وَالنَّجْمِ اِذَا هَوٰىۙ

wan-najmi iżā hawā.

لەلایەن ئەستێرەکانەوە کاتێک ئاوا دەبن،

مَا ضَلَّ صَاحِبُكُمْ وَمَا غَوٰىۚ

mā ḍalla ṣāḥibukum wa mā gawā.

هاوڕێکەت (محمد) نە گومڕا و نە (هەروەها) هەڵە،

وَمَا يَنْطِقُ عَنِ الْهَوٰى

wa mā yanṭiqu ‘anil-hawā.

وە بە پێی ئارەزووی خۆی قسە (قورئان) ناکات.

اِنْ هُوَ اِلَّا وَحْيٌ يُّوْحٰىۙ

in huwa illā waḥyuy yūḥā.

هیچ شتێک جگە لە (قورئان) وەحییەک نییە کە دابەزیوە (بۆی)،

عَلَّمَهٗ شَدِيْدُ الْقُوٰىۙ

‘allamahū syadīdul-quwā.

کە زۆر بەهێز (جبریل) فێری کردبوو،

ذُوْ مِرَّةٍۗ فَاسْتَوٰىۙ

Żū mirrah(tin), fastawā.

کە خۆڕاگری هەیە؛ پاشان (جیبریل) بە شێوەی ڕەسەنی خۆی دەرکەوت ( ڕواڵەتێکی باش و بەهێز)

وَهُوَ بِالْاُفُقِ الْاَعْلٰىۗ

wa huwa bil-ufuqil-a‘lā.

لە کاتێکدا ئەو لە ئاسۆی بەرزدایە.

ثُمَّ دَنَا فَتَدَلّٰىۙ

Ṡumma danā fa tadallā.

پاشان نزیک بووەوە (لە محمد)، پاشان نزیک بووەوە،

فَكَانَ قَابَ قَوْسَيْنِ اَوْ اَدْنٰىۚ

fa kāna qāba qausaini au adnā.

بەجۆرێک کە مەودای (نزیکەی) دوو کەوان یان نزیکتر بێت (دیسانەوە).

فَاَوْحٰىٓ اِلٰى عَبْدِهٖ مَآ اَوْحٰىۗ

fa auḥā ilā ‘abdihī mā auḥā.

پاشان ئەوەی خوای گەورە دابەزاندبووی بە بەندەکەی (محمد)ی گەیاند.

مَا كَذَبَ الْفُؤَادُ مَا رَاٰى

mā każabal-fu'ādu mā ra'ā.

دڵی ئینکاری لەوە نەدەکرد کە بینیبووی.

اَفَتُمٰرُوْنَهٗ عَلٰى مَا يَرٰى

afa tumārūnahū ‘alā mā yarā.

کەواتە ئێوە (مشریکەکانی مەککە) دەتانەوێت مشتومڕ لەگەڵیدا بکەن لەسەر ئەوەی بینیویەتی؟

وَلَقَدْ رَاٰهُ نَزْلَةً اُخْرٰىۙ

wa laqad ra'āhu nazlatan ukhrā.

وە بەڕاستی ئەو (محمد) لە سەردەمێکی تردا (بە شێوەی ڕەسەنی خۆی) بینیبووی،

عِنْدَ سِدْرَةِ الْمُنْتَهٰى

‘inda sidratil-muntahā.

(واتە) لە سیدراتول مونتاها،

عِنْدَهَا جَنَّةُ الْمَأْوٰىۗ

‘indahā jannatul-ma'wā.

لە نزیکەوە بەهەشتێکی نیشتەجێبوونە،

اِذْ يَغْشَى السِّدْرَةَ مَا يَغْشٰىۙ

iż yagsyas-sidrata mā yagsyā.

(محمد جبریل دەبینێت) کاتێک سیدراتیل ڕشانەوەی دەکرد و شتێک کە داپۆشیبوو، سەری سوڕمابوو

مَا زَاغَ الْبَصَرُ وَمَا طَغٰى

mā zāgal-baṣaru wa mā ṭagā.

دیدگای ئەو (محەممەد) لەو شتەی کە دەیبینی لادا و نە (نە) لەوە تێپەڕی.

لَقَدْ رَاٰى مِنْ اٰيٰتِ رَبِّهِ الْكُبْرٰى

laqad ra'ā min āyāti rabbihil-kubrā.

بەڕاستی هەندێک لە گەورەترین نیشانەکانی پەروەردگاری بینیوە.

اَفَرَءَيْتُمُ اللّٰتَ وَالْعُزّٰى

afa ra'aitumul-lāta wal-‘uzzā.

کەواتە ئایا دروستە ئێوە (موشریکەکان) لەبەرچاو بگرن (بتەکان) اللطا و العززە،

وَمَنٰوةَ الثَّالِثَةَ الْاُخْرٰى

wa manātaṡ-ṡāliṡatal-ukhrā.

و مەنات، سێیەم (کە) دواتر (وەک کچی خوا).

اَلَكُمُ الذَّكَرُ وَلَهُ الْاُنْثٰى

alakumuż-żakaru wa lahul-unṡā.

ئایا (گونجاوە) بۆ ئێوەی نێر و بۆ ئەویش کە مێیە؟

تِلْكَ اِذًا قِسْمَةٌ ضِيْزٰى

tilka iżan qismatun ḍīzā.

بە دڵنیاییەوە ئەوە دابەشبوونێکی نادادپەروەرانەیە.

اِنْ هِيَ اِلَّآ اَسْمَاۤءٌ سَمَّيْتُمُوْهَآ اَنْتُمْ وَاٰبَاۤؤُكُمْ مَّآ اَنْزَلَ اللّٰهُ بِهَا مِنْ سُلْطٰنٍۗ اِنْ يَّتَّبِعُوْنَ اِلَّا الظَّنَّ وَمَا تَهْوَى الْاَنْفُسُۚ وَلَقَدْ جَاۤءَهُمْ مِّنْ رَّبِّهِمُ الْهُدٰىۗ

in hiya illā asmā'un sammaitumūhā antum wa ābā'ukum mā anzalallāhu bihā min sulṭān(in), iy yattabi‘ūna illaẓ-ẓanna wa mā tahwal-anfus(u), wa laqad jā'ahum mir rabbihimul-hudā.

ئەمانە هیچ نین جگە لەو ناوانەی کە ئێوە و باوباپیرانتان داهێناون؛ خوای گەورە هیچ دەسەڵاتێکی بۆ دابەزاندوون. ئەوان تەنها گریمانە و هەرچی ئارەزووی خۆیان ئارەزووی دەکەن پەیڕەو دەکەن. بەڵام هیدایەت لە پەروەردگاریانەوە بۆیان هاتووە.

اَمْ لِلْاِنْسَانِ مَا تَمَنّٰىۖ

am lil-insāni mā tamannā.

یان مرۆڤەکان هەموو ئەو شتانە بەدەست دەهێنن کە ئاواتەخوازن؟

فَلِلّٰهِ الْاٰخِرَةُ وَالْاُوْلٰى ࣖ

fa lillāhil-ākhiratu wal-ūlā.

(نا!) کەواتە ژیانی دوای مردن و ژیانی دونیا هی خودایە.

۞ وَكَمْ مِّنْ مَّلَكٍ فِى السَّمٰوٰتِ لَا تُغْنِيْ شَفَاعَتُهُمْ شَيْـًٔا اِلَّا مِنْۢ بَعْدِ اَنْ يَّأْذَنَ اللّٰهُ لِمَنْ يَّشَاۤءُ وَيَرْضٰى

wa kam mim malakin fis-samāwāti lā tugnī syafā‘atuhum syai'an illā mim ba‘di ay ya'żanallāhu limay yasyā'u wa yarḍā.

وە چەند فریشتە لە ئاسماندا هەیە، شەفاعەتیان (یارمەتیدان) هیچ سوودێکی نییە تەنها ئەو کاتە نەبێت کە خوای گەورە ڕێگەی داوە (و تەنها) بۆ ئەوەی بیەوێت و لێی ڕازی بێت.

اِنَّ الَّذِيْنَ لَا يُؤْمِنُوْنَ بِالْاٰخِرَةِ لَيُسَمُّوْنَ الْمَلٰۤىِٕكَةَ تَسْمِيَةَ الْاُنْثٰى

innal-lażīna lā yu'minūna bil-ākhirati layusammūnal-malā'ikata tasmiyatal-unṡā.

بەڕاستی ئەوانەی باوەڕیان بە ژیانی دوای مردن نییە، بەڕاستی ناوی فریشتەکان بە ژن دەهێنن.

وَمَا لَهُمْ بِهٖ مِنْ عِلْمٍۗ اِنْ يَّتَّبِعُوْنَ اِلَّا الظَّنَّ وَاِنَّ الظَّنَّ لَا يُغْنِيْ مِنَ الْحَقِّ شَيْـًٔاۚ

wa mā lahum bihī min ‘ilm(in), iy yattabi‘ūna illaẓ-ẓann(a), wa innaẓ-ẓanna lā yugnī minal-ḥaqqi syai'ā(n).

وە هیچ زانیارییەکیان لەو بارەیەوە نییە. ئەوان لە شوێنکەوتنی گریمانەکان زیاتر نین و لە ڕاستیدا ئەم گریمانانە بچووکترین سوودیان بۆ ڕاستییەکان نییە.

فَاَعْرِضْ عَنْ مَّنْ تَوَلّٰىۙ عَنْ ذِكْرِنَا وَلَمْ يُرِدْ اِلَّا الْحَيٰوةَ الدُّنْيَاۗ

fa a‘riḍ ‘am man tawallā, ‘an żikrinā wa lam yurid illal-ḥayātad-dun-yā.

کەواتە (محمد) واز لەو کەسە بێنە کە لە ئاگادارکردنەوەکەمان دوور دەکەوێتەوە، و ئەو تەنها ئارەزووی ژیانی دونیا دەکات.

ذٰلِكَ مَبْلَغُهُمْ مِّنَ الْعِلْمِۗ اِنَّ رَبَّكَ هُوَ اَعْلَمُ بِمَنْ ضَلَّ عَنْ سَبِيْلِهٖۙ وَهُوَ اَعْلَمُ بِمَنِ اهْتَدٰى

Żālika mablaguhum minal-‘ilm(i), inna rabbaka huwa a‘lamu biman ḍalla ‘an sabīlih(ī), wa huwa a‘lamu bimanihtadā.

ئەوە ئاستی زانستی ئەوانە. بەڕاستی پەروەردگارت ئەو باشترین دەزانێت کێ لە ڕێبازەکەی لادەچێت و هەروەها دەزانێت کێ ڕێنمایی دەکرێت.

وَلِلّٰهِ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَمَا فِى الْاَرْضِۗ لِيَجْزِيَ الَّذِيْنَ اَسَاۤءُوْا بِمَا عَمِلُوْا وَيَجْزِيَ الَّذِيْنَ اَحْسَنُوْا بِالْحُسْنٰىۚ

wa lillāhi mā fis-samāwāti wa mā fil-arḍ(i), liyajziyal-lażīna asā'ū bimā ‘amilū wa yajziyal-lażīna aḥsanū bil-ḥusnā.

وە هەرچی لە ئاسمانەکان هەیە و هەرچی لەسەر زەوی هەیە هی خوایە. (بەم شێوەیە) پاداشتی ئەو کەسانە دەداتەوە کە خراپەکاری دەکەن بەپێی ئەوەی کردوویانە و پاداشتی چاکەکاران دەداتەوە بە پاداشتێکی باشتر (بەهەشت).

اَلَّذِيْنَ يَجْتَنِبُوْنَ كَبٰۤىِٕرَ الْاِثْمِ وَالْفَوَاحِشَ اِلَّا اللَّمَمَۙ اِنَّ رَبَّكَ وَاسِعُ الْمَغْفِرَةِۗ هُوَ اَعْلَمُ بِكُمْ اِذْ اَنْشَاَكُمْ مِّنَ الْاَرْضِ وَاِذْ اَنْتُمْ اَجِنَّةٌ فِيْ بُطُوْنِ اُمَّهٰتِكُمْۗ فَلَا تُزَكُّوْٓا اَنْفُسَكُمْۗ هُوَ اَعْلَمُ بِمَنِ اتَّقٰى ࣖ

allażīna yajtanibūna kabā'iral-iṡmi wal-fawāḥisya illal-lamam(a), inna rabbaka wāsi‘ul-magfirah(ti), huwa a‘lamu bikum iż ansya'akum minal-arḍi wa iż antum ajinnatun fī buṭūni ummahātikum, falā tuzakkū anfusakum, huwa a‘lamu bimanittaqā.

واتە) ئەوانەی خۆیان لە تاوانە گەورەکان و ناشرینەکان بەدوور دەگرن، جگە لە تاوانە بچووکەکان. بەڕاستی پەروەردگارت لە لێخۆشبووندا هەموو شتێک دەگرێتەوە. ئەو لەو ڕۆژەوە دەتناسێت کە لە خۆڵ و خۆڵ دروستی کردوویت، هەروەها لەو کاتەوە کە کۆرپە بوویت لە سکی دایکانتدا. کەواتە پاکی مەخەنە سەر خۆتان. خواپەرستەکان دەناسێت.

اَفَرَءَيْتَ الَّذِيْ تَوَلّٰىۙ

afa ra'aital-lażī tawallā.

کەواتە ئایا کەسانێک نابینن کە ڕوو لە (لە قورئان) دەکەن؟

وَاَعْطٰى قَلِيْلًا وَّاَكْدٰى

wa a‘ṭā qalīlaw wa akdā.

و کەمێک (لەو شتەی کە بەڵێنی پێدرابوو) دەدات و ئەوەی دیکەش ڕادەگرێت.

اَعِنْدَهٗ عِلْمُ الْغَيْبِ فَهُوَ يَرٰى

a‘indahū ‘ilmul-gaibi fahuwa yarā.

ئایا زانیاری هەیە لەسەر غەیب تا بتوانێت (ئەوە) ببینێت؟

اَمْ لَمْ يُنَبَّأْ بِمَا فِيْ صُحُفِ مُوْسٰى

am lam yunabba' bimā fī ṣuḥufi mūsā.

یان ڕاپۆرت نەکراوە (بۆی) ئەوەی لە لاپەڕەکانی (کتێبی پیرۆز کە دابەزی بۆ) موسا؟

وَاِبْرٰهِيْمَ الَّذِيْ وَفّٰىٓ ۙ

wa ibrāhīmal-lażī waffā.

وە (پەڕەکانی) ئیبراهیم کە هەمیشە بەڵێنەکان جێبەجێ دەکات؟

اَلَّا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِّزْرَ اُخْرٰىۙ

allā taziru wāziratuw wizra ukhrā.

(واتە) گوناهبار تاوانی ئەوانی تر هەڵناگرێت،

وَاَنْ لَّيْسَ لِلْاِنْسَانِ اِلَّا مَا سَعٰىۙ

wa al laisa lil-insāni illā mā sa‘ā.

و ئەو پیاوە تەنها ئەو شتە بەدەست دەهێنێت کە کاری بۆ کردووە،

وَاَنَّ سَعْيَهٗ سَوْفَ يُرٰىۖ

wa anna sa‘yahū saufa yurā.

و بەڕاستی هەوڵەکانی (پێی) نیشان دەدرێن،

ثُمَّ يُجْزٰىهُ الْجَزَاۤءَ الْاَوْفٰىۙ

Ṡumma yujzāhul-jazā'al-aufā.

پاشان بە تەواوترین وەڵام پاداشتی دەدرێتەوە،

وَاَنَّ اِلٰى رَبِّكَ الْمُنْتَهٰىۙ

wa anna ilā rabbikal-muntahā.

و بەڕاستی کۆتایی (هەموو شتێک) بۆ پەروەردگارەکەتە،

وَاَنَّهٗ هُوَ اَضْحَكَ وَاَبْكٰى

wa annahū huwa aḍḥaka wa abkā.

و بەڕاستی ئەوە ئەو کەسەیە کە مرۆڤەکان پێدەکەنێت و دەگریێنێت،

وَاَنَّهٗ هُوَ اَمَاتَ وَاَحْيَاۙ

wa annahū huwa amāta wa aḥyā.

و بەڕاستی ئەوە ئەو کەسەیە کە دەبێتە هۆی مردن و ژیان،

وَاَنَّهٗ خَلَقَ الزَّوْجَيْنِ الذَّكَرَ وَالْاُنْثٰىۙ

wa annahū khalaqaz-zaujainiż-żakara wal-unṡā.

و بەڕاستی ئەوە ئەو جووتە نێر و مێیەی دروست کردووە،

مِنْ نُّطْفَةٍ اِذَا تُمْنٰىۙ

min nuṭfatin iżā tumnā.

لە مەنی، کاتێک دەردەچێت،

وَاَنَّ عَلَيْهِ النَّشْاَةَ الْاُخْرٰىۙ

wa anna ‘alaihin nasy'atal-ukhrā.

و بەڕاستی ئەوە ئەوە کە دروستکراوێکی تر (زیندووبوونەوە دوای مردن) دیاری دەکات،

وَاَنَّهٗ هُوَ اَغْنٰى وَاَقْنٰىۙ

wa annahū huwa agnā wa aqnā.

و بەڕاستی ئەو کەسەیە کە سامان و بەس دەبەخشێت.

وَاَنَّهٗ هُوَ رَبُّ الشِّعْرٰىۙ

wa annahū huwa rabbusy-syi‘rā.

و بەڕاستی ئەو پەروەردگاری ئەستێرەکانی شیعرە

وَاَنَّهٗٓ اَهْلَكَ عَادًا ۨالْاُوْلٰىۙ

wa annahū ahlaka ‘ādanil-ūlā.

و بەڕاستی ئەوە بوو کە خەڵکی 'لەمێژە،

وَثَمُوْدَا۟ فَمَآ اَبْقٰىۙ

wa ṡamūda famā abqā.

و خەڵکی سەمود، یەک (زیندوو)ی بەجێنەهێشتووە،

وَقَوْمَ نُوْحٍ مِّنْ قَبْلُۗ اِنَّهُمْ كَانُوْا هُمْ اَظْلَمَ وَاَطْغٰىۗ

wa qauma nūḥim min qabl(u), innahum kānū hum aẓlama wa aṭgā.

و (هەروەها) خەڵکی نوح پێش ئەوە. بەڕاستی ئەوان نادادپەروەرترین و سەرپێچیترین کەسن.

وَالْمُؤْتَفِكَةَ اَهْوٰىۙ

wal-mu'tafikata ahwā.

وە زریانی باکان (خاکی گەلی لوت)ی وێران کرد،

فَغَشّٰىهَا مَا غَشّٰىۚ

fa gasysyāhā mā gasysyā.

پاشان خاکەکەی داپۆشی (وەک سزایەک) بەو (پاشماوە) کە کەوتبووە سەری.

فَبِاَيِّ اٰلَاۤءِ رَبِّكَ تَتَمَارٰى

fa bi'ayyi ālā'i rabbika tatamārā.

کەواتە هێشتا گومانت لە کام لە نیعمەتەکانی پەروەردگارت هەیە؟

هٰذَا نَذِيْرٌ مِّنَ النُّذُرِ الْاُوْلٰى

hāżā nażīrum minan-nużuril-ūlā.

ئەم (محمد) یەکێکە لەو هۆشدارانەی کە پێشتر هاتوون.

اَزِفَتِ الْاٰزِفَةُ ۚ

azifatil-āzifah(tu).

نزیک (ڕۆژی قیامەت) نزیکتر بووەتەوە.

لَيْسَ لَهَا مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ كَاشِفَةٌ ۗ

laisa lahā min dūnillāhi kāsyifah(tun).

هیچ کەسێک ناتوانێت (ڕوودانی ئەو ڕۆژە) ئاشکرا بکات جگە لە خوای گەورە.

اَفَمِنْ هٰذَا الْحَدِيْثِ تَعْجَبُوْنَۙ

afamin hāżal-ḥadīṡi ta‘jabūn(a).

کەواتە ئایا تۆ بەم هەواڵە سەرت سوڕماوە؟

وَتَضْحَكُوْنَ وَلَا تَبْكُوْنَۙ

wa taḍḥakūna wa lā tabkūn(a).

وە پێدەکەنی و ناگری،

وَاَنْتُمْ سٰمِدُوْنَ

wa antum sāmidūn(a).

لە کاتێکدا تۆ گرنگی پێنادەیت (بەو شتە).

فَاسْجُدُوْا لِلّٰهِ وَاعْبُدُوْا ࣖ ۩

fasjudū lillāhi wa‘budū.

کەواتە کڕنۆش بۆ خوا ببە و (ئەو بپەرستە).