Q.S Ali Imran (آلِ عِمْرَان) - 200 Nambala ya Mavesi

الۤمّۤ

alif lām mīm.

Alif Lam Mim.

اَللّٰهُ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَ الْحَيُّ الْقَيُّوْمُۗ

allāhu lā ilāha illā huwal-ḥayyul-qayyūm(u).

Allah, palije chiuta munyake padera pa iyo. Wankhongonozose, Uyo nyengo zose wakupwelelera (vilengiwa vyake).

نَزَّلَ عَلَيْكَ الْكِتٰبَ بِالْحَقِّ مُصَدِّقًا لِّمَا بَيْنَ يَدَيْهِ وَاَنْزَلَ التَّوْرٰىةَ وَالْاِنْجِيْلَۙ

nazzala ‘alaikal-kitāba bil-ḥaqqi muṣaddiqal limā baina yadaihi wa anzalat-taurāta wal-injīl(a).

Wakatuma Buku (Al-Qur’an) kwa imwe (Muhammad) ilo lili na unenesko, likukhozgera (mabuku) ghakale, ndipo likavumbura Torah na Uthenga Uwemi, .

مِنْ قَبْلُ هُدًى لِّلنَّاسِ وَاَنْزَلَ الْفُرْقَانَ ەۗ اِنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا بِاٰيٰتِ اللّٰهِ لَهُمْ عَذَابٌ شَدِيْدٌ ۗوَاللّٰهُ عَزِيْزٌ ذُو انْتِقَامٍۗ

min qablu hudal lin-nāsi wa anzalal-furqān(a), innal-lażīna kafarū bi āyātillāhi lahum ‘ażābun syadīd(un), wallāhu ‘azīzun żuntiqām(in).

pambere, nga ni chilongozgo cha ŵanthu, ndipo Iyo wakavumbura Al-Furqan. Nadi, awo ŵakukana mavesi gha Allah ŵazamupokera chilango chikuru. Allah, Wankhongonozose, wali na chilango.

اِنَّ اللّٰهَ لَا يَخْفٰى عَلَيْهِ شَيْءٌ فِى الْاَرْضِ وَلَا فِى السَّمَاۤءِ

innallāha lā yakhfā ‘alaihi syai'un fil-arḍi wa lā fis-samā'(i).

Kwa Allah palije chinthu chakubisika pa charu chapasi na kuchanya.

هُوَ الَّذِيْ يُصَوِّرُكُمْ فِى الْاَرْحَامِ كَيْفَ يَشَاۤءُ ۗ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ

huwal-lażī yuṣawwirukum fil-arḥāmi kaifa yasyā'(u), lā ilāha illā huwal-‘azīzul-ḥakīm(u).

Ni uyo wakumuwumbani mu nthumbo mwakuyana na ivyo wakukhumba. Palije chiuta munyake kweni iyo pera. Wankhongonozose, Wavinjeru vyose.

هُوَ الَّذِيْٓ اَنْزَلَ عَلَيْكَ الْكِتٰبَ مِنْهُ اٰيٰتٌ مُّحْكَمٰتٌ هُنَّ اُمُّ الْكِتٰبِ وَاُخَرُ مُتَشٰبِهٰتٌ ۗ فَاَمَّا الَّذِيْنَ فِيْ قُلُوْبِهِمْ زَيْغٌ فَيَتَّبِعُوْنَ مَا تَشَابَهَ مِنْهُ ابْتِغَاۤءَ الْفِتْنَةِ وَابْتِغَاۤءَ تَأْوِيْلِهٖۚ وَمَا يَعْلَمُ تَأْوِيْلَهٗٓ اِلَّا اللّٰهُ ۘوَالرّٰسِخُوْنَ فِى الْعِلْمِ يَقُوْلُوْنَ اٰمَنَّا بِهٖۙ كُلٌّ مِّنْ عِنْدِ رَبِّنَا ۚ وَمَا يَذَّكَّرُ اِلَّآ اُولُوا الْاَلْبَابِ

huwal-lażī anzala ‘alaikal-kitāba minhu āyātum muḥkamātun hunna ummul-kitābi wa ukharu mutasyābihāt(un), fa'ammal-lażīna fī qulūbihim zaigun fayattabi‘ūna mā tasyābaha minhubtigā'al-fitnati wabtigā'a ta'wīlih(ī), wa mā ya‘lamu ta'wīlahū illallāh(u), war-rāsikhūna fil-‘ilmi yaqūlūna āmannā bih(ī), kullum min ‘indi rabbinā, wa mā yażżakkaru illā ulul-albāb(i).

Ni uyo wakatuma Buku (Al-Qur’an) kwa imwe (Muhammad). Pakati pawo pali mavesi agho ghali ghakukwana, agho ni fundo zikuru za Buku (Al-Qur’an) na ghanyake agho ni mutasyabihat. Kwa awo mu mitima yawo ŵakutemwa kupuluka, ŵakulondezga mutashabihat kuti ŵapenje nthengwa na kupenja tawil yawo, nangauli palije uyo wakumanya tawil yawo kupatulapo Allah. Ndipo awo ŵali na chimanyisko chakuya ŵakuti, "Tikugomezga mwa iyo (Qur'an), vyose vikufuma kwa Fumu yithu." Palije uyo wangasambira sambiro kupatulapo ŵanthu awo ŵakupulikiska.

رَبَّنَا لَا تُزِغْ قُلُوْبَنَا بَعْدَ اِذْ هَدَيْتَنَا وَهَبْ لَنَا مِنْ لَّدُنْكَ رَحْمَةً ۚاِنَّكَ اَنْتَ الْوَهَّابُ

rabbanā lā tuzig qulūbanā ba‘da iż hadaitanā wa hab lanā mil ladunka raḥmah(tan), innaka antal-wahhāb(u).

(Iwo ŵakalomba kuti), "Fumu yithu, mungakhozga mitima yithu yayi ku kupuluskika para mwatipa ulongozgi, ndipo mutipe lusungu kufuma kwa imwe, nadi ndimwe Mupi."

رَبَّنَآ اِنَّكَ جَامِعُ النَّاسِ لِيَوْمٍ لَّا رَيْبَ فِيْهِ ۗاِنَّ اللّٰهَ لَا يُخْلِفُ الْمِيْعَادَ ࣖ

rabbanā innaka jāmi‘un-nāsi liyaumil lā raiba fīh(i), innallāha lā yukhliful-mī‘ād(a).

Fumu yithu, ndimwe mukuwunganya ŵanthu pa zuŵa ilo palije kukayika. Nadi, Allah wakuswa malayizgo yayi.

اِنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لَنْ تُغْنِيَ عَنْهُمْ اَمْوَالُهُمْ وَلَآ اَوْلَادُهُمْ مِّنَ اللّٰهِ شَيْـًٔا ۗوَاُولٰۤىِٕكَ هُمْ وَقُوْدُ النَّارِۗ

innal-lażīna kafarū lan tugniya ‘anhum amwāluhum wa lā aulāduhum minallāhi syai'ā(n), wa ulā'ika hum waqūdun-nār(i).

Nadi, kwa awo ŵakukana, katundu wawo na ŵana ŵawo viŵenge vyakovwira yayi pa chilango cha Allah. Ndipo iwo (ŵakuŵa) mafuta gha moto wa gehena.

كَدَأْبِ اٰلِ فِرْعَوْنَۙ وَالَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْۗ كَذَّبُوْا بِاٰيٰتِنَاۚ فَاَخَذَهُمُ اللّٰهُ بِذُنُوْبِهِمْ ۗ وَاللّٰهُ شَدِيْدُ الْعِقَابِ

kada'bi āli fir‘aun(a), wal-lażīna min qablihim, każżabū bi'āyātinā, fa'akhażahumullāhu biżunūbihim, wallāhu syadīdul-‘iqāb(i).

(Umo ŵakaŵira) ukaŵa nga ni umo ŵakaŵira ŵalondezgi ŵa Faro na awo ŵakaŵako pambere ŵandaŵeko. Ŵakakana vimanyikwiro vithu, ntheura Allah wakaŵalanga chifukwa cha zakwananga zawo. Allah ni chilango chikuru chomene.

قُلْ لِّلَّذِيْنَ كَفَرُوْا سَتُغْلَبُوْنَ وَتُحْشَرُوْنَ اِلٰى جَهَنَّمَ ۗ وَبِئْسَ الْمِهَادُ

qul lil-lażīna kafarū satuglabūna wa tuḥsyarūna ilā jahannam(a), wa bi'sal-mihād(u).

Muŵaphalire (O Muhammad) ku ŵakukana kuti, "Muzamuthereskeka na kuchimbizgika ku Gehena. Ndipo ni malo ghaheni chomene!"

قَدْ كَانَ لَكُمْ اٰيَةٌ فِيْ فِئَتَيْنِ الْتَقَتَا ۗفِئَةٌ تُقَاتِلُ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَاُخْرٰى كَافِرَةٌ يَّرَوْنَهُمْ مِّثْلَيْهِمْ رَأْيَ الْعَيْنِ ۗوَاللّٰهُ يُؤَيِّدُ بِنَصْرِهٖ مَنْ يَّشَاۤءُ ۗ اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَعِبْرَةً لِّاُولِى الْاَبْصَارِ

qad kāna lakum āyatun fī fi'atainil taqatā, fi'atun tuqātilu fī sabīlillāhi wa ukhrā kāfiratuy yaraunahum miṡlaihim ra'yal-‘ain(i), wallāhu yu'ayyidu binaṣrihī may yasyā'(u), inna fī żālika la‘ibratal li'ulil-abṣār(i).

Nadi, pakaŵa chimanyikwiro cha imwe mu vigaŵa viŵiri ivyo vikalaŵiskana. Chipani chimoza chikarwa nkhondo mu nthowa ya Allah, ndipo chinyake chikakana, awo ŵakawona na maso ghawo kuti iwo (Ŵasilamu) ŵakaŵa ŵanandi kaŵiri. Allah wakukhozga na wovwiri wake uyo wakukhumba. Nadi, mu ichi muli sambiro ku awo ŵakuwona.

زُيِّنَ لِلنَّاسِ حُبُّ الشَّهَوٰتِ مِنَ النِّسَاۤءِ وَالْبَنِيْنَ وَالْقَنَاطِيْرِ الْمُقَنْطَرَةِ مِنَ الذَّهَبِ وَالْفِضَّةِ وَالْخَيْلِ الْمُسَوَّمَةِ وَالْاَنْعَامِ وَالْحَرْثِ ۗ ذٰلِكَ مَتَاعُ الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا ۗوَاللّٰهُ عِنْدَهٗ حُسْنُ الْمَاٰبِ

zuyyina lin-nāsi ḥubbusy-syahawāti minan-nisā'i wal-banīna wal-qanāṭīril-muqanṭarati minaż-żahabi wal-fiḍḍati wal-khailil-musawwamati wal-an‘āmi wal-ḥarṡ(i), żālika matā‘ul-ḥayātid-dun-yā, wallāhu ‘indahū ḥusnul-ma'āb(i).

Kutemwa ivyo vikukhumbikwa kukupangika kuŵa kwakutowa pamaso pa ŵanalume: ŵanakazi, ŵana, milu ya golide na siliva, mahaci ghakusankhika, viŵeto, na minda yakulimika. Icho nchimwemwe cha umoyo wa charu ichi, ndipo kwa Allah kuli malo ghawemi ghakuwelera.

۞ قُلْ اَؤُنَبِّئُكُمْ بِخَيْرٍ مِّنْ ذٰلِكُمْ ۗ لِلَّذِيْنَ اتَّقَوْا عِنْدَ رَبِّهِمْ جَنّٰتٌ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُ خٰلِدِيْنَ فِيْهَا وَاَزْوَاجٌ مُّطَهَّرَةٌ وَّرِضْوَانٌ مِّنَ اللّٰهِ ۗ وَاللّٰهُ بَصِيْرٌۢ بِالْعِبَادِۚ

qul a'unabbi'ukum bikhairim min żālikum, lil-lażīnattaqau ‘inda rabbihim jannātun tajrī min taḥtihal-anhāru khālidīna fīhā wa azwājum muṭahharatuw wa riḍwānum minallāh(i), wallāhu baṣīrum bil-‘ibād(i).

Muyowoye kuti, “Kasi ningamumanyiskani chinthu chiwemi kuluska ichi?” Pakuti awo mbakusopa (ŵakusangika) pamaso pa Fumu yawo kuli minda iyo pasi pake milonga yikukhira, ŵazamukhalamo kwamuyirayira, na ŵanyawo ŵakutowa, na kukondweska kwa Allah. Ndipo Allah wakuwona vyose pa ŵateŵeti ŵake.

اَلَّذِيْنَ يَقُوْلُوْنَ رَبَّنَآ اِنَّنَآ اٰمَنَّا فَاغْفِرْ لَنَا ذُنُوْبَنَا وَقِنَا عَذَابَ النَّارِۚ

allażīna yaqūlūna rabbanā innanā āmannā fagfir lanā żunūbanā wa qinā ‘ażāban-nār(i).

(Ndiko kuti) awo ŵakulomba kuti, “Fumu yithu, tikugomezga nadi, ntheura mutigowokere zakwananga zithu na kutivikilira ku chilango cha gehena.

اَلصّٰبِرِيْنَ وَالصّٰدِقِيْنَ وَالْقٰنِتِيْنَ وَالْمُنْفِقِيْنَ وَالْمُسْتَغْفِرِيْنَ بِالْاَسْحَارِ

aṣ-ṣābirīna waṣ-ṣādiqīna wal-qāniṭīna wal-munfiqīna wal-mustagfirīna bil-asḥār(i).

(Kweniso) munthu wakuzizipizga, munthu murunji, munthu wakupulikira, munthu uyo ​​wakupeleka chuma chake, na munthu uyo ​​wakupempha chigowokero pambere dazi lindambe kuŵala.

شَهِدَ اللّٰهُ اَنَّهٗ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَۙ وَالْمَلٰۤىِٕكَةُ وَاُولُوا الْعِلْمِ قَاۤىِٕمًاۢ بِالْقِسْطِۗ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ

syahidallāhu annahū lā ilāha illā huw(a), wal-malā'ikatu wa ulul-‘ilmi qā'imam bil-qisṭ(i), lā ilāha illā huwal-‘azīzul-ḥakīm(u).

Allah wakupharazga kuti palije chiuta munyake padera pa iyo; (ntheura) ŵangelo na ŵanthu ŵa cimanyisko awo ŵakukhozgera urunji, palije ciuta munyake padera pa Iyo, Wankhongonozose, Wavinjeru vyose.

اِنَّ الدِّيْنَ عِنْدَ اللّٰهِ الْاِسْلَامُ ۗ وَمَا اخْتَلَفَ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْكِتٰبَ اِلَّا مِنْۢ بَعْدِ مَا جَاۤءَهُمُ الْعِلْمُ بَغْيًاۢ بَيْنَهُمْ ۗوَمَنْ يَّكْفُرْ بِاٰيٰتِ اللّٰهِ فَاِنَّ اللّٰهَ سَرِيْعُ الْحِسَابِ

innad-dīna ‘indallāhil-islām(u), wa makhtalafal-lażīna ūtul-kitāba illā mim ba‘di mā jā'ahumul-‘ilmu bagyam bainahum, wa may yakfur bi'āyātillāhi fa innallāha sarī‘ul-ḥisāb(i).

Nadi, chisopa panthazi pa Allah ni Chisilamu. Awo ŵapika Buku ŵakupambana yayi kupatulapo para ŵasanga chimanyisko, chifukwa cha sanji pakati pawo. Waliyose uyo wakukana mavesi gha Allah, mbwenu nadi, Allah wakuchimbira chomene pakupenda kwake.

فَاِنْ حَاۤجُّوْكَ فَقُلْ اَسْلَمْتُ وَجْهِيَ لِلّٰهِ وَمَنِ اتَّبَعَنِ ۗوَقُلْ لِّلَّذِيْنَ اُوْتُوا الْكِتٰبَ وَالْاُمِّيّٖنَ ءَاَسْلَمْتُمْ ۗ فَاِنْ اَسْلَمُوْا فَقَدِ اهْتَدَوْا ۚ وَاِنْ تَوَلَّوْا فَاِنَّمَا عَلَيْكَ الْبَلٰغُ ۗ وَاللّٰهُ بَصِيْرٌۢ بِالْعِبَادِ ࣖ

fa'in ḥājjūka fa qul aslamtu wajhiya lillāhi wa manittaba‘an(i), wa qul lil-lażīna ūtul-kitāba wal-ummiyyīna a'aslamtum, fa'in aslamū faqadihtadau, wa in tawallau fa'innamā ‘alaikal-balāg(u), wallāhu baṣīrum bil-‘ibād(i).

Ndipo usange ŵakususkana namwe (Muhammad) muyowoye kuti, "Nkhujilambika kwa Allah ndipo (ntheura) awo ŵakunilondezga." Ndipo muŵaphalire awo ŵapika Buku na awo ŵandasambire kulemba na kulemba kuti, “Kasi mwazgoka Chisilamu?” Usange ŵazgoka Chisilamu, chikung’anamura kuti ŵapokera ulongozgi, kweni usange ŵazgoka, mbwenu udindo winu ngwakuti muŵapharazgire waka. Ndipo Allah wakuwona vyose pa ŵateŵeti ŵake.

اِنَّ الَّذِيْنَ يَكْفُرُوْنَ بِاٰيٰتِ اللّٰهِ وَيَقْتُلُوْنَ النَّبِيّٖنَ بِغَيْرِحَقٍّۖ وَّيَقْتُلُوْنَ الَّذِيْنَ يَأْمُرُوْنَ بِالْقِسْطِ مِنَ النَّاسِۙ فَبَشِّرْهُمْ بِعَذَابٍ اَلِيْمٍ

innal-lażīna yakfurūna bi'āyātillāhi wa yaqtulūnan nabiyyīna bigairi ḥaqq(in), wa yaqtulūnal-lażīna ya'murūna bil-qisṭi minan-nās(i), fabasysyirhum bi‘ażābin alīm(in).

Nadi, awo ŵakukana mavesi gha Allah na kukoma ŵaprofeti kwambura chilungamo (just cause) na kukoma ŵanthu awo ŵakuphalira ŵanthu kuti ŵachitenge chilungamo, ŵakuŵaphalira makani ghawemi, agho ni chilango chakuŵinya.

اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ حَبِطَتْ اَعْمَالُهُمْ فِى الدُّنْيَا وَالْاٰخِرَةِ ۖ وَمَا لَهُمْ مِّنْ نّٰصِرِيْنَ

ulā'ikal-lażīna ḥabiṭat a‘māluhum fid-dun-yā wal-ākhirah(ti), wa mā lahum min nāṣirīn(a).

Aŵa ndiwo ŵanthu awo mulimo wawo wa pa charu chapasi na wa kunthazi ngwawakawaka, ndipo ŵalije movwiri.

اَلَمْ تَرَ اِلَى الَّذِيْنَ اُوْتُوْا نَصِيْبًا مِّنَ الْكِتٰبِ يُدْعَوْنَ اِلٰى كِتٰبِ اللّٰهِ لِيَحْكُمَ بَيْنَهُمْ ثُمَّ يَتَوَلّٰى فَرِيْقٌ مِّنْهُمْ وَهُمْ مُّعْرِضُوْنَ

alam tara ilal-lażīna ūtū naṣībam minal-kitābi yud‘auna ilā kitābillāhi liyaḥkuma bainahum ṡumma yatawallā farīqum minhum wa hum mu‘riḍūn(a).

Kasi mulije kuŵika maghanoghano ghinu pa awo ŵapika vigaŵa vinyake vya Buku (Torah)? Ŵakachemeka (kuti ŵalondezge) Buku la Allah kuti ŵasankhe (vinthu) pakati pawo. Ndipo ŵanyake ŵakazgoka na kukana (unenesko).

ذٰلِكَ بِاَنَّهُمْ قَالُوْا لَنْ تَمَسَّنَا النَّارُ اِلَّآ اَيَّامًا مَّعْدُوْدٰتٍ ۖ وَّغَرَّهُمْ فِيْ دِيْنِهِمْ مَّا كَانُوْا يَفْتَرُوْنَ

Żālika bi'annahum qālū lan tamassanan nāru illā ayyāmam ma‘dūdāt(in), wa garrahum fī dīnihim mā kānū yaftarūn(a).

Ichi nchifukwa chakuti ŵakati, “Moto wa gehena utikhwaskenge yayi kupatulapo mazuŵa ghachoko waka.” Ŵakupusikika mu chisopa chawo na ivyo ŵakupanga.

فَكَيْفَ اِذَا جَمَعْنٰهُمْ لِيَوْمٍ لَّا رَيْبَ فِيْهِۗ وَوُفِّيَتْ كُلُّ نَفْسٍ مَّا كَسَبَتْ وَهُمْ لَا يُظْلَمُوْنَ

fakaifa iżā jama‘nāhum liyaumil lā raiba fīh(i), wa wuffiyat kullu nafsim mā kasabat wa hum lā yuẓlamūn(a).

Kasi mphanyi (pamanyuma) Tikuŵawunganya pa Zuŵa (Doomsday) ilo palije kukayika ndipo mzimu uliwose ukupika njombe yakufikapo kuyana na ivyo ŵachita ndipo ŵakubudika yayi (kupwetekeka)?

قُلِ اللّٰهُمَّ مٰلِكَ الْمُلْكِ تُؤْتِى الْمُلْكَ مَنْ تَشَاۤءُ وَتَنْزِعُ الْمُلْكَ مِمَّنْ تَشَاۤءُۖ وَتُعِزُّ مَنْ تَشَاۤءُ وَتُذِلُّ مَنْ تَشَاۤءُ ۗ بِيَدِكَ الْخَيْرُ ۗ اِنَّكَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ

qulillāhumma mālikal-mulki tu'til-mulka man tasyā'u wa tanzi‘ul-mulka mim man tasyā'(u), wa tu‘izzu man tasyā'u wa tużillu man tasyā'(u), biyadikal-khair(u), innaka ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

Muyowoye (Muhammad), "O Fumu ya nkhongono, mukupeleka nkhongono kwa waliyose uyo mukukhumba, ndipo mukupoka nkhongono kwa waliyose uyo mukukhumba. Mukukwezga waliyose uyo mukukhumba ndipo mukuyuyura waliyose uyo mukukhumba. Mu woko linu muli uwemi wose. Nadi, ndimwe Wankhongonozose pa vinthu vyose."

تُوْلِجُ الَّيْلَ فِى النَّهَارِ وَتُوْلِجُ النَّهَارَ فِى الَّيْلِ وَتُخْرِجُ الْحَيَّ مِنَ الْمَيِّتِ وَتُخْرِجُ الْمَيِّتَ مِنَ الْحَيِّ وَتَرْزُقُ مَنْ تَشَاۤءُ بِغَيْرِ حِسَابٍ

tūlijul-laila fin-nahāri wa tūlijun-nahāra fil-laili wa tukhrijul-ḥayya minal-mayyiti wa tukhrijul-mayyita minal-ḥayyi wa tarzuqu man tasyā'u bigairi ḥisāb(in).

Mukuŵika usiku mu muhanya ndipo mukuŵika muhanya mu usiku. Ndipo imwe mukufumiska ŵamoyo mu ŵakufwa, ndipo mukufumiska ŵakufwa kufuma mu ŵamoyo. Ndipo mukupeleka vyakurya kwa uyo mukukhumba kwambura kupenda.”

لَا يَتَّخِذِ الْمُؤْمِنُوْنَ الْكٰفِرِيْنَ اَوْلِيَاۤءَ مِنْ دُوْنِ الْمُؤْمِنِيْنَۚ وَمَنْ يَّفْعَلْ ذٰلِكَ فَلَيْسَ مِنَ اللّٰهِ فِيْ شَيْءٍ اِلَّآ اَنْ تَتَّقُوْا مِنْهُمْ تُقٰىةً ۗ وَيُحَذِّرُكُمُ اللّٰهُ نَفْسَهٗ ۗ وَاِلَى اللّٰهِ الْمَصِيْرُ

lā yattakhiżil-mu'minūnal-kāfirīna auliyā'a min dūnil-mu'minīn(a), wa may yaf‘al żālika falaisa minallāhi fī syai'(in), illā an tattaqū minhum tuqāh(tan), wa yuḥażżirukumullāhu nafsah(ū), wa ilallāhil-maṣīr(u).

Lekani kuzomerezga ŵakupulikana kuti ŵatore ŵambura kugomezga kuŵa ŵalongozgi, kweni ŵakugomezga. Waliyose uyo wakuchita ivi, nadi wazamusanga kanthu yayi kufuma kwa Allah, kupatulapo (nthowa ya) kujivikilira ku chinthu icho ukuwopa kufuma kwa iwo. Ndipo Allah wakumuchenjezgani za (kusuzgika) kwake, ndipo kwa Allah kuli malo ghakuwelera.

قُلْ اِنْ تُخْفُوْا مَا فِيْ صُدُوْرِكُمْ اَوْ تُبْدُوْهُ يَعْلَمْهُ اللّٰهُ ۗوَيَعْلَمُ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَمَا فِى الْاَرْضِۗ وَاللّٰهُ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ

qul in tukhfū mā fī ṣudūrikum au tubdūhu ya‘lamhullāh(u), wa ya‘lamu mā fis-samāwāti wa mā fil-arḍ(i), wallāhu ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

Muyowoye kuti, “Usange mukubisa ivyo vili mu mtima winu panji kuvivumbura, Allah wazamuvimanya nadi.” Wakumanya ivyo vili kuchanya na ivyo vili pa charu chapasi. Allah ni Wankhongono pa vinthu vyose.

يَوْمَ تَجِدُ كُلُّ نَفْسٍ مَّا عَمِلَتْ مِنْ خَيْرٍ مُّحْضَرًا ۛوَمَا عَمِلَتْ مِنْ سُوْۤءٍ ۛ تَوَدُّ لَوْ اَنَّ بَيْنَهَا وَبَيْنَهٗٓ اَمَدًاۢ بَعِيْدًا ۗوَيُحَذِّرُكُمُ اللّٰهُ نَفْسَهٗ ۗوَاللّٰهُ رَءُوْفٌۢ بِالْعِبَادِ ࣖ

yauma tajidu kullu nafsim mā ‘amilat min khairim muḥḍarā(n), wa mā ‘amilat min sū'(in), tawaddu lau anna bainahā wa bainahū amadam ba‘īdā(n), wa yuḥażżirukumullāhu nafsah(ū), wallāhu ra'ūfum bil-‘ibād(i).

(Kumbukani) Zuŵa ilo umoyo uliwose uzamutoleka panthazi pake chifukwa cha viwemi ivyo wachita, na chifukwa cha uheni uwo wachita. Wakukhumba kuti paŵe mtunda ukuru pakati pa iyo na iyo. Ndipo Allah wakumuchenjezgani za iyo mwene. Allah ni walusungu chomene ku ŵateŵeti ŵake.

قُلْ اِنْ كُنْتُمْ تُحِبُّوْنَ اللّٰهَ فَاتَّبِعُوْنِيْ يُحْبِبْكُمُ اللّٰهُ وَيَغْفِرْ لَكُمْ ذُنُوْبَكُمْ ۗ وَاللّٰهُ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

qul in kuntum tuḥibbūnallāha fattabi‘ūnī yuḥbibkumullāhu wa yagfir lakum żunūbakum, wallāhu gafūrur raḥīm(un).

Muyowoye (O Muhammad), "Usange mukutemwa Allah, nilondezgani; Allah wazamumutemwani na kumugowokerani zakwananga zinu." Allah ni Wakugowokera, Walusungu Chomene.

قُلْ اَطِيْعُوا اللّٰهَ وَالرَّسُوْلَ ۚ فَاِنْ تَوَلَّوْا فَاِنَّ اللّٰهَ لَا يُحِبُّ الْكٰفِرِيْنَ

qul aṭī‘ullāha war-rasūl(a), fa'in tawallau fa innallāha lā yuḥibbul-kāfirīn(a).

Muyowoye (O Muhammad), "Mupulikire Allah na Mtumiki. Usange mukuzgoka, manyani kuti Allah wakutemwa yayi ŵakukana."

۞ اِنَّ اللّٰهَ اصْطَفٰىٓ اٰدَمَ وَنُوْحًا وَّاٰلَ اِبْرٰهِيْمَ وَاٰلَ عِمْرٰنَ عَلَى الْعٰلَمِيْنَۙ

innallāhaṣṭafā ādama wa nūḥaw wa āla ibrāhīma wa āla ‘imrāna ‘alal-‘ālamīn(a).

Nadi, Allah wakasankha Adamu, Nowa, mbumba ya Abrahamu, na mbumba ya Imran pachanya pa mitundu yose (mu nyengo zawo), .

ذُرِّيَّةً ۢ بَعْضُهَا مِنْۢ بَعْضٍۗ وَاللّٰهُ سَمِيْعٌ عَلِيْمٌۚ

Żurriyyatam ba‘ḍuhā mim ba‘ḍ(in), wallāhu samī‘un ‘alīm(un).

(nga ni) muwiro umoza, ŵanyake ŵa iwo (ŵakafuma) ku ŵanyawo. Allah ni wakupulika vyose, wakumanya vyose.

اِذْ قَالَتِ امْرَاَتُ عِمْرٰنَ رَبِّ اِنِّيْ نَذَرْتُ لَكَ مَا فِيْ بَطْنِيْ مُحَرَّرًا فَتَقَبَّلْ مِنِّيْ ۚ اِنَّكَ اَنْتَ السَّمِيْعُ الْعَلِيْمُ

iż qālatimra'atu ‘imrāna rabbi innī nażartu laka mā fī baṭnī muḥarraran fataqabbal minnī, innaka antas-samī‘ul-‘alīm(u).

(Kumbukani), apo muwoli wa Imran wakati, "O Fumu yane, nadi nkhuchita layizgo kwa imwe, chilichose (fetus) mu nthumbo yane (pamanyuma) chizamuŵa muteŵeti uyo wakuteŵetera (Imwe), mbwenu muzomerezge (layizgo ilo) kufuma kwa ine. Nadi, ndimwe wakupulika vyose, wakumanya vyose."

فَلَمَّا وَضَعَتْهَا قَالَتْ رَبِّ اِنِّيْ وَضَعْتُهَآ اُنْثٰىۗ وَاللّٰهُ اَعْلَمُ بِمَا وَضَعَتْۗ وَلَيْسَ الذَّكَرُ كَالْاُنْثٰى ۚ وَاِنِّيْ سَمَّيْتُهَا مَرْيَمَ وَاِنِّيْٓ اُعِيْذُهَا بِكَ وَذُرِّيَّتَهَا مِنَ الشَّيْطٰنِ الرَّجِيْمِ

falammā waḍa‘athā qālat rabbi innī waḍa‘tuhā unṡā, wallāhu a‘lamu bimā waḍa‘at, wa laisaż-żakaru kal-unṡā, wa innī sammaituhā maryama wa innī u‘īżuhā bika wa żurriyyatahā minasy-syaiṭānir-rajīm(i).

Ntheura wakati wamubaba, wakati: “A Fumu yane, nababa mwana msungwana.” Nangauli Allah wakumanya makora ivyo wakababa, ndipo ŵanalume ŵakuyana yayi na ŵanakazi. "Ndipo nkhamupa zina lakuti Maryam, ndipo nkhupempha chivikiliro chinu kwa iyo na ŵana ŵake na ŵazukuru ŵake kufuma ku (kunjilirapo kwa) Dyabulosi wakutembeka."

فَتَقَبَّلَهَا رَبُّهَا بِقَبُوْلٍ حَسَنٍ وَّاَنْۢبَتَهَا نَبَاتًا حَسَنًاۖ وَّكَفَّلَهَا زَكَرِيَّا ۗ كُلَّمَا دَخَلَ عَلَيْهَا زَكَرِيَّا الْمِحْرَابَۙ وَجَدَ عِنْدَهَا رِزْقًا ۚ قَالَ يٰمَرْيَمُ اَنّٰى لَكِ هٰذَا ۗ قَالَتْ هُوَ مِنْ عِنْدِ اللّٰهِ ۗ اِنَّ اللّٰهَ يَرْزُقُ مَنْ يَّشَاۤءُ بِغَيْرِ حِسَابٍ

fataqabbalahā rabbuhā biqabūlin ḥasaniw wa ambatahā nabātan ḥasanā(n), wa kaffalahā zakariyyā, kullamā dakhala ‘alaihā zakariyyal-miḥrāba wajada ‘indahā rizqā(n), qāla yā maryama annā laki hāżā, qālat huwa min ‘indillāh(i), innallāha yarzuqu may yasyā'u bigairi ḥisāb(in).

Ntheura Iyo (Allah) wakamupokelera na kuzomerezga makora, wakamulera na kukura makora na kupeleka kupwelelera kwake kwa Zakariya. Nyengo yiliyose para Zakaria wiza kuzakamuwona mu mihrab (chipinda chapadera cha kusoperamo), wakasanganga chakurya pafupi nayo. Wakati, "O Maryam! Kasi ivi ukavitora nkhu?" Iyo (Maryam) wakazgora kuti, “Vikufuma kwa Allah.” Nadi, Allah wakupeleka vyakurya kwa uyo wakukhumba kwambura kupenda.

هُنَالِكَ دَعَا زَكَرِيَّا رَبَّهٗ ۚ قَالَ رَبِّ هَبْ لِيْ مِنْ لَّدُنْكَ ذُرِّيَّةً طَيِّبَةً ۚ اِنَّكَ سَمِيْعُ الدُّعَاۤءِ

hunālika da‘ā zakariyyā rabbahū qāla rabbi hab lī mil ladunka żurriyyatan ṭayyibah(tan), innaka samī‘ud-du‘ā'(i).

Ku malo agha ndiko Zakariya wakalomba kwa Chiuta wake. Wakati, “O Fumu yane, nipani ŵana ŵawemi kufuma ku chigaŵa chinu, nadi ndimwe ŵakupulika malurombo.”

فَنَادَتْهُ الْمَلٰۤىِٕكَةُ وَهُوَ قَاۤىِٕمٌ يُّصَلِّيْ فِى الْمِحْرَابِۙ اَنَّ اللّٰهَ يُبَشِّرُكَ بِيَحْيٰى مُصَدِّقًاۢ بِكَلِمَةٍ مِّنَ اللّٰهِ وَسَيِّدًا وَّحَصُوْرًا وَّنَبِيًّا مِّنَ الصّٰلِحِيْنَ

fanādathul-malā'ikatu wa huwa qā'imuy yuṣallī fil-miḥrāb(i), annallāha yubasysyiruka biyaḥyā muṣaddiqam bikalimatim minallāhi wa sayyidaw wa ḥaṣūraw wa nabiyyam minaṣ-ṣāliḥīn(a).

Ndipo ŵangelo ŵakamuchema, apo wakayima na kulomba mu mihrab, "Allah wakumupani makani ghawemi na (kubabika kwa) Yahya, uyo wakukhozgera sentensi (mazgu) kufuma kwa Allah, chiyelezgero, wakukwaniska kujikora (kufuma ku makhumbiro) na mneneri pakati pa ŵakusopa."

قَالَ رَبِّ اَنّٰى يَكُوْنُ لِيْ غُلٰمٌ وَّقَدْ بَلَغَنِيَ الْكِبَرُ وَامْرَاَتِيْ عَاقِرٌ ۗ قَالَ كَذٰلِكَ اللّٰهُ يَفْعَلُ مَا يَشَاۤءُ

qāla rabbi annā yakūnu lī gulāmuw wa qad balaganīyal-kibaru wamra'atī ‘āqir(un), qāla każālikallāhu yaf‘alu mā yasyā'(u).

Iyo (Zakaria) wakati, "O Fumu yane, kasi ningaŵa na ŵana wuli apo ine nachekura chomene ndipo muwoli wane ngwambura kubaba?" Iyo (Allah) wakati, "Ntheura, Allah wakuchita ivyo wakukhumba."

قَالَ رَبِّ اجْعَلْ لِّيْٓ اٰيَةً ۗ قَالَ اٰيَتُكَ اَلَّا تُكَلِّمَ النَّاسَ ثَلٰثَةَ اَيَّامٍ اِلَّا رَمْزًا ۗ وَاذْكُرْ رَّبَّكَ كَثِيْرًا وَّسَبِّحْ بِالْعَشِيِّ وَالْاِبْكَارِ ࣖ

qāla rabbij‘al lī āyah(tan), qāla āyatuka allā tukalliman-nāsa ṡalāṡata ayyāmin illā ramzā(n), ważkur rabbaka kaṡīraw wa sabbiḥ bil-‘asyiyyi wal-ibkār(i).

Iyo (Zakaria) wakati, “O Fumu yane, nipani chimanyikwiro.” Allah wakati, "Chimanyikwiro kwa imwe nchakuti muleke kuyowoya na ŵanthu kwa mazuŵa ghatatu, kupatulapo na vimanyikwiro. Ndipo kuzunura (zina) la Fumu yinu chomene, na kumuchindika (kumulumba) mazuŵa ghano na mulenji."

وَاِذْ قَالَتِ الْمَلٰۤىِٕكَةُ يٰمَرْيَمُ اِنَّ اللّٰهَ اصْطَفٰىكِ وَطَهَّرَكِ وَاصْطَفٰىكِ عَلٰى نِسَاۤءِ الْعٰلَمِيْنَ

wa iż qālatil-malā'ikatu yā maryama innallāhaṣṭafāki wa ṭahharaki waṣṭafāki ‘alā nisā'il-‘ālamīn(a).

Ndipo (kumbukani) apo ŵangelo ŵakati, "O Maryam! Nadi, Allah wakusankha iwe, wakutozga, ndipo wakuŵika pakwamba kuluska ŵanakazi wose mu vyaru vyose (pa nyengo iyo).

يٰمَرْيَمُ اقْنُتِيْ لِرَبِّكِ وَاسْجُدِيْ وَارْكَعِيْ مَعَ الرّٰكِعِيْنَ

yā maryamuqnutī lirabbiki wasjudī warka‘ī ma‘ar-rāki‘īn(a).

O Mariyamu! Mupulikire Fumu yinu, mugwadame na kugwadama pamoza na awo ŵakugwadama."

ذٰلِكَ مِنْ اَنْۢبَاۤءِ الْغَيْبِ نُوْحِيْهِ اِلَيْكَ ۗوَمَا كُنْتَ لَدَيْهِمْ اِذْ يُلْقُوْنَ اَقْلَامَهُمْ اَيُّهُمْ يَكْفُلُ مَرْيَمَۖ وَمَا كُنْتَ لَدَيْهِمْ اِذْ يَخْتَصِمُوْنَ

Żālika min ambā'il-gaibi nūḥīhi ilaik(a), wa mā kunta ladaihim iż yulqūna aqlāmahum ayyuhum yakfulu maryam(a), wa mā kunta ladaihim iż yakhtaṣimūn(a).

Iyi ndiyo nkhani yinyake yambura kuwoneka iyo tikamuvumbulirani (Muhammad), nangauli mukaŵa nawo yayi apo ŵakaponyanga mapeni ghawo (kuti ŵakope mayere) pa uyo wa iwo wangasunga Maryam. Ndipo mukaŵa nawo yayi apo ŵakatimbananga.

اِذْ قَالَتِ الْمَلٰۤىِٕكَةُ يٰمَرْيَمُ اِنَّ اللّٰهَ يُبَشِّرُكِ بِكَلِمَةٍ مِّنْهُۖ اسْمُهُ الْمَسِيْحُ عِيْسَى ابْنُ مَرْيَمَ وَجِيْهًا فِى الدُّنْيَا وَالْاٰخِرَةِ وَمِنَ الْمُقَرَّبِيْنَۙ

iż qālatil-malā'ikatu yā maryama innallāha yubasysyiruki bikalimatim minhusmuhul-masīḥu ‘īsabnu maryama wajīhan fid-dun-yā wal-ākhirati wa minal-muqarrabīn(a).

(Kumbukani), apo ŵangelo ŵakati, "O Maryam! Nadi, Allah wakumuphalirani makani ghawemi ghakukhwaskana na sentensi (fir-man) kufuma kwa Iyo (ndiko kuti mwana mwanalume), zina lake ni Mesiya Isa mwana wa Maryam, munthu wakumanyikwa pa charu chapasi na ku chinthazi, ndipo yumoza wa awo ŵakusendereka pafupi (kwa Allah), .

وَيُكَلِّمُ النَّاسَ فِى الْمَهْدِ وَكَهْلًا وَّمِنَ الصّٰلِحِيْنَ

wa yukallimun nāsa fil-mahdi wa kahlaw wa minaṣ-ṣāliḥīn(a).

ndipo wakayowoyanga na ŵanthu (apo) wakaŵa mu chiŵegha ndiposo apo wakakura chomene, ndipo wakaŵa pakati pa ŵakusopa Chiuta.”

قَالَتْ رَبِّ اَنّٰى يَكُوْنُ لِيْ وَلَدٌ وَّلَمْ يَمْسَسْنِيْ بَشَرٌ ۗ قَالَ كَذٰلِكِ اللّٰهُ يَخْلُقُ مَا يَشَاۤءُ ۗاِذَا قَضٰٓى اَمْرًا فَاِنَّمَا يَقُوْلُ لَهٗ كُنْ فَيَكُوْنُ

qālat rabbi annā yakūnu lī waladuw wa lam yamsasnī basyar(un), qāla każālikillāhu yakhluqu mā yasyā'(u), iżā qaḍā amran fa'innamā yaqūlu lahū kun fayakūn(u).

Iyo (Maryam) wakati, "O Fumu yane, kasi vingachitika wuli kuti niŵe na ŵana, apo palije munthu uyo ​​wanikhwaska?" Iyo (Allah) wakati, "Ntheura Allah wakulenga ivyo wakukhumba. Para wakukhumba kuŵika chinthu chinyake, wakuchiphalira waka kuti, "Uŵe!" Ntheura ndivyo vikuchitika.

وَيُعَلِّمُهُ الْكِتٰبَ وَالْحِكْمَةَ وَالتَّوْرٰىةَ وَالْاِنْجِيْلَۚ

wa ya‘allimuhul-kitāba wal-ḥikmata wat-taurāta wal-injīl(a).

Ndipo Iyo (Allah) wakamusambizga (Isa) Buku, Nzeru, Torah na Uthenga Uwemi.

وَرَسُوْلًا اِلٰى بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ ەۙ اَنِّيْ قَدْ جِئْتُكُمْ بِاٰيَةٍ مِّنْ رَّبِّكُمْ ۙاَنِّيْٓ اَخْلُقُ لَكُمْ مِّنَ الطِّيْنِ كَهَيْـَٔةِ الطَّيْرِ فَاَنْفُخُ فِيْهِ فَيَكُوْنُ طَيْرًاۢ بِاِذْنِ اللّٰهِ ۚوَاُبْرِئُ الْاَكْمَهَ وَالْاَبْرَصَ وَاُحْيِ الْمَوْتٰى بِاِذْنِ اللّٰهِ ۚوَاُنَبِّئُكُمْ بِمَا تَأْكُلُوْنَ وَمَا تَدَّخِرُوْنَ ۙفِيْ بُيُوْتِكُمْ ۗاِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيَةً لَّكُمْ اِنْ كُنْتُمْ مُّؤْمِنِيْنَۚ

wa rasūlan ilā banī isrā'īl(a), annī qad ji'tukum bi'āyatim mir rabbikum, annī akhluqu lakum minaṭ-ṭīni kahai'atiṭ-ṭairi fa'anfukhu fihi fayakūnu ṭairam bi'iżnillāh(i), wa ubarri'ul-akmaha wal-abraṣa wa uḥyil-mautā bi'iżnillāh(i), wa unabbi'ukum bimā ta'kulūna wa mā taddakhirūna fī buyūtikum, inna fī żālika la'āyatal lakum in kuntum mu'minīn(a).

Ndipo nga umo Mpostole ku Ŵana ŵa Israyeli (wakayowoyera), "Naza kwa imwe na chimanyikwiro (munthondwe) kufuma kwa Fumu yinu, ndiko kuti, nkhamupangirani (chinthu) kufuma pa charu chapasi chakuwoneka nga ni mbalame, ndipo nkhachiwuskapo, ndipo chikazgoka mbalame na chizomerezgo cha Allah. Ndipo nkhachizga ŵanthu awo ŵakaŵa ŵachibulumutira kuti I the le gave na ŵanthu. chizomerezgo cha Allah, ndipo nkhumuphalirani ivyo mukurya na ivyo mukusunga mu nyumba yinu Nadi mu ivyo Pali chimanyikwiro (unenesko wa utumiki wane) kwa imwe, usange ndimwe ŵakugomezga.

وَمُصَدِّقًا لِّمَا بَيْنَ يَدَيَّ مِنَ التَّوْرٰىةِ وَلِاُحِلَّ لَكُمْ بَعْضَ الَّذِيْ حُرِّمَ عَلَيْكُمْ وَجِئْتُكُمْ بِاٰيَةٍ مِّنْ رَّبِّكُمْۗ فَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاَطِيْعُوْنِ

wa muṣaddiqal limā baina yadayya minat-taurāti wa li'uḥilla lakum ba‘ḍal-lażī ḥurrima ‘alaikum wa ji'tukum bi'āyatim mir rabbikum, fattaqullāha wa aṭī‘ūn(i).

Ndipo nga ni uyo wakukhozgera Torah iyo yikiza pambere ine nindaŵepo, ndiposo kuti nimuzomerezgani vinyake ivyo vikakanizgika kwa imwe. Ndipo nkhuza kwa imwe na kwiza na chimanyikwiro (munthondwe) kufuma kwa Fumu yinu. Ntheura, wopani Allah na kunipulikira.

اِنَّ اللّٰهَ رَبِّيْ وَرَبُّكُمْ فَاعْبُدُوْهُ ۗهٰذَا صِرَاطٌ مُّسْتَقِيْمٌ

innallāha rabbī wa rabbukum fa‘budūh(u), hāżā ṣirāṭum mustaqīm(un).

Nadi, Allah ni Fumu yane na Fumu yinu, ntheura musopenge. Iyi ndiyo nthowa yakunyoloka.”

۞ فَلَمَّآ اَحَسَّ عِيْسٰى مِنْهُمُ الْكُفْرَ قَالَ مَنْ اَنْصَارِيْٓ اِلَى اللّٰهِ ۗ قَالَ الْحَوَارِيُّوْنَ نَحْنُ اَنْصَارُ اللّٰهِ ۚ اٰمَنَّا بِاللّٰهِ ۚ وَاشْهَدْ بِاَنَّا مُسْلِمُوْنَ

falammā aḥassa ‘īsā minhumul-kufra qāla man anṣārī ilallāh(i), qālal-ḥawāriyyūna naḥnu anṣārullāh(i), āmannā billāh(i), wasyhad bi'annā muslimūn(a).

Ntheura apo Yesu wakapulika kuleka kupulikira kwawo (Ŵana ŵa Israyeli), wakati, "Kasi ni njani uyo wazamuŵa movwiri wa (kukhazikiska chisopa cha) Allah?" Ŵa Hawariyyun (ŵabwezi ŵakugomezgeka) ŵakazgora kuti, "Ndise ŵawovwiri ŵa Allah (ŵachisopa). Tikugomezga mwa Allah, ndipo tikuchita ukaboni kuti ndise Ŵasilamu."

رَبَّنَآ اٰمَنَّا بِمَآ اَنْزَلْتَ وَاتَّبَعْنَا الرَّسُوْلَ فَاكْتُبْنَا مَعَ الشّٰهِدِيْنَ

rabbanā āmannā bimā anzalta wattaba‘nar-rasūla faktubnā ma‘asy-syāhidīn(a).

Fumu yithu, tagomezga ivyo mwavumbura ndipo talondezga Mthenga, ntheura tiŵikeni pakati pa gulu la ŵanthu awo ŵakupereka ukaboni."

وَمَكَرُوْا وَمَكَرَ اللّٰهُ ۗوَاللّٰهُ خَيْرُ الْمٰكِرِيْنَ ࣖ

wa makarū wa makarallāh(u), wallāhu khairul-mākirīn(a).

Ndipo iwo (ŵakukana) ŵakapusika, ntheura Allah wakawezgerapo pa kupusika. Ndipo Allah ndiyo wakuwezgerapo makora chomene pa upusikizgi.

اِذْ قَالَ اللّٰهُ يٰعِيْسٰٓى اِنِّيْ مُتَوَفِّيْكَ وَرَافِعُكَ اِلَيَّ وَمُطَهِّرُكَ مِنَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا وَجَاعِلُ الَّذِيْنَ اتَّبَعُوْكَ فَوْقَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْٓا اِلٰى يَوْمِ الْقِيٰمَةِ ۚ ثُمَّ اِلَيَّ مَرْجِعُكُمْ فَاَحْكُمُ بَيْنَكُمْ فِيْمَا كُنْتُمْ فِيْهِ تَخْتَلِفُوْنَ

iż qālallāhu yā ‘īsā innī mutawaffīka wa rāfi‘uka ilayya wa muṭahhiruka minal-lażīna kafarū wa jā‘ilul-lażīnattaba‘ūka fauqal-lażīna kafarū ilā yaumil-qiyāmah(ti), ṡumma ilayya marji‘ukum fa aḥkumu bainakum fīmā kuntum fīhi takhtalifūn(a).

(Kumbukani), apo Allah wakati, "O Yesu! Nkhamutorani na kumuwuskani kwa Ine, na kumutozgani ku awo ŵakakana, na kupanga awo ŵakamulondezgani pachanya pa awo ŵakakana mpaka pa Zuŵa la Chiwuka. Pamanyuma muzamuwelera kwa Ine, ndipo nizamumupani chigamuro pa ivyo mukususkana."

فَاَمَّا الَّذِيْنَ كَفَرُوْا فَاُعَذِّبُهُمْ عَذَابًا شَدِيْدًا فِى الدُّنْيَا وَالْاٰخِرَةِۖ وَمَا لَهُمْ مِّنْ نّٰصِرِيْنَ

fa ammal-lażīna kafarū fa u‘ażżibuhum ‘ażāban syadīdan fid-dun-yā wal-ākhirah(ti), wa mā lahum min nāṣirīn(a).

Ntheura kwa awo ŵakukana, niŵalangenge na chilango chikuru chomene pa charu chapasi na pa charu chapasi, apo ŵalije movwiri.

وَاَمَّا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ فَيُوَفِّيْهِمْ اُجُوْرَهُمْ ۗ وَاللّٰهُ لَا يُحِبُّ الظّٰلِمِيْنَ

wa ammal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti fa yuwaffīhim ujūrahum, wallāhu lā yuḥibbuẓ-ẓālimīn(a).

Ndipo kwa awo ŵakugomezga na kuchita milimo yiwemi, waŵapenge njombe yakufikapo. Ndipo Allah wakutemwa yayi ŵaheni.

ذٰلِكَ نَتْلُوْهُ عَلَيْكَ مِنَ الْاٰيٰتِ وَالذِّكْرِ الْحَكِيْمِ

Żālika natlūhu ‘alaika minal-āyāti waż-żikril-ḥakīm(i).

Mwantheura Tikumuŵazgirani (Muhammad) mavesi ghanyake na chenjezgo ilo likuzura na vinjeru.

اِنَّ مَثَلَ عِيْسٰى عِنْدَ اللّٰهِ كَمَثَلِ اٰدَمَ ۗ خَلَقَهٗ مِنْ تُرَابٍ ثُمَّ قَالَ لَهٗ كُنْ فَيَكُوْنُ

inna maṡala ‘īsā ‘indallāhi kamaṡali ādam(a), khalaqahū min turābin ṡumma qāla lahū kun fayakūn(u).

Nadi, ntharika (kulenga) kwa Yesu kwa Allah, yili nga ni (kulenga kwa) Adamu. Wakawulenga kufuma pa charu chapasi, ndipo wakati kwa uwo, “Uŵe!” Ntheura ndivyo vili.

اَلْحَقُّ مِنْ رَّبِّكَ فَلَا تَكُنْ مِّنَ الْمُمْتَرِيْنَ

al-ḥaqqu mir rabbika falā takum minal-mumtarīn(a).

Unenesko ukufuma kwa Fumu yinu, ntheura imwe (Muhammad) muleke kuŵa pakati pa awo ŵakukayika.

فَمَنْ حَاۤجَّكَ فِيْهِ مِنْۢ بَعْدِ مَا جَاۤءَكَ مِنَ الْعِلْمِ فَقُلْ تَعَالَوْا نَدْعُ اَبْنَاۤءَنَا وَاَبْنَاۤءَكُمْ وَنِسَاۤءَنَا وَنِسَاۤءَكُمْ وَاَنْفُسَنَا وَاَنْفُسَكُمْۗ ثُمَّ نَبْتَهِلْ فَنَجْعَلْ لَّعْنَتَ اللّٰهِ عَلَى الْكٰذِبِيْنَ

faman ḥājjaka fīhi mim ba‘di mā jā'aka minal-‘ilmi faqul ta‘ālau nad‘u abnā'anā wa abnā'akum wa nisā'anā wa nisā'akum wa anfusanā wa anfusakum, ṡumma nabtahil fanaj‘al la‘natallāhi ‘alal-kāżibīn(a).

Waliyose uyo wakususkana namwe pa nkhani iyi para mwasanga chimanyisko, muyowoye (Muhammad), "Tiyeni ticheme ŵana ŵithu na ŵana ŵinu, ŵawoli ŵithu na ŵawoli ŵinu, ise taŵene na imwe namwe, ndipo tiyeni tipangire mphambano mwakuti nthembo ya Allah yiwe pa awo ŵakutemba."

اِنَّ هٰذَا لَهُوَ الْقَصَصُ الْحَقُّ ۚ وَمَا مِنْ اِلٰهٍ اِلَّا اللّٰهُ ۗوَاِنَّ اللّٰهَ لَهُوَ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ

inna hāżā lahuwal-qaṣaṣul-ḥaqq(u), wa mā min ilāhin illallāh(u), wa innallāha lahuwal-‘azīzul-ḥakīm(u).

Nadi, iyi ni nkhani yaunenesko. Palije chiuta munyake padera pa Allah, ndipo nadi, Allah ngwankhongono zose, wavinjeru vyose.

فَاِنْ تَوَلَّوْا فَاِنَّ اللّٰهَ عَلِيْمٌ ۢبِالْمُفْسِدِيْنَ ࣖ

fa in tawallau fa innallāha ‘alīmum bil-mufsidīn(a).

Ndipo usange ŵangazgoka, mbwenu (manyani) kuti Allah wakumanya awo ŵakunanga.

قُلْ يٰٓاَهْلَ الْكِتٰبِ تَعَالَوْا اِلٰى كَلِمَةٍ سَوَاۤءٍۢ بَيْنَنَا وَبَيْنَكُمْ اَلَّا نَعْبُدَ اِلَّا اللّٰهَ وَلَا نُشْرِكَ بِهٖ شَيْـًٔا وَّلَا يَتَّخِذَ بَعْضُنَا بَعْضًا اَرْبَابًا مِّنْ دُوْنِ اللّٰهِ ۗ فَاِنْ تَوَلَّوْا فَقُوْلُوا اشْهَدُوْا بِاَنَّا مُسْلِمُوْنَ

qul yā ahlal-kitābi ta‘ālau ilā kalimatin sawā'im bainanā wa bainakum allā na‘buda illallāha wa lā nusyrika bihī syai'aw wa lā yattakhiża ba‘ḍunā ba‘ḍan arbābam min dūnillāh(i), fa in tawallau fa qūlusyhadū bi'annā muslimūn(a).

Tiyeni tiyowoye (Muhammad), "O ŵanthu ŵa Buku! Tiyeni (ise) tilute ku sentensi yimoza (kulondezga) iyo njakuyana waka pakati pithu na imwe, kuti tikusopa munyake yayi padera pa Allah ndipo tikukolerana na chilichose yayi nayo, ndipo kuti tikupanga yayi ŵachiuta ŵa yumoza na munyake padera pa Allah. Usange ŵangazgoka mbwenu muŵaphalire (kwa iwo), "Wonani, ndise Ŵasilamu."

يٰٓاَهْلَ الْكِتٰبِ لِمَ تُحَاۤجُّوْنَ فِيْٓ اِبْرٰهِيْمَ وَمَآ اُنْزِلَتِ التَّوْرٰىةُ وَالْاِنْجِيْلُ اِلَّا مِنْۢ بَعْدِهٖۗ اَفَلَا تَعْقِلُوْنَ

yā ahlal-kitābi lima tuḥājjūna fī ibrāhīma wa mā unzilatit-taurātu wal-injīlu illā mim ba‘dih(ī), afalā ta‘qilūn(a).

O Ŵanthu ŵa Buku! Chifukwa wuli mukususkana na Abrahamu, nangauli Torah na Uthenga Uwemi vikavumbulika pamanyuma pake (Ibrahim)? Kasi mukupulikiska yayi?

هٰٓاَنْتُمْ هٰٓؤُلَاۤءِ حَاجَجْتُمْ فِيْمَا لَكُمْ بِهٖ عِلْمٌ فَلِمَ تُحَاۤجُّوْنَ فِيْمَا لَيْسَ لَكُمْ بِهٖ عِلْمٌ ۗ وَاللّٰهُ يَعْلَمُ وَاَنْتُمْ لَا تَعْلَمُوْنَ

hā antum hā'ulā'i ḥājajtum fīmā lakum bihī ‘ilmun falima tuḥājjūna fīmā laisa lakum bihī ‘ilm(un), wallāhu ya‘lamu wa antum lā ta‘lamūn(a).

Ndimo muliri! Mukususkana pa ivyo mukumanya, kweni chifukwa wuli mukususkana pa ivyo mukumanya yayi? Allah wakumanya apo imwe mukumanya yayi.

مَاكَانَ اِبْرٰهِيْمُ يَهُوْدِيًّا وَّلَا نَصْرَانِيًّا وَّلٰكِنْ كَانَ حَنِيْفًا مُّسْلِمًاۗ وَمَا كَانَ مِنَ الْمُشْرِكِيْنَ

wa mā kāna ibrāhīmu yahūdiyyaw wa lā naṣrāniyyaw wa lākin kāna ḥanīfam muslimā(n), wa mā kāna minal-musyrikīn(a).

Ibrahim wakaŵa Muyuda yayi panji Mkhristu, kweni wakaŵa munthu wakunyoloka, Musilamu ndipo wakaŵa yumoza wa ŵakusopa ŵachiuta ŵanandi yayi.

اِنَّ اَوْلَى النَّاسِ بِاِبْرٰهِيْمَ لَلَّذِيْنَ اتَّبَعُوْهُ وَهٰذَا النَّبِيُّ وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا ۗ وَاللّٰهُ وَلِيُّ الْمُؤْمِنِيْنَ

inna aulan-nāsi bi'ibrāhīma lal-lażīnattaba‘ūhu wa hāżan-nabiyyu wal-lażīna āmanū, wallāhu waliyyul-mu'minīn(a).

Ŵanthu awo ŵali pafupi chomene na Abrahamu ni awo ŵakumulondezga, na Mprofeti uyu (Muhammad), na awo ŵakugomezga. Allah ndiyo wakuvikilira awo ŵakugomezga .

وَدَّتْ طَّاۤىِٕفَةٌ مِّنْ اَهْلِ الْكِتٰبِ لَوْ يُضِلُّوْنَكُمْۗ وَمَا يُضِلُّوْنَ اِلَّآ اَنْفُسَهُمْ وَمَا يَشْعُرُوْنَ

waddaṭ-ṭā'ifatum min ahlil-kitābi lau yuḍillūnakum, wa mā yuḍillūna illā anfusahum wa mā yasy‘urūn(a).

Gulu la Ŵanthu ŵa Buku likukhumba kumupusikani. Nakuti (nakuti), ŵakupusika yayi kweni iwo ŵekha, kweni ŵakumanya yayi.

يٰٓاَهْلَ الْكِتٰبِ لِمَ تَكْفُرُوْنَ بِاٰيٰتِ اللّٰهِ وَاَنْتُمْ تَشْهَدُوْنَ

yā ahlal-kitābi lima takfurūna bi'āyātillāhi wa antum tasyhadūn(a).

O Ŵanthu ŵa Buku! Chifukwa wuli mukukana mavesi gha Allah, nangauli mukumanya (unenesko)?

يٰٓاَهْلَ الْكِتٰبِ لِمَ تَلْبِسُوْنَ الْحَقَّ بِالْبَاطِلِ وَتَكْتُمُوْنَ الْحَقَّ وَاَنْتُمْ تَعْلَمُوْنَ ࣖ

yā ahlal-kitābi lima talbisūnal-ḥaqqa bil-bāṭili wa taktumūnal-ḥaqqa wa antum ta‘lamūn.

O Ŵanthu ŵa Buku! Chifukwa wuli mukusazga unenesko na utesi, na kubisa unenesko nangauli mukumanya?

وَقَالَتْ طَّاۤىِٕفَةٌ مِّنْ اَهْلِ الْكِتٰبِ اٰمِنُوْا بِالَّذِيْٓ اُنْزِلَ عَلَى الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَجْهَ النَّهَارِ وَاكْفُرُوْٓا اٰخِرَهٗ لَعَلَّهُمْ يَرْجِعُوْنَۚ

wa qālaṭ-ṭā'ifatum min ahlil-kitābi āminū bil-lażī unzila ‘alal-lażīna āmanū wajhan-nahāri wakfurū ākhirahū la‘allahum yarji‘ūn(a).

Ndipo gulu la Ŵanthu ŵa Buku likati, (kwa yumoza na munyake), "Khulupirirani ivyo vikavumbulika ku ŵakugomezga pakwamba pa zuŵa na kuvikana pa umaliro, mwakuti ŵawelere (ku kuleka kugomezga).

وَلَا تُؤْمِنُوْٓا اِلَّا لِمَنْ تَبِعَ دِيْنَكُمْ ۗ قُلْ اِنَّ الْهُدٰى هُدَى اللّٰهِ ۙ اَنْ يُّؤْتٰىٓ اَحَدٌ مِّثْلَ مَآ اُوْتِيْتُمْ اَوْ يُحَاۤجُّوْكُمْ عِنْدَ رَبِّكُمْ ۗ قُلْ اِنَّ الْفَضْلَ بِيَدِ اللّٰهِ ۚ يُؤْتِيْهِ مَنْ يَّشَاۤءُ ۗوَاللّٰهُ وَاسِعٌ عَلِيْمٌ ۚ

wa lā tu'minū illā liman tabi‘a dīnakum, qul innal-hudā hudallāh(i), ay yu'tā aḥadum miṡla mā ūtītum au yuḥājjūkum ‘inda rabbikum, qul innal-faḍla biyadillāh(i), yu'tīhi may yasyā'(u), wallāhu wāsi‘un ‘alīm(un).

Ndipo mungagomezganga ŵanyakhe yayi padera pa awo ŵakulondezga chisopa chinu." Yowoyani (Muhammad), "Nadi, ulongozgi ni ulongozgi wa Allah pera. (Mungagomezganga yayi) kuti munthu munyake wazamupika ivyo mwapika, panji kuti ŵamususkani panthazi pa Fumu yinu.” Muyowoye (Muhammad), “Nadi, uwemi uli mu woko la Allah, wakuwupeleka kwa uyo wakukhumba. Allah ni Wakukhwaska Vyose, Wakumanya Vyose.”

يَخْتَصُّ بِرَحْمَتِهٖ مَنْ يَّشَاۤءُ ۗوَاللّٰهُ ذُو الْفَضْلِ الْعَظِيْمِ

yakhtaṣṣu biraḥmatihī may yasyā'(u), wallāhu żul-faḍlil-‘aẓīm(i).

Wakusankha lusungu lwake kwa uyo wakukhumba. Ndipo Allah wali na lusungu lukuru.

۞ وَمِنْ اَهْلِ الْكِتٰبِ مَنْ اِنْ تَأْمَنْهُ بِقِنْطَارٍ يُّؤَدِّهٖٓ اِلَيْكَۚ وَمِنْهُمْ مَّنْ اِنْ تَأْمَنْهُ بِدِيْنَارٍ لَّا يُؤَدِّهٖٓ اِلَيْكَ اِلَّا مَا دُمْتَ عَلَيْهِ قَاۤىِٕمًا ۗ ذٰلِكَ بِاَنَّهُمْ قَالُوْا لَيْسَ عَلَيْنَا فِى الْاُمِّيّٖنَ سَبِيْلٌۚ وَيَقُوْلُوْنَ عَلَى اللّٰهِ الْكَذِبَ وَهُمْ يَعْلَمُوْنَ

wa min ahlil-kitābi man in ta'manhu bi qinṭārin yu'addīhi ilaik(a), wa minhum man in ta'manhu bidīnāril lā yu'addīhi ilaika illā mā dumta ‘alaihi qā'imā(n), żālika bi'annahum qālū laisa ‘alainā fil-ummiyyīna sabīl(un), wa yaqūlūna ‘alallāhil-każiba wa hum ya‘lamūn(a).

Ndipo pakati pa ŵanthu ŵa buku pali yumoza uyo, usange mungamugomezga chuma chikuru, wazamuchiwezgerani kwa imwe nadi. Kweni pali (nawo) pakati pawo awo, usange mungamugomezga dinari, wazamumuwezgerani yayi, kwambura kuti nyengo zose mukuwutora. Ichi nchifukwa chakuti ŵakuti, "Tilije kwananga na ŵanthu ŵambura kusambira." Ŵakuyowoya utesi kwa Allah, nangauli ŵakumanya.

بَلٰى مَنْ اَوْفٰى بِعَهْدِهٖ وَاتَّقٰى فَاِنَّ اللّٰهَ يُحِبُّ الْمُتَّقِيْنَ

balā man aufā bi‘ahdihī wattaqā fa innallāha yuḥibbul-muttaqīn(a).

Nadi, waliyose uyo wakufiska layizgo lawo ndipo ngwakusopa, mbwenu nadi, Allah wakutemwa ŵakusopa.

اِنَّ الَّذِيْنَ يَشْتَرُوْنَ بِعَهْدِ اللّٰهِ وَاَيْمَانِهِمْ ثَمَنًا قَلِيْلًا اُولٰۤىِٕكَ لَا خَلَاقَ لَهُمْ فِى الْاٰخِرَةِ وَلَا يُكَلِّمُهُمُ اللّٰهُ وَلَا يَنْظُرُ اِلَيْهِمْ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ وَلَا يُزَكِّيْهِمْ ۖ وَلَهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ

innal-lażīna yasytarūna bi‘ahdillāhi wa aimānihim ṡamanan qalīlan ulā'ika lā khalāqa lahum fil-ākhirati wa lā yukallimuhumullāhu wa lā yanẓuru ilaihim yaumal-qiyāmati wa lā yuzakkīhim, wa lahum ‘ażābun alīm(un).

Nadi, awo ŵakuguliska layizgo la Allah na malumbiro ghawo pa mtengo uchoko ŵazamuŵavya chigaŵa mu umoyo wa chinthazi; Allah wazamuŵaphalira yayi, panji kuŵalaŵiska pa zuŵa la chiwuka, panji kuŵatozga. Chawo chizamuŵa chilango chakuŵinya chomene.

وَاِنَّ مِنْهُمْ لَفَرِيْقًا يَّلْوٗنَ اَلْسِنَتَهُمْ بِالْكِتٰبِ لِتَحْسَبُوْهُ مِنَ الْكِتٰبِ وَمَا هُوَ مِنَ الْكِتٰبِۚ وَيَقُوْلُوْنَ هُوَ مِنْ عِنْدِ اللّٰهِ وَمَا هُوَ مِنْ عِنْدِ اللّٰهِ ۚ وَيَقُوْلُوْنَ عَلَى اللّٰهِ الْكَذِبَ وَهُمْ يَعْلَمُوْنَ

wa inna minhum lafarīqay yalwūna alsinatahum bil-kitābi litaḥsabūhu minal-kitābi wa mā huwa minal-kitāb(i), wa yaqūlūna huwa min ‘indillāhi wa mā huwa min ‘indillāh(i), wa yaqūlūna ‘alallāhil-każiba wa hum ya‘lamūn(a).

Ndipo nadi, pakati pawo pali gulu ilo likutimbanizga Buku na malulimi ghawo, mwakuti muleke kughanaghana kuti likufuma mu Buku, apo likufuma mu Buku yayi, ndipo ŵakuti, “Ichi chikufuma kwa Allah,” apo chikufuma kwa Allah yayi. Ŵakuyowoya utesi kwa Allah, apo ŵakumanya.

مَا كَانَ لِبَشَرٍ اَنْ يُّؤْتِيَهُ اللّٰهُ الْكِتٰبَ وَالْحُكْمَ وَالنُّبُوَّةَ ثُمَّ يَقُوْلَ لِلنَّاسِ كُوْنُوْا عِبَادًا لِّيْ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ وَلٰكِنْ كُوْنُوْا رَبَّانِيّٖنَ بِمَا كُنْتُمْ تُعَلِّمُوْنَ الْكِتٰبَ وَبِمَا كُنْتُمْ تَدْرُسُوْنَ ۙ

mā kāna libasyarin ay yu'tiyahullāhul-kitāba wal-ḥukma wan-nubuwwata ṡumma yaqūla lin-nāsi kūnū ‘ibādal lī min dūnillāhi wa lākin kūnū rabbāniyyīna bimā kuntum tu‘allimūnal-kitāba wa bimā kuntum tadrusūn(a).

Ni munthu uyo ​​Allah wali kumupa Buku yayi, pamoza na vinjeru na uchimi, kuti wayowoye ku ŵanthu kuti, "Muŵe ŵakusopa ine, ŵakusopa Allah yayi," kweni (wakuti), "Muŵe ŵakusopa ŵa Allah, chifukwa mukusambizga Buku ndiposo chifukwa chakuti mukulisambira!"

وَلَا يَأْمُرَكُمْ اَنْ تَتَّخِذُوا الْمَلٰۤىِٕكَةَ وَالنَّبِيّٖنَ اَرْبَابًا ۗ اَيَأْمُرُكُمْ بِالْكُفْرِ بَعْدَ اِذْ اَنْتُمْ مُّسْلِمُوْنَ ࣖ

wa lā ya'murakum an tattakhiżul-malā'ikata wan-nabiyyīna arbābā(n), aya'murukum bil-kufri ba‘da iż antum muslimūn(a).

ndipo yayi (panji nchamacitiko yayi kwa iyo) kumuphalirani kuti mupange ŵangelo na ŵaprofeti kuŵa Ciuta. Kasi nchakwenelera (kwakwenelera) kuti wamuphalirani kuti muŵe ŵambura kugomezga para mwazgoka Musilamu?

وَاِذْ اَخَذَ اللّٰهُ مِيْثَاقَ النَّبِيّٖنَ لَمَآ اٰتَيْتُكُمْ مِّنْ كِتٰبٍ وَّحِكْمَةٍ ثُمَّ جَاۤءَكُمْ رَسُوْلٌ مُّصَدِّقٌ لِّمَا مَعَكُمْ لَتُؤْمِنُنَّ بِهٖ وَلَتَنْصُرُنَّهٗ ۗ قَالَ ءَاَقْرَرْتُمْ وَاَخَذْتُمْ عَلٰى ذٰلِكُمْ اِصْرِيْ ۗ قَالُوْٓا اَقْرَرْنَا ۗ قَالَ فَاشْهَدُوْا وَاَنَا۠ مَعَكُمْ مِّنَ الشّٰهِدِيْنَ

wa iż akhażallāhu mīṡāqan-nabiyyīna lamā ātaitukum min kitābiw wa ḥikmatin ṡumma jā'akum rasūlum muṣaddiqul limā ma‘akum latu'minunna bihī wa latanṣurunnah(ū), qāla a'aqrartum wa akhażtum ‘alā żālikum iṣrī, qālū aqrarnā, qāla fasyhadū wa ana ma‘akum minasy-syāhidīn(a).

Ndipo (kumbukani), apo Allah wakatora phangano kufuma ku ŵaprofeti, "Para nkhumupani buku na vinjeru ndipo pamanyuma Mthenga wakwiza kwa imwe uyo wakukhozgera ivyo vili namwe, muzamumugomezga nadi na kumuwovwira." Allah wakati, "Kasi mukuzomerezga na kuzomera phangano na Ine pa nkhani iyi?" Ŵakazgora kuti, “Tikuzomerezga.” Allah wakati, "Para imwe (ŵaprofeti) muchitenge ukaboni ndipo ine niŵenge kaboni pamoza namwe."

فَمَنْ تَوَلّٰى بَعْدَ ذٰلِكَ فَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْفٰسِقُوْنَ

faman tawallā ba‘da żālika fa ulā'ika humul-fāsiqūn(a).

Ntheura waliyose uyo wakuzgoka pamanyuma pa ivi, mbwenu ndiwo ŵaheni.

اَفَغَيْرَ دِيْنِ اللّٰهِ يَبْغُوْنَ وَلَهٗ ٓ اَسْلَمَ مَنْ فِى السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ طَوْعًا وَّكَرْهًا وَّاِلَيْهِ يُرْجَعُوْنَ

afagaira dīnillāhi yabgūna wa lahū aslama man fis-samāwāti wal-arḍi ṭau‘aw wa ilaihi yurja‘ūn(a).

Ntheura chifukwa wuli ŵakupenja visopa vinyake padera pa chisopa cha Allah, apo vyose ivyo vili kuchanya na pa charu chapasi vikujipeleka kwa iyo, (kwali) mwakukhumba panji mwambura kukhumba, ndipo kwa iyo pera ŵakuwelera?

قُلْ اٰمَنَّا بِاللّٰهِ وَمَآ اُنْزِلَ عَلَيْنَا وَمَآ اُنْزِلَ عَلٰٓى اِبْرٰهِيْمَ وَاِسْمٰعِيْلَ وَاِسْحٰقَ وَيَعْقُوْبَ وَالْاَسْبَاطِ وَمَآ اُوْتِيَ مُوْسٰى وَعِيْسٰى وَالنَّبِيُّوْنَ مِنْ رَّبِّهِمْۖ لَا نُفَرِّقُ بَيْنَ اَحَدٍ مِّنْهُمْۖ وَنَحْنُ لَهٗ مُسْلِمُوْنَ

qul āmannā billāhi wa mā unzila ‘alainā wa mā unzila ‘alā ibrāhīma wa ismā‘īla wa isḥāqa wa ya‘qūba wal-asbāṭi wa mā ūtiya mūsā wa ‘īsā wan-nabiyyūna mir rabbihim, lā nufarriqu baina aḥadim minhum, wa naḥnu lahū muslimūn(a).

Tiyeni tiyowoye (Muhammad), "Tikugomezga mwa Allah na ivyo vikavumbulika kwa ise na ivyo vikavumbulika kwa Abrahamu, Ishmael, Yisake, Yakobe, na ŵana ŵawo, na ivyo vikapelekeka kwa Mozesi, Yesu na ŵaprofeti kufuma kwa Fumu yawo. Tikupanga mphambano yayi pakati pa waliyose wa iwo ndipo kwa iyo pera tikujipeleka."

وَمَنْ يَّبْتَغِ غَيْرَ الْاِسْلَامِ دِيْنًا فَلَنْ يُّقْبَلَ مِنْهُۚ وَهُوَ فِى الْاٰخِرَةِ مِنَ الْخٰسِرِيْنَ

wa may yabtagi gairal-islāmi dīnan falay yuqbala minh(u), wa huwa fil-ākhirati minal khāsirīn(a).

Ndipo waliyose uyo wakupenja chisopa chinyake padera pa Chisilamu, wazamuzomerezgeka yayi, ndipo ku umoyo wa pamanyuma pa nyifwa wazamuŵa pakati pa awo ŵazamutaya.

كَيْفَ يَهْدِى اللّٰهُ قَوْمًا كَفَرُوْا بَعْدَ اِيْمَانِهِمْ وَشَهِدُوْٓا اَنَّ الرَّسُوْلَ حَقٌّ وَّجَاۤءَهُمُ الْبَيِّنٰتُ ۗ وَاللّٰهُ لَا يَهْدِى الْقَوْمَ الظّٰلِمِيْنَ

kaifa yahdillāhu qauman kafarū ba‘da īmānihim wa syahidū annar-rasūla ḥaqquw wa jā'ahumul-bayyināt(u), wallāhu lā yahdil-qaumaẓ-ẓālimīn(a).

Kasi Allah wazamulongozga wuli ŵanthu awo ŵakukana para ŵagomezga, na kuzomerezga kuti Mtumiki (Muhammad) ni (rasul) nadi, ndipo ukaboni wakuwonekerathu wafika kwa iwo? Allah wakulongozga yayi awo ŵakuchita viheni.

اُولٰۤىِٕكَ جَزَاۤؤُهُمْ اَنَّ عَلَيْهِمْ لَعْنَةَ اللّٰهِ وَالْمَلٰۤىِٕكَةِ وَالنَّاسِ اَجْمَعِيْنَۙ

ulā'ika jazā'uhum anna ‘alaihim la‘natallāhi wal-malā'ikati wan-nāsi ajma‘īn(a).

Kwa iwo, chilango nchakuti matembelero gha Allah, ŵangelo na ŵanthu wose ŵazamuŵawira.

خٰلِدِيْنَ فِيْهَا ۚ لَا يُخَفَّفُ عَنْهُمُ الْعَذَابُ وَلَا هُمْ يُنْظَرُوْنَۙ

khālidīna fihā, lā yukhaffafu ‘anhumul-‘ażābu wa lā hum yunẓarūn(a).

ŵazamukhalamo kwamuyirayira, chilango chawo chizamuchepeskeka yayi, ndipo ŵazamupika nyengo yakupumulira yayi, .

اِلَّا الَّذِيْنَ تَابُوْا مِنْۢ بَعْدِ ذٰلِكَ وَاَصْلَحُوْاۗ فَاِنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

illal-lażīna tābū mim ba‘di żālika wa aṣlaḥū, fa'innallāha gafūrur raḥīm(un).

kupatulapo awo ŵakulapa pamanyuma pa ivi, na kunozga, mbwenu nadi, Allah ni Wakugowokera, Walusungu Chomene.

اِنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا بَعْدَ اِيْمَانِهِمْ ثُمَّ ازْدَادُوْا كُفْرًا لَّنْ تُقْبَلَ تَوْبَتُهُمْ ۚ وَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الضَّاۤلُّوْنَ

innal-lażīna kafarū ba‘da īmānihim ṡummazdādū kufral lan tuqbala taubatuhum, wa ulā'ika humuḍ-ḍāllūn(a).

Nadi, awo ŵakukana pamanyuma pa kugomezga, ndipo pamanyuma ŵakusazgirako kukana kwawo, kulapa kwawo kuzamuzomerezgeka yayi, ndipo ndiwo ŵakupuluka.

اِنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا وَمَاتُوْا وَهُمْ كُفَّارٌ فَلَنْ يُّقْبَلَ مِنْ اَحَدِهِمْ مِّلْءُ الْاَرْضِ ذَهَبًا وَّلَوِ افْتَدٰى بِهٖۗ اُولٰۤىِٕكَ لَهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ وَّمَا لَهُمْ مِّنْ نّٰصِرِيْنَ ࣖ ۔

innal-lażīna kafarū wa mātū wa hum kuffārun falay yuqbala min aḥadihim mil'ul-arḍi żahabaw wa lawiftadā bih(ī), ulā'ika lahum ‘ażābun alīmuw wa mā lahum min nāṣirīn(a).

Nadi, awo ŵakukana na kufwa mu kuleka kugomezga, ŵazamupokera yayi (wombolero) kufuma kwa yumoza wa iwo nanga ni (mu kawonekero ka) golide pa charu chose chapasi, usange wakukhumba kujiwombora nayo. Aŵa ndiwo ŵanthu awo ŵakusuzgika na chilango chakuŵinya ndipo ŵalije wakuŵawovwira.

لَنْ تَنَالُوا الْبِرَّ حَتّٰى تُنْفِقُوْا مِمَّا تُحِبُّوْنَ ۗوَمَا تُنْفِقُوْا مِنْ شَيْءٍ فَاِنَّ اللّٰهَ بِهٖ عَلِيْمٌ

lan tanālul-birra ḥattā tunfiqū mimmā tuḥibbūn(a), wa mā tunfiqū min syai'in fa innallāha bihī ‘alīm(un).

Muzamusanga yayi mikhaliro yiwemi m’paka apo muzamumalira chuma chinyake icho mukutemwa. Ndipo chilichose icho mungamalira, pa nkhani iyo, Allah ndiyo wakumanya vyose.

۞ كُلُّ الطَّعَامِ كَانَ حِلًّا لِّبَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ اِلَّا مَا حَرَّمَ اِسْرَاۤءِيْلُ عَلٰى نَفْسِهٖ مِنْ قَبْلِ اَنْ تُنَزَّلَ التَّوْرٰىةُ ۗ قُلْ فَأْتُوْا بِالتَّوْرٰىةِ فَاتْلُوْهَآ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ

kulluṭ-ṭa‘āmi kāna ḥillal libanī isrā'īla illā mā ḥarrama isrā'īlu ‘alā nafsihī min qabli an tunazzalat-taurāh(tu), qul fa'tū bit-taurāti fatlūhā in kuntum ṣādiqīn(a).

Vyakurya vyose ni halal ku ŵana ŵa Israyeli, kupatulapo vyakurya ivyo vikakanizgika na Israyeli (Yakobe) pambere Torah yindavumbulike. Tiyeni (Muhammad), "Ntheura torani Torah na kuyiŵazga, usange ndimwe ŵanthu ŵaunenesko."

فَمَنِ افْتَرٰى عَلَى اللّٰهِ الْكَذِبَ مِنْۢ بَعْدِ ذٰلِكَ فَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الظّٰلِمُوْنَ

fa maniftarā ‘alallāhil-każiba mim ba‘di żālika fa ulā'ika humuẓ-ẓālimūn(a).

Ntheura waliyose uyo wakupanga utesi pa Allah pamanyuma pa ivi, mbwenu awo ndiwo ŵakubudiska.

قُلْ صَدَقَ اللّٰهُ ۗ فَاتَّبِعُوْا مِلَّةَ اِبْرٰهِيْمَ حَنِيْفًاۗ وَمَا كَانَ مِنَ الْمُشْرِكِيْنَ

qul ṣadaqallāh(u), fattabi‘ū millata ibrāhīma ḥanīfā(n), wa mā kāna minal-musyrikīn(a).

Tiyeni (Muhammad), "Nchaunenesko (vyose ivyo) Allah wakuyowoya." Ntheura londezgani chisopa chakunyoloka cha Abrahamu, ndipo iyo wali pakati pa ŵakusopa ŵachiuta ŵanandi yayi.

اِنَّ اَوَّلَ بَيْتٍ وُّضِعَ لِلنَّاسِ لَلَّذِيْ بِبَكَّةَ مُبٰرَكًا وَّهُدًى لِّلْعٰلَمِيْنَۚ

inna awwala baitiw wuḍi‘a lin-nāsi lal-lażī bibakkata mubārakaw wa hudal lil-‘ālamīn(a).

Nadi, nyumba yakwamba (ya kusopa) iyo yikazengeka ku ŵanthu, yikaŵa (Baitullah) ku Bakkah (Mecca) iyo yikatumbikika ndipo yikazgoka chilongozgo cha vyaru vyose.

فِيْهِ اٰيٰتٌۢ بَيِّنٰتٌ مَّقَامُ اِبْرٰهِيْمَ ەۚ وَمَنْ دَخَلَهٗ كَانَ اٰمِنًا ۗ وَلِلّٰهِ عَلَى النَّاسِ حِجُّ الْبَيْتِ مَنِ اسْتَطَاعَ اِلَيْهِ سَبِيْلًا ۗ وَمَنْ كَفَرَ فَاِنَّ اللّٰهَ غَنِيٌّ عَنِ الْعٰلَمِيْنَ

fīhi āyātum bayyinātum maqāmu ibrāhīm(a), wa man dakhalahū kāna āminā(n), wa lillāhi ‘alan-nāsi ḥijjul-baiti manistaṭā‘a ilaihi sabīlā(n), wa man kafara fa innallāha ganiyyun ‘anil-‘ālamīn(a).

Pali vimanyikwiro vyakuwonekera apo, (pakati pawo) siteshoni ya Ibrahim. Waliyose uyo wakunjiramo (Baitullah) wazamuŵa wakuvikilirika. Ndipo (pakati pa) milimo ya ŵanthu kwa Allah nkhuchita ulendo wa ku Baitullah, ndiko kuti kwa awo ŵangakwaniska kuluta ku malo agha. Waliyose uyo wakukana (mulimo wa) Hajj, mbwenu manya kuti Allah ndiyo Musambazi chomene (wakukhumba kanthu yayi) kufuma ku vyaru vyose.

قُلْ يٰٓاَهْلَ الْكِتٰبِ لِمَ تَكْفُرُوْنَ بِاٰيٰتِ اللّٰهِ وَاللّٰهُ شَهِيْدٌ عَلٰى مَا تَعْمَلُوْنَ

qul yā ahlal-kitābi lima takfurūna bi'āyātillāh(i), wallāhu syahīdun ‘alā mā ta‘malūn(a).

Muyowoye (Muhammad), "Imwe ŵanthu ŵa buku! Chifukwa wuli mukukana mavesi gha Allah, apo Allah ni Kaboni wa ivyo mukuchita?"

قُلْ يٰٓاَهْلَ الْكِتٰبِ لِمَ تَصُدُّوْنَ عَنْ سَبِيْلِ اللّٰهِ مَنْ اٰمَنَ تَبْغُوْنَهَا عِوَجًا وَّاَنْتُمْ شُهَدَاۤءُ ۗ وَمَا اللّٰهُ بِغَافِلٍ عَمَّا تَعْمَلُوْنَ

qul yā ahlal-kitābi lima taṣuddūna ‘an sabīlillāhi man āmana tabgūnahā ‘iwajaw wa antum syuhadā'(u), wa mallāhu bigāfilin ‘ammā ta‘malūn(a).

Muyowoye (O Muhammad), "Imwe ŵanthu ŵa buku! Chifukwa wuli mukukanizga awo ŵakugomezga kufuma mu nthowa ya Allah, kukhumba kuti yiŵe yakukhota, apo imwe ndimwe ŵakaboni?" Ndipo Allah wakumanya yayi ivyo mukuchita.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اِنْ تُطِيْعُوْا فَرِيْقًا مِّنَ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْكِتٰبَ يَرُدُّوْكُمْ بَعْدَ اِيْمَانِكُمْ كٰفِرِيْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanū in tuṭī‘ū farīqam minal-lażīna ūtul-kitāba yaruddūkum ba‘da īmānikum kāfirīn(a).

O imwe ŵakugomezga! Usange mukulondezga gulu la awo ŵakapika Buku, ŵamuzgoraniso kuŵa ŵakukana para mwagomezga.

وَكَيْفَ تَكْفُرُوْنَ وَاَنْتُمْ تُتْلٰى عَلَيْكُمْ اٰيٰتُ اللّٰهِ وَفِيْكُمْ رَسُوْلُهٗ ۗ وَمَنْ يَّعْتَصِمْ بِاللّٰهِ فَقَدْ هُدِيَ اِلٰى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيْمٍ ࣖ

wa kaifa takfurūna wa antum tutlā ‘alaikum āyātullāhi wa fīkum rasūluh(ū), wa may ya‘taṣim billāhi faqad hudiya ilā ṣirāṭim mustaqīm(in).

Ndipo kasi imwe (mukaŵa) wuli ŵakukana, apo mavesi gha Allah ghakaŵazgikanga kwa imwe, ndipo Mtumiki wake (Muhammad) wakaŵa pakati pinu? Waliyose uyo wakukolerana na (chisopa cha) Allah, mbwenu nadi, wazamulongozgeka ku nthowa yakunyoloka.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوا اتَّقُوا اللّٰهَ حَقَّ تُقٰىتِهٖ وَلَا تَمُوْتُنَّ اِلَّا وَاَنْتُمْ مُّسْلِمُوْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanuttaqullāha ḥaqqa tuqātihī wa lā tamūtunna illā wa antum muslimūn(a).

O imwe ŵakugomezga! Wopani Allah nadi ndipo nadi wopani iyo ndipo muleke kufwa kwambura kuti ndimwe Musilamu.

وَاعْتَصِمُوْا بِحَبْلِ اللّٰهِ جَمِيْعًا وَّلَا تَفَرَّقُوْا ۖوَاذْكُرُوْا نِعْمَتَ اللّٰهِ عَلَيْكُمْ اِذْ كُنْتُمْ اَعْدَاۤءً فَاَلَّفَ بَيْنَ قُلُوْبِكُمْ فَاَصْبَحْتُمْ بِنِعْمَتِهٖٓ اِخْوَانًاۚ وَكُنْتُمْ عَلٰى شَفَا حُفْرَةٍ مِّنَ النَّارِ فَاَنْقَذَكُمْ مِّنْهَا ۗ كَذٰلِكَ يُبَيِّنُ اللّٰهُ لَكُمْ اٰيٰتِهٖ لَعَلَّكُمْ تَهْتَدُوْنَ

wa‘taṣimū biḥablillāhi jamī‘aw wa lā tafarraqū, ważkurū ni‘matallāhi ‘alaikum iż kuntum a‘dā'an fa allafa baina qulūbikum fa aṣbaḥtum bi ni‘matihī ikhwānā(n), wa kuntum ‘alā syafā ḥufratim minan-nāri fa anqażakum minhā, każālika yubayyinullāhu lakum āyātihī la‘allakum tahtadūn(a).

Ndipo muŵe ŵakukhora, mose imwe ku chingwe (chisopa) cha Allah, ndipo muleke kujipatura, ndipo kumbukani lusungu lwa Allah pa imwe apo mukaŵa ŵalwani, ntheura Allah wakakoleska mitima yinu, mwakuti na lusungu lwake mukaŵa ŵabali, apo (pa nyengo iyo) mukaŵa pa mphepete mwa chidikha cha Allah kufuma ku gehena. Mwantheura, Allah wakumulongosolerani mavesi ghake kuti mulongozgeke.

وَلْتَكُنْ مِّنْكُمْ اُمَّةٌ يَّدْعُوْنَ اِلَى الْخَيْرِ وَيَأْمُرُوْنَ بِالْمَعْرُوْفِ وَيَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ ۗ وَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْمُفْلِحُوْنَ

waltakum minkum ummatuy yad‘ūna ilal-khairi wa ya'murūna bil-ma‘rūfi wa yanhauna ‘anil-munkar(i), wa ulā'ika humul-mufliḥūn(a).

Ndipo pakati pinu paŵe gulu la ŵanthu awo ŵakuchema ku uwemi, ŵakuphalira (kuchita) ivyo ni viwemi, na kukanizga ivyo ni viheni. Ndipo ndiwo ŵanthu ŵa mwaŵi.

وَلَا تَكُوْنُوْا كَالَّذِيْنَ تَفَرَّقُوْا وَاخْتَلَفُوْا مِنْۢ بَعْدِ مَا جَاۤءَهُمُ الْبَيِّنٰتُ ۗ وَاُولٰۤىِٕكَ لَهُمْ عَذَابٌ عَظِيْمٌ ۙ

wa lā takūnū kal-lażīna tafarraqū wakhtalafū mim ba‘di mā jā'ahumul-bayyināt(u), wa ulā'ika lahum ‘ażābun ‘aẓīm(un).

Ndipo mungaŵanga nga mbanthu awo ŵakugaŵikana na kugazgananga para ŵaŵaphalira vinthu vyakupulikikwa makora yayi. Ndipo ndiwo ŵamkupokera chilango chikuru, .

يَّوْمَ تَبْيَضُّ وُجُوْهٌ وَّتَسْوَدُّ وُجُوْهٌ ۚ فَاَمَّا الَّذِيْنَ اسْوَدَّتْ وُجُوْهُهُمْۗ اَ كَفَرْتُمْ بَعْدَ اِيْمَانِكُمْ فَذُوْقُوا الْعَذَابَ بِمَا كُنْتُمْ تَكْفُرُوْنَ

yauma tabyaḍḍu wujūhuw wa taswaddu wujūh(un), fa ammal-lażīnaswaddat wujūhuhum, akafartum ba‘da īmānikum fa żūqul-‘ażāba bimā kuntum takfurūn(a).

Pa zuŵa ili pakaŵa visku vituŵa vyakuwala, ndipo pakaŵaso visku vifipa vyakufipa mtima. Kwa awo ŵali na nkhope zakufipa (kwa iwo ŵakati), "Chifukwa wuli mukuleka kugomezga para mwagomezga? Ntheura, mupulike chilango cha kuleka kugomezga kwinu."

وَاَمَّا الَّذِيْنَ ابْيَضَّتْ وُجُوْهُهُمْ فَفِيْ رَحْمَةِ اللّٰهِ ۗ هُمْ فِيْهَا خٰلِدُوْنَ

wa ammal lażīnabyaḍḍat wujūhuhum fafī raḥmatillāh(i), hum fīhā khālidūn(a).

Ndipo awo visku vyawo ni vituŵa na vyakuwala, ŵali mu lusungu lwa Allah (kuchanya); ŵazamukhalamo.

تِلْكَ اٰيٰتُ اللّٰهِ نَتْلُوْهَا عَلَيْكَ بِالْحَقِّ ۗ وَمَا اللّٰهُ يُرِيْدُ ظُلْمًا لِّلْعٰلَمِيْنَ

tilka āyātullāhi natlūhā ‘alaika bil-ḥaqq(i), wa mallāhu yurīdu ẓulmal lil-‘ālamīn(a).

Awa ndiwo mavesi gha Allah agho tikumuŵazgirani makora, ndipo Allah wakukhumba yayi kunanga (waliyose) mu vyaru vyose.

وَلِلّٰهِ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَمَا فِى الْاَرْضِ ۗوَاِلَى اللّٰهِ تُرْجَعُ الْاُمُوْرُ ࣖ

wa lillāhi mā fis-samāwāti wa mā fil-arḍ(i), wa ilallāhi turja‘ul-umūr(u).

Ndipo vyose ivyo vili muchanya na pa charu chapasi ni vya Allah, ndipo vinthu vyose vikuwelera kwa Allah.

كُنْتُمْ خَيْرَ اُمَّةٍ اُخْرِجَتْ لِلنَّاسِ تَأْمُرُوْنَ بِالْمَعْرُوْفِ وَتَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ وَتُؤْمِنُوْنَ بِاللّٰهِ ۗ وَلَوْ اٰمَنَ اَهْلُ الْكِتٰبِ لَكَانَ خَيْرًا لَّهُمْ ۗ مِنْهُمُ الْمُؤْمِنُوْنَ وَاَكْثَرُهُمُ الْفٰسِقُوْنَ

kuntum khaira ummatin ukhrijat lin-nāsi ta'murūna bil-ma‘rūfi wa tanhauna ‘anil-munkari wa tu'minūna billāh(i), wa lau āmana ahlul-kitābi lakāna khairal lahum, minhumul-mu'minūna wa akṡaruhumul-fāsiqūn(a).

Imwe (Ŵasilamu) ndimwe ŵanthu ŵawemi chomene awo ŵakababika na ŵanthu, (chifukwa imwe) mukulamulira (kuchita) ivyo ni viwemi, na kukanizga ivyo ni viheni, na kugomezga mwa Allah. Ŵanthu ŵa mu Buku ŵangagomezga, mphanyi vikaŵa viwemi kwa iwo. Pakati pawo pali ŵakugomezga, kweni ŵanandi ŵa iwo mbanthu ŵaheni.

لَنْ يَّضُرُّوْكُمْ اِلَّآ اَذًىۗ وَاِنْ يُّقَاتِلُوْكُمْ يُوَلُّوْكُمُ الْاَدْبَارَۗ ثُمَّ لَا يُنْصَرُوْنَ

lay yaḍurrūkum illā ażā(n), wa iy yuqātilūkum yuwallūkumul-adbār(a), ṡumma lā yunṣarūn(a).

Ŵamupwetekani yayi, kupatulapo vichokovichoko ivyo vikumukwiyiskani, ndipo usange ŵangalimbana namwe, nadi ŵazamuwelera nyuma (kutaya). Kweniso ŵakasanga wovwiri yayi.

ضُرِبَتْ عَلَيْهِمُ الذِّلَّةُ اَيْنَ مَا ثُقِفُوْٓا اِلَّا بِحَبْلٍ مِّنَ اللّٰهِ وَحَبْلٍ مِّنَ النَّاسِ وَبَاۤءُوْ بِغَضَبٍ مِّنَ اللّٰهِ وَضُرِبَتْ عَلَيْهِمُ الْمَسْكَنَةُ ۗ ذٰلِكَ بِاَنَّهُمْ كَانُوْا يَكْفُرُوْنَ بِاٰيٰتِ اللّٰهِ وَيَقْتُلُوْنَ الْاَنْبِۢيَاۤءَ بِغَيْرِ حَقٍّۗ ذٰلِكَ بِمَا عَصَوْا وَّكَانُوْا يَعْتَدُوْنَ

Ḍuribat ‘alaihimuż-żillatu aina mā ṡuqifū illā biḥablim minallāhi wa ḥablim minan-nāsi wa bā'ū bigaḍabim minallāhi wa ḍuribat ‘alaihimul-maskanah(tu), żālika bi'annahum kānū yakfurūna bi'āyātillāhi wa yaqtulūnal-ambiyā'a bigairi ḥaqq(in), żālika bimā ‘aṣaw wa kānū ya‘tadūn(a).

Ŵakuzura na soni kulikose uko ŵali, kupatulapo para (ŵakolera) chingwe (chisopa) cha Allah na chingwe (phangano) na ŵanthu. Ŵakapokera ukali kufuma kwa Allah ndipo ŵakaŵa (nyengo zose) ŵakuzura na suzgo. Ichi nchifukwa chakuti ŵakukana mavesi gha Allah na kukoma ŵaprofeti, kwambura wanangwa uliwose (chifukwa chakwenelera). Ivi vikuchitika chifukwa chakuti mbambura kupulikira ndipo ŵakuswa mphaka.

۞ لَيْسُوْا سَوَاۤءً ۗ مِنْ اَهْلِ الْكِتٰبِ اُمَّةٌ قَاۤىِٕمَةٌ يَّتْلُوْنَ اٰيٰتِ اللّٰهِ اٰنَاۤءَ الَّيْلِ وَهُمْ يَسْجُدُوْنَ

laisū sawā'ā(n), min ahlil-kitābi ummatun qā'imatuy yatlūna āyātillāhi ānā'al-laili wa hum yasjudūn(a).

Iwo mbakuyana yayi (wose). Pakati pa ŵanthu ŵa buku pali gulu la ŵanthu ŵaunenesko, ŵakuŵazga mavesi gha Allah usiku, ndipo iwo (nawo) ŵakugwadama (pemphero).

يُؤْمِنُوْنَ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِ وَيَأْمُرُوْنَ بِالْمَعْرُوْفِ وَيَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ وَيُسَارِعُوْنَ فِى الْخَيْرٰتِۗ وَاُولٰۤىِٕكَ مِنَ الصّٰلِحِيْنَ

yu'minūna billāhi wal-yaumil-ākhiri wa ya'murūna bil-ma‘rūfi wa yanhauna ‘anil-munkari wa yusāri‘ūna fil-khairāt(i), wa ulā'ika minaṣ-ṣāliḥīn(a).

Ŵakugomezga mwa Allah na Zuŵa laumaliro, ŵakuphalira (kuchita) ivyo ni viwemi, na kukanizga ivyo ni viheni ndipo ŵakuchimbilira (kuchita) milimo yiwemi yakupambanapambana. Ŵali pakati pa ŵanthu ŵakusopa Chiuta.

وَمَا يَفْعَلُوْا مِنْ خَيْرٍ فَلَنْ يُّكْفَرُوْهُ ۗ وَاللّٰهُ عَلِيْمٌ ۢبِالْمُتَّقِيْنَ

wa mā yaf‘alūna min khairin falay yukfarūh(u), wallāhu ‘alīmum bil-muttaqīn(a).

Ndipo mulimo uliwose uwemi uwo ŵakuchita, palije uyo wakukana. Ndipo Allah wakumanya vyose vya awo ŵakusopa Chiuta.

اِنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لَنْ تُغْنِيَ عَنْهُمْ اَمْوَالُهُمْ وَلَآ اَوْلَادُهُمْ مِّنَ اللّٰهِ شَيْـًٔا ۗ وَاُولٰۤىِٕكَ اَصْحٰبُ النَّارِ ۚ هُمْ فِيْهَا خٰلِدُوْنَ

innal-lażīna kafarū lan tugniya ‘anhum amwāluhum wa lā aulāduhum minallāhi syai'ā(n), wa ulā'ika aṣḥābun-nār(i), hum fīhā khālidūn(a).

Nadi, awo ŵakukana, nanga ni usambazi wawo panji ŵana ŵawo, ŵangakana yayi chilango cha Allah nanga nkhuchoko waka. Iwo mbakukhala mu gehena, (ndipo) ŵazamukhalamo kwamuyirayira.

مَثَلُ مَا يُنْفِقُوْنَ فِيْ هٰذِهِ الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا كَمَثَلِ رِيْحٍ فِيْهَا صِرٌّ اَصَابَتْ حَرْثَ قَوْمٍ ظَلَمُوْٓا اَنْفُسَهُمْ فَاَهْلَكَتْهُ ۗ وَمَا ظَلَمَهُمُ اللّٰهُ وَلٰكِنْ اَنْفُسَهُمْ يَظْلِمُوْنَ

maṡalu mā yunfiqūna fī hāżihil-ḥayātid-dun-yā kamaṡali rīḥin fihā ṣirrun aṣābat ḥarṡa qaumin ẓalamū anfusahum fa ahlakath(u), wa mā ẓalamahumullāhu wa lākin anfusahum yaẓlimūn(a).

Ntharika ya chuma icho ŵakuŵika mu umoyo wa charu ichi yili nga ni mphepo iyo yili na mphepo yakuzizima chomene, iyo yikutimba vyakumera (vya) vya ŵanthu awo ŵali kujibudiska, ndipo mphepo yikuviparanya. Allah wakuŵabudiska yayi, kweni awo ŵakujibudiska ŵekha.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَتَّخِذُوْا بِطَانَةً مِّنْ دُوْنِكُمْ لَا يَأْلُوْنَكُمْ خَبَالًاۗ وَدُّوْا مَا عَنِتُّمْۚ قَدْ بَدَتِ الْبَغْضَاۤءُ مِنْ اَفْوَاهِهِمْۖ وَمَا تُخْفِيْ صُدُوْرُهُمْ اَكْبَرُ ۗ قَدْ بَيَّنَّا لَكُمُ الْاٰيٰتِ اِنْ كُنْتُمْ تَعْقِلُوْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanū lā tattakhiżū biṭānatam min dūnikum lā ya'lūnakum khabālā(n), waddū mā ‘anittum, qad badatil-bagḍā'u min afwāhihim, wa mā tukhfī ṣudūruhum akbar(u), qad bayyannā lakumul-āyāti in kuntum ta‘qilūn(a).

O imwe ŵakugomezga! Lekani kupanga ŵabwezi awo ŵali kuwaro kwa circle yinu (ŵa chisopa chimoza) nga mbabwezi ŵinu ŵakugomezgeka, (chifukwa) ŵalekenge yayi kumupani suzgo. Ŵakukhazga kuti muparanyikenge. Nadi, kutinkhana kukuwoneka mu milomo yawo, ndipo icho chabisika mu mitima yawo ndicho chiheni chomene. Nadi, Tamulongosolerani (Vithu) mavesi, usange mukupulikiska.

هٰٓاَنْتُمْ اُولَاۤءِ تُحِبُّوْنَهُمْ وَلَا يُحِبُّوْنَكُمْ وَتُؤْمِنُوْنَ بِالْكِتٰبِ كُلِّهٖۚ وَاِذَا لَقُوْكُمْ قَالُوْٓا اٰمَنَّاۖ وَاِذَا خَلَوْا عَضُّوْا عَلَيْكُمُ الْاَنَامِلَ مِنَ الْغَيْظِ ۗ قُلْ مُوْتُوْا بِغَيْظِكُمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ عَلِيْمٌ ۢبِذَاتِ الصُّدُوْرِ

hā antum ulā'i tuḥibbūnahum wa lā yuḥibbūnakum wa tu'minūna bil-kitābi kullih(ī), wa iżā laqūkum qālū āmannā, wa iżā khalau ‘aḍḍū ‘alaikumul-anāmila minal-gaiẓ(i), qul mūtū bigaiẓikum, innallāha ‘alīmum biżātiṣ-ṣudūr(i).

Umu ndimo muliri! Mukuŵatemwa, nangauli ŵakumutemwani yayi, ndipo mukugomezga mabuku ghose. Para ŵakumana namwe ŵakuti, "Tikugomezga," ndipo para ŵali ŵekha ŵakuluma nsonga za minwe yawo chifukwa ŵakukwiya na kumutinkhani. Yowoyani kuti, “Mufwenge chifukwa cha ukari winu!” Nadi, Allah wakumanya vyose ivyo vili mu mtima.

اِنْ تَمْسَسْكُمْ حَسَنَةٌ تَسُؤْهُمْۖ وَاِنْ تُصِبْكُمْ سَيِّئَةٌ يَّفْرَحُوْا بِهَا ۗ وَاِنْ تَصْبِرُوْا وَتَتَّقُوْا لَا يَضُرُّكُمْ كَيْدُهُمْ شَيْـًٔا ۗ اِنَّ اللّٰهَ بِمَا يَعْمَلُوْنَ مُحِيْطٌ ࣖ

in tamsaskum ḥasanatun tasu'hum, wa in tuṣibkum sayyi'atuy yafraḥū bihā, wa in taṣbirū wa tattaqū lā yaḍurrukum kaiduhum syai'ā(n), innallāha bimā ya‘malūna muḥīṭ(un).

Usange mwasanga viwemi, (mwambura kukayika) ŵaŵenge na citima, kweni usange mwasuzgika na soka, ŵaŵenge ŵakukondwa navyo. Usange muli ŵakuzizipizga na ŵakusopa, viyezgo vyawo vikumusuzgani yayi nanga nkhuchoko waka. Nadi, Allah ni wakukhwaska vyose mu vyose ivyo ŵakuchita.

وَاِذْ غَدَوْتَ مِنْ اَهْلِكَ تُبَوِّئُ الْمُؤْمِنِيْنَ مَقَاعِدَ لِلْقِتَالِ ۗ وَاللّٰهُ سَمِيْعٌ عَلِيْمٌۙ

wa iż gadauka min ahlika tubawwi'ul-mu'minīna maqā‘ida lil-qitāl(i), wallāhu samī‘un ‘alīm(un).

Ndipo (kumbukani), apo imwe (Muhammad) mukafumapo mulenji mukafumapo pa mbumba yinu kuti mukanozge ŵakugomezga pa malo gha nkhondo. Allah ni wakupulika vyose, wakumanya vyose.

اِذْ هَمَّتْ طَّۤاىِٕفَتٰنِ مِنْكُمْ اَنْ تَفْشَلَاۙ وَاللّٰهُ وَلِيُّهُمَا ۗ وَعَلَى اللّٰهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُوْنَ

iż hammat-ṭā'ifatāni minkum an tafsyalā, wallāhu waliyyuhumā, wa ‘alallāhi falyatawakkalil-mu'minūn(a).

Para magulu ghaŵiri gha ku chigaŵa chinu ghakukhumba (kuwelera nyuma) chifukwa cha wofi, nangauli Allah ni movwiri wawo. Ntheura, ŵakugomezga ŵaŵike chigomezgo chawo mwa Allah pera.

وَلَقَدْ نَصَرَكُمُ اللّٰهُ بِبَدْرٍ وَّاَنْتُمْ اَذِلَّةٌ ۚ فَاتَّقُوا اللّٰهَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُوْنَ

wa laqad naṣarakumullāhu bibadriw wa antum ażillah(tun), fattaqullāha la‘allakum tasykurūn(a).

Ndipo nadi, Allah wakamovwirani pa nkhondo ya Badr, nangauli mukaŵa ŵakulopwa. Ntheura, wopani Allah, mwakuti muŵe ŵakuwonga kwa iyo.

اِذْ تَقُوْلُ لِلْمُؤْمِنِيْنَ اَلَنْ يَّكْفِيَكُمْ اَنْ يُّمِدَّكُمْ رَبُّكُمْ بِثَلٰثَةِ اٰلَافٍ مِّنَ الْمَلٰۤىِٕكَةِ مُنْزَلِيْنَۗ

iż taqūlu lil-mu'minīna alay yakfiyakum ay yumiddakum rabbukum biṡalāṡati ālāfim minal-malā'ikati munzalīn(a).

(Kumbukani), apo imwe (Muhammad) mukaphalira ŵakugomezga kuti, "Kasi nchakukwana yayi kwa imwe kuti Allah wamovwirani na ŵangelo vikwi vitatu awo ŵakatumika pasi (kufuma kuchanya)?"

بَلٰٓى ۙاِنْ تَصْبِرُوْا وَتَتَّقُوْا وَيَأْتُوْكُمْ مِّنْ فَوْرِهِمْ هٰذَا يُمْدِدْكُمْ رَبُّكُمْ بِخَمْسَةِ اٰلَافٍ مِّنَ الْمَلٰۤىِٕكَةِ مُسَوِّمِيْنَ

balā, in taṣbirū wa tattaqū wa ya'tūkum min faurihim hāżā yumdidkum rabbukum bikhamsati ālāfim minal-malā'ikati musawwimīn(a).

“Enya” (vyakukwana). Usange muli ŵakuzizipizga na ŵakusopa para ŵamuwukirani mwamabuchibuchi, Allah wamovwirani nadi na ŵangelo vikwi vinkhondi awo ŵavwara vimanyikwiro.

وَمَا جَعَلَهُ اللّٰهُ اِلَّا بُشْرٰى لَكُمْ وَلِتَطْمَىِٕنَّ قُلُوْبُكُمْ بِهٖ ۗ وَمَا النَّصْرُ اِلَّا مِنْ عِنْدِ اللّٰهِ الْعَزِيْزِ الْحَكِيْمِۙ

wa mā ja‘alahullāhu illā busyrā lakum wa litaṭma'inna qulūbukum bih(ī), wa man-naṣru illā min ‘indillāhil-‘azīzil-ḥakīm(i).

Ndipo Allah wakapanga yayi (kupereka vyakukhozga) kweni nga ni makani ghawemi gha (kuthereska) kwinu, ndiposo kuti mitima yinu yiŵe yakufwatuka chifukwa cha iyo. Ndipo palije kuthereska, padera pa Allah, Wankhongonozose, Wavinjeru vyose.

لِيَقْطَعَ طَرَفًا مِّنَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْٓا اَوْ يَكْبِتَهُمْ فَيَنْقَلِبُوْا خَاۤىِٕبِيْنَ

liyaqṭa‘a ṭarafam minal-lażīna kafarū au yakbitahum fa yanqalibū khā'ibīn(a).

(Allah wakamovwirani pa nkhondo ya Badr na kupereka wovwiri) ni kuparanya gulu la ŵakukana, panji kuŵapangiska kuŵa ŵakukhozgeka soni, mwakuti ŵawelere kwambura kusanga kanthu.

لَيْسَ لَكَ مِنَ الْاَمْرِ شَيْءٌ اَوْ يَتُوْبَ عَلَيْهِمْ اَوْ يُعَذِّبَهُمْ فَاِنَّهُمْ ظٰلِمُوْنَ

laisa laka minal-amri syai'un au yatūba ‘alaihim au yu‘ażżibahum fa innahum ẓālimūn(a).

Ni nkhani yinu (Muhammad) yayi usange Allah wakuzomera kulapa kwawo, panji kuŵalanga, chifukwa nadi mbakubudiska.

وَلِلّٰهِ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَمَا فِى الْاَرْضِۗ يَغْفِرُ لِمَنْ يَّشَاۤءُ وَيُعَذِّبُ مَنْ يَّشَاۤءُ ۗ وَاللّٰهُ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ ࣖ

wa lillāhi mā fis-samāwāti wa mā fil-arḍ(i), yagfiru limay yasyā'u wa yu‘ażżibu may yasyā'(u), wallāhu gafūrur raḥīm(un).

Ndipo vyose ivyo vili muchanya na ivyo vili pa charu chapasi ni vya Allah. Wakugowokera uyo wakukhumba, ndipo wakulanga uyo wakukhumba. Ndipo Allah ngwakugowokera, walusungu chomene.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَأْكُلُوا الرِّبٰوٓا اَضْعَافًا مُّضٰعَفَةً ۖوَّاتَّقُوا اللّٰهَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُوْنَۚ

yā ayyuhal-lażīna āmanū lā ta'kulur-ribā aḍ‘āfam muḍā‘afah(tan), wattaqullāha la‘allakum tufliḥūn(a).

O imwe ŵakugomezga! Muleke kurya msonkho kaŵiri ndipo muwopenge Allah kuti muŵe ŵakupambana.

وَاتَّقُوا النَّارَ الَّتِيْٓ اُعِدَّتْ لِلْكٰفِرِيْنَ ۚ

wattaqun-nāral latī u‘iddat lil-kāfirīn(a).

Ndipo mujivikilire ku moto wa gehena, uwo uli kunozgekera ŵakukana.

وَاَطِيْعُوا اللّٰهَ وَالرَّسُوْلَ لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُوْنَۚ

wa aṭī‘ullāha war-rasūla la‘allakum turḥamūn(a).

Ndipo mupulikire Allah na Mtumiki (Muhammad), mwakuti muŵe na lusungu.

۞ وَسَارِعُوْٓا اِلٰى مَغْفِرَةٍ مِّنْ رَّبِّكُمْ وَجَنَّةٍ عَرْضُهَا السَّمٰوٰتُ وَالْاَرْضُۙ اُعِدَّتْ لِلْمُتَّقِيْنَۙ

wa sāri‘ū ilā magfiratim mir rabbikum wa jannatin ‘arḍuhas-samāwātu wal-arḍ(u), u‘iddat lil-muttaqīn(a).

Ndipo mwaluŵiro kupempha chigowokero kwa Fumu yinu na kusanga paradiso wakutambasuka nga ni kuchanya na charu chapasi ivyo vyanozgekera awo ŵakusopa Chiuta, .

الَّذِيْنَ يُنْفِقُوْنَ فِى السَّرَّۤاءِ وَالضَّرَّۤاءِ وَالْكٰظِمِيْنَ الْغَيْظَ وَالْعَافِيْنَ عَنِ النَّاسِۗ وَاللّٰهُ يُحِبُّ الْمُحْسِنِيْنَۚ

al-lażīna yunfiqūna fis-sarrā'i waḍ-ḍarrā'i wal-kāẓimīnal gaiẓa wal-‘āfīna ‘anin-nās(i), wallāhu yuḥibbul-muḥsinīn(a).

(ndiko kuti) ŵanthu awo ŵakupeleka mwakupa, mu nyengo zaulere na zakucepa, ndiposo ŵanthu awo ŵakujikora pa ukali wawo na kugowokera (mabudi) gha ŵanyawo. Ndipo Allah wakutemwa awo ŵakuchita viwemi, .

وَالَّذِيْنَ اِذَا فَعَلُوْا فَاحِشَةً اَوْ ظَلَمُوْٓا اَنْفُسَهُمْ ذَكَرُوا اللّٰهَ فَاسْتَغْفَرُوْا لِذُنُوْبِهِمْۗ وَمَنْ يَّغْفِرُ الذُّنُوْبَ اِلَّا اللّٰهُ ۗ وَلَمْ يُصِرُّوْا عَلٰى مَا فَعَلُوْا وَهُمْ يَعْلَمُوْنَ

wal-lażīna iżā fa‘alū fāḥisyatan au ẓalamū anfusahum żakarullāha fastagfarū liżunūbihim, wa may yagfiruż-żunūba illallāh(u), wa lam yuṣirrū ‘alā mā fa‘alū wa hum ya‘lamūn(a).

ndipo (nawo) awo, para ŵachita vinthu vyakuseluska panji kujibudiska ŵekha, (mwaluŵiro) ŵakukumbuka Allah, ndipo ŵakupempha chigowokero cha zakwananga zawo, ndipo ni njani (wanyake) uyo wangagowokera zakwananga zawo padera pa Allah? Ndipo ŵakalutilira yayi mu kwananga uku, apo ŵakamanyanga.

اُولٰۤىِٕكَ جَزَاۤؤُهُمْ مَّغْفِرَةٌ مِّنْ رَّبِّهِمْ وَجَنّٰتٌ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُ خٰلِدِيْنَ فِيْهَا ۗ وَنِعْمَ اَجْرُ الْعٰمِلِيْنَۗ

ulā'ika jazā'uhum magfiratum mir rabbihim wa jannātun tajrī min taḥtihal-anhāru khālidīna fīhā, wa ni‘ma ajrul-‘āmilīn(a).

Mphoto yawo yizamuŵa kugowokera kwa Fumu yawo na minda iyo pasi pake pali milonga, iyo ŵazamukhalamo kwamuyirayira. Ndipo (ndiko kuti) njombe yiwemi chomene kwa awo ŵakuchita milimo yiwemi.

قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِكُمْ سُنَنٌۙ فَسِيْرُوْا فِى الْاَرْضِ فَانْظُرُوْا كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الْمُكَذِّبِيْنَ

qad khalat min qablikum sunan(un), fa sīrū fil-arḍi fanẓurū kaifa kāna ‘āqibatul-mukażżibīn(a).

Nadi, pajumpha panthazi pinu ma sunnah gha (Allah), ntheura lutani ku (makona ghose gha) charu chapasi na kuwona umo umaliro wa awo ŵakukana (ŵatumiki) uliri. Ici (Quran) ni mazgu ghakupulikikwa makora ku ŵanthu wose, ndiposo ulongozgi na sambiro ku ŵakusopa.

هٰذَا بَيَانٌ لِّلنَّاسِ وَهُدًى وَّمَوْعِظَةٌ لِّلْمُتَّقِيْنَ

hāżā bayānul lin-nāsi wa hudaw wa mau‘iẓatul lil-muttaqīn(a).

Iyi (Qur’an) ni uthenga wakumanyikwa makora ku ŵanthu wose, ndipo ni chilongozgo na sambiro ku awo mbakusopa.

وَلَا تَهِنُوْا وَلَا تَحْزَنُوْا وَاَنْتُمُ الْاَعْلَوْنَ اِنْ كُنْتُمْ مُّؤْمِنِيْنَ

wa lā tahinū wa lā taḥzanū wa antumul-a‘launa in kuntum mu'minīn(a).

Ndipo muleke (kujipulika) kuti muli ŵakulopwa, ndipo muleke (naso) kuŵa na chitima, chifukwa ndimwe ŵapachanya chomene (mu udindo), usange ndimwe ŵakugomezga.

اِنْ يَّمْسَسْكُمْ قَرْحٌ فَقَدْ مَسَّ الْقَوْمَ قَرْحٌ مِّثْلُهٗ ۗوَتِلْكَ الْاَيَّامُ نُدَاوِلُهَا بَيْنَ النَّاسِۚ وَلِيَعْلَمَ اللّٰهُ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَيَتَّخِذَ مِنْكُمْ شُهَدَاۤءَ ۗوَاللّٰهُ لَا يُحِبُّ الظّٰلِمِيْنَۙ

iy yamsaskum qarḥun faqad massal-qauma qarḥum miṡluh(ū), wa tilkal-ayyāmu nudāwiluhā binan-nās(i), wa liya‘lamallāhul-lażīna āmanū wa yattakhiża minkum syuhadā'(u), wallāhu lā yuḥibbuẓ-ẓālimīn(a).

Usange imwe (pa nkhondo ya Uhud) mukapokera chilonda, mbwenu iwo (pa nkhondo ya Badr) ŵakapokera chilonda chakuyana waka. Ndipo nyengo izi (za kupambana na kuparanyika) Tikusinthana pakati pa ŵanthu (kuti ŵasambizgike), ndipo kuti Allah wapambaniske ŵakugomezga (kufuma ku ŵambura kugomezga) ndipo kuti wapangiske ŵanyake mwa imwe (kuwa nga mba) ŵakufwa chifukwa cha chipulikano. Ndipo Allah wakutemwa yayi ŵaheni.

وَلِيُمَحِّصَ اللّٰهُ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَيَمْحَقَ الْكٰفِرِيْنَ

wa liyumaḥḥiṣallāhul-lażīna āmanū wa yamḥaqal-kāfirīn(a).

Ndipo kuti Allah watozge ŵakugomezga na kuparanya ŵakukana.

اَمْ حَسِبْتُمْ اَنْ تَدْخُلُوا الْجَنَّةَ وَلَمَّا يَعْلَمِ اللّٰهُ الَّذِيْنَ جَاهَدُوْا مِنْكُمْ وَيَعْلَمَ الصّٰبِرِيْنَ

am ḥasibtum an tadkhulul-jannata wa lammā ya‘lamillāhul-lażīna jāhadū minkum wa ya‘lamaṣ-ṣābirīn(a).

Kasi mukughanaghana kuti muzamunjira mu Paradiso apo Allah wandamanyiske awo mwa imwe ŵakuyezgayezga chomene na ŵakuzizipizga?

وَلَقَدْ كُنْتُمْ تَمَنَّوْنَ الْمَوْتَ مِنْ قَبْلِ اَنْ تَلْقَوْهُۖ فَقَدْ رَاَيْتُمُوْهُ وَاَنْتُمْ تَنْظُرُوْنَ ࣖ

wa laqad kuntum tamannaunal-mauta min qabli an talqauh(u), faqad ra'aitumūhu wa antum tanẓurūn(a).

Ndipo mukugomezga nyifwa (martyrdom) pambere mundakumane nayo; sono mwawona ndipo ndimwe ŵakaboni.

وَمَا مُحَمَّدٌ اِلَّا رَسُوْلٌۚ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِهِ الرُّسُلُ ۗ اَفَا۟ىِٕنْ مَّاتَ اَوْ قُتِلَ انْقَلَبْتُمْ عَلٰٓى اَعْقَابِكُمْ ۗ وَمَنْ يَّنْقَلِبْ عَلٰى عَقِبَيْهِ فَلَنْ يَّضُرَّ اللّٰهَ شَيْـًٔا ۗوَسَيَجْزِى اللّٰهُ الشّٰكِرِيْنَ

wa mā muḥammadun illā rasūl(un), qad khalat min qablihir-rusul(u), afa'im māta au qutilanqalabtum ‘alā a‘qābikum, wa may yanqalib ‘alā ‘aqibaihi falay yaḍurrallāha syai'ā(n), wa sayajzillāhusy-syākirīn(a).

Ndipo Muhamadi ni Mthenga waka; Ŵateŵeti ŵanandi ŵali kujumphapo pambere iyo wandaŵeko. Usange wafwa panji wakomeka, kasi muzamuwelera nyuma (kupatuka)? Waliyose uyo wakuwelera nyuma wazamupweteka yayi Allah nanga nkhuchoko waka. Allah wazamupeleka njombe ku awo ŵakuwonga.

وَمَا كَانَ لِنَفْسٍ اَنْ تَمُوْتَ اِلَّا بِاِذْنِ اللّٰهِ كِتٰبًا مُّؤَجَّلًا ۗ وَمَنْ يُّرِدْ ثَوَابَ الدُّنْيَا نُؤْتِهٖ مِنْهَاۚ وَمَنْ يُّرِدْ ثَوَابَ الْاٰخِرَةِ نُؤْتِهٖ مِنْهَا ۗ وَسَنَجْزِى الشّٰكِرِيْنَ

wa mā kāna linafsin an tamūta illā bi'iżnillāhi kitābam mu'ajjalā(n), wa may yurid ṡawābad-dun-yā nu'tihī minhā, wa may yurid ṡawābal-ākhirati nu'tihī minhā, wa sanajzisy-syākirīn(a).

Ndipo mzimu uliwose uzamufwa yayi kwambura kuti Allah wazomerezge, pa nyengo yakuŵikika. Waliyose uyo wakukhumba njombe ya charu ichi, tizamumupa njombe yake, ndipo uyo wakukhumba njombe ya charu cha kunthazi, tizamumupa njombe yake, ndipo tizamumupa njombe awo ŵakuwonga.

وَكَاَيِّنْ مِّنْ نَّبِيٍّ قٰتَلَۙ مَعَهٗ رِبِّيُّوْنَ كَثِيْرٌۚ فَمَا وَهَنُوْا لِمَآ اَصَابَهُمْ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَمَا ضَعُفُوْا وَمَا اسْتَكَانُوْا ۗ وَاللّٰهُ يُحِبُّ الصّٰبِرِيْنَ

wa ka'ayyim min nabiyyin qātal(a), ma‘ahū ribbiyyūna kaṡīr(un), famā wahanū limā aṣābahum fī sabīlillāhi wa mā ḍa‘ufū wa mastakānū, wallāhu yuḥibbuṣ-ṣābirīn(a).

Ndipo ni ŵaprofeti ŵanandi wuli awo ŵakaluta ku nkhondo pamoza na ŵalondezgi ŵanandi ŵakujipeleka. Ŵakaŵa (ŵakaŵa) ŵakulopwa yayi chifukwa cha masoka agho ghakaŵawira mu nthowa ya Allah, ŵakataya mzimu wawo yayi ndipo ŵakajipeleka yayi (panji) kujipeleka (kwa mulwani). Ndipo Allah wakutemwa awo ŵakuzizipizga.

وَمَا كَانَ قَوْلَهُمْ اِلَّآ اَنْ قَالُوْا رَبَّنَا اغْفِرْ لَنَا ذُنُوْبَنَا وَاِسْرَافَنَا فِيْٓ اَمْرِنَا وَثَبِّتْ اَقْدَامَنَا وَانْصُرْنَا عَلَى الْقَوْمِ الْكٰفِرِيْنَ

wa mā kāna qauluhum illā an qālū rabbanagfir lanā żunūbanā wa isrāfanā fī amrinā wa ṡabbit aqdāmanā wanṣurnā ‘alal-qaumil-kāfirīn(a).

Ndipo mazgu ghawo ni chinthu chinyake yayi kweni lurombo, "Fumu yithu, tigowokerani zakwananga zithu na milimo yithu yakujumphizga (mu) vinthu vithu na kukhozga mkhaliro withu, na kutovwira kulimbana na ŵakukana."

فَاٰتٰىهُمُ اللّٰهُ ثَوَابَ الدُّنْيَا وَحُسْنَ ثَوَابِ الْاٰخِرَةِ ۗ وَاللّٰهُ يُحِبُّ الْمُحْسِنِيْنَ ࣖ

fa ātāhumullāhu ṡawābad-dun-yā wa ḥusna ṡawābil-ākhirah(ti), wallāhu yuḥibbul-muḥsinīn(a).

Ntheura Allah wakaŵapa njombe mu charu ichi na njombe yiwemi ku charu cha kunthazi. Ndipo Allah wakutemwa awo ŵakuchita viwemi.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اِنْ تُطِيْعُوا الَّذِيْنَ كَفَرُوْا يَرُدُّوْكُمْ عَلٰٓى اَعْقَابِكُمْ فَتَنْقَلِبُوْا خٰسِرِيْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanū in tuṭī‘ul-lażīna kafarū yaruddūkum ‘alā a‘qābikum fa tanqalibū khāsirīn(a).

O imwe ŵakugomezga! Usange mukupulikira awo ŵakukana, ŵamuwezgerani nadi (wakugaluka), mbwenu muzamuwelera ku kuŵa wakutaya.

بَلِ اللّٰهُ مَوْلٰىكُمْ ۚ وَهُوَ خَيْرُ النّٰصِرِيْنَ

balillāhu maulākum, wa huwa khairun-nāṣirīn(a).

Kweni Allah pera ndiyo wakuvikilira winu, ndipo ndiyo wakumovwirani chomene.

سَنُلْقِيْ فِيْ قُلُوْبِ الَّذِيْنَ كَفَرُوا الرُّعْبَ بِمَٓا اَشْرَكُوْا بِاللّٰهِ مَا لَمْ يُنَزِّلْ بِهٖ سُلْطٰنًا ۚ وَمَأْوٰىهُمُ النَّارُ ۗ وَبِئْسَ مَثْوَى الظّٰلِمِيْنَ

sanulqī fī qulūbil-lażīna kafarur-ru‘ba bimā asyrakū billāhi mā lam yunazzil bihī sulṭānā(n), wa ma'wāhumun nār(u), wa bi'sa maṡwaẓ-ẓālimīn(a).

Tizamuŵika wofi mu mitima ya awo ŵakukana, chifukwa ŵakukoleska ŵanyawo na Allah na chinthu icho Allah wandavumburepo uthenga. Ndipo malo ghawo ghakuwelera ni gehena. Ndipo (ndiko kuti) malo ghaheni chomene ghakukhalamo (kwa) ŵakwananga.

وَلَقَدْ صَدَقَكُمُ اللّٰهُ وَعْدَهٗٓ اِذْ تَحُسُّوْنَهُمْ بِاِذْنِهٖ ۚ حَتّٰىٓ اِذَا فَشِلْتُمْ وَتَنَازَعْتُمْ فِى الْاَمْرِ وَعَصَيْتُمْ مِّنْۢ بَعْدِ مَآ اَرٰىكُمْ مَّا تُحِبُّوْنَ ۗ مِنْكُمْ مَّنْ يُّرِيْدُ الدُّنْيَا وَمِنْكُمْ مَّنْ يُّرِيْدُ الْاٰخِرَةَ ۚ ثُمَّ صَرَفَكُمْ عَنْهُمْ لِيَبْتَلِيَكُمْ ۚ وَلَقَدْ عَفَا عَنْكُمْ ۗ وَاللّٰهُ ذُوْ فَضْلٍ عَلَى الْمُؤْمِنِيْنَ

wa laqad ṣadaqakumullāhu wa‘dahū iż taḥussūnahum bi'iżnih(ī), ḥattā iżā fasyiltum wa tanāza‘tum fil-amri wa ‘aṣaitum mim ba‘di mā arākum mā tuḥibbūn(a), minkum may yurīdud-dun-yā wa minkum may yurīdul-ākhirah(ta), ṡumma ṣarafakum ‘anhum liyabtaliyakum, wa laqad ‘afā ‘ankum, wallāhu żū faḍlin ‘alal-mu'minīn(a).

Ndipo nadi, Allah wafiska layizgo lake kwa imwe, apo mukaŵakoma na chizomerezgo chake mpaka mukaŵa ŵakulopwa na kugazgana mu nkhani iyi na kuleka kupulikira dango la Mtumiki pamanyuma pakuti Allah wamulongorani ivyo mukatemwanga. Pakati pinu pali awo ŵakukhumba charu ndipo pakati pinu pali (nawo) awo ŵakukhumba umoyo wa pamanyuma pa nyifwa. Pamanyuma Allah wakamupatuskani kwa iwo kuti wamuyezgani, kweni wakamugowokerani nadi. Ndipo Allah wali na vyawanangwa (vyakupelekeka) ku ŵakugomezga.

۞ اِذْ تُصْعِدُوْنَ وَلَا تَلْوٗنَ عَلٰٓى اَحَدٍ وَّالرَّسُوْلُ يَدْعُوْكُمْ فِيْٓ اُخْرٰىكُمْ فَاَثَابَكُمْ غَمًّا ۢبِغَمٍّ لِّكَيْلَا تَحْزَنُوْا عَلٰى مَا فَاتَكُمْ وَلَا مَآ اَصَابَكُمْ ۗ وَاللّٰهُ خَبِيْرٌ ۢبِمَا تَعْمَلُوْنَ

iż tuṣ‘idūna wa lā talwūna ‘alā aḥadiw war-rasūlu yad‘ūkum fī ukhrākum fa aṡābakum gammam bigammil likailā taḥzanū ‘alā mā fātakum wa lā mā aṣābakum, wallāhu khabīrum bimā taṣna‘ūn(a).

(Kumbukani) apo mukachimbiranga ndipo mukalaŵiskanga munthu waliyose yayi, apo Mtumiki (Muhammad) uyo wakaŵa pakati pa ŵanyake (ŵabwezi ŵinu) wakamuchemani (gulu ilo likachimbira), mbwenu Allah wakamupangiskani chitima pa chitima, mwakuti muleke kuŵa na chitima (so) pa ivyo vikamuchimbirani na pa ivyo vikamuwirani. Ndipo Allah wakumanya ivyo mukuchita.

ثُمَّ اَنْزَلَ عَلَيْكُمْ مِّنْۢ بَعْدِ الْغَمِّ اَمَنَةً نُّعَاسًا يَّغْشٰى طَۤاىِٕفَةً مِّنْكُمْ ۙ وَطَۤاىِٕفَةٌ قَدْ اَهَمَّتْهُمْ اَنْفُسُهُمْ يَظُنُّوْنَ بِاللّٰهِ غَيْرَ الْحَقِّ ظَنَّ الْجَاهِلِيَّةِ ۗ يَقُوْلُوْنَ هَلْ لَّنَا مِنَ الْاَمْرِ مِنْ شَيْءٍ ۗ قُلْ اِنَّ الْاَمْرَ كُلَّهٗ لِلّٰهِ ۗ يُخْفُوْنَ فِيْٓ اَنْفُسِهِمْ مَّا لَا يُبْدُوْنَ لَكَ ۗ يَقُوْلُوْنَ لَوْ كَانَ لَنَا مِنَ الْاَمْرِ شَيْءٌ مَّا قُتِلْنَا هٰهُنَا ۗ قُلْ لَّوْ كُنْتُمْ فِيْ بُيُوْتِكُمْ لَبَرَزَ الَّذِيْنَ كُتِبَ عَلَيْهِمُ الْقَتْلُ اِلٰى مَضَاجِعِهِمْ ۚ وَلِيَبْتَلِيَ اللّٰهُ مَا فِيْ صُدُوْرِكُمْ وَلِيُمَحِّصَ مَا فِيْ قُلُوْبِكُمْ ۗ وَاللّٰهُ عَلِيْمٌ ۢبِذَاتِ الصُّدُوْرِ

Ṡumma anzala ‘alaikum mim ba‘dil-gammi amanatan nu‘āsay yagsyā ṭā'ifatam minkum, wa ṭā'ifatun qad ahammathum anfusuhum yaẓunnūna billāhi gairal-ḥaqqi ẓanal-jāhiliyyah(ti), yaqūlūna hal lanā minal-amri min syai'(in), qul innal-amra kullahū lillāh(i), yukhfūna fī anfusihim mā lā yubdūna lak(a), yaqūlūna lau kāna lanā minal-amri syai'um mā qutilnā hāhunā, qul lau kuntum fī buyūtikum labarazal-lażīna kutiba ‘alaihimul-qatlu ilā maḍāji‘ihim, wa liyabtaliyallāhu mā fī ṣudūrikum wa liyumaḥḥiṣa mā fī qulūbikum, wallāhu ‘alīmum biżātiṣ-ṣudūr(i).

Ndipo pamanyuma pakuti mwathereskeka na chitima, Iyo wakatuma mzimu wa chivikiliro kwa imwe (mu kawonekero ka) kugona uko kukabenekelera gulu la imwe, apo gulu linyake likaŵa na phukwa pa ilo mwene; ŵakughanaghana kuti ivyo ni vyaunenesko yayi vyakukhwaskana na Allah vikuŵa nga ni maghanoghano ghambura kumanya. Ŵakati, “Kasi pali icho tingachita pa nkhani iyi?” Muyowoye (Muhammad), "Nadi, vinthu vyose vili mu mawoko gha Allah." Ŵakubisa mu mitima yawo vinthu ivyo ŵakumuvumbulirani chara. Iwo ŵakati, "Usange pakaŵa chinthu icho tingachita pa nkhani iyi, tingakomeka yayi (kutondeka) kuno." Tiyeni (Muhammad), "Nangauli muli mu nyumba yinu, awo ŵali kuŵikika kuti ŵakomeke ŵazamufumapo nadi (nawo) ku malo uko ŵakakomekera." Allah (wakuchita ivi) kuti wayezge ivyo vili mu chifuŵa chinu na kutozga ivyo vili mu mtima winu. Ndipo Allah ndiyo wakumanya vyose vya mitima.

اِنَّ الَّذِيْنَ تَوَلَّوْا مِنْكُمْ يَوْمَ الْتَقَى الْجَمْعٰنِۙ اِنَّمَا اسْتَزَلَّهُمُ الشَّيْطٰنُ بِبَعْضِ مَا كَسَبُوْا ۚ وَلَقَدْ عَفَا اللّٰهُ عَنْهُمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ حَلِيْمٌ ࣖ

innal-lażīna tawallau minkum yaumal-taqal-jam‘ān(i), innamastazallahumusy-syaiṭānu biba‘ḍi mā kasabū, wa laqad ‘afallāhu ‘anhum, innallāha gafūrun ḥalīm(un).

Nadi, awo ŵakapatuka pakati pinu apo pakaŵa ungano (nkhondo) pakati pa magulu ghaŵiri agha, ŵakafumiskika nadi na Satana, chifukwa cha viheni vinyake (zakwananga) ivyo ŵakachita (kale), kweni Allah waŵagowokera nadi. Nadi, Allah ni Wakugowokera chomene, Walusungu chomene.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَكُوْنُوْا كَالَّذِيْنَ كَفَرُوْا وَقَالُوْا لِاِخْوَانِهِمْ اِذَا ضَرَبُوْا فِى الْاَرْضِ اَوْ كَانُوْا غُزًّى لَّوْ كَانُوْا عِنْدَنَا مَا مَاتُوْا وَمَا قُتِلُوْاۚ لِيَجْعَلَ اللّٰهُ ذٰلِكَ حَسْرَةً فِيْ قُلُوْبِهِمْ ۗ وَاللّٰهُ يُحْيٖ وَيُمِيْتُ ۗ وَاللّٰهُ بِمَا تَعْمَلُوْنَ بَصِيْرٌ

yā ayyuhal-lażīna āmanū lā takūnū kal-lażīna kafarū wa qālū li'ikhwānihim iżā ḍarabū fil-arḍi au kānū guzzal lau kānū ‘indanā mā mātū wa mā qutilū, liyaj‘alallāhu żālika ḥasratan fī qulūbihim, wallāhu yuḥyī wa yumīt(u), wallāhu bimā ta‘malūna baṣīr(un).

O imwe ŵakugomezga! Muleke kuŵa nga mbambura kugomezga awo ŵakuphalira ŵabali ŵawo para ŵakwenda pa charu chapasi panji kuluta ku nkhondo kuti, “Ŵaŵenge kuti ŵakhala nase, mphanyi ŵakafwa yayi ndipo ŵangakomeka yayi.” (Na mazgu) nga ni agha, chifukwa Allah wakukhumba kupangiska kuti ŵaŵe na chitima mu mitima yawo. Allah wakupereka umoyo na kukoma, ndipo Allah wakuwona vyose ivyo mukuchita.

وَلَىِٕنْ قُتِلْتُمْ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ اَوْ مُتُّمْ لَمَغْفِرَةٌ مِّنَ اللّٰهِ وَرَحْمَةٌ خَيْرٌ مِّمَّا يَجْمَعُوْنَ

wa la'in qutiltum fī sabīlillāhi au muttum lamagfiratum minallāhi wa raḥmatun khairum mimmā yajma‘ūn(a).

Ndipo nadi, usange mungawa mu nthowa ya Allah panji kufwa, nadi, kugowokera kwa Allah na lusungu lwake viŵenge viwemi (kwa imwe) kuluska ivyo (vyakupoka) ŵakuwunganya.

وَلَىِٕنْ مُّتُّمْ اَوْ قُتِلْتُمْ لَاِلَى اللّٰهِ تُحْشَرُوْنَ

wa la'im muttum au qutiltum la'ilallāhi tuḥsyarūn(a).

Ndipo nadi, usange mwafwa panji kuwa, nadi, kwa Allah muzamuwungana.

فَبِمَا رَحْمَةٍ مِّنَ اللّٰهِ لِنْتَ لَهُمْ ۚ وَلَوْ كُنْتَ فَظًّا غَلِيْظَ الْقَلْبِ لَانْفَضُّوْا مِنْ حَوْلِكَ ۖ فَاعْفُ عَنْهُمْ وَاسْتَغْفِرْ لَهُمْ وَشَاوِرْهُمْ فِى الْاَمْرِۚ فَاِذَا عَزَمْتَ فَتَوَكَّلْ عَلَى اللّٰهِ ۗ اِنَّ اللّٰهَ يُحِبُّ الْمُتَوَكِّلِيْنَ

fabimā raḥmatim minallāhi linta lahum, wa lau kunta faẓẓan galīẓal-qalbi lanfaḍḍū min ḥaulik(a), fa‘fu ‘anhum wastagfir lahum wa syāwirhum fil-amr(i), fa iżā ‘azamta fa tawakkal ‘alallāh(i), innallāha yuḥibbul-mutawakkilīn(a).

Ntheura, chifukwa cha lusungu lwa Allah, imwe (Muhammad) mukaŵa ŵakuzika kwa iwo. Usange mukuchita vinthu mwakulimbikira ndiposo muli na mtima wakukhora, ŵazamujipatura nadi ku awo ŵali pafupi namwe. Ntheura, muŵagowokere na kuŵapempha chigowokero chifukwa cha iwo, ndipo mudumbiskane nawo pa nkhani iyi. Pamanyuma, para mwasankha, mbwenu ŵikani chigomezgo chinu mwa Allah. Nadi, Allah wakutemwa awo ŵakumugomezga.

اِنْ يَّنْصُرْكُمُ اللّٰهُ فَلَا غَالِبَ لَكُمْ ۚ وَاِنْ يَّخْذُلْكُمْ فَمَنْ ذَا الَّذِيْ يَنْصُرُكُمْ مِّنْۢ بَعْدِهٖ ۗ وَعَلَى اللّٰهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُوْنَ

iy yanṣurkumullāhu falā gāliba lakum, wa iy yakhżulkum faman żal-lażī yanṣurukum mim ba‘dih(ī), wa ‘alallāhi falyatawakkalil-mu'minūn(a).

Usange Allah wakumovwirani, palije uyo wangamuthereskani; Kweni usange Allah wakumulekani, kasi ni njani uyo wangamovwirani pamanyuma pa ivi? Ntheura, ŵagomezgi ŵagomezgenge pa Allah.

وَمَا كَانَ لِنَبِيٍّ اَنْ يَّغُلَّ ۗوَمَنْ يَّغْلُلْ يَأْتِ بِمَا غَلَّ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ ۚ ثُمَّ تُوَفّٰى كُلُّ نَفْسٍ مَّا كَسَبَتْ وَهُمْ لَا يُظْلَمُوْنَ

wa mā kāna linabiyyin ay yagull(a), wa may yaglul ya'ti bimā galla yaumal-qiyāmah(ti), ṡumma tuwaffā kullu nafsim mā kasabat wa hum lā yuẓlamūn(a).

Ndipo nchambura kucitika kuti mprofeti wapelekenge (mu nkhani za vyakupoka vya nkhondo). Waliyose uyo wakupeleka, wazamuza nadi pa Zuŵa la Chiwuka na ivyo wakapeleka. Penepapo munthu waliyose wazamupokera njombe yose kuyana na ivyo wakagwira ntchito, ndipo ŵazamubudiska chara.

اَفَمَنِ اتَّبَعَ رِضْوَانَ اللّٰهِ كَمَنْۢ بَاۤءَ بِسَخَطٍ مِّنَ اللّٰهِ وَمَأْوٰىهُ جَهَنَّمُ ۗ وَبِئْسَ الْمَصِيْرُ

afamanittaba‘a riḍwānallāhi kamam bā'a bisakhaṭim minallāhi wa ma'wāhu jahannam(u), wa bi'sal-maṣīr(u),

Ntheura kasi pali munthu uyo ​​wakulondezga vyakukondweska vya Allah nga ni munthu uyo ​​wakuwelera kuzakatora ukali kufuma kwa Allah na malo ghake mu gehena? Ndiyo malo ghaheni chomene ghakuwelerako.

هُمْ دَرَجٰتٌ عِنْدَ اللّٰهِ ۗ وَاللّٰهُ بَصِيْرٌ ۢبِمَا يَعْمَلُوْنَ

hum darajātun ‘indallāh(i), wallāhu baṣīrum bimā ya‘malūn(a).

Malo ghawo ghali mu madigiri panthazi pa Allah, ndipo Allah wakuwona vyose ivyo ŵakuchita.

لَقَدْ مَنَّ اللّٰهُ عَلَى الْمُؤْمِنِيْنَ اِذْ بَعَثَ فِيْهِمْ رَسُوْلًا مِّنْ اَنْفُسِهِمْ يَتْلُوْا عَلَيْهِمْ اٰيٰتِهٖ وَيُزَكِّيْهِمْ وَيُعَلِّمُهُمُ الْكِتٰبَ وَالْحِكْمَةَۚ وَاِنْ كَانُوْا مِنْ قَبْلُ لَفِيْ ضَلٰلٍ مُّبِيْنٍ

laqad mannallāhu ‘alal-mu'minīna iż ba‘aṡa fīhim rasūlam min anfusihim yatlū ‘alaihim āyātihī wa yuzakkīhim wa yu‘allimuhumul-kitāba wal-ḥikmah(ta), wa in kānū min qablu lafī ḍalālim mubīn(in).

Nadi, Allah wali kupereka lusungu ku ŵakugomezga apo (Allah) wakatuma Mthenga (Muhammad) pakati pawo kufuma pakati pawo, uyo wakaŵaŵazgira mavesi ghake, wakatozga (mizimu) yawo, na kuŵasambizga Buku (Qur’an) na Nzeru (Sunnah), nangauli pakwamba, ŵakaŵa mu upusikizgi wakuwonekerathu.

اَوَلَمَّآ اَصَابَتْكُمْ مُّصِيْبَةٌ قَدْ اَصَبْتُمْ مِّثْلَيْهَاۙ قُلْتُمْ اَنّٰى هٰذَا ۗ قُلْ هُوَ مِنْ عِنْدِ اَنْفُسِكُمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ

awa lammā aṣābatkum muṣībatun qad aṣabtum miṡlaihā, qultum annā hāżā, qul huwa min ‘indi anfusikum, innallāha ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

Ndipo chifukwa wuli imwe (mukazizwa) apo soka likachitika (kutondeka pa nkhondo ya Uhud), nangauli mukaŵa kuti mwapangiska soka kaŵiri (pa ŵalwani ŵinu pa nkhondo ya Badr) mukati, "Kasi ichi (kutondeka) chikafuma nkhu?" Yowoyani kuti, "Icho chikufuma ku (kubudiska) kwako." Nadi, Allah ni Wankhongonozose pa vinthu vyose.

وَمَآ اَصَابَكُمْ يَوْمَ الْتَقَى الْجَمْعٰنِ فَبِاِذْنِ اللّٰهِ وَلِيَعْلَمَ الْمُؤْمِنِيْنَۙ

wa mā aṣābakum yaumal-taqal-jam‘āni fa bi'iżnillāhi wa liya‘lamal-mu'minīn(a).

Ndipo ivyo vikumuchitikirani para pali ungano (nkhondo) pakati pa magulu ghaŵiri agha ni na chizomerezgo cha Allah, ndipo mwakuti Allah wayezge awo ŵakugomezga (ŵaunenesko).

وَلِيَعْلَمَ الَّذِيْنَ نَافَقُوْا ۖوَقِيْلَ لَهُمْ تَعَالَوْا قَاتِلُوْا فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ اَوِ ادْفَعُوْا ۗ قَالُوْا لَوْ نَعْلَمُ قِتَالًا لَّاتَّبَعْنٰكُمْ ۗ هُمْ لِلْكُفْرِ يَوْمَىِٕذٍ اَقْرَبُ مِنْهُمْ لِلْاِيْمَانِ ۚ يَقُوْلُوْنَ بِاَفْوَاهِهِمْ مَّا لَيْسَ فِيْ قُلُوْبِهِمْ ۗ وَاللّٰهُ اَعْلَمُ بِمَا يَكْتُمُوْنَۚ

wa liya‘lamal-lażīna nāfaqū, wa qīla lahum ta‘ālau qātilū fī sabīlillāhi awidfa‘ū, qālū lau na‘lamu qitālal lattaba‘nākum, hum lil-kufri yauma'iżin aqrabu minhum lil-īmān(i), yaqūlūna bi'afwāhihim mā laisa fī qulūbihim, walllāhu a‘lamu bimā yaktumūn(a).

Ndipo kuti ŵayezge ŵapusikizgi, ŵakaphalirika kuti, “Zani mukarwe nkhondo mu nthowa ya Allah panji mujivikilire.” Ŵakati, "Usange tingamanya (umo) tingachitira nkhondo, tingamulondezgani." Pa zuŵa ili ŵakaŵa pafupi comene na kuleka kugomezga kuluska kuŵa na cipulikano. Ŵakuyowoya na milomo yawo ivyo vikukolerana yayi na ivyo vili mu mitima yawo. Ndipo Allah wakumanya makora ivyo ŵakubisa .

اَلَّذِيْنَ قَالُوْا لِاِخْوَانِهِمْ وَقَعَدُوْا لَوْ اَطَاعُوْنَا مَا قُتِلُوْا ۗ قُلْ فَادْرَءُوْا عَنْ اَنْفُسِكُمُ الْمَوْتَ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ

al-lażīna qālū li'ikhwānihim wa qa‘adū lau aṭā‘ūnā mā qutilū, qul fadra'ū ‘an anfusikumul-mauta in kuntum ṣādiqīn(a).

(Iwo ndiwo) awo ŵakati ku ŵabali ŵawo ndipo iwo ŵakaluta ku nkhondo yayi, "Usange ŵangatilondezga, mphanyi ŵakakomeka yayi." Muyowoye kuti, “Mulekeske nyifwa, usange muli ŵaunenesko.”

وَلَا تَحْسَبَنَّ الَّذِيْنَ قُتِلُوْا فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ اَمْوَاتًا ۗ بَلْ اَحْيَاۤءٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ يُرْزَقُوْنَۙ

wa lā taḥsabannal-lażīna qutilū fī sabīlillāhi amwātā(n), bal aḥyā'un 'inda rabbihim yurzaqūn(a).

Ndipo mungaghanaghananga yayi kuti awo ŵakuwa mu nthowa ya Allah mbakufwa; Nakuti ŵakukhala pafupi na Fumu yawo ndipo ŵakupokera vyakurya, .

فَرِحِيْنَ بِمَآ اٰتٰىهُمُ اللّٰهُ مِنْ فَضْلِهٖۙ وَيَسْتَبْشِرُوْنَ بِالَّذِيْنَ لَمْ يَلْحَقُوْا بِهِمْ مِّنْ خَلْفِهِمْ ۙ اَلَّا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُوْنَۘ

fariḥīna bimā ātāhumullāhu min faḍlih(ī), wa yastabsyirūna bil-lażīna lam yalḥaqū bihim min khalfihim, allā khaufun ‘alaihim wa lā hum yaḥzanūn(a).

Ŵakakondwa na chawanangwa icho Allah wakaŵapa, ndipo ŵakakondwa na awo ŵakakhalako awo ŵakaŵa kuti ŵandaŵafikepo, kuti pakaŵavya wofi kwa iwo ndipo ŵakaŵa na chitima yayi.

۞ يَسْتَبْشِرُوْنَ بِنِعْمَةٍ مِّنَ اللّٰهِ وَفَضْلٍۗ وَاَنَّ اللّٰهَ لَا يُضِيْعُ اَجْرَ الْمُؤْمِنِيْنَ ࣖ

yastabsyirūna bini‘matim minallāhi wa faḍl(in), wa annallāha lā yuḍī‘u ajral-mu'minīn(a).

Ŵakukondwa chomene na viwemi na vyawanangwa vyakufuma kwa Allah. Ndipo nadi, Allah wakutaya yayi njombe ya awo ŵakugomezga, .

اَلَّذِيْنَ اسْتَجَابُوْا لِلّٰهِ وَالرَّسُوْلِ مِنْۢ بَعْدِ مَآ اَصَابَهُمُ الْقَرْحُ ۖ لِلَّذِيْنَ اَحْسَنُوْا مِنْهُمْ وَاتَّقَوْا اَجْرٌ عَظِيْمٌۚ

al-lażīnastajābū lillāhi war-rasūli mim ba‘di mā aṣābahumul-qarḥ(u), lil-lażīna aḥsanū minhum wattaqau ajrun ‘aẓīm(un).

(ndiko kuti) awo ŵakapulikira (malango gha) Allah na Mtumiki pamanyuma pakuti ŵapokera vilonda (mu nkhondo ya Uhud). Awo ŵakuchita milimo yiwemi ndipo mbakusopa pakati pawo ŵakupokera njombe zikuru.

اَلَّذِيْنَ قَالَ لَهُمُ النَّاسُ اِنَّ النَّاسَ قَدْ جَمَعُوْا لَكُمْ فَاخْشَوْهُمْ فَزَادَهُمْ اِيْمَانًاۖ وَّقَالُوْا حَسْبُنَا اللّٰهُ وَنِعْمَ الْوَكِيْلُ

al-lażīna qāla lahumun-nāsu innan-nāsa qad jama‘ū lakum fakhsyauhum fa zādahum īmānā(n), wa qālū ḥasbunallāhu wa ni‘mal-wakīl(u).

(Ndiko kuti) awo (awo ŵakupulikira Allah na Mtumiki) awo, apo munthu munyake wakati kwa iyo, "Ŵanthu (Quraish) ŵawunganya gulu la ŵasilikari kuti ŵamuwukireni, ntheura ŵawopeni," vikuwoneka kuti (mazgu) ghakasazgirako (nkhongono) chipulikano chawo ndipo ŵakazgora kuti, "Allah ngwakukwana (kuti waŵe movwiri ise) kwa."

فَانْقَلَبُوْا بِنِعْمَةٍ مِّنَ اللّٰهِ وَفَضْلٍ لَّمْ يَمْسَسْهُمْ سُوْۤءٌۙ وَّاتَّبَعُوْا رِضْوَانَ اللّٰهِ ۗ وَاللّٰهُ ذُوْ فَضْلٍ عَظِيْمٍ

fanqalabū bi ni‘matim minallāhi wa faḍlil lam yamsashum sū'(un), wattaba‘ū riḍwānallāh(i), wallahu żū faḍlin ‘aẓīm(in).

Ntheura ŵakawelera na vitumbiko (vikuru) na usambazi kufuma kwa Allah, ŵakatimbanizgika na soka yayi ndipo ŵakalondezga kukondweska kwa Allah. Chiuta wali na lusungu lukuru.

اِنَّمَا ذٰلِكُمُ الشَّيْطٰنُ يُخَوِّفُ اَوْلِيَاۤءَهٗۖ فَلَا تَخَافُوْهُمْ وَخَافُوْنِ اِنْ كُنْتُمْ مُّؤْمِنِيْنَ

innamā żālikumusy-syaiṭānu yukhawwifu auliyā'ah(ū), falā takhāfūhum wa khāfūni in kuntum mu'minīn(a).

Nadi, iwo mbadiŵanda pera awo ŵakuwofya (imwe) na ŵabwezi ŵawo ŵakugomezgeka, ntheura mungaŵawopanga yayi, kweni muniwope, usange ndimwe ŵakugomezga.

وَلَا يَحْزُنْكَ الَّذِيْنَ يُسَارِعُوْنَ فِى الْكُفْرِۚ اِنَّهُمْ لَنْ يَّضُرُّوا اللّٰهَ شَيْـًٔا ۗ يُرِيْدُ اللّٰهُ اَلَّا يَجْعَلَ لَهُمْ حَظًّا فِى الْاٰخِرَةِ وَلَهُمْ عَذَابٌ عَظِيْمٌۚ

wa lā yaḥzunkal-lażīna yusāri‘ūna fil-kufr(i), innahum lay yaḍurrullāha syai'ā(n), yurīdullāhu allā yaj‘ala lahum ḥaẓẓan fil-ākhirati wa lahum ‘ażābun ‘aẓīm(un).

Ndipo mungadandaulanga yayi na ŵanthu awo ŵakuwelera luŵiro kuŵa ŵakukana, nadi ŵakupweteka yayi Allah nanga nkhuchoko waka. Allah wazamuŵapa yayi chigaŵa (mphoto) ku umoyo wa pamanyuma pa nyifwa, ndipo ŵazamusuzgika na chilango chikuru.

اِنَّ الَّذِيْنَ اشْتَرَوُا الْكُفْرَ بِالْاِيْمَانِ لَنْ يَّضُرُّوا اللّٰهَ شَيْـًٔاۚ وَلَهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ

innal-lażīnasytarawul-kufra bil-īmāni lay yaḍurrullāha syai'ā(n), wa lahum ‘ażābun alīm(un).

Nadi, awo ŵakugura kukana na chipulikano ŵazamupweteka yayi Allah nanga nkhuchoko waka, ndipo ŵazamupokera chilango chakuŵinya.

وَلَا يَحْسَبَنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْٓا اَنَّمَا نُمْلِيْ لَهُمْ خَيْرٌ لِّاَنْفُسِهِمْ ۗ اِنَّمَا نُمْلِيْ لَهُمْ لِيَزْدَادُوْٓا اِثْمًا ۚ وَلَهُمْ عَذَابٌ مُّهِيْنٌ

wa lā yaḥsabannal-lażīna kafarū annamā numlī lahum khairul li'anfusihim, innamā numlī lahum liyazdādū iṡmā(n), wa lahum ‘ażābum muhīn(un).

Ndipo ŵaleke kuzomerezga awo ŵakukana kughanaghana kuti nyengo ya lusungu iyo taŵapa njawemi kwa iwo. Nadi, nyengo ya lusungu iyo tikaŵapa njakuti zakwananga zawo ziŵe zinandi waka, ndipo ŵapokere chilango chakukhozga soni.

مَا كَانَ اللّٰهُ لِيَذَرَ الْمُؤْمِنِيْنَ عَلٰى مَآ اَنْتُمْ عَلَيْهِ حَتّٰى يَمِيْزَ الْخَبِيْثَ مِنَ الطَّيِّبِ ۗ وَمَا كَانَ اللّٰهُ لِيُطْلِعَكُمْ عَلَى الْغَيْبِ وَلٰكِنَّ اللّٰهَ يَجْتَبِيْ مِنْ رُّسُلِهٖ مَنْ يَّشَاۤءُ ۖ فَاٰمِنُوْا بِاللّٰهِ وَرُسُلِهٖ ۚ وَاِنْ تُؤْمِنُوْا وَتَتَّقُوْا فَلَكُمْ اَجْرٌ عَظِيْمٌ

mā kānallāhu liyażaral-mu'minīna ‘alā mā antum ‘alaihi ḥattā yamīzal-khabīṡa minaṭ-ṭayyib(i), wa mā kānallāhu liyuṭli‘akum ‘alal-gaibi wa lākinnallāha yajtabī mir rusulihī may yasyā'(u), fa āminū billāhi wa rusulih(ī), wa in tu'minū wa tattaqū fa lakum ajrun ‘aẓīm(un).

Allah wazamuleka yayi ŵakugomezga mu umo muliri sono, ntheura wakupambaniska ŵaheni na ŵawemi. Allah wazamumulongorani yayi vyambura kuwoneka, kweni Allah wakusankha uyo wakukhumba pakati pa ŵatumika ŵake. Ntheura, khalani na chipulikano mwa Allah na ŵateŵeti ŵake. Usange muli na chipulikano na kusopa Chiuta, mbwenu muzamupokera njombe yikuru.

وَلَا يَحْسَبَنَّ الَّذِيْنَ يَبْخَلُوْنَ بِمَآ اٰتٰىهُمُ اللّٰهُ مِنْ فَضْلِهٖ هُوَ خَيْرًا لَّهُمْ ۗ بَلْ هُوَ شَرٌّ لَّهُمْ ۗ سَيُطَوَّقُوْنَ مَا بَخِلُوْا بِهٖ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ ۗ وَلِلّٰهِ مِيْرَاثُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ وَاللّٰهُ بِمَا تَعْمَلُوْنَ خَبِيْرٌ ࣖ

wa lā yaḥsabannal-lażīna yabkhalūna bimā ātāhumullāhu min faḍlihī huwa khairal lahum, bal huwa syarrul lahum, sayuṭawwaqūna mā bakhilū bihī yaumal-qiyāmah(ti), wa lillāhi mīrāṡus-samāwāti wal-arḍ(i), wallāhu bimā ta‘malūna khabīr(un).

Ndipo awo ŵakuŵa ŵakujikuzga na ivyo Allah waŵapa kufuma ku lusungu lwake ŵaleke kughanaghana kuti (wakujikuzga) ni muwemi kwa iwo, nangauli (wakujikuzga) ni muheni kwa iwo. Ivyo (vyakuzirwa) ŵakughanaghana vizamupayikika (mu singo lawo) pa Zuŵa la Chiwuka. Chiharo (icho chili) cha Allah ndicho cha kuchanya na pa charu chapasi. Allah wakuchenjera pa ivyo mukuchita.

لَقَدْ سَمِعَ اللّٰهُ قَوْلَ الَّذِيْنَ قَالُوْٓا اِنَّ اللّٰهَ فَقِيْرٌ وَّنَحْنُ اَغْنِيَاۤءُ ۘ سَنَكْتُبُ مَا قَالُوْا وَقَتْلَهُمُ الْاَنْۢبِيَاۤءَ بِغَيْرِ حَقٍّۙ وَّنَقُوْلُ ذُوْقُوْا عَذَابَ الْحَرِيْقِ

laqad sami‘allāhu qaulal-lażīna qālū innallāha faqīruw wa naḥnu agniyā'(u), sanaktubu mā qālū wa qatlahumul-ambiyā'a bigairi ḥaqq(in), wa naqūlu żūqū ‘ażābal-ḥarīq(i).

Nadi, Allah wapulika mazgu gha ŵanthu (Ŵayuda) awo ŵakuti, "Nadi, Allah ni mukavu ndipo ise tili ŵasambazi." Tizamulemba mazgu ghawo na milimo yawo yakukoma ŵaprofeti kwambura wanangwa (chifukwa chakwenelera), ndipo tizamuti (kwa iwo), "Laŵiskani kusuzgika kwakotcha!"

ذٰلِكَ بِمَا قَدَّمَتْ اَيْدِيْكُمْ وَاَنَّ اللّٰهَ لَيْسَ بِظَلَّامٍ لِّلْعَبِيْدِۚ

Żālika bimā qaddamat aidīkum wa annallāha laisa biẓallāmil lil-‘abīd(i).

Ichi nchifukwa cha ivyo mawoko ghinu ghachita, ndipo nadi Allah wakubudiska ŵateŵeti ŵake yayi.

اَلَّذِيْنَ قَالُوْٓا اِنَّ اللّٰهَ عَهِدَ اِلَيْنَآ اَلَّا نُؤْمِنَ لِرَسُوْلٍ حَتّٰى يَأْتِيَنَا بِقُرْبَانٍ تَأْكُلُهُ النَّارُ ۗ قُلْ قَدْ جَاۤءَكُمْ رُسُلٌ مِّنْ قَبْلِيْ بِالْبَيِّنٰتِ وَبِالَّذِيْ قُلْتُمْ فَلِمَ قَتَلْتُمُوْهُمْ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ

al-lażīna qālū innallāha ‘ahida ilainā allā nu'mina lirasūlin ḥattā ya'tiyanā biqurbānin ta'kuluhun-nār(u), qul qad jā'akum rusulum min qablī bil-bayyināti wa bil-lażī qultum falima qataltumūhum in kuntum ṣādiqīn(a).

(Ndiko kuti) awo (Ŵayuda) ŵakuti, “Nadi, Allah watiphalira kuti tileke kugomezga mthenga, mpaka apo watipelekere sembe iyo yikuwotcheka na moto.” Muyowoye (Muhammad), "Nadi, ŵateŵeti ŵanandi pambere ine nindaŵeko ŵaza kwa imwe, (na) kwiza na ukaboni wakuwonekerathu na kwiza na ivyo mukayowoya, kweni chifukwa wuli mukaŵakoma usange ndimwe ŵanthu ŵaunenesko."

فَاِنْ كَذَّبُوْكَ فَقَدْ كُذِّبَ رُسُلٌ مِّنْ قَبْلِكَ جَاۤءُوْ بِالْبَيِّنٰتِ وَالزُّبُرِ وَالْكِتٰبِ الْمُنِيْرِ

fa in każżabūka faqad kużżiba rusulum min qablika jā'ū bil-bayyināti waz-zuburi wal-kitābil-munīr(i).

Ntheura usange ŵakumupusikani (Muhammad), mbwenu (manyani kuti) ŵapositole pambere imwe mundaŵeko nawo ŵakapusikika (nawo), ŵakiza na minthondwe yeneco, Zubur na Buku ilo likupereka cilongosolero cakukwana.

كُلُّ نَفْسٍ ذَاۤىِٕقَةُ الْمَوْتِۗ وَاِنَّمَا تُوَفَّوْنَ اُجُوْرَكُمْ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ ۗ فَمَنْ زُحْزِحَ عَنِ النَّارِ وَاُدْخِلَ الْجَنَّةَ فَقَدْ فَازَ ۗ وَمَا الْحَيٰوةُ الدُّنْيَآ اِلَّا مَتَاعُ الْغُرُوْرِ

kullu nafsin żā'iqatul-maut(i), wa innamā tuwaffauna ujūrakum yaumal-qiyāmah(ti), faman zuḥziḥa ‘anin-nāri wa udkhilal-jannata faqad fāz(a), wa mal-ḥayātud-dun-yā illā matā‘ul-gurūr(i).

Mzimu uliwose wamoyo uzamulawa nyifwa. Ndipo pa Zuŵa la Cheruzgo pera ndipo muzamupika njombe yinu yakufikapo. Waliyose uyo wakusungika kutali na gehena na kuŵikika kuchanya, nadi, wakusanga chipokelero. Umoyo wa caru nchakukondweska waka cakupusika.

۞ لَتُبْلَوُنَّ فِيْٓ اَمْوَالِكُمْ وَاَنْفُسِكُمْۗ وَلَتَسْمَعُنَّ مِنَ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْكِتٰبَ مِنْ قَبْلِكُمْ وَمِنَ الَّذِيْنَ اَشْرَكُوْٓا اَذًى كَثِيْرًا ۗ وَاِنْ تَصْبِرُوْا وَتَتَّقُوْا فَاِنَّ ذٰلِكَ مِنْ عَزْمِ الْاُمُوْرِ

latublawunna fī amwālikum wa anfusikum, wa latasma‘unna minal-lażīna ūtul-kitāba min qablikum wa minal-lażīna asyrakū ażan kaṡīrā(n), wa in taṣbirū wa tattaqū fa inna żālika min ‘azmil-umūr(i).

Muzamuyezgeka nadi na chuma chinu na imwe mwekha. Ndipo nadi muzamupulika vinthu vinandi vyakupweteka chomene kufuma kwa awo ŵakapika Buku pambere imwe mundaŵeko na kufuma ku ŵakusopa ŵachiuta ŵanandi. Usange muli ŵakuzizipizga na ŵakusopa, mbwenu nadi vinthu ivi ni vinthu ivyo (vikwenera) kuŵikika pakwamba.

وَاِذْ اَخَذَ اللّٰهُ مِيْثَاقَ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْكِتٰبَ لَتُبَيِّنُنَّهٗ لِلنَّاسِ وَلَا تَكْتُمُوْنَهٗۖ فَنَبَذُوْهُ وَرَاۤءَ ظُهُوْرِهِمْ وَاشْتَرَوْا بِهٖ ثَمَنًا قَلِيْلًا ۗ فَبِئْسَ مَا يَشْتَرُوْنَ

wa iż akhażallāhu mīṡāqal-lażīna ūtul-kitāba latubayyinunnahū lin-nāsi wa lā taktumūnah(ū), fa nabażūhu warā'a ẓuhūrihim wasytarau bihī ṡamanan qalīlā(n), fa bi'sa mā yasytarūn(a).

Ndipo (kumbukani), apo Allah wakatora layizgo kufuma kwa awo ŵakapika Buku (ndiko kuti), "Mukwenera kulilongosora nadi (ivyo vili mu Buku) ku ŵanthu, ndipo mungabisa yayi," mbwenu ŵakaponya (layizgo) kuseri kwawo na kuliguliska pa mtengo wakuchepa. Ntheura ichi nchinthu chiheni icho ŵakuchita.

لَا تَحْسَبَنَّ الَّذِيْنَ يَفْرَحُوْنَ بِمَآ اَتَوْا وَّيُحِبُّوْنَ اَنْ يُّحْمَدُوْا بِمَا لَمْ يَفْعَلُوْا فَلَا تَحْسَبَنَّهُمْ بِمَفَازَةٍ مِّنَ الْعَذَابِۚ وَلَهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ

lā taḥsabannal-lażīna yafraḥūna bimā atau wa yuḥibbūna ay yuḥmadū bimā lam yaf‘alū falā taḥsabannahum bimafāzatim minal-‘ażāb(i), wa lahum ‘ażābun alīm(un).

Lekani kughanaghana kuti awo ŵakukondwa na ivyo ŵachita ndipo ŵakutemwa kulumba chifukwa cha ivyo ŵandachite, lekani kughanaghana kuti ŵaponenge chilango. Ŵazamuŵa na chilango chakuŵinya chomene.

وَلِلّٰهِ مُلْكُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ وَاللّٰهُ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ ࣖ

wa lillāhi mulkus-samāwāti wal-arḍ(i), wallāhu ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

Ndipo ufumu wa kuchanya na charu chapasi ngwa Allah; ndipo Allah wali na nkhongono pa vinthu vyose.

اِنَّ فِيْ خَلْقِ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ وَاخْتِلَافِ الَّيْلِ وَالنَّهَارِ لَاٰيٰتٍ لِّاُولِى الْاَلْبَابِۙ

inna fī khalqis-samāwāti wal-arḍi wakhtilāfil-laili wan-nahāri la'āyātil li'ulil-albāb(i).

Nadi, mu kulenga kwa kuchanya na charu chapasi, na kusinthana kwa usiku na muhanya, pali vimanyikwiro vya ŵanthu ŵakupulikiska.

الَّذِيْنَ يَذْكُرُوْنَ اللّٰهَ قِيَامًا وَّقُعُوْدًا وَّعَلٰى جُنُوْبِهِمْ وَيَتَفَكَّرُوْنَ فِيْ خَلْقِ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۚ رَبَّنَا مَا خَلَقْتَ هٰذَا بَاطِلًاۚ سُبْحٰنَكَ فَقِنَا عَذَابَ النَّارِ

al-lażīna yażkurūnallāha qiyāmaw wa qu‘ūdaw wa ‘alā junūbihim wa yatafakkarūna fi khalqis-samāwāti wal-arḍ(i), rabbanā mā khalaqta hāżā bāṭilā(n), subḥānaka fa qinā ‘ażāban-nār(i).

(ndiko kuti) awo ŵakukumbuka Allah apo ŵali kwimilira, ŵakhala panji ŵagona pasi, ndipo ŵakughanaghana vya kulenga kwa kuchanya na charu chapasi (apo ŵakuti), "Fumu yithu, imwe mukalenga vyose ivi pawaka yayi, Uchindami uŵe kwa imwe, tivikilirani ku chilango cha gehena."

رَبَّنَآ اِنَّكَ مَنْ تُدْخِلِ النَّارَ فَقَدْ اَخْزَيْتَهٗ ۗ وَمَا لِلظّٰلِمِيْنَ مِنْ اَنْصَارٍ

rabbanā innaka man tudkhilin-nāra faqad akhzaitah(ū), wa mā liẓ-ẓālimīna min anṣār(in).

Fumu yithu, nadi, waliyose uyo mukumuŵika mu gehena, mbwenu nadi, mwamukhozga soni, ndipo palije movwiri wa wakubudiska.

رَبَّنَآ اِنَّنَا سَمِعْنَا مُنَادِيًا يُّنَادِيْ لِلْاِيْمَانِ اَنْ اٰمِنُوْا بِرَبِّكُمْ فَاٰمَنَّا ۖرَبَّنَا فَاغْفِرْ لَنَا ذُنُوْبَنَا وَكَفِّرْ عَنَّا سَيِّاٰتِنَا وَتَوَفَّنَا مَعَ الْاَبْرَارِۚ

rabbanā innanā sami‘nā munādiyay yunādī lil-īmāni an āminū birabbikum fa āmannā, rabbanā fagfir lanā żunūbanā wa kaffir ‘annā sayyi'ātinā wa tawaffanā ma‘al-abrār(i).

O Fumu yithu, nadi tikapulika awo ŵakachema ku chipulikano, (ndiko kuti), “Khulupirirani Fumu yinu,” ntheura nase tikagomezga. O Fumu yithu, tigowokerani zakwananga zithu na kuwuskapo ivyo tabudiska, ndipo mutikome pamoza na awo ŵakujipeleka.

رَبَّنَا وَاٰتِنَا مَا وَعَدْتَّنَا عَلٰى رُسُلِكَ وَلَا تُخْزِنَا يَوْمَ الْقِيٰمَةِ ۗ اِنَّكَ لَا تُخْلِفُ الْمِيْعَادَ

rabbanā wa ātinā mā wa‘attanā ‘alā rusulika wa lā tukhzinā yaumal-qiyāmah(ti), innaka lā tukhliful-mī‘ād(a).

A Fumu yithu, tipani ivyo mwatilayizga kwizira mu ŵateŵeti ŵinu. Ndipo mungatikhozga soni yayi pa Zuŵa la Chiwuka. Nadi, Mukuswa yayi layizgo."

فَاسْتَجَابَ لَهُمْ رَبُّهُمْ اَنِّيْ لَآ اُضِيْعُ عَمَلَ عَامِلٍ مِّنْكُمْ مِّنْ ذَكَرٍ اَوْ اُنْثٰى ۚ بَعْضُكُمْ مِّنْۢ بَعْضٍ ۚ فَالَّذِيْنَ هَاجَرُوْا وَاُخْرِجُوْا مِنْ دِيَارِهِمْ وَاُوْذُوْا فِيْ سَبِيْلِيْ وَقٰتَلُوْا وَقُتِلُوْا لَاُكَفِّرَنَّ عَنْهُمْ سَيِّاٰتِهِمْ وَلَاُدْخِلَنَّهُمْ جَنّٰتٍ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُۚ ثَوَابًا مِّنْ عِنْدِ اللّٰهِ ۗ وَاللّٰهُ عِنْدَهٗ حُسْنُ الثَّوَابِ

fastajāba lahum rabbuhum annī lā uḍī‘u ‘amala ‘āmilim minkum min żakarin au unṡā, ba‘ḍukum mim ba‘ḍ(in), fal-lażīna hājarū wa ukhrijū min diyārihim wa ūżū fī sabīlī wa qātalū wa qutilū la'ukaffiranna ‘anhum sayyi'ātihim wa la udkhilannahum jannātin tajrī min taḥtihal-anhār(u), ṡawābam min ‘indillāh(i), wallāhu ‘indahū ḥusnuṡ-ṡawāb(i).

Ntheura Fumu yawo yikazomerezga pempho lawo (pakuyowoya kuti), "Nadi, nizamutaya yayi mulimo wa waliyose wa imwe uyo wakuchita viwemi, kwali mwanalume panji mwanakazi, chifukwa ŵanyake mwa imwe mbazukuru ŵa ŵanyakhe. Ntheura awo ŵakasamira ku charu chinyake, ndipo ŵakachimbizgika mu nyumba zawo, ndipo ŵakapwetekeka mu nthowa yane, ndipo ŵakarwa nkhondo, ndipo ŵakakomeka wmitain off evil de them into—I will . minda iyo pasi pake milonga yikukhira, nga ni njombe kufuma kwa Allah ndipo kwa Allah kuli njombe yiwemi."

لَا يَغُرَّنَّكَ تَقَلُّبُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا فِى الْبِلَادِۗ

lā yagurrannaka taqallubul-lażīna kafarū fil-bilād(i).

Mungapusikikanga yayi na milimo ya ŵambura kugomezga (awo ŵakusuntha) mu charu chose.

مَتَاعٌ قَلِيْلٌ ۗ ثُمَّ مَأْوٰىهُمْ جَهَنَّمُ ۗوَبِئْسَ الْمِهَادُ

matā‘un qalīl(un), ṡumma ma'wāhum jahannam(u), wa bi'sal-mihād(u).

Ni vyakukondweska waka vya nyengo yichoko waka, ntheura kuwelera kwawo kuzamuŵa Gehena. Ni malo ghaheni chomene.

لٰكِنِ الَّذِيْنَ اتَّقَوْا رَبَّهُمْ لَهُمْ جَنّٰتٌ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُ خٰلِدِيْنَ فِيْهَا نُزُلًا مِّنْ عِنْدِ اللّٰهِ ۗ وَمَا عِنْدَ اللّٰهِ خَيْرٌ لِّلْاَبْرَارِ

lākinil-lażīnattaqau rabbahum lahum jannātun tajrī min taḥtihal-anhāru khālidīna fīhā nuzulam min ‘indillāh(i), wa mā ‘indallāhi khairul lil-abrār(i).

Kweni awo ŵakuwopa Fumu yawo—ŵazamuŵa na minda iyo pasi pake milonga yikukhira, ndipo ŵazamukhalamo kwamuyirayira, nga ntchawanangwa kufuma kwa Allah. Ndipo ivyo vili kwa Allah ni viwemi ku ŵakusopa.

وَاِنَّ مِنْ اَهْلِ الْكِتٰبِ لَمَنْ يُّؤْمِنُ بِاللّٰهِ وَمَآ اُنْزِلَ اِلَيْكُمْ وَمَآ اُنْزِلَ اِلَيْهِمْ خٰشِعِيْنَ لِلّٰهِ ۙ لَا يَشْتَرُوْنَ بِاٰيٰتِ اللّٰهِ ثَمَنًا قَلِيْلًا ۗ اُولٰۤىِٕكَ لَهُمْ اَجْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ سَرِيْعُ الْحِسَابِ

wa inna min ahlil-kitābi lamay yu'minu billāhi wa mā unzila ilaikum wa mā unzila ilaihim khāsyi‘īna lillāh(i), lā yasytarūna bi'āyātillāhi ṡamanan qalīlā(n), ulā'ika lahum ajruhum ‘inda rabbihim, innallāha sarī‘ul-ḥisāb(i).

Ndipo nadi, pakati pa ŵanthu ŵa buku pali awo ŵakugomezga mwa Allah, na ivyo vikavumbulika kwa imwe, na ivyo vikavumbulika kwa iwo, chifukwa ŵakujiyuyura kwa Allah, ndipo ŵakuguliska yayi mavesi gha Allah pa mtengo wakuchepa. Ŵazamupokera njombe kufuma kwa Fumu yawo. Nadi, Allah wakuchimbira chomene pa mawerengero ghake.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوا اصْبِرُوْا وَصَابِرُوْا وَرَابِطُوْاۗ وَاتَّقُوا اللّٰهَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُوْنَ ࣖ

yā ayyuhal-lażīna āmanuṣbirū wa ṣābirū wa rabiṭū, wattaqullāha la‘allakum tufliḥūn(a).

O imwe ŵakugomezga! Muŵe ŵakuzizipizga na kukhozga kuzizipizga kwinu na kuŵa maso (pa mphaka ya charu chinu) na kopa Allah mwakuti muŵe na mwaŵi.