Q.S Yunus (يُونُس) - 109 Adadin Ayoyi

الۤرٰ ۗتِلْكَ اٰيٰتُ الْكِتٰبِ الْحَكِيْمِ

alif lām rā, tilka āyātul-kitābil-ḥakīm(i).

Alif Lam Ra. Waɗannan su ne ayoyin Alƙur'ani masu cike da hikima.

اَكَانَ لِلنَّاسِ عَجَبًا اَنْ اَوْحَيْنَآ اِلٰى رَجُلٍ مِّنْهُمْ اَنْ اَنْذِرِ النَّاسَ وَبَشِّرِ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اَنَّ لَهُمْ قَدَمَ صِدْقٍ عِنْدَ رَبِّهِمْ ۗ قَالَ الْكٰفِرُوْنَ اِنَّ هٰذَا لَسٰحِرٌ مُّبِيْنٌ

akāna lin-nāsi ‘ajaban an auḥainā ilā rajulim minhum an anżirin-nāsa wa basysyiril-lażīna āmanū anna lahum qadama ṣidqin ‘inda rabbihim, qālal-kāfirūna inna hāżā lasāḥirum mubīn(un).

Shin ya zama abin mamaki ga mutane cewa Muka yi wahayi zuwa ga mutum daga cikinsu: 'Ka yi garga ga mutane kuma ka yi bushara ga waɗanda suka yi imani cewa a gare su akwai daraja ta gaskiya a wurin Ubangijinsu?' Sai waɗanda suka kafirta suka ce: 'Lalle wannan mai sihiri ne bayyane.'

اِنَّ رَبَّكُمُ اللّٰهُ الَّذِيْ خَلَقَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ فِيْ سِتَّةِ اَيَّامٍ ثُمَّ اسْتَوٰى عَلَى الْعَرْشِ يُدَبِّرُ الْاَمْرَۗ مَا مِنْ شَفِيْعٍ اِلَّا مِنْۢ بَعْدِ اِذْنِهٖۗ ذٰلِكُمُ اللّٰهُ رَبُّكُمْ فَاعْبُدُوْهُۗ اَفَلَا تَذَكَّرُوْنَ

inna rabbakumullāhul -lażī khalaqas-samāwāti wal-arḍa fī sittati ayyāmin ṡummastawā ‘alal-‘arsyi yudabbirul-amr(a), mā min syafī‘in illā mim ba‘di iżnih(ī), żālikumullāhu rabbukum fa‘budūh(u), afalā tażakkarūn(a).

Lalle Ubangijinku Allah ne Wanda Ya halicce sammai da ƙasa a cikin kwanaki shida, sa'an nan Ya daidaita a kan Al'arshi, Yana tsara al'amari. Babu mai shafe'a ba tare da izininSa ba. Wannan ne Allah Ubangijinku, don haka ku bauta Masa. Shin ba ku yi tunani ba?

اِلَيْهِ مَرْجِعُكُمْ جَمِيْعًاۗ وَعْدَ اللّٰهِ حَقًّاۗ اِنَّهٗ يَبْدَؤُا الْخَلْقَ ثُمَّ يُعِيْدُهٗ لِيَجْزِيَ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ بِالْقِسْطِۗ وَالَّذِيْنَ كَفَرُوْا لَهُمْ شَرَابٌ مِّنْ حَمِيْمٍ وَّعَذَابٌ اَلِيْمٌ ۢبِمَا كَانُوْا يَكْفُرُوْنَ

ilaihi marji‘ukum jamī‘ā(n), wa‘dallāhi ḥaqqā(n), innahū yabda'ul-khalqa ṡumma yu‘īduhū liyajziyal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti bil-qisṭ(i), wal-lażīna kafarū lahum syarābum min ḥamīmiw wa ‘ażābun alīmum bimā kānū yakfurūn(a).

Zuwa gare Shi makominku gaba ɗaya. Wa'adin Allah gaskiya ne. Lalle Shi ne Yana fara halitta, sa'an nan Yana mayar da ita, domin Ya sãka wa waɗanda suka yi imani kuma suka aikata ayyukan ƙwarai da adalci. Kuma waɗanda suka kafirta, a gare su akwai sha da ruwan zuma mai zafi da azaba mai raɗaɗi saboda sun kasance suna kafirta.

هُوَ الَّذِيْ جَعَلَ الشَّمْسَ ضِيَاۤءً وَّالْقَمَرَ نُوْرًا وَّقَدَّرَهٗ مَنَازِلَ لِتَعْلَمُوْا عَدَدَ السِّنِيْنَ وَالْحِسَابَۗ مَا خَلَقَ اللّٰهُ ذٰلِكَ اِلَّا بِالْحَقِّۗ يُفَصِّلُ الْاٰيٰتِ لِقَوْمٍ يَّعْلَمُوْنَ

huwal-lażī ja‘alasy-syamsa ḍiyā'aw wal-qamara nūraw wa qaddarahū manāzila lita‘lamū ‘adadas-sinīna wal-ḥisāb(a), mā khalaqallāhu zālika illā bil-ḥaqq(i), yufaṣṣilul-āyāti liqaumiy ya‘lamūn(a).

Shi ne Wanda Ya sanya rana haske da wata haske, kuma Ya ƙayyade mata wurare domin ku sani adadin shekaru da lissafi. Allah bai halicce haka ba face da gaskiya. Yana bayyana ãyõyi ga mutane mãsu ilimi.

اِنَّ فِى اخْتِلَافِ الَّيْلِ وَالنَّهَارِ وَمَا خَلَقَ اللّٰهُ فِى السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ لَاٰيٰتٍ لِّقَوْمٍ يَّتَّقُوْنَ

inna fikhtilāfil-laili wan-nahāri wa mā khalaqallāhu fis-samāwāti wal-arḍi la'āyātil liqaumiy yattaqūn(a).

Lalle a cikin musanyar dare da rana da abin da Allah Ya halitta a cikin sammai da ƙasa akwai ãyõyi ga mutane mãsu taƙawa.

اِنَّ الَّذِيْنَ لَا يَرْجُوْنَ لِقَاۤءَنَا وَرَضُوْا بِالْحَيٰوةِ الدُّنْيَا وَاطْمَـَٔنُّوْا بِهَا وَالَّذِيْنَ هُمْ عَنْ اٰيٰتِنَا غٰفِلُوْنَۙ

innal-lażīna lā yarjūna liqā'anā wa raḍū bil-ḥayātid-dun-yā waṭma'annū bihā wal-lażīna hum ‘an āyātinā gāfilūn(a).

Lalle waɗanda ba su bege gamuwa da Mu ba kuma suka ji daɗi da rayuwa ta duniya kuma suka dogara da ita, waɗannan makominsu wuta ce saboda abin da suka kasance suna samu.

اُولٰۤىِٕكَ مَأْوٰىهُمُ النَّارُ بِمَا كَانُوْا يَكْسِبُوْنَ

ulā'ika ma'wāhumun nāru bimā kānū yaksibūn(a).

Waɗanda suka yi imani kuma suka aikata ayyukan ƙwarai, Ubangijinsu zai shigar da su cikin rahamarSa. Wannan ne nasara bayyane.

اِنَّ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ يَهْدِيْهِمْ رَبُّهُمْ بِاِيْمَانِهِمْۚ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهِمُ الْاَنْهٰرُ فِيْ جَنّٰتِ النَّعِيْمِ

innal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti yahdīhim rabbuhum bi'īmānihim, tajrī min taḥtihimul-anhāru fī jannātin na‘īm(i).

Shi ne Wanda Ya sanya muku teku domin ku yi tafiya a cikinsa da jirage da izininSa, kuma Ya sanya muku abinci daga abin da ke cikinsa daga nama mai laushi, kuma Ya fitar da ku daga gare ta domin ku nemi daga falalarSa, wataƙila ku gode.

دَعْوٰىهُمْ فِيْهَا سُبْحٰنَكَ اللّٰهُمَّ وَتَحِيَّتُهُمْ فِيْهَا سَلٰمٌۚ وَاٰخِرُ دَعْوٰىهُمْ اَنِ الْحَمْدُ لِلّٰهِ رَبِّ الْعٰلَمِيْنَ ࣖ

da‘wāhum fīhā subḥānakallāhumma wa taḥiyyatuhum fīhā salām(un), wa ākhiru da‘wāhum anil-ḥamdu lillāhi rabbil-‘ālamīn(a).

Kuma idan aka ce musu: 'Ku bi abin da Allah Ya saukar,' suka ce: 'A'a! Mu bi abin da muka sami ubanninmu a kai.' Ko da ubanninsu ba su sani ba kuma ba su shiriya ba?

۞ وَلَوْ يُعَجِّلُ اللّٰهُ لِلنَّاسِ الشَّرَّ اسْتِعْجَالَهُمْ بِالْخَيْرِ لَقُضِيَ اِلَيْهِمْ اَجَلُهُمْۗ فَنَذَرُ الَّذِيْنَ لَا يَرْجُوْنَ لِقَاۤءَنَا فِيْ طُغْيَانِهِمْ يَعْمَهُوْنَ

wa lau yu‘ajjilullāhu lin-nāsisy-syarrasti‘jālahum bil-khairi laquḍiya ilaihim ajaluhum, fa nażarul-lażīna lā yarjūna liqā'anā fī ṭugyānihim ya‘mahūn(a).

Kuma misalin waɗanda suka kafirta kamar misalin wanda ya kira abin da ba ya ji ba face kira da sauti. Kurãme ne, bebe, makãho, saboda haka ba su fahimta ba.

وَاِذَا مَسَّ الْاِنْسَانَ الضُّرُّ دَعَانَا لِجَنْۢبِهٖٓ اَوْ قَاعِدًا اَوْ قَاۤىِٕمًا ۚفَلَمَّا كَشَفْنَا عَنْهُ ضُرَّهٗ مَرَّ كَاَنْ لَّمْ يَدْعُنَآ اِلٰى ضُرٍّ مَّسَّهٗۗ كَذٰلِكَ زُيِّنَ لِلْمُسْرِفِيْنَ مَا كَانُوْا يَعْمَلُوْنَ

wa iżā massal-insānaḍ-ḍurru da‘ānā lijambihī au qā‘idan au qā'imā(n), falammā kasyafnā ‘anhu ḍurrahū marra ka'allam yad‘unā ilā ḍurrim massah(ū), każālika zuyyina lil-musrifīna mā kānū ya‘malūn(a).

Ya ku waɗanda suka yi imani! Ku ci daga abubuwa masu kyau da Muka azurta ku da su, kuma ku gode wa Allah idan lalle ku ne kawai kuke bauta Masa.

وَلَقَدْ اَهْلَكْنَا الْقُرُوْنَ مِنْ قَبْلِكُمْ لَمَّا ظَلَمُوْاۙ وَجَاۤءَتْهُمْ رُسُلُهُمْ بِالْبَيِّنٰتِ وَمَا كَانُوْا لِيُؤْمِنُوْا ۗ كَذٰلِكَ نَجْزِى الْقَوْمَ الْمُجْرِمِيْنَ

wa laqad ahlaknal-qurūna min qablikum lammā ẓalamū, wa jā'athum rusuluhum bil-bayyināti wa mā kānū liyu'minū, każālika najzil-qaumal-mujrimīn(a).

Lalle Ya haramta muku gawa da jini da nama alade da abin da aka yi kira da suna wanin Allah a kai. Amma duk wanda aka tilasta shi ba tare da son zunubi ba kuma ba ya wuce iyaka ba, to babu laifi a gare shi. Lalle Allah Mai gafara ne, Mai rahama.

ثُمَّ جَعَلْنٰكُمْ خَلٰۤىِٕفَ فِى الْاَرْضِ مِنْۢ بَعْدِهِمْ لِنَنْظُرَ كَيْفَ تَعْمَلُوْنَ

Ṡumma ja‘alnākum khalā'ifa fil-arḍi mim ba‘dihim linanẓura kaifa ta‘malūn(a).

Lalle waɗanda suka ƙaryata da ãyõyinMu, za Mu ɓatar da su a hankali ba su sani ba.

وَاِذَا تُتْلٰى عَلَيْهِمْ اٰيَاتُنَا بَيِّنٰتٍۙ قَالَ الَّذِيْنَ لَا يَرْجُوْنَ لِقَاۤءَنَا ائْتِ بِقُرْاٰنٍ غَيْرِ هٰذَآ اَوْ بَدِّلْهُ ۗ قُلْ مَا يَكُوْنُ لِيْٓ اَنْ اُبَدِّلَهٗ مِنْ تِلْقَاۤئِ نَفْسِيْ ۚاِنْ اَتَّبِعُ اِلَّا مَا يُوْحٰٓى اِلَيَّ ۚ اِنِّيْٓ اَخَافُ اِنْ عَصَيْتُ رَبِّيْ عَذَابَ يَوْمٍ عَظِيْمٍ

wa iżā tutlā ‘alaihim āyātunā bayyināt(in), qālal-lażīna lā yarjūna liqā'ana'ti biqur'ānin gairi hāżā au baddilh(u), qul mā yakūnu lī an ubaddilahū min tilqā'i nafsī, in attabi‘u illā mā yūḥā ilayy(a), innī akhāfu in ‘aṣaitu rabbī ‘ażāba yaumin ‘aẓīm(in).

Kuma ina ba su jinkiri. Lalle makircina mai ƙarfi ne.

قُلْ لَّوْ شَاۤءَ اللّٰهُ مَا تَلَوْتُهٗ عَلَيْكُمْ وَلَآ اَدْرٰىكُمْ بِهٖ ۖفَقَدْ لَبِثْتُ فِيْكُمْ عُمُرًا مِّنْ قَبْلِهٖۗ اَفَلَا تَعْقِلُوْنَ

qul lau syā'allāhu mā talautuhū ‘alaikum wa lā adrākum bih(ī), faqad labiṡtu fīkum ‘umuram min qablih(ī), afalā ta‘qilūn(a).

Shin ba su yi tunani ba cewa abokin su (Muhammad) ba shi da wata hauka ba? Shi ba komai ba ne face mai garga bayyane.

فَمَنْ اَظْلَمُ مِمَّنِ افْتَرٰى عَلَى اللّٰهِ كَذِبًا اَوْ كَذَّبَ بِاٰيٰتِهٖۗ اِنَّهٗ لَا يُفْلِحُ الْمُجْرِمُوْنَ

faman aẓlamu mimmaniftarā ‘alallāhi każiban au każżaba bi'āyātih(ī), innahū lā yufliḥul-mujrimūn(a).

Shin ba su dũba ba zuwa ga mulkin sammai da ƙasa da abin da Allah Ya halitta daga kowane abu, kuma wataƙila ajalinsu ya kusa? To a wane magana bayan wannan za su yi imani?

وَيَعْبُدُوْنَ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ مَا لَا يَضُرُّهُمْ وَلَا يَنْفَعُهُمْ وَيَقُوْلُوْنَ هٰٓؤُلَاۤءِ شُفَعَاۤؤُنَا عِنْدَ اللّٰهِ ۗقُلْ اَتُنَبِّـُٔوْنَ اللّٰهَ بِمَا لَا يَعْلَمُ فِى السَّمٰوٰتِ وَلَا فِى الْاَرْضِۗ سُبْحٰنَهٗ وَتَعٰلٰى عَمَّا يُشْرِكُوْنَ

wa ya‘budūna min dūnillāhi mā lā yaḍurruhum wa lā yanfa‘uhum wa yaqūlūna hā'ulā'i syufa‘ā'unā ‘indallāh(i), qul atunabbi'ūnallāha bimā lā ya‘lamu fis-samāwāti wa lā fil-arḍ(i), subḥānahū wa ta‘ālā ‘ammā yusyrikūn(a).

Duk wanda Allah Ya ɓatar, to babu mai shiryar da shi. Kuma Yana bar su a cikin ɓatarsu suna yawo.

وَمَا كَانَ النَّاسُ اِلَّآ اُمَّةً وَّاحِدَةً فَاخْتَلَفُوْاۗ وَلَوْلَا كَلِمَةٌ سَبَقَتْ مِنْ رَّبِّكَ لَقُضِيَ بَيْنَهُمْ فِيْمَا فِيْهِ يَخْتَلِفُوْنَ

wa mā kānan-nāsu illā ummataw wāḥidatan fakhtalafū, wa lau lā kalimatun sabaqat mir rabbika laquḍiya bainahum fīmā fīhi yakhtalifūn(a).

Suna tambayar ka game da sa'ar. Ka ce: 'Lalle iliminta a wurin Ubangijina ne. Ba ya bayyana lokacinsa ba face Shi. Ta yi nauyi a cikin sammai da ƙasa. Ba za ta zo muku ba face ba zato ba tsammani.' Suna tambayar ka kamar kana sanin ta sosai. Ka ce: 'Lalle iliminta a wurin Allah ne, amma yawancin mutane ba su sani ba.'

وَيَقُوْلُوْنَ لَوْلَآ اُنْزِلَ عَلَيْهِ اٰيَةٌ مِّنْ رَّبِّهٖۚ فَقُلْ اِنَّمَا الْغَيْبُ لِلّٰهِ فَانْتَظِرُوْاۚ اِنِّيْ مَعَكُمْ مِّنَ الْمُنْتَظِرِيْنَ ࣖ

wa yaqūlūna lau lā unzila ‘alaihi āyatum mir rabbih(ī), faqul innamal-gaibu lillāhi fantaẓirū, innī ma‘akum minal-muntaẓirīn(a).

Ka ce: 'Ba ni da ikon amfãni da kaina ko cutarwa, sai abin da Allah Ya so. Kuma da na san gaibi, da lalle na ɗauki abin da yake alheri, kuma ba za a wahalar da ni ba. Ba ni baicin mai garga da mai bushara ga mutane mãsu imani.'

وَاِذَآ اَذَقْنَا النَّاسَ رَحْمَةً مِّنْۢ بَعْدِ ضَرَّاۤءَ مَسَّتْهُمْ اِذَا لَهُمْ مَّكْرٌ فِيْٓ اٰيٰتِنَاۗ قُلِ اللّٰهُ اَسْرَعُ مَكْرًاۗ اِنَّ رُسُلَنَا يَكْتُبُوْنَ مَا تَمْكُرُوْنَ

wa iżā ażaqnan-nāsa raḥmatam mim ba‘di ḍarrā'a massathum iżā lahum makrun fī āyātinā, qulillāhu asra‘u makrā(n), inna rusulanā yaktubūna mā tamkurūn(a).

Shi ne Wanda Ya halicce ku daga rai ɗaya, kuma Ya halicce daga gare shi matarsa domin ya zauna tare da ita. Sa'an nan idan ya shãfe ta (mace), ta ɗauki ciki mai sauƙi, sai ta yi tafiya da shi. Sa'an nan idan ta yi nauyi, suka kira Allah Ubangijinsu biyu: 'Lalle idan Ka ba mu ɗa namiji mai kyau, lalle mu daga mãsu godewa.'

هُوَ الَّذِيْ يُسَيِّرُكُمْ فِى الْبَرِّ وَالْبَحْرِۗ حَتّٰٓى اِذَا كُنْتُمْ فِىْ الْفُلْكِۚ وَجَرَيْنَ بِهِمْ بِرِيْحٍ طَيِّبَةٍ وَّفَرِحُوْا بِهَا جَاۤءَتْهَا رِيْحٌ عَاصِفٌ وَّجَاۤءَهُمُ الْمَوْجُ مِنْ كُلِّ مَكَانٍ وَّظَنُّوْٓا اَنَّهُمْ اُحِيْطَ بِهِمْۙ دَعَوُا اللّٰهَ مُخْلِصِيْنَ لَهُ الدِّيْنَ ەۚ لَىِٕنْ اَنْجَيْتَنَا مِنْ هٰذِهٖ لَنَكُوْنَنَّ مِنَ الشّٰكِرِيْنَ

huwal-lażī yusayyirukum fil-barri wal-baḥr(i), ḥattā iżā kuntum fil-fulk(i), wa jaraina bihim birīḥin ṭayyibatiw wa fariḥū bihā jā'athā rīḥun ‘āṣifuw wa jā'ahumul-mauju min kulli makāniw wa ẓannū annahum uḥīṭa bihim, da‘awullāha mukhliṣīna lahud-dīn(a), la'in anjaitanā min hāżihī lanakūnanna minasy-syākirīn(a).

To idan Ya ba su ɗa namiji mai kyau, suka sanya Masa abokan daidai a cikin abin da Ya bai musu. Allah Ya ɗaukaka daga abin da suke yi na shirki.

فَلَمَّآ اَنْجٰىهُمْ اِذَا هُمْ يَبْغُوْنَ فِى الْاَرْضِ بِغَيْرِ الْحَقِّ ۗيٰٓاَيُّهَا النَّاسُ اِنَّمَا بَغْيُكُمْ عَلٰٓى اَنْفُسِكُمْ مَّتَاعَ الْحَيٰوةِ الدُّنْيَاۖ ثُمَّ اِلَيْنَا مَرْجِعُكُمْ فَنُنَبِّئُكُمْ بِمَا كُنْتُمْ تَعْمَلُوْنَ

falammā anjāhum iżā hum yabgūna fil-arḍi bigairil-ḥaqq(i), yā ayyuhan-nāsu innamā bagyukum ‘alā anfusikum matā‘al-ḥayātid-dun-yā, ṡumma ilainā marji‘ukum fa nunabbi'ukum bimā kuntum ta‘malūn(a).

Shin suna sanya Masa abokan daidai waɗanda ba su halicce komai ba, kuma su ne waɗanda ake halitta?

اِنَّمَا مَثَلُ الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا كَمَاۤءٍ اَنْزَلْنٰهُ مِنَ السَّمَاۤءِ فَاخْتَلَطَ بِهٖ نَبَاتُ الْاَرْضِ مِمَّا يَأْكُلُ النَّاسُ وَالْاَنْعَامُ ۗحَتّٰٓى اِذَآ اَخَذَتِ الْاَرْضُ زُخْرُفَهَا وَازَّيَّنَتْ وَظَنَّ اَهْلُهَآ اَنَّهُمْ قٰدِرُوْنَ عَلَيْهَآ اَتٰىهَآ اَمْرُنَا لَيْلًا اَوْ نَهَارًا فَجَعَلْنٰهَا حَصِيْدًا كَاَنْ لَّمْ تَغْنَ بِالْاَمْسِۗ كَذٰلِكَ نُفَصِّلُ الْاٰيٰتِ لِقَوْمٍ يَّتَفَكَّرُوْنَ

innamā maṡalul-ḥayātid-dun-yā kamā'in anzalnāhu minas-samā'i fakhtalaṭa bihī nabātul-arḍi mimmā ya'kulun-nāsu wal-an‘ām(u), ḥattā iżā akhażatil-arḍu zukhrufahā wazzayyanat wa ẓanna ahluhā annahum qādirūna ‘alaihā, atāhā amrunā lailan au nahāran fa ja‘alnāhā ḥaṣīdan ka'allam tagna bil-ams(i), każālika nufaṣṣilul-āyāti liqaumiy yatafakkarūn(a).

Kuma ba za su taimake su ba, kuma ba za su iya taimakon kansu ba.

وَاللّٰهُ يَدْعُوْآ اِلٰى دَارِ السَّلٰمِ ۚوَيَهْدِيْ مَنْ يَّشَاۤءُ اِلٰى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيْمٍ

wallāhu yad‘ū ilā dāris-salām(i), wa yahdī may yasyā'u ilā ṣirāṭim mustaqīm(in).

Kuma idan kuna kira su zuwa ga shiriya, ba za su bi ku ba. Daidai ne gare ku ku kira su ko ku yi shiru.

۞ لِلَّذِيْنَ اَحْسَنُوا الْحُسْنٰى وَزِيَادَةٌ ۗوَلَا يَرْهَقُ وُجُوْهَهُمْ قَتَرٌ وَّلَا ذِلَّةٌ ۗاُولٰۤىِٕكَ اَصْحٰبُ الْجَنَّةِ هُمْ فِيْهَا خٰلِدُوْنَ

lil-lażīna aḥsanul-ḥusnā wa ziyādah(tun), wa lā yarhaqu wujūhahum qataruw wa lā żillah(tun), ulā'ika aṣḥābul-jannati hum fīhā khālidūn(a).

Lalle waɗanda kuke kira wanin Allah bayin ne kamar ku. Don haka ku kira su, sai su karɓa ku idan kun kasance mãsu gaskiya.

وَالَّذِيْنَ كَسَبُوا السَّيِّاٰتِ جَزَاۤءُ سَيِّئَةٍ ۢبِمِثْلِهَاۙ وَتَرْهَقُهُمْ ذِلَّةٌ ۗمَا لَهُمْ مِّنَ اللّٰهِ مِنْ عَاصِمٍۚ كَاَنَّمَآ اُغْشِيَتْ وُجُوْهُهُمْ قِطَعًا مِّنَ الَّيْلِ مُظْلِمًاۗ اُولٰۤىِٕكَ اَصْحٰبُ النَّارِ ۚهُمْ فِيْهَا خٰلِدُوْنَ

wal-lażīna każabus-sayyi'āti jazā'u sayyi'atim bimiṡlihā, wa tarhaquhum żillah(tun), mā lahum minallāhi min ‘āṣim(in), ka'annamā ugsyiyat wujūhuhum qiṭa‘am minal-laili muẓlimā(n), ulā'ika aṣḥābun-nār(i), hum fīhā khālidūn(a).

Shin suna da ƙafafu da suke tafiya da su, ko suna da hannuwa da suke ɗauka da su, ko suna da idanu da suke gani da su, ko suna da kunnuwa da suke ji da su? Ka ce: 'Ku kira abokan daidai ku, sa'an nan ku yi mini makirci, kuma kada ku jinkirta ni.'

وَيَوْمَ نَحْشُرُهُمْ جَمِيْعًا ثُمَّ نَقُوْلُ لِلَّذِيْنَ اَشْرَكُوْا مَكَانَكُمْ اَنْتُمْ وَشُرَكَاۤؤُكُمْۚ فَزَيَّلْنَا بَيْنَهُمْ وَقَالَ شُرَكَاۤؤُهُمْ مَّا كُنْتُمْ اِيَّانَا تَعْبُدُوْنَ

wa yauma naḥsyuruhum jamī‘an ṡumma naqūlu lil-lażīna asyrakū makānakum antum wa syurakā'ukum, fa zayyalnā bainahum wa qāla syurakā'uhum mā kuntum iyyānā ta‘budūn(a).

Lalle Majiɓincina Allah ne Wanda Ya saukar da Littafi. Kuma Shi ne Mai kiyaye sãlihai.

فَكَفٰى بِاللّٰهِ شَهِيْدًاۢ بَيْنَنَا وَبَيْنَكُمْ اِنْ كُنَّا عَنْ عِبَادَتِكُمْ لَغٰفِلِيْنَ

fa kafā billāhi syahīdam bainanā wa bainakum in kunnā ‘an ‘ibādatikum lagāfilīn(a).

Kuma waɗanda kuke kira waninSa ba za su iya taimakon ku ba, kuma ba za su kare kansu ba.

هُنَالِكَ تَبْلُوْا كُلُّ نَفْسٍ مَّآ اَسْلَفَتْ وَرُدُّوْٓا اِلَى اللّٰهِ مَوْلٰىهُمُ الْحَقِّ وَضَلَّ عَنْهُمْ مَّا كَانُوْا يَفْتَرُوْنَ ࣖ

hunālika tablū kullu nafsim mā aslafat wa ruddū ilallāhi maulāhumul-ḥaqqi wa ḍalla ‘anhum mā kānū yaftarūn(a).

Kuma idan kuna kira su zuwa ga shiriya, ba za su ji ba. Kuma ka ga suna kallon ka, kuma ba su gani ba.

قُلْ مَنْ يَّرْزُقُكُمْ مِّنَ السَّمَاۤءِ وَالْاَرْضِ اَمَّنْ يَّمْلِكُ السَّمْعَ وَالْاَبْصَارَ وَمَنْ يُّخْرِجُ الْحَيَّ مِنَ الْمَيِّتِ وَيُخْرِجُ الْمَيِّتَ مِنَ الْحَيِّ وَمَنْ يُّدَبِّرُ الْاَمْرَۗ فَسَيَقُوْلُوْنَ اللّٰهُ ۚفَقُلْ اَفَلَا تَتَّقُوْنَ

qul may yarzuqukum minas-samā'i wal-arḍi ammay yamlikus-sam‘a wal-abṣāra wa may yukhrijul-ḥayya minal-mayyiti wa yukhrijul-mayyita minal-ḥayyi wa may yudabbirul-amr(a), fa sayaqūlūnallāh(u), faqul afalā tattaqūn(a).

Ka ɗauki abin da aka gafarta, kuma ka yi umurni da abin da yake kyau, kuma ka jũya baya daga jahilai.

فَذٰلِكُمُ اللّٰهُ رَبُّكُمُ الْحَقُّۚ فَمَاذَا بَعْدَ الْحَقِّ اِلَّا الضَّلٰلُ ۖفَاَنّٰى تُصْرَفُوْنَ

fa żālikumullāhu rabbukumul-ḥaqq(u), fa māżā ba‘dal-ḥaqqi illaḍ-ḍalāl(u), fa annā tuṣrafūn(a).

Kuma idan Shaiɗan ya sa ka wani waswasi, to ka nemi tsari daga Allah. Lalle Shi ne Mai ji, Masani.

كَذٰلِكَ حَقَّتْ كَلِمَتُ رَبِّكَ عَلَى الَّذِيْنَ فَسَقُوْٓا اَنَّهُمْ لَا يُؤْمِنُوْنَ

każālika ḥaqqat kalimatu rabbika ‘alal-lażīna fasaqū annahum lā yu'minūn(a).

Lalle waɗanda suka yi taƙawa, idan wani abu daga Shaiɗan ya shãfe su, sai su tuna (da Allah), sai suka wayi gari sunã mãsu gani.

قُلْ هَلْ مِنْ شُرَكَاۤىِٕكُمْ مَّنْ يَّبْدَؤُا الْخَلْقَ ثُمَّ يُعِيْدُهٗۗ قُلِ اللّٰهُ يَبْدَؤُا الْخَلْقَ ثُمَّ يُعِيْدُهٗ فَاَنّٰى تُؤْفَكُوْنَ

qul hal min syurakā'ikum may yabda'ul-khalqa ṡumma yu‘īduh(ū), qulillāhu yabda'ul-khalqa ṡumma yu‘īduhū fa annā tu'fakūn(a).

Kuma 'yan'uwansu suna ƙarfafa su a cikin ɓata, sa'an nan ba su daina ba.

قُلْ هَلْ مِنْ شُرَكَاۤىِٕكُمْ مَّنْ يَّهْدِيْٓ اِلَى الْحَقِّۗ قُلِ اللّٰهُ يَهْدِيْ لِلْحَقِّۗ اَفَمَنْ يَّهْدِيْٓ اِلَى الْحَقِّ اَحَقُّ اَنْ يُّتَّبَعَ اَمَّنْ لَّا يَهِدِّيْٓ اِلَّآ اَنْ يُّهْدٰىۚ فَمَا لَكُمْۗ كَيْفَ تَحْكُمُوْنَ

qul hal min syurakā'ikum may yahdī ilal-ḥaqq(i),qulillāhu yahdī lil-ḥaqq(i), afamay yahdī ilal-ḥaqqi aḥaqqu ay yuttaba‘a ammal lā yahiddī illā ay yuhdā, famā lakum, kaifa taḥkumūn(a).

Kuma idan ka zo musu da ãya, suka ce: 'Ka kawo mana wata ãya dabam.' Ka ce: 'Ba ni dawo da shi ba face abin da aka saukar zuwa gare ni daga Ubangijina. Wannan haske ne daga Ubangijinku, kuma shiriya da rahama ga mutane mãsu imani.'

وَمَا يَتَّبِعُ اَكْثَرُهُمْ اِلَّا ظَنًّاۗ اِنَّ الظَّنَّ لَا يُغْنِيْ مِنَ الْحَقِّ شَيْـًٔاۗ اِنَّ اللّٰهَ عَلِيْمٌ ۢبِمَا يَفْعَلُوْنَ

wa mā yattabi‘u akṡaruhum illā ẓannā(n), innaẓ-ẓanna lā yugnī minal-ḥaqqi syai'ā(n), innallāha ‘alīmum bimā yaf‘alūn(a).

Kuma idan aka karanta Alƙur'ani, to ku saurara shi, kuma ku yi shiru, domin ku yi rahama.

وَمَا كَانَ هٰذَا الْقُرْاٰنُ اَنْ يُّفْتَرٰى مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ وَلٰكِنْ تَصْدِيْقَ الَّذِيْ بَيْنَ يَدَيْهِ وَتَفْصِيْلَ الْكِتٰبِ لَا رَيْبَ فِيْهِ مِنْ رَّبِّ الْعٰلَمِيْنَۗ

wa mā kāna hāżal-qur'ānu ay yuftarā min dūnillāhi wa lākin taṣdīqal-lażī baina yadaihi wa tafṣīlal-kitābi lā raiba fīhi mir rabbil-‘ālamīn(a).

Kuma ka tuna da Ubangijinka a cikin zuciyarka cikin ƙanƙanta da tsoro, ba da ƙara ba, da safe da yamma, kuma kada ka kasance daga mãsu sakaci.

اَمْ يَقُوْلُوْنَ افْتَرٰىهُ ۗ قُلْ فَأْتُوْا بِسُوْرَةٍ مِّثْلِهٖ وَادْعُوْا مَنِ اسْتَطَعْتُمْ مِّنْ دُوْنِ اللّٰهِ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ

am yaqūlūnaftarāh(u), qul fa'tū bisūratim miṡlihī wad‘ū manistaṭa‘tum min dūnillāhi in kuntum ṣādiqīn(a).

Lalle waɗanda ke wurin Ubangijinka ba su yi girman kai ba daga sujada gare Shi, kuma suna tasbihi da yabonSa, kuma suna sujada gare Shi.

بَلْ كَذَّبُوْا بِمَا لَمْ يُحِيْطُوْا بِعِلْمِهٖ وَلَمَّا يَأْتِهِمْ تَأْوِيْلُهٗۗ كَذٰلِكَ كَذَّبَ الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْ فَانْظُرْ كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الظّٰلِمِيْنَ

bal każżabū bimā lam yuḥīṭū bi‘ilmihī wa lammā ya'tihim ta'wīluh(ū), każālika każżabal-lażīna min qablihim fanẓur kaifa kāna ‘āqibatuẓ-ẓālimīn(a).

Kuma ka ce: 'Ya mutane! Idan kun kasance kun shakka game da addinina, to ba ni bauta wa waɗanda kuke bauta wa wanin Allah ba, amma ina bauta wa Allah Wanda zai karɓe ranku. Kuma aka umurce ni in kasance daga muminai.'

وَمِنْهُمْ مَّنْ يُّؤْمِنُ بِهٖ وَمِنْهُمْ مَّنْ لَّا يُؤْمِنُ بِهٖۗ وَرَبُّكَ اَعْلَمُ بِالْمُفْسِدِيْنَ ࣖ

wa minhum may yu'minu bihī wa minhum mal lā yu'minu bih(ī), wa rabbuka a‘lamu bil-mufsidīn(a).

Kuma aka ce mini: 'Ka tsayar da fuskarka zuwa addini mai gaskiya, kuma kada ka kasance daga mushrikan.'

وَاِنْ كَذَّبُوْكَ فَقُلْ لِّيْ عَمَلِيْ وَلَكُمْ عَمَلُكُمْۚ اَنْتُمْ بَرِيْۤـُٔوْنَ مِمَّآ اَعْمَلُ وَاَنَا۠ بَرِيْۤءٌ مِّمَّا تَعْمَلُوْنَ

wa in każżabūka faqul lī ‘amalī wa lakum ‘amalukum, antum barī'ūna mimmā a‘malu wa ana barī'um mimmā ta‘malūn(a).

Kuma kada ka kira wanin Allah, wanda ba ya amfãni maka kuma ba ya cutar da kai ba. Idan ka yi haka, to lalle kai daga mãsu zãunci ne.

وَمِنْهُمْ مَّنْ يَّسْتَمِعُوْنَ اِلَيْكَۗ اَفَاَنْتَ تُسْمِعُ الصُّمَّ وَلَوْ كَانُوْا لَا يَعْقِلُوْنَ

wa minhum may yastami‘ūna ilaik(a), afa anta tusmi‘uṣ-ṣumma wa lau kānū lā ya‘qilūn(a).

Kuma idan Allah Ya shãfe ka da wani cuta, to babu mai cire shi face Shi. Kuma idan Ya so ka yi alheri, to babu mai hana falalarSa. Yana sanya shi ga wanda Yake so daga bayinSa. Kuma Shi ne Mai gafara, Mai rahama.

وَمِنْهُمْ مَّنْ يَّنْظُرُ اِلَيْكَۗ اَفَاَنْتَ تَهْدِى الْعُمْيَ وَلَوْ كَانُوْا لَا يُبْصِرُوْنَ

wa minhum may yanẓuru ilaik(a), afa anta tahdil-‘umya wa lau kānū lā yubṣirūn(a).

Ka ce: 'Ya mutane! Gaskiya ta zo muku daga Ubangijinku. To duk wanda ya shiriya, yana shiriya domin kansa, kuma duk wanda ya ɓace, yana ɓacewa domin kansa. Kuma ba ni mai kiyaye ku ba.'

اِنَّ اللّٰهَ لَا يَظْلِمُ النَّاسَ شَيْـًٔا وَّلٰكِنَّ النَّاسَ اَنْفُسَهُمْ يَظْلِمُوْنَ

innallāha lā yaẓlimun-nāsa syai'aw wa lākinnan-nāsa anfusahum yaẓlimūn(a).

Ka bi abin da aka yi wahayi zuwa gare ka, kuma ka yi haƙuri har Allah Ya yanke hukunci. Kuma Shi ne Mafi alheri daga mãsu yanke hukunci.

وَيَوْمَ يَحْشُرُهُمْ كَاَنْ لَّمْ يَلْبَثُوْٓا اِلَّا سَاعَةً مِّنَ النَّهَارِ يَتَعَارَفُوْنَ بَيْنَهُمْۗ قَدْ خَسِرَ الَّذِيْنَ كَذَّبُوْا بِلِقَاۤءِ اللّٰهِ وَمَا كَانُوْا مُهْتَدِيْنَ

wa yauma yaḥsyuruhum ka'allam yalbaṡū illā sā‘atam minan-nahāri yata‘ārafūna bainahum, qad khasiral-lażīna każżabū biliqā'illāhi wa mā kānū muhtadīn(a).

Ka ce: 'Idan na yi son zuciya, da lalle da na yi ƙarya game da Allah. Lalle Shi ne Yana jin maganarku. Kuma Allah Masani ne ga gaibi da bayyane. Kuma Shi ne Mai ji, Masani.'

وَاِمَّا نُرِيَنَّكَ بَعْضَ الَّذِيْ نَعِدُهُمْ اَوْ نَتَوَفَّيَنَّكَ فَاِلَيْنَا مَرْجِعُهُمْ ثُمَّ اللّٰهُ شَهِيْدٌ عَلٰى مَا يَفْعَلُوْنَ

wa immā nuriyannaka ba‘ḍal-lażī na‘iduhum au natawaffayannaka fa ilainā marji‘uhum ṡummallāhu syahīdun ‘alā mā yaf‘alūn(a).

Ka ce: 'Idan Allah Ya so, ba zan karanta muku ba, kuma ba zai sanar da ku ba. Lalle ni na zauna a cikinku wani lokaci kafin wannan. Shin ba ku hankalta ba?'

وَلِكُلِّ اُمَّةٍ رَّسُوْلٌ ۚفَاِذَا جَاۤءَ رَسُوْلُهُمْ قُضِيَ بَيْنَهُمْ بِالْقِسْطِ وَهُمْ لَا يُظْلَمُوْنَ

wa likulli ummatir rasūl(un), fa iżā jā'a rasūluhum quḍiya bainahum bil-qisṭi wa hum lā yuẓlamūn(a).

To wane ne mafi zãunci fiye da wanda ya ƙirƙira ƙarya game da Allah ko ya ƙaryata da ãyõyinsa? Lalle mãsu laifi ba za su ci nasara ba.

وَيَقُوْلُوْنَ مَتٰى هٰذَا الْوَعْدُ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ

wa yaqūlūna matā hāżal-wa‘du in kuntum ṣādiqīn(a).

Kuma suna ce muku: 'Shin ba za a kawo mana wa'adi ba idan kun kasance mãsu gaskiya?' Ka ce: 'Ba ni da ikon kowa face abin da Allah Ya so. Ga kowane al'umma ajal. Idan ajalinsu ya zo, ba za su jinkirta sa'a guda ba, kuma ba za su gabata ba.'

قُلْ لَّآ اَمْلِكُ لِنَفْسِيْ ضَرًّا وَّلَا نَفْعًا اِلَّا مَا شَاۤءَ اللّٰهُ ۗ لِكُلِّ اُمَّةٍ اَجَلٌ ۚاِذَا جَاۤءَ اَجَلُهُمْ فَلَا يَسْتَأْخِرُوْنَ سَاعَةً وَّلَا يَسْتَقْدِمُوْنَ

qul lā amliku linafsī ḍarraw wa lā naf‘an illā mā syā'allāh(u), likulli ummatin ajal(un), iżā jā'a ajaluhum falā yasta'khirūna sā‘ataw wa lā yastaqdimūn(a).

Ka ce: 'Shin kun gani idan azabarsa ta zo muku dare ko rana, shin za ku nemi abin da kuka yi gaggawa da shi?'

قُلْ اَرَءَيْتُمْ اِنْ اَتٰىكُمْ عَذَابُهٗ بَيَاتًا اَوْ نَهَارًا مَّاذَا يَسْتَعْجِلُ مِنْهُ الْمُجْرِمُوْنَ

qul ara'aitum in atākum ‘ażābuhū bayātan au nahāram māżā yasta‘jilu minhul-mujrimūn(a).

Sa'an nan idan ya sãme ku, shin za ku yi imani da shi? Ko yanzu, alhãli kun kasance kuna neman shi da gaggawa?

اَثُمَّ اِذَا مَا وَقَعَ اٰمَنْتُمْ بِهٖۗ اٰۤلْـٰٔنَ وَقَدْ كُنْتُمْ بِهٖ تَسْتَعْجِلُوْنَ

aṡumma iżā mā waqa‘a āmantum bih(ī), āl'āna wa qad kuntum bihī tasta‘jilūn(a).

Sa'an nan idan aka ce wa waɗanda suka yi zãunci: 'Ku ɗanɗana azabar dawwama. Ba za a sãka muku ba face abin da kuka kasance kuna samu.'

ثُمَّ قِيْلَ لِلَّذِيْنَ ظَلَمُوْا ذُوْقُوْا عَذَابَ الْخُلْدِۚ هَلْ تُجْزَوْنَ اِلَّا بِمَا كُنْتُمْ تَكْسِبُوْنَ

Ṡumma qīla lil-lażīna ẓalamū żūqū ‘ażābal-khuld(i), hal tujzauna illā bimā kuntum taksibūn(a).

Kuma suna tambayar ka: 'Shin wannan gaskiya ne?' Ka ce: 'Eh, rantsuwa da Ubangijina! Lalle shi gaskiya ne, kuma ba za ku iya ɓata ba.'

۞ وَيَسْتَنْۢبِـُٔوْنَكَ اَحَقٌّ هُوَ ۗ قُلْ اِيْ وَرَبِّيْٓ اِنَّهٗ لَحَقٌّ ۗوَمَآ اَنْتُمْ بِمُعْجِزِيْنَ ࣖ

wa yastambi'ūnaka aḥaqqun huw(a), qul ī wa rabbī innahū laḥaqq(un), wa mā antum bimu‘jizīn(a).

Kuma idan kowane rai mai zãunci ya mallaki abin da ke cikin ƙasa, da lalle zai yi fidya da shi. Suna boye nadãma idan suka ga azaba. Kuma za a yanke hukunci da adalci a tsakaninsu, kuma ba za a yi musu zãunci ba.

وَلَوْ اَنَّ لِكُلِّ نَفْسٍ ظَلَمَتْ مَا فِى الْاَرْضِ لَافْتَدَتْ بِهٖۗ وَاَسَرُّوا النَّدَامَةَ لَمَّا رَاَوُا الْعَذَابَۚ وَقُضِيَ بَيْنَهُمْ بِالْقِسْطِ وَهُمْ لَا يُظْلَمُوْنَ

wa lau anna likulli nafsin ẓalamat mā fil-arḍi laftadat bih(ī), wa asarrun-nadāmata lammā ra'awul-‘ażāb(a), wa quḍiya bainahum bil-qisṭi wa hum lā yuẓlamūn(a).

Lalle ga Allah ne abin da ke cikin sammai da ƙasa yake. Lalle wa'adin Allah gaskiya ne, amma yawancinsu ba su sani ba.

اَلَآ اِنَّ لِلّٰهِ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ اَلَآ اِنَّ وَعْدَ اللّٰهِ حَقٌّ وَّلٰكِنَّ اَكْثَرَهُمْ لَا يَعْلَمُوْنَ

alā inna lillāhi mā fis-samāwāti wal-arḍ(i), alā inna wa‘dallāhi ḥaqquw wa lākinna akṡarahum lā ya‘lamūn(a).

Shi ne Yana rãyarwa kuma Yana matarwa. Kuma zuwa gare Shi ake komawa.

هُوَ يُحْيٖ وَيُمِيْتُ وَاِلَيْهِ تُرْجَعُوْنَ

huwa yuḥyī wa yumītu wa ilaihi turja‘ūn(a).

Ya mutane! Lalle ya zo muku wa'azi daga Ubangijinku da warkarwa ga abin da ke cikin zukãta, da shiriya da rahama ga muminai.

يٰٓاَيُّهَا النَّاسُ قَدْ جَاۤءَتْكُمْ مَّوْعِظَةٌ مِّنْ رَّبِّكُمْ وَشِفَاۤءٌ لِّمَا فِى الصُّدُوْرِۙ وَهُدًى وَّرَحْمَةٌ لِّلْمُؤْمِنِيْنَ

yā ayyuhan-nāsu qad jā'atkum mau‘iẓatum mir rabbikum wa syifā'ul limā fiṣ-ṣudūr(i), wa hudaw wa raḥmatul lil-mu'minīn(a).

Ka ce: 'Da falalar Allah da rahamarSa, to ku yi farin ciki da shi. Wannan ne mafi alheri fiye da abin da suke tattarawa.'

قُلْ بِفَضْلِ اللّٰهِ وَبِرَحْمَتِهٖ فَبِذٰلِكَ فَلْيَفْرَحُوْاۗ هُوَ خَيْرٌ مِّمَّا يَجْمَعُوْنَ

qul bifaḍlillāhi wa biraḥmatihī fa biżālika falyafraḥū, huwa khairum mimmā yajma‘ūn(a).

Ka ce: 'Ku ga abin da Allah Ya saukar muku na abinci da abin sha, sai ku ce: 'Wannan daga wurin Allah ne.' To yaya wasu suna karkatar da magana daga gare Shi? Suna ce: 'Wannan daga gare ka ne.' Ka ce: 'Duk daga wurin Allah ne.' Me ya sa waɗannan mutane ba sa kusan fahimta magana?

قُلْ اَرَءَيْتُمْ مَّآ اَنْزَلَ اللّٰهُ لَكُمْ مِّنْ رِّزْقٍ فَجَعَلْتُمْ مِّنْهُ حَرَامًا وَّحَلٰلًا ۗ قُلْ ءٰۤاللّٰهُ اَذِنَ لَكُمْ اَمْ عَلَى اللّٰهِ تَفْتَرُوْنَ

qul ara'aitum mā anzalallāhu lakum mir rizqin fa ja‘altum minhu ḥarāmaw wa ḥalālā(n), qul āllāhu ażina lakum am ‘alallāhi taftarūn(a).

Duk abin alheri da ya sãme ka daga Allah ne, kuma duk abin muni da ya sãme ka daga kanka ne. Kuma Muka aika ka ga mutane Manzo. Kuma Allah ya isa Shaida.

وَمَا ظَنُّ الَّذِيْنَ يَفْتَرُوْنَ عَلَى اللّٰهِ الْكَذِبَ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ ۗاِنَّ اللّٰهَ لَذُوْ فَضْلٍ عَلَى النَّاسِ وَلٰكِنَّ اَكْثَرَهُمْ لَا يَشْكُرُوْنَ ࣖ

wa mā ẓannul-lażīna yaftarūna ‘alallāhil-każiba yaumal-qiyāmah(ti), innallāha lażū faḍlin ‘alan-nāsi wa lākinna akṡarahum lā yasykurūn(a).

Duk wanda ya yi ɗa'a ga Manzo, to lalle ya yi ɗa'a ga Allah. Kuma duk wanda ya jũya baya, to ba Mu aika ka a kansu mai kiyaye ba.

وَمَا تَكُوْنُ فِيْ شَأْنٍ وَّمَا تَتْلُوْا مِنْهُ مِنْ قُرْاٰنٍ وَّلَا تَعْمَلُوْنَ مِنْ عَمَلٍ اِلَّا كُنَّا عَلَيْكُمْ شُهُوْدًا اِذْ تُفِيْضُوْنَ فِيْهِۗ وَمَا يَعْزُبُ عَنْ رَّبِّكَ مِنْ مِّثْقَالِ ذَرَّةٍ فِى الْاَرْضِ وَلَا فِى السَّمَاۤءِ وَلَآ اَصْغَرَ مِنْ ذٰلِكَ وَلَآ اَكْبَرَ اِلَّا فِيْ كِتٰبٍ مُّبِيْنٍ

wa mā takūnu fī sya'niw wa mā tatlū minhu min qur'āniw wa lā ta‘malūna min ‘amalin illā kunnā ‘alaikum syuhūdan iż tufīḍūna fīh(i), wa mā ya‘zubu ‘ar rabbika mim miṡqāli żarratin fil-arḍi wa lā fis-samā'i wa lā aṣgara min żālika wa lā akbara illā fī kitābim mubīn(in).

Kuma suna cẽwa: 'Mun ji ɗa'a.' Sa'an nan idan suka fita daga gare ka, wani ɓangare daga gare su suna shirya wasu abu daban da abin da ka ce. Kuma Allah Yana rubuta abin da suke shirya. Saboda haka ku jũya musu baya, kuma ku dogara ga Allah. Kuma Allah ya isa Majiɓinci.

اَلَآ اِنَّ اَوْلِيَاۤءَ اللّٰهِ لَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُوْنَۚ

alā inna auliyā'allāhi lā khaufun ‘alaihim wa lā hum yaḥzanūn(a).

Shin ba sa yin tunani game da Alƙur'ani? Da lalle shi daga wurin Allah ne, da sun sami a cikinsa bambance-bambance mai yawa.

اَلَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَكَانُوْا يَتَّقُوْنَۗ

al-lażīna āmanū wa kānū yattaqūn(a).

Kuma idan wani al'amari na aminci ko na tsoro ya zo gare su, sai su yada shi. Kuma da sun mayar da shi ga Manzo da waɗanda ke da al'amari daga gare su, da waɗanda suke da ilimi daga gare su sun san shi. Kuma da ba domin falalar Allah da rahamarSa ba a kanku, da lalle kun bi Shaiɗan face kaɗan.

لَهُمُ الْبُشْرٰى فِى الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا وَفِى الْاٰخِرَةِۗ لَا تَبْدِيْلَ لِكَلِمٰتِ اللّٰهِ ۗذٰلِكَ هُوَ الْفَوْزُ الْعَظِيْمُۗ

lahumul-busyrā fil-ḥayātid-dun-yā wa fil-ākhirah(ti), lā tabdīla likalimātillāh(i), żālika huwal-fauzul-‘aẓīm((u).

Saboda haka ku yi jihadi a hanya Allah. Ba a kallafa ka ba face kanka. Kuma ka kwadaitar da muminai. Wataƙila Allah zai hana ƙarfin waɗanda suka kafirta. Kuma Allah ne Mafi ƙarfi, Mafi tsananin azaba.

وَلَا يَحْزُنْكَ قَوْلُهُمْۘ اِنَّ الْعِزَّةَ لِلّٰهِ جَمِيْعًاۗ هُوَ السَّمِيْعُ الْعَلِيْمُ

wa lā yaḥzunka qauluhum, innal-‘izzata lillāhi jamī‘ā(n), huwas-samī‘ul-‘alīm(u).

Duk wanda ya yi shafe'a mai kyau, to a gare shi akwai rabo daga gare shi. Kuma duk wanda ya yi shafe'a mai muni, to a gare shi akwai kashi daga gare shi. Kuma Allah Yana ikon yin komai.

اَلَآ اِنَّ لِلّٰهِ مَنْ فِى السَّمٰوٰتِ وَمَنْ فِى الْاَرْضِۗ وَمَا يَتَّبِعُ الَّذِيْنَ يَدْعُوْنَ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ شُرَكَاۤءَ ۗاِنْ يَّتَّبِعُوْنَ اِلَّا الظَّنَّ وَاِنْ هُمْ اِلَّا يَخْرُصُوْنَ

alā inna lillāhi man fis-samāwāti wa man fil-arḍ(i), wa mā yattabi‘ul-lażīna yad‘ūna min dūnillāhi syurakā'(a), iy yattabi‘ūna illaẓ-ẓanna wa in hum illā yakhruṣūn(a).

Kuma idan an gaishe ku da gaisuwa, to ku gaishe da mafi kyau daga gare ta ko ku mayar da ita. Lalle Allah Yana yin hisabi a kan komai.

هُوَ الَّذِيْ جَعَلَ لَكُمُ الَّيْلَ لِتَسْكُنُوْا فِيْهِ وَالنَّهَارَ مُبْصِرًا ۗاِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيٰتٍ لِّقَوْمٍ يَّسْمَعُوْنَ

huwal-lażī ja‘ala lakumul-laila litaskunū fīhi wan-nahāra mubṣirā(n), inna fī żālika la'āyātil liqaumiy yasma‘ūn(a).

Allah, babu abin bautawa face Shi. Lalle Yana tattara ku zuwa ga Ranar Kiyãma babu shakka a cikinta. Kuma wane ne mafi gaskiya fiye da Allah magana?

قَالُوا اتَّخَذَ اللّٰهُ وَلَدًا سُبْحٰنَهٗ ۗ هُوَ الْغَنِيُّ ۗ لَهٗ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَمَا فِى الْاَرْضِۗ اِنْ عِنْدَكُمْ مِّنْ سُلْطٰنٍۢ بِهٰذَاۗ اَتَقُوْلُوْنَ عَلَى اللّٰهِ مَا لَا تَعْلَمُوْنَ

qāluttakhażallāhu waladan subḥānah(ū), huwal-ganiyy(u), lahū mā fis-samāwāti wa mā fil-arḍ(i), in ‘indakum min sulṭānim bihāżā, ataqūlūna ‘alallāhi mā lā ta‘lamūn(a).

To me ya sa kuke rarraba game da munafukai zuwa ƙungiyoyi biyu, alhãli Allah ne Ya mayar da su saboda abin da suka samu? Shin kuna son shiryar da wanda Allah Ya ɓatar? Kuma duk wanda Allah Ya ɓatar, to ba za ka sami masa hanya ba.

قُلْ اِنَّ الَّذِيْنَ يَفْتَرُوْنَ عَلَى اللّٰهِ الْكَذِبَ لَا يُفْلِحُوْنَۗ

qul innal-lażīna yaftarūna ‘alallāhil-każiba lā yufliḥūn(a).

Suna son ku kafirta kamar yadda suka kafirta, sai ku zama daidai. Saboda haka kada ku ɗauki abokan sirri daga gare su har su fita a hanya Allah. To idan sun jũya baya, to ku kama su kuma ku kashe su a duk inda kuka same su. Kada ku ɗauki daga gare su majiɓinci ko mataimaki.

مَتَاعٌ فِى الدُّنْيَا ثُمَّ اِلَيْنَا مَرْجِعُهُمْ ثُمَّ نُذِيْقُهُمُ الْعَذَابَ الشَّدِيْدَ بِمَا كَانُوْا يَكْفُرُوْنَ ࣖ

matā‘un fid-dun-yā ṡumma ilainā marji‘uhum ṡumma nużīquhumul-‘ażābasy syadīda bimā kānū yakfurūn(a).

Face waɗanda suka haɗu da mutane waɗanda tsakaninku da tsakaninsu akwai alkawari, ko sun zo muku zukãtansu sun yi ƙyama su yi yaƙi da ku ko su yi yaƙi da mutanensu. Kuma da Allah Ya so, da Ya ba su ikon yaƙi da ku, sai suka jũya muku baya. Saboda haka idan sun nisanta ku, kuma ba su yi yaƙi da ku ba, kuma suka jẽfa muku sulhu, to Allah ba Ya sanya muku hanya a kansu.

۞ وَاتْلُ عَلَيْهِمْ نَبَاَ نُوْحٍۘ اِذْ قَالَ لِقَوْمِهٖ يٰقَوْمِ اِنْ كَانَ كَبُرَ عَلَيْكُمْ مَّقَامِيْ وَتَذْكِيْرِيْ بِاٰيٰتِ اللّٰهِ فَعَلَى اللّٰهِ تَوَكَّلْتُ فَاَجْمِعُوْٓا اَمْرَكُمْ وَشُرَكَاۤءَكُمْ ثُمَّ لَا يَكُنْ اَمْرُكُمْ عَلَيْكُمْ غُمَّةً ثُمَّ اقْضُوْٓا اِلَيَّ وَلَا تُنْظِرُوْنِ

watlu ‘alaihim naba'a nūḥ(in), iż qāla liqaumihī yā qaumi in kāna kabura ‘alaikum maqāmī wa tażkīrī bi'āyātillāhi fa ‘alallāhi tawakkaltu fa ajmi‘ū amrakum wa syurakā'akum ṡumma lā yakun amrukum ‘alaikum gummatan ṡummaqḍū ilayya wa lā tunẓirūn(i).

Za ku sami wasu suna son su amince da ku da su amince da mutanensu. Duk lokacin da aka kira su zuwa fitina, sai su faɗa cikinta. To idan ba su nisanta ku ba, kuma ba su jẽfa muku sulhu ba, kuma ba su kame hannunsu ba, to ku kama su kuma ku kashe su a duk inda kuka same su. Kuma waɗannan Muka ba ku dalili bayyane a kansu.

فَاِنْ تَوَلَّيْتُمْ فَمَا سَاَلْتُكُمْ مِّنْ اَجْرٍۗ اِنْ اَجْرِيَ اِلَّا عَلَى اللّٰهِ ۙوَاُمِرْتُ اَنْ اَكُوْنَ مِنَ الْمُسْلِمِيْنَ

fa in tawallaitum famā sa'altukum min ajr(in), in ajriya illā ‘alallāh(i), wa umirtu an akūna minal-muslimīn(a).

Kuma ba ya cancanta ga muminin ya kashe muminin ba tare da ganganci ba. Kuma duk wanda ya kashe muminin da ganganci, to lalle fansa ne da bai san komai ba, sai ya saki wuya, kuma ya biya diyya ga iyali, sai idan sun gafarta. To idan ya kasance daga mutane waɗanda suke maƙiyayi a gare ku kuma shi muminin ne, to saki wuya da biyan diyya ga iyali. Kuma idan ya kasance daga mutane waɗanda tsakaninku da tsakaninsu akwai alkawari, to saki wuya da biyan diyya ga iyali, kuma saki wuya. To duk wanda ya kasa, to azumi kwanaki biyu a jere. Wannan ne tuba daga Allah. Kuma Allah Mai ilimi ne, Mai hikima.

فَكَذَّبُوْهُ فَنَجَّيْنٰهُ وَمَنْ مَّعَهٗ فِى الْفُلْكِ وَجَعَلْنٰهُمْ خَلٰۤىِٕفَ وَاَغْرَقْنَا الَّذِيْنَ كَذَّبُوْا بِاٰيٰتِنَاۚ فَانْظُرْ كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الْمُنْذَرِيْنَ

fa każżabūhu fa najjaināhu wa mam ma‘ahū fil-fulki wa ja‘alnāhum khalā'ifa wa agraqnal-lażīna każżabū bi'āyātinā, fanẓur kaifa kāna ‘āqibatul-munżarīn(a).

Kuma duk wanda ya kashe muminin da ganganci, to makominsa Jahannama ce, a cikinta zai dawwama, kuma Allah Ya fushi da shi, Ya la'anta shi, kuma Ya shirya masa azaba mai girma.

ثُمَّ بَعَثْنَا مِنْۢ بَعْدِهٖ رُسُلًا اِلٰى قَوْمِهِمْ فَجَاۤءُوْهُمْ بِالْبَيِّنٰتِ فَمَا كَانُوْا لِيُؤْمِنُوْا بِمَا كَذَّبُوْا بِهٖ مِنْ قَبْلُ ۗ كَذٰلِكَ نَطْبَعُ عَلٰى قُلُوْبِ الْمُعْتَدِيْنَ

Ṡumma ba‘aṡnā mim ba‘dihī rusulan ilā qaumihim fa jā'ūhum bil-bayyināti famā kānū liyu'minū bimā każżabū bihī min qabl(u), każālika naṭba‘u ‘alā qulūbil-mu‘tadīn(a).

Ya ku waɗanda suka yi imani! Idan kun fita a hanya Allah, to ku bayyana, kuma kada ku ce wa wanda ya jẽfa muku sallama: 'Ba ka zama muminin ba,' domin neman kayan duniya. Ga Allah akwai ganima mai yawa. Kamar wannan ne abin da kuka kasance a gabãni, sai Allah Ya yi muku falala. Saboda haka ku bayyana. Lalle Allah Yana sanin abin da kuke aikatãwa.

ثُمَّ بَعَثْنَا مِنْۢ بَعْدِهِمْ مُّوْسٰى وَهٰرُوْنَ اِلٰى فِرْعَوْنَ وَمَلَا۟ىِٕهٖ بِاٰيٰتِنَا فَاسْتَكْبَرُوْا وَكَانُوْا قَوْمًا مُّجْرِمِيْنَ

Ṡumma ba‘aṡnā mim ba‘dihim mūsā wa hārūna ilā fir‘auna wa mala'ihī bi'āyātinā fastakbarū wa kānū qaumam mujrimīn(a).

Daga muminai akwai waɗanda suke zaune ba tare da laifi ba, kuma waɗanda suke yaƙi a hanya Allah da dukiyarsu da rayukansu. Ba su daidaita ba. Waɗanda suke yaƙi da dukiyarsu da rayukansu suna da daraja fiye da waɗanda suke zaune, a wurin Allah. Dukansu Allah Ya yi musu wa'adi da alheri. Kuma Allah Ya fiɗa waɗanda suke yaƙi a kan waɗanda suke zaune da lãda mai girma.

فَلَمَّا جَاۤءَهُمُ الْحَقُّ مِنْ عِنْدِنَا قَالُوْٓا اِنَّ هٰذَا لَسِحْرٌ مُّبِيْنٌ

falammā jā'ahumul-ḥaqqu min ‘indinā qālū inna hāżā lasiḥrum mubīn(un).

Daga gare Shi daraja da gafara da rahama. Kuma Allah Yana gafara, Mai rahama.

قَالَ مُوْسٰٓى اَتَقُوْلُوْنَ لِلْحَقِّ لَمَّا جَاۤءَكُمْ ۗ اَسِحْرٌ هٰذَاۗ وَلَا يُفْلِحُ السّٰحِرُوْنَ

qāla mūsā ataqūlūna lil-ḥaqqi lammā jā'akum, asiḥrun hāżā, wa lā yufliḥus-sāḥirūn(a).

Lalle waɗanda malã'iku suka karɓi sunã mãsu zalunci ga kansu, suka ce: 'Me kuke a ciki?' Suka ce: 'Mun kasance mãsu rauni a cikin ƙasa.' Suka ce: 'Shin ƙasar Allah ba ta faɗaɗa ba domin ku yi hijira a cikinta?' Waɗannan makominsu Jahannama ce, kuma mummũna ce makoma.

قَالُوْٓا اَجِئْتَنَا لِتَلْفِتَنَا عَمَّا وَجَدْنَا عَلَيْهِ اٰبَاۤءَنَا وَتَكُوْنَ لَكُمَا الْكِبْرِيَاۤءُ فِى الْاَرْضِۗ وَمَا نَحْنُ لَكُمَا بِمُؤْمِنِيْنَ

qālū aji'tanā litalfitanā ‘ammā wajadnā ‘alaihi ābā'anā wa takūna lakumal-kibriyā'u fil-arḍ(i), wa mā naḥnu lakumā bimu'minīn(a).

Face waɗanda suka kasance mãsu rauni daga maza da mata da yara ba su iya yin dabara ba, kuma ba a nuna musu hanya ba.

وَقَالَ فِرْعَوْنُ ائْتُوْنِيْ بِكُلِّ سٰحِرٍ عَلِيْمٍ

wa qāla fir‘aunu'tūnī bikulli sāḥirin ‘alīm(in).

Waɗannan Allah Yana gafarta musu, kuma Allah Yana gafara, Mai gafara ne.

فَلَمَّا جَاۤءَ السَّحَرَةُ قَالَ لَهُمْ مُّوْسٰٓى اَلْقُوْا مَآ اَنْتُمْ مُّلْقُوْنَ

falammā jā'as-saḥaratu qāla lahum mūsā alqū mā antum mulqūn(a).

Kuma duk wanda ya yi hijira a hanya Allah, zai sami a cikin ƙasa wurare masu yawa da sauƙi. Kuma duk wanda ya fita daga gidansa yana hijira zuwa ga Allah da ManzonSa, sa'an nan mutuwa ta karɓe shi, to lalle lãdarsa a wurin Allah ce. Kuma Allah Yana gafara, Mai rahama.

فَلَمَّآ اَلْقَوْا قَالَ مُوْسٰى مَا جِئْتُمْ بِهِ ۙالسِّحْرُۗ اِنَّ اللّٰهَ سَيُبْطِلُهٗۗ اِنَّ اللّٰهَ لَا يُصْلِحُ عَمَلَ الْمُفْسِدِيْنَ ࣖ

falammā alqau qāla mūsā mā ji'tum bihis-siḥr(u), innallāha sayubṭiluh(ū), innallāha lā yuṣliḥu ‘amalal-mufsidīn(a).

Kuma idan kun yi tafiya a ƙasa, to babu laifi a gare ku ku gajarta daga salla idan kun ji tsoron waɗanda suka kafirta su yi muku fitina. Lalle mãsu kafirta sun kasance maƙiyayi bayyane a gare ku.

وَيُحِقُّ اللّٰهُ الْحَقَّ بِكَلِمٰتِهٖ وَلَوْ كَرِهَ الْمُجْرِمُوْنَ

wa yuḥiqqullāhul-ḥaqqa bikalimātihī wa lau karihal-mujrimūn(a).

Kuma idan ka kasance a cikinsu kuma ka tsayar da musu salla, to bari wani ɓangare daga gare su ya tsaya tare da kai, kuma bari su ɗauki makamansu. Sa'an nan idan suka yi sujada, to bari su kasance a bãyanku, kuma bari wani ɓangare da ba su salla ba su zo, sa'an nan su salla tare da kai, kuma bari su ɗauki kariya da makamansu. Waɗanda suka kafirta suna son ku manta da makamanku da kayanku domin su kai muku hari guda. Kuma babu laifi a gare ku idan kun wahala daga ruwa ko kun kasance majiyyata ku yi tayammum da turɓaya mai tsabta, ku shafa fuskokinku da hannuwanku. Lalle Allah Yana gafara, Mai gafara ne.

فَمَآ اٰمَنَ لِمُوْسٰىٓ اِلَّا ذُرِّيَّةٌ مِّنْ قَوْمِهٖ عَلٰى خَوْفٍ مِّنْ فِرْعَوْنَ وَمَلَا۟ىِٕهِمْ اَنْ يَّفْتِنَهُمْ ۗوَاِنَّ فِرْعَوْنَ لَعَالٍ فِى الْاَرْضِۚ وَاِنَّهٗ لَمِنَ الْمُسْرِفِيْنَ

famā āmana limūsā illā żurriyyatum min qaumihī ‘alā khaufim min fir‘auna wa mala'ihim ay yaftinahum, wa inna fir‘auna la‘ālin fil-arḍ(i), wa innahū laminal-musrifīn(a).

To idan kun cika salla, to ku tuna da Allah a tsayuwa da zama da kwanciya a gefensu. Sa'an nan idan kun sami aminci, to ku tsayar da salla. Lalle salla ta kasance a kan muminai a lokaci ambato.

وَقَالَ مُوْسٰى يٰقَوْمِ اِنْ كُنْتُمْ اٰمَنْتُمْ بِاللّٰهِ فَعَلَيْهِ تَوَكَّلُوْٓا اِنْ كُنْتُمْ مُّسْلِمِيْنَ

wa qāla mūsā yā qaumi in kuntum āmantum billāhi fa ‘alaihi tawakkalū in kuntum muslimīn(a).

Kada ku raunana a neman su. Idan kuna shan wahala, to lalle suna shan wahala kamar yadda kuke shan wahala. Kuma kuna bege abin da ba su bege ba daga Allah. Kuma Allah Mai ilimi ne, Mai hikima.

فَقَالُوْا عَلَى اللّٰهِ تَوَكَّلْنَا ۚرَبَّنَا لَا تَجْعَلْنَا فِتْنَةً لِّلْقَوْمِ الظّٰلِمِيْنَ

fa qālū ‘alallāhi tawakkalnā, rabbanā lā taj‘alnā fitnatal lil-qaumiẓ-ẓālimīn(a).

Lalle Muka saukar da Littafi zuwa gare ka da gaskiya domin ka yanke hukunci a tsakanin mutane da abin da Allah Ya nuna maka. Kada ka kasance mai jayayya domin mãsu yaudara.

وَنَجِّنَا بِرَحْمَتِكَ مِنَ الْقَوْمِ الْكٰفِرِيْنَ

wa najjinā biraḥmatika minal-qaumil-kāfirīn(a).

Kuma ka nemi gafara daga Allah. Lalle Allah Yana gafara, Mai rahama.

وَاَوْحَيْنَآ اِلٰى مُوْسٰى وَاَخِيْهِ اَنْ تَبَوَّاٰ لِقَوْمِكُمَا بِمِصْرَ بُيُوْتًا وَّاجْعَلُوْا بُيُوْتَكُمْ قِبْلَةً وَّاَقِيْمُوا الصَّلٰوةَۗ وَبَشِّرِ الْمُؤْمِنِيْنَ

wa auḥainā ilā mūsā wa akhīhi an tabawwa'ā liqaumikumā bimiṣra buyūtaw waj‘alū buyūtakum qiblataw wa aqīmuṣ-ṣalāh(ta), wa basysyiril-mu'minīn(a).

Kada ka yi musu domin waɗanda suke yaudarar kansu. Lalle Allah ba Ya son duk mai yaudara mai laifi.

وَقَالَ مُوْسٰى رَبَّنَآ اِنَّكَ اٰتَيْتَ فِرْعَوْنَ وَمَلَاَهٗ زِيْنَةً وَّاَمْوَالًا فِى الْحَيٰوةِ الدُّنْيَاۗ رَبَّنَا لِيُضِلُّوْا عَنْ سَبِيْلِكَ ۚرَبَّنَا اطْمِسْ عَلٰٓى اَمْوَالِهِمْ وَاشْدُدْ عَلٰى قُلُوْبِهِمْ فَلَا يُؤْمِنُوْا حَتّٰى يَرَوُا الْعَذَابَ الْاَلِيْمَ

wa qāla mūsā rabbanā innaka ātaita fir‘auna wa mala'ahū zīnataw wa amwālan fil-ḥayātid-dun-yā, rabbanā liyuḍillū ‘an sabīlik(a), rabbanaṭmis ‘alā amwālihim wasydud ‘alā qulūbihim falā yu'minū ḥattā yarawul-‘ażābal-alīm(a).

Suna ɓoye daga mutane, kuma ba su ɓoye daga Allah. Kuma Shi yana tare da su sa'ad da suke shirya magana da abin da ba Ya yarda da shi ba. Kuma Allah Yana kewaye da abin da suke aikatãwa.

قَالَ قَدْ اُجِيْبَتْ دَّعْوَتُكُمَا فَاسْتَقِيْمَا وَلَا تَتَّبِعٰۤنِّ سَبِيْلَ الَّذِيْنَ لَا يَعْلَمُوْنَ

qāla qad ujībad da‘watukumā fastaqīmā wa lā tattabi‘ānni sabīlal-lażīna lā ya‘lamūn(a).

Ga ku ne waɗanda kuka yi musu domin su a rayuwa ta duniya. To wane ne zai yi musu da Allah a Ranar Kiyãma ko wane ne zai kasance wakilinsu?

۞ وَجَاوَزْنَا بِبَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ الْبَحْرَ فَاَتْبَعَهُمْ فِرْعَوْنُ وَجُنُوْدُهٗ بَغْيًا وَّعَدْوًا ۗحَتّٰىٓ اِذَآ اَدْرَكَهُ الْغَرَقُ قَالَ اٰمَنْتُ اَنَّهٗ لَآ اِلٰهَ اِلَّا الَّذِيْٓ اٰمَنَتْ بِهٖ بَنُوْٓا اِسْرَاۤءِيْلَ وَاَنَا۠ مِنَ الْمُسْلِمِيْنَ

wa jāwaznā bibanī isrā'īlal-baḥra fa atba‘ahum fir‘aunu wa junūduhū bagyaw wa ‘adwā(n), ḥattā iżā adrakahul-garaqu qāla āmantu annahū lā ilāha illal-lażī āmanat bihī banū isrā'īla wa ana minal-muslimīn(a).

Kuma duk wanda ya yi laifi ko ya yi wa kansa zãunci, sa'an nan ya nemi gafara daga Allah, sai ya sami Allah Mai gafara, Mai rahama.

اٰۤلْـٰٔنَ وَقَدْ عَصَيْتَ قَبْلُ وَكُنْتَ مِنَ الْمُفْسِدِيْنَ

Āl'āna wa qad ‘aṣaita qablu wa kunta minal-mufsidīn(a).

Kuma duk wanda ya yi laifi, to lalle ya yi shi a kan kansa. Kuma Allah Mai ilimi ne, Mai hikima.

فَالْيَوْمَ نُنَجِّيْكَ بِبَدَنِكَ لِتَكُوْنَ لِمَنْ خَلْفَكَ اٰيَةً ۗوَاِنَّ كَثِيْرًا مِّنَ النَّاسِ عَنْ اٰيٰتِنَا لَغٰفِلُوْنَ ࣖ

fal yauma nunajjīka bibadanika litakūna liman khalfaka āyah(tan), wa inna kaṡīram minan-nāsi ‘an āyātinā lagāfilūn(a).

Kuma duk wanda ya yi laifi ko ya yi laifi, sa'an nan ya jẽfa shi ga wanda ba shi ba, to lalle ya ɗauki zunubi bayyananne da ƙarya mai girma.

وَلَقَدْ بَوَّأْنَا بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ مُبَوَّاَ صِدْقٍ وَّرَزَقْنٰهُمْ مِّنَ الطَّيِّبٰتِ ۚفَمَا اخْتَلَفُوْا حَتّٰى جَاۤءَهُمُ الْعِلْمُ ۗاِنَّ رَبَّكَ يَقْضِيْ بَيْنَهُمْ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ فِيْمَا كَانُوْا فِيْهِ يَخْتَلِفُوْنَ

wa laqad bawwa'nā banī isrā'īla mubawwa'a ṣidqiw wa razaqnāhum minaṭ-ṭayyibāt(i), famākhtalafū ḥattā jā'ahumul-‘ilm(u), inna rabbaka yaqḍī bainahum yaumal-qiyāmati fīmā kānū fīhi yakhtalifūn(a).

Kuma da ba domin falalar Allah da rahamarSa ba a kanku, da wani ɓangare daga gare su ya yi nufin ya ɓatar da kai. Kuma ba su ɓatar da kowa ba face kansu, kuma ba za su yi muku zãunci ba komai. Kuma Allah Ya saukar muku Littafi da hikima, kuma Ya sanar da ku abin da ba ku sani ba. Kuma falalar Allah a kanku ta yi girma.

فَاِنْ كُنْتَ فِيْ شَكٍّ مِّمَّآ اَنْزَلْنَآ اِلَيْكَ فَسْـَٔلِ الَّذِيْنَ يَقْرَءُوْنَ الْكِتٰبَ مِنْ قَبْلِكَ ۚ لَقَدْ جَاۤءَكَ الْحَقُّ مِنْ رَّبِّكَ فَلَا تَكُوْنَنَّ مِنَ الْمُمْتَرِيْنَۙ

fa in kunta fī syakkim mimmā anzalnā ilaika fas'alil-lażīna yaqra'ūnal-kitāba min qablik(a), laqad jā'akal-ḥaqqu mir rabbika falā takūnanna minal-mumtarīn(a).

Ba a cikin yawaitar magana a tsakaninsu face abin da yake kyau ko sadaka ko gyara tsakanin mutane. Kuma duk wanda ya yi haka domin neman yardar Allah, to lalle Muna bashi lãda mai girma.

وَلَا تَكُوْنَنَّ مِنَ الَّذِيْنَ كَذَّبُوْا بِاٰيٰتِ اللّٰهِ فَتَكُوْنَ مِنَ الْخٰسِرِيْنَ

wa lā takūnanna minal-lażīna każżabū bi'āyātillāhi fa takūna minal-khāsirīn(a).

Kuma duk wanda ya yi ƙiyayya ga Manzo bayan shiriya ta bayyana masa, kuma ya bi hanya wanin muminai, za Mu jũya shi zuwa inda ya jũya, kuma za Mu shigar da shi Jahannama. Kuma mummũna ce makoma.

اِنَّ الَّذِيْنَ حَقَّتْ عَلَيْهِمْ كَلِمَةُ رَبِّكَ لَا يُؤْمِنُوْنَ

innal-lażīna ḥaqqat ‘alaihim kalimatu rabbika lā yu'minūn(a).

Lalle Allah ba Ya gafarta shirki, kuma Yana gafarta abin da ya rage daga gare shi ga wanda Yake so. Kuma duk wanda ya yi shirki da Allah, to lalle ya ɓace da ɓata mai nisa.

وَلَوْ جَاۤءَتْهُمْ كُلُّ اٰيَةٍ حَتّٰى يَرَوُا الْعَذَابَ الْاَلِيْمَ

wa lau jā'athum kullu āyatin ḥattā yarawul-‘ażābal-alīm(a).

Ba su kira waninsa ba face mata. Kuma ba su kira face Shaiɗan mai tawaye.

فَلَوْلَا كَانَتْ قَرْيَةٌ اٰمَنَتْ فَنَفَعَهَآ اِيْمَانُهَآ اِلَّا قَوْمَ يُوْنُسَۗ لَمَّآ اٰمَنُوْا كَشَفْنَا عَنْهُمْ عَذَابَ الْخِزْيِ فِى الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا وَمَتَّعْنٰهُمْ اِلٰى حِيْنٍ

falau lā kānat qaryatun āmanat fa nafa‘ahā īmānuhā illā qauma yūnus(a), lammā āmanū kasyafnā ‘anhum ‘ażābal-khizyi fil-ḥayātid-dun-yā wa matta‘nāhum ilā ḥīn(in).

Allah Ya la'anta shi. Kuma ya ce: 'Lalle zan ɗauki rabo mai ƙayyadadden daga bayinKa.'

وَلَوْ شَاۤءَ رَبُّكَ لَاٰمَنَ مَنْ فِى الْاَرْضِ كُلُّهُمْ جَمِيْعًاۗ اَفَاَنْتَ تُكْرِهُ النَّاسَ حَتّٰى يَكُوْنُوْا مُؤْمِنِيْنَ

wa lau syā'a rabbuka la'āmana man fil-arḍi kulluhum jamī‘ā(n), afa anta tukrihun-nāsa ḥattā yakūnū mu'minīn(a).

'Kuma lalle zan ɓatar da su, kuma zan yi musu fata, kuma zan umurce su su yanke kunnuwan shanu, kuma zan umurce su su canza halittar Allah.' Kuma duk wanda ya ɗauki Shaiɗan majiɓinci wanin Allah, to lalle ya yi hasara mai bayyananne.

وَمَا كَانَ لِنَفْسٍ اَنْ تُؤْمِنَ اِلَّا بِاِذْنِ اللّٰهِ ۗوَيَجْعَلُ الرِّجْسَ عَلَى الَّذِيْنَ لَا يَعْقِلُوْنَ

wa mā kāna linafsin an tu'mina illā bi'iżnillāh(i), wa yaj‘alur-rijsa ‘alal-lażīna lā ya‘qilūn(a).

Ya yi musu wa'adi, kuma ya yi musu fata. Kuma Shaiɗan ba ya yi musu wa'adi face yaudara.

قُلِ انْظُرُوْا مَاذَا فِى السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ ۗوَمَا تُغْنِى الْاٰيٰتُ وَالنُّذُرُ عَنْ قَوْمٍ لَّا يُؤْمِنُوْنَ

qulinẓurū māżā fis-samāwāti wal-arḍ(i), wa mā tugnil-āyātu wan-nużuru ‘an qaumil lā yu'minūn(a).

Waɗannan makominsu Jahannama ce, kuma ba za su sami wurin tserewa daga gare ta ba.

فَهَلْ يَنْتَظِرُوْنَ اِلَّا مِثْلَ اَيَّامِ الَّذِيْنَ خَلَوْا مِنْ قَبْلِهِمْۗ قُلْ فَانْتَظِرُوْٓا اِنِّيْ مَعَكُمْ مِّنَ الْمُنْتَظِرِيْنَ

fahal yantaẓirūna illā miṡla ayyāmil-lażīna khalau min qablihim, qul fantaẓirū innī ma‘akum minal-muntaẓirīn(a).

Kuma waɗanda suka yi imani kuma suka aikata ayyukan ƙwarai, za Mu shigar da su Aljanna ƙoramu ke gudana a ƙarƙashinta, suna dawwama a cikinta har abada. Wa'adin Allah gaskiya ne. Kuma wane ne mafi gaskiya magana fiye da Allah?

ثُمَّ نُنَجِّيْ رُسُلَنَا وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا كَذٰلِكَ ۚحَقًّا عَلَيْنَا نُنْجِ الْمُؤْمِنِيْنَ ࣖ

Ṡumma nunajjī rusulanā wal-lażīna āmanū każālik(a), ḥaqqan ‘alainā nunjil-mu'minīn(a).

Ba bisa son zuciya ba, kuma ba son zuciyar mutanen Littafi ba. Duk wanda ya yi laifi zai sami sakamakonsa, kuma ba zai sami majiɓinci ko mataimaki ba face Allah.

قُلْ يٰٓاَيُّهَا النَّاسُ اِنْ كُنْتُمْ فِيْ شَكٍّ مِّنْ دِيْنِيْ فَلَآ اَعْبُدُ الَّذِيْنَ تَعْبُدُوْنَ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ وَلٰكِنْ اَعْبُدُ اللّٰهَ الَّذِيْ يَتَوَفّٰىكُمْ ۖ وَاُمِرْتُ اَنْ اَكُوْنَ مِنَ الْمُؤْمِنِيْنَۙ

qul yā ayyuhan nāsu in kuntum fī syakkim min dīnī falā a‘budul-lażīna ta‘budūna min dūnillāhi wa lākin a‘budullāhal-lażī yatawaffākum, wa umirtu an akūna minal-mu'minīn(a).

Kuma duk wanda ya yi ayyukan ƙwarai, namiji ko mata, alhãli yana muminin ne, to waɗannan za su shiga Aljanna, kuma ba za a yi musu zãunci ba koda da zarra.

وَاَنْ اَقِمْ وَجْهَكَ لِلدِّيْنِ حَنِيْفًاۚ وَلَا تَكُوْنَنَّ مِنَ الْمُشْرِكِيْنَ

wa an aqim wajhaka lid-dīni ḥanīfā(n), wa lā takūnanna minal-musyrikīn(a).

Kuma wane ne mafi kyau addini fiye da wanda ya sallama fuskarsa ga Allah, alhãli yana mai kyautatawa, kuma ya bi millar Ibrãhĩm mai gaskiya? Kuma Allah Ya ɗauki Ibrãhĩm aboki.

وَلَا تَدْعُ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ مَا لَا يَنْفَعُكَ وَلَا يَضُرُّكَ ۚفَاِنْ فَعَلْتَ فَاِنَّكَ اِذًا مِّنَ الظّٰلِمِيْنَ

wa lā tad‘u min dūnillāhi mā lā yanfa‘uka wa lā yaḍurruk(a), fa in fa‘alta fa innaka iżam minaẓ-ẓālimīn(a).

Kuma ga Allah ne abin da ke cikin sammai da abin da ke cikin ƙasa yake. Kuma Allah Yana kewaye da komai.

وَاِنْ يَّمْسَسْكَ اللّٰهُ بِضُرٍّ فَلَا كَاشِفَ لَهٗ ٓاِلَّا هُوَ ۚوَاِنْ يُّرِدْكَ بِخَيْرٍ فَلَا رَاۤدَّ لِفَضْلِهٖۗ يُصِيْبُ بِهٖ مَنْ يَّشَاۤءُ مِنْ عِبَادِهٖ ۗوَهُوَ الْغَفُوْرُ الرَّحِيْمُ

wa iy yamsaskallāhu biḍurrin falā kāsyifa lahū illā huw(a), wa iy yuridka bikhairin falā rādda lifaḍlih(ī), yuṣību bihī may yasyā'u min ‘ibādih(ī), wa huwal-gafūrur-raḥīm(u).

Suna tambayar ka game da mata. Ka ce: 'Allah Yana yi muku fatwa a gare su, da abin da aka karanta muku a Littafi game da marayu mata waɗanda ba ku bai musu abin da aka rubuta musu ba, kuma kuna son ku auri su, da yara masu rauni, da cewa ku yi adalci ga marayu. Kuma duk abin alheri da kuka yi, to lalle Allah Yana saninsa.

قُلْ يٰٓاَيُّهَا النَّاسُ قَدْ جَاۤءَكُمُ الْحَقُّ مِنْ رَّبِّكُمْ ۚفَمَنِ اهْتَدٰى فَاِنَّمَا يَهْتَدِيْ لِنَفْسِهٖ ۚوَمَنْ ضَلَّ فَاِنَّمَا يَضِلُّ عَلَيْهَا ۚوَمَآ اَنَا۠ عَلَيْكُمْ بِوَكِيْلٍۗ

qul yā ayyuhan-nāsu qad jā'akumul-ḥaqqu mir rabbikum, fa manihtadā fa innamā yahtadī linafsih(ī), wa man ḍalla fa innamā yaḍillu ‘alaihā, wa mā ana ‘alaikum biwakīl(in).

Kuma idan mata ta ji tsoron ƙiyayya ko jũya baya daga mijinta, to babu laifi a gare su su yi sulhu tsakaninsu. Kuma sulhu ne mafi alheri. Kuma an sanya ƙin zuciya a cikin zukãta. Kuma idan kun yi kyau kuma ku yi taƙawa, to lalle Allah Yana sanin abin da kuke aikatãwa.

وَاتَّبِعْ مَا يُوْحٰىٓ اِلَيْكَ وَاصْبِرْ حَتّٰى يَحْكُمَ اللّٰهُ ۚوَهُوَ خَيْرُ الْحٰكِمِيْنَ ࣖ

wattabi‘ mā yūḥā ilaika waṣbir ḥattā yaḥkumallāh(u), wa huwa khairul-ḥākimīn(a).

Kuma ba za ku iya yin adalci tsakanin mata ba ko da kun yi ƙoƙari. Don haka kada ku karkata gaba ɗaya har ku bar ta kamar wadda aka rataya. Kuma idan kun yi sulhu kuma ku yi taƙawa, to lalle Allah Mai gafara ne, Mai rahama.