Q.S Veivakalougatataki (اَلذَّارِيَات) - 60 Wiliwili ni Tikina

وَالذّٰرِيٰتِ ذَرْوًاۙ

waż-żāriyāti żarwā(n).

Ena (cagi) e liwava na kuvunisoso, .

فَالْحٰمِلٰتِ وِقْرًاۙ

fal-ḥāmilāti wiqrā(n).

kei na o e tiko kina na (uca), .

فَالْجٰرِيٰتِ يُسْرًاۙ

fal-jāriyāti yusrā(n).

kei na (waqa) era soko rawarawa, .

فَالْمُقَسِّمٰتِ اَمْرًاۙ

fal-muqassimāti amrā(n).

kei na (agilosi) era wasea na veika, .

اِنَّمَا تُوْعَدُوْنَ لَصَادِقٌۙ

innamā tū‘adūna laṣādiq(un).

dina, na ka e yalataki vei iko e dodonu me dina, .

وَّاِنَّ الدِّيْنَ لَوَاقِعٌۗ

wa innad-dīna lawāqi‘(un).

ka dina sara, (na siga ni) veisausaumi ena yaco dina mai.

وَالسَّمَاۤءِ ذَاتِ الْحُبُكِۙ

was-samā'i żātil-ḥubuk(i).

Ena vuku ni lomalagi sa tu kina na sala, .

اِنَّكُمْ لَفِيْ قَوْلٍ مُّخْتَلِفٍۙ

innakum lafī qaulim mukhtalif(in).

E dina, e duidui dina na nomu vakasama, .

يُّؤْفَكُ عَنْهُ مَنْ اُفِكَۗ

yu'faku ‘anhu man ufik(a).

vuki tani mai vua (na Qur’an kei na iTalai) o ira era sa vuki tani.

قُتِلَ الْخَرَّاصُوْنَۙ

qutilal-kharrāṣūn(a).

Era na cudruvi o ira era tukuna e levu na ka lasu, .

الَّذِيْنَ هُمْ فِيْ غَمْرَةٍ سَاهُوْنَۙ

allażīna hum fī gamratin sāhūn(a).

(oya) o ira era sa luvuci tu ena lecaika kei na vakawelewele, .

يَسْـَٔلُوْنَ اَيَّانَ يَوْمُ الدِّيْنِۗ

yas'alūna ayyāna yaumud-dīn(i).

era taroga, "Enaica na siga ni veilewai?"

يَوْمَ هُمْ عَلَى النَّارِ يُفْتَنُوْنَ

yauma hum ‘alan-nāri yuftanūn(a).

(Na siga ni veisausaumi sai koya) na siga (ni) ra na totogitaki kina ena bukawaqa mai eli.

ذُوْقُوْا فِتْنَتَكُمْۗ هٰذَا الَّذِيْ كُنْتُمْ بِهٖ تَسْتَعْجِلُوْنَ

Żūqū fitnatakum, hāżal-lażī kuntum bihī tasta‘jilūn(a).

(E tukuni vei ira), "Tovolea na nomu itotogi. Oqo na itotogi o a kerea taumada mo vakatotolotaka."

اِنَّ الْمُتَّقِيْنَ فِيْ جَنّٰتٍ وَّعُيُوْنٍۙ

innal-muttaqīna fī jannātiw wa ‘uyūn(in).

E dina sara, o ira era dau lotu era tiko ena veiwere (parataisi) kei na veivurevure ni wai, .

اٰخِذِيْنَ مَآ اٰتٰىهُمْ رَبُّهُمْ ۗ اِنَّهُمْ كَانُوْا قَبْلَ ذٰلِكَ مُحْسِنِيْنَۗ

Ākhiżīna mā ātāhum rabbuhum, innahum kānū qabla żālika muḥsinīn(a).

era taura na ka e solia vei ira na Kalou. E dina sara, ni bera oya (e vuravura) era tamata dau caka vinaka;

كَانُوْا قَلِيْلًا مِّنَ الَّيْلِ مَا يَهْجَعُوْنَ

kānū qalīlam minal-laili mā yahja‘ūn(a).

era dau moce vakalailai sara ena bogi;

وَبِالْاَسْحَارِ هُمْ يَسْتَغْفِرُوْنَ

wa bil-asḥāri hum yastagfirūn(a).

ka ni sa cava na bogi era sa kere veivosoti (vei Allah).

وَفِيْٓ اَمْوَالِهِمْ حَقٌّ لِّلسَّاۤىِٕلِ وَالْمَحْرُوْمِ

wa fī amwālihim ḥaqqul lis-sā'ili wal-maḥrūm(i).

Ka sa tiko ena nodra i yau na dodonu vei ira na dravudravua era kerekere kei ira na dravudravua era sega ni kerekere.

وَفِى الْاَرْضِ اٰيٰتٌ لِّلْمُوْقِنِيْنَۙ

wa fil-arḍi āyātul lil-mūqinīn(a).

Ka sa tu e vuravura na ivakatakilakila (ni cecere i Allah) vei ira era vakabauta, .

وَفِيْٓ اَنْفُسِكُمْ ۗ اَفَلَا تُبْصِرُوْنَ

wa fī anfusikum, afalā tubṣirūn(a).

kei na (vakakina) vei iko. Ia o sa qai sega ni kauwai tiko?

وَفِى السَّمَاۤءِ رِزْقُكُمْ وَمَا تُوْعَدُوْنَ

wa fis-samā'i rizqukum wa mā tū‘adūn(a).

Ka sa tu e lomalagi (na veika e vakavuna) na nomu bula kei na veika e yalataki vei iko.

فَوَرَبِّ السَّمَاۤءِ وَالْاَرْضِ اِنَّهٗ لَحَقٌّ مِّثْلَ مَآ اَنَّكُمْ تَنْطِقُوْنَ ࣖ

fa wa rabbis-samā'i wal-arḍi innahū laḥaqqum miṡla mā annakum tanṭiqūn(a).

O koya gona ena Turaga ni lomalagi kei vuravura, dina sara, na ka e yalataki ena yaco vakaidina me vaka o tukuna.

هَلْ اَتٰىكَ حَدِيْثُ ضَيْفِ اِبْرٰهِيْمَ الْمُكْرَمِيْنَۘ

hal atāka ḥadīṡu ḍaifi ibrāhīmal-mukramīn(a).

Sa yaco beka vei iko (Muhammad) na italanoa ni vulagi nei Ibrahim (na agilosi) era a vakalagilagi?

اِذْ دَخَلُوْا عَلَيْهِ فَقَالُوْا سَلٰمًا ۗقَالَ سَلٰمٌۚ قَوْمٌ مُّنْكَرُوْنَ

iż dakhalū ‘alaihi fa qālū salāmā(n), qāla salām(un), qaumum munkarūn(a).

(Nanuma tiko) ni ra sa curu yani ki na nona vanua ka kaya, "Salamani" (veikidavaki), sauma o Eparahim, "Salamani" (veikidavaki). (Era) tamata e sega ni kila.

فَرَاغَ اِلٰٓى اَهْلِهٖ فَجَاۤءَ بِعِجْلٍ سَمِيْنٍۙ

farāga ilā ahlihī fa jā'a bi‘ijlin samīn(in).

Sa qai lako vakavuni o koya (Ibrahim) me sotava na nona matavuvale, oti sa qai kauta mai vua na lewe ni bulumakau uro (kamai), .

فَقَرَّبَهٗٓ اِلَيْهِمْۚ قَالَ اَلَا تَأْكُلُوْنَ

fa qarrabahū ilaihim, qāla alā ta'kulūn(a).

sa qai vakarautaka vei ira (ia era sega ni via kana). E kaya o Ibrahim, “Na cava o sega ni kana kina.”

فَاَوْجَسَ مِنْهُمْ خِيْفَةً ۗقَالُوْا لَا تَخَفْۗ وَبَشَّرُوْهُ بِغُلٰمٍ عَلِيْمٍ

fa aujasa minhum khīfah(tan), qālū lā takhaf, wa basysyarūhu bigulāmin ‘alīm(in).

Sa qai vakila kina o koya (Eparaama) na rere vei ira. Era kaya, "Kakua ni rere," ka ra solia vua na itukutuku vinaka ni (sucu ni) dua na gone lotu (Aisake).

فَاَقْبَلَتِ امْرَاَتُهٗ فِيْ صَرَّةٍ فَصَكَّتْ وَجْهَهَا وَقَالَتْ عَجُوْزٌ عَقِيْمٌ

fa aqbalatimra'atuhū fī ṣarratin fa ṣakkat wajhahā wa qālat ‘ajūzun ‘aqīm(un).

Sa qai lako mai na watina ka kaila (kurabui) ka tabaka na matana vakataki koya ka kaya, "(Au sa) dua na marama qase sega ni vakaluveni."

قَالُوْا كَذٰلِكِۙ قَالَ رَبُّكِ ۗاِنَّهٗ هُوَ الْحَكِيْمُ الْعَلِيْمُ ۔

qālū każālik(i), qāla rabbuk(i), innahū huwal-ḥakīmul-‘alīm(u).

Era kaya, "Sa kaya vakaoqo na nomuni Turaga. E dina sara, o Koya na Vuku, ka kila na ka kecega."

۞ قَالَ فَمَا خَطْبُكُمْ اَيُّهَا الْمُرْسَلُوْنَۚ

qāla famā khaṭbukum ayyuhal-mursalūn(a).

E kaya o koya (Ibrahim), "Na cava na nomuni cakacaka bibi, oi kemuni na italai?"

قَالُوْآ اِنَّآ اُرْسِلْنَآ اِلٰى قَوْمٍ مُّجْرِمِيْنَۙ

qālū innā ursilnā ilā qaumim mujrimīn(a).

Era sauma, "E dina sara, keimami a talai vei ira na tamata ivalavala ca (tamata nei Lutu), .

لِنُرْسِلَ عَلَيْهِمْ حِجَارَةً مِّنْ طِيْنٍۙ

linursila ‘alaihim ḥijāratam min ṭīn(in).

me Keimami vakamatei ira ena vatu ni qele (kaukaua), .

مُّسَوَّمَةً عِنْدَ رَبِّكَ لِلْمُسْرِفِيْنَ

musawwamatan ‘inda rabbika lil-musrifīn(a).

vakatakilakilataki mai vua na nomu Turaga me (vakarusai) ira era voroka na iyalayala."

فَاَخْرَجْنَا مَنْ كَانَ فِيْهَا مِنَ الْمُؤْمِنِيْنَۚ

fa akhrajnā man kāna fīhā minal-mu'minīn(a).

Sa qai kauti ira tani mai na vakabauta era tiko kina (na vanua ni tamata i Luti).

فَمَا وَجَدْنَا فِيْهَا غَيْرَ بَيْتٍ مِّنَ الْمُسْلِمِيْنَۚ

famā wajadnā fīhā gaira baitim minal-muslimīn(a).

Keitou sega gona ni kunea kina (na vanua), vakavo ga e dua na vale ni Musolomani (Lute).

وَتَرَكْنَا فِيْهَآ اٰيَةً لِّلَّذِيْنَ يَخَافُوْنَ الْعَذَابَ الْاَلِيْمَۗ

wa taraknā fīhā āyatal lil-lażīna yakhāfūnal-‘ażābal-alīm(a).

Ka Keimami sa biuta tu kina (na vanua o ya) e dua na ivakatakilakila vei ira era rerevaka e dua na itotogi mosimosi.

وَفِيْ مُوْسٰىٓ اِذْ اَرْسَلْنٰهُ اِلٰى فِرْعَوْنَ بِسُلْطٰنٍ مُّبِيْنٍ

wa fī mūsā iż arsalnāhu ilā fir‘auna bisulṭānim mubīn(in).

Ka vei Mosese (e tiko na ivakatakilakila ni kaukauwa nei Allah) ni Keitou sa talai koya vei Fero ena cakamana dina.

فَتَوَلّٰى بِرُكْنِهٖ وَقَالَ سٰحِرٌ اَوْ مَجْنُوْنٌ

fa tawallā biruknihī wa qāla sāḥirun au majnūn(un).

Ia o koya (Fero) kei na nona mataivalu era sa vuki tani ka kaya, "E dua na daucakaisausau se tamata lialia."

فَاَخَذْنٰهُ وَجُنُوْدَهٗ فَنَبَذْنٰهُمْ فِى الْيَمِّ وَهُوَ مُلِيْمٌۗ

fa akhażnāhu wa junūdahū fanabażnāhum fil-yammi wa huwa mulīm(un).

Keimami sa qai vakararawataki koya kei na nona mataivalu, ka qai biuti ira ki wasawasa, ena dua na ituvaki vakamadua.

وَفِيْ عَادٍ اِذْ اَرْسَلْنَا عَلَيْهِمُ الرِّيْحَ الْعَقِيْمَۚ

wa fī ‘ādin iż arsalnā ‘alaihimur-rīḥal-‘aqīm(a).

Ka (vakakina) ena (nodra italanoa na tamata ni) 'Ad, ni Keitou sa tala yani vei ira e dua na cagi veivakarusai, .

مَا تَذَرُ مِنْ شَيْءٍ اَتَتْ عَلَيْهِ اِلَّا جَعَلَتْهُ كَالرَّمِيْمِۗ

mā tażaru min syai'in atat ‘alaihi illā ja‘alathu kar-ramīm(i).

(na cagi) e sega ni vakatara e dua na ka me coqai koya, e vukica sara mada ga me pauta.

وَفِيْ ثَمُوْدَ اِذْ قِيْلَ لَهُمْ تَمَتَّعُوْا حَتّٰى حِيْنٍ

wa fī ṡamūda iż qīla lahum tamatta‘ū ḥattā ḥīn(in).

Ka ena (italanoa ni tamata ni) Samud, ni sa tukuni vei ira, "Mo ni marau me yacova na gauna sa lokuci."

فَعَتَوْا عَنْ اَمْرِ رَبِّهِمْ فَاَخَذَتْهُمُ الصّٰعِقَةُ وَهُمْ يَنْظُرُوْنَ

fa‘atau ‘an amri rabbihim fa akhażathumuṣ-ṣā‘iqatu wa hum yanẓurūn(a).

Era qai cakava ena viavialevu me ra saqata na ivakaro ni nodra Turaga, era mani vakacacani ira kina na livaliva nira raica tiko.

فَمَا اسْتَطَاعُوْا مِنْ قِيَامٍ وَّمَا كَانُوْا مُنْتَصِرِيْنَۙ

famastaṭā‘ū min qiyāmiw wa mā kānū muntaṣirīn(a).

Era sega gona ni tucake rawa ra qai sega tale ga ni vukei, .

وَقَوْمَ نُوْحٍ مِّنْ قَبْلُ ۗ اِنَّهُمْ كَانُوْا قَوْمًا فٰسِقِيْنَ ࣖ

wa qauma nūḥim min qabl(u), innahum kānū qauman fāsiqīn(a).

ka ni bera o ya (Keimami vakarusa) na tamata i Noa. E dina sara, era tamata ca.

وَالسَّمَاۤءَ بَنَيْنٰهَا بِاَيْىدٍ وَّاِنَّا لَمُوْسِعُوْنَ

was-samā'a banaināhā bi'aidiw wa innā lamūsi‘ūn(a).

Na lomalagi Keimami tara ena (Neimami) kaukauwa, ka Keimami vakarabailevutaka dina.

وَالْاَرْضَ فَرَشْنٰهَا فَنِعْمَ الْمٰهِدُوْنَ

wal-arḍa farasynāhā fa ni‘mal-māhidūn(a).

Ka Keitou sa vakatetea na vuravura; qai (Keimami) sa vinaka duadua ka sa vakatetei.

وَمِنْ كُلِّ شَيْءٍ خَلَقْنَا زَوْجَيْنِ لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُوْنَ

wa min kulli syai'in khalaqnā zaujaini la‘allakum tażakkarūn(a).

Ka Keitou sa bulia na ka kecega ena rua me rawa ni o nanuma (na levu i Allah).

فَفِرُّوْٓا اِلَى اللّٰهِ ۗاِنِّيْ لَكُمْ مِّنْهُ نَذِيْرٌ مُّبِيْنٌۚ

fa firrū ilallāh(i), innī lakum minhu nażīrum mubīn(un).

O koya gona mo lesu tale sara vei (talairawarawa) vei Allah. E dina sara, au sa dua na ivakasala matata mai vei Allah vei iko.

وَلَا تَجْعَلُوْا مَعَ اللّٰهِ اِلٰهًا اٰخَرَۗ اِنِّيْ لَكُمْ مِّنْهُ نَذِيْرٌ مُّبِيْنٌ

wa lā taj‘alū ma‘allāhi ilāhan ākhar(a), innī lakum minhu nażīrum mubīn(un).

Ka kakua ni bulia eso tale na kalou me ikuri ni Allah. E dina sara, au sa dua na ivakasala matata mai vei Allah vei iko.

كَذٰلِكَ مَآ اَتَى الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْ مِّنْ رَّسُوْلٍ اِلَّا قَالُوْا سَاحِرٌ اَوْ مَجْنُوْنٌ

każālika mā atal-lażīna min qablihim mir rasūlin illā qālū sāḥirun au majnūn(un).

O koya gona, ena veigauna kece e lako mai kina e dua na iTalai vei ira era a liu vei ira, era na kaya (nona tamata), "E dua na daucakaisausau se dua na tamata lialia."

اَتَوَاصَوْا بِهٖۚ بَلْ هُمْ قَوْمٌ طَاغُوْنَۚ

atawāṣau bih(ī), bal hum qaumun ṭāgūn(a).

Erau veitaratara beka me baleta na ka e tukuni. Na kena dina, era tamata era lako sivia na iyalayala.

فَتَوَلَّ عَنْهُمْ فَمَآ اَنْتَ بِمَلُوْمٍ

fa tawalla ‘anhum famā anta bimalūm(in).

Mo vuki gona vei ira, o na qai sega ni beitaki rawa.

وَذَكِّرْ فَاِنَّ الذِّكْرٰى تَنْفَعُ الْمُؤْمِنِيْنَ

wa żakkir fa innaż-żikra tanfa‘ul-mu'minīn(a).

Mo dau veivakasalataki tiko ga, baleta ni yaga dina na veivakasalataki vei ira na vakabauta.

وَمَا خَلَقْتُ الْجِنَّ وَالْاِنْسَ اِلَّا لِيَعْبُدُوْنِ

wa mā khalaqtul-jinna wal-insa illā liya‘budūn(i).

Au sega ni buli ira na jinn kei na tamata ia me ra sokaloutaki Au.

مَآ اُرِيْدُ مِنْهُمْ مِّنْ رِّزْقٍ وَّمَآ اُرِيْدُ اَنْ يُّطْعِمُوْنِ

mā urīdu minhum mir rizqiw wa mā urīdu ay yuṭ‘imūn(i).

Au sega ni vinakata e dua na kakana mai vei ira ka’u sega ni vinakata me ra vakani Au.

اِنَّ اللّٰهَ هُوَ الرَّزَّاقُ ذُو الْقُوَّةِ الْمَتِيْنُ

innallāha huwar-razzāqu żul-quwwatil-matīn(u).

E dina sara o Allah, o Koya na Dausolia na veivakabulabulataki O Koya e tu vua na kaukauwa ka sa kaukauwa sara.

فَاِنَّ لِلَّذِيْنَ ظَلَمُوْا ذَنُوْبًا مِّثْلَ ذَنُوْبِ اَصْحٰبِهِمْ فَلَا يَسْتَعْجِلُوْنِ

fa inna lil-lażīna ẓalamū żanūbam miṡla żanūbi aṣḥābihim falā yasta‘jilūn(i).

Sa vakakina, vei ira na dau cala e tiko na nodra ivotavota (ni itotogi) me vaka na nodra ivotavota na nodra itokani (e liu); Me ra kakua gona ni kerei Au meu vakatotolotaka.

فَوَيْلٌ لِّلَّذِيْنَ كَفَرُوْا مِنْ يَّوْمِهِمُ الَّذِيْ يُوْعَدُوْنَ ࣖ

fa wailul lil-lażīna kafarū miy yaumihimul-lażī yū‘adūn(a).

O koya gona era na rarawa kina o ira era sega ni vakabauta ena siga sa yalataki vei ira (Siga ni Veilewai).