjjatasta?” Jupanakasti sapxarakïnwa: “Nanakax mä uru jan ukax chika uruw (akankapxta)” sasa. Saskakiwa (yaqha), "Diosamax juk'amp yatiw qawqha pachas (akankapxtaxa). Ukhamajj jumanakat maynir sapxam qullqim apt'ata markar sarañapataki, ukat kawkïr manq'as juk'amp askïspa uk uñjañapataki, ukat mä juk'a jumanakataki apanipxam, ukat llamp'u chuymanïñapawa, janirakiw khitirus jumat yatiyañapakiti" sasa.

اِنَّهُمْ اِنْ يَّظْهَرُوْا عَلَيْكُمْ يَرْجُمُوْكُمْ اَوْ يُعِيْدُوْكُمْ فِيْ مِلَّتِهِمْ وَلَنْ تُفْلِحُوْٓا اِذًا اَبَدًا

innahum iy yaẓharū ‘alaikum yarjumūkum au yu‘īdūkum fī millatihim wa lan tufliḥū iżan abadā(n).

Chiqpachansa, kawkhankaskta uk yatipxaspa ukhaxa, qalamp kʼupjapxiristam jan ukax yupaychäwipar kuttʼañamatakiw waytʼapxiristamxa, ukhaman uñjasisax janipuniw sum sarnaqkasmati” sasa.

وَكَذٰلِكَ اَعْثَرْنَا عَلَيْهِمْ لِيَعْلَمُوْٓا اَنَّ وَعْدَ اللّٰهِ حَقٌّ وَّاَنَّ السَّاعَةَ لَا رَيْبَ فِيْهَاۚ اِذْ يَتَنَازَعُوْنَ بَيْنَهُمْ اَمْرَهُمْ فَقَالُوا ابْنُوْا عَلَيْهِمْ بُنْيَانًاۗ رَبُّهُمْ اَعْلَمُ بِهِمْۗ قَالَ الَّذِيْنَ غَلَبُوْا عَلٰٓى اَمْرِهِمْ لَنَتَّخِذَنَّ عَلَيْهِمْ مَّسْجِدًا

wa każālika a‘ṡarnā ‘alaihim liya‘lamū anna wa‘dallāhi ḥaqquw wa annas-sā‘ata lā raiba fīhā, iż yatanāza‘ūna bainahum amrahum fa qālubnū ‘alaihim bun-yānā(n), rabbuhum a‘lamu bihim, qālal-lażīna galabū ‘alā amrihim lanattakhiżanna ‘alaihim masjidā(n).

Ukat ukhamat (ukhamarakiw) jupanakamp (jaqinakar) uñacht’ayapxtanxa, ukhamat jupanakax yatipxañapataki, Allahan arsutapax chiqawa, ukat (jutatapax) Taripäwi Urunx janiw pächasiñax utjkiti. Kunawsatix jupanakan lurawinakapat ch’axwapkän ukhax sapxänwa: “Jupanakan (p’iya) patxaruw mä uta sayt’ayapxam, Tatitupax jupanakat juk’amp yati” sasa. Jupanakan lurañanakapatak autoridadanïkäna uka jaqejj akham sänwa: “Chiqpachansa uka patjjaruw yupaychañ uta lurapjjä” sasa.

سَيَقُوْلُوْنَ ثَلٰثَةٌ رَّابِعُهُمْ كَلْبُهُمْۚ وَيَقُوْلُوْنَ خَمْسَةٌ سَادِسُهُمْ كَلْبُهُمْ رَجْمًاۢ بِالْغَيْبِۚ وَيَقُوْلُوْنَ سَبْعَةٌ وَّثَامِنُهُمْ كَلْبُهُمْ ۗقُلْ رَّبِّيْٓ اَعْلَمُ بِعِدَّتِهِمْ مَّا يَعْلَمُهُمْ اِلَّا قَلِيْلٌ ەۗ فَلَا تُمَارِ فِيْهِمْ اِلَّا مِرَاۤءً ظَاهِرًا ۖوَّلَا تَسْتَفْتِ فِيْهِمْ مِّنْهُمْ اَحَدًا ࣖ

sayaqūlūna ṡalāṡatur rābi‘uhum kalbuhum, wa yaqūlūna khamsatun sādisuhum kalbuhum rajmam bil-gaib(i), wa yaqūlūna sab‘atuw wa ṡāminuhum kalbuhum, qur rabbī a‘lamu bi‘iddatihim mā ya‘lamuhum illā qalīl(un), falā tumāri fīhim illā mirā'an ẓāhirā(n), wa lā tastafti fīhim minhum aḥadā(n).

Qhipharux (yaqhip jaqinakax) sapxaniwa: "(Jakhupax) kimsa (jaqinaka), pusirix allqamariwa", ukatx (yaqhipanakax) sapxiwa: "(Jakhupax) phisqa (jaqinaka), suxtax anunakawa", mä amuyt'awiw sobrenatural tuqita; ukat (yaqhax) akham sänwa: “(Jupanakan jakhüwipax) paqallqu (jaqinaka), llätunkix allqamariwa”. (Muhammad) sañamawa, “Tatitujax jupanakan jakhüwinakap sum yati; janiw khitis jupanakan (jakhuwip) yatkiti jan ukasti mä qawqhanikiw yati”. Ukhamasti, janiw jumanakax (Muhammad) jupanakat ch’axwapktati, jan ukasti anqäx ch’axwawinakampi ukat jan khitirus jupanakat (waynanakar) jiskt’apxamti.

وَلَا تَقُوْلَنَّ لِشَا۟يْءٍ اِنِّيْ فَاعِلٌ ذٰلِكَ غَدًاۙ

wa lā taqūlanna lisyai'in innī fā‘ilun żālika gadā(n).

Ukat janipuniw kunatsa “qharüru alwajj ukham luraskä” sasin sisksnati.

اِلَّآ اَنْ يَّشَاۤءَ اللّٰهُ ۖوَاذْكُرْ رَّبَّكَ اِذَا نَسِيْتَ وَقُلْ عَسٰٓى اَنْ يَّهْدِيَنِ رَبِّيْ لِاَقْرَبَ مِنْ هٰذَا رَشَدًا

illā ay yasyā'allāh(u), ważkur rabbaka iżā nasīta wa qul ‘asā ay yahdiyani rabbī li'aqraba min hāżā rasyadā(n).

jan ukasti (Diosan munañaparjama” sasa. Ukat Tatitumat amtasipxam, jumatix armasxäta ukat sapxäta: “Tatitujax irpkitaspawa, ukhamat akat sipan juk’amp jak’achasiñajataki (chiqaparu)”.

وَلَبِثُوْا فِيْ كَهْفِهِمْ ثَلٰثَ مِائَةٍ سِنِيْنَ وَازْدَادُوْا تِسْعًا

wa labiṡū fī kahfihim ṡalāṡa mi'atin sinīna wazdādū tis‘ā(n).

Ukat kimsa patak maranaka ukat llätunk maraw uka pʼiyan jakasipjjäna.

قُلِ اللّٰهُ اَعْلَمُ بِمَا لَبِثُوْا ۚ لَهٗ غَيْبُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ اَبْصِرْ بِهٖ وَاَسْمِعْۗ مَا لَهُمْ مِّنْ دُوْنِهٖ مِنْ وَّلِيٍّۗ وَلَا يُشْرِكُ فِيْ حُكْمِهٖٓ اَحَدًا

qulillāhu a‘lamu bimā labiṡū, lahū gaibus-samāwāti wal-arḍ(i), abṣir bihī wa asmi‘, mā lahum min dūnihī miw waliyy(in), wa lā yusyriku fī ḥukmihī aḥadā(n).

Sasa: "Allah jupax juk'amp sum yati qawqha pachas (p'iyan) qhiparapxäna; Juparux taqi kunatix alaxpachan ukhamarak uraqin imantatäki ukawa. Kunjams qhanapax uñjata ukat kunjams ist'añapa;

وَاتْلُ مَآ اُوْحِيَ اِلَيْكَ مِنْ كِتَابِ رَبِّكَۗ لَا مُبَدِّلَ لِكَلِمٰتِهٖۗ وَلَنْ تَجِدَ مِنْ دُوْنِهٖ مُلْتَحَدًا

watlu mā ūḥiya ilaika min kitābi rabbik(a), lā mubaddila likalimātih(ī), wa lan tajida min dūnihī multaḥadā(n).

Ukat (Muhammad) kuntix jumar uñt’ayatäki uk arsuñamawa, ukax Tatituman Libropa (Qur’an) satawa. Janiw kunas Jupan arunakap mayjtʼaykaspati. Ukat janiw jumanakax imantasiñ jikxatapkätati, jan ukasti Juparukiw imantasipxäta

وَاصْبِرْ نَفْسَكَ مَعَ الَّذِيْنَ يَدْعُوْنَ رَبَّهُمْ بِالْغَدٰوةِ وَالْعَشِيِّ يُرِيْدُوْنَ وَجْهَهٗ وَلَا تَعْدُ عَيْنٰكَ عَنْهُمْۚ تُرِيْدُ زِيْنَةَ الْحَيٰوةِ الدُّنْيَاۚ وَلَا تُطِعْ مَنْ اَغْفَلْنَا قَلْبَهٗ عَنْ ذِكْرِنَا وَاتَّبَعَ هَوٰىهُ وَكَانَ اَمْرُهٗ فُرُطًا

waṣbir nafsaka ma‘al-lażīna yad‘ūna rabbahum bil-gadāti wal-‘asyiyyi yurīdūna wajhahū wa lā ta‘du ‘aināka ‘anhum, turīdu zīnatal-ḥayātid-dun-yā, wa lā tuṭi‘ man agfalnā qalbahū ‘an żikrinā wattaba‘a hawāhu wa kāna amruhū furuṭā(n).

Ukat paciencianïñamawa, juma (Muhammad) khitinakatix Tatitupar alwa jayp’u jawsapki ukanakampi, Jupan kusisiñap suyt’asa; ukat jan nayranakam jupanakat jithiqtapxamti (kunatix) jupanakax akapachan jakañan joyanakap suyt’apxi; ukat jan khitinakan chuymanakapan Jiwasat amtasiñ jaytanukuwayktan ukanakar arktapxamti, ukat munañanakap arktapxamti ukat jupanakan sarnaqawipax chiqawj makhatawayxi.

وَقُلِ الْحَقُّ مِنْ رَّبِّكُمْۗ فَمَنْ شَاۤءَ فَلْيُؤْمِنْ وَّمَنْ شَاۤءَ فَلْيَكْفُرْۚ اِنَّآ اَعْتَدْنَا لِلظّٰلِمِيْنَ نَارًاۙ اَحَاطَ بِهِمْ سُرَادِقُهَاۗ وَاِنْ يَّسْتَغِيْثُوْا يُغَاثُوْا بِمَاۤءٍ كَالْمُهْلِ يَشْوِى الْوُجُوْهَۗ بِئْسَ الشَّرَابُۗ وَسَاۤءَتْ مُرْتَفَقًا

wa qulil-ḥaqqu mir rabbikum, faman syā'a falyu'miw wa man syā'a falyakfur, innā a‘tadnā liẓ-ẓālimīna nārā(n), aḥāṭa bihim surādiquhā, wa iy yastagīṡū yugāṡū bimā'in kal-muhli yasywil-wujūh(a), bi'sasy-syarāb(u), wa sā'at murtafaqā(n).

Ukat sapxam (Muhammad), “Chiqaw Tatitumat juti; khititix (iyawsañ munki) iyawsañapawa, ukat khititix (jan iyawsañ munki) jan iyawsañapawa”. Chiqpachansa, jan wali luririnakatakiw infierno wakicht’apxta, jupanakan jan walt’awinakapax jupanakar muyuntatänwa. Yanapt’a mayipxani ukhaxa (umañxa), umaxa churatarakiniwa kunjamatixa hierro t’amt’aski ukhama ajanunakaparu q’añuchata. (Ukax) juk’amp jan wali umaña ukat juk’amp jan wali samart’añ chiqa.

اِنَّ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ اِنَّا لَا نُضِيْعُ اَجْرَ مَنْ اَحْسَنَ عَمَلًاۚ

innal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti innā lā nuḍī‘u ajra man aḥsana ‘amalā(n).

Chiqpachansa, khitinakatix iyawsapki, suma luräwinak lurapki ukanakax, Janiw aski luririnakan qullqip ina ch’usar apt’kañäniti.

اُولٰۤىِٕكَ لَهُمْ جَنّٰتُ عَدْنٍ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهِمُ الْاَنْهٰرُ يُحَلَّوْنَ فِيْهَا مِنْ اَسَاوِرَ مِنْ ذَهَبٍ وَّيَلْبَسُوْنَ ثِيَابًا خُضْرًا مِّنْ سُنْدُسٍ وَّاِسْتَبْرَقٍ مُّتَّكِـِٕيْنَ فِيْهَا عَلَى الْاَرَاۤىِٕكِۗ نِعْمَ الثَّوَابُۗ وَحَسُنَتْ مُرْتَفَقًا ࣖ

ulā'ika lahum jannātu ‘adnin tajrī min taḥtihimul-anhāru yuḥallauna fīhā min asāwira min żahabiw wa yalbasūna ṡiyāban khuḍram min sundusiw wa istabraqim muttaki'īna fīhā ‘alal-arā'ik(i), ni‘maṡ-ṡawāb(u), wa ḥasunat murtafaqā(n).

Jupanakaw ‘Adn Paraíso’ katoqapjje, uka cheqanjja jawiranakaw saraski; (uka alaxpachanxa) quri pulseranakampi k’achachatapxiwa ukatxa suma sedampi thiya sedampi lurata ch’uxña isimpiwa uchasipxi, ukatxa suma sofás ukanakaru qunt’asisaw qunt’asipxi. (Ukax) suma premio ukat suma samarañ chiqa.

۞ وَاضْرِبْ لَهُمْ مَّثَلًا رَّجُلَيْنِ جَعَلْنَا لِاَحَدِهِمَا جَنَّتَيْنِ مِنْ اَعْنَابٍ وَّحَفَفْنٰهُمَا بِنَخْلٍ وَّجَعَلْنَا بَيْنَهُمَا زَرْعًاۗ

waḍrib lahum maṡalar rajulaini ja‘alnā li'aḥadihimā jannataini min a‘nābiw wa ḥafafnāhumā binakhliw wa ja‘alnā bainahumā zar‘ā(n).

Ukat (Muhammad) jupanakarux mä uñacht’äwi churapxam, pä jaqi, jupanakat maynix (jan iyawsiri) Jupanakarux pä uva yapuchañ churapxta ukat panpacha jardinanakaruw palmera quqanakampi muyuntapxta ukat jupanak taypinx (jardinaka) mä yapu lurapxta.

كِلْتَا الْجَنَّتَيْنِ اٰتَتْ اُكُلَهَا وَلَمْ تَظْلِمْ مِّنْهُ شَيْـًٔاۙ وَّفَجَّرْنَا خِلٰلَهُمَا نَهَرًاۙ

kiltal-jannataini ātat ukulahā wa lam taẓlim minhu syai'ā(n), wa fajjarnā khilālahumā naharā(n).

Panpacha jardinanakax achunakap achuyapxäna, ukat achunakapax janiw mä juk’s jisk’apkänti, ukat ch’usawjanakap taypinx jawiranak jawir puriyapxta,

وَّكَانَ لَهٗ ثَمَرٌۚ فَقَالَ لِصَاحِبِهٖ وَهُوَ يُحَاوِرُهٗٓ اَنَا۠ اَكْثَرُ مِنْكَ مَالًا وَّاَعَزُّ نَفَرًا

wa kāna lahū ṡamar(un), fa qāla liṣāḥibihī wa huwa yuḥāwiruhū ana akṡaru minka mālaw wa a‘azzu nafarā(n).

ukat jupax jach’a qamirïnwa, ukatwa jupamp aruskipt’asax amigoparux (jupax iyawsäna) akham sänwa: “Qirqix jumat sipan juk’amp jach’awa ukat arkirinakajax juk’amp ch’amaniwa”.

وَدَخَلَ جَنَّتَهٗ وَهُوَ ظَالِمٌ لِّنَفْسِهٖۚ قَالَ مَآ اَظُنُّ اَنْ تَبِيْدَ هٰذِهٖٓ اَبَدًاۙ

wa dakhala jannatahū wa huwa ẓālimul linafsih(ī), qāla mā aẓunnu an tabīda hāżihī abadā(n).

Ukat jupax jardinaparux jupapachpa atipt’asir amuyumpiw mantäna (jach’a jach’a tukutapata ukhamarak jan iyawsäwipata); jupasti sänwa: “Aka huertajj janipuniw tʼunjkaniti sasaw amuyayäta, [...]

وَّمَآ اَظُنُّ السَّاعَةَ قَاۤىِٕمَةً وَّلَىِٕنْ رُّدِدْتُّ اِلٰى رَبِّيْ لَاَجِدَنَّ خَيْرًا مِّنْهَا مُنْقَلَبًا

wa mā aẓunnus-sā‘ata qā'imataw wa la'ir rudittu ilā rabbī la'ajidanna khairam minhā munqalabā(n).

ukat nayax amuyta, Jaktañ Urux janiw purinkaniti, ukat Tatitujar kutt’añax wakisispa ukhax chiqpachans aka chiqat sipans juk’amp suma chiqaw kutt’añax jikxatasiristxa”.

قَالَ لَهٗ صَاحِبُهٗ وَهُوَ يُحَاوِرُهٗٓ اَكَفَرْتَ بِالَّذِيْ خَلَقَكَ مِنْ تُرَابٍ ثُمَّ مِنْ نُّطْفَةٍ ثُمَّ سَوّٰىكَ رَجُلًاۗ

qāla lahū ṣāḥibuhū wa huwa yuḥāwiruhū akafarta bil-lażī khalaqaka min turābin ṡumma min nuṭfatin ṡumma sawwāka rajulā(n).

Amigapax (khititix iyawsäna) jupamp aruskipt’kasax akham sänwa: “¿Jan iyawsktati (Diosar) khititix laq’at lurtamxa, ukat mä gota semen ukat lurawaytam, ukat Jupaw mä jan pantjasir jaqir tukuytamxa?

لٰكِنَّا۠ هُوَ اللّٰهُ رَبِّيْ وَلَآ اُشْرِكُ بِرَبِّيْٓ اَحَدًا

lākinna huwallāhu rabbī wa lā usyriku birabbī aḥadā(n).

Ukampis nayax (ukham iyawstwa), Jupax Allah, Tatitujawa, ukat janiw Tatitujarux kuns mayachkti.

وَلَوْلَآ اِذْ دَخَلْتَ جَنَّتَكَ قُلْتَ مَا شَاۤءَ اللّٰهُ ۙ لَا قُوَّةَ اِلَّا بِاللّٰهِ ۚاِنْ تَرَنِ اَنَا۠ اَقَلَّ مِنْكَ مَالًا وَّوَلَدًاۚ

wa lau lā iż dakhalta jannataka qulta mā syā'allāh(u), lā quwwata illā billāh(i), in tarani ana aqalla minka mālaw wa waladā(n).

Ukat kunats kunapachatix jardinaman mantapkta ukhax jan “Masya Allah, la quwwata illa billah” (Chiqpachansa, Allahan munataparjamax taqi ukanakax phuqhasiwayi), janiw kuna ch’amas utjkiti jan ukasti Allahan (yanapt’awipampiw), jumanakax qamirïtax ukhamarak wawanakajax jumat sipan juk’amp jisk’akiwa sasin amuyapkchisa.

فَعَسٰى رَبِّيْٓ اَنْ يُّؤْتِيَنِ خَيْرًا مِّنْ جَنَّتِكَ وَيُرْسِلَ عَلَيْهَا حُسْبَانًا مِّنَ السَّمَاۤءِ فَتُصْبِحَ صَعِيْدًا زَلَقًاۙ

fa ‘asā rabbī ay yu'tiyani khairam min jannatika wa yursila ‘alaihā ḥusbānam minas-samā'i fa tuṣbiḥa ṣa‘īdan zalaqā(n).

Ukhamajj inas Tatitujjajj jumat sipansa jukʼamp suma jardina churitaspa; ukatsti alaxpachat llijullijunak jardinamaruw apayani, ukhamat qʼañu uraqir tukuñapataki,

اَوْ يُصْبِحَ مَاۤؤُهَا غَوْرًا فَلَنْ تَسْتَطِيْعَ لَهٗ طَلَبًا

au yuṣbiḥa mā'uhā gauran falan tastaṭī‘a lahū ṭalabā(n).

jan ukax umax uraqiruw jalxatxi, ukhamax janiw mayampsa jikxatkxätati” sasa.

وَاُحِيْطَ بِثَمَرِهٖ فَاَصْبَحَ يُقَلِّبُ كَفَّيْهِ عَلٰى مَآ اَنْفَقَ فِيْهَا وَهِيَ خَاوِيَةٌ عَلٰى عُرُوْشِهَا وَيَقُوْلُ يٰلَيْتَنِيْ لَمْ اُشْرِكْ بِرَبِّيْٓ اَحَدًا

wa uḥīṭa biṡamarihī fa aṣbaḥa yuqallibu kaffaihi ‘alā mā anfaqa fīhā wa hiya khāwiyatun ‘alā ‘urūsyihā wa yaqūlu yā laitanī lam usyrik birabbī aḥadā(n).

Ukat qamir yänakapax t’unjatäxänwa, ukatx amparanakap muytayäna (arrepentisiñ chimpu) kuntix ukar gastkäna ukat, ukampirus uva yapux yanapt’apampiw jaquqanïna (para-para) ukatx akham sänwa: “Tatitujampi jan kuns mayacht’asiskäyätxa, ¿kamachänsa” sasa.

وَلَمْ تَكُنْ لَّهٗ فِئَةٌ يَّنْصُرُوْنَهٗ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ وَمَا كَانَ مُنْتَصِرًاۗ

wa lam takul lahū fi'atuy yanṣurūnahū min dūnillāhi wa mā kāna muntaṣirā(n).

Ukat janiw kuna (juk’ampi) tamas jupar yanapt’kaspati jan ukasti Allah; ukat janiw arxatañjamäkaniti.

هُنَالِكَ الْوَلَايَةُ لِلّٰهِ الْحَقِّۗ هُوَ خَيْرٌ ثَوَابًا وَّخَيْرٌ عُقْبًا ࣖ

hunālikal-walāyatu lillāhil-ḥaqq(i), huwa khairun ṡawābaw wa khairun ‘uqbā(n).

Ukanx yanapt’awix Allah, Chiqpach Diosatakiw juti. Jupax (churi) suma premio ukat (churi) suma premio.

وَاضْرِبْ لَهُمْ مَّثَلَ الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا كَمَاۤءٍ اَنْزَلْنٰهُ مِنَ السَّمَاۤءِ فَاخْتَلَطَ بِهٖ نَبَاتُ الْاَرْضِ فَاَصْبَحَ هَشِيْمًا تَذْرُوْهُ الرِّيٰحُ ۗوَكَانَ اللّٰهُ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ مُّقْتَدِرًا

waḍrib lahum maṡalal-ḥayātid-dun-yā kamā'in anzalnāhu minas-samā'i fakhtalaṭa bihī nabātul-arḍi fa aṣbaḥa hasyīman tażrūhur-riyāḥ(u), wa kānallāhu ‘alā kulli syai'im muqtadirā(n).

Ukat jupanakatakix (jaqinakatakix) akapachan jakawipat mä uñacht’äw lurapxam, kunjamatix uma (jallu) alaxpachat apayanktan ukhama, ukhamat aka uraqin quqanakar abono churañataki, ukat (ayranakax) thayampi thayt’ayatjamaw wañt’apxi. Ukat Diosax taqi kunat sipansa taqi ch’amaniwa.

اَلْمَالُ وَالْبَنُوْنَ زِيْنَةُ الْحَيٰوةِ الدُّنْيَاۚ وَالْبٰقِيٰتُ الصّٰلِحٰتُ خَيْرٌ عِنْدَ رَبِّكَ ثَوَابًا وَّخَيْرٌ اَمَلًا

al-mālu wal-banūna zīnatul-ḥayātid-dun-yā, wal-bāqiyātuṣ-ṣāliḥātu khairun ‘inda rabbika ṡawābaw wa khairun amalā(n).

Qamir kankañampi wawanakampix akapachan jakañan k’achacht’äwinakapawa, ukampis sapürunjam suma luräwinakax Tatitumampix juk’amp suma payllawiwa, ukat juk’amp suma suyt’äwirakiwa.

وَيَوْمَ نُسَيِّرُ الْجِبَالَ وَتَرَى الْاَرْضَ بَارِزَةًۙ وَّحَشَرْنٰهُمْ فَلَمْ نُغَادِرْ مِنْهُمْ اَحَدًاۚ

wa yauma nusayyirul-jibāla wa taral-arḍa bārizah(tan), wa ḥasyarnāhum falam nugādir minhum aḥadā(n).

Ukat (amtasipxam) kuna urutix (kunawsatix) qullunakat pasañäni ukat jumanakax uraqi ch’allat uñjapxäta ukat jupanakarux (taqi jaqinakar) tantacht’añäni, ukat janiw khitirus jaytkañäniti.

وَعُرِضُوْا عَلٰى رَبِّكَ صَفًّاۗ لَقَدْ جِئْتُمُوْنَا كَمَا خَلَقْنٰكُمْ اَوَّلَ مَرَّةٍۢ ۖبَلْ زَعَمْتُمْ اَلَّنْ نَّجْعَلَ لَكُمْ مَّوْعِدًا

wa ‘uriḍū ‘alā rabbika ṣaffā(n), laqad ji'tumūnā kamā khalaqnākum awwala marratim bal za‘amtum allan naj‘ala lakum mau‘idā(n).

Ukatsti Tatituman nayraqatapar filaruw apanipxani. (Allah jupax akham sänwa): “Chiqpachans jumanakax Jiwasaruw jutapxtaxa, kunjamtix nayrïr kutix lurapksma ukhama; jumanakax amuyapxaraktawa janiw jumanakatakix mä pacha (jakt’añasataki) uka aruskipäw phuqhañatak utt’ayañax wakiskiti”.

وَوُضِعَ الْكِتٰبُ فَتَرَى الْمُجْرِمِيْنَ مُشْفِقِيْنَ مِمَّا فِيْهِ وَيَقُوْلُوْنَ يٰوَيْلَتَنَا مَالِ هٰذَا الْكِتٰبِ لَا يُغَادِرُ صَغِيْرَةً وَّلَا كَبِيْرَةً اِلَّآ اَحْصٰىهَاۚ وَوَجَدُوْا مَا عَمِلُوْا حَاضِرًاۗ وَلَا يَظْلِمُ رَبُّكَ اَحَدًا ࣖ

wa wuḍi‘al-kitābu fa taral-mujrimīna musyfiqīna mimmā fīhi wa yaqūlūna yā wailatanā mā lihāżal-kitābi lā yugādiru ṣagīrataw wa lā kabīratan illā aḥṣāhā, wa wajadū mā ‘amilū ḥaḍirā(n), wa lā yaẓlimu rabbuka aḥadā(n).

Ukat librox (registro de hechos) uñstayatawa, ukatx juchararanakarux uñjätawa kunatix (qillqt’atäki) ukar axsarapxi, ukat jupanakax sapxiwa: “Qhawqha llakitäpxtansa, kunas aka libroxa, janiw kunas qhipharkiti, jisk’a jach’a ukampis taqi kunas qillqt’atawa”, ukat jupanakax (taqi) kuntix lurapki (qillqata) jikxatapxi. Ukat Tatitumax janiw khitirus jan wal lurkiti.

وَاِذْ قُلْنَا لِلْمَلٰۤىِٕكَةِ اسْجُدُوْا لِاٰدَمَ فَسَجَدُوْٓا اِلَّآ اِبْلِيْسَۗ كَانَ مِنَ الْجِنِّ فَفَسَقَ عَنْ اَمْرِ رَبِّهٖۗ اَفَتَتَّخِذُوْنَهٗ وَذُرِّيَّتَهٗٓ اَوْلِيَاۤءَ مِنْ دُوْنِيْ وَهُمْ لَكُمْ عَدُوٌّۗ بِئْسَ لِلظّٰلِمِيْنَ بَدَلًا

wa iż qulnā lil-malā'ikatisjudū li'ādama fa sajadū illā iblīs(a), kāna minal-jinni fa fasaqa ‘an amri rabbih(ī), afa tattakhiżūnahū wa żurriyyatahū auliyā'a min dūnī wa hum lakum ‘aduww(un), bi'sa liẓ-ẓālimīna badalā(n).

Ukat (amtasipxam) kunapachatix angelanakar sapktan ukhaxa: “¡Adanar qunqurt’asipxam!” Ukatwa jupanakajj altʼasipjjäna, jan ukasti Supayakiw altʼasipjjäna. Jupax (jina tama) juti, ukatwa Tatitupan kamachip jan ist’kiti. ¿Jumatakix walikïspati juparusa, nayat sipansa yaqha wawanakapar p’iqinchir tukuyañamaxa, jupanakax uñisirinakamäpkchisa? Wali jan waliwa (supayax) mä sustituto (Allah) jan wali jaqir uñtasita.

۞ مَآ اَشْهَدْتُّهُمْ خَلْقَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ وَلَا خَلْقَ اَنْفُسِهِمْۖ وَمَا كُنْتُ مُتَّخِذَ الْمُضِلِّيْنَ عَضُدًا

mā asyhattuhum khalqas-samāwāti wal-arḍi wa lā khalqa anfusihim, wa mā kuntu muttakhiżal-muḍillīna ‘aḍudā(n).

Janiw jupanakarux (Supayarusa wawanakaparusa) alaxpachan aka uraqin luratanakap uñjapxañapatak apankti ukat janiw (uka kipkarakiw) jupanakpachan luratanakap uñjapxañapataki; uqhamarac janiw pantjasirinakarus yanapirinakjam tukuycti.

وَيَوْمَ يَقُوْلُ نَادُوْا شُرَكَاۤءِيَ الَّذِيْنَ زَعَمْتُمْ فَدَعَوْهُمْ فَلَمْ يَسْتَجِيْبُوْا لَهُمْ وَجَعَلْنَا بَيْنَهُمْ مَّوْبِقًا

wa yauma yaqūlu nādū syurakā'iyal-lażīna za‘amtum fa da‘auhum falam yastajībū lahum wa ja‘alnā bainahum maubiqā(n).

Ukat (amtasipxam) kuna urutix (kunawsatix) Jupax akham siskäna: “Khitinakarutix jumanakax uñjapkta uka aliados ukanakamar jawsapxita”. Ukatx juparuw jawsapxäna, ukampis jupanakax (aliados aliados) janiw jaysapkänti (jawillt’awinakaparux) ukat jupanakatakix mä t’unjañ chiqaw (infierno) lurapxta.

وَرَاَ الْمُجْرِمُوْنَ النَّارَ فَظَنُّوْٓا اَنَّهُمْ مُّوَاقِعُوْهَا وَلَمْ يَجِدُوْا عَنْهَا مَصْرِفًا ࣖ

wa ra'al-mujrimūnan nāra fa ẓannū annahum muwāqi‘ūhā wa lam yajidū ‘anhā maṣrifā(n).

Ucat juchararanacajj Infierno uñjapjjäna, ucaruw liwjjatapjjani sasaw amuyapjjäna, janiw kawkhatsa jitheqtañ jikjjatapcänti.

وَلَقَدْ صَرَّفْنَا فِيْ هٰذَا الْقُرْاٰنِ لِلنَّاسِ مِنْ كُلِّ مَثَلٍۗ وَكَانَ الْاِنْسَانُ اَكْثَرَ شَيْءٍ جَدَلًا

wa laqad ṣarrafnā fī hāżal-qur'āni lin-nāsi min kulli maṡal(in), wa kānal-insānu akṡara syai'in jadalā(n).

Ukat chiqpachansa, jaqinakarux walja kutiw aka Qur’anx kunayman uñacht’äwinakamp qhanañcht’apxta. Ukampis jaqinakaw jukʼamp chʼaxwapxi.

وَمَا مَنَعَ النَّاسَ اَنْ يُّؤْمِنُوْٓا اِذْ جَاۤءَهُمُ الْهُدٰى وَيَسْتَغْفِرُوْا رَبَّهُمْ اِلَّآ اَنْ تَأْتِيَهُمْ سُنَّةُ الْاَوَّلِيْنَ اَوْ يَأْتِيَهُمُ الْعَذَابُ قُبُلًا

wa mā mana‘an-nāsa ay yu'minū iż jā'ahumul-hudā wa yastagfirū rabbahum illā an ta'tiyahum sunnatul-awwalīna au ya'tiyahumul-‘ażābu qubulā(n).

Ukat janiw kunas (kunas) jaqinakarux jark’kiti kunapachatix irnaqawix jupanakar purinxi ukhax iyaw sañapataki ukhamarak Tatitupat pampachäwi mayiñapataki, jan ukasti (suyt’añ munañax) (Allah kamachix kunatix ch’amanchatawa) nayrir jaqinakar puriñapataki jan ukax chiqpach castigo jupanakar puriñapataki.

وَمَا نُرْسِلُ الْمُرْسَلِيْنَ اِلَّا مُبَشِّرِيْنَ وَمُنْذِرِيْنَۚ وَيُجَادِلُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا بِالْبَاطِلِ لِيُدْحِضُوْا بِهِ الْحَقَّ وَاتَّخَذُوْٓا اٰيٰتِيْ وَمَآ اُنْذِرُوْا هُزُوًا

wa mā nursilul-mursalīna illā mubasysyirīna wa munżirīn(a), wa yujādilul-lażīna kafarū bil-bāṭili liyudḥiḍū bihil-ḥaqqa wattakhażū āyātī wa mā unżirū huzuwā(n).

Ukat janiw khithapkituti jan ukasti suma yatiyäwinak apayirinakjama, yatiyirinakjama; ukampis khitinakatix jan iyawsapki ukanakax k’ari (thakhi) tuqiw ch’axwapxi, ukhamat chiqa (chiqa) t’unjañataki, ukat Nayan jisk’a t’aqanakajat ukat kunatix jupanakar iwxt’atäki ukanakat sawkasipxi.

وَمَنْ اَظْلَمُ مِمَّنْ ذُكِّرَ بِاٰيٰتِ رَبِّهٖ فَاَعْرَضَ عَنْهَا وَنَسِيَ مَا قَدَّمَتْ يَدَاهُۗ اِنَّا جَعَلْنَا عَلٰى قُلُوْبِهِمْ اَكِنَّةً اَنْ يَّفْقَهُوْهُ وَفِيْٓ اٰذَانِهِمْ وَقْرًاۗ وَاِنْ تَدْعُهُمْ اِلَى الْهُدٰى فَلَنْ يَّهْتَدُوْٓا اِذًا اَبَدًا

wa man aẓlamu mimman żukkira bi'āyāti rabbihī fa a‘raḍa ‘anhā wa nasiya mā qaddamat yadāh(u), innā ja‘alnā ‘alā qulūbihim akinnatan ay yafqahūhu wa fī āżānihim waqrā(n), wa in tad‘uhum ilal-hudā falay yahtadū iżan abadā(n).

Ukat khitis Tatitupan jiskʼa tʼaqanakapan iwxtʼata, ukat uka jiskʼa tʼaqanakat jithiqtasax kunatï pä amparapamp lurawayki uk armasxi ukat sipansa jukʼamp jan walixa? Chiqansa, chuymanakaparux jist’antapxtwa, (jan) amuyapxañapataki, ukat (jiñchunakaparux) enchufenak ucharaktanwa. Jumax (Muhammad) jupanakar irnaqañapatak jawskchisa, chiqpachansa janiw wiñayatak irnaqañ katuqapkaniti.

وَرَبُّكَ الْغَفُوْرُ ذُو الرَّحْمَةِۗ لَوْ يُؤَاخِذُهُمْ بِمَا كَسَبُوْا لَعَجَّلَ لَهُمُ الْعَذَابَۗ بَلْ لَّهُمْ مَّوْعِدٌ لَّنْ يَّجِدُوْا مِنْ دُوْنِهٖ مَوْىِٕلًا

wa rabbukal-gafūru żur-raḥmah(ti), lau yu'ākhiżuhum bimā kasabū la‘ajjala lahumul-‘ażāb(a), bal lahum mau‘idul lay yajidū min dūnihī mau'ilā(n).

Ukat Tatitumax pampachiriwa, khuyapt'ayasi. Jupatï luratanakapat mutuyañ munaspäna ukhajja, jankʼakiw mutuyapjjaspäna. Ukampis jupanakatakix mä juk’a pacha (t’aqhisiña) utji, uka pachanx janiw Jupat imantasiñ jikxatapkaniti.

وَتِلْكَ الْقُرٰٓى اَهْلَكْنٰهُمْ لَمَّا ظَلَمُوْا وَجَعَلْنَا لِمَهْلِكِهِمْ مَّوْعِدًا ࣖ

wa tilkal-qurā ahlaknāhum lammā ẓalamū wa ja‘alnā limahlikihim mau‘idā(n).

Ukat (jaqinakarux) uka uraqix t’unjapxtanwa kunapachatix jupanakax jan chiqapar uñjapki ukhaxa, ukat mä juk’a pachaw t’unjañatakix utt’ayapxarakta.

وَاِذْ قَالَ مُوْسٰى لِفَتٰىهُ لَآ اَبْرَحُ حَتّٰٓى اَبْلُغَ مَجْمَعَ الْبَحْرَيْنِ اَوْ اَمْضِيَ حُقُبًا

wa iż qāla mūsā lifatāhu lā abraḥu ḥattā abluga majma‘al-baḥraini au amḍiya ḥuqubā(n).

Ukat (amtañani) kunapachatix Musax uywatapar säna: "janiw pä quta tantachäwir puriñkamax (sarnaqañ) sayt'käti; jan ukax walja maranakaw sarnaqä (sarnaqaskä)".

فَلَمَّا بَلَغَا مَجْمَعَ بَيْنِهِمَا نَسِيَا حُوْتَهُمَا فَاتَّخَذَ سَبِيْلَهٗ فِى الْبَحْرِ سَرَبًا

falammā balagā majma‘a bainihimā nasiyā ḥūtahumā fattakhaża sabīlahū fil-baḥri sarabā(n).

Ukatwa pä qutanakan jikisipki uka chiqar purisax chawlla armasipxäna, ukat uka chawllax jaltasin qutaruw sarawayxäna.

فَلَمَّا جَاوَزَا قَالَ لِفَتٰىهُ اٰتِنَا غَدَاۤءَنَاۖ لَقَدْ لَقِيْنَا مِنْ سَفَرِنَا هٰذَا نَصَبًا

falammā jāwazā qāla lifatāhu ātinā gadā'anā laqad laqīnā min safarinā hāżā naṣabā(n).

Ukatwa (uka chiqa) pasapxäna ukhaxa, Moisesax uywataparux sänwa: “Manqʼanak apanipxita, chiqapuniw sarkasax qarjatäxapxta” sasa.

قَالَ اَرَاَيْتَ اِذْ اَوَيْنَآ اِلَى الصَّخْرَةِ فَاِنِّيْ نَسِيْتُ الْحُوْتَۖ وَمَآ اَنْسٰىنِيْهُ اِلَّا الشَّيْطٰنُ اَنْ اَذْكُرَهٗۚ وَاتَّخَذَ سَبِيْلَهٗ فِى الْبَحْرِ عَجَبًا

qāla ara'aita iż awainā ilaṣ-ṣakhrati fa innī nasītul-ḥūt(a), wa mā ansānīhu illasy-syaiṭanu an ażkurah(ū), wattakhaża sabīlahū fil-baḥri ‘ajabā(n).

Jupax (sirviripax) akham sasaw jaysatayna: “¿Yatipxtati, kunapachatix qarqa patxan imantasir thaqkasipkayäta ukhaxa, nayax armasxayätwa (jumar yatiyañataki) challwatxa ukat janiw kunas amtañat armasiykituti, jan ukasti Supayakiw amtasiyäta, ukat (challwax) qutaruw wali muspharkañ thakhinjam sarawayxäna” sasa.

قَالَ ذٰلِكَ مَا كُنَّا نَبْغِۖ فَارْتَدَّا عَلٰٓى اٰثَارِهِمَا قَصَصًاۙ

qāla żālika mā kunnā nabg(i), fartaddā ‘alā āṡārihimā qaṣaṣā(n).

Jupax (Moisesax) akham sänwa: “Ukaw (uka chiqax) thaqtan” sasa. Ukat paninix nayrïr kayunakap arktasaw kuttʼxapxäna.

فَوَجَدَا عَبْدًا مِّنْ عِبَادِنَآ اٰتَيْنٰهُ رَحْمَةً مِّنْ عِنْدِنَا وَعَلَّمْنٰهُ مِنْ لَّدُنَّا عِلْمًا

fa wajadā ‘abdam min ‘ibādinā ātaināhu raḥmatam min ‘indinā wa ‘allamnāhu mil ladunnā ‘ilmā(n).

Ukat panpachaniw jiwasan luqtirinakas taypin mä uywatamp jikisipxäna, juparuw Jiwasan laykux khuyapt’ayasipxta, ukat jiwasan chiqat yatiñanak yatichapxta.

قَالَ لَهٗ مُوْسٰى هَلْ اَتَّبِعُكَ عَلٰٓى اَنْ تُعَلِّمَنِ مِمَّا عُلِّمْتَ رُشْدًا

qāla lahū mūsā hal attabi‘uka ‘alā an tu‘allimani mimmā ‘ullimta rusydā(n).

Musax juparux sänwa: “¿Nayarux arktati, ukhamat (chiqpach yatiñanaka) yatichañamataki, kunatix jumax yatichawaykta (uñstayañataki)?”

قَالَ اِنَّكَ لَنْ تَسْتَطِيْعَ مَعِيَ صَبْرًا

qāla innaka lan tastaṭī‘a ma‘iya ṣabrā(n).

Jupasti sarakïnwa: “Chiqpachansa, janiw nayampix pacienciampi uñjasipkätati.

وَكَيْفَ تَصْبِرُ عَلٰى مَا لَمْ تُحِطْ بِهٖ خُبْرًا

wa kaifa taṣbiru ‘alā mā lam tuḥiṭ bihī khubrā(n).

Ukat ¿kunjamatsa mä kunat paciencianïsma, janirak uka tuqit sum yatkasaxa?”

قَالَ سَتَجِدُنِيْٓ اِنْ شَاۤءَ اللّٰهُ صَابِرًا وَّلَآ اَعْصِيْ لَكَ اَمْرًا

qāla satajidunī in syā'allāhu ṣābiraw wa lā a‘ṣī laka amrā(n).

Jupax (Moisesax) akham sänwa: “Diosax munaspa ukhaxa, pacienciani jaqiruw jikxatapxita, janiw kuna tuqitsa jumarux uñisxäti” sasa.

قَالَ فَاِنِ اتَّبَعْتَنِيْ فَلَا تَسْـَٔلْنِيْ عَنْ شَيْءٍ حَتّٰٓى اُحْدِثَ لَكَ مِنْهُ ذِكْرًا ࣖ

qāla fa inittaba‘tanī falā tas'alnī ‘an syai'in ḥattā uḥdiṡa laka minhu żikrā(n).

Jupajj akham sänwa: “Jumanakatejj nayar arkapjjäta ukhajja, jan kunat jisktʼapjjetati, jumar qhanañchañkama.

فَانْطَلَقَاۗ حَتّٰٓى اِذَا رَكِبَا فِى السَّفِيْنَةِ خَرَقَهَاۗ قَالَ اَخَرَقْتَهَا لِتُغْرِقَ اَهْلَهَاۚ لَقَدْ جِئْتَ شَيْـًٔا اِمْرًا

fanṭalaqā, ḥattā iżā rakibā fis-safīnati khara ahā, qāla akharaqtahā litugriqa ahlahā, laqad ji'ta syai'an imrā(n).

Ukhamaw panpachanix sarapxäna, barcor makatañkama ukat jupax mä p’iya luratayna. Jupax (Moisesa) akham sänwa: "¿Kunatsa barcon mä p'iya lurapxtaxa? ¿Uka barconkirinakar umamp chhaqhayañatak lurapxtati?" Chiqpachansa, jumanakax mä jachʼa jucha lurapxtaxa.

قَالَ اَلَمْ اَقُلْ اِنَّكَ لَنْ تَسْتَطِيْعَ مَعِيَ صَبْرًا

qāla alam aqul innaka lan tastaṭī‘a ma‘iya ṣabrā(n).

Jupajj akham sänwa: “¿Janit nayajj jan paciencianïpkasma sasin sisksma?”

قَالَ لَا تُؤَاخِذْنِيْ بِمَا نَسِيْتُ وَلَا تُرْهِقْنِيْ مِنْ اَمْرِيْ عُسْرًا

qāla lā tu'ākhiżnī bimā nasītu wa lā turhiqnī min amrī ‘usrā(n).

Jupax (Moises) akham sänwa: “Jan armasitajat mutuyapxitati, janirakiw kuna jan walt’äwinakampis lurawinakajanx q’ipt’apxitati” sasa.

فَانْطَلَقَا ۗحَتّٰٓى اِذَا لَقِيَا غُلٰمًا فَقَتَلَهٗ ۙقَالَ اَقَتَلْتَ نَفْسًا زَكِيَّةً؈ۢبِغَيْرِ نَفْسٍۗ لَقَدْ جِئْتَ شَيْـًٔا نُّكْرًا ۔

fanṭalaqā, ḥattā iżā laqiyā gulāman fa qatalah(ū), qāla aqatalta nafsan zakiyyatam bigairi nafs(in), laqad ji'ta syai'an nukrā(n).

Ukhamaw panpachanix sarnaqapxäna; panpachani mä waynampi jikisiñkama, jiwayatayna. Jupax (Moisesa) sänwa: "¿Kunatsa q'uma almar jiwayapxtaxa, janiw yaqha jaqir jiwayatap laykukiti? Chiqpachansa, jumanakax wali jan walinak lurapxtaxa".

۞ قَالَ اَلَمْ اَقُلْ لَّكَ اِنَّكَ لَنْ تَسْتَطِيْعَ مَعِيَ صَبْرًا

qāla alam aqul laka innaka lan tastaṭī‘a ma‘iya ṣabrā(n).

Jupajj akham sänwa: “¿Janit nayajj jan aguantañjamäkätati sisksma?”

قَالَ اِنْ سَاَلْتُكَ عَنْ شَيْءٍۢ بَعْدَهَا فَلَا تُصٰحِبْنِيْۚ قَدْ بَلَغْتَ مِنْ لَّدُنِّيْ عُذْرًا

qāla in sa'altuka ‘an syai'im ba‘dahā falā tuṣāḥibnī, qad balagta mil ladunnī ‘użrā(n).

Jupajj (Moisesajj) akham sänwa: “Aka qhepat kunatsa jisktʼapjjsma ukhajja, jan jukʼamp jumamp chik sarjjañajataki, cheqpachansa jumajj pacienciampiw pretextonakaj katoqapjjtajja” sasa.

فَانْطَلَقَا ۗحَتّٰىٓ اِذَآ اَتَيَآ اَهْلَ قَرْيَةِ ِۨاسْتَطْعَمَآ اَهْلَهَا فَاَبَوْا اَنْ يُّضَيِّفُوْهُمَا فَوَجَدَا فِيْهَا جِدَارًا يُّرِيْدُ اَنْ يَّنْقَضَّ فَاَقَامَهٗ ۗقَالَ لَوْ شِئْتَ لَتَّخَذْتَ عَلَيْهِ اَجْرًا

fanṭalaqā, ḥattā iżā atayā ahla qaryatinistaṭ‘amā ahlahā fa abau ay yuḍayyifūhumā fa wajadā fīhā jidāray yurīdu ay yaqaḍḍa fa aqāmah(ū), qāla lau syi'ta lattakhażta ‘alaihi ajrā(n).

Ukhamaw paninix sarantapxäna; ukhamat panpachani mä markan jaqinakar purinipkäna ukhaxa, panpachaniw jaqinakar kusisiyañ mayipxäna, ukampis jupanakax (uka markan jaqinakax) janiw jupanakar kusisiyañ munapkänti, ukat panpachaniw utanakan pirqanakap niya t’unjaskir (uka markan) jikxatapxäna, ukat chiqaruw chiqañchäna. Jupax (Moisesax) akham sänwa: “Munsta ukhax mä premio mayismawa” sasa.

قَالَ هٰذَا فِرَاقُ بَيْنِيْ وَبَيْنِكَۚ سَاُنَبِّئُكَ بِتَأْوِيْلِ مَا لَمْ تَسْتَطِعْ عَّلَيْهِ صَبْرًا

qāla hāżā firāqu bainī wa bainik(a), sa'unabbi'uka bita'wīli mā lam tastaṭī‘ ‘alaihi ṣabrā(n).

Jupax akham sänwa: “Akax nayamp jumamp t’aqanuqtawiwa, kuna lurawinakatix jumanakax jan aguantañjamäkayäta ukanakat mä qhanañcht’äwi churapxäma” sasa.

اَمَّا السَّفِيْنَةُ فَكَانَتْ لِمَسٰكِيْنَ يَعْمَلُوْنَ فِى الْبَحْرِ فَاَرَدْتُّ اَنْ اَعِيْبَهَاۗ وَكَانَ وَرَاۤءَهُمْ مَّلِكٌ يَّأْخُذُ كُلَّ سَفِيْنَةٍ غَصْبًا

ammas-safīnatu fa kānat limasākīna ya‘malūna fil-baḥri fa arattu an a‘ībahā, wa kāna warā'ahum malikuy ya'khużu kulla safīnatin gaṣbā(n).

Jichhax uka botex qutan irnaqir pisin jakasirinakankiwa; Nayajj tʼunjañwa amtayäta, kunattejj jupanak nayraqatan mä reyiw utjäna, jupaw sapa bote katuntañapäna.

وَاَمَّا الْغُلٰمُ فَكَانَ اَبَوَاهُ مُؤْمِنَيْنِ فَخَشِيْنَآ اَنْ يُّرْهِقَهُمَا طُغْيَانًا وَّكُفْرًا ۚ

wa ammal-gulāmu fa kāna abawāhu mu'minaini fa khasyīnā ay yurhiqahumā ṭugyānaw wa kufrā(n).

Ukat waynat (infiel) tuqitxa, panpachaniw awk taykapax iyawsirinakäpxäna, ukat ajjsarapxayätwa, jupax awk taykaparux chhaqtañapatakiw wayt’aspa ukat jan iyawsañapataki.

فَاَرَدْنَآ اَنْ يُّبْدِلَهُمَا رَبُّهُمَا خَيْرًا مِّنْهُ زَكٰوةً وَّاَقْرَبَ رُحْمًا

fa aradnā ay yubdilahumā rabbuhumā khairam minhu zakātaw wa aqraba ruḥmā(n).

Ukatxa, Diosächi ukhaxa, yaqha (wawa) lantintapxani, qʼuma kankañapaxa ukat sipansa (wawa) ukat jukʼamp munatawa (taykaparu, awkiparu).

وَاَمَّا الْجِدَارُ فَكَانَ لِغُلٰمَيْنِ يَتِيْمَيْنِ فِى الْمَدِيْنَةِ وَكَانَ تَحْتَهٗ كَنْزٌ لَّهُمَا وَكَانَ اَبُوْهُمَا صَالِحًا ۚفَاَرَادَ رَبُّكَ اَنْ يَّبْلُغَآ اَشُدَّهُمَا وَيَسْتَخْرِجَا كَنْزَهُمَا رَحْمَةً مِّنْ رَّبِّكَۚ وَمَا فَعَلْتُهٗ عَنْ اَمْرِيْۗ ذٰلِكَ تَأْوِيْلُ مَا لَمْ تَسْطِعْ عَّلَيْهِ صَبْرًاۗ ࣖ

wa ammal-jidāru fa kāna ligulāmaini yatīmaini fil-madīnati wa kāna taḥtahū kanzul lahumā wa kāna abūhumā ṣāliḥā(n), fa arāda rabbuka ay yablugā asyuddahumā wa yastakhrijā kanzahumā raḥmatam mir rabbik(a), wa mā fa‘altuhū ‘an amrī, żālika ta'wīlu mā lam tasṭī‘ ‘alaihi ṣabrā(n).

Uka pirqasti pä awki yuqall wawanakankiwa, uka pirqa manqhansti jupanakan mä tesopaw utjäna, awkipax aski jaqirakïnwa. Ukhamaw Tatitumax jilïr jaqir puripxañap munäna, ukat Tatitumat khuyapayasiñapjam tesorap apsupxañap munäna. Janiw naya pachpat uk lurkti. Ukaw jumanakan jan pacienciampi luratanakamat uñachtʼayi” sasa.

وَيَسْـَٔلُوْنَكَ عَنْ ذِى الْقَرْنَيْنِۗ قُلْ سَاَتْلُوْا عَلَيْكُمْ مِّنْهُ ذِكْرًا ۗ

wa yas'alūnaka ‘an żil qarnain(i), qul sa'atlū ‘alaikum minhu żikrā(n).

Ukat jupanakax jumaruw (Muhammad) Zulkarnain tuqit jiskt’apxtam. “Nayaw uka sarnaqäwi liytʼapxäma” sasa.

اِنَّا مَكَّنَّا لَهٗ فِى الْاَرْضِ وَاٰتَيْنٰهُ مِنْ كُلِّ شَيْءٍ سَبَبًا ۙ

innā makkannā lahū fil-arḍi wa ātaināhu min kulli syai'in sababā(n).

Chiqpachansa, jiwasax juparux aka uraqin mä cargo churapxta, ukat mä thakhi churaraktanwa jupatakix (taqi kuns puriñapataki),

فَاَتْبَعَ سَبَبًا

fa atba‘a sababā(n).

ukatsti mä thaknam sarawayxäna.

حَتّٰىٓ اِذَا بَلَغَ مَغْرِبَ الشَّمْسِ وَجَدَهَا تَغْرُبُ فِيْ عَيْنٍ حَمِئَةٍ وَّوَجَدَ عِنْدَهَا قَوْمًا ەۗ قُلْنَا يٰذَا الْقَرْنَيْنِ اِمَّآ اَنْ تُعَذِّبَ وَاِمَّآ اَنْ تَتَّخِذَ فِيْهِمْ حُسْنًا

Ḥattā iżā balaga magribasy-syamsi wajadahā tagrubu fī ‘ainin ḥami'atiw wa wajada ‘indahā qaumā(n), qulnā yā żal-qarnaini immā an tu‘ażżiba wa immā an tattakhiża fīhim ḥusnā(n).

Intix jalantki uka chiqar puriñkamax (intix) ch’iyar laq’a qutan jalantkir uñjäna, ukat ukanw mä markar (janiw religionanïkänti) jikxatäna. Jiwasax sapxtwa: "¡Oh Zulkarnain! Jumaw jupanakarux mutuyasma jan ukax askinak lurasma (iyawsapxañapatakiw jawillt'asma)".

قَالَ اَمَّا مَنْ ظَلَمَ فَسَوْفَ نُعَذِّبُهٗ ثُمَّ يُرَدُّ اِلٰى رَبِّهٖ فَيُعَذِّبُهٗ عَذَابًا نُّكْرًا

qāla ammā man ẓalama fa saufa nu‘ażżibuhū ṡumma yuraddu ilā rabbihī fa yu‘ażżibuhū ‘ażāban nukrā(n).

Jupax (Zulkarnain) akham sänwa: “Khititix jan chiqapar lurki ukax mutuyañäniwa, ukatx Tatituparuw kutt’ayatäni, ukatx Diosax wali qhuru mutuñampiw mutuyañapa” sasa.

وَاَمَّا مَنْ اٰمَنَ وَعَمِلَ صَالِحًا فَلَهٗ جَزَاۤءً ۨالْحُسْنٰىۚ وَسَنَقُوْلُ لَهٗ مِنْ اَمْرِنَا يُسْرًا ۗ

wa ammā man āmana wa ‘amila ṣāliḥan fa lahū jazā'anil-ḥusnā, wa sanaqūlu lahū min amrinā yusrā(n).

Khititï iyawski ukat suma luräwinak lurki uka jaqejja, jupaw kuttʼayañatak suma (premio) katoqani, ukat jiwasajj jasak kamachinakas juparuw puriyañäni”.

ثُمَّ اَتْبَعَ سَبَبًا

Ṡumma atba‘a sababā(n).

Ukatxa yaqha thaknam sarawayxäna.

حَتّٰىٓ اِذَا بَلَغَ مَطْلِعَ الشَّمْسِ وَجَدَهَا تَطْلُعُ عَلٰى قَوْمٍ لَّمْ نَجْعَلْ لَّهُمْ مِّنْ دُوْنِهَا سِتْرًا ۙ

Ḥattā iżā balaga maṭli‘asy-syamsi wajadahā taṭlu‘u ‘alā qaumil lam naj‘al lahum min dūnihā sitrā(n).

Inti jalsu (inti jalsu tuqin) puriñkamax mä markar qhant’ir jikxatäna, jupanakarux janiw kuna jark’aqasiñs lurapkti,

كَذٰلِكَۗ وَقَدْ اَحَطْنَا بِمَا لَدَيْهِ خُبْرًا

każālik(a), wa qad aḥaṭnā bimā ladaihi khubrā(n).

ukhamatwa, ukat chiqpachansa Taqi kunatix jupan utjki uk yattanwa (Zulkarnain).

ثُمَّ اَتْبَعَ سَبَبًا

Ṡumma atba‘a sababā(n).

Ukatxa yaqha thaknam sarawayxäna.

حَتّٰىٓ اِذَا بَلَغَ بَيْنَ السَّدَّيْنِ وَجَدَ مِنْ دُوْنِهِمَا قَوْمًاۙ لَّا يَكَادُوْنَ يَفْقَهُوْنَ قَوْلًا

Ḥattā iżā balaga bainas-saddaini wajada min dūnihimā qaumal lā yakādūna yafqahūna qaulā(n).

Pä qullu taypir puriñkamax (pä qullu) qhipäxan mä jaqiruw jikxatäna, jupanakax kuntï sapkäna ukxa jukʼakiw amuyapxäna.

قَالُوْا يٰذَا الْقَرْنَيْنِ اِنَّ يَأْجُوْجَ وَمَأْجُوْجَ مُفْسِدُوْنَ فِى الْاَرْضِ فَهَلْ نَجْعَلُ لَكَ خَرْجًا عَلٰٓى اَنْ تَجْعَلَ بَيْنَنَا وَبَيْنَهُمْ سَدًّا

qālū yā żal-qarnaini inna ya'jūja wa ma'jūja mufsidūna fil-arḍi fahal naj‘alu laka kharjan ‘alā an taj‘alā bainanā wa bainahum saddā(n).

Jupanakax sapxiwa: "¡Oh Zulkarnain! Chiqpachansa, Yagjuj ukat Makjuj (uñstatanaka) aka uraqin jan walt'awinak lurapxi, ukhamax ¿jumarux mä premio churapxsma, ukhamat jiwasamp jupanakamp mä jark'aqasiñ lurapxañamataki?"

قَالَ مَا مَكَّنِّيْ فِيْهِ رَبِّيْ خَيْرٌ فَاَعِيْنُوْنِيْ بِقُوَّةٍ اَجْعَلْ بَيْنَكُمْ وَبَيْنَهُمْ رَدْمًا ۙ

qāla mā makkannī fīhi rabbī fa a‘īnūnī biquwwatin aj‘al bainakum wa bainahum radmā(n).

Jupax (Zulkarnain) akham sänwa: “Kuntix Diosax churkitu ukax juk’amp askiwa (juman premiomat sipansa), ukhamax ch’amampiw yanapt’apxita, ukhamat jumamp jupanakamp mä jark’aqasiñ uñstayañataki” sasa

اٰتُوْنِيْ زُبَرَ الْحَدِيْدِۗ حَتّٰىٓ اِذَا سَاوٰى بَيْنَ الصَّدَفَيْنِ قَالَ انْفُخُوْا ۗحَتّٰىٓ اِذَا جَعَلَهٗ نَارًاۙ قَالَ اٰتُوْنِيْٓ اُفْرِغْ عَلَيْهِ قِطْرًا ۗ

Ātūnī zubaral-ḥadīd(i), ḥattā iżā sāwā bainaṣ-ṣadafaini qālanfukhū, ḥattā iżā ja‘alahū nārā(n), qāla ātūnī ufrig ‘alaihi qiṭrā(n).

¡Hierro tʼaqanak churita!” Kunapachatï hierro tʼaqanakajj pä qollump chikachasiñapkamajj akham sänwa: “¡Nina phustʼapjjam!” Ninar uñtat wilaruw tukuwayjjäna ukhajja, akham sänwa: “Tʼamtʼir cobre churita, ukhamat warantañajataki” sasa.

فَمَا اسْطَاعُوْٓا اَنْ يَّظْهَرُوْهُ وَمَا اسْتَطَاعُوْا لَهٗ نَقْبًا

famasṭā‘ū ay yaẓharūhu wa mastaṭā‘ū lahū naqbā(n).

Ukhamat jupanakax (Yakjuj ukat Makjuj) janiw ukar makhatañ puedkänti ukat janiw (ukhamarakiw) mä p’iya lurañjamäkänti.

قَالَ هٰذَا رَحْمَةٌ مِّنْ رَّبِّيْۚ فَاِذَا جَاۤءَ وَعْدُ رَبِّيْ جَعَلَهٗ دَكَّاۤءَۚ وَكَانَ وَعْدُ رَبِّيْ حَقًّا ۗ

qāla hāżā raḥmatum mir rabbī, fa iżā jā'a wa‘du rabbī ja‘alahū dakkā'(a), wa kāna wa‘du rabbī ḥaqqā(n).

Jupax (Zulkarnain) akham sänwa: "Aka (pirqax) Tatitujan bendicionapawa, ukhamax kunapachatix Tatitujan arsutapax purinkani ukhax t'unjañapawa; ukat Tatitujan arsutapax chiqawa".

۞ وَتَرَكْنَا بَعْضَهُمْ يَوْمَىِٕذٍ يَّمُوْجُ فِيْ بَعْضٍ وَّنُفِخَ فِى الصُّوْرِ فَجَمَعْنٰهُمْ جَمْعًا ۙ

wa taraknā ba‘ḍahum yauma'iżiy yamūju fī ba‘ḍiw wa nufikha fiṣ-ṣūri fa jama‘nāhum jam‘ā(n).

Ukat uka urux jupanakarux (Yakjuj ukat Makjuj) maynit maynikam ch’axwañapatakiw jaytañäni, ukat (kunawsatix) trompetax (mayampiw) phust’asini, taqiniruw tantacht’añäni.

وَّعَرَضْنَا جَهَنَّمَ يَوْمَىِٕذٍ لِّلْكٰفِرِيْنَ عَرْضًا ۙ

wa ‘araḍnā jahannama yauma'iżil lil-kāfirīna ‘arḍā(n).

Ukat Infierno uka urux qhan uñacht’ayañäni jan iyawsirinakarux,

ۨالَّذِيْنَ كَانَتْ اَعْيُنُهُمْ فِيْ غِطَاۤءٍ عَنْ ذِكْرِيْ وَكَانُوْا لَا يَسْتَطِيْعُوْنَ سَمْعًا ࣖ

allażīna kānat a‘yunuhum fī giṭā'in ‘an żikrī wa kānū lā yastaṭī‘ūna sam‘ā(n).

(mä arunxa) khitinakatix nayranakapa (chuymanakapax) jist’antat (janiw) Nayan chimpunakaj (jach’a kankañan) uñjañjamäkiti, ukat janirakiw ist’añjamäkiti.

اَفَحَسِبَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْٓا اَنْ يَّتَّخِذُوْا عِبَادِيْ مِنْ دُوْنِيْٓ اَوْلِيَاۤءَ ۗاِنَّآ اَعْتَدْنَا جَهَنَّمَ لِلْكٰفِرِيْنَ نُزُلًا

afaḥasibal-lażīna kafarū ay yattakhiżū ‘ibādī min dūnī auliyā'(a), innā a‘tadnā jahannama lil-kāfirīna nuzulā(n).

Ukhamasti, ¿jan iyawsirinakax Nayat sipan luqtirinakajarux yanapirinakjam (apkaspa) amuyapxiti? Chiqansa, Jiwasax (infierno) Infiernoruw jan iyawsirinakatakix mä qamañ utar wakicht’apxtanxa.

قُلْ هَلْ نُنَبِّئُكُمْ بِالْاَخْسَرِيْنَ اَعْمَالًا ۗ

qul hal nunabbi'ukum bil-akhsarīna a‘mālā(n).

(Muhammad) sañamawa: “¿Khititix lurawinakapatxa juk’amp jan walt’awinak jikxatki uka jaqit yatiyañax wakisispati?”

اَلَّذِيْنَ ضَلَّ سَعْيُهُمْ فِى الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا وَهُمْ يَحْسَبُوْنَ اَنَّهُمْ يُحْسِنُوْنَ صُنْعًا

al-lażīna ḍalla sa‘yuhum fil-ḥayātid-dun-yā wa hum yaḥsabūna annahum yuḥsinūna ṣun‘ā(n).

(Mä arunxa) jaqinakax akapachan jakawipan ch’amanchawipax inamayakiwa, jupanakax taqi ch’amampiw lurapxi sasaw amuyapxi.

اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا بِاٰيٰتِ رَبِّهِمْ وَلِقَاۤىِٕهٖ فَحَبِطَتْ اَعْمَالُهُمْ فَلَا نُقِيْمُ لَهُمْ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ وَزْنًا

ulā'ikal-lażīna kafarū bi'āyāti rabbihim wa liqā'ihī fa ḥabiṭat a‘māluhum falā nuqīma lahum yaumal-qiyāmati waznā(n).

Jupanakax Tatitupan jisk’a t’aqanakapar jan iyawsapki ukat (janiw iyawsapkiti) Jupampi jikisipxi. Ukhamajj luräwinakapajj inamayakiwa, janiw jiwatat jaktañ urun jupanakar pesañasäkiti.

ذٰلِكَ جَزَاۤؤُهُمْ جَهَنَّمُ بِمَا كَفَرُوْا وَاتَّخَذُوْٓا اٰيٰتِيْ وَرُسُلِيْ هُزُوًا

Żālika jazā'uhum jahannamu bimā kafarū wattakhażū āyātī wa rusulī huzuwā(n).

Ukhamatwa, jupanakan payllawipax infiernoruw tukuni, jan iyawsapxatap layku, ukat nayan jisk’a t’aqanakajat ukat yatiyirinakajat larusipxatapata.

اِنَّ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ كَانَتْ لَهُمْ جَنّٰتُ الْفِرْدَوْسِ نُزُلًا ۙ

innal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti kānat lahum jannātul-firdausi nuzulā(n).

Chiqpachansa, khitinakatix iyawsapki ukat suma luräwinak lurapki ukanakatakixa, Paraíso ukaw jupanakatak wakichtʼata, ukhamat jakasipxañapataki,

خٰلِدِيْنَ فِيْهَا لَا يَبْغُوْنَ عَنْهَا حِوَلًا

khālidīna fīhā lā yabgūna ‘anhā ḥiwalā(n).

wiñayatakiw ukankapxi, janiw uka chiqat sarxañ munapkiti.

قُلْ لَّوْ كَانَ الْبَحْرُ مِدَادًا لِّكَلِمٰتِ رَبِّيْ لَنَفِدَ الْبَحْرُ قَبْلَ اَنْ تَنْفَدَ كَلِمٰتُ رَبِّيْ وَلَوْ جِئْنَا بِمِثْلِهٖ مَدَدًا

qul lau kānal-baḥru midādal likalimāti rabbī lanafidal-baḥru qabla an tanfada kalimāṭu rabbī wa lau ji'nā bimiṡlihī madadā(n).

(Oh Mahoma) sañamawa, “Lamar qutax Tatitujan arunakap (qillqañataki) tinta ukhamäspa ukhaxa, qutax janïr Tatitujan arunakapax tukuyatäkaspa ukhax tukusxaspawa, jiwasax uka uñtasit yänak mä suplemento ukham apanipksna ukhas.”

قُلْ اِنَّمَآ اَنَا۠ بَشَرٌ مِّثْلُكُمْ يُوْحٰٓى اِلَيَّ اَنَّمَآ اِلٰهُكُمْ اِلٰهٌ وَّاحِدٌۚ فَمَنْ كَانَ يَرْجُوْا لِقَاۤءَ رَبِّهٖ فَلْيَعْمَلْ عَمَلًا صَالِحًا وَّلَا يُشْرِكْ بِعِبَادَةِ رَبِّهٖٓ اَحَدًا ࣖ

qul innamā ana basyarum miṡlukum yūḥā ilayya annamā ilāhukum ilāhuw wāḥid(un), faman kāna yarjū liqā'a rabbihī falya‘mal ‘amalan ṣāliḥaw wa lā yusyrik bi‘ibādati rabbihī aḥadā(n).

(Muhammad) sañamawa: “Chiqpachansa, nayax jumar uñtasit jaqikïtwa, chiqpachansa Diosamax Taqi Ch’aman Diosawa sasaw qhanañchäwinak katuqta”. Ukhamajj khititejj Tatitupampi tantachasiñ suyki ukajja, suma luräwinak lurpan, janirakiw Tatitupar yupaychañatakejj kunampis mayachasiñapäkiti” sasa.