Q.S Ali-Maita (اَلْمَائِدَة) - 120 Wiliwili ni Tikina

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اَوْفُوْا بِالْعُقُوْدِۗ اُحِلَّتْ لَكُمْ بَهِيْمَةُ الْاَنْعَامِ اِلَّا مَا يُتْلٰى عَلَيْكُمْ غَيْرَ مُحِلِّى الصَّيْدِ وَاَنْتُمْ حُرُمٌۗ اِنَّ اللّٰهَ يَحْكُمُ مَا يُرِيْدُ

yā ayyuhal-lażīna āmanū aufū bil-‘uqūd(i), uḥillat lakum bahīmatul-an‘āmi illā mā yutlā ‘alaikum gaira muḥilliṣ-ṣaidi wa antum ḥurum(un), innallāha yaḥkumu mā yurīd(u).

Oi kemuni na vakabauta! Vakayacora na yalayala. E vakatarai vei iko na susu manumanu, vakavo ga ke na tukuni vei iko, ka sega ni vakatarai na vakasasa manumanu ni o tiko ena ihram (hajj se umrah). E dina sara, o Allah e vakatulewataka na lawa me vaka na ka e vinakata.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تُحِلُّوْا شَعَاۤىِٕرَ اللّٰهِ وَلَا الشَّهْرَ الْحَرَامَ وَلَا الْهَدْيَ وَلَا الْقَلَاۤىِٕدَ وَلَآ اٰۤمِّيْنَ الْبَيْتَ الْحَرَامَ يَبْتَغُوْنَ فَضْلًا مِّنْ رَّبِّهِمْ وَرِضْوَانًا ۗوَاِذَا حَلَلْتُمْ فَاصْطَادُوْا ۗوَلَا يَجْرِمَنَّكُمْ شَنَاٰنُ قَوْمٍ اَنْ صَدُّوْكُمْ عَنِ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ اَنْ تَعْتَدُوْاۘ وَتَعَاوَنُوْا عَلَى الْبِرِّ وَالتَّقْوٰىۖ وَلَا تَعَاوَنُوْا عَلَى الْاِثْمِ وَالْعُدْوَانِ ۖ وَاتَّقُوا اللّٰهَ ۗاِنَّ اللّٰهَ شَدِيْدُ الْعِقَابِ

yā ayyuhal-lażīna āmanū lā tuḥillū sya‘ā'irallāhi wa lasy-syahral-ḥarāma wa lal-hadya wa lal-qalā'ida wa lā āmmīnal-baital-ḥarāma yabtagūna faḍlam mir rabbihim wa riḍwānā(n), wa iżā ḥalaltum faṣṭādū, wa lā yajrimannakum syana'ānu qaumin an ṣaddūkum ‘anil- asjidil-ḥarāmi an ta‘tadū, wa ta‘āwanū ‘alal-birri wat-taqwā, wa lā ta‘āwanū ‘alal-iṡmi wal-‘udwān(i), wattaqullāh(a), innallāha syadīdul-‘iqāb(i).

Oi kemuni na vakabauta! Kakua ni vakacacana na ivakavuvuli tabu nei Allah, ka kakua ni (vakacacana na dokai ni) na vula haram, kakua ni (vakacacana) na hadyu (manumanu ni soro) kei na qala’id (manumanu ni soro vakatakilakilataki), ka kakua ni (vakakina) vakaleqai ira na tamata era sikova na Baitulharam; era sa vakasaqara na loloma kei na marau ni nodra Turaga. Ia kevaka o sa vakacavara na ihram, sa rawa mo vakasasa. Kakua ni laiva (na nomu) cati ira e dua na tamata baleta ni ra tarova na nomu biuta na Mosque Tabu, vakayaloqaqataki iko mo sivia na nomu iyalayala (vei ira). Ka vukei iko ena (cakava) na ivalavala dodonu kei na lotu, ka kakua ni vukei iko ena nomu vakayacora na ivalavala ca kei na veimecaki. Rerevaki Allah, e dina sara, o Allah e kaukauwa sara na itotogi.

حُرِّمَتْ عَلَيْكُمُ الْمَيْتَةُ وَالدَّمُ وَلَحْمُ الْخِنْزِيْرِ وَمَآ اُهِلَّ لِغَيْرِ اللّٰهِ بِهٖ وَالْمُنْخَنِقَةُ وَالْمَوْقُوْذَةُ وَالْمُتَرَدِّيَةُ وَالنَّطِيْحَةُ وَمَآ اَكَلَ السَّبُعُ اِلَّا مَا ذَكَّيْتُمْۗ وَمَا ذُبِحَ عَلَى النُّصُبِ وَاَنْ تَسْتَقْسِمُوْا بِالْاَزْلَامِۗ ذٰلِكُمْ فِسْقٌۗ اَلْيَوْمَ يَىِٕسَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا مِنْ دِيْنِكُمْ فَلَا تَخْشَوْهُمْ وَاخْشَوْنِۗ اَلْيَوْمَ اَكْمَلْتُ لَكُمْ دِيْنَكُمْ وَاَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِيْ وَرَضِيْتُ لَكُمُ الْاِسْلَامَ دِيْنًاۗ فَمَنِ اضْطُرَّ فِيْ مَخْمَصَةٍ غَيْرَ مُتَجَانِفٍ لِّاِثْمٍۙ فَاِنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

Ḥurrimat ‘alaikumul-maitatu wad-damu wa laḥmul-khinzīri wa mā uhilla ligairillāhi bihī wal-munkhaniqatu wal-mauqūżatu wal-mutaraddiyatu wan-naṭīḥatu wa mā akalas-sabu‘u illā mā żakkaitum, wa mā żubiḥa ‘alan-nuṣubi wa an tastaqsimū bil-azlām(i), żālikum fisq(un), al-yauma ya'isal-lażīna kafarū min dīnikum falā takhsyauhum wakhsyaun(i), al-yauma akmaltu lakum dīnakum wa atmamtu ‘alaikum ni‘matī wa raḍītu lakumul-islāma dīnā(n), fa maniḍṭurra fī makhmaṣatin gaira mutajānifil li'iṡm(in), fa innallāha gafūrur raḥīm(un).

E vakatabui vei kemuni (mo ni kania) na manumanu mate, dra, vuaka, kei na (lewe ni manumanu) e sega ni vakamatei ena (yaca i) Allah, o ira era sa vakamatei, o ira era sa vakamavoataki, o ira era sa lutu, o ira era sa vakamavoataki, kei ira era sa vakacacani mai vei ira na manumanu kila, vakavo ga o ira era sa tiko na gauna mo ni vakamatea. Na (vakatabui talega) o ira era vakamatei me baleta na matakau. Ka (sa vakatabui talega) me droinitaki e vuqa na kalougata ena azlam (dakaititi), (baleta) oqori e dua na ivalavala ca. Nikua era sa biuta na nodra inuinui na tawavakabauta me ra (vakadruka) na nomu lotu, mo ni kakua kina ni rerevaki ira, mo ni rerevaki Au ga. Ena siga oqo au sa vakataucokotaka na nomu lotu vei iko, ka’u sa vakacavara na Noqu veivakalougatataki vei iko, ka’u sa vakadonuya na lotu Musilimi me nomu lotu. Ia o koya e vakasaurarataki ena vuku ni viakana, sega ni baleta ni vinakata me ivalavala ca, sa qai dina sara, o Allah e dauveivosoti, dauloloma duadua .

يَسْـَٔلُوْنَكَ مَاذَآ اُحِلَّ لَهُمْۗ قُلْ اُحِلَّ لَكُمُ الطَّيِّبٰتُۙ وَمَا عَلَّمْتُمْ مِّنَ الْجَوَارِحِ مُكَلِّبِيْنَ تُعَلِّمُوْنَهُنَّ مِمَّا عَلَّمَكُمُ اللّٰهُ فَكُلُوْا مِمَّآ اَمْسَكْنَ عَلَيْكُمْ وَاذْكُرُوا اسْمَ اللّٰهِ عَلَيْهِ ۖوَاتَّقُوا اللّٰهَ ۗاِنَّ اللّٰهَ سَرِيْعُ الْحِسَابِ

yas'alūnaka māżā uḥilla lahum, qul uḥilla lakumuṭ-ṭayyibāt(u), wa mā ‘allamtum minal-jawāriḥi mukallibīna tu‘allimūnahunna mimmā ‘allamakumullāhu fa kulū mimmā amsakna ‘alaikum ważkurusmallāhi ‘alaih(i), wattaqullāh(a), innallāha sarī‘ul-ḥisāb(i).

Era tarogi iko (Muhamed), "Na cava e vakalawataki vei ira?" Kaya, "Na cava e vakalawataki vei iko (sa ikoya) na kakana vinaka kei na (qito e vesuki) ena nomu vakasasa manumanu o sa vakavulici mo vakasasa, o sa vakavulici me vaka na ka e vakavulica vei iko o Allah. O koya gona, kania na ka e vesuki vei iko, ka cavuta na yaca i Allah (ni sa sereki koya). Ka rerevaki Allah, dina sara, Allahs rec sara

اَلْيَوْمَ اُحِلَّ لَكُمُ الطَّيِّبٰتُۗ وَطَعَامُ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْكِتٰبَ حِلٌّ لَّكُمْ ۖوَطَعَامُكُمْ حِلٌّ لَّهُمْ ۖوَالْمُحْصَنٰتُ مِنَ الْمُؤْمِنٰتِ وَالْمُحْصَنٰتُ مِنَ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْكِتٰبَ مِنْ قَبْلِكُمْ اِذَآ اٰتَيْتُمُوْهُنَّ اُجُوْرَهُنَّ مُحْصِنِيْنَ غَيْرَ مُسٰفِحِيْنَ وَلَا مُتَّخِذِيْٓ اَخْدَانٍۗ وَمَنْ يَّكْفُرْ بِالْاِيْمَانِ فَقَدْ حَبِطَ عَمَلُهٗ ۖوَهُوَ فِى الْاٰخِرَةِ مِنَ الْخٰسِرِيْنَ ࣖ

al-yauma uḥilla lakumuṭ-ṭayyibāt(u), wa ṭa‘āmul-lażīna ūtul-kitāba ḥillul lakum, wa ṭa‘āmukum ḥillul lahum, wal-muḥṣanātu minal-mu'mināti wal-muḥṣanātu minal-lażīna ūtul-kitāba min qablikum iżā ātaitumūhunna ujūrahunna muḥṣinīna gaira musāfiḥīna wa lā muttakhiżī akhdān(in), wa may yakfur bil-īmāni faqad ḥabiṭa ‘amaluh(ū), wa huwa fil-ākhirati minal-khāsirīn(a).

Ena siga oqo sa vakatarai vei iko na ka kecega e vinaka. Na kakana (soro) ni Tamata ni iVola e halal vei iko, ka halal vei ira na nomu kakana. Ka (sa vakatarai vei iko mo vakawatitaka) na marama era maroroya na dokai ena kedra maliwa na marama vakabauta kei na marama era maroroya na dokai ena kedra maliwa o ira era a soli vei ira na iVola e liu vei iko, kevaka o sauma na nodra ilavo ni vakawati mo vakawatitaki ira, sega ena inaki mo veibutakoci ka sega ni cakava e dua na yalewa me manumanu ni vale. O koya e sega ni vakabauta ni oti na nona vakabauta, sa qai dina sara, ni sa tawayaga na nodra cakacaka, ka ena dua vei ira na lusi ena bula mai muri.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اِذَا قُمْتُمْ اِلَى الصَّلٰوةِ فَاغْسِلُوْا وُجُوْهَكُمْ وَاَيْدِيَكُمْ اِلَى الْمَرَافِقِ وَامْسَحُوْا بِرُءُوْسِكُمْ وَاَرْجُلَكُمْ اِلَى الْكَعْبَيْنِۗ وَاِنْ كُنْتُمْ جُنُبًا فَاطَّهَّرُوْاۗ وَاِنْ كُنْتُمْ مَّرْضٰٓى اَوْ عَلٰى سَفَرٍ اَوْ جَاۤءَ اَحَدٌ مِّنْكُمْ مِّنَ الْغَاۤىِٕطِ اَوْ لٰمَسْتُمُ النِّسَاۤءَ فَلَمْ تَجِدُوْا مَاۤءً فَتَيَمَّمُوْا صَعِيْدًا طَيِّبًا فَامْسَحُوْا بِوُجُوْهِكُمْ وَاَيْدِيْكُمْ مِّنْهُ ۗمَا يُرِيْدُ اللّٰهُ لِيَجْعَلَ عَلَيْكُمْ مِّنْ حَرَجٍ وَّلٰكِنْ يُّرِيْدُ لِيُطَهِّرَكُمْ وَلِيُتِمَّ نِعْمَتَهٗ عَلَيْكُمْ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُوْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanū iżā qumtum ilaṣ-ṣalāti fagsilū wujūhakum wa aidiyakum ilal-marāfiqi wamsaḥū biru'ūsikum wa arjulakum ilal-ka‘bain(i), wa in kuntum junuban faṭṭahharū, wa in kuntum marḍā au ‘alā safarin au jā'a aḥadum minkum minal-gā'iṭi au lāmastumun-nisā'a falam tajidū mā'an fa tayammamū ṣa‘īdan ṭayyiban famsaḥū biwujūhikum wa aidīkum minh(u), mā yurīdullāhu liyaj‘ala ‘alaikum min ḥarajiw wa lākiy yurīdu liyuṭahhirakum wa liyutimma na‘matahū ‘alaikum la‘allakum tasykurūn(a).

Oi kemuni na vakabauta! Ni o via masu, savata na matamu kei na ligamu me yacova na duruduru, ka savata na ulumu ka (savata) na yavamu me yacova na duruduru (wudhu). Kevaka o junub, qai taubale. Ia kevaka o tauvimate se o tiko ena dua na ilakolako se o lesu mai na valelailai se o tara e dua na marama, kevaka o sega ni rawata na wai, mo qai cakava na tayamum ena kuvu ni soso vinaka (savasava); savata na matamu kei na ligamu ena kena (kuvu). Allah e sega ni vinakata me vakadredretaka na veika vei iko, ia e vinakata me vakasavasavataki iko ka vakacavara na Nona veivakalougatataki vei iko, me rawa ni o vakavinavinaka.

وَاذْكُرُوْا نِعْمَةَ اللّٰهِ عَلَيْكُمْ وَمِيْثَاقَهُ الَّذِيْ وَاثَقَكُمْ بِهٖٓ ۙاِذْ قُلْتُمْ سَمِعْنَا وَاَطَعْنَا ۖوَاتَّقُوا اللّٰهَ ۗاِنَّ اللّٰهَ عَلِيْمٌ ۢبِذَاتِ الصُّدُوْرِ

ważkurū ni‘matallāhi ‘alaikum wa mīṡāqahul-lażī wāṡaqakum bih(ī), iż qultum sami‘nā wa aṭa‘nā, wattaqullāh(a), innallāha ‘alīmum biżātiṣ-ṣudūr(i).

Ka nanuma na loloma nei Allah vei iko kei na Nona veiyalayalati ka vakavuna mo vauci, ni o kaya, "Keimami rogoca ka keimami talairawarawa." Ka rerevaki Allah, e dina sara, o Allah e kila na ka kecega e tu e lomamudou.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا كُوْنُوْا قَوَّامِيْنَ لِلّٰهِ شُهَدَاۤءَ بِالْقِسْطِۖ وَلَا يَجْرِمَنَّكُمْ شَنَاٰنُ قَوْمٍ عَلٰٓى اَلَّا تَعْدِلُوْا ۗاِعْدِلُوْاۗ هُوَ اَقْرَبُ لِلتَّقْوٰىۖ وَاتَّقُوا اللّٰهَ ۗاِنَّ اللّٰهَ خَبِيْرٌۢ بِمَا تَعْمَلُوْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanū kūnū qawwāmīna lillāhi syuhadā'a bil-qisṭi wa lā yajrimannakum syana'ānu qamin ‘alā allā ta‘dilū, i‘dilū, huwa aqrabu lit-taqwā wattaqullāh(a), innallāha khabīrum bimā ta‘malūn(a).

Oi kemuni na vakabauta! Mo ni vakayacora na lewa dodonu me baleti Allah, (ni) vakadinadina dodonu. Ka me kakua ni vakauqeti iko na nomu cata e dua na tamata mo cakava na ka tawadodonu. Mo dodonu. Baleta (tu) e voleka cake ki na lotu. Ka rerevaki Allah, e dina sara, o Allah e dau qarauna na veika o cakava.

وَعَدَ اللّٰهُ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِۙ لَهُمْ مَّغْفِرَةٌ وَّاَجْرٌ عَظِيْمٌ

wa‘adallāhul-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāt(i), lahum magfiratuw wa ajrun ‘aẓīm(un).

Allah sa yalataka vei ira era vakabauta ka cakava na cakacaka dodonu, (ni) era na rawata na veivosoti kei na dua na isau levu.

وَالَّذِيْنَ كَفَرُوْا وَكَذَّبُوْا بِاٰيٰتِنَآ اُولٰۤىِٕكَ اَصْحٰبُ الْجَحِيْمِ

wal-lażīna kafarū wa każżabū bi'āyātinā ulā'ika aṣḥābul-jaḥīm(i).

Ia o ira era sega ni vakabauta ka cakitaka na Noda ivakatakilakila, era sa lewe i eli.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوا اذْكُرُوْا نِعْمَتَ اللّٰهِ عَلَيْكُمْ اِذْ هَمَّ قَوْمٌ اَنْ يَّبْسُطُوْٓا اِلَيْكُمْ اَيْدِيَهُمْ فَكَفَّ اَيْدِيَهُمْ عَنْكُمْۚ وَاتَّقُوا اللّٰهَ ۗوَعَلَى اللّٰهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُوْنَ ࣖ

yā ayyuhal-lażīna āmanużkurū ni‘matallāhi ‘alaikum iż hamma qaumun ay yabsuṭū ilaikum aidiyahum fa kaffa aidiyahum ‘ankum, wattaqullāh(a), wa ‘alallāhi falyatawakkalil-mu'minūn(a).

Oi kemuni na vakabauta! Nanuma tiko na loloma nei Allah (soli) vei iko, ni sa nakita e dua na tamata me ra valuti iko ena ligadra, sa qai tarova o Allah na ligadra mai vei iko. Ka rerevaki Allah, ka dodonu ga vei Allah me ra biuta na nodra vakanuinui na tamata vakabauta.

۞ وَلَقَدْ اَخَذَ اللّٰهُ مِيْثَاقَ بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَۚ وَبَعَثْنَا مِنْهُمُ اثْنَيْ عَشَرَ نَقِيْبًاۗ وَقَالَ اللّٰهُ اِنِّيْ مَعَكُمْ ۗ لَىِٕنْ اَقَمْتُمُ الصَّلٰوةَ وَاٰتَيْتُمُ الزَّكٰوةَ وَاٰمَنْتُمْ بِرُسُلِيْ وَعَزَّرْتُمُوْهُمْ وَاَقْرَضْتُمُ اللّٰهَ قَرْضًا حَسَنًا لَّاُكَفِّرَنَّ عَنْكُمْ سَيِّاٰتِكُمْ وَلَاُدْخِلَنَّكُمْ جَنّٰتٍ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُۚ فَمَنْ كَفَرَ بَعْدَ ذٰلِكَ مِنْكُمْ فَقَدْ ضَلَّ سَوَاۤءَ السَّبِيْلِ

wa laqad akhażallāhu mīṡāqa banī isrā'īl(a), wa ba‘aṡnā minhumuṡnai ‘asyara naqībā(n), wa qālallāhu innī ma‘akum, la'in aqamtumuṣ-ṣalāta wa ātaitumuz-zakāta wa āmantum birusulī wa ‘azzartumūhum wa aqraḍtumullāha qarḍan ḥasanal la'ukaffiranna ‘ankum sayyi'ātikum wa la'udkhilannakum jannātin tajrī min taḥtihal-anhār(u), faman kafara ba‘da żālika minkum faqad ḍalla sawā'as-sabīl(i).

Ka sa dina sara, sa taura o Allah na veiyalayalati mai vei ira na Luve i Isireli ka Keitou sa lesia e tinikarua na iliuliu ena kedra maliwa. Na Allah e kaya, “Au sa tiko vata kei iko.” E dina sara, kevaka o vakayacora na masu ka sauma na zakat ka vakabauta na Noqu italai ka vukei ira ka solia vei Allah e dua na dinau vinaka, au na bokoca vakaidina na nomu cala, ka’u na vakacurumi iko vakaidina ki Parataisi ena rukuna ka drodro kina na uciwai. Ia o koya vei kemuni e sega ni vakabauta ni oti o ya, sa qai lako tani mai na sala dodonu."

فَبِمَا نَقْضِهِمْ مِّيْثَاقَهُمْ لَعَنّٰهُمْ وَجَعَلْنَا قُلُوْبَهُمْ قٰسِيَةً ۚ يُحَرِّفُوْنَ الْكَلِمَ عَنْ مَّوَاضِعِهٖۙ وَنَسُوْا حَظًّا مِّمَّا ذُكِّرُوْا بِهٖۚ وَلَا تَزَالُ تَطَّلِعُ عَلٰى خَاۤىِٕنَةٍ مِّنْهُمْ اِلَّا قَلِيْلًا مِّنْهُمْ ۖ فَاعْفُ عَنْهُمْ وَاصْفَحْ ۗاِنَّ اللّٰهَ يُحِبُّ الْمُحْسِنِيْنَ

fabimā naqḍihim mīṡāqahum la‘annāhum wa ja‘alnā qulūbahum qāsiyah(tan), yuḥarrifūnal-kalima ‘am mawāḍi‘ih(ī), wa nasū ḥaẓẓam mimmā żukkirū bih(ī), wa lā tazālu taṭṭali‘u ‘alā khā'inatim minhum illā qalīlam minhum fa‘fu ‘anhum waṣfaḥ, innallāha yuḥibbul-muḥsinīn(a).

(Ia) baleta ni ra sa voroka na nodra veiyalayalati, Keimami sa cudruvi ira, ka Keimami sa vakaukauwataka na lomadra. Era dau veisautaka na vosa (ni Allah) mai na kena vanua, ka ra (vakasamataka) guilecava eso na itukutuku era sa vakaroti kina. O iko (O Muhammad) o na dau raica na veivakaisini mai vei ira vakavo ga e dua na ilawalawa lailai ena kedra maliwa (era sega ni veivakaisini), mo vosoti ira ka biuti ira tu ga. E dina sara, o Allah e lomani ira era cakava na ka vinaka.

وَمِنَ الَّذِيْنَ قَالُوْٓا اِنَّا نَصٰرٰٓى اَخَذْنَا مِيْثَاقَهُمْ فَنَسُوْا حَظًّا مِّمَّا ذُكِّرُوْا بِهٖۖ فَاَغْرَيْنَا بَيْنَهُمُ الْعَدَاوَةَ وَالْبَغْضَاۤءَ اِلٰى يَوْمِ الْقِيٰمَةِ ۗ وَسَوْفَ يُنَبِّئُهُمُ اللّٰهُ بِمَا كَانُوْا يَصْنَعُوْنَ

wa minal-lażīna qālū innā naṣārā akhażnā mīṡāqahum fa nasū ḥaẓẓam mimmā żukkirū bih(ī), fa agrainā bainahumul-‘adāwata wal-bagḍā'a ilā yaumil-qiyāmah(ti), wa saufa yunabbi'uhumullāhu bimā kānū yaṣna‘ūn(a).

Ka vei ira era kaya, "Keimami sa lotu Vakarisito," keimami a taura na nodra veiyalayalati, ia era (vakasamataka) guilecava eso na itukutuku era a vakaroti kina, keimami sa qai vakatubura na veimecaki kei na veicati ena kedra maliwa me yacova na Siga ni Tucaketale. Ka na sega ni dede sa na vakaraitaka vei ira o Allah na veika era dau cakava.

يٰٓاَهْلَ الْكِتٰبِ قَدْ جَاۤءَكُمْ رَسُوْلُنَا يُبَيِّنُ لَكُمْ كَثِيْرًا مِّمَّا كُنْتُمْ تُخْفُوْنَ مِنَ الْكِتٰبِ وَيَعْفُوْا عَنْ كَثِيْرٍەۗ قَدْ جَاۤءَكُمْ مِّنَ اللّٰهِ نُوْرٌ وَّكِتٰبٌ مُّبِيْنٌۙ

yā ahlal-kitābi qad jā'akum rasūlunā yubayyinu lakum kaṡīram mimmā kuntum tukhfūna minal-kitābi wa ya‘fū ‘an kaṡīr(in), qad jā'akum minallāhi nūruw wa kitābum mubīn(un).

Kemuni na Tamata ni iVola! E dina sara, sa lako mai vei kemuni na Noda i Talatala, ka vakamacalataka vei kemuni e levu na i Vola o ni a vunitaka, ka levu na ka o ni a sega ni kauwaitaka. E dina sara, sa yaco mai vei iko e dua na rarama mai vei Allah, kei na dua na iVola matata.

يَّهْدِيْ بِهِ اللّٰهُ مَنِ اتَّبَعَ رِضْوَانَهٗ سُبُلَ السَّلٰمِ وَيُخْرِجُهُمْ مِّنَ الظُّلُمٰتِ اِلَى النُّوْرِ بِاِذْنِهٖ وَيَهْدِيْهِمْ اِلٰى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيْمٍ

yahdī bihillāhi manittaba‘a riḍwānahū subulas-salāmi wa yukhrijuhum minaẓ-ẓulumāti ilan-nūri bi'iżnihī wa yahdīhim ilā ṣirāṭim mustaqīm(in).

Ena kena o Allah e dusimaki ira era muria na Nona lewa ki na sala ni veivakabulai, ka (ena iVola oqori talega) o Allah e kauta mai na tamata oya mai na butobuto taucoko ki na rarama ena Nona veivakadonui, ka vakaraitaka vua na sala dodonu.

لَقَدْ كَفَرَ الَّذِيْنَ قَالُوْٓا اِنَّ اللّٰهَ هُوَ الْمَسِيْحُ ابْنُ مَرْيَمَۗ قُلْ فَمَنْ يَّمْلِكُ مِنَ اللّٰهِ شَيْـًٔا اِنْ اَرَادَ اَنْ يُّهْلِكَ الْمَسِيْحَ ابْنَ مَرْيَمَ وَاُمَّهٗ وَمَنْ فِى الْاَرْضِ جَمِيْعًا ۗوَلِلّٰهِ مُلْكُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ وَمَا بَيْنَهُمَا ۗ يَخْلُقُ مَا يَشَاۤءُ ۗوَاللّٰهُ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ

laqad kafaral-lażīna qālū innallāha huwal-masīḥubnu maryam(a), qul famay yamliku minallāhi syai'an in arāda ay yuhlikal-masīḥabna maryama wa ummahū wa man fil-arḍi jamī‘ā(n), wa lillāhi mulkus-samāwāti wal-arḍi wa mā bainahumā, yakhluqu mā yasyā'(u), wallāhu ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

E dina sara, o ira era kaya, "E dina sara, o Allah na Mesaia, na luve i Meri, era sa sega ni vakabauta." Tukuna (Muhammad), "O cei e rawa ni tarova na loma i Allah, kevaka e vinakata me vakarusa na Mesaia, na luvei Meri, na tinana kei ira kece (tamata) e vuravura?" Ka sa nei Allah na matanitu ni lomalagi kei vuravura kei na veika e tiko ena kedrau maliwa. E bulia o Koya na ka e Vinakata. Na Allah e kaukauwa duadua ena veika kecega.

وَقَالَتِ الْيَهُوْدُ وَالنَّصٰرٰى نَحْنُ اَبْنٰۤؤُا اللّٰهِ وَاَحِبَّاۤؤُهٗ ۗ قُلْ فَلِمَ يُعَذِّبُكُمْ بِذُنُوْبِكُمْ ۗ بَلْ اَنْتُمْ بَشَرٌ مِّمَّنْ خَلَقَۗ يَغْفِرُ لِمَنْ يَّشَاۤءُ وَيُعَذِّبُ مَنْ يَّشَاۤءُۗ وَلِلّٰهِ مُلْكُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ وَمَا بَيْنَهُمَا ۖوَاِلَيْهِ الْمَصِيْرُ

wa qālatil-yahūdu wan-naṣārā naḥnu abnā'ullāhi wa aḥibbā'uh(ū), qul falima yu‘ażżibukum biżunūbikum, bal antum basyarum mimman khalaq(a), yagfiru limay yasyā'u wa yu‘ażżibu may yasyā'(u), wa lillāhi mulkus-samāwāti wal-arḍi wa mā bainahumā, wa ilaihil-maṣīr(u).

Era kaya na Jiu kei na lotu Vakarisito, "Keitou sa luve ni Kalou ka Nona daulomani." Kaya, "Na cava e totogitaki iko kina o Allah ena nomu ivalavala ca? Sega, o iko (vakatautauvata) tamata ena kedra maliwa na tamata e bulia. E vosoti koya e vinakata ka totogitaki koya e vinakata. Ka sa nei Allah na matanitu kecega ni lomalagi kei na vuravura kei na veika e tiko ena kedrau maliwa. Ka vei Koya era na lesu kecega."

يٰٓاَهْلَ الْكِتٰبِ قَدْ جَاۤءَكُمْ رَسُوْلُنَا يُبَيِّنُ لَكُمْ عَلٰى فَتْرَةٍ مِّنَ الرُّسُلِ اَنْ تَقُوْلُوْا مَا جَاۤءَنَا مِنْۢ بَشِيْرٍ وَّلَا نَذِيْرٍۗ فَقَدْ جَاۤءَكُمْ بَشِيْرٌ وَّنَذِيْرٌ ۗوَاللّٰهُ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ ࣖ

yā ahlal-kitābi qad jā'akum rasūlunā yubayyinu lakum ‘alā fatratim minar-rusuli an taqūlū mā jā'anā mim basyīriw wa lā nażīr(in), faqad jā'akum basyīruw wa nażīr(un), wallāhu ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

Kemuni na Tamata ni iVola! E dina sara, sa lako mai vei kemuni na Noda italai, ka vakamacalataka (na Noda lawa) vei kemuni ena gauna e vakataotaki kina na nodra (vakau) na italai, mo ni kakua kina ni kaya, "E sega ni dua e lako mai vei keimami se dau kauta mai na itukutuku vinaka se dau veivakaroti." E dina sara, sa lako mai vei kemuni e dua na dautukutuku vinaka kei na dauveivakasalataki. Na Allah e kaukauwa duadua ena veika kecega.

وَاِذْ قَالَ مُوْسٰى لِقَوْمِهٖ يٰقَوْمِ اذْكُرُوْا نِعْمَةَ اللّٰهِ عَلَيْكُمْ اِذْ جَعَلَ فِيْكُمْ اَنْۢبِيَاۤءَ وَجَعَلَكُمْ مُّلُوْكًاۙ وَّاٰتٰىكُمْ مَّا لَمْ يُؤْتِ اَحَدًا مِّنَ الْعٰلَمِيْنَ

wa iż qāla mūsā liqaumihī yā qaumiżkurū ni‘matallāhi ‘alaikum iż ja‘ala fīkum ambiyā'a wa ja‘alakum mulūkā(n), wa ātākum mā lam yu'ti aḥadam minal-‘ālamīn(a).

Ka (nanuma) ni sa kaya o Mosese vei ira na nona tamata, "Oi kemuni na noqu tamata! Nanuma na loloma nei Allah vei kemuni ena gauna e lesi ira kina na parofita ena kemuni maliwa, ka cakava mo ni tamata galala, ka solia vei kemuni na ka e se bera vakadua ni soli vua e dua ena kedra maliwa na tamata tale eso."

يٰقَوْمِ ادْخُلُوا الْاَرْضَ الْمُقَدَّسَةَ الَّتِيْ كَتَبَ اللّٰهُ لَكُمْ وَلَا تَرْتَدُّوْا عَلٰٓى اَدْبَارِكُمْ فَتَنْقَلِبُوْا خٰسِرِيْنَ

yā qaumidkhulul-arḍal-muqaddasatal-latī kataballāhu lakum wa lā tartaddū ‘alā adbārikum fa tanqalibū khāsirīn(a).

Oi kemuni na noqu tamata! Curu ki na vanua tabu (Palesitaina) ka sa lesia o Allah me baleti iko, ka kakua ni vuki lesu tale (ena vuku ni rerevaka na meca), se o na lusi.

قَالُوْا يٰمُوْسٰٓى اِنَّ فِيْهَا قَوْمًا جَبَّارِيْنَۖ وَاِنَّا لَنْ نَّدْخُلَهَا حَتّٰى يَخْرُجُوْا مِنْهَاۚ فَاِنْ يَّخْرُجُوْا مِنْهَا فَاِنَّا دٰخِلُوْنَ

qālū yā mūsā inna fīhā qauman jabbārīn(a), wa innā lan nadkhulahā ḥattā yakhrujū minhā, fa iy yakhrujū minhā fa innā dākhilūn(a).

Era sa kaya, "I Musa! E dina sara, ena vanua o ya era sa tiko kina na tamata kaukauwa sara ka dau veivakalolomataki, eda na sega ni curu kina me yacova ni ra sa biuta. Kevaka era sa biuta mai kea, eda na curu vakaidina."

قَالَ رَجُلَانِ مِنَ الَّذِيْنَ يَخَافُوْنَ اَنْعَمَ اللّٰهُ عَلَيْهِمَا ادْخُلُوْا عَلَيْهِمُ الْبَابَۚ فَاِذَا دَخَلْتُمُوْهُ فَاِنَّكُمْ غٰلِبُوْنَ ەۙ وَعَلَى اللّٰهِ فَتَوَكَّلُوْٓا اِنْ كُنْتُمْ مُّؤْمِنِيْنَ

qāla rajulāni minal-lażīna yakhāfūna an‘amallāhu ‘alaihimadkhulū ‘alaihimul-bāb(a), fa iżā dakhaltumūhu fa innakum gālibūn(a), wa ‘alallāhi fa tawakkalū in kuntum mu'minīn(a).

E kaya e rua na tamata ena kedra maliwa o ira era dau lotu, ka sa soli vei ira na veivakalougatataki mai vei Allah, "Dou ravuti ira ena matamata (ni vanua). Kevaka o curu kina o na qaqa vakaidina. Ka biuta na nomu vakanuinui vei Allah duadua ga, kevaka o vakabauta."

قَالُوْا يٰمُوْسٰٓى اِنَّا لَنْ نَّدْخُلَهَآ اَبَدًا مَّا دَامُوْا فِيْهَا ۖفَاذْهَبْ اَنْتَ وَرَبُّكَ فَقَاتِلَآ اِنَّا هٰهُنَا قٰعِدُوْنَ

qālū yā mūsā innā lan nadkhulahā abadam mā dāmū fīhā, fażhab anta wa rabbuka fa qātilā innā hāhunā qā‘idūn(a).

Erau kaya, "I Musa! Keirau na sega vakadua ni curu kina ena gauna ga erau se tiko kina, mo drau lako vata kei na nomu Turaga, ka veivala ruarua kei kemudrau. Me keirau tiko ga (waraka) eke."

قَالَ رَبِّ اِنِّيْ لَآ اَمْلِكُ اِلَّا نَفْسِيْ وَاَخِيْ فَافْرُقْ بَيْنَنَا وَبَيْنَ الْقَوْمِ الْفٰسِقِيْنَ

qāla rabbi innī lā amliku illā nafsī wa akhī fafruq bainanā wa bainal-qaumil-fāsiqīn(a).

E kaya o koya (Mosese), "Kemuni na noqu Turaga, au sa lewai au ga kei na taciqu. O koya gona mo ni tawasei keimami mai vei ira na tamata ca oqori."

قَالَ فَاِنَّهَا مُحَرَّمَةٌ عَلَيْهِمْ اَرْبَعِيْنَ سَنَةً ۚيَتِيْهُوْنَ فِى الْاَرْضِۗ فَلَا تَأْسَ عَلَى الْقَوْمِ الْفٰسِقِيْنَ ࣖ

qāla fa innahā muḥarramatun ‘alaihim arba‘īna sanah(tan), yatīhūna fil-arḍ(i), falā ta'sa ‘alal qaumil-fāsiqīn(a).

(Allah) e kaya, "(Kevaka e vakakina), sa qai (na vanua) vakatabui vei ira me vasagavulu na yabaki, (ena gauna oqori) era na veilakoyaki veilecayaki e vuravura. O koya gona mo kakua ni (Mosese) lolosi (vakasamataka na itinitini ni) tamata ca oqori."

۞ وَاتْلُ عَلَيْهِمْ نَبَاَ ابْنَيْ اٰدَمَ بِالْحَقِّۘ اِذْ قَرَّبَا قُرْبَانًا فَتُقُبِّلَ مِنْ اَحَدِهِمَا وَلَمْ يُتَقَبَّلْ مِنَ الْاٰخَرِۗ قَالَ لَاَقْتُلَنَّكَ ۗ قَالَ اِنَّمَا يَتَقَبَّلُ اللّٰهُ مِنَ الْمُتَّقِيْنَ

watlu ‘alaihim naba'abnai ādama bil-ḥaqqi iż qarrabā qurbānan fa tuqubbila min aḥadihimā wa lam yutaqabbal minal-ākhar(i), qāla la'aqtulannak(a), qāla innamā yataqabbalullāhu minal-muttaqīn(a).

Ka tukuna vei rau (Muhammad) na ka dina me baleta na kedrau italanoa na luvei Atama e rua, ni rau sa vakacabora ruarua e dua na isoro, e ciqomi na (isoro) ni dua vei rau (Habil) ka sega ni ciqomi na kena ikarua (Qabil). E kaya o koya (Qabil), “E dina sara, au na vakamatei iko vakaidina!” E kaya o koya (Habil), "E dina sara, o Allah e ciqoma ga (loloma) mai vei ira era dau lotu."

لَىِٕنْۢ بَسَطْتَّ اِلَيَّ يَدَكَ لِتَقْتُلَنِيْ مَآ اَنَا۠ بِبَاسِطٍ يَّدِيَ اِلَيْكَ لِاَقْتُلَكَۚ اِنِّيْٓ اَخَافُ اللّٰهَ رَبَّ الْعٰلَمِيْنَ

la'im basaṭta ilayya yadaka litaqtulanī mā ana bibāsiṭiy yadiya ilaika li'aqtulak(a), innī akhāfullāha rabbal-‘ālamīn(a).

E dina sara, kevaka o (Qabil) toso na ligamu vei au mo vakamatei au, au na sega ni toso na ligaqu vei iko mo vakamatei iko. Au rerevaki Allah, na Turaga ni vuravura kecega.

اِنِّيْٓ اُرِيْدُ اَنْ تَبُوْۤاَ بِاِثْمِيْ وَاِثْمِكَ فَتَكُوْنَ مِنْ اَصْحٰبِ النَّارِۚ وَذٰلِكَ جَزٰۤؤُا الظّٰلِمِيْنَۚ

innī urīdu an tabū'a bi'iṡmī wa iṡmika fa takūna min aṣḥābin-nār(i), wa żālika jazā'uẓ-ẓālimīn(a).

E dina sara, au vinakata mo ni lesu tale mai kei na (kauta mai) na noqu ivalavala ca (ni veivakamatei) kei na nomuni ivalavala ca vakataki kemuni, o ni na qai vakaitikotiko e eli; ka sa ikoya oqori na nodra isau na dau cala.

فَطَوَّعَتْ لَهٗ نَفْسُهٗ قَتْلَ اَخِيْهِ فَقَتَلَهٗ فَاَصْبَحَ مِنَ الْخٰسِرِيْنَ

fa ṭawwa‘at lahū nafsuhū qatla akhīhi fa qatalahū fa aṣbaḥa minal-khāsirīn(a).

Sa qai vakauqeti koya na gagadre ca (Qabil) me vakamatea na tacina, sa qai (dina) vakamatei koya, sa yaco kina me dua vei ira na lusi.

فَبَعَثَ اللّٰهُ غُرَابًا يَّبْحَثُ فِى الْاَرْضِ لِيُرِيَهٗ كَيْفَ يُوَارِيْ سَوْءَةَ اَخِيْهِ ۗ قَالَ يٰوَيْلَتٰٓى اَعَجَزْتُ اَنْ اَكُوْنَ مِثْلَ هٰذَا الْغُرَابِ فَاُوَارِيَ سَوْءَةَ اَخِيْۚ فَاَصْبَحَ مِنَ النّٰدِمِيْنَ ۛ

fa ba‘aṡallāhu gurābay yabḥaṡu fil-arḍi liyuriyahū kaifa yuwārī sau'ata akhīh(i), qāla yā wailatā a‘ajazta an akūna miṡla hāżal-gurābi fa uwāriya sau'ata akhī, fa aṣbaḥa minan-nādimīn(a).

Sa qai tala mai o Allah e dua na manumanu vuka me kelia na qele me vakaraitaka vua (Qabil). Na sala me buluta kina na yagoi tacina. E kaya o Qabil, "Oi, sa ca vei au! Na cava au sega ni rawa ni cakava kina me vaka na korovou oqo, me rawa niu buluta kina na yagoi taciqu?" Ena dua gona vei ira na veivutunitaka.

مِنْ اَجْلِ ذٰلِكَ ۛ كَتَبْنَا عَلٰى بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ اَنَّهٗ مَنْ قَتَلَ نَفْسًاۢ بِغَيْرِ نَفْسٍ اَوْ فَسَادٍ فِى الْاَرْضِ فَكَاَنَّمَا قَتَلَ النَّاسَ جَمِيْعًاۗ وَمَنْ اَحْيَاهَا فَكَاَنَّمَآ اَحْيَا النَّاسَ جَمِيْعًا ۗوَلَقَدْ جَاۤءَتْهُمْ رُسُلُنَا بِالْبَيِّنٰتِ ثُمَّ اِنَّ كَثِيْرًا مِّنْهُمْ بَعْدَ ذٰلِكَ فِى الْاَرْضِ لَمُسْرِفُوْنَ

min ajli żālik(a), katabnā ‘alā banī isrā'īla annahū man qatala nafsam bigairi nafsin au fasādin fil-arḍi fa ka'annamā qatalan-nāsa jamī‘ā(n), wa man aḥyāhā fa ka'annamā aḥyan-nāsa jamī‘ā(n), wa laqad jā'athum rusulunā bil-bayyināt(i), ṡumma inna kaṡīram minhum ba‘da żālika fil-arḍi lamusrifūn(a).

O koya gona Keitou sa vakarota kina (e dua na lawa) vei ira na Luve i Isireli, ni o koya e vakamatea e dua, sega ni baleta ni tamata oya e vakamatea e dua tale na tamata, se sega baleta ni vakavuna na veivakacacani e vuravura, e vaka ga ni sa vakamatea na tamata kecega. O koya e maroroya na bula ni dua na tamata, e vaka ga e maroroya na bula ni tamata kece. E dina sara, sa lako mai vei ira na Noda iTalatala kei na (kauta mai) na itukutuku matata. Ia sa qai levu vei ira ni oti oya era sa sivia na iyalayala ni vuravura.

اِنَّمَا جَزٰۤؤُا الَّذِيْنَ يُحَارِبُوْنَ اللّٰهَ وَرَسُوْلَهٗ وَيَسْعَوْنَ فِى الْاَرْضِ فَسَادًا اَنْ يُّقَتَّلُوْٓا اَوْ يُصَلَّبُوْٓا اَوْ تُقَطَّعَ اَيْدِيْهِمْ وَاَرْجُلُهُمْ مِّنْ خِلَافٍ اَوْ يُنْفَوْا مِنَ الْاَرْضِۗ ذٰلِكَ لَهُمْ خِزْيٌ فِى الدُّنْيَا وَلَهُمْ فِى الْاٰخِرَةِ عَذَابٌ عَظِيْمٌ

innamā jazā'ul-lażīna yuḥāribūnallāha wa rasūlahū wa yas‘auna fil-arḍi fasādan ay yuqattalū au yuṣallabū au tuqaṭṭa‘a aidīhim wa arjuluhum min khilāfin au yunfau minal-arḍ(i), żālika lahum khizyun fid-dun-yā wa lahum fil-ākhirati ‘ażābun ‘aẓīm(un).

Na itotogi vei ira era veivala kei Allah kei na Nona italai ka vakavuna na veivakacacani e vuravura sa ikoya ga me ra vakamatei se vakoti ki na kauveilatai, se me musuki na ligadra kei na yavadra ena kauveilatai, se me ra vakasavi tani mai na nodra veivale. Oqo e ka vakamadua vei ira e na vuravura oqo, e na bula e tarava era na sotava kina e dua na i totogi levu.

اِلَّا الَّذِيْنَ تَابُوْا مِنْ قَبْلِ اَنْ تَقْدِرُوْا عَلَيْهِمْۚ فَاعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ ࣖ

illal-lażīna tābū min qabli an taqdirū ‘alaihim, fa‘lamū annallāha gafūrur raḥīm(un).

Vakavo ga o ira era veivutuni ni bera ni o rawa ni lewai ira; O koya gona mo kila ni o Allah e dauveivosoti, dauloloma duadua.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوا اتَّقُوا اللّٰهَ وَابْتَغُوْٓا اِلَيْهِ الْوَسِيْلَةَ وَجَاهِدُوْا فِيْ سَبِيْلِهٖ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُوْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanuttaqullāha wabtagū ilaihil-wasīlata wa jāhidū fī sabīlihī la‘allakum tufliḥūn(a).

Oi kemuni na vakabauta! Rerevaki Allah ka vakasaqara na wasilah (sala) mo volekati Koya, ka sasaga (sasaga) ena Nona sala, me rawa ni o rawata.

اِنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لَوْ اَنَّ لَهُمْ مَّا فِى الْاَرْضِ جَمِيْعًا وَّمِثْلَهٗ مَعَهٗ لِيَفْتَدُوْا بِهٖ مِنْ عَذَابِ يَوْمِ الْقِيٰمَةِ مَا تُقُبِّلَ مِنْهُمْ ۚ وَلَهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ

innal-lażīna kafarū lau anna lahum mā fil-arḍi jamī‘aw wa miṡlahū ma‘ahū liyaftadū bihī min ‘ażābi yaumil-qiyāmati mā tuqubbila minhum, wa lahum ‘ażābun alīm(un).

E dina sara, o ira era sega ni vakabauta, kevaka e tu vei ira na ka kecega e vuravura ka ra vakaikuritaka na levu oqori (levu cake) me ra vakabulai ira kina mai na itotogi ena Siga ni Tucaketale, na veika kece oqori (i voli) ena sega ni ciqomi mai vei ira. Era (se) ciqoma tikoga e dua na itotogi mosimosi.

يُرِيْدُوْنَ اَنْ يَّخْرُجُوْا مِنَ النَّارِ وَمَا هُمْ بِخٰرِجِيْنَ مِنْهَا ۖوَلَهُمْ عَذَابٌ مُّقِيْمٌ

yurīdūna ay yakhrujū minan-nāri wa mā hum bikhārijīna minhā, wa lahum ‘ażābun muqīm(un).

Era vinakata mera lako tani mai eli, ia era na sega ni lako tani rawa mai kina. Ka ra na rawata na itotogi tawamudu.

وَالسَّارِقُ وَالسَّارِقَةُ فَاقْطَعُوْٓا اَيْدِيَهُمَا جَزَاۤءًۢ بِمَا كَسَبَا نَكَالًا مِّنَ اللّٰهِ ۗوَاللّٰهُ عَزِيْزٌ حَكِيْمٌ

was-sāriqu was-sāriqatu faqṭa‘ū aidiyahumā jazā'am bimā kasabā nakālam minallāh(i), wallāhu ‘azīzun ḥakīm(un).

Me baleti ira na tagane kei na yalewa era butako, musuka laivi na ligadra (me vaka) na isau ni veika era sa cakava ka me vaka e dua na itotogi mai vei Allah. Na Allah e kaukauwa kecega, vuku kecega.

فَمَنْ تَابَ مِنْۢ بَعْدِ ظُلْمِهٖ وَاَصْلَحَ فَاِنَّ اللّٰهَ يَتُوْبُ عَلَيْهِ ۗاِنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

faman tāba mim ba‘di ẓulmihī wa aṣlaḥa fa innallāha yatūbu ‘alaih(i), innallāha gafūrur raḥīm(un).

Ia o koya e veivutuni ni oti na nona cakava e dua na cala ka vakavinakataki koya, sa qai ciqoma dina o Allah na nona veivutuni. E dina sara, o Allah e dauveivosoti, e dauloloma vakalevu.

اَلَمْ تَعْلَمْ اَنَّ اللّٰهَ لَهٗ مُلْكُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ يُعَذِّبُ مَنْ يَّشَاۤءُ وَيَغْفِرُ لِمَنْ يَّشَاۤءُ ۗوَاللّٰهُ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ

alam ta‘lam annallāha lahū mulkus-samāwāti wal-arḍ(i), yu‘ażżibu may yasyā'u wa yagfiru limay yasyā'(u), wallāhu ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

O sega beka ni kila ni sa tu vei Allah na matanitu taucoko ni lomalagi kei na vuravura, e totogitaki koya e vinakata ka vosoti koya e vinakata. O Allah e kaukauwa duadua ena veika kecega.

۞ يٰٓاَيُّهَا الرَّسُوْلُ لَا يَحْزُنْكَ الَّذِيْنَ يُسَارِعُوْنَ فِى الْكُفْرِ مِنَ الَّذِيْنَ قَالُوْٓا اٰمَنَّا بِاَفْوَاهِهِمْ وَلَمْ تُؤْمِنْ قُلُوْبُهُمْ ۛ وَمِنَ الَّذِيْنَ هَادُوْا ۛ سَمّٰعُوْنَ لِلْكَذِبِ سَمّٰعُوْنَ لِقَوْمٍ اٰخَرِيْنَۙ لَمْ يَأْتُوْكَ ۗ يُحَرِّفُوْنَ الْكَلِمَ مِنْۢ بَعْدِ مَوَاضِعِهٖۚ يَقُوْلُوْنَ اِنْ اُوْتِيْتُمْ هٰذَا فَخُذُوْهُ وَاِنْ لَّمْ تُؤْتَوْهُ فَاحْذَرُوْا ۗوَمَنْ يُّرِدِ اللّٰهُ فِتْنَتَهٗ فَلَنْ تَمْلِكَ لَهٗ مِنَ اللّٰهِ شَيْـًٔا ۗ اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ لَمْ يُرِدِ اللّٰهُ اَنْ يُّطَهِّرَ قُلُوْبَهُمْ ۗ لَهُمْ فِى الدُّنْيَا خِزْيٌ ۖوَّلَهُمْ فِى الْاٰخِرَةِ عَذَابٌ عَظِيْمٌ

yā ayyuhar-rasūlu lā yaḥzunkal-lażīna yusāri‘ūna fil-kufri minal-lażīna qālū āmannā bi'afwāhihim wa lam tu'min qulūbuhum - wa minal-lażīna hādū - sammā‘ūna lil-każibi sammā‘ūna liqaumin ākharīna lam ya'tūk(a), yuḥarrifūnal-kalima mim ba‘di mawāḍi‘ih(ī), yaqūlūna in ūtītum hāżā fa khuż­hu wa illam tu'tauhu faḥżarū, wa may yuridillāhu fitnatahū falan tamlika lahū minallāhi syai'ā(n), ulā'ikal-lażīna lam yuridillāhu ay yuṭahhira qulūbahum, lahum fid-dun-yā khizyuw wa lahum fil-ākhirati ‘ażābun ‘aẓīm(un).

Kemuni na Turaga (Muhamadi)! Kakua ni rarawa baleta ni ra sa veisisivi tiko ena nodra tawavakabauta. O ira (dau veivakaisini) era kaya ena gusudra, "Keimami sa vakabauta," e dina ga ni se bera ni vakabauta na lomadra, ka vakakina o ira na Jiu era taleitaka dina me ra rogoca (itukutuku) lasu ka ra taleitaka dina me ra rogoca (na nodra vosa) na tamata tale eso era se bera vakadua ni lako mai vei iko. Era sa veisautaka na vosa (Torah) mai na kenai balebale dina. Era kaya, "Kevaka oqo na ka e soli vei iko (ka sa veisautaki) ciqoma, ka kevaka e soli vei iko e dua na ka e sega ni oqo, mo qai qarauna." O koya e vinakata o Allah me vakatara me lako sese, o na sega ni rawa ni cakitaka e dua na ka mai vei Allah (me vukei koya) ena dua na ka lailai. Era sa tamata sa sega tale ni vinakata na Kalou me vakasavasavataka na lomadra. Ena vuravura oqo era na vakamaduataki kina ka ena bula e tarava era na sotava na itotogi levu.

سَمّٰعُوْنَ لِلْكَذِبِ اَكّٰلُوْنَ لِلسُّحْتِۗ فَاِنْ جَاۤءُوْكَ فَاحْكُمْ بَيْنَهُمْ اَوْ اَعْرِضْ عَنْهُمْ ۚوَاِنْ تُعْرِضْ عَنْهُمْ فَلَنْ يَّضُرُّوْكَ شَيْـًٔا ۗ وَاِنْ حَكَمْتَ فَاحْكُمْ بَيْنَهُمْ بِالْقِسْطِۗ اِنَّ اللّٰهَ يُحِبُّ الْمُقْسِطِيْنَ

sammā‘ūna lil-każibi akkālūna lis-suḥt(i), fa in jā'ūka faḥkum bainahum au a‘riḍ ‘anhum, wa in tu‘riḍ ‘anhum falay yaḍurrūka syai'ā(n), wa in ḥakamta faḥkum bainahum bil-qisṭ(i), innallāha yuḥibbul-muqsiṭīn(a).

Era taleitaka dina mera rogoca na itukutuku lasu, era kania vakalevu na haram (kakana). Kevaka era (Jiu) lako mai vei iko (Muhammad) me ra kerea e dua na lewa), qai lewa ena kedra maliwa se vuki tani mai vei ira, ka kevaka o vuki tani mai vei ira era na sega ni vakaleqai iko vakalailai. Ia kevaka o vakatulewa (nodra kisi), qai vakatulewa vakadodonu. E dina sara, o Allah e lomani ira era dau dodonu.

وَكَيْفَ يُحَكِّمُوْنَكَ وَعِنْدَهُمُ التَّوْرٰىةُ فِيْهَا حُكْمُ اللّٰهِ ثُمَّ يَتَوَلَّوْنَ مِنْۢ بَعْدِ ذٰلِكَ ۗوَمَآ اُولٰۤىِٕكَ بِالْمُؤْمِنِيْنَ ࣖ

wa kaifa yuḥakkimūnaka wa ‘indahumut-taurātu fīhā ḥukmullāhi ṡumma yatawallauna mim ba‘di żālik(a), wa mā ulā'ika bil-mu'minīn(a).

Ka ra na lesi iko vakacava mo nodra turaganilewa, e dina ga ni sa tu vei ira na Torah ka (tiko kina) na lawa nei Allah, era na qai vuki tani (mai na nomu vakatulewa) ni oti o ya? E dina sara, era sa vakabauta.

اِنَّآ اَنْزَلْنَا التَّوْرٰىةَ فِيْهَا هُدًى وَّنُوْرٌۚ يَحْكُمُ بِهَا النَّبِيُّوْنَ الَّذِيْنَ اَسْلَمُوْا لِلَّذِيْنَ هَادُوْا وَالرَّبّٰنِيُّوْنَ وَالْاَحْبَارُ بِمَا اسْتُحْفِظُوْا مِنْ كِتٰبِ اللّٰهِ وَكَانُوْا عَلَيْهِ شُهَدَاۤءَۚ فَلَا تَخْشَوُا النَّاسَ وَاخْشَوْنِ وَلَا تَشْتَرُوْا بِاٰيٰتِيْ ثَمَنًا قَلِيْلًا ۗوَمَنْ لَّمْ يَحْكُمْ بِمَآ اَنْزَلَ اللّٰهُ فَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْكٰفِرُوْنَ

innā anzalnat-taurāta fīhā hudaw wa nūr(un), yaḥkumu bihan-nabiyyūnal-lażīna aslamū lil-lażīna hādū war-rabbāniyyūna wal-aḥbāru bimastuḥfiẓū min kitābillāhi wa kānū ‘alaihi syuhadā'(a), falā takhsyawun-nāsa wakhsyauni wa lā tasytarū bi'āyātī ṡamanan qalīlā(n), wa mal lam yaḥkum bimā anzalallāhu fa ulā'ika humul-kāfirūn(a).

E dina sara, sai Keimami sa vakauta sobu mai na iVola ni Torah; ena kena (tiko) na veidusimaki kei na rarama. Ena ivola oqo, na parofita era vakamalumalumutaki ira vei Allah era solia na lewa ena veika me baleta na Jiu, me vakataki ira na nodra vuku kei na bete, baleta ni ra sa vakaroti me ra maroroya na ivola nei Allah ka ra sa ivakadinadina vei ira. O koya oqo mo dou kakua ni rerevaki ira na tamata, (ia) dou rerevaki Au. Ka kakua ni volitaka vakalailai na Noqu tikina. O koya e sega ni vakatulewa vata kei na ka sa vakatakila mai o Allah, sa qai ra sa tawavakabauta.

وَكَتَبْنَا عَلَيْهِمْ فِيْهَآ اَنَّ النَّفْسَ بِالنَّفْسِ وَالْعَيْنَ بِالْعَيْنِ وَالْاَنْفَ بِالْاَنْفِ وَالْاُذُنَ بِالْاُذُنِ وَالسِّنَّ بِالسِّنِّۙ وَالْجُرُوْحَ قِصَاصٌۗ فَمَنْ تَصَدَّقَ بِهٖ فَهُوَ كَفَّارَةٌ لَّهٗ ۗوَمَنْ لَّمْ يَحْكُمْ بِمَآ اَنْزَلَ اللّٰهُ فَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الظّٰلِمُوْنَ

wa katabnā ‘alaihim fīhā annan-nafsa bin-nafsi wal-‘aina bil-‘aini wal-anfa bil-anfi wal-użuna bil-użuni was-sinna bis-sinni wal-jurūḥa qiṣāṣ(un), faman taṣaddaqa bihī fa huwa kaffāratul lah(ū), wa mal lam yaḥkum bimā anzalallāhu fa ulā'ika humuẓ-ẓālimūn(a).

Eda sa vakadeitaka vei ira ena kena (na Torah) ni bula (sa saumi) ena bula, mata ena mata, iqaqalo ena iqaqalo, daliga ena daliga, na bati ena bati, kei na mavoa (talega) e tiko na kena qisa (na isau vata ga). O koya e biuta (na dodonu ni qisas), sa qai (yaco) me sorovaka na nona ivalavala ca. O koya e sega ni vakatulewataka na veika me vaka na ka e vakaraitaka o Allah, sa qai o ira na dau cala.

وَقَفَّيْنَا عَلٰٓى اٰثَارِهِمْ بِعِيْسَى ابْنِ مَرْيَمَ مُصَدِّقًا لِّمَا بَيْنَ يَدَيْهِ مِنَ التَّوْرٰىةِ ۖوَاٰتَيْنٰهُ الْاِنْجِيْلَ فِيْهِ هُدًى وَّنُوْرٌۙ وَّمُصَدِّقًا لِّمَا بَيْنَ يَدَيْهِ مِنَ التَّوْرٰىةِ وَهُدًى وَّمَوْعِظَةً لِّلْمُتَّقِيْنَۗ

wa qaffainā ‘alā āṡārihim bi‘īsabni maryama muṣaddiqal limā baina yadaihi minat-taurāh(ti), wa ātaināhul-injīla fīhi hudaw wa nūr(un), wa muṣaddiqal limā baina yadaihi minat-taurāti wa hudaw wa mau‘iẓatal lil-muttaqīn(a).

Ka Keitou sa tomana tikoga na nodratou sala ena neitou talai Jisu na luve i Meri, ka vakadeitaka na iVola sa oti, oya na Torah. Ka keitou sa tala sobu vua na Kosipeli, ka tiko kina na veidusimaki kei na rarama, kei na veivakadeitaki ni iVola sa oti, oya na Torah, ka me veidusimaki kei na veivakavulici vei ira na tamata lotu.

وَلْيَحْكُمْ اَهْلُ الْاِنْجِيْلِ بِمَآ اَنْزَلَ اللّٰهُ فِيْهِۗ وَمَنْ لَّمْ يَحْكُمْ بِمَآ اَنْزَلَ اللّٰهُ فَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْفٰسِقُوْنَ

walyaḥkum ahlul-injīli bimā anzalallāhu fīh(i), wa mal lam yaḥkum bimā anzalallāhu fa ulā'ika humul-fasiqūn(a).

Ka me ra vakatulewataka na dau muria na Kosipeli na veika me vaka na ka e vakaraitaka o Allah kina. O koya e sega ni vakatulewataka na veika me vaka na ka e vakaraitaka o Allah, sa qai o ira na tamata ca.

وَاَنْزَلْنَآ اِلَيْكَ الْكِتٰبَ بِالْحَقِّ مُصَدِّقًا لِّمَا بَيْنَ يَدَيْهِ مِنَ الْكِتٰبِ وَمُهَيْمِنًا عَلَيْهِ فَاحْكُمْ بَيْنَهُمْ بِمَآ اَنْزَلَ اللّٰهُ وَلَا تَتَّبِعْ اَهْوَاۤءَهُمْ عَمَّا جَاۤءَكَ مِنَ الْحَقِّۗ لِكُلٍّ جَعَلْنَا مِنْكُمْ شِرْعَةً وَّمِنْهَاجًا ۗوَلَوْ شَاۤءَ اللّٰهُ لَجَعَلَكُمْ اُمَّةً وَّاحِدَةً وَّلٰكِنْ لِّيَبْلُوَكُمْ فِيْ مَآ اٰتٰىكُمْ فَاسْتَبِقُوا الْخَيْرٰتِۗ اِلَى اللّٰهِ مَرْجِعُكُمْ جَمِيْعًا فَيُنَبِّئُكُمْ بِمَا كُنْتُمْ فِيْهِ تَخْتَلِفُوْنَۙ

wa anzalnā ilaikal-kitāba bil-ḥaqqi muṣaddiqal limā baina yadaihi minal-kitābi wa muhaiminan ‘alaihi faḥkum bainahum bimā anzalallāhu wa lā tattabi‘ ahwā'ahum ‘ammā jā'aka minal-ḥaqq(i), likullin ja‘alnā minkum syir‘ataw wa minhājā(n), wa lau syā'allāhu laja‘alakum ummataw wāḥidataw wa lākil liyabluwakum fī mā ātākum fastabiqul-khairāt(i), ilallāhi marji‘ukum jamī‘an fa yunabbi'ukum bimā kuntum fīhi takhtalifūn(a).

Ka Keimami sa vakauta sobu na iVola (Al-Qur’an) vei iko (Muhammad) kauta mai na dina, ka vakadeitaka na ivola era a vakatakilai mai e liu ka taqomaki ira, vakatulewataka kina na nodra kisi me vaka na ka e vakatakila o Allah ka kakua ni muria na nodra gagadre ena nomu biuta na dina sa yaco mai vei iko. Vei ira na tamata yadua ena kemuni maliwa, Keitou solia na lawa kei na sala matata. Kevaka me a vinakata o Allah, ena cakava o Koya mo dua ga na tamata (duadua ga), ia e vinakata o Allah me vakatovolei iko me baleta na isolisoli e solia vei iko, mo veisisivi kina mo cakava na cakacaka vinaka. Vei Allah ga o ni na lesu tale kece kina, ena qai vakaraitaka vei kemuni na veika o ni a veiletitaka taumada, .

وَاَنِ احْكُمْ بَيْنَهُمْ بِمَآ اَنْزَلَ اللّٰهُ وَلَا تَتَّبِعْ اَهْوَاۤءَهُمْ وَاحْذَرْهُمْ اَنْ يَّفْتِنُوْكَ عَنْۢ بَعْضِ مَآ اَنْزَلَ اللّٰهُ اِلَيْكَۗ فَاِنْ تَوَلَّوْا فَاعْلَمْ اَنَّمَا يُرِيْدُ اللّٰهُ اَنْ يُّصِيْبَهُمْ بِبَعْضِ ذُنُوْبِهِمْ ۗوَاِنَّ كَثِيْرًا مِّنَ النَّاسِ لَفٰسِقُوْنَ

wa aniḥkum bainahum bimā anzalallāhu wa lā tattabi‘ ahwā'ahum waḥżarūhum ay yaftinūka ‘am ba‘ḍi mā anzalallāhu ilaik(a), fa in tawallau fa‘lam annamā yurīdullāhu ay yuṣībahum biba‘ḍi żunūbihim, wa inna kaṡīram minan-nāsi lafāsiqūn(a).

ka vakatulewataka na veika ena kedra maliwa me vaka na ka sa vakatakila mai o Allah, ka kakua ni muria na nodra gagadre. Ka qarauni ira, de ra vakacalai iko ena dua na tiki ni ka sa vakatakila vei iko o Allah. Kevaka era sa vuki tani (mai na lawa sa vakatakila mai o Allah), mo qai kila ni sa nakita o Allah me kauta mai vei ira na leqa ena vuku ni so na nodra ivalavala ca. Ka dina sara, e levu na tamata era tamata ca.

اَفَحُكْمَ الْجَاهِلِيَّةِ يَبْغُوْنَۗ وَمَنْ اَحْسَنُ مِنَ اللّٰهِ حُكْمًا لِّقَوْمٍ يُّوْقِنُوْنَ ࣖ

afaḥukmul-jāhiliyyati yabgūn(a), wa man aḥsanu minallāhi ḥukmal liqaumiy yūqinūn(a).

Na cava na lawa i Jahiliah era vinakata? O cei na (lawa) e vinaka cake mai na Allah (lawa) vei ira era vakabauta na (nodra lotu)?

۞ يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَتَّخِذُوا الْيَهُوْدَ وَالنَّصٰرٰٓى اَوْلِيَاۤءَ ۘ بَعْضُهُمْ اَوْلِيَاۤءُ بَعْضٍۗ وَمَنْ يَّتَوَلَّهُمْ مِّنْكُمْ فَاِنَّهٗ مِنْهُمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ لَا يَهْدِى الْقَوْمَ الظّٰلِمِيْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanū lā tattakhiżul-yahūda wan-naṣārā auliyā'(a), ba‘ḍuhum auliyā'u ba‘ḍ(in), wa may yatawallahum minkum fa innahū minhum, innallāha lā yahdil-qaumaẓ-ẓālimīn(a).

Oi kemuni na vakabauta! Kakua ni cakava na Jiu kei na lotu Vakarisito me nomu itokani yalodina; era dau veitaqomaki vakataki ira. O koya vei kemuni e cakava me rau itokani yalodina, sa qai tiko dina o koya ena kedra maliwa. E dina sara, o Allah e sega ni dusimaki ira na dau cala.

فَتَرَى الَّذِيْنَ فِيْ قُلُوْبِهِمْ مَّرَضٌ يُّسَارِعُوْنَ فِيْهِمْ يَقُوْلُوْنَ نَخْشٰٓى اَنْ تُصِيْبَنَا دَاۤىِٕرَةٌ ۗفَعَسَى اللّٰهُ اَنْ يَّأْتِيَ بِالْفَتْحِ اَوْ اَمْرٍ مِّنْ عِنْدِهٖ فَيُصْبِحُوْا عَلٰى مَآ اَسَرُّوْا فِيْٓ اَنْفُسِهِمْ نٰدِمِيْنَۗ

fa taral-lażīna fī qulūbihim maraḍuy yusāri‘ūna fīhim yaqūlūna nakhsyā an tuṣībanā dā'irah(tun), fa ‘asallāhu ay ya'tiya bil-fatḥi au amrim min ‘indihī fa yuṣbiḥū ‘alā mā asarrū fī anfusihim nādimīn(a).

O na qai raica na tamata e tauvimate na lomadra era sa torovi ira sara yani (Jiu kei na lotu Vakarisito), ka kaya, "Keimami rerevaka na leqa." Nuitaka ni na kauta mai o Allah na qaqa (ki vua na Nona italai), se dua na vakatulewa mai Vua, me rawa ni ra veivutunitaka na ka era maroroya vuni tu ena lomadra.

وَيَقُوْلُ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اَهٰٓؤُلَاۤءِ الَّذِيْنَ اَقْسَمُوْا بِاللّٰهِ جَهْدَ اَيْمَانِهِمْۙ اِنَّهُمْ لَمَعَكُمْۗ حَبِطَتْ اَعْمَالُهُمْ فَاَصْبَحُوْا خٰسِرِيْنَ

wa yaqūlul-lażīna āmanū ahā'ulā'il-lażīna aqsamū billāhi jahda aimānihim, innahum lama‘akum, ḥabiṭat a‘māluhum fa aṣbaḥū khāsirīn(a).

Ka ra na kaya o ira era vakabauta, "Oqo beka na tamata e bubuluitaka vakabibi ena (yaca i) Allah, ni ra sa tiko dina vata kei iko?" E tawayaga kece na nodra cakacaka, era sa qai yaco kina me ra lusi.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا مَنْ يَّرْتَدَّ مِنْكُمْ عَنْ دِيْنِهٖ فَسَوْفَ يَأْتِى اللّٰهُ بِقَوْمٍ يُّحِبُّهُمْ وَيُحِبُّوْنَهٗٓ ۙاَذِلَّةٍ عَلَى الْمُؤْمِنِيْنَ اَعِزَّةٍ عَلَى الْكٰفِرِيْنَۖ يُجَاهِدُوْنَ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَلَا يَخَافُوْنَ لَوْمَةَ لَاۤىِٕمٍ ۗذٰلِكَ فَضْلُ اللّٰهِ يُؤْتِيْهِ مَنْ يَّشَاۤءُۗ وَاللّٰهُ وَاسِعٌ عَلِيْمٌ

yā ayyuhal-lażīna āmanū may yartadda minkum ‘an dīnihī fa saufa ya'tillāhu biqaumiy yuḥibbuhum wa yuḥibbūnah(ū), ażillatin ‘alal-mu'minīna a‘izzatin ‘alal-kāfirīn(a), yujāhidūna fī sabīlillāhi wa lā yakhāfūna laumata lā'im(in), żālika faḍlullāhi yu'tīhi may yasyā'(u), wallāhu wāsi‘un ‘alīm(un).

Oi kemuni na vakabauta! O cei vei kemuni e vukitani (biuta) mai na nona lotu, sa na qai kauta mai o Allah e dua na tamata, ena lomani ira ka ra na lomani Koya, ka yalomalua vei ira era vakabauta, ia me kaukauwa vei ira na tawavakabauta, era sasaga ena sala i Allah, ka ra sega ni rerevaka na nodra veivakacacani o ira era taleitaka me ra vakalewa. Oqori na isolisoli i Allah ka solia vei koya e vinakata. Na Allah e dau vakavolivolita na ka kecega (Nona isolisoli), e kila na ka kecega.

اِنَّمَا وَلِيُّكُمُ اللّٰهُ وَرَسُوْلُهٗ وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوا الَّذِيْنَ يُقِيْمُوْنَ الصَّلٰوةَ وَيُؤْتُوْنَ الزَّكٰوةَ وَهُمْ رٰكِعُوْنَ

innamā waliyyukumullāhu wa rasūluhū wal-lażīna āmanul-lażīna yuqīmūnaṣ-ṣalāta wa yu'tūnaz-zakāta wa hum rāki‘ūn(a).

E dina sara, na nomu ivukevuke duadua ga o Allah, na Nona italai, kei ira era vakabauta, era vakayacora na masu ka sauma na zakat, ni ra vakamalumalumutaki ira tiko (vei Allah).

وَمَنْ يَّتَوَلَّ اللّٰهَ وَرَسُوْلَهٗ وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا فَاِنَّ حِزْبَ اللّٰهِ هُمُ الْغٰلِبُوْنَ ࣖ

wa may yatawallallāha wa rasūlahū wal-lażīna āmanū fa inna ḥizballāhi humul-gālibūn(a).

Ka o koya e cakava o Allah, na Nona italai kei ira era vakabauta me vaka na nona ivukevuke, sa qai dina sara, sai ira na dau muri Allah (lotu) era qaqa.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَتَّخِذُوا الَّذِيْنَ اتَّخَذُوْا دِيْنَكُمْ هُزُوًا وَّلَعِبًا مِّنَ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْكِتٰبَ مِنْ قَبْلِكُمْ وَالْكُفَّارَ اَوْلِيَاۤءَۚ وَاتَّقُوا اللّٰهَ اِنْ كُنْتُمْ مُّؤْمِنِيْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanū lā tattakhiżul-lażīnattakhażū dīnakum huzuwaw wa la‘ibam minal-lażīna ūtul-kitāba min qablikum wal-kuffāra auliyā'(a), wattaqullāha in kuntum mu'minīn(a).

Oi kemuni na vakabauta! Kakua ni cakava na nomu iliuliu me ra tamata ka cakava na nomu lotu me ka ni veivakalolomataki kei na qito, (oya) ena kedra maliwa o ira era a soli vei ira na ivola e liu vei iko kei ira na tawavakabauta (polytheists). Ka rerevaki Allah kevaka o vakabauta.

وَاِذَا نَادَيْتُمْ اِلَى الصَّلٰوةِ اتَّخَذُوْهَا هُزُوًا وَّلَعِبًا ۗذٰلِكَ بِاَ نَّهُمْ قَوْمٌ لَّا يَعْقِلُوْنَ

wa iżā nādaitum ilaṣ-ṣalātittakhażūhā huzuwaw wa la‘ibā(n), żālika bi'annahum qaumul lā ya‘qilūn(a).

Ka kevaka o kacivi (ira) me ra (vakayacora) na masu, era sa cakava me dua na ka ni veivakalolomataki kei na qito. Oqo baleta ni ra tamata sega ni kila.

قُلْ يٰٓاَهْلَ الْكِتٰبِ هَلْ تَنْقِمُوْنَ مِنَّآ اِلَّآ اَنْ اٰمَنَّا بِاللّٰهِ وَمَآ اُنْزِلَ اِلَيْنَا وَمَآ اُنْزِلَ مِنْ قَبْلُۙ وَاَنَّ اَكْثَرَكُمْ فٰسِقُوْنَ

qul yā ahlal-kitābi hal tanqimūna minnā illā an āmannā billāhi wa mā unzila ilainā wa mā unzila min qabl(u), wa anna akṡarakum fāsiqūn(a).

Kaya, "Oi kemuni na tamata ni iVola! O ni nanuma beka ni keimami cala, baleta ga ni keimami vakabauti Allah, ena veika e vakatakilai mai vei keimami kei na veika e vakatakilai mai liu? E dina sara, e levu vei kemuni na tamata ca."

قُلْ هَلْ اُنَبِّئُكُمْ بِشَرٍّ مِّنْ ذٰلِكَ مَثُوْبَةً عِنْدَ اللّٰهِ ۗمَنْ لَّعَنَهُ اللّٰهُ وَغَضِبَ عَلَيْهِ وَجَعَلَ مِنْهُمُ الْقِرَدَةَ وَالْخَنَازِيْرَ وَعَبَدَ الطَّاغُوْتَۗ اُولٰۤىِٕكَ شَرٌّ مَّكَانًا وَّاَضَلُّ عَنْ سَوَاۤءِ السَّبِيْلِ

qul hal unabbi'ukum bisyarrim min żālika maṡūbatan ‘indallāh(i), mal la‘anahullāhu wa gaḍiba ‘alaihi wa ja‘ala minhumul-qiradata wal-khanāzīra wa ‘abadaṭ-ṭāgūt(a), ulā'ika syarrum makānaw wa aḍallu ‘an sawā'is-sabīl(i).

Kaya (Muhammad), "Au na tukuna vei iko me baleti ira na tamata e ca sara na nodra itotogi mai vei (na tamata ca) ena mata i Allah? Oya, o ira na tamata era sa cudruvi ka cudruvi Allah, ena kedra maliwa (e tiko) o ira era sa caka me ra manuki kei na vuaka kei na (o ira era) sokaloutaki Thaghut." Era sa tiko ena dua na vanua ca sara ka ra sa lako sese vakalevu cake mai na sala dodonu.

وَاِذَا جَاۤءُوْكُمْ قَالُوْٓا اٰمَنَّا وَقَدْ دَّخَلُوْا بِالْكُفْرِ وَهُمْ قَدْ خَرَجُوْا بِهٖ ۗوَاللّٰهُ اَعْلَمُ بِمَا كَانُوْا يَكْتُمُوْنَ

wa iżā jā'ūkum qālū āmannā wa qad dakhalū bil-kufri wa hum qad kharajū bih(ī), wallāhu a‘lamu bimā kānū yaktumūn(a).

Ia ni ra lako mai vei iko (Jiu se dauveivakaisini), era kaya, "Keimami sa vakabauta," e dina ga ni ra lako mai vei iko ena sega ni vakabauta ka ra lako talega vakakina; ka kila vinaka o Allah na ka era vunitaka.

وَتَرٰى كَثِيْرًا مِّنْهُمْ يُسَارِعُوْنَ فِى الْاِثْمِ وَالْعُدْوَانِ وَاَكْلِهِمُ السُّحْتَۗ لَبِئْسَ مَا كَانُوْا يَعْمَلُوْنَ

wa tarā kaṡīram minhum yusāri‘ūna fil-iṡmi wal-‘udwāni wa aklihimus-suḥt(a), labi'sa mā kānū ya‘malūn(a).

Ka ko ni na raica e vuqa vei ira (Jiu) ni ra veisisivi tiko ena nodra vakayacora na i valavala ca, veimecaki kei na kana ka tawa savasava. E sa rui ca sara na ka erau a cakava.

لَوْلَا يَنْهٰىهُمُ الرَّبّٰنِيُّوْنَ وَالْاَحْبَارُ عَنْ قَوْلِهِمُ الْاِثْمَ وَاَكْلِهِمُ السُّحْتَۗ لَبِئْسَ مَا كَانُوْا يَصْنَعُوْنَ

lau lā yanhāhumur-rabbāniyyūna wal-aḥbāru ‘an qaulihimul-iṡma wa aklihimus-suḥt(a), labi'sa mā kānū yaṣna‘ūn(a).

Na cava era sega ni vakatabui ira kina na nodra bete kei na bete mera kua ni vosataka na vosa lasu ra qai kania na veika haram? E sa rui ca sara na ka erau a cakava.

وَقَالَتِ الْيَهُوْدُ يَدُ اللّٰهِ مَغْلُوْلَةٌ ۗغُلَّتْ اَيْدِيْهِمْ وَلُعِنُوْا بِمَا قَالُوْا ۘ بَلْ يَدٰهُ مَبْسُوْطَتٰنِۙ يُنْفِقُ كَيْفَ يَشَاۤءُۗ وَلَيَزِيْدَنَّ كَثِيْرًا مِّنْهُمْ مَّآ اُنْزِلَ اِلَيْكَ مِنْ رَّبِّكَ طُغْيَانًا وَّكُفْرًاۗ وَاَلْقَيْنَا بَيْنَهُمُ الْعَدَاوَةَ وَالْبَغْضَاۤءَ اِلٰى يَوْمِ الْقِيٰمَةِۗ كُلَّمَآ اَوْقَدُوْا نَارًا لِّلْحَرْبِ اَطْفَاَهَا اللّٰهُ ۙوَيَسْعَوْنَ فِى الْاَرْضِ فَسَادًاۗ وَاللّٰهُ لَا يُحِبُّ الْمُفْسِدِيْنَ

wa qālatil-yahūdu yadullāhi maglūlah(tun), gullat aidīhim wa lu‘inū bimā qālū, bal yadāhu mabsūṭatān(i), yunfiqu kaifa yasyā'(u), wa layazīdanna kaṡīram minhum mā unzila ilaika mir rabbika ṭugyānaw wa kufrā(n), wa alqainā bainahumul-‘adāwata wal-bagḍā'a ilā yaumil-qiyāmah(ti), kullamā auqadū nāral lil-ḥarbi aṭfa'ahallāh(u), wa yas‘auna fil-arḍi fasādā(n), wallāhu lā yuḥibbul-mufsidīn(a).

Era kaya na Jiu, “Sa vesu tu na liga ni Kalou.” Na kena dina, sa ikoya na ligadra era sa vesuki ka ra sa vakacacani ena vuku ni ka era sa tukuna, e dina ga ni sa dolavi ruarua na liga i Allah; E solia na veivakabulabulataki me vaka e vinakata. Ka (na Qur’an) ka a vakau sobu mai vei iko mai vua na nomu Turaga ena vakalevutaka vakaidina na nodra talaidredre kei na nodra sega ni vakabauta e levu vei ira. Ka Keimami sa vakavuna na veimecaki kei na veicati ena kedra maliwa me yacova na Siga ni Tucaketale. Ena veigauna kece era vakawaqaca kina na bukawaqa ni ivalu, e dau bokoca o Allah. Ka ra saga (me ra vakavuna) na veivakarusai e vuravura. Na Allah e sega ni taleitaki ira era dau vakacaca.

وَلَوْ اَنَّ اَهْلَ الْكِتٰبِ اٰمَنُوْا وَاتَّقَوْا لَكَفَّرْنَا عَنْهُمْ سَيِّاٰتِهِمْ وَلَاَدْخَلْنٰهُمْ جَنّٰتِ النَّعِيْمِ

wa lau anna ahlal-kitābi āmanū wattaqau lakaffarnā ‘anhum sayyi'ātihim wa la'adkhalnāhum jannātin-na‘īm(i).

Ka kevaka era a vakabauta ka lotu na Tamata ni iVola, Keimami na bokoca laivi na nodra cala, ka Keimami na vakacurumi ira ki na parataisi e sinai tu ena marau.

وَلَوْ اَنَّهُمْ اَقَامُوا التَّوْرٰىةَ وَالْاِنْجِيْلَ وَمَآ اُنْزِلَ اِلَيْهِمْ مِّنْ رَّبِّهِمْ لَاَكَلُوْا مِنْ فَوْقِهِمْ وَمِنْ تَحْتِ اَرْجُلِهِمْۗ مِنْهُمْ اُمَّةٌ مُّقْتَصِدَةٌ ۗ وَكَثِيْرٌ مِّنْهُمْ سَاۤءَ مَا يَعْمَلُوْنَ ࣖ

wa lau annahum aqāmut-taurāta wal-injīla wa mā unzila ilaihim mir rabbihim la'akalū min fauqihim wa min taḥti arjulihim, minhum ummatum muqtaṣidah(tun), wa kaṡīrum minhum sā'a mā ya‘malūn(a).

Ka kevaka era sa vakayacora dina (na lawa ni) Torah, na Kosipeli kei na (Qur’an) ka sa vakau sobu mai vei ira mai vua na nodra Turaga, era na rawata vakaidina na kakana mai cake vei ira kei na ruku ni yavadra. Era maliwai ira e dua na ilawalawa tamata daudina ra qai talairawarawa. Ka levu vei ira era ca sara ena ka era cakava.

۞ يٰٓاَيُّهَا الرَّسُوْلُ بَلِّغْ مَآ اُنْزِلَ اِلَيْكَ مِنْ رَّبِّكَ ۗوَاِنْ لَّمْ تَفْعَلْ فَمَا بَلَّغْتَ رِسٰلَتَهٗ ۗوَاللّٰهُ يَعْصِمُكَ مِنَ النَّاسِۗ اِنَّ اللّٰهَ لَا يَهْدِى الْقَوْمَ الْكٰفِرِيْنَ

yā ayyuhar-rasūlu ballig mā unzila ilaika mir rabbik(a), wa illam taf‘al famā ballagta risālatah(ū), wallāhu ya‘ṣimuka minan-nās(i), innallāha lā yahdil-qaumal-kāfirīn(a).

Oi kemuni na iApositolo! Vakadewataka na veika sa vakatakila vei iko na nomu Turaga. Kevaka o sega ni cakava (na ka o a vakaroti kina mo cakava) e kena ibalebale ni o sega ni vakadewataka tiko na Nona itukutuku. Na Allah e taqomaki iko mai na tamata (veivakaleqai). E dina sara, o Allah e sega ni dusimaki ira na tawavakabauta.

قُلْ يٰٓاَهْلَ الْكِتٰبِ لَسْتُمْ عَلٰى شَيْءٍ حَتّٰى تُقِيْمُوا التَّوْرٰىةَ وَالْاِنْجِيْلَ وَمَآ اُنْزِلَ اِلَيْكُمْ مِّنْ رَّبِّكُمْ ۗوَلَيَزِيْدَنَّ كَثِيْرًا مِّنْهُمْ مَّآ اُنْزِلَ اِلَيْكَ مِنْ رَّبِّكَ طُغْيَانًا وَّكُفْرًاۚ فَلَا تَأْسَ عَلَى الْقَوْمِ الْكٰفِرِيْنَ

qul yā ahlal-kitābi lastum ‘alā syai'in ḥattā tuqīmut-taurāta wal-injīla wa mā unzila ilaikum mir rabbikum, wa layazīdanna kaṡīram minhum mā unzila ilaika mir rabbika ṭugyānaw wa kufrā(n), falā ta'sa ‘alal-qaumil-kāfirīn(a).

Kaya (Muhammad), "Oi kemuni na tamata ni iVola! O ni sega ni okati mo ni lotu ena dua na ka lailai me yacova ni o ni sa tokona na ivakavuvuli ni Torah, na Kosipeli kei na (na Qur'an) ka vakatakila vei kemuni na nomuni Turaga." Na ka sa vakatakila vei iko na nomu Turaga ena vakavuna vakaidina e vuqa vei ira me ra talaidredre vakalevu cake ka talaidredre vakalevu cake, mo kakua kina ni yalolailai vei ira era sega ni vakabauta.

اِنَّ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَالَّذِيْنَ هَادُوْا وَالصَّابِـُٔوْنَ وَالنَّصٰرٰى مَنْ اٰمَنَ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِ وَعَمِلَ صَالِحًا فَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُوْنَ

innal-lażīna āmanū wal-lażīna hādū waṣ-ṣābi'ūna wan-naṣārā man āmana billāhi wal-yaumil-ākhiri wa ‘amila ṣāliḥan falā khaufun ‘alaihim wa lā hum yaḥzanūn(a).

E dina sara, o ira era vakabauta, na Jiu, na Shabiin kei na lotu Vakarisito, o koya e vakabauta na Allah, ena iOtioti ni Siga, ka cakava na cakacaka vinaka, sa qai sega na lomaocaoca vei ira ka ra sega ni rarawa.

لَقَدْ اَخَذْنَا مِيْثَاقَ بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ وَاَرْسَلْنَآ اِلَيْهِمْ رُسُلًا ۗ كُلَّمَا جَاۤءَهُمْ رَسُوْلٌۢ بِمَا لَا تَهْوٰٓى اَنْفُسُهُمْۙ فَرِيْقًا كَذَّبُوْا وَفَرِيْقًا يَّقْتُلُوْنَ

laqad akhażnā mīṡāqa banī isrā'īla wa arsalnā ilaihim rusulā(n), kullamā jā'ahum rasūlum bimā lā tahwā anfusuhum, farīqan każżabū wa farīqay yaqtulūn(a).

E dina sara, Keimami sa taura na veiyalayalati mai vei ira na Luvei Isireli, ka Keimami tala vei ira na italai. Ia na iapositolo yadua e lako mai vei ira kei na dua na ka e sega ni salavata kei na nodra gagadre, (o koya gona) eso (na iapositolo) era lasutaka ka so tale era vakamatea.

وَحَسِبُوْٓا اَلَّا تَكُوْنَ فِتْنَةٌ فَعَمُوْا وَصَمُّوْا ثُمَّ تَابَ اللّٰهُ عَلَيْهِمْ ثُمَّ عَمُوْا وَصَمُّوْا كَثِيْرٌ مِّنْهُمْۗ وَاللّٰهُ بَصِيْرٌۢ بِمَا يَعْمَلُوْنَ

wa ḥasibū allā takūna fitnatun fa ‘amū wa ṣammū ṡumma tāballāhu ‘alaihim ṡumma ‘amū wa ṣammū kaṡīrum minhum, wallāhu baṣīrum bimā ya‘malūn(a).

Ka ra nanuma ni sega ni dua na leqa ena yaco (vei ira ena nodra vakamatei ira na parofita), o koya gona era sa mataboko ka galu, sa qai ciqoma o Allah na nodra veivutuni, sa qai vuqa vei ira era sa mataboko ka galu. Na Allah e Raica na veika era cakava.

لَقَدْ كَفَرَ الَّذِيْنَ قَالُوْٓا اِنَّ اللّٰهَ هُوَ الْمَسِيْحُ ابْنُ مَرْيَمَ ۗوَقَالَ الْمَسِيْحُ يٰبَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ اعْبُدُوا اللّٰهَ رَبِّيْ وَرَبَّكُمْ ۗاِنَّهٗ مَنْ يُّشْرِكْ بِاللّٰهِ فَقَدْ حَرَّمَ اللّٰهُ عَلَيْهِ الْجَنَّةَ وَمَأْوٰىهُ النَّارُ ۗوَمَا لِلظّٰلِمِيْنَ مِنْ اَنْصَارٍ

laqad kafaral-lażīna qālū innallāha huwal-masīḥubnu maryam(a), wa qālal-masīḥu yā banī isrā'īla‘budullāha rabbī wa rabbakum, innahū may yusyrik billāhi faqad ḥarramallāhu ‘alaihil-jannata wa ma'wāhun nār(u), wa mā liẓ-ẓālimīna min anṣār(in).

E dina sara, o ira era kaya, "E dina sara, o Allah na Mesaia, na luve i Meri, era sa sega ni vakabauta." E dina ga ni a kaya o Al-Masih (ko koya), "Oi kemuni na Luvei Isireli! Sokalou vei Allah, na noqu Turaga kei na nomuni Turaga." E dina sara, o koya e veimaliwai (e dua na ka kei) Allah, sa qai dina sara, sa vakatabuya o Allah na lomalagi vua, ka nona vanua o eli. Ka sa sega na nodra veivuke na tamata tawadodonu.

لَقَدْ كَفَرَ الَّذِيْنَ قَالُوْٓا اِنَّ اللّٰهَ ثَالِثُ ثَلٰثَةٍ ۘ وَمَا مِنْ اِلٰهٍ اِلَّآ اِلٰهٌ وَّاحِدٌ ۗوَاِنْ لَّمْ يَنْتَهُوْا عَمَّا يَقُوْلُوْنَ لَيَمَسَّنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا مِنْهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ

laqad kafaral-lażīna qālū innallāha ṡāliṡu ṡalāsah(tin), wa mā min ilāhin illā ilāhuw wāḥid(un), wa illam yantahū ‘ammā yaqūlūna layamassannal-lażīna kafarū minhum ‘ażābun alīm(un).

E dina sara, o ira era kaya ni o Allah e dua vei iratou na lewe tolu eratou sa sega ni vakabauta, e dina ga ni sega ni dua na kalou (e tu vua na dodonu me sokaloutaki) vakavo ga na Kalou Duabau. Kevaka era sega ni cegu mai na veika era tukuna tiko, era na sotava vakaidina e dua na itotogi mosimosi o ira era tawavakabauta ena kedra maliwa.

اَفَلَا يَتُوْبُوْنَ اِلَى اللّٰهِ وَيَسْتَغْفِرُوْنَهٗۗ وَاللّٰهُ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

afalā yatūbūna ilallāhi wa yastagfirūnah(ū), wallāhu gafūrur raḥīm(un).

Na cava era sega ni veivutuni kina vei Allah ka kerea Vua na veivosoti? O Allah e dauveivosoti, dauloloma vakalevu.

مَا الْمَسِيْحُ ابْنُ مَرْيَمَ اِلَّا رَسُوْلٌۚ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِهِ الرُّسُلُۗ وَاُمُّهٗ صِدِّيْقَةٌ ۗ كَانَا يَأْكُلَانِ الطَّعَامَ ۗ اُنْظُرْ كَيْفَ نُبَيِّنُ لَهُمُ الْاٰيٰتِ ثُمَّ انْظُرْ اَنّٰى يُؤْفَكُوْنَ

mal-masīḥubnu maryama illā rasūl(un), qad khalat min qablihir rusul(u), wa ummuhū ṣiddīqah(tun), kānā ya'kulāniṭ-ṭa‘ām(a), unẓur kaifa nubayyinu lahumul-āyāti ṡummanẓur annā yu'fakūn(a).

Na Mesaia, na luvei Meri, e dua ga na iApositolo. E liu, era sa takali yani e vica na yapositolo. Na tinana e dua e muria na ka dina. Erau dau kania ruarua na kakana. Raica na sala Keitou vakamacalataka kina na veitikina (ivakatakilakila ni kaukauwa) vei ira (Tamata ni iVola), qai raica na sala era sa vuki tani kina (ena nodra gagadre) .

قُلْ اَتَعْبُدُوْنَ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ مَا لَا يَمْلِكُ لَكُمْ ضَرًّا وَّلَا نَفْعًا ۗوَاللّٰهُ هُوَ السَّمِيْعُ الْعَلِيْمُ

qul ata‘budūna min dūnillāhi mā lā yamliku lakum ḍarraw wa lā naf‘ā(n), wallāhu huwas-samī‘ul-‘alīm(u).

Kaya (Muhammad), "Na cava o sokaloutaka kina e dua na ka tale mai vei Allah, e dua na ka e sega ni rawa ni vakavuna na leqa vei iko ka sega ni (vakakina) yaga vei iko?" Na Allah e dau rogoca na ka kecega, ka kila na ka kecega.

قُلْ يٰٓاَهْلَ الْكِتٰبِ لَا تَغْلُوْا فِيْ دِيْنِكُمْ غَيْرَ الْحَقِّ وَلَا تَتَّبِعُوْٓا اَهْوَاۤءَ قَوْمٍ قَدْ ضَلُّوْا مِنْ قَبْلُ وَاَضَلُّوْا كَثِيْرًا وَّضَلُّوْا عَنْ سَوَاۤءِ السَّبِيْلِ ࣖ

qul yā ahlal-kitābi lā taglū fī dīnikum gairal-ḥaqqi wa lā tattabi‘ū ahwā'a qaumin qad ḍallū min qablu wa aḍallū kaṡīraw wa ḍallū ‘an sawā'is-sabīl(i).

Kaya (Muhammad), "Oi kemuni na Tamata ni iVola! Kakua ni vakalevutaka na veika e sega ni dina ena nomuni lotu. Ka kakua ni muria na nodra gagadre o ira era sa lako sese ena veigauna sa oti ka (sa) liutaki ira e vuqa (tamata) me ra lako sese, ka ra sa lako sese talega mai na sala dodonu."

لُعِنَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا مِنْۢ بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ عَلٰى لِسَانِ دَاوٗدَ وَعِيْسَى ابْنِ مَرْيَمَ ۗذٰلِكَ بِمَا عَصَوْا وَّكَانُوْا يَعْتَدُوْنَ

lu‘inal-lażīna kafarū mim banī isrā'īla ‘alā lisāni dāwūda wa ‘īsabni maryam(a), żālika bimā ‘aṣaw wa kānū ya‘tadūn(a).

Era a cudruvi na tawavakabauta mai vei ira na Luve i Isireli ena vosa nei Dawud kei Jisu na luve i Meri. Oqo baleta ni ra talaidredre ka dau sivia na iyalayala.

كَانُوْا لَا يَتَنَاهَوْنَ عَنْ مُّنْكَرٍ فَعَلُوْهُۗ لَبِئْسَ مَا كَانُوْا يَفْعَلُوْنَ

kānū lā yatanāhauna ‘am munkarin fa‘alūh(u), labi'sa mā kānū yaf‘alūn(a).

Era sega ni tarova na veika cala era dau cakava. E sa rui ca sara na ka erau a cakava.

تَرٰى كَثِيْرًا مِّنْهُمْ يَتَوَلَّوْنَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا ۗ لَبِئْسَ مَا قَدَّمَتْ لَهُمْ اَنْفُسُهُمْ اَنْ سَخِطَ اللّٰهُ عَلَيْهِمْ وَفِى الْعَذَابِ هُمْ خٰلِدُوْنَ

tarā kaṡīram minhum yatawallaunal-lażīna kafarū, labi'sa mā qaddamat lahum anfusuhum an sakhiṭallāhu ‘alaihim wa fil ‘ażābi hum khālidūn(a).

O raica e vuqa vei ira era vukei ira na tawavakabauta (vakalou vakalevu). E dina sara, e ca sara na ka era cakava vei ira, oya na cudru i Allah, ka ra na tiko ga ena itotogi tawamudu.

وَلَوْ كَانُوْا يُؤْمِنُوْنَ بِاللّٰهِ وَالنَّبِيِّ وَمَآ اُنْزِلَ اِلَيْهِ مَا اتَّخَذُوْهُمْ اَوْلِيَاۤءَ وَلٰكِنَّ كَثِيْرًا مِّنْهُمْ فٰسِقُوْنَ

wa lau kānū yu'minūna billāhi wan-nabiyyi wa mā unzila ilaihi mattakhażūhum auliyā'a wa lākinna kaṡīram minhum fāsiqūn(a).

Ka kevaka era a vakabauti Allah, na Parofita (Muhammad) kei na veika e vakatakilai vua, era na sega ni cakava na dauvakacaca me nodra itokani yalodina. Ia e levu vei ira era tamata ca.

۞ لَتَجِدَنَّ اَشَدَّ النَّاسِ عَدَاوَةً لِّلَّذِيْنَ اٰمَنُوا الْيَهُوْدَ وَالَّذِيْنَ اَشْرَكُوْاۚ وَلَتَجِدَنَّ اَقْرَبَهُمْ مَّوَدَّةً لِّلَّذِيْنَ اٰمَنُوا الَّذِيْنَ قَالُوْٓا اِنَّا نَصٰرٰىۗ ذٰلِكَ بِاَنَّ مِنْهُمْ قِسِّيْسِيْنَ وَرُهْبَانًا وَّاَنَّهُمْ لَا يَسْتَكْبِرُوْنَ ۔

latajidanna asyaddan-nāsi ‘adāwatal lil-lażīna āmanul-yahūda wal-lażīna asyrakū, wa latajidanna aqrabahum mawaddatal lil-lażīna āmanul-lażīna qālū innā naṣārā, żālika bi'anna minhum qissīsīna wa ruhbānaw wa annahum lā yastakbirūn(a).

O na kunei ira dina na tamata era dau veicati vakalevu vei ira na tamata vakabauta, oya na Jiu kei ira na daulotu vakalevu. Ka o na kunea vakaidina o ira era veitokani voleka duadua kei ira era vakabauta sai ira era kaya, "E dina sara, keimami sa lotu Vakarisito." Oqo baleta ni tiko ena kedra maliwa na bete kei na monaki, (vakakina) baleta ni ra sega ni dokadoka.

وَاِذَا سَمِعُوْا مَآ اُنْزِلَ اِلَى الرَّسُوْلِ تَرٰٓى اَعْيُنَهُمْ تَفِيْضُ مِنَ الدَّمْعِ مِمَّا عَرَفُوْا مِنَ الْحَقِّۚ يَقُوْلُوْنَ رَبَّنَآ اٰمَنَّا فَاكْتُبْنَا مَعَ الشّٰهِدِيْنَ

wa iżā sami‘ū mā unzila ilar-rasūli tarā a‘yunahum tafīḍu minad-dam‘i mimmā ‘arafū minal-ḥaqq(i), yaqūlūna rabbanā āmannā faktubnā ma‘asy-syāhidīn(a).

Ka ni ra sa vakarorogo ki na veika (na Qur'an) e vakatakilai vua na italai (Muhammad), o raica na matadra ni sa drodro mai na wai ni matadra ena vuku ni dina era sa kila (mai na nodra dui ivola), ka kaya, "Oi kemuni na Turaga, keimami sa vakabauta, mo ni qai biuti keimami ena itukutuku vata kei ira era ivakadinadina (ni dina ni Qur'an kei na Qur'an).

وَمَا لَنَا لَا نُؤْمِنُ بِاللّٰهِ وَمَا جَاۤءَنَا مِنَ الْحَقِّۙ وَنَطْمَعُ اَنْ يُّدْخِلَنَا رَبُّنَا مَعَ الْقَوْمِ الصّٰلِحِيْنَ

wa mā lanā lā nu'minu billāhi wa mā jā'anā minal-ḥaqq(i), wa naṭma‘u ay yudkhilanā rabbunā ma‘al-qaumiṣ-ṣāliḥīn(a).

Na cava eda na sega ni vakabauta kina o Allah kei na dina sa yaco mai vei keda, e dina ga ni da gadreva vakalevu me okati keda na noda Turaga ena kedra maliwa na yalododonu?”

فَاَثَابَهُمُ اللّٰهُ بِمَا قَالُوْا جَنّٰتٍ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُ خٰلِدِيْنَ فِيْهَاۗ وَذٰلِكَ جَزَاۤءُ الْمُحْسِنِيْنَ

fa aṡābahumullāhu bimā qālū jannātin tajrī min taḥtihal-anhāru khālidīna fīhā, wa żālika jazā'ul-muḥsinīn(a).

Sa qai sauma vei ira o Allah na vosa era sa tukuna, (oya) na parataisi e drodro kina na uciwai, era na tiko kina me tawamudu. Ka sai koya oqori na kena isau (vei ira) era dau caka vinaka.

وَالَّذِيْنَ كَفَرُوْا وَكَذَّبُوْا بِاٰيٰتِنَآ اُولٰۤىِٕكَ اَصْحٰبُ الْجَحِيْمِ ࣖ

wal-lażīna kafarū wa każżabū bi'āyātinā ulā'ika aṣḥābul-jaḥīm(i).

Kei ira era sega ni vakabauta ka cakitaka na Noda ivakatakilakila, o ira oqori era sa lewe i eli .

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تُحَرِّمُوْا طَيِّبٰتِ مَآ اَحَلَّ اللّٰهُ لَكُمْ وَلَا تَعْتَدُوْا ۗاِنَّ اللّٰهَ لَا يُحِبُّ الْمُعْتَدِيْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanū lā tuḥarrimū ṭayyibāti mā aḥallallāhu lakum wa lā ta‘tadū, innallāha lā yuḥibbul-mu‘tadīn(a).

Oi kemuni na vakabauta! Kakua ni vakatabuya na veika vinaka e sa vakalawataka vei iko o Allah, ka kakua ni sivia na iyalayala. E dina sara, o Allah e sega ni taleitaki ira na tamata era voroka na iyalayala.

وَكُلُوْا مِمَّا رَزَقَكُمُ اللّٰهُ حَلٰلًا طَيِّبًا ۖوَّاتَّقُوا اللّٰهَ الَّذِيْٓ اَنْتُمْ بِهٖ مُؤْمِنُوْنَ

wa kulū mimmā razaqakumullāhu ḥalālan ṭayyibā(n), wattaqullāhal-lażī antum bihī mu'minūn(a).

Ka kania na veika e solia vei iko o Allah me kakana vakalawa ka vinaka, ka rerevaki Allah vei Koya.

لَا يُؤَاخِذُكُمُ اللّٰهُ بِاللَّغْوِ فِيْٓ اَيْمَانِكُمْ وَلٰكِنْ يُّؤَاخِذُكُمْ بِمَا عَقَّدْتُّمُ الْاَيْمَانَۚ فَكَفَّارَتُهٗٓ اِطْعَامُ عَشَرَةِ مَسٰكِيْنَ مِنْ اَوْسَطِ مَا تُطْعِمُوْنَ اَهْلِيْكُمْ اَوْ كِسْوَتُهُمْ اَوْ تَحْرِيْرُ رَقَبَةٍ ۗفَمَنْ لَّمْ يَجِدْ فَصِيَامُ ثَلٰثَةِ اَيَّامٍ ۗذٰلِكَ كَفَّارَةُ اَيْمَانِكُمْ اِذَا حَلَفْتُمْ ۗوَاحْفَظُوْٓا اَيْمَانَكُمْ ۗ كَذٰلِكَ يُبَيِّنُ اللّٰهُ لَكُمْ اٰيٰتِهٖ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُوْنَ

lā yu'ākhiżukumullāhu bil-lagwi fī aimānikum wa lākiy yu'ākhiżukum bimā ‘aqqattumul-aimān(a), fa kaffāratuhū iṭ‘āmu ‘asyarati masākīna min ausaṭi mā tuṭ‘imūna ahlīkum au kiswatuhum au taḥrīru raqabah(tin), famal lam yajid fa ṣiyāmu ṡalāṡati ayyām(in), żālika kaffāratu aimānikum iżā ḥalaftum, waḥfaẓū aimānakum, każālika yubayyinullāhu lakum āyātihī la‘allakum tasykurūn(a).

Allah e sega ni totogitaki iko ena vuku ni nomu bubului sega ni nakita (me bubului), ia e totogitaki iko ena vuku ni nomu bubului nakita, o koya gona na kafarat (itotogi me baleta na voroka e dua na bubului) e vakani ira tiko e tini na tamata dravudravua, oya mai na kakana o dau solia vei ira na nomu matavuvale, se solia vei ira na isulu se sereki e dua na dauveiqaravi. O koya e sega ni rawa ni cakava, me qai (ka ni rarawa) lolo me tolu na siga. Oqori na itovo ni nomu bubului ni o bubului. Ka maroroya na nomu bubului. E vakamacalataka vakaoqo o Allah na Nona lawa vei iko me rawa ni o vakavinavinaka (Vei Koya).

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اِنَّمَا الْخَمْرُ وَالْمَيْسِرُ وَالْاَنْصَابُ وَالْاَزْلَامُ رِجْسٌ مِّنْ عَمَلِ الشَّيْطٰنِ فَاجْتَنِبُوْهُ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُوْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanū innamal-khamru wal-maisiru wal-anṣābu wal-azlāmu rijsum min ‘amalisy-syaiṭāni fajtanibūhu la‘allakum tufliḥūn(a).

Oi kemuni na vakabauta! E dina sara, na gunu alakaolo, qito ilavo, (soro vei ira na) matakau, kei na dreta e vuqa na iyau ena gasau, era ivalavala vakasisila ka ra wili ena ivalavala i Setani. Mo tiko gona tani mai na (ivalavala) oqori me rawa ni o laki.

اِنَّمَا يُرِيْدُ الشَّيْطٰنُ اَنْ يُّوْقِعَ بَيْنَكُمُ الْعَدَاوَةَ وَالْبَغْضَاۤءَ فِى الْخَمْرِ وَالْمَيْسِرِ وَيَصُدَّكُمْ عَنْ ذِكْرِ اللّٰهِ وَعَنِ الصَّلٰوةِ فَهَلْ اَنْتُمْ مُّنْتَهُوْنَ

innamā yurīdusy-syaiṭānu ay yūqi‘a bainakumul-‘adāwata wal-bagḍā'a fil-khamri wal-maisiri wa yaṣuddakum ‘an żikrillāhi wa ‘aniṣ-ṣalāti fahal antum muntahūn(a).

Ena gunu kei na qito ilavo, e nakita ga o Setani me vakavuna na veimecaki kei na veicati ena kemuni maliwa, ka tarova na nomuni nanumi Allah ka masu, o koya gona o sega ni vinakata mo cegu?

وَاَطِيْعُوا اللّٰهَ وَاَطِيْعُوا الرَّسُوْلَ وَاحْذَرُوْا ۚفَاِنْ تَوَلَّيْتُمْ فَاعْلَمُوْٓا اَنَّمَا عَلٰى رَسُوْلِنَا الْبَلٰغُ الْمُبِيْنُ

wa aṭī‘ullāha wa aṭī‘ur-rasūla waḥżarū, fa in tawallaitum fa‘lamū annamā ‘alā rasūlinal-balāgul-mubīn(u).

Ka talairawarawa vei Allah ka talairawarawa vua na italai ka qarauna. Kevaka o sa vuki tani, mo qai kila ni nona itavi na Noda i Talai me vakadewataka ga (na itukutuku) vakamatata.

لَيْسَ عَلَى الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ جُنَاحٌ فِيْمَا طَعِمُوْٓا اِذَا مَا اتَّقَوْا وَّاٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ ثُمَّ اتَّقَوْا وَّاٰمَنُوْا ثُمَّ اتَّقَوْا وَّاَحْسَنُوْا ۗوَاللّٰهُ يُحِبُّ الْمُحْسِنِيْنَ ࣖ

laisa ‘alal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti ṡummattaqau wa āmanū ṡummattaqau wa aḥsanū, wallāhu yuḥibbul-muḥsinīn(a).

E sega ni dua na nodra ivalavala ca o ira era vakabauta ka caka vinaka me baleta na veika era kania (ena veigauna sa oti), kevaka era sa lotu ka vakabauta, ka cakava na cakacaka vinaka, era sa qai tomana tikoga na nodra lotu ka vakabauta, sa qai (se tikoga) vei ira na lotu ka cakava na cakacaka vinaka. Na Allah e lomani ira era cakava na cakacaka vinaka.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَيَبْلُوَنَّكُمُ اللّٰهُ بِشَيْءٍ مِّنَ الصَّيْدِ تَنَالُهٗٓ اَيْدِيْكُمْ وَرِمَاحُكُمْ لِيَعْلَمَ اللّٰهُ مَنْ يَّخَافُهٗ بِالْغَيْبِۚ فَمَنِ اعْتَدٰى بَعْدَ ذٰلِكَ فَلَهٗ عَذَابٌ اَلِيْمٌ

yā ayyuhal-lażīna āmanū layabluwannakumullāhu bisyai'im minaṣ-ṣaidi tanāluhū aidīkum wa rimāḥukum liya‘lamallāhu may yakhāfuhū bil-gaib(i), fa mani‘tadā ba‘da żālika fa lahū ‘ażābun alīm(un).

Oi kemuni na vakabauta! Allah ena vakatovolei iko vakaidina ena qito ka rawarawa sara mo rawata ena ligamu kei na moto me rawa kina vei Allah me kila o cei e rerevaki Koya, e dina ga ni sega ni raici Koya. O koya e sivia na iyalayala ni oti oya, ena sotava e dua na itotogi mosimosi.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَقْتُلُوا الصَّيْدَ وَاَنْتُمْ حُرُمٌ ۗوَمَنْ قَتَلَهٗ مِنْكُمْ مُّتَعَمِّدًا فَجَزَۤاءٌ مِّثْلُ مَا قَتَلَ مِنَ النَّعَمِ يَحْكُمُ بِهٖ ذَوَا عَدْلٍ مِّنْكُمْ هَدْيًاۢ بٰلِغَ الْكَعْبَةِ اَوْ كَفَّارَةٌ طَعَامُ مَسٰكِيْنَ اَوْ عَدْلُ ذٰلِكَ صِيَامًا لِّيَذُوْقَ وَبَالَ اَمْرِهٖ ۗعَفَا اللّٰهُ عَمَّا سَلَفَ ۗوَمَنْ عَادَ فَيَنْتَقِمُ اللّٰهُ مِنْهُ ۗوَاللّٰهُ عَزِيْزٌ ذُو انْتِقَامٍ

yā ayyuhal-lażīna āmanū lā taqtuluṣ-ṣaida wa antum ḥurum(un), wa man qatalahū minkum muta‘ammidan fa jazā'um miṡlu mā qatala minan-na‘ami yaḥkumu bihī żawā ‘adlim minkum hadyam bāligal-ka‘bati au kaffāratun ṭa‘āmu masākīna au ‘adlu żālika ṣiyāmal liyażūqa wabāla amrih(ī), ‘afallāhu ‘ammā salaf(a), wa man ‘āda fa yantaqimullāhu minh(u), wallāhu ‘azīzun żuntiqām(in).

Oi kemuni na vakabauta! Kakua ni vakamatea na manumanu ni qito ni o tiko ena Ihram (Hajj se Umrah). O cei vei kemuni e vakamatei koya vakailoa, sa na qai totogitaki me sosomitaki koya ena manumanu e veiganiti kei na manumanu e vakamatea, me vaka na nodrau vakatulewa e rua na tamata dodonu ena kemuni maliwa me vaka na hadyu me kau ki na Ka'bah, se kafarat (sauma na ivoli ena) vakani ira na dravudravua, se lolo, me veiganiti kei na kena isau ca e vakila. Sa vosoti Allah na veika e yaco ena veigauna sa oti. Na tamata yadua e lesu tale me cakava, ena totogitaki koya vakaidina o Allah. Na Allah, na Kaukauwa, e tu vua (kaukauwa me) vakararawataki.

اُحِلَّ لَكُمْ صَيْدُ الْبَحْرِ وَطَعَامُهٗ مَتَاعًا لَّكُمْ وَلِلسَّيَّارَةِ ۚوَحُرِّمَ عَلَيْكُمْ صَيْدُ الْبَرِّ مَا دُمْتُمْ حُرُمًا ۗوَاتَّقُوا اللّٰهَ الَّذِيْٓ اِلَيْهِ تُحْشَرُوْنَ

uḥilla lakum ṣaidul-baḥri wa ṭa‘āmuhū matā‘al lakum wa lis-sayyārah(ti), wa ḥurrima ‘alaikum ṣaidul-barri mā dumtum ḥurumā(n), wattaqullāhal-lażī ilaihi tuḥsyarūn(a).

E vakatarai vei iko mo vakasasa manumanu ni wasawasa kei na kakana (tekivu) mai wasawasa me kakana kamikamica vei iko, kei ira era dau veilakoyaki; ka sa vakatabui vei iko (mo taura) na manumanu ni vanua, kevaka ga o sa tiko ena ihram. Ka rerevaki Allah vei Koya o na vakasoqoni vata (vakadua tale).

۞ جَعَلَ اللّٰهُ الْكَعْبَةَ الْبَيْتَ الْحَرَامَ قِيٰمًا لِّلنَّاسِ وَالشَّهْرَ الْحَرَامَ وَالْهَدْيَ وَالْقَلَاۤىِٕدَ ۗذٰلِكَ لِتَعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ يَعْلَمُ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَمَا فِى الْاَرْضِۙ وَاَنَّ اللّٰهَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيْمٌ

ja‘alallāhul-ka‘batal-baital-ḥarāma qiyāmal lin-nāsi wasy-syahral-ḥarāma wal-hadya wal-qalā'id(a), żālika lita‘lamū annallāha ya‘lamu mā fis-samāwāti wa mā fil-arḍ(i), wa annallāha bikulli syai'in ‘alīm(un).

Sa cakava o Allah na Kaaba me dua na vale tabu era dau soqo kina na tamata. Vakakina na vula haram, hadyu kei na qala’id. Oqo me rawa ni o kila ni o Allah e kila na veika e lomalagi kei na veika e vuravura, ka sa kila kece o Allah na ka kecega.

اِعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ شَدِيْدُ الْعِقَابِۙ وَاَنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌۗ

i‘lamū annallāha syadīdul-‘iqāb(i), wa annallāha gafūrur raḥīm(un).

Mo kila ni sa rui kaukauwa sara na itotogi nei Allah ka sa dauveivosoti vakalevu duadua o Allah, dauloloma vakalevu duadua.

مَا عَلَى الرَّسُوْلِ اِلَّا الْبَلٰغُ ۗوَاللّٰهُ يَعْلَمُ مَا تُبْدُوْنَ وَمَا تَكْتُمُوْنَ

mā ‘alar-rasūli illal-balāg(u),wallāhu ya‘lamu mā tubdūna wa mā taktumūn(a).

Na itavi ni italai e sega ni dua tale ia me vakadewataka (itukutuku nei Allah), ka kila o Allah na veika o vakaraitaka kei na veika o vunitaka.

قُلْ لَّا يَسْتَوِى الْخَبِيْثُ وَالطَّيِّبُ وَلَوْ اَعْجَبَكَ كَثْرَةُ الْخَبِيْثِۚ فَاتَّقُوا اللّٰهَ يٰٓاُولِى الْاَلْبَابِ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُوْنَ ࣖ

qul lā yastawil-khabīṡu waṭ-ṭayyibu wa lau a‘jabaka kaṡratul-khabīṡ(i), fattaqullāha yā ulil-albābi la‘allakum tufliḥūn(a).

Kaya (Muhammad), "Na ca e sega ni tautauvata kei na vinaka, e dina ga ni levu ni ca e dreta na lomamu, mo rerevaki Allah kina, oi kemuni na tamata ni vakasama raraba, me rawa ni o rawaka."

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَسْـَٔلُوْا عَنْ اَشْيَاۤءَ اِنْ تُبْدَ لَكُمْ تَسُؤْكُمْ ۚوَاِنْ تَسْـَٔلُوْا عَنْهَا حِيْنَ يُنَزَّلُ الْقُرْاٰنُ تُبْدَ لَكُمْ ۗعَفَا اللّٰهُ عَنْهَا ۗوَاللّٰهُ غَفُوْرٌ حَلِيْمٌ

yā ayyuhal-lażīna āmanū lā tas'alū ‘an asy-yā'a in tubda lakum tasu'kum, wa in tas'alū ‘anhā ḥīna yunazzalul-qur'ānu tubda lakum, ‘afallāhu ‘anhā, wallāhu gafūrun ḥalīm(un).

Oi kemuni na vakabauta! Kakua ni taroga (na nomu Parofita) na veika, kevaka e vakamacalataki vei iko, ena (dina) vakavuna vei iko na leqa. Kevaka o tarogi koya ena gauna e vakatakilai mai kina na Qur’an, ena (sega ni vakatitiqataki) vakamacalataki vei iko. Allah sa vosoti (iko) me baleta na ka oqori. Na Allah e dauveivosoti, dauloloma.

قَدْ سَاَلَهَا قَوْمٌ مِّنْ قَبْلِكُمْ ثُمَّ اَصْبَحُوْا بِهَا كٰفِرِيْنَ

qad sa'alahā qaumum min qablikum ṡumma aṣbaḥū bihā kāfirīn(a).

E dina sara, e liu vei kemuni era a tiko e dua na ilawalawa tamata era taroga na veika vakaoqo (vua na nodra parofita), era sa qai yaco me ra tawavakabauta.

مَا جَعَلَ اللّٰهُ مِنْۢ بَحِيْرَةٍ وَّلَا سَاۤىِٕبَةٍ وَّلَا وَصِيْلَةٍ وَّلَا حَامٍ ۙوَّلٰكِنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا يَفْتَرُوْنَ عَلَى اللّٰهِ الْكَذِبَۗ وَاَكْثَرُهُمْ لَا يَعْقِلُوْنَ

mā ja‘alallāhu mim baḥīratiw wa lā sā'ibatiw wa lā waṣīlatiw wa lā ḥām(in), wa lākinnal-lażīna kafarū yaftarūna ‘alallāhil-każib(a), wa akṡaruhum lā ya‘qilūn(a).

E sega vakadua ni vakadeitaka o Allah na kena tiko na Bahira, Sa'iba, Wasila kei na Haam. Ia o ira era sega ni vakabauta era bulia na lasu vei Allah, ka levu vei ira era sega ni kila.

وَاِذَا قِيْلَ لَهُمْ تَعَالَوْا اِلٰى مَآ اَنْزَلَ اللّٰهُ وَاِلَى الرَّسُوْلِ قَالُوْا حَسْبُنَا مَا وَجَدْنَا عَلَيْهِ اٰبَاۤءَنَا ۗ اَوَلَوْ كَانَ اٰبَاۤؤُهُمْ لَا يَعْلَمُوْنَ شَيْـًٔا وَّلَا يَهْتَدُوْنَ

wa iżā qīla lahum ta‘ālau ilā mā anzalallāhu wa ilar-rasūli qālū ḥasbunā mā wajadnā ‘alaihi ābā'anā, awalau kāna ābā'uhum lā ya‘lamūna syai'aw wa lā yahtadūn(a).

Ka ni sa tukuni vei ira, "Lako mai (muria) na ka sa vakatakila mai o Allah ka (muria) na italai." Era sauma, "Sa rauta vei keimami na ka keimami kunei ira na neimami qase (cakava)." Era na (muria) beka na nodra qase e dina ga ni ra sega ni kila e dua na ka na nodra qase ka ra sega ni (vakakina) tuberi?

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا عَلَيْكُمْ اَنْفُسَكُمْ ۚ لَا يَضُرُّكُمْ مَّنْ ضَلَّ اِذَا اهْتَدَيْتُمْ ۗ اِلَى اللّٰهِ مَرْجِعُكُمْ جَمِيْعًا فَيُنَبِّئُكُمْ بِمَا كُنْتُمْ تَعْمَلُوْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanū ‘alaikum anfusakum, lā yaḍurrukum man ḍalla iżahtadaitum, ilallāhi marji‘ukum jamī‘an fa yunabbi'ukum bimā kuntum ta‘malūn(a).

Oi kemuni na vakabauta! Mo qarauni iko vinaka; (baleta) e dua na tamata cala ena sega ni vakaleqai iko kevaka o sa tuberi. Vei Allah ga o ni na lesu kece kina, sa na qai vakamacalataka vei kemuni na ka o ni sa cakava.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا شَهَادَةُ بَيْنِكُمْ اِذَا حَضَرَ اَحَدَكُمُ الْمَوْتُ حِيْنَ الْوَصِيَّةِ اثْنٰنِ ذَوَا عَدْلٍ مِّنْكُمْ اَوْ اٰخَرٰنِ مِنْ غَيْرِكُمْ اِنْ اَنْتُمْ ضَرَبْتُمْ فِى الْاَرْضِ فَاَصَابَتْكُمْ مُّصِيْبَةُ الْمَوْتِۗ تَحْبِسُوْنَهُمَا مِنْۢ بَعْدِ الصَّلٰوةِ فَيُقْسِمٰنِ بِاللّٰهِ اِنِ ارْتَبْتُمْ لَا نَشْتَرِيْ بِهٖ ثَمَنًا وَّلَوْ كَانَ ذَا قُرْبٰىۙ وَلَا نَكْتُمُ شَهَادَةَ اللّٰهِ اِنَّآ اِذًا لَّمِنَ الْاٰثِمِيْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanū syahādatu bainikum iżā ḥaḍara aḥadakumul-mautu ḥīnal-waṣiyyatiṡnāni żawā ‘adlim minkum au ākharāni min gairikum in antum ḍarabtum fil-arḍi fa aṣābatkum muṣībatul-maut(i), taḥbisūnahumā mim ba‘diṣ-ṣalāti fa yuqsimāni billāhi inirtabtum lā nasytarī bihī ṡamanaw wa lau kāna żā qurbā, wa lā naktumu syahādatallāhi innā iżal laminal-āṡimīn(a).

Oi kemuni na vakabauta! Kevaka e dua (vei kemuni) e sotava na mate, ni sa vakarau cakava e dua na ivola ni yalayala, me rau qai vakadinadinataka (na ivola ni yalayala) e rua na tamata erau tiko ga ena kemuni maliwa, se rua na tamata erau duidui (lotu) vei kemuni. Kevaka o sa lako voli e vuravura ka o sa tu ena leqa ni mate, e dodonu mo taura lesu na ivakadinadina e rua ni oti na masu, me rawa ni rau bubului ruarua ena yaca i Allah kevaka o sa vakatitiqa, "Ena Allah eda na sega ni taura na kena yaga na bubului oqo, e dina ga ni o koya e dua na weka voleka, ka da sega ni vunitaka na ivakadinadina ena indeedly be na Allah na certa, ivalavala ca.

فَاِنْ عُثِرَ عَلٰٓى اَنَّهُمَا اسْتَحَقَّآ اِثْمًا فَاٰخَرٰنِ يَقُوْمٰنِ مَقَامَهُمَا مِنَ الَّذِيْنَ اسْتَحَقَّ عَلَيْهِمُ الْاَوْلَيٰنِ فَيُقْسِمٰنِ بِاللّٰهِ لَشَهَادَتُنَآ اَحَقُّ مِنْ شَهَادَتِهِمَا وَمَا اعْتَدَيْنَآ ۖاِنَّآ اِذًا لَّمِنَ الظّٰلِمِيْنَ

fa in ‘uṡira ‘alā annahumastaḥaqqā iṡman fa ākharāni yaqūmāni maqāmahumā minal-lażīnastaḥaqqa ‘alaihimul-aulayāni fa yuqsimāni billāhi lasyahādatunā aḥaqqu min syahādatihimā wa ma‘tadainā, innā iżal laminaẓ-ẓālimīn(a).

Kevaka e vakadinadinataki ni rau sa cakava e dua na ivalavala ca na ivakadinadina e rua, sa na qai rua tale na tamata ena taura na nodrau itutu, oya ena kedra maliwa na taukeni dodonu ka voleka cake vua na tamata a mate, sa na qai bubului ruarua ena yaca i Allah, "E dina sara, na noda ivakadinadina e dodonu me ciqomi vakalevu cake mai na ivakadinadina ni transgreses, kevaka eda sega ni wit. o koya gona, eda na tiko dina ena kedra maliwa na dau cala."

ذٰلِكَ اَدْنٰٓى اَنْ يَّأْتُوْا بِالشَّهَادَةِ عَلٰى وَجْهِهَآ اَوْ يَخَافُوْٓا اَنْ تُرَدَّ اَيْمَانٌۢ بَعْدَ اَيْمَانِهِمْۗ وَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاسْمَعُوْا ۗوَاللّٰهُ لَا يَهْدِى الْقَوْمَ الْفٰسِقِيْنَ ࣖ

Żālika adnā ay ya'tū bisy-syahādati ‘alā wajhihā au yakhāfū an turadda aimānum ba‘da aimānihim, wattaqullāha wasma‘ū, wallāhu lā yahdil qaumal-fāsiqīn(a).

Ena sala oqo, e vinaka cake vei ira mera solia na nodra ivakadinadina me vaka na ka dina, ka ra rerevaka ni na vakasukai na nodra bubului (vua nai taukei) ni oti na nodra bubuluitaka oti. Rerevaki Allah ka vakarorogo ki na (Nona ivakaro). Na Allah e sega ni dusimaki ira na tamata ca.

۞ يَوْمَ يَجْمَعُ اللّٰهُ الرُّسُلَ فَيَقُوْلُ مَاذَٓا اُجِبْتُمْ ۗ قَالُوْا لَا عِلْمَ لَنَا ۗاِنَّكَ اَنْتَ عَلَّامُ الْغُيُوْبِ

yauma yajma‘ullāhur-rusula fa yaqūlu māżā ujibtum, qālū lā ‘ilma lanā, innaka anta ‘allāmul-guyūb(i).

(Nanuma) na siga e vakasoqoni ira vata kina o Allah na iapositolo, sa qai tarogi ira (ira), "Na cava na (nomuni tamata) isau ni nomu (kaci)?" Eratou sauma (na iapositolo), "Keimami sega ni kila (me baleta na ka oqori). E dina sara, o ni sa kila na veika kecega e sega ni laurai."

اِذْ قَالَ اللّٰهُ يٰعِيْسَى ابْنَ مَرْيَمَ اذْكُرْ نِعْمَتِيْ عَلَيْكَ وَعَلٰى وَالِدَتِكَ ۘاِذْ اَيَّدْتُّكَ بِرُوْحِ الْقُدُسِۗ تُكَلِّمُ النَّاسَ فِى الْمَهْدِ وَكَهْلًا ۚوَاِذْ عَلَّمْتُكَ الْكِتٰبَ وَالْحِكْمَةَ وَالتَّوْرٰىةَ وَالْاِنْجِيْلَ ۚوَاِذْ تَخْلُقُ مِنَ الطِّيْنِ كَهَيْـَٔةِ الطَّيْرِ بِاِذْنِيْ فَتَنْفُخُ فِيْهَا فَتَكُوْنُ طَيْرًاۢ بِاِذْنِيْ وَتُبْرِئُ الْاَكْمَهَ وَالْاَبْرَصَ بِاِذْنِيْ ۚوَاِذْ تُخْرِجُ الْمَوْتٰى بِاِذْنِيْ ۚوَاِذْ كَفَفْتُ بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ عَنْكَ اِذْ جِئْتَهُمْ بِالْبَيِّنٰتِ فَقَالَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا مِنْهُمْ اِنْ هٰذَآ اِلَّا سِحْرٌ مُّبِيْنٌ

iż qālallāhu yā ‘īsabna maryamażkur ni‘matī ‘alaika wa ‘alā wālidatik(a), iż ayyattuka birūḥil-qudus(i), tukallimun-nāsa fil-mahdi wa kahlā(n), wa iż ‘allamtukal-kitāba wal-ḥikmata wat-taurāta wal-injīl(a), wa iż takhluqu minaṭ-ṭīni kahai'atiṭ-ṭairi bi'iżnī fa tanfukhu fīhā fa takūnu ṭairam bi'iżnī wa tubri'ul-akmaha wal-abraṣa bi'iżnī, wa iż tukhrijul-mautā bi'iżnī, wa iż kafaftu banī isrā'īla ‘anka iż ji'tahum bil-bayyināti fa qālal-lażīna kafarū minhum in hāżā illā siḥrum mubīn(un).

Ka nanuma tiko na gauna e kaya kina o Allah, "O Jisu, na luvei Meri! Nanuma tiko na Noqu loloma vei iko kei na tinamu niu a vakaukauwataki iko ena Yalo Tabu. O a rawa ni vosa vei ira na tamata ni o se tiko ga ena cradle kei na gauna o sa tamata qase kina. Ka nanuma tiko na gauna au a vakavulici iko kina ena volavola, (vakakina na gauna au a vakavulici iko kina ena volavola, (vakakina na gauna) Torah kei na Go mai vei iko, na. vuravura e dua na manumanu vuka ena Noqu veivakadonui, qai yaco me dua na manumanu vuka (dina) ena Noqu veivakadonui. Ka nanuma na gauna o a vakabula kina na tamata ka mataboko mai na nona sucu kei na tamata e tauvi koya na vukavuka ena Noqu veivakadonui Ka nanuma na gauna o a kauti ira mai kina na mate (mai na ibulubulu me ra bula) ni Noqu veivakadonui. vakamatei iko) ni o sa vakaraitaka vei ira na itukutuku dina, era sa qai kaya na tawavakabauta ena kedra maliwa, "Oqo e sega tale ni dua na ka ia na veivakatevoro dina."

وَاِذْ اَوْحَيْتُ اِلَى الْحَوَارِيّٖنَ اَنْ اٰمِنُوْا بِيْ وَبِرَسُوْلِيْ ۚ قَالُوْٓا اٰمَنَّا وَاشْهَدْ بِاَنَّنَا مُسْلِمُوْنَ

wa iż auḥaitu ilal-ḥawāriyyīna an āminū bī wa birasūlī, qālū āmannā wasyhad bi'annanā muslimūn(a).

Ka (nanuma tiko), niu vakauqeti ira na imuri yalodina i Jisu, "Vakabauti Au kei na Noqu iTalatala." Era sauma, "Keimami sa vakabauta, ka vakadinadinataka (Oi kemuni na i Talai) ni keimami sa tamata vakamalumalumu (Musolomani)."

اِذْ قَالَ الْحَوَارِيُّوْنَ يٰعِيْسَى ابْنَ مَرْيَمَ هَلْ يَسْتَطِيْعُ رَبُّكَ اَنْ يُّنَزِّلَ عَلَيْنَا مَاۤىِٕدَةً مِّنَ السَّمَاۤءِ ۗقَالَ اتَّقُوا اللّٰهَ اِنْ كُنْتُمْ مُّؤْمِنِيْنَ

iż qālal-ḥawāriyyūna yā ‘īsabna maryama hal yastaṭī‘u rabbuka ay yunazzila ‘alainā mā'idatam minas-samā'(i), qālattaqullāha in kuntum mu'minīn(a).

(Nanuma tiko), ni ra kaya na imuri yalodina i Jisu, "I Jisu, na luve i Meri! E vinakata beka na nomu Turaga me tala sobu mai vei keda na kakana mai lomalagi?" Sauma o Jisu, "Dou rerevaki Allah kevaka dou sa vakabauta."

قَالُوْا نُرِيْدُ اَنْ نَّأْكُلَ مِنْهَا وَتَطْمَىِٕنَّ قُلُوْبُنَا وَنَعْلَمَ اَنْ قَدْ صَدَقْتَنَا وَنَكُوْنَ عَلَيْهَا مِنَ الشّٰهِدِيْنَ

qālū nurīdu an na'kula minhā wa taṭma'inna qulūbunā wa na‘lama an qad ṣadaqtanā wa nakūna ‘alaihā minasy-syāhidīn(a).

Era kaya, "Keimami vinakata me keimami kania na kakana oqori me vakacegu kina na yaloi keimami ka me rawa ni keimami vakadeitaka ni o ni sa tukuna vei keimami na ka dina, ka keimami na vakadinadinataka (na kakana)."

قَالَ عِيْسَى ابْنُ مَرْيَمَ اللّٰهُمَّ رَبَّنَآ اَنْزِلْ عَلَيْنَا مَاۤىِٕدَةً مِّنَ السَّمَاۤءِ تَكُوْنُ لَنَا عِيْدًا لِّاَوَّلِنَا وَاٰخِرِنَا وَاٰيَةً مِّنْكَ وَارْزُقْنَا وَاَنْتَ خَيْرُ الرّٰزِقِيْنَ

qāla ‘īsabnu maryamallāhumma rabbanā anzil ‘alainā mā'idatam minas-samā'i takūnu lanā ‘īdal li'awwalinā wa ākhirinā wa āyatam minka warzuqnā wa anta khairur-rāziqīn(a).

E masu o Jisu, na luve i Meri, "Kemuni na neimami Turaga, mo ni tala mai vei keimami e dua na kakana mai lomalagi (na siga e lutu kina) ena dua na soqo vei keimami, oya vei ira era sa tiko vata kei keimami ena gauna oqo kei ira era na muri keimami, ka me ivakatakilakila ni Nomuni kaukauwa; solia vei keimami na kakana, ka o ni sa dau vakarautaka vinaka duadua na kakana."

قَالَ اللّٰهُ اِنِّيْ مُنَزِّلُهَا عَلَيْكُمْ ۚ فَمَنْ يَّكْفُرْ بَعْدُ مِنْكُمْ فَاِنِّيْٓ اُعَذِّبُهٗ عَذَابًا لَّآ اُعَذِّبُهٗٓ اَحَدًا مِّنَ الْعٰلَمِيْنَ ࣖ

qālallāhu innī munazziluhā ‘alaikum, famay yakfur ba‘du minkum fa innī u‘ażżibuhū ‘ażābal lā u‘ażzibuhū aḥadam minal-‘ālamīn(a).

E kaya o Allah, "E dina sara, au na vakauta sobu na kakana vei kemuni, ia o koya e sega ni vakabauta ena kemuni maliwa ni oti (na kakana e vakau sobu), sa qai dina sara, au na totogitaki koya ena dua na itotogi au se bera vakadua ni vakayacora vua e dua ena kedra maliwa na kawatamata (na veika kece ni veika buli)."

وَاِذْ قَالَ اللّٰهُ يٰعِيْسَى ابْنَ مَرْيَمَ ءَاَنْتَ قُلْتَ لِلنَّاسِ اتَّخِذُوْنِيْ وَاُمِّيَ اِلٰهَيْنِ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ ۗقَالَ سُبْحٰنَكَ مَا يَكُوْنُ لِيْٓ اَنْ اَقُوْلَ مَا لَيْسَ لِيْ بِحَقٍّ ۗاِنْ كُنْتُ قُلْتُهٗ فَقَدْ عَلِمْتَهٗ ۗتَعْلَمُ مَا فِيْ نَفْسِيْ وَلَآ اَعْلَمُ مَا فِيْ نَفْسِكَ ۗاِنَّكَ اَنْتَ عَلَّامُ الْغُيُوْبِ

wa iż qālallāhu yā ‘īsabna maryama a'anta qulta lin-nāsittakhiżūnī wa ummiya ilāhaini min dūnillah(i), qāla subḥānaka mā yakūnu lī an aqūla mā laisa lī biḥaqq(in), in kuntu qultuhū faqad ‘alimtah(ū), ta‘lamu mā fī nafsī wa lā a‘lamu mā fī nafsik(a), innaka anta ‘allāmul-guyūb(i).

Ka (nanuma) ni sa kaya o Allah, "O Jisu, na luvei Meri! O iko beka o koya e kaya vei ira na tamata, cakava vei au kei tinaqu me rua na kalou me ikuri ni Allah?" Sauma o (Isa), "Me vakalagilagi vei Kemuni, e sega ni dodonu vei au meu tukuna na ka e sega ni noqu. Kevaka au a tukuna, o ni sa kila. O ni sa kila na ka e tu vei au ka'u sega ni kila na ka e tu vei Kemuni. E dina sara, o ni sa kila na ka kecega e sega ni laurai."

مَا قُلْتُ لَهُمْ اِلَّا مَآ اَمَرْتَنِيْ بِهٖٓ اَنِ اعْبُدُوا اللّٰهَ رَبِّيْ وَرَبَّكُمْ ۚوَكُنْتُ عَلَيْهِمْ شَهِيْدًا مَّا دُمْتُ فِيْهِمْ ۚ فَلَمَّا تَوَفَّيْتَنِيْ كُنْتَ اَنْتَ الرَّقِيْبَ عَلَيْهِمْ ۗوَاَنْتَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ شَهِيْدٌ

mā qultu lahum illā mā amartanī bihī ani‘budullāha rabbī wa rabbakum, wa kuntu ‘alaihim syahīdam mā dumtu fīhim, falammā tawaffaitanī kunta antar-raqība ‘alaihim, wa anta ‘alā kulli syai'in syahīd(un).

Au sega vakadua ni tukuna vei ira vakavo ga na ka o ni vakaroti au kina (oya), "Sokaloutaki Allah, na noqu Turaga kei na nomuni Turaga," ka'u a ivakadinadina vei ira, ena gauna ga au tiko kina ena kedra maliwa. O koya gona ni oti na Nomuni sa takali au, O ni sa qai vakaraici ira. Na Kemuni na iVakadinadina ni veika kecega.

اِنْ تُعَذِّبْهُمْ فَاِنَّهُمْ عِبَادُكَ ۚوَاِنْ تَغْفِرْ لَهُمْ فَاِنَّكَ اَنْتَ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ

in tu‘ażżibhum fa innahum ‘ibāduk(a), wa in tagfir lahum fa innaka antal-‘azīzul-ḥakīm(u).

Kevaka o ni sa vakararawataki ira, era sa Nomuni tamata dina, kevaka o ni sa vosoti ira, sa dina sara ni o ni sa Kaukauwa Duadua, ka Vuku Duadua."

قَالَ اللّٰهُ هٰذَا يَوْمُ يَنْفَعُ الصّٰدِقِيْنَ صِدْقُهُمْ ۗ لَهُمْ جَنّٰتٌ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُ خٰلِدِيْنَ فِيْهَآ اَبَدًا ۗرَضِيَ اللّٰهُ عَنْهُمْ وَرَضُوْا عَنْهُ ۗذٰلِكَ الْفَوْزُ الْعَظِيْمُ

qālallāhu hāżā yaumu yanfa‘uṣ-ṣādiqīna ṣidquhum, lahum jannātun tajrī min taḥtihal-anhāru khālidīna fīhā abadā(n), raḍiyallāhu ‘anhum wa raḍū ‘anh(u), żālikal-fauzul-‘aẓīm(u).

E kaya o Allah, "Oqo na gauna era rawata kina na yalododonu na yaga ni nodra ivalavala dodonu. Era rawata na parataisi ena rukuna e drodro kina na uciwai, era na tiko kina me tawamudu. E marautaki ira o Allah ka ra marautaki Koya. Oqori e dua na qaqa levu."

لِلّٰهِ مُلْكُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ وَمَا فِيْهِنَّ ۗوَهُوَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ ࣖ

lillāhi mulkus-samāwāti wal-arḍi wa mā fīhinn(a), wa huwa ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

E nei Allah na matanitu ni lomalagi kei vuravura kei na veika e tu kina; ka sa Kaukauwa sara o Koya ena veika kecega.