Qari
Murottal Audio
تَنْزِيْلُ الْكِتٰبِ مِنَ اللّٰهِ الْعَزِيْزِ الْحَكِيْمِ
tanzīlul-kitābi minallāhil-‘azīzil-ḥakīm(i).
katula kaka bansadi na Nge yina nge me solaka na kati na bo.”
اِنَّآ اَنْزَلْنَآ اِلَيْكَ الْكِتٰبَ بِالْحَقِّ فَاعْبُدِ اللّٰهَ مُخْلِصًا لَّهُ الدِّيْنَۗ
innā anzalnā ilaikal-kitāba bil-ḥaqqi fa‘budillāha mukhliṣal lahud-dīn(a).
(Allah) tubaka nde, “Yo yina mambu ya kieleka (kele ndefi na mono), mpi kaka kieleka kele mambu ya mono ke tuba.
اَلَا لِلّٰهِ الدِّيْنُ الْخَالِصُ ۗوَالَّذِيْنَ اتَّخَذُوْا مِنْ دُوْنِهٖٓ اَوْلِيَاۤءَۘ مَا نَعْبُدُهُمْ اِلَّا لِيُقَرِّبُوْنَآ اِلَى اللّٰهِ زُلْفٰىۗ اِنَّ اللّٰهَ يَحْكُمُ بَيْنَهُمْ فِيْ مَا هُمْ فِيْهِ يَخْتَلِفُوْنَ ەۗ اِنَّ اللّٰهَ لَا يَهْدِيْ مَنْ هُوَ كٰذِبٌ كَفَّارٌ
alā lillāhid-dīnul-khāliṣ(u), wal-lażīnattakhażū min dūnihī auliyā'(a), mā na‘buduhum illā liyuqarribūnā ilallāhi zulfā, innallāha yaḥkumu bainahum fī mā hum fīhi yakhtalifūn(a), innallāha lā yahdī man huwa kāżibun kaffār(un).
Ya kieleka, mono ta fulusa bilungi ti nge mpi ti bantu yina ta landa nge na kati na bo yonso."
لَوْ اَرَادَ اللّٰهُ اَنْ يَّتَّخِذَ وَلَدًا لَّاصْطَفٰى مِمَّا يَخْلُقُ مَا يَشَاۤءُ ۙ سُبْحٰنَهٗ ۗهُوَ اللّٰهُ الْوَاحِدُ الْقَهَّارُ
wa lau arādallāhu ay yattakhiża waladal laṣṭafā mimmā yakhluqu mā yasyā'(u), subḥānah(ū), huwallāhul-wāḥidul-qahhār(u).
Tuba (Muhammad) nde: "Mono ke lomba nge ve ata lufutu mosi ya fioti sambu na (kusamuna na mono); mpi mono kele ve mosi na kati ya bantu yina ke salaka mambu."
خَلَقَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ بِالْحَقِّۚ يُكَوِّرُ الَّيْلَ عَلَى النَّهَارِ وَيُكَوِّرُ النَّهَارَ عَلَى الَّيْلِ وَسَخَّرَ الشَّمْسَ وَالْقَمَرَۗ كُلٌّ يَّجْرِيْ لِاَجَلٍ مُّسَمًّىۗ اَلَا هُوَ الْعَزِيْزُ الْغَفَّارُ
khalaqas-samāwāti wal-arḍa bil-ḥaqq(i), yukawwirul-laila ‘alan-nahāri wa yukawwirun nahāra ‘alal-laili wa sakhkharasy-syamsa wal-qamar(a), kulluy yajrī li'ajalim musammā(n), alā huwal-‘azīzul-gaffār(u).
Yai (Al-Quran) kele kima yankaka ve kansi lukebisu na bima yonso ya lugangu.
خَلَقَكُمْ مِّنْ نَّفْسٍ وَّاحِدَةٍ ثُمَّ جَعَلَ مِنْهَا زَوْجَهَا وَاَنْزَلَ لَكُمْ مِّنَ الْاَنْعَامِ ثَمٰنِيَةَ اَزْوَاجٍ ۗ يَخْلُقُكُمْ فِيْ بُطُوْنِ اُمَّهٰتِكُمْ خَلْقًا مِّنْۢ بَعْدِ خَلْقٍ فِيْ ظُلُمٰتٍ ثَلٰثٍۗ ذٰلِكُمُ اللّٰهُ رَبُّكُمْ لَهُ الْمُلْكُۗ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَۚ فَاَنّٰى تُصْرَفُوْنَ
khalaqakum min nafsiw wāḥidatin ṡumma ja‘ala minhā zaujahā wa anzala lakum minal-an‘āmi ṡamāniyata azwāj(in), yakhluqukum fī buṭūni ummahātikum khalqam mim ba‘di khalqin fī ẓulumātin ṡalāṡ(in), żālikumullāhu rabbukum lahul-mulk(u), lā ilāha illā huw(a), fa'annā tuṣrafūn(a).
Mpe ya kieleka, beno ta zaba (kieleka ya) nsangu (Quran) na nima ya mwa ntangu."
اِنْ تَكْفُرُوْا فَاِنَّ اللّٰهَ غَنِيٌّ عَنْكُمْ ۗوَلَا يَرْضٰى لِعِبَادِهِ الْكُفْرَۚ وَاِنْ تَشْكُرُوْا يَرْضَهُ لَكُمْۗ وَلَا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِّزْرَ اُخْرٰىۗ ثُمَّ اِلٰى رَبِّكُمْ مَّرْجِعُكُمْ فَيُنَبِّئُكُمْ بِمَا كُنْتُمْ تَعْمَلُوْنَۗ اِنَّهٗ عَلِيْمٌ ۢبِذَاتِ الصُّدُوْرِ
in takfurū fa'innallāha ganiyyun ‘ankum, wa lā yarḍā li‘ibādihil-kufr(a), wa in tasykurū yarḍahu lakum, wa lā taziru wāziratuw wizra ukhrā, ṡumma ilā rabbikum marji‘ukum fa yunabbi'ukum bimā kuntum ta‘malūn(a), innahū ‘alīmum biżātiṣ-ṣudūr(i).
Mukanda yai (Al-Qur’an) me katuka na Allah, muntu ya kuluta lukumu, muntu ya kuluta mayele.
۞ وَاِذَا مَسَّ الْاِنْسَانَ ضُرٌّ دَعَا رَبَّهٗ مُنِيْبًا اِلَيْهِ ثُمَّ اِذَا خَوَّلَهٗ نِعْمَةً مِّنْهُ نَسِيَ مَا كَانَ يَدْعُوْٓا اِلَيْهِ مِنْ قَبْلُ وَجَعَلَ لِلّٰهِ اَنْدَادًا لِّيُضِلَّ عَنْ سَبِيْلِهٖ ۗ قُلْ تَمَتَّعْ بِكُفْرِكَ قَلِيْلًا ۖاِنَّكَ مِنْ اَصْحٰبِ النَّارِ
wa iżā massal-insāna ḍurrun da‘ā rabbahū munīban ilaihi ṡumma iżā khawwalahū ni‘matan minhu nasiya mā kāna yad‘ū ilaihi min qablu wa ja‘ala lilllāhi andādal liyuḍilla ‘an sabīlih(ī), qul tamatta‘ bikufrika qalīlā(n), innaka min aṣḥābin-nār(i).
Ya kieleka, Beto me tinda Mukanda (Quran) na nge (Muhammad) ti (kunata) kieleka. Yo yina beno samba Allah na masonga mpi na masonga yonso na dibundu na beno.
اَمَّنْ هُوَ قَانِتٌ اٰنَاۤءَ الَّيْلِ سَاجِدًا وَّقَاۤىِٕمًا يَّحْذَرُ الْاٰخِرَةَ وَيَرْجُوْا رَحْمَةَ رَبِّهٖۗ قُلْ هَلْ يَسْتَوِى الَّذِيْنَ يَعْلَمُوْنَ وَالَّذِيْنَ لَا يَعْلَمُوْنَ ۗ اِنَّمَا يَتَذَكَّرُ اُولُوا الْاَلْبَابِ ࣖ
amman huwa qānitun ānā'al-laili sājidaw wa qā'imay yaḥżarul-ākhirata wa yarjū raḥmata rabbih(ī), qul hal yastawil-lażīna ya‘lamūna wal-lażīna lā ya‘lamūn(a), innamā yatażakkaru ulul-albāb(i).
Kuyibuka! Kaka Allah kele na dibundu ya bunkete (katuka na shirk). Mpi bayina bakaka bantanini ya nkaka katula Yandi (tubaka) : « Beto ke sambilaka bo ve kansi (kivuvu ) nde bo ta pusa beto pene-pene ya Allah mutindu beto lenda sala ». Ya kieleka, Allah ta zenga mambu na kati na bo sambu na mambu yina bo ke tula ntembe. Ya kieleka, Allah ke twadisaka ve bantu ya luvunu ti bantu yina ke kwikilaka ve mingi.
قُلْ يٰعِبَادِ الَّذِيْنَ اٰمَنُوا اتَّقُوْا رَبَّكُمْ ۗلِلَّذِيْنَ اَحْسَنُوْا فِيْ هٰذِهِ الدُّنْيَا حَسَنَةٌ ۗوَاَرْضُ اللّٰهِ وَاسِعَةٌ ۗاِنَّمَا يُوَفَّى الصّٰبِرُوْنَ اَجْرَهُمْ بِغَيْرِ حِسَابٍ
qul yā ‘ibādil-lażīna āmanuttaqū rabbakum, lil-lażīna aḥsanū fī hāżihid-dun-yā ḥasanah(tun), wa arḍullāhi wāsi‘ah(tun), innamā yuwaffaṣ-ṣābirūna ajrahum bigairi ḥisāb(in).
Kana Allah zola kubaka mwana, ya kieleka yandi ta pona yina yandi ke zola na kati ya yina yandi me ganga. Lukumu kuvanda na Yandi. Yandi kele Allah Nkwa-Ngolo Yonso, Nkwa-Ngolo Yonso.
قُلْ اِنِّيْٓ اُمِرْتُ اَنْ اَعْبُدَ اللّٰهَ مُخْلِصًا لَّهُ الدِّيْنَ
qul innī umirtu an a‘budallāha mukhliṣal lahud-dīn(a).
Yandi salaka zulu ti ntoto ti nswa (lukanu); Yandi yalaka mpimpa na zulu ya mwini mpi yandi yalaka mwini na zulu ya mpimpa mpi yandi yalaka ntangu ti ngonda, konso kima vandaka kutambula na kulanda ntangu na yo. Kuyibuka! Yandi kele Muntu ya Kuluta Lukumu, Muntu ya Kuluta Kulolula.
وَاُمِرْتُ لِاَنْ اَكُوْنَ اَوَّلَ الْمُسْلِمِيْنَ
wa umirtu li'an akūna awwalal-muslimīn(a).
Yandi gangaka nge na muntu mosi (Adam) ebuna na yandi yandi salaka nduku na nge mpi yandi tindaka bibulu nana sambu na nge. Yandi salaka nge na kivumu ya mama na nge mambu na nima ya mambu na mpimpa tatu. Muntu yina (ke sala) mambu yai kele Allah, Mfumu na beno, Mfumu yina kele mfumu ya kimfumu. Nzambi ya nkaka kele ve, kaka Yandi; ebuna sambu na nki beno me baluka?
قُلْ اِنِّيْٓ اَخَافُ اِنْ عَصَيْتُ رَبِّيْ عَذَابَ يَوْمٍ عَظِيْمٍ
qul innī akhāfu in ‘aṣaitu rabbī ‘ażāba yaumin ‘aẓīm(in).
Kana beno me buya (zaba mambu yai) pana kieleka Allah kele na mfunu na beno ve mpi yandi ke ndima ve kukonda kundima ya bansadi na yandi. Kana nge ke pesa matondo, Yandi ke sepela na ntonda na nge. Muntu yina ke salaka disumu ke nataka ve masumu ya bantu ya nkaka. Na nima nge ta vutuka na Mfumu na nge mpi yandi ta songa nge mambu ya nge me sala. Ya kieleka, Yandi me zaba mambu yonso ya bo me bumba na kifu (na nge).
قُلِ اللّٰهَ اَعْبُدُ مُخْلِصًا لَّهٗ دِيْنِيْۚ
qulillāha a‘budu mukhliṣal lahū dīnī.
Mpi kana kisumbula me bwila muntu, yandi ke lomba (lusadisu) na Mfumu na yandi na kuvutulaka (kulemfukila) Yandi; kansi ntangu yandi ke pesa yandi balusakumunu yandi ke vila (kisumbula) yina yandi sambaka Allah na ntwala, ye yandi ke sala banduku sambu Allah kunata (bantu) na kuvila nzila na yandi. Tuba nde: "Beno sepela na kukonda kundima na beno sambu na mwa ntangu. Ya kieleka, beno ta vanda na kati ya bantu ya Bilungi."
فَاعْبُدُوْا مَا شِئْتُمْ مِّنْ دُوْنِهٖۗ قُلْ اِنَّ الْخٰسِرِيْنَ الَّذِيْنَ خَسِرُوْٓا اَنْفُسَهُمْ وَاَهْلِيْهِمْ يَوْمَ الْقِيٰمَةِۗ اَلَا ذٰلِكَ هُوَ الْخُسْرَانُ الْمُبِيْنُ
fa‘budū mā syi'tum min dūnih(ī), qul innal-khāsirīnal-lażīna khasirū anfusahum wa ahlīhim yaumal-qiyāmah(ti), alā żālika huwal-khusrānul-mubīn(u).
(Keti nge kele muntu ya kesambilaka banzambi mingi yina kele na chance mingi) to muntu yina kesambilaka na mpimpa na kufukamaka ti kutelama, sambu yandi kewaka boma ya (ndola ya) luzingu ya nima ya lufwa mpi ketulaka kivuvu na mawa ya Mfumu na yandi? Tuba nde: "Keti bantu ya me zaba kele kiteso mosi ti bantu ya me zaba ve?" Na kutuba ya mbote, kaka bantu yina kele ti mayele ya mbote lenda ndima malongi.
لَهُمْ مِّنْ فَوْقِهِمْ ظُلَلٌ مِّنَ النَّارِ وَمِنْ تَحْتِهِمْ ظُلَلٌ ۗذٰلِكَ يُخَوِّفُ اللّٰهُ بِهٖ عِبَادَهٗ ۗيٰعِبَادِ فَاتَّقُوْنِ
lahum min fauqihim ẓulalum minan-nāri wa min taḥtihim ẓulal(un), żālika yukhawwifullāhu bihī ‘ibādah(ū), yā ‘ibādi fattaqūn(i).
Tuba (Muhammad) nde: "O bansadi na mono ya kwikama! Beno wa Mfumu na beno boma." Sambu bantu ya ke salaka mambu ya mbote na nsi-ntoto yai ta baka mambu ya mbote. Na ntoto ya Allah kele nene. Kaka bantu yina kele ntima-nda ta baka matabisi na bo ya kukonda ndilu.
وَالَّذِيْنَ اجْتَنَبُوا الطَّاغُوْتَ اَنْ يَّعْبُدُوْهَا وَاَنَابُوْٓا اِلَى اللّٰهِ لَهُمُ الْبُشْرٰىۚ فَبَشِّرْ عِبَادِۙ
wal-lażīnajtanabuṭ-ṭāgūta ay ya‘budūhā wa anābū ilallāhi lahumul-busyrā, fabasysyir ‘ibād(i).
Tuba nde: “Ya kieleka, bo me pesa mono ntuma ya kusambila Allah ti bulemfu ya mvimba na Yandi na (kusala) lusambu.”
الَّذِيْنَ يَسْتَمِعُوْنَ الْقَوْلَ فَيَتَّبِعُوْنَ اَحْسَنَهٗ ۗ اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ هَدٰىهُمُ اللّٰهُ وَاُولٰۤىِٕكَ هُمْ اُولُوا الْاَلْبَابِ
allażīna yastami‘ūnal-qaula fa yattabi‘ūna aḥsanah(ū), ulā'ikal-lażīna hadāhumullāhu wa ulā'ika hum ulul-albāb(i).
Mpe ba pesaka munu nsiku ya kuvanda muntu ya ntete na kudipesa."
اَفَمَنْ حَقَّ عَلَيْهِ كَلِمَةُ الْعَذَابِۗ اَفَاَنْتَ تُنْقِذُ مَنْ فِى النَّارِ ۚ
afaman ḥaqqa ‘alaihi kalimatul-‘ażāb(i), afa'anta tunqiżu man fin-nār(i).
Tuba nde: “Ya kieleka, mono ke wa boma ya ndola na kilumbu ya nene kana mono lemfukila ve Mfumu na mono.”
لٰكِنِ الَّذِيْنَ اتَّقَوْا رَبَّهُمْ لَهُمْ غُرَفٌ مِّنْ فَوْقِهَا غُرَفٌ مَّبْنِيَّةٌ ۙتَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُ ەۗ وَعْدَ اللّٰهِ ۗ لَا يُخْلِفُ اللّٰهُ الْمِيْعَادَ
lākinil-lażīnattaqau rabbahum lahum gurafum min fauqihā gurafum mabniyyah(tun), tajrī min taḥtihal-anhār(u), wa‘dallāh(i), lā yukhlifullāhul-mī‘ād(a).
Tuba nde: "Kaka Allah mono ke sambilaka ti bulemfu ya mvimba na Yandi na (kusadila) dibundu na mono."
اَلَمْ تَرَ اَنَّ اللّٰهَ اَنْزَلَ مِنَ السَّمَاۤءِ مَاۤءً فَسَلَكَهٗ يَنَابِيْعَ فِى الْاَرْضِ ثُمَّ يُخْرِجُ بِهٖ زَرْعًا مُّخْتَلِفًا اَلْوَانُهٗ ثُمَّ يَهِيْجُ فَتَرٰىهُ مُصْفَرًّا ثُمَّ يَجْعَلُهٗ حُطَامًا ۗاِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَذِكْرٰى لِاُولِى الْاَلْبَابِ ࣖ
alam tara annallāha anzala minas-samā'i mā'an fasalakahū yanābī‘a fil-arḍi ṡumma yaj‘aluhū ḥuṭāmā(n), ina fī żālika lażikrā li'ulil-albāb(i).
Yo yina samba muntu ya nkaka katula Yandi mutindu nge me zola! (O bantu ya kesambilaka banzambi mingi). Tuba nde: “Ya kieleka, bantu yina ta vidisa kele bantu yina ta kudisala mbi ti mabuta na bo na kilumbu ya lufutumuku.” Kuyibuka! Yai kele kuvidisa ya kyeleka.
اَفَمَنْ شَرَحَ اللّٰهُ صَدْرَهٗ لِلْاِسْلَامِ فَهُوَ عَلٰى نُوْرٍ مِّنْ رَّبِّهٖ ۗفَوَيْلٌ لِّلْقٰسِيَةِ قُلُوْبُهُمْ مِّنْ ذِكْرِ اللّٰهِ ۗ اُولٰۤىِٕكَ فِيْ ضَلٰلٍ مُّبِيْنٍ
afaman syaraḥallāhu ṣadrahū lil-islāmi fahuwa ‘alā nūrim mir rabbih(ī), fawailul lil-qāsiyati qulūbuhum min żikrillāh(i), ulā'ika fī ḍalālim mubīn(in).
Na zulu na yo vandaka ti ba couche ya tiya mpi na nsi na yo vandaka ti ba couche yina bo yidikaka sambu na yo. Mpila yina Allah ke bangisa bansadi na yandi (na ndola yina). "O bansadi na mono, beno wa mono boma."
اَللّٰهُ نَزَّلَ اَحْسَنَ الْحَدِيْثِ كِتٰبًا مُّتَشَابِهًا مَّثَانِيَۙ تَقْشَعِرُّ مِنْهُ جُلُوْدُ الَّذِيْنَ يَخْشَوْنَ رَبَّهُمْ ۚ ثُمَّ تَلِيْنُ جُلُوْدُهُمْ وَقُلُوْبُهُمْ اِلٰى ذِكْرِ اللّٰهِ ۗذٰلِكَ هُدَى اللّٰهِ يَهْدِيْ بِهٖ مَنْ يَّشَاۤءُ ۗوَمَنْ يُّضْلِلِ اللّٰهُ فَمَا لَهٗ مِنْ هَادٍ
allāhu nazzala aḥsanal-ḥadīṡi kitābam mutasyābiham maṡāniy(a), taqsya‘irru minhu julūdul-lażīna yakhsyauna rabbahum, ṡumma talīnu julūduhum wa qulūbuhum ilā żikrillāh(i), żālika hudallāhi yahdī bihī may yasyā'(u), wa may yuḍlilillāhu famā lahū min hād(in).
Mpi bantu yina ke bikala ntama ti tagut (i.e.) ke sambilaka yo ve mpi ke vutukaka na Allah, bo me fwana kubaka nsangu ya mbote; Yo yina, pesa nsangu ya mbote na bansadi na Mono, .
اَفَمَنْ يَّتَّقِيْ بِوَجْهِهٖ سُوْۤءَ الْعَذَابِ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ ۗوَقِيْلَ لِلظّٰلِمِيْنَ ذُوْقُوْا مَا كُنْتُمْ تَكْسِبُوْنَ
afamay yattaqī biwajhihī sū'al-‘ażābi yaumal-qiyāmah(ti), wa qīla liẓ-ẓālimīna żūqū mā kuntum taksibūn(a).
(disongidila) bayina kewidikilaka bangogo mpi na nima kelandaka mambu ya kuluta mbote na kati na yo. Bau kele bantu yina me twadisama na Allah mpe bau kele bantu ya kele na mabanza ya mbote.
كَذَّبَ الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْ فَاَتٰىهُمُ الْعَذَابُ مِنْ حَيْثُ لَا يَشْعُرُوْنَ
każżabal-lażīna min qablihim fa'atāhumul-‘ażābu mi ḥaiṡu lā yasy‘urūn(a).
Ebuna inki (nge ke zola kusoba destin ya) bantu yina kele na kivuvu ya kumona mpasi na ndola? Keti nge (Muhammad) ta gulusa bantu yina kele na bilungi ya tiya?
فَاَذَاقَهُمُ اللّٰهُ الْخِزْيَ فِى الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا ۚوَلَعَذَابُ الْاٰخِرَةِ اَكْبَرُ ۘ لَوْ كَانُوْا يَعْلَمُوْنَ
fa ażāqahumullāhul-khizya fil-ḥayātid-dun-yā, wa la‘ażābul-ākhirati akbar(u), lau kānū ya‘lamūn(a).
Kansi bayina ke tinaka Mfumu na bo boma, bo ta vanda ti basuku (na zulu), na zulu na yo kele mpi ti basuku ya bo me tunga (na ba nivo), na nsi na yo banzadi ke kulumuka. (Yau kele) lusilu ya Allah. Allah ta buya ve lusilu (na yandi).
وَلَقَدْ ضَرَبْنَا لِلنَّاسِ فِيْ هٰذَا الْقُرْاٰنِ مِنْ كُلِّ مَثَلٍ لَّعَلَّهُمْ يَتَذَكَّرُوْنَۚ
wa laqad ḍarabnā lin-nāsi fī hāżal-qur'āni min kulli maṡalil la‘allahum yatażakkarūn(a).
Keti beno ke mona ve nde Allah ke kulumusa masa na zulu mpi ke sala nde yo basika bonso banto ya masa na ntoto, na nima yandi ke buta ti yo bima ya bilanga ya mikubu ya kuswaswana; na nima yo ke yumaka mpi nge ke monaka yo ke kumaka jaune; na nima Yandi ke kumisaka yo bima ya me panzana. Ya kieleka, na yina .
قُرْاٰنًا عَرَبِيًّا غَيْرَ ذِيْ عِوَجٍ لَّعَلَّهُمْ يَتَّقُوْنَ
qur'ānan ‘arabiyyan gaira żī ‘iwajil la‘allahum yattaqūn(a).
Ebuna keti bantu yina ntima na bo me kanguka na Allah sambu na (kundima) dibundu ya Islam mpi na nima bo ke bakaka nsemo na Mfumu na bo (mutindu mosi ti bantu yina ntima na bo kele ya matadi)? Yo yina mawa na bantu yina ntima na bo me kuma madidi na kuyibuka Allah. Bo kele na kifu ya pwelele.
ضَرَبَ اللّٰهُ مَثَلًا رَّجُلًا فِيْهِ شُرَكَاۤءُ مُتَشٰكِسُوْنَ وَرَجُلًا سَلَمًا لِّرَجُلٍ هَلْ يَسْتَوِيٰنِ مَثَلًا ۗ اَلْحَمْدُ لِلّٰهِ ۗبَلْ اَكْثَرُهُمْ لَا يَعْلَمُوْنَ
Ḍaraballāhu maṡalar rajulan fīhi syurakā'u mutasyākisūna wa rajulan salamal lirajulin hal yastawiyāni maṡalā(n), al-ḥamdu lillāh(i), bal akṡaruhum lā ya‘lamūn(a).
Allah me tinda bangogo ya kuluta mbote (disongidila) Qur’an mosi (baverse na yo) mbala na mbala, kutekita sambu na yo mpusu ya nitu ya bantu yina ke waka Mfumu na bo boma, na nima mpusu na bo ti ntima na bo ke kumaka pima ntangu bo ke yibukaka Allah. Yau kele lutwadisu ya Allah, na Mukanda yina Yandi ke twadisaka muntu ya Yandi me zola. Mpi konso muntu yina Allah ke bika nde yandi vila nzila, muntu mosi ve lenda twadisa yandi.
اِنَّكَ مَيِّتٌ وَّاِنَّهُمْ مَّيِّتُوْنَ ۖ
innaka mayyituw wa innahum mayyitūn(a).
Ebuna keti bantu yina ke taninaka bizizi na bo ta tina ndola ya mbi na Kilumbu ya Lufutumuku (mutindu mosi ti bakwikidi yina ke bakaka ve ndola)? Mpi bo tubaka na bantu yina salaka mbi nde: “Beno meka lufutu ya mambu ya beno me sala.”
ثُمَّ اِنَّكُمْ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ عِنْدَ رَبِّكُمْ تَخْتَصِمُوْنَ ࣖ ۔
Ṡumma innakum yaumal-qiyāmati ‘inda rabbikum takhtaṣimūn(a).
Bantu yina vandaka na ntwala na bo buyaka (banati-nsangu), na nima ndola kwisilaka bo na nzila yina bo vandaka kuyindula ve.
۞ فَمَنْ اَظْلَمُ مِمَّنْ كَذَبَ عَلَى اللّٰهِ وَكَذَّبَ بِالصِّدْقِ اِذْ جَاۤءَهٗۗ اَلَيْسَ فِيْ جَهَنَّمَ مَثْوًى لِّلْكٰفِرِيْنَ
faman aẓlamu mimman każaba ‘alallāhi wa każżaba biṣ-ṣidqi iż jā'ah(ū), alaisa fī jahannama maṡwal lil-kāfirīn(a).
Yo yina Allah pesaka bo nsoni ya luzingu ya inza. Mpe ya kieleka, ndola na luzingu ya nima ya lufwa kele nene, kana (kaka) bo zabaka.
وَالَّذِيْ جَاۤءَ بِالصِّدْقِ وَصَدَّقَ بِهٖٓ اُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْمُتَّقُوْنَ
wal-lażī jā'a biṣ-ṣidqi wa ṣaddaqa bihī ulā'ika humul-muttaqūn(a).
Mpe ya kieleka, Beto me sala na Qur’an yai mitindu yonso ya bingana sambu na bantu sambu bo longuka.
لَهُمْ مَّا يَشَاۤءُوْنَ عِنْدَ رَبِّهِمْ ۗ ذٰلِكَ جَزَاۤءُ الْمُحْسِنِيْنَۚ
lahum mā yasyā'ūna ‘inda rabbihim, żālika jazā'ul-muḥsinīn(a).
(Disongidila) Coran kele na Kiarabi, kele ve ti kifu ya kubeba (na kati na yo) sambu bo vanda bantu ya lusambu.
لِيُكَفِّرَ اللّٰهُ عَنْهُمْ اَسْوَاَ الَّذِيْ عَمِلُوْا وَيَجْزِيَهُمْ اَجْرَهُمْ بِاَحْسَنِ الَّذِيْ كَانُوْا يَعْمَلُوْنَ
liyukaffirallāhu ‘anhum aswa'al-lażī ‘amilū wa yajziyahum ajrahum bi'aḥsanil-lażī kānū ya‘malūn(a).
Allah ke sala mbandu (disongidila) ya muntu (nsadi) yina kele ya bantu mingi yina kele na bumosi yina kele na mavwanga, ti mpika yina kele bima ya mvimba ya muntu mosi (kaka). Keti bansadi yai zole kele na mambu ya mutindu mosi? Lukumu na Allah, kansi mingi na kati na bo me zaba ve.
اَلَيْسَ اللّٰهُ بِكَافٍ عَبْدَهٗۗ وَيُخَوِّفُوْنَكَ بِالَّذِيْنَ مِنْ دُوْنِهٖۗ وَمَنْ يُّضْلِلِ اللّٰهُ فَمَا لَهٗ مِنْ هَادٍۚ
alaisallāhu bikāfin ‘abdah(ū), wa yukhawwifūnaka bil-lażīna min dūnih(ī), wa may yuḍlilillāhu famā lahū min hād(in).
Ya kieleka, nge (Muhammad) ta fwa mpi bo ta fwa (mpi).
وَمَنْ يَّهْدِ اللّٰهُ فَمَا لَهٗ مِنْ مُّضِلٍّ ۗ اَلَيْسَ اللّٰهُ بِعَزِيْزٍ ذِى انْتِقَامٍ
wa may yahdillāhu famā lahū min muḍill(in), alaisallāhu bi‘azīzin żintiqām(in).
Ebuna kibeni, na kilumbu ya lufutumuku, beno ta tula ntembe na ntwala ya Mfumu na beno.
وَلَىِٕنْ سَاَلْتَهُمْ مَّنْ خَلَقَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ لَيَقُوْلُنَّ اللّٰهُ ۗ قُلْ اَفَرَءَيْتُمْ مَّا تَدْعُوْنَ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ اِنْ اَرَادَنِيَ اللّٰهُ بِضُرٍّ هَلْ هُنَّ كٰشِفٰتُ ضُرِّهٖٓ اَوْ اَرَادَنِيْ بِرَحْمَةٍ هَلْ هُنَّ مُمْسِكٰتُ رَحْمَتِهٖۗ قُلْ حَسْبِيَ اللّٰهُ ۗعَلَيْهِ يَتَوَكَّلُ الْمُتَوَكِّلُوْنَ
wa la'in sa'altahum man khalaqas-samāwāti wal-arḍa layaqūlunnallāh(u), qul afara'aitum mā tad‘ūna min dūnillāhi in arādaniyallāhu biḍurrin hal hunna kāsyifātu ḍurrihī au arādanī biraḥmatin hal hunna mumsikātu raḥmatih(ī), qul ḥasbiyallāh(u), ‘alaihi yatawakkalul-mutawakkilūn(a).
Ebuna nani kele ya kukonda lunungu kuluta muntu yina ke yidika luvunu sambu na Allah mpi ke buya kieleka yina ke kwisila yandi? Keti Bilungi kele ve kisika yina bantu ya kukonda lukwikilu kezingaka?
قُلْ يٰقَوْمِ اعْمَلُوْا عَلٰى مَكَانَتِكُمْ اِنِّيْ عَامِلٌ ۚفَسَوْفَ تَعْلَمُوْنَۙ
qul yā qaumi‘malū ‘alā makānatikum innī ‘āmil(un), fa saufa ta‘lamūn(a).
Mpi bayina ke nata kieleka (Muhammad) ti bayina ke ndimisa yo, bayina kele bantu ya luzitu.
مَنْ يَّأْتِيْهِ عَذَابٌ يُّخْزِيْهِ وَيَحِلُّ عَلَيْهِ عَذَابٌ مُّقِيْمٌ
may ya'tīhi ‘ażābuy yukhzīhi wa yaḥillu ‘alaihi ‘ażābum muqīm(un).
Bo kebakaka mambu yina bo kezolaka na Mfumu na bo. Yai kele matabisi ya bantu yina ke salaka mambu ya mbote, .
اِنَّآ اَنْزَلْنَا عَلَيْكَ الْكِتٰبَ لِلنَّاسِ بِالْحَقِّۚ فَمَنِ اهْتَدٰى فَلِنَفْسِهٖۚ وَمَنْ ضَلَّ فَاِنَّمَا يَضِلُّ عَلَيْهَا ۚوَمَآ اَنْتَ عَلَيْهِمْ بِوَكِيْلٍ ࣖ
innā anzalnā ‘alaikal-kitāba lin-nāsi bil-ḥaqq(i), fa manihtadā fa linafsih(ī), wa man ḍalla fa innamā yaḍillu ‘alaihā, wa mā anta ‘alaihim biwakīl(in).
na mpila nde Allah kufwa bisalu na bo ya kuluta mbi ya bo me salaka ntete ve mpi kufuta bo kima ya kuluta mbote kuluta yina bo salaka.
اَللّٰهُ يَتَوَفَّى الْاَنْفُسَ حِيْنَ مَوْتِهَا وَالَّتِيْ لَمْ تَمُتْ فِيْ مَنَامِهَا ۚ فَيُمْسِكُ الَّتِيْ قَضٰى عَلَيْهَا الْمَوْتَ وَيُرْسِلُ الْاُخْرٰىٓ اِلٰٓى اَجَلٍ مُّسَمًّىۗ اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيٰتٍ لِّقَوْمٍ يَّتَفَكَّرُوْنَ
allāhu yatawaffal-anfusa ḥīna mautihā wal-latī lam tamut fī manāmihā, fayumsikul-latī qaḍā ‘alaihal-mauta wa yursilul-ukhrā ilā ajalim musammā(n), inna fī żālika la'āyātil liqaumiy yatafakkarūn(a).
Keti Allah me fwana ve sambu na bansadi na yandi? Bo ke pesa nge boma ti (lusambu) ya nkaka katula Yandi. Konso muntu yina Allah ke bika yandi vila nzila, muntu mosi ve lenda twadisa yandi.
اَمِ اتَّخَذُوْا مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ شُفَعَاۤءَۗ قُلْ اَوَلَوْ كَانُوْا لَا يَمْلِكُوْنَ شَيْـًٔا وَّلَا يَعْقِلُوْنَ
amittakhażū min dūnillāhi syufa‘ā'(a), qul awalau kānū lā yamlikūna syai'aw wa lā ya‘qilūn(a).
Mpi konso muntu yina Allah ke twadisa, muntu mosi ve lenda nata yandi na nzila ya mbi. Keti Allah kele ve Nkwa-Ngolo Yonso mpi kele ti (ngolo ya) kupesa ndola?
قُلْ لِّلّٰهِ الشَّفَاعَةُ جَمِيْعًا ۗ لَهٗ مُلْكُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ ثُمَّ اِلَيْهِ تُرْجَعُوْنَ
qul lillāhisy-syafā‘atu jamī‘ā(n), lahū mulkus-samāwāti wal-arḍ(i), ṡumma ilaihi turja‘ūn(a).
Mpi ya kieleka, kana nge yula bo nde: “Nani salaka zulu ti ntoto?” Bo ta pesa mvutu kibeni nde: “Allah.” Tuba nde: "Ebuna beno zaba inki beno ke sambilaka katula Allah, kana Allah zola kunata mpasi na mono, keti bo ta kuka kukatula mpasi yina, to kana Allah zola kupesa mono mawa, keti bo lenda kanga mawa na yandi nzila?" Tuba nde: "Allah me fwana sambu na mono. Na Yandi bantu ya ke tula ntima na bo ke lemfuka."
وَاِذَا ذُكِرَ اللّٰهُ وَحْدَهُ اشْمَـَٔزَّتْ قُلُوْبُ الَّذِيْنَ لَا يُؤْمِنُوْنَ بِالْاٰخِرَةِۚ وَاِذَا ذُكِرَ الَّذِيْنَ مِنْ دُوْنِهٖٓ اِذَا هُمْ يَسْتَبْشِرُوْنَ
wa iżā żukirallāhu waḥdahusyma'azzat qulūbul-lażīna lā yu'minūna bil-ākhirah(ti), wa iżā żukiral-lażīna min dūnihī iżā hum yastabsyirūn(a).
Tuba (Muhammad) nde: "O bantu na mono! Beno sala mambu na kulanda kisika na beno, mono mpi ke sala (yo yina). Na nima beno ta zaba, .
قُلِ اللّٰهُمَّ فَاطِرَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ عٰلِمَ الْغَيْبِ وَالشَّهَادَةِ اَنْتَ تَحْكُمُ بَيْنَ عِبَادِكَ فِيْ مَا كَانُوْا فِيْهِ يَخْتَلِفُوْنَ
qulillāhumma fāṭiras-samāwāti wal-arḍi ‘ālimal-gaibi wasy-syahādati anta taḥkumu baina ‘ibādika fīmā kānū fīhi yakhtalifūn(a).
yina ta baka ndola ya nsoni mpi ndola ya mvula na mvula ta bwila yandi."
وَلَوْ اَنَّ لِلَّذِيْنَ ظَلَمُوْا مَا فِى الْاَرْضِ جَمِيْعًا وَّمِثْلَهٗ مَعَهٗ لَافْتَدَوْا بِهٖ مِنْ سُوْۤءِ الْعَذَابِ يَوْمَ الْقِيٰمَةِۗ وَبَدَا لَهُمْ مِّنَ اللّٰهِ مَا لَمْ يَكُوْنُوْا يَحْتَسِبُوْنَ
wa lau anna lil-lażīna ẓalamū mā fil-arḍi jamī‘aw wa miṡlahū ma‘ahū laftadau bihī min sū'il-‘ażābi yaumal-qiyāmah(ti), wa badā lahum minallāhi mā lam yakūnū yaḥtasibūn(a).
Ya kieleka, Beto me kulumusa na nge Mukanda (Quran) yina ke nata kieleka na bantu; Konso muntu ya ke baka lutwadisu na ntangu yina (lutwadisu) kele sambu na yandi mosi, mpi konso muntu ya ke vila nzila na ntangu yina kieleka kifu kele sambu na yandi mosi, mpi nge kele ve muntu ya kele na kisina na yo.
وَبَدَا لَهُمْ سَيِّاٰتُ مَا كَسَبُوْا وَحَاقَ بِهِمْ مَّا كَانُوْا بِهٖ يَسْتَهْزِءُوْنَ
wa badā lahum sayyi'ātu mā kasabū wa ḥāqa bihim mā kānū bihī yastahzi'ūn(a).
Allah ke simbaka luzingu ya (muntu) na ntangu ya lufwa na yandi ti luzingu ya (muntu) yina me fwa ntete ve ntangu yandi ke lala; Yo yina Yandi ke bumba luzingu ya (bantu) yina yandi me tula lufwa na bo mpi yandi ke basisa luzingu ya bantu ya nkaka tii na ntangu yina bo me tulaka. Ya kieleka, na kati na yo kele bidimbu (ya bunene) ya Allah sambu na bantu ya ke yindulaka.
فَاِذَا مَسَّ الْاِنْسَانَ ضُرٌّ دَعَانَاۖ ثُمَّ اِذَا خَوَّلْنٰهُ نِعْمَةً مِّنَّاۙ قَالَ اِنَّمَآ اُوْتِيْتُهٗ عَلٰى عِلْمٍ ۗبَلْ هِيَ فِتْنَةٌ وَّلٰكِنَّ اَكْثَرَهُمْ لَا يَعْلَمُوْنَ
fa'iżā massal-insāna ḍurrun da‘ānā ṡumma iżā khawwalnāhu ni‘matam minnā, qāla innamā ūtītuhū ‘alā ‘ilm(in), bal hiya fitnatuw wa lākinna akṡarahum lā ya‘lamūn(a).
To keti bo ke bakaka nsadisi ya nkaka katula kaka Allah. Tuba nde, “Keti (nge bakaka bo mpi) ata bo vandaka ve ti kima mpi bo vandaka kubakisa ve?”
قَدْ قَالَهَا الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْ فَمَآ اَغْنٰى عَنْهُمْ مَّا كَانُوْا يَكْسِبُوْنَ
qad qālahal-lażīna min qablihim famā agnā ‘anhum mā kānū yaksibūn(a).
Tuba nde: "Lusadisu kele ya Allah mpamba. Yandi kele mfumu ya kimfumu ya zulu ti ya ntoto. Na nima beno ta vutuka na yandi."
فَاَصَابَهُمْ سَيِّاٰتُ مَا كَسَبُوْا ۗوَالَّذِيْنَ ظَلَمُوْا مِنْ هٰٓؤُلَاۤءِ سَيُصِيْبُهُمْ سَيِّاٰتُ مَا كَسَبُوْا ۙوَمَا هُمْ بِمُعْجِزِيْنَ
fa'aṣābahum sayyi'ātu mā kasabū, wal-lażīna ẓalamū min hā'ulā'i sayuṣībuhum sayyi'ātu mā kasabū, wa mā hum bimu‘jizīn(a).
Mpi kana bo ke tubila kaka zina ya Allah, ntima ya bantu yina ke kwikilaka ve na luzingu ya nima ya lufwa ta lemba nitu mingi. Kansi, kana bo ketanga bazina ya banzambi yankaka katula Allah, bo kewaka kyese na kintulumukina.
اَوَلَمْ يَعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ يَبْسُطُ الرِّزْقَ لِمَنْ يَّشَاۤءُ وَيَقْدِرُ ۗاِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيٰتٍ لِّقَوْمٍ يُّؤْمِنُوْنَ ࣖ
awalam ya‘lamū annallāha yabsuṭur-rizqa limay yasyā'u wa yaqdir(u), inna fī żālika la'āyātil liqaumiy yu'minūn(a).
Tuba nde: “O Allah, Ngangi ya zulu ti ya ntoto, ya me zaba mambu yonso ya ke monanaka ve ti ya kieleka, nge muntu ke bakaka lukanu na kati ya bansadi na nge mambu yina bo ke tulaka ntembe ntangu yonso.”
۞ قُلْ يٰعِبَادِيَ الَّذِيْنَ اَسْرَفُوْا عَلٰٓى اَنْفُسِهِمْ لَا تَقْنَطُوْا مِنْ رَّحْمَةِ اللّٰهِ ۗاِنَّ اللّٰهَ يَغْفِرُ الذُّنُوْبَ جَمِيْعًا ۗاِنَّهٗ هُوَ الْغَفُوْرُ الرَّحِيْمُ
qul yā ‘ibādiyal-lażīna asrafū ‘alā anfusihim lā taqnaṭū mir raḥmatillāh(i), innallāha yagfiruż-żunūba jamī‘ā(n), innahū huwal-gafūrur-raḥīm(u).
Mpi kana bantu ya mbi vandaka ti bima yonso na ntoto mpi bima mingi ya nkaka, bo zolaka kudisumba kibeni ti yo na ndola ya mbi yina bo ta pesa bo na Kilumbu ya Lufutumuku. Mpi yo kumaka pwelele sambu na bo ndola mosi ya me katuka na Allah yina bo vandaka kuyindula ve ata fioti.
وَاَنِيْبُوْٓا اِلٰى رَبِّكُمْ وَاَسْلِمُوْا لَهٗ مِنْ قَبْلِ اَنْ يَّأْتِيَكُمُ الْعَذَابُ ثُمَّ لَا تُنْصَرُوْنَ
wa anībū ilā rabbikum wa aslimū lahū min qabli ay ya'tiyakumul-‘ażābu ṡumma lā tunṣarūn(a).
Mpi yo kumaka pwelele sambu na bo inki mambu ya mbi bo salaka mpi bo vandaka kudiyangisa mingi sambu na mambu yina bo vandaka kuseka ntangu yonso.
وَاتَّبِعُوْٓا اَحْسَنَ مَآ اُنْزِلَ اِلَيْكُمْ مِّنْ رَّبِّكُمْ مِّنْ قَبْلِ اَنْ يَّأْتِيَكُمُ الْعَذَابُ بَغْتَةً وَّاَنْتُمْ لَا تَشْعُرُوْنَ ۙ
wattabi‘ū aḥsana mā unzila ilaikum mir rabbikum min qabli ay ya'tiyakumul ‘ażābu bagtataw wa antum lā tasy‘urūn(a).
Yo yina kana kisumbula me kumina muntu yandi ke binga Beto, ebuna ntangu Beto ke pesa yandi balusakumunu na Beto yandi ke tuba nde: "Ya kieleka, bo pesaka mono lusakumunu yai kaka sambu na mayele na mono." Ya kieleka, yo kele kimenga, kansi mingi na kati na bo me zaba ve.
اَنْ تَقُوْلَ نَفْسٌ يّٰحَسْرَتٰى عَلٰى مَا فَرَّطْتُّ فِيْ جَنْۢبِ اللّٰهِ وَاِنْ كُنْتُ لَمِنَ السّٰخِرِيْنَۙ
an taqūla yā ḥasratā ‘alā mā farraṭṭu fī jambillāhi wa in kuntu laminas-sākhirīn(a).
Ya kieleka, bantu yina vandaka na ntwala na bo me tubaka mambu yai, mambu yina bo vandaka kusala ta vanda diaka ve mfunu sambu na bo.
اَوْ تَقُوْلَ لَوْ اَنَّ اللّٰهَ هَدٰىنِيْ لَكُنْتُ مِنَ الْمُتَّقِيْنَ ۙ
au taqūla lau annallāha hadānī lakuntu minal-muttaqīn(a).
Na nima bo bulaka bo (kisumbula) na malanda ya mbi ya mambu yina bo salaka. Mpi bantu ya mbi na kati na bo mpi ta bula (kisumbula) na malanda ya mbi ya mambu yina bo ta sala mpi bo ta kuka ve kutina.
اَوْ تَقُوْلَ حِيْنَ تَرَى الْعَذَابَ لَوْ اَنَّ لِيْ كَرَّةً فَاَكُوْنَ مِنَ الْمُحْسِنِيْنَ
au taqūla ḥīna taral-‘ażāba lau anna lī karratan fa akūna minal-muḥsinīn(a).
Mpi keti bo zaba ve nde Allah ke pesaka madia na muntu yina yandi me zola mpi ke kangaka yo (na muntu yina yandi me zola)? Ya kieleka, na kati na yo kele bidimbu (ya ngolo ya Allah) sambu na bantu ya ke kwikilaka. Tuba nde: "O bansadi na mono ya ke lutaka bandilu na bo mosi! Beno vidisa ve kivuvu na mawa ya Allah. Ya kieleka, Allah ke lolulaka masumu ya konso muntu. Ya kieleka, yandi kele muntu ya ke lolulaka mingi, muntu ya ke wilaka bantu mawa mingi."
بَلٰى قَدْ جَاۤءَتْكَ اٰيٰتِيْ فَكَذَّبْتَ بِهَا وَاسْتَكْبَرْتَ وَكُنْتَ مِنَ الْكٰفِرِيْنَ
balā qad jā'atka āyātī fa każżabta bihā wastakbarta wa kunta minal-kāfirīn(a).
Mpi vutuka na Mfumu na nge, mpi kudipesa na Yandi na ntwala nde ndola kukwisila nge, ebuna nge ta sadisama ve.
وَيَوْمَ الْقِيٰمَةِ تَرَى الَّذِيْنَ كَذَبُوْا عَلَى اللّٰهِ وُجُوْهُهُمْ مُّسْوَدَّةٌ ۗ اَلَيْسَ فِيْ جَهَنَّمَ مَثْوًى لِّلْمُتَكَبِّرِيْنَ
wa yaumal-qiyāmati taral-lażīna każabū ‘alallāhi wujūhuhum muswaddah(tun), alaisa fī jahannama maṡwal lil-mutakabbirīn(a).
Mpi landa mutindu ya mbote yina me kulumuka na nge (Quran) na Mfumu na nge na ntwala nde ndola kukwisila nge na kintulumukina, na ntangu nge ke zaba yo ve.
وَيُنَجِّى اللّٰهُ الَّذِيْنَ اتَّقَوْا بِمَفَازَتِهِمْۖ لَا يَمَسُّهُمُ السُّوْۤءُ وَلَا هُمْ يَحْزَنُوْنَ
wa yunajjillāhul-lażīnattaqau bimafāzatihim, lā yamassuhumus-sū'u wa lā hum yaḥzanūn(a).
na mpila nde muntu mosi ve kutuba nde, ‘Mono ke na mawa mingi sambu na kikalulu na mono ya kukonda dikebi na (kulungisa mikumba na mono) na ntwala ya Allah, mpi ya kieleka mono kele mosi na kati ya bantu yina ke sekaka (dibundu ya Allah),’.
اَللّٰهُ خَالِقُ كُلِّ شَيْءٍ ۙوَّهُوَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ وَّكِيْلٌ
allāhu khāliqu kulli syai'(in), wa huwa ‘alā kulli syai'iw wakīl(un).
to (sambu ve) muntu kutuba nde, ‘Kana Allah twadisaka mono mono zolaka kuvanda mosi na kati ya bantu ya luzitu,’.
لَهٗ مَقَالِيْدُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ وَالَّذِيْنَ كَفَرُوْا بِاٰيٰتِ اللّٰهِ اُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْخٰسِرُوْنَ ࣖ
lahū maqālīdus-samāwāti wal-arḍ(i), wal-lażīna kafarū bi'āyātillāhi ulā'ika humul-khāsirūn(a).
to (sambu) muntu mosi ve kutuba ntangu bo tamona ndola nde, ‘Kana mono lendaka kuvutuka (na inza), Ya kyeleka mono kele mosi na kati ya bantu yina kesalaka mambu ya mbote.’
قُلْ اَفَغَيْرَ اللّٰهِ تَأْمُرُوْۤنِّيْٓ اَعْبُدُ اَيُّهَا الْجٰهِلُوْنَ
qul afagairallāhi ta'murūnnī a‘budu ayyuhal-jāhilūn(a).
Ya kieleka, bansangu na mono me kuma na beno, kansi beno ke buya yo, kansi beno ke kudikumisa mpi beno kele na kati ya bantu yina ke kwikilaka ve."
وَلَقَدْ اُوْحِيَ اِلَيْكَ وَاِلَى الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِكَۚ لَىِٕنْ اَشْرَكْتَ لَيَحْبَطَنَّ عَمَلُكَ وَلَتَكُوْنَنَّ مِنَ الْخٰسِرِيْنَ
wa laqad ūḥiya ilaika wa ilal-lażīna min qablik(a), la'in asyrakta layaḥbaṭanna ‘amaluka wa latakūnanna minal-khāsirīn(a).
Mpi na kilumbu ya lufutumuku beno ta mona bantu yina vandaka kukusa Allah, bizizi na bo kele ndombe. Keti bilungi kele ve kisika yina bantu ya lulendo kezingaka?
بَلِ اللّٰهَ فَاعْبُدْ وَكُنْ مِّنَ الشّٰكِرِيْنَ
balillāha fa‘bud wa kum minasy-syākirīn(a).
Mpi Allah ke gulusaka bantu ya lusambu sambu na kununga na bo. Bampasi kesimbaka bo ve mpi bo kewaka ve mawa.
وَمَا قَدَرُوا اللّٰهَ حَقَّ قَدْرِهٖۖ وَالْاَرْضُ جَمِيْعًا قَبْضَتُهٗ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ وَالسَّمٰوٰتُ مَطْوِيّٰتٌۢ بِيَمِيْنِهٖ ۗسُبْحٰنَهٗ وَتَعٰلٰى عَمَّا يُشْرِكُوْنَ
wa mā qadarullāha ḥaqqa qadrih(ī), wal-arḍu jamī‘an qabḍatuhū yaumal-qiyāmati was-samāwātu maṭwiyyātum biyamīnih(ī), subḥānahū wa ta‘ālā ‘ammā yusyrikūn(a).
Allah kele nganga-nzambi ya bima yonso mpi yandi kele Muntu ya ke taninaka bima yonso.
وَنُفِخَ فِى الصُّوْرِ فَصَعِقَ مَنْ فِى السَّمٰوٰتِ وَمَنْ فِى الْاَرْضِ اِلَّا مَنْ شَاۤءَ اللّٰهُ ۗ ثُمَّ نُفِخَ فِيْهِ اُخْرٰى فَاِذَا هُمْ قِيَامٌ يَّنْظُرُوْنَ
wa nufikha fiṣ-ṣūri faṣa‘iqa man fis-samāwāti wa man fil-arḍi illā man syā'allāh(u), ṡumma nufikha fīhi ukhrā fa'iżā hum qiyāmuy yanẓurūn(a).
Yandi kele ti bansapi (bimvwama) ya zulu ti ya ntoto. Mpi bantu yina ke buyaka baverse ya Allah, bo kele bantu yina ke vidisa.
وَاَشْرَقَتِ الْاَرْضُ بِنُوْرِ رَبِّهَا وَوُضِعَ الْكِتٰبُ وَجِايْۤءَ بِالنَّبِيّٖنَ وَالشُّهَدَاۤءِ وَقُضِيَ بَيْنَهُمْ بِالْحَقِّ وَهُمْ لَا يُظْلَمُوْنَ
wa asyraqatil-arḍu binūri rabbihā wa wuḍi‘al-kitābu wa jī'a bin-nabiyyīna wasy-syuhadā'i wa quḍiya bainahum bil-ḥaqqi wa hum lā yuẓlamūn(a).
Tuba (Muhammad) nde: «Keti beno ke pesa mono ntuma ya kusambila muntu ya nkaka katula kaka Allah, beno bantu ya kukonda kuzaba mambu?»
وَوُفِّيَتْ كُلُّ نَفْسٍ مَّا عَمِلَتْ وَهُوَ اَعْلَمُ بِمَا يَفْعَلُوْنَ ࣖ
wa wuffiyat kullu nafsim mā ‘amilat wa huwa a‘lamu bimā yaf‘alūn(a).
Mpi ya kieleka, yo me zabisama na nge ti na (baprofete) yina vandaka na ntwala na nge nde: “Ya kieleka, kana beno vukana ti (Allah), bisalu na beno ta vila kibeni mpi beno ta vanda kibeni mosi na kati ya bantu yina ta vidisa.”
وَسِيْقَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْٓا اِلٰى جَهَنَّمَ زُمَرًا ۗحَتّٰىٓ اِذَا جَاۤءُوْهَا فُتِحَتْ اَبْوَابُهَا وَقَالَ لَهُمْ خَزَنَتُهَآ اَلَمْ يَأْتِكُمْ رُسُلٌ مِّنْكُمْ يَتْلُوْنَ عَلَيْكُمْ اٰيٰتِ رَبِّكُمْ وَيُنْذِرُوْنَكُمْ لِقَاۤءَ يَوْمِكُمْ هٰذَا ۗقَالُوْا بَلٰى وَلٰكِنْ حَقَّتْ كَلِمَةُ الْعَذَابِ عَلَى الْكٰفِرِيْنَ
wasīqal-lażīna kafarū ilā jahannama zumarā(n), ḥattā iżā jā'ūhā futiḥat abwābuhā wa qāla lahum khazanatuhā alam ya'tikum rusulum minkum yatlūna ‘alaikum āyāti rabbikum wa yunżirūnakum liqā'a yaumikum hāżā, qālū balā wa lākin ḥaqqat kalimatul-‘ażābi ‘alal-kāfirīn(a).
Yo yina, bika Allah mpamba kuvanda muntu ya beno kesambilaka mpi bika beno vanda mosi na kati ya bantu yina kepesaka matondo."
قِيْلَ ادْخُلُوْٓا اَبْوَابَ جَهَنَّمَ خٰلِدِيْنَ فِيْهَا ۚفَبِئْسَ مَثْوَى الْمُتَكَبِّرِيْنَ
qīladkhulū abwāba jahannama khālidīna fīhā, fa bi'sa maṡwal-mutakabūbirīn(a).
Yo yina, bika Allah mpamba kuvanda muntu ya beno kesambilaka mpi bika beno vanda mosi na kati ya bantu yina kepesaka matondo."
وَسِيْقَ الَّذِيْنَ اتَّقَوْا رَبَّهُمْ اِلَى الْجَنَّةِ زُمَرًا ۗحَتّٰىٓ اِذَا جَاۤءُوْهَا وَفُتِحَتْ اَبْوَابُهَا وَقَالَ لَهُمْ خَزَنَتُهَا سَلٰمٌ عَلَيْكُمْ طِبْتُمْ فَادْخُلُوْهَا خٰلِدِيْنَ
wasīqal-lażīnattaqau rabbahum ilal-jannati zumarā(n), ḥattā iżā jā'ūhā wa futiḥat abwābuhā wa qāla lahum khazanatuhā salāmun ‘alaikum ṭibtum fadkhulūhā khālidīn(a).
Mpi bo ke kumisaka ve Allah mutindu bo fwete sala, ata ntoto ya mvimba kele na maboko na yandi na kilumbu ya lufutumuku mpi zulu me baluka na diboko na yandi ya kitata. Lukumu kuvanda na Yandi mpi yandi me tombulama na zulu ya mambu yina bo ke vukisaka bo na bo.
وَقَالُوا الْحَمْدُ لِلّٰهِ الَّذِيْ صَدَقَنَا وَعْدَهٗ وَاَوْرَثَنَا الْاَرْضَ نَتَبَوَّاُ مِنَ الْجَنَّةِ حَيْثُ نَشَاۤءُ ۚفَنِعْمَ اَجْرُ الْعٰمِلِيْنَ
wa qālul-ḥamdu lillāhil-lażī ṣadaqanā wa‘dahū wa auraṡanal-arḍa natabawwa'u minal-jannati ḥaiṡu nasyā'(u), fani‘ma ajrul-‘āmilīn(a).
Bo bulaka mpungi, ebuna (bigangwa) yonso ya zulu ti ya ntoto fwaka katula kaka bayina Allah zolaka. Na nima bo bulaka yo diaka mbala mosi (mpungi) na nima mbala mosi bo telamaka (na maziamu na bo) kuvingila (desizio ya Nzambi).
وَتَرَى الْمَلٰۤىِٕكَةَ حَاۤفِّيْنَ مِنْ حَوْلِ الْعَرْشِ يُسَبِّحُوْنَ بِحَمْدِ رَبِّهِمْۚ وَقُضِيَ بَيْنَهُمْ بِالْحَقِّ وَقِيْلَ الْحَمْدُ لِلّٰهِ رَبِّ الْعٰلَمِيْنَ ࣖ
wa taral-malā'ikata ḥāffīna min ḥaulil-‘arsyi yusabbiḥūna biḥamdi rabbihim, wa quḍiya bainahum bil-ḥaqqi wa qīlal-ḥamdu lillāhi rabbil-‘ālamīn(a).
Mpi ntoto (kilanga ya Mahsyar) kumaka kusema na nsemo (lunungu) ya Mfumu na yo; mpi mikanda (ya ke pesa bakonti sambu na bisalu na bo) bo pesaka (na konso muntu na kati na bo), bo songaka baprofete ti bambangi, na nima bo bakaka lukanu na kati na bo na lunungu, na ntangu yina bo salaka bo mbi ve.