Q.S ئاش-شورا (اَلشُّورَىٰ) - 53 ژمارەی ئایەتەکان

حٰمۤ ۚ

Ḥā mīm.

ها میم

عۤسۤقۤ ۗ

‘ain sīn qāf.

عەین سین قەف

كَذٰلِكَ يُوْحِيْٓ اِلَيْكَ وَاِلَى الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِكَۙ اللّٰهُ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ

każālika yūḥī ilaika wa ilal-lażīna min qablik(a), allāhul-‘azīzul-ḥakīm(u).

بەم شێوەیە خوای گەورە و دانا بۆ تۆ (محمد) و بۆ ئەوانەی پێش خۆتان دابەزاند.

لَهٗ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَمَا فِى الْاَرْضِۗ وَهُوَ الْعَلِيُّ الْعَظِيْمُ

lahū mā fis-samāwāti wa mā fil-arḍ(i), wa huwal-‘aliyyul-‘aẓīm(u).

هەرچی لە ئاسمانەکان هەیە و هەرچی لەسەر زەوی هەیە هی ئەوە. وە ئەو گەورەترین و گەورەترینە.

تَكَادُ السَّمٰوٰتُ يَتَفَطَّرْنَ مِنْ فَوْقِهِنَّ وَالْمَلٰۤىِٕكَةُ يُسَبِّحُوْنَ بِحَمْدِ رَبِّهِمْ وَيَسْتَغْفِرُوْنَ لِمَنْ فِى الْاَرْضِۗ اَلَآ اِنَّ اللّٰهَ هُوَ الْغَفُوْرُ الرَّحِيْمُ

takādus-samāwātu yatafaṭṭarna min fauqihinna wal-malā'ikatu yusabbiḥūna biḥamdi rabbihim wa yastagfirūna liman fil-arḍ(i), alā innallāha huwal-gafūrur-raḥīm(u).

نزیک بوو ئاسمان لە سەرەوە بشکێت (بەهۆی گەورەیی خوای گەورە) و فریشتەکان ستایشەکانیان بۆ پەروەردگاریان بەرز کردەوە و داوای لێبوردنیان بۆ خەڵکی سەر زەوی کرد. لەبیرت بێت بەڕاستی خوای گەورە لێخۆشبوو و میهرەبانە.

وَالَّذِيْنَ اتَّخَذُوْا مِنْ دُوْنِهٖٓ اَوْلِيَاۤءَ اللّٰهُ حَفِيْظٌ عَلَيْهِمْۖ وَمَآ اَنْتَ عَلَيْهِمْ بِوَكِيْلٍ

wal-lażīnattakhażū min dūnihī auliyā'allāhu ḥafīẓun ‘alaihim, wa mā anta ‘alaihim biwakīl(in).

وە ئەوانەی جگە لەخوای گەورە پارێزەر دەگرن، خوای گەورە چاودێرییان دەکات؛ وە تۆ (محمد) بە چاودێریکردنیان نەسپێردراوە.

وَكَذٰلِكَ اَوْحَيْنَآ اِلَيْكَ قُرْاٰنًا عَرَبِيًّا لِّتُنْذِرَ اُمَّ الْقُرٰى وَمَنْ حَوْلَهَا وَتُنْذِرَ يَوْمَ الْجَمْعِ لَا رَيْبَ فِيْهِ ۗفَرِيْقٌ فِى الْجَنَّةِ وَفَرِيْقٌ فِى السَّعِيْرِ

wa każālika auḥainā ilaika qur'ānan ‘arabiyyal litunżira ummal-qurā wa man ḥaulahā wa tunżira yaumal-jam‘i lā raiba fīh(i), farīqun fil-jannati wa farīqun fis-sa‘īr(i).

وە بەم شێوەیە قورئانمان بە عەرەبی دابەزاند، بۆ ئەوەی دانیشتوانی (مەککە)ی پایتەخت و دانیشتوانی (وڵاتانی) دەوروبەری ئاگادار بکەنەوە و ئاگادارتان بکەنەوە لە ڕۆژی کۆبوونەوە (قیامەت) کە گومانی تێدا نییە. هەندێک دەچنە بەهەشت و هەندێکیش دەچنە دۆزەخ.

وَلَوْ شَاۤءَ اللّٰهُ لَجَعَلَهُمْ اُمَّةً وَّاحِدَةً وَّلٰكِنْ يُّدْخِلُ مَنْ يَّشَاۤءُ فِيْ رَحْمَتِهٖۗ وَالظّٰلِمُوْنَ مَا لَهُمْ مِّنْ وَّلِيٍّ وَّلَا نَصِيْرٍ

wa lau syā'allāhu laja‘alahum ummataw wāḥidataw wa lākiy yudkhilu may yasyā'u fī raḥmatih(ī), waẓ-ẓālimūna mā lahum miw waliyyiw wa lā naṣīr(in).

وە ئەگەر خوای گەورە ویستبایە، ئەوانی دەکردە یەک گەل، بەڵام ئەوانەی ویستی خۆیان خستە ناو ڕەحمەتی خۆیەوە. وە ستەمکاران هیچ پارێزەر و یارمەتیدەرێکیان بۆیان نییە.

اَمِ اتَّخَذُوْا مِنْ دُوْنِهٖٓ اَوْلِيَاۤءَۚ فَاللّٰهُ هُوَ الْوَلِيُّ وَهُوَ يُحْيِ الْمَوْتٰى ۖوَهُوَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ ࣖ

amittakhażū min dūnihī auliyā'(a), fallāhu huwal-waliyyu wa huwa yuḥyil-mautā, wa huwa ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

یان پارێزەرێکی پارێزەریان وەرگرتووە جگە لە ئەو؟ لە کاتێکدا خوای گەورە ئەو پارێزەری (ڕاستەقینە)ە. وە مردووەکان زیندوو دەکات و دەسەڵاتی بەسەر هەموو شتێکدا هەیە.

وَمَا اخْتَلَفْتُمْ فِيْهِ مِنْ شَيْءٍ فَحُكْمُهٗٓ اِلَى اللّٰهِ ۗذٰلِكُمُ اللّٰهُ رَبِّيْ عَلَيْهِ تَوَكَّلْتُۖ وَاِلَيْهِ اُنِيْبُ

wa makhtalaftum fīhi min syai'in faḥukmuhū ilallāh(i), żālikumullāhu rabbī ‘alaihi tawakkaltu wa ilaihi unīb(u).

وە هەرچییەک لەسەر شتێک لەگەڵیدا ناکۆکیتان هەبێت، بڕیارەکە (لەدەستی) خوایە. (کە ئەو جۆرە سیفەتانەی هەیە) خوای گەورە پەروەردگارمە. متمانەم بە ئەو دادەنێم و دەگەڕێمەوە بۆ لای ئەو.

فَاطِرُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ جَعَلَ لَكُمْ مِّنْ اَنْفُسِكُمْ اَزْوَاجًا وَّمِنَ الْاَنْعَامِ اَزْوَاجًاۚ يَذْرَؤُكُمْ فِيْهِۗ لَيْسَ كَمِثْلِهٖ شَيْءٌ ۚوَهُوَ السَّمِيْعُ الْبَصِيْرُ

fāṭirus-samāwāti wal-arḍ(i), ja‘ala lakum min anfusikum azwājaw wa minal-an‘āmi azwājā(n), yażra'ukum fīh(i), laisa kamiṡlihī syai'(un), wa huwas-samī‘ul-baṣīr(u).

(خوای گەورە) دروستکەری ئاسمانەکان و زەوییە. ئەو هاوسەری لە جۆری خۆتان بۆ دروست کردووە، و هاوڕێی ئاژەڵداری (هەروەها)، بەمەش واتان لێدەکات زۆر ببن. هیچ شتێک وەک ئەو نییە. وە ئەو هەموو بیسەرە، هەموو بینەرە.

لَهٗ مَقَالِيْدُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۚ يَبْسُطُ الرِّزْقَ لِمَنْ يَّشَاۤءُ وَيَقْدِرُ ۗاِنَّهٗ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيْمٌ

lahū maqālīdus-samāwāti wal-arḍ(i), yabsuṭur-rizqa limay yasyā'u wa yaqdir(u), innahū bikulli syai'in ‘alīm(un).

گەنجینەی ئاسمانەکان و زەوی هی ئەون؛ ڕزق و ڕۆزی خۆی فراوانتر دەکات و سنووردار دەکات بۆ ئەوەی کە ئارەزووی دەکات. بەڕاستی ئەو هەموو شتێک دەزانێت.

۞ شَرَعَ لَكُمْ مِّنَ الدِّيْنِ مَا وَصّٰى بِهٖ نُوْحًا وَّالَّذِيْٓ اَوْحَيْنَآ اِلَيْكَ وَمَا وَصَّيْنَا بِهٖٓ اِبْرٰهِيْمَ وَمُوْسٰى وَعِيْسٰٓى اَنْ اَقِيْمُوا الدِّيْنَ وَلَا تَتَفَرَّقُوْا فِيْهِۗ كَبُرَ عَلَى الْمُشْرِكِيْنَ مَا تَدْعُوْهُمْ اِلَيْهِۗ اَللّٰهُ يَجْتَبِيْٓ اِلَيْهِ مَنْ يَّشَاۤءُ وَيَهْدِيْٓ اِلَيْهِ مَنْ يُّنِيْبُۗ

syara‘a lakum minad-dīni mā waṣṣā bihī nūḥaw wal-lażī auḥainā ilaika wa mā waṣṣā bihī ibrāhīma wa mūsā wa ‘īsā an aqīmud-dīna wa lā tatafarraqū fīh(i), kabura ‘alal-musyrikīna mā tad‘ūhum ilaih(i), allāhu yajtabī ilaihi may yasyā'u wa yahdī ilaihi may yunīb(u).

وەسیەتێکی بەخشی بە نوح و ئەوەی ئێمە بۆت دابەزێنین (محمد) و ئەوەی ئێمە بە ئیبراهیم و موسا و عیسامان بەخشیوە، واتە بەرزڕاگرتنی دینەکەت (ئیمان و تەقوا) و دابەش مەبن تێیدا. زۆر ئەستەمە بۆ موشریکەکان (پەیڕەوی) ئەو ئاینە بکەن کە بانگیان دەکەیت. خوای گەورە ئەو کەسانە هەڵدەبژێرێت کە دەیەوێت بۆ ئایینی یەکتاپەرستی و هیدایەت دەدات بە (دینەکەی) بۆ ئەوانەی دەگەڕێنەوە (بۆلای خۆی).

وَمَا تَفَرَّقُوْٓا اِلَّا مِنْۢ بَعْدِ مَا جَاۤءَهُمُ الْعِلْمُ بَغْيًاۢ بَيْنَهُمْۗ وَلَوْلَا كَلِمَةٌ سَبَقَتْ مِنْ رَّبِّكَ اِلٰٓى اَجَلٍ مُّسَمًّى لَّقُضِيَ بَيْنَهُمْۗ وَاِنَّ الَّذِيْنَ اُوْرِثُوا الْكِتٰبَ مِنْۢ بَعْدِهِمْ لَفِيْ شَكٍّ مِّنْهُ مُرِيْبٍ

wa mā tafarraqū illā mim ba‘di mā jā'ahumul-‘ilmu bagyam bainahum, wa lau lā kalimatun sabaqat mir rabbika ilā ajalim musammal laquḍiya bainahum, wa innal-lażīna ūriṡul-kitāba mim ba‘dihim lafī syakkim minhu murīb(in).

وە ئەوان (ئەهلی کیتاب) دابەش نەبوون مەگەر دوای ئەوەی زانست (ئەو حەقیقەتە کە پێغەمبەران دەیگەیەنن) بۆیان هات بەهۆی ئیرەیی لە نێوان خۆیاندا. ئەگەر فەرمانێکی پێشوەختە لەلایەن پەروەردگارەکەتەوە نەبووایە (بۆ دواخستنی سزاکە) تا ئەو کاتەی دیاریکراو، بە دڵنیاییەوە سزاکەیان جێبەجێ دەکرا. وە بەڕاستی ئەوانەی دوای خۆیان (لە سەردەمی محمد)دا کتێبی (تەورات و ئینجیل)یان بە میرات گرتووە، بەڕاستی گومانی قووڵیان لە کتێبی (القرئان)دا هەبووە.

فَلِذٰلِكَ فَادْعُ ۚوَاسْتَقِمْ كَمَآ اُمِرْتَۚ وَلَا تَتَّبِعْ اَهْوَاۤءَهُمْۚ وَقُلْ اٰمَنْتُ بِمَآ اَنْزَلَ اللّٰهُ مِنْ كِتٰبٍۚ وَاُمِرْتُ لِاَعْدِلَ بَيْنَكُمْ ۗ اَللّٰهُ رَبُّنَا وَرَبُّكُمْ ۗ لَنَآ اَعْمَالُنَا وَلَكُمْ اَعْمَالُكُمْ ۗ لَاحُجَّةَ بَيْنَنَا وَبَيْنَكُمْ ۗ اَللّٰهُ يَجْمَعُ بَيْنَنَا ۚوَاِلَيْهِ الْمَصِيْرُ ۗ

fa liżālika fad‘(u), wastaqim kamā umirt(a), wa lā tattabi‘ ahwā'ahum, wa qul āmantu bimā anzalallāhu min kitāb(in), wa umirtu li'a‘dila bainakum, allāhu rabbunā wa rabbukum, lanā a‘mālunā wa lakum a‘mālukum, lā ḥujjata bainanā wa bainakum, allāhu yajma‘u bainanā,wa ilaihil-maṣīr(u).

بۆیە بانگەواز (ئەوانەی باوەڕیان هەیە) و بمێننەوە (باوەڕ و بانگەواز) وەک ئەوەی تۆ (محمد) فەرمانت پێکردوویت و شوێن ئارەزووی ئەوان مەکە و بڵێ: "من باوەڕم بەو کتێبە هەیە کە خوای گەورە دایبەزاندووە و فەرمانم پێکراوە دادپەروەری لە نێوانتاندا بکەم، خوای گەورە پەروەردگارمانە و پەروەردگاری ئێوەیە. بۆ ئێمە کردەوەکانمان و بۆ ئێوە کارەکانتان. هیچ (پێویست) ناکۆکی لە نێوان ئێمە و ئێوەدا نییە، خوای گەورە لەنێوانمان و بۆ کۆدەکاتەوە ئەو (ئێمە) دەگەڕێینەوە."

وَالَّذِيْنَ يُحَاۤجُّوْنَ فِى اللّٰهِ مِنْۢ بَعْدِ مَا اسْتُجِيْبَ لَهٗ حُجَّتُهُمْ دَاحِضَةٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ وَعَلَيْهِمْ غَضَبٌ وَّلَهُمْ عَذَابٌ شَدِيْدٌ

wal-lażīna yuḥājjūna fillāhi mim ba‘di mastujība lahū ḥujjatuhum dāḥiḍatun ‘inda rabbihim wa ‘alaihim gaḍabuw wa lahum ‘ażābun syadīd(un).

وە ئەوانەی مشتومڕ لەسەر (دین)ی خوا دەکەن دوای ئەوەی (ئەو ئاینە) قبوڵ کراوە، ناکۆکیەکانیان لەلای پەروەردگاریان بێهودە دەبێت. توڕەیی (خوای گەورە)یان وەرگرت و سزایەکی زۆر سەختیان وەرگرت.

اَللّٰهُ الَّذِيْٓ اَنْزَلَ الْكِتٰبَ بِالْحَقِّ وَالْمِيْزَانَ ۗوَمَا يُدْرِيْكَ لَعَلَّ السَّاعَةَ قَرِيْبٌ

allāhul-lażī anzalal-kitāba bil-ḥaqqi wal-mīzān(a), wa mā yudrīka la‘allas-sā‘ata qarīb(un).

خوای گەورە کتێبی (القرئان)ی دابەزاند بە (هێنانی) حەقیقەت و هاوسەنگی (دادپەروەری). وە ئایا دەزانی، ڕەنگە کۆتایی جیهان نزیک بێت؟

يَسْتَعْجِلُ بِهَا الَّذِيْنَ لَا يُؤْمِنُوْنَ بِهَاۚ وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا مُشْفِقُوْنَ مِنْهَاۙ وَيَعْلَمُوْنَ اَنَّهَا الْحَقُّ ۗ اَلَآ اِنَّ الَّذِيْنَ يُمَارُوْنَ فِى السَّاعَةِ لَفِيْ ضَلٰلٍۢ بَعِيْدٍ

yasta‘jilu bihal-lażīna lā yu'minūna bihā, wal-lażīna āmanū musyfiqūna minhā, wa ya‘lamūna annahal-ḥaqq(u), alā innal-lażīna yumārūna fis-sā‘ati lafī ḍalālim ba‘īd(in).

ئەوانەی باوەڕیان بە قیامەت نییە داوای ئەوە دەکەن زوو بێت، لە کاتێکدا ئەوانەی باوەڕیان هێناوە لێی دەترسن و دڵنیان لەوەی کە ڕاستە. بزانە ئەوانەی ئینکاری هاتنی دەکەن بەڕاستی گومڕا بوون.

اَللّٰهُ لَطِيْفٌۢ بِعِبَادِهٖ يَرْزُقُ مَنْ يَّشَاۤءُ ۚوَهُوَ الْقَوِيُّ الْعَزِيْزُ ࣖ

allāhu laṭīfum bi‘ibādihī yarzuqu may yasyā'(u), wa huwal-qawiyyul-‘azīz(u).

خوای گەورە نەرم و نیانە بەرامبەر بە بەندەکانی؛ ڕزق و ڕۆزی بەو کەسە دەبەخشێت کە بیەوێت و ئەو گەورە و گەورە و بەهێزە.

مَنْ كَانَ يُرِيْدُ حَرْثَ الْاٰخِرَةِ نَزِدْ لَهٗ فِيْ حَرْثِهٖۚ وَمَنْ كَانَ يُرِيْدُ حَرْثَ الدُّنْيَا نُؤْتِهٖ مِنْهَاۙ وَمَا لَهٗ فِى الْاٰخِرَةِ مِنْ نَّصِيْبٍ

man kāna yurīdu ḥarṡal-ākhirati nazid lahū fī ḥarṡih(ī), wa man kāna yurīdu ḥarṡad-dun-yā nu'tihī minhā, wa mā lahū fil-ākhirati min naṣīb(in).

هەرکەسێک ئارەزووی قازانجی قیامەت بکات، ئێمە قازانجەکەی تێیدا زیاد دەکەین، هەرکەسێک ئارەزووی قازانجی دونیای بکات، ئێمە بەشێکی پێدەدەین، بەڵام هیچ پشکێکی لە قیامەتدا نابێت.

اَمْ لَهُمْ شُرَكٰۤؤُا شَرَعُوْا لَهُمْ مِّنَ الدِّيْنِ مَا لَمْ يَأْذَنْۢ بِهِ اللّٰهُ ۗوَلَوْلَا كَلِمَةُ الْفَصْلِ لَقُضِيَ بَيْنَهُمْ ۗوَاِنَّ الظّٰلِمِيْنَ لَهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ

am lahum syurakā'u syara‘ū lahum minad-dīni mā lam ya'żam bihillāh(u), wa lau lā kalimatul-faṣli laquḍiya bainahum, wa innaẓ-ẓālimīna lahum ‘ażābun alīm(un).

ئایا خودایەکیان هەیە جگە لە خوا حوکمی ئاینی بۆ ئەو کەسانە دادەنێت کە خوای گەورە ڕێگەی پێنادات؟ وە ئەگەر فەرمانێک نەبووایە کە (سزاکەی خوای گەورە) دوابخات سزای نێوانیان جێبەجێ دەکرا. وە بەڕاستی مرۆڤە نادادپەروەرەکان تووشی سزایەکی زۆر بە ئازار دەبن.

تَرَى الظّٰلِمِيْنَ مُشْفِقِيْنَ مِمَّا كَسَبُوْا وَهُوَ وَاقِعٌۢ بِهِمْ ۗوَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ فِيْ رَوْضَاتِ الْجَنَّاتِۚ لَهُمْ مَّا يَشَاۤءُوْنَ عِنْدَ رَبِّهِمْ ۗذٰلِكَ هُوَ الْفَضْلُ الْكَبِيْرُ

taraẓ-ẓālimīna musyfiqīna mimmā kasabū wa huwa wāqi‘um bihim, wal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti fī rauḍātil-jannāt(i), lahum mā yasyā'ūna ‘inda rabbihim, żālika huwal-faḍlul-kabīr(u).

دەبینیت ستەمکاران زۆر دەترسن بەهۆی ئەو (تاوانانە) کە کردوویانە، وە (سزاکە) بەسەریاندا هاتووە. وە ئەوانەی باوەڕیان هێناوە و کارە چاکەکان (ن) لە باخەکانی ئاسماندا، ئەوەی ئارەزووی دەکەن لە خودا بەدەستی دەهێنن. ئەوە دیارییەکی گەورەیە.

ذٰلِكَ الَّذِيْ يُبَشِّرُ اللّٰهُ عِبَادَهُ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِۗ قُلْ لَّآ اَسْـَٔلُكُمْ عَلَيْهِ اَجْرًا اِلَّا الْمَوَدَّةَ فِى الْقُرْبٰىۗ وَمَنْ يَّقْتَرِفْ حَسَنَةً نَّزِدْ لَهٗ فِيْهَا حُسْنًا ۗاِنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ شَكُوْرٌ

Żālikal-lażī yubasysyirullāhu ‘ibādahul-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāt(i), qul lā as'alukum ‘alaihi ajran illal-mawaddata fil-qurbā, wa may yaqtarif ḥasanatan nazid lahū fīhā ḥusnā(n), innallāha gafūrun syakūr(un).

ئەو (دیارییە) لەلایەن خوای گەورەوە ڕاگەیەندراوە بۆ دڵخۆشکردنی بەندەکانی کە باوەڕیان هێناوە و کارە چاکەکان دەکەن. بڵێ (محمد)، "من داوای هیچت لێ ناکەم لە بەرامبەر بانگەوازەکەمدا جگە لە سۆز و خۆشەویستی خێزانی". وە هەرکەسێک چاکە بکات ئێمە چاکەی بۆ زیاد دەکەین. بەڕاستی خوای گەورە لێبووردە و سوپاسگوزارترینە.

اَمْ يَقُوْلُوْنَ افْتَرٰى عَلَى اللّٰهِ كَذِبًاۚ فَاِنْ يَّشَاِ اللّٰهُ يَخْتِمْ عَلٰى قَلْبِكَ ۗوَيَمْحُ اللّٰهُ الْبَاطِلَ وَيُحِقُّ الْحَقَّ بِكَلِمٰتِهٖ ۗاِنَّهٗ عَلِيْمٌ ۢبِذَاتِ الصُّدُوْرِ

am yaqūlūnaftarā ‘alallāhi każibā(n), fa'iy yasya'illāhu yakhtim ‘alā qalbik(a), wa yamḥullāhul-bāṭila wa yuḥiqqul-ḥaqqa bikalimātih(ī), innahū ‘alīmum biżātiṣ-ṣudūr(i).

یان دەڵێن "ئەو (محمد) درۆی لەسەر خوا داهێناوە". ئەگەر خوا ویستی بەدڵنیاییەوە دڵت قفڵ دەکات. وە خوای گەورە ئەوەی درۆیە لا دەبات و ئەوەی ڕاستە بە قسەی خۆی (قورئان) ڕەوا دەکات. بەڕاستی ئەو زانای هەموو دڵەکانە.

وَهُوَ الَّذِيْ يَقْبَلُ التَّوْبَةَ عَنْ عِبَادِهٖ وَيَعْفُوْا عَنِ السَّيِّاٰتِ وَيَعْلَمُ مَا تَفْعَلُوْنَۙ

wa huwal-lażī yaqbalut-taubata ‘an ‘ibādihī wa ya‘fū ‘anis-sayyi'āti wa ya‘lamu mā taf‘alūn(a).

وە هەر ئەوە کە تەوبە لە بەندەکانی قبوڵ دەکات و لە خراپەکارەکان خۆش دەبێت و دەزانێت چی دەکەیت،

وَيَسْتَجِيْبُ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ وَيَزِيْدُهُمْ مِّنْ فَضْلِهٖ ۗوَالْكٰفِرُوْنَ لَهُمْ عَذَابٌ شَدِيْدٌ

wa yastajībul-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti wa yazīduhum min faḍlih(ī), wal-kāfirūna lahum ‘ażābun syadīd(un).

وە ڕێگە بە (دوعای) ئەو کەسانە دەدات کە باوەڕیان هێناوە و کارە چاکەکان دەکەن و (پاداشت)یان بۆ زیاد دەکات لە بەخشندەیی خۆی. ئەو کەسانەی سەرپێچی دەکەن سزای زۆر توند وەردەگرن.

۞ وَلَوْ بَسَطَ اللّٰهُ الرِّزْقَ لِعِبَادِهٖ لَبَغَوْا فِى الْاَرْضِ وَلٰكِنْ يُّنَزِّلُ بِقَدَرٍ مَّا يَشَاۤءُ ۗاِنَّهٗ بِعِبَادِهٖ خَبِيْرٌۢ بَصِيْرٌ

wa lau basaṭallāhur rizqa li‘ibādihī labagau fil-arḍi wa lākiy yunazzilu biqadarim mā yasyā'(u), innahū bi‘ibādihī khabīrum baṣīr(un).

وە ئەگەر خوای گەورە ڕزق و ڕۆزی بۆ بەندەکانی دابین بکردایە، ئەوا سنوورەکانیان لە سەر زەوی تێپەڕاند، بەڵام بە هەر پێوەرێک کە بیەوێت دەیناردە خوارەوە. بەڕاستی ئەو ئاگاداری (دۆخی) بەندەکانی، هەموو بینەرە.

وَهُوَ الَّذِيْ يُنَزِّلُ الْغَيْثَ مِنْۢ بَعْدِ مَا قَنَطُوْا وَيَنْشُرُ رَحْمَتَهٗ ۗوَهُوَ الْوَلِيُّ الْحَمِيْدُ

wa huwal-lażī yunazzilul-gaiṡa mim ba‘di mā qanaṭū wa yansyuru raḥmatah(ū), wa huwal-waliyyul-ḥamīd(u).

وە ئەوە ئەو کەسەیە کە دوای بێ ئومێد بوون باران دەبارێت و ڕەحمەتی خۆی بڵاو دەکاتەوە. وە ئەو پارێزەرترینە، ستایشترینە.

وَمِنْ اٰيٰتِهٖ خَلْقُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ وَمَا بَثَّ فِيْهِمَا مِنْ دَاۤبَّةٍ ۗوَهُوَ عَلٰى جَمْعِهِمْ اِذَا يَشَاۤءُ قَدِيْرٌ ࣖ

wa min āyātihī khalqus-samāwāti wal-arḍi wa mā baṡṡa fīhimā min dābbah(tin), wa huwa ‘alā jam‘ihim iżā yasyā'u qadīr(un).

وە لە نیشانەکانی (گەورەیی)دا دروستکردنی ئاسمانەکان و زەوی و ئەو بوونەوەرە خەزانانەیە کە بەسەریاندا بڵاوی کردۆتەوە. وە ئەو پەروەردگارە بۆ کۆکردنەوەی هەموو شتێک لەکاتی ویستی خۆیدا.

وَمَآ اَصَابَكُمْ مِّنْ مُّصِيْبَةٍ فَبِمَا كَسَبَتْ اَيْدِيْكُمْ وَيَعْفُوْا عَنْ كَثِيْرٍۗ

wa mā aṣābakum mim muṣībatin fabimā kasabat aidīkum wa ya‘fū ‘an kaṡīr(in).

وە هەر بەدبەختییەک بەسەرتدا بێت بەهۆی کاری دەستی خۆتەوەیە و خوای گەورە لە زۆرێک (لە هەڵەکانت) خۆش دەبێت.

وَمَآ اَنْتُمْ بِمُعْجِزِيْنَ فِى الْاَرْضِۚ وَمَا لَكُمْ مِّنْ دُوْنِ اللّٰهِ مِنْ وَّلِيٍّ وَّلَا نَصِيْرٍ

wa mā antum bimu‘jizīna fil-arḍ(i), wa mā lakum min dūnillāhi miw waliyyiw wa lā naṣīr(in).

وە ناتوانیت لەسەر زەوی (لە ئازاری خوا) ڕزگارت بێت، وە جگە لە خوا هیچ پارێزەر و یارمەتیدەرێکت نییە.

وَمِنْ اٰيٰتِهِ الْجَوَارِ فِى الْبَحْرِ كَالْاَعْلَامِ ۗ

wa min āyātihil-jawāri fil-baḥri kal-a‘lām(i).

وە لە نیشانەکانی (لە گەورەیی خۆیدا) کەشتی (کە بە دەریادا وەک شاخ دەڕۆن) هەن.

اِنْ يَّشَأْ يُسْكِنِ الرِّيْحَ فَيَظْلَلْنَ رَوَاكِدَ عَلٰى ظَهْرِهٖۗ اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيٰتٍ لِّكُلِّ صَبَّارٍ شَكُوْرٍۙ

iy yasya' yuskinir-rīḥa fa yaẓlalna rawākida ‘alā ẓahrih(ī), inna fī żālika la'āyātil likulli ṣabbārin syakūr(in).

ئەگەر بیەوێت با ڕادەگرێت، بەجۆرێک (کەشتیەکان) بێنە سەر ڕووی دەریاکە پشوو بدەن. بەڕاستی لەوەدا نیشانەکانی (دەسەڵاتی خوا) بۆ ئەو کەسانە هەیە کە هەمیشە سەبر و سوپاسگوزارن،

اَوْ يُوْبِقْهُنَّ بِمَا كَسَبُوْا وَيَعْفُ عَنْ كَثِيْرٍۙ

au yūbiqhunna bimā kasabū wa ya‘fu ‘an kaṡīr(in).

یان (ئەو) کەشتیەکان لەناو دەبات بەهۆی (گوناهەکانیان)، وە لە زۆرێک (لەوان) خۆش دەبێت،

وَّيَعْلَمَ الَّذِيْنَ يُجَادِلُوْنَ فِيْٓ اٰيٰتِنَاۗ مَا لَهُمْ مِّنْ مَّحِيْصٍ

wa ya‘lamal-lażīna yujādilūna fī āyātinā, mā lahum mim maḥīṣ(in).

وە بۆ ئەوەی ئەوانەی ئینکاری نیشانەکانمان دەکەن بزانن کە هیچ دەربازبوونێک نادۆزنەوە (لە ئازار).

فَمَآ اُوْتِيْتُمْ مِّنْ شَيْءٍ فَمَتَاعُ الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا ۚوَمَا عِنْدَ اللّٰهِ خَيْرٌ وَّاَبْقٰى لِلَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَلٰى رَبِّهِمْ يَتَوَكَّلُوْنَۚ

famā ūtītum min syai'in fa matā‘ul-ḥayātid-dun-yā, wa mā ‘indallāhi khairuw wa abqā lil-lażīna āmanū wa ‘alā rabbihim yatawakkalūn(a).

هەرچی (چێژ) پێت بدرێت، ئەوە چێژی ژیانە لە دونیادا. لە کاتێکدا ئەوەی (چێژەکان) لای خوایە باشتر و هەمیشەییترە بۆ ئەوانەی باوەڕیان هێناوە، وە تەنها بە خوا پشتی خۆیان دەبەستن.

وَالَّذِيْنَ يَجْتَنِبُوْنَ كَبٰۤىِٕرَ الْاِثْمِ وَالْفَوَاحِشَ وَاِذَا مَا غَضِبُوْا هُمْ يَغْفِرُوْنَ ۚ

wal-lażīna yajtanibūna kabā'iral-iṡmi wal-fawāḥisya wa iżā mā gaḍibū hum yagfirūn(a).

و هەروەها (بۆ) ئەوانەی خۆیان لە گوناهی گەورە و کردەوەی قێزەون بەدوور دەگرن و کاتێک توڕە بوون یەکسەر لێیان خۆش دەبن،

وَالَّذِيْنَ اسْتَجَابُوْا لِرَبِّهِمْ وَاَقَامُوا الصَّلٰوةَۖ وَاَمْرُهُمْ شُوْرٰى بَيْنَهُمْۖ وَمِمَّا رَزَقْنٰهُمْ يُنْفِقُوْنَ ۚ

wal-lażīnastajābū lirabbihim wa aqāmuṣ-ṣalāta wa amruhum syūrā bainahum, wa mimmā razaqnāhum yunfiqūn(a).

و (بۆ) ئەوانەی کە بانگەوازی خودا قبوڵ دەکەن و نوێژ دەکەن، لە کاتێکدا کاروبارەکانیان بە ڕاوێژ لە نێوانیاندا (بڕیار دەدرێت) و بەشێک لەو ڕزق و ڕۆزییە خەرج دەکەن کە پێمان بەخشیون،

وَالَّذِيْنَ اِذَآ اَصَابَهُمُ الْبَغْيُ هُمْ يَنْتَصِرُوْنَ

wal-lażīna iżā aṣābahumul-bagyu hum yantaṣirūn(a).

و (بۆ) ئەوانەی کە کاتێک بە ناڕەوا مامەڵەیان لەگەڵ دەکرێت، بەرگری لە خۆیان دەکەن.

وَجَزٰۤؤُا سَيِّئَةٍ سَيِّئَةٌ مِّثْلُهَا ۚفَمَنْ عَفَا وَاَصْلَحَ فَاَجْرُهٗ عَلَى اللّٰهِ ۗاِنَّهٗ لَا يُحِبُّ الظّٰلِمِيْنَ

wa jazā'u sayyi'atin sayyi'atum miṡluhā, faman ‘afā wa aṣlaḥa fa ajruhū ‘alallāh(i), innahū lā yuḥibbuẓ-ẓālimīn(a).

وە پاداشتی خراپەیەک خراپەیەکی گونجاوە، بەڵام هەرکەسێک لێی خۆش بێت و چاکە بکات (بۆ ئەوانەی خراپە دەکەن) ئەوا پاداشتەکەی لە خوای گەورەوە دەبێت. بەڕاستی ئەو حەزی لە کەسانی نادادپەروەر نییە.

وَلَمَنِ انْتَصَرَ بَعْدَ ظُلْمِهٖ فَاُولٰۤىِٕكَ مَا عَلَيْهِمْ مِّنْ سَبِيْلٍۗ

wa lamanintaṣara ba‘da ẓulmihī fa ulā'ika mā ‘alaihim min sabīl(in).

بەڵام کەسانێک کە بەرگری لە خۆیان دەکەن دوای ئەوەی ستەمیان لێ کراوە، هیچ هۆکارێک نییە بۆ تاوانبارکردنیان.

اِنَّمَا السَّبِيْلُ عَلَى الَّذِيْنَ يَظْلِمُوْنَ النَّاسَ وَيَبْغُوْنَ فِى الْاَرْضِ بِغَيْرِ الْحَقِّۗ اُولٰۤىِٕكَ لَهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ

innamas-sabīlu ‘alal-lażīna yaẓlimūnan-nāsa wa yabgūna fil-arḍi bigairil-ḥaqq(i), ulā'ika lahum ‘ażābun alīm(un).

بەڕاستی تاوانباری تەنها لەلای ئەو کەسانەدایە کە نادادپەروەری بەرامبەر مرۆڤ دەکەن و سنوورەکانی سەر زەوی تێدەپەڕێنن بەبێ ئەوەی (سەبارەت بە) ڕاستییەکان بدەن. ئازارێکی پڕ لە ئازاریان وەرگرت.

وَلَمَنْ صَبَرَ وَغَفَرَ اِنَّ ذٰلِكَ لَمِنْ عَزْمِ الْاُمُوْرِ ࣖ

wa laman ṣabara wa gafara inna żālika lamin ‘azmil-umūr(i).

بەڵام هەرکەسێک سەبر بگرێت و لێی خۆش بێت، بەڕاستی ئەوە کارێکی بەرزە.

وَمَنْ يُّضْلِلِ اللّٰهُ فَمَا لَهٗ مِنْ وَّلِيٍّ مِّنْۢ بَعْدِهٖ ۗوَتَرَى الظّٰلِمِيْنَ لَمَّا رَاَوُا الْعَذَابَ يَقُوْلُوْنَ هَلْ اِلٰى مَرَدٍّ مِّنْ سَبِيْلٍۚ

wa may yuḍlilillāhu famā lahū miw waliyyim mim ba‘dih(ī), wa taraẓ-ẓālimīna lammā ra'awul-‘ażāba yaqūlūna hal ilā maraddim min sabīl(in).

وە هەرکەسێک لەلایەن خوای گەورە ڕێگەی پێبدرێت گومڕا بێت، ئەوا دوای ئەوە هیچ پارێزەرێکی بۆ نامێنێت. ستەمکاران دەبینیت کاتێک ئەشکەنجە دەبینن دەڵێن "ئایا هیچ ڕێگەیەک هەیە بۆ گەڕانەوە (بۆ دونیا)؟"

وَتَرٰىهُمْ يُعْرَضُوْنَ عَلَيْهَا خٰشِعِيْنَ مِنَ الذُّلِّ يَنْظُرُوْنَ مِنْ طَرْفٍ خَفِيٍّۗ وَقَالَ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اِنَّ الْخٰسِرِيْنَ الَّذِيْنَ خَسِرُوْٓا اَنْفُسَهُمْ وَاَهْلِيْهِمْ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ ۗ اَلَآ اِنَّ الظّٰلِمِيْنَ فِيْ عَذَابٍ مُّقِيْمٍ

wa tarāhum yu‘raḍūna ‘alaihā khāsyi‘īna minaż żulli yanẓurūna min ṭarfin khafiyy(in), wa qālal-lażīna āmanū innal-khāsirīnal-lażīna khasirū anfusahum wa ahlīhim yaumal-qiyāmah(ti), alā innaẓ-ẓālimīna fī ‘ażābim muqīm(in).

وە دەبینیت لە حاڵەتێکی کڕنۆشدا ڕووبەڕووی دۆزەخ دەبنەوە چونکە زەلیل دەکرێن، بە نیگایەکی لاوازەوە سەیریان دەکەن. وە ئەوانەی باوەڕیان هێناوە دەڵێن "بەڕاستی دۆڕاوەکان ئەوانەن کە لە ڕۆژی قیامەتدا زیان بە خۆیان و خێزانەکانیان دەگەیەنن". لەبیرت بێت بەڕاستی ستەمکاران لە سزای هەمیشەییدان.

وَمَا كَانَ لَهُمْ مِّنْ اَوْلِيَاۤءَ يَنْصُرُوْنَهُمْ مِّنْ دُوْنِ اللّٰهِ ۗوَمَنْ يُّضْلِلِ اللّٰهُ فَمَا لَهٗ مِنْ سَبِيْلٍ ۗ

wa mā kāna lahum min auliyā'a yanṣurūnahum min dūnillāh(i), wa may yuḍlilillāhu famā lahū min sabīl(in).

وە هیچ پارێزەرێکیان نابێت کە بتوانێت یارمەتیان بدات جگە لە خوا. هەرکەسێک لەلایەن خوای گەورە ڕێگەی پێبدرێت گومڕا بێت، هیچ ڕێگایەکی دەربازبوونی بۆی نابێت (بۆ وەرگرتنی هیدایەت).

اِسْتَجِيْبُوْا لِرَبِّكُمْ مِّنْ قَبْلِ اَنْ يَّأْتِيَ يَوْمٌ لَّا مَرَدَّ لَهٗ مِنَ اللّٰهِ ۗمَا لَكُمْ مِّنْ مَّلْجَاٍ يَّوْمَىِٕذٍ وَّمَا لَكُمْ مِّنْ نَّكِيْرٍ

istajībū lirabbikum min qabli ay ya'tiya yaumul lā maradda lahū minallāh(i), mā lakum mim malja'iy yauma'iżiw wa mā lakum min nakīr(in).

گوێڕایەڵی بانگەوازی پەروەردگارت بن پێش ئەوەی ڕۆژێک لەلای خواوە بێت کە ڕەت نەکرێتەوە (بە فەرمانی خوای گەورە). لەو ڕۆژەدا نە پەناگەتان دەبێت و نە (نە) دەتوانن ئینکاری (گوناهەکانتان بکەن).

فَاِنْ اَعْرَضُوْا فَمَآ اَرْسَلْنٰكَ عَلَيْهِمْ حَفِيْظًا ۗاِنْ عَلَيْكَ اِلَّا الْبَلٰغُ ۗوَاِنَّآ اِذَآ اَذَقْنَا الْاِنْسَانَ مِنَّا رَحْمَةً فَرِحَ بِهَا ۚوَاِنْ تُصِبْهُمْ سَيِّئَةٌ ۢبِمَا قَدَّمَتْ اَيْدِيْهِمْ فَاِنَّ الْاِنْسَانَ كَفُوْرٌ

fa in a‘raḍū famā arsalnāka ‘alaihim ḥafīẓā(n), in ‘alaika illal-balāg(u), wa innā iżā ażaqnal-insāna minnā raḥmatan fariḥa bihā, wa in tuṣibhum sayyi'atum bimā qaddamat aidīhim fa'innal-insāna kafūr(un).

ئەگەر ڕوویان کرد، ئەوا (لەبیرت بێت) ئێمە تۆمان وەک سەرپەرشتیار بۆ ئەوان نەناردووە. ئەرکی تۆ هیچی تر نییە جگە لە گەیاندنی (خولەکەکان). وە بەڕاستی کاتێک هەست بە ڕەحمێک دەکەین بۆ مرۆڤ لەلایەن ئێمەوە، ئەو بە خۆشی پێشوازی لێدەکات؛ بەڵام ئەگەر بەهۆی کردەوەی دەستی خۆیانەوە تووشی ناڕەحەتی بوون (بە دڵنیاییەوە ئینکاری دەکەن)، بەڕاستی مرۆڤەکان زۆر ئینکاری دەکەن (لە نیعمەتەکان).

لِلّٰهِ مُلْكُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ يَخْلُقُ مَا يَشَاۤءُ ۗيَهَبُ لِمَنْ يَّشَاۤءُ اِنَاثًا وَّيَهَبُ لِمَنْ يَّشَاۤءُ الذُّكُوْرَ ۙ

lillāhi mulkus-samāwāti wal-arḍ(i), yakhluqu mā yasyā'(u), yahabu limay yasyā'u ināṡaw wa yahabu limay yasyā'uż-żukūr(a).

شانشینی ئاسمانەکان و زەوی هی خوایە؛ ئەوەی بیەوێت دەخولقێنێت، کچ دەبەخشێت بە کەسێک و کوڕی پێدەبەخشێت کە بیەوێت،

اَوْ يُزَوِّجُهُمْ ذُكْرَانًا وَّاِنَاثًا ۚوَيَجْعَلُ مَنْ يَّشَاۤءُ عَقِيْمًا ۗاِنَّهٗ عَلِيْمٌ قَدِيْرٌ

au yuzawwijuhum żukrānaw wa ināṡā(n), wa yaj‘alu may yasyā'u ‘aqīmā(n), innahū ‘alīmun qadīr(un).

یان جۆری نێر و مێ دەبەخشێت و ئەوەی بیەوێت بێ بەرهەم دەکات. ئەو هەموو زانا و بەهێزە.

۞ وَمَا كَانَ لِبَشَرٍ اَنْ يُّكَلِّمَهُ اللّٰهُ اِلَّا وَحْيًا اَوْ مِنْ وَّرَاۤئِ حِجَابٍ اَوْ يُرْسِلَ رَسُوْلًا فَيُوْحِيَ بِاِذْنِهٖ مَا يَشَاۤءُ ۗاِنَّهٗ عَلِيٌّ حَكِيْمٌ

wa mā kāna libasyarin ay yukallimahullāhu illā waḥyan au miw warā'i ḥijābin au yursila rasūlan fa yūḥiya bi'iżnihī mā yasyā'(u), innahū ‘aliyyun ḥakīm(un).

وە بۆ مرۆڤیش گونجاو نییە کە خوای گەورە قسەی لەگەڵ بکات مەگەر بە وەحی یان لە پشت پەردەوە یان بە ناردنی پێغەمبەر (فریشتە) و پاشان بە ئیزنی خۆی ئەوەی کە خۆی دەیەوێت بۆی دابەزێنێت. بەڕاستی ئەو بەرزترین و ژیرترینە.

وَكَذٰلِكَ اَوْحَيْنَآ اِلَيْكَ رُوْحًا مِّنْ اَمْرِنَا ۗمَا كُنْتَ تَدْرِيْ مَا الْكِتٰبُ وَلَا الْاِيْمَانُ وَلٰكِنْ جَعَلْنٰهُ نُوْرًا نَّهْدِيْ بِهٖ مَنْ نَّشَاۤءُ مِنْ عِبَادِنَا ۗوَاِنَّكَ لَتَهْدِيْٓ اِلٰى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيْمٍۙ

wa każālika auḥainā ilaika rūḥam min amrinā, mā kunta tadrī mal-kitābu wa lal-īmānu wa lākin ja‘alnāhu nūran nahdī bihī man nasyā'u min ‘ibādinā, wa innaka latahdī ilā ṣirāṭim mustaqīm(in).

وە بەم شێوەیە ڕۆحی (قورئان)مان بۆ ئێوە (محمد) دابەزاند بە فەرمانی خۆمان. پێشتر نەتدەزانی کتێبی (القرئان) چییە و ئیمان چییە، بەڵام قورئانمان کردە ڕووناکی، لەگەڵیدا ڕێنمایمان دەدا بە کێ ویستمان لەنێو بەندەکانماندا. وە بەڕاستی، تۆ بەڕاستی ڕێنمایی (خەڵک) دەکەیت بۆ ڕێگای ڕاست،

صِرَاطِ اللّٰهِ الَّذِيْ لَهٗ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَمَا فِى الْاَرْضِۗ اَلَآ اِلَى اللّٰهِ تَصِيْرُ الْاُمُوْرُ ࣖ

Ṣirāṭillāhil-lażī lahū mā fis-samāwāti wa mā fil-arḍ(i), alā ilallāhi taṣīrul-umūr(u).

(واتە) ڕێبازی خوای گەورە کە هەرچی لە ئاسمانەکان هەیە و هەرچی لەسەر زەوی هەیە هی خۆیەتی. لەبیرت بێت هەموو بابەتەکان دەگەڕێنەوە بۆ لای خوا.