Q.S Al-Mujadilah (اَلْمُجَادِلَة) - 22 Nifer yr Adnodau

قَدْ سَمِعَ اللّٰهُ قَوْلَ الَّتِيْ تُجَادِلُكَ فِيْ زَوْجِهَا وَتَشْتَكِيْٓ اِلَى اللّٰهِ ۖوَاللّٰهُ يَسْمَعُ تَحَاوُرَكُمَاۗ اِنَّ اللّٰهَ سَمِيْعٌۢ بَصِيْرٌ

qad sami‘allāhu qaulal-latī tujādiluka fī zaujihā wa tasytakī ilallāh(i), wallāhu yasma‘u taḥāwurakumā, innallāha samī‘um baṣīr(un).

Yn wir, clywodd Allah eiriau'r ddynes a gyflwynodd achos cyfreithiol yn eich erbyn (Muhammad) am ei gŵr, ac a gwynodd (y mater) wrth Allah, a chlywodd Allah y sgwrs rhyngoch chi'ch dau. Yn wir, mae Allah yn Holl-Glywedol, Holl-Weledigaethol.

اَلَّذِيْنَ يُظٰهِرُوْنَ مِنْكُمْ مِّنْ نِّسَاۤىِٕهِمْ مَّا هُنَّ اُمَّهٰتِهِمْۗ اِنْ اُمَّهٰتُهُمْ اِلَّا الّٰۤـِٔيْ وَلَدْنَهُمْۗ وَاِنَّهُمْ لَيَقُوْلُوْنَ مُنْكَرًا مِّنَ الْقَوْلِ وَزُوْرًاۗ وَاِنَّ اللّٰهَ لَعَفُوٌّ غَفُوْرٌ

allażīna yuẓāhirūna minkum min nisā'ihim mā hunna ummahātihim, in ummahātuhum illal-lā'ī waladnahum, wa innahum layaqūlūna munkaram minal-qauli wa zūrā(n), wa innallāha la‘afuwwun gafūr(un).

Y rhai yn eich plith sy'n perfformio zihar i'w gwragedd, (ystyriwch eu gwragedd yn famau iddynt, ond) nid eu gwragedd yw eu mamau. Eu mamau yw'r menywod a'u genedigaethau yn unig. Ac yn wir maent wedi yngan gair sy'n anghywir ac yn gelwydd. Ac yn wir mae Allah yn Fwyaf Maddeuol, Mwyaf Maddeuol.

وَالَّذِيْنَ يُظٰهِرُوْنَ مِنْ نِّسَاۤىِٕهِمْ ثُمَّ يَعُوْدُوْنَ لِمَا قَالُوْا فَتَحْرِيْرُ رَقَبَةٍ مِّنْ قَبْلِ اَنْ يَّتَمَاۤسَّاۗ ذٰلِكُمْ تُوْعَظُوْنَ بِهٖۗ وَاللّٰهُ بِمَا تَعْمَلُوْنَ خَبِيْرٌ

wal-lażīna yuẓāhirūna min nisā'ihim ṡumma ya‘ūdūna limā qālū fa taḥrīru raqabatim min qabli ay yatamāssā, żālikum tū‘aẓūna bih(ī), wallāhu bimā ta‘malūna khabīr(un).

A'r rhai sy'n perfformio zihar ar eu gwragedd, yna'n cymryd yn ôl yr hyn a ddywedasant, yna (mae'n ofynnol iddynt) ryddhau caethwas cyn i'r ddau ŵr a gwraig gymysgu. Dyma'r hyn a ddysgwyd i chi, ac mae Allah yn ofalus ynglŷn â'r hyn a wnewch.

فَمَنْ لَّمْ يَجِدْ فَصِيَامُ شَهْرَيْنِ مُتَتَابِعَيْنِ مِنْ قَبْلِ اَنْ يَّتَمَاۤسَّاۗ فَمَنْ لَّمْ يَسْتَطِعْ فَاِطْعَامُ سِتِّيْنَ مِسْكِيْنًاۗ ذٰلِكَ لِتُؤْمِنُوْا بِاللّٰهِ وَرَسُوْلِهٖۗ وَتِلْكَ حُدُوْدُ اللّٰهِ ۗوَلِلْكٰفِرِيْنَ عَذَابٌ اَلِيْمٌ

famal lam yajid faṣiyāmu syahraini mutatābi‘aini min qabli ay yatamāssā, famal lam yastaṭi‘ fa iṭ‘āmu sittīna miskīnā(n), żālika litu'minū billāhi wa rasūlih(ī), wa tilka ḥudūdullāh(i), wa lil-kāfirīna ‘ażābun alīm(un).

Felly pwy bynnag na all (rhyddhau ei gaethwas), yna (rhaid iddo) ymprydio am ddau fis yn olynol cyn cymysgu'r ddau. Ond pwy bynnag na all fforddio hynny, yna (rhaid iddo) fwydo chwe deg o bobl dlawd. Dyma sut rydych chi'n credu yn Allah a'i Negesydd. Dyma gyfreithiau Allah, a bydd y rhai sy'n eu hanufuddhau yn dioddef cosb boenus iawn.

اِنَّ الَّذِيْنَ يُحَاۤدُّوْنَ اللّٰهَ وَرَسُوْلَهٗ كُبِتُوْا كَمَا كُبِتَ الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْ وَقَدْ اَنْزَلْنَآ اٰيٰتٍۢ بَيِّنٰتٍۗ وَلِلْكٰفِرِيْنَ عَذَابٌ مُّهِيْنٌۚ

innal-lażīna yuḥāddūnallāha wa rasūlahū kubitū kamā kubital-lażīna min qablihim wa qad anzalnā āyātim bayyināt(in), wa lil-kāfirīna ‘ażābum muhīn(un).

Yn wir, bydd y rhai sy'n gwrthwynebu Allah a'i Negesydd yn sicr o gael eu cywilyddio fel y rhai a ddaeth o'u blaenau. Ac yn wir, Rydym wedi datgelu tystiolaeth glir. A bydd y rhai sy'n ei wadu yn derbyn cosb gywilyddus.

يَوْمَ يَبْعَثُهُمُ اللّٰهُ جَمِيْعًا فَيُنَبِّئُهُمْ بِمَا عَمِلُوْاۗ اَحْصٰىهُ اللّٰهُ وَنَسُوْهُۗ وَاللّٰهُ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ شَهِيْدٌ ࣖ

yauma yab‘aṡuhumullāhu jamī‘an fa yunabbi'uhum bimā ‘amilū, aḥṣāhullāhu wa nasūh(u), wallāhu ‘alā kulli syai'in syahīd(un).

Ar y diwrnod hwnnw, cododd Duw hwy i gyd, a dywedodd wrthynt yr hyn a wnaethant. Mae Duw yn eu cyfrif (yr holl weithredoedd hynny), er eu bod wedi'u hanghofio. Ac mae Duw yn Dyst i bopeth.

اَلَمْ تَرَ اَنَّ اللّٰهَ يَعْلَمُ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَمَا فِى الْاَرْضِۗ مَا يَكُوْنُ مِنْ نَّجْوٰى ثَلٰثَةٍ اِلَّا هُوَ رَابِعُهُمْ وَلَا خَمْسَةٍ اِلَّا هُوَ سَادِسُهُمْ وَلَآ اَدْنٰى مِنْ ذٰلِكَ وَلَآ اَكْثَرَ اِلَّا هُوَ مَعَهُمْ اَيْنَ مَا كَانُوْاۚ ثُمَّ يُنَبِّئُهُمْ بِمَا عَمِلُوْا يَوْمَ الْقِيٰمَةِۗ اِنَّ اللّٰهَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيْمٌ

alam tara annallāha ya‘lamu mā fis-samāwāti wa mā fil-arḍ(i), mā yakūnu min najwā ṡalāṡatin illā huwa rābi‘uhum wa lā khamsatin illā huwa sādisuhum wa lā adnā min żālika wa lā akṡara illā huwa ma‘ahum aina mā kānū, ṡumma yunabbi'uhum bimā ‘amilū yaumal-qiyāmah(ti), innallāha bikulli syai'in ‘alīm(un).

Onid ydych chi'n gweld bod Allah yn gwybod beth sydd yn y nefoedd a beth sydd ar y ddaear? Nid oes sgwrs gyfrinachol rhwng tri ond Ef yw'r pedwerydd ohonynt. Ac nid oes pump ond Ef yw'r chweched. Ac nid oes llai na hynny na mwy ond mae Ef gyda nhw lle bynnag y bônt. Yna bydd Efe yn eu hysbysu ar Ddydd yr Atgyfodiad am yr hyn yr oeddent yn arfer ei wneud. Yn wir, Allah yw'r Holl-wybodus o bob peth.

اَلَمْ تَرَ اِلَى الَّذِيْنَ نُهُوْا عَنِ النَّجْوٰى ثُمَّ يَعُوْدُوْنَ لِمَا نُهُوْا عَنْهُ وَيَتَنٰجَوْنَ بِالْاِثْمِ وَالْعُدْوَانِ وَمَعْصِيَتِ الرَّسُوْلِۖ وَاِذَا جَاۤءُوْكَ حَيَّوْكَ بِمَا لَمْ يُحَيِّكَ بِهِ اللّٰهُ ۙوَيَقُوْلُوْنَ فِيْٓ اَنْفُسِهِمْ لَوْلَا يُعَذِّبُنَا اللّٰهُ بِمَا نَقُوْلُۗ حَسْبُهُمْ جَهَنَّمُۚ يَصْلَوْنَهَاۚ فَبِئْسَ الْمَصِيْرُ

alam tara ilal-lażīna nuhū ‘anin-najwā ṡummā ya‘ūdūna limā nuhū ‘anhu wa yatanājauna bil-iṡmi wal-‘udwāni wa ma‘ṣiyatir-rasūl(i), wa iżā jā'ūka ḥayyauka bimā lam yuḥayyika bihillāh(u), wa yaqūlūna fī anfusihim lau lā yu‘ażżibunallāhu bimā naqūl(u), ḥasbuhum jahannam(u), yaṣlaunahā, fa bi'sal-maṣīr(u).

Onid ydych chi wedi gweld y rhai a waharddwyd iddynt gynnal sgyrsiau cyfrinachol, yna dychwelasant at yr hyn a waharddwyd iddynt a chynnal sgyrsiau cyfrinachol i gyflawni pechod, gelyniaeth ac anufudd-dod i'r Negesydd? A phan ddeuant atoch chi (O Muhammad), maent yn eich cyfarch mewn modd heblaw'r hyn a ragnodir gan Allah i chi. Ac maent yn dweud wrthynt eu hunain, "Pam nad yw Allah yn ein cosbi am yr hyn a ddywedwn?" Digon iddynt yw Tân Uffern, y byddant yn mynd iddo. Felly am gyrchfan ddrwg ydyw.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اِذَا تَنَاجَيْتُمْ فَلَا تَتَنَاجَوْا بِالْاِثْمِ وَالْعُدْوَانِ وَمَعْصِيَتِ الرَّسُوْلِ وَتَنَاجَوْا بِالْبِرِّ وَالتَّقْوٰىۗ وَاتَّقُوا اللّٰهَ الَّذِيْٓ اِلَيْهِ تُحْشَرُوْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanū iżā tanājaitum falā tatanājau bil-iṡmi wal-‘udwāni wa ma‘ṣiyatir-rasūli wa tanājau bil-birri wat-taqwā, wattaqullāhal-lażī ilaihi tuḥsyarūn(a).

O chi sy'n credu! Pan fyddwch chi'n cynnal trafodaethau cyfrinachol, peidiwch â thrafod pechodau, gelyniaeth ac anufudd-dod i'r Negesydd. Ond siaradwch am weithredoedd daioni a duwioldeb. Ac ofnwch Allah, yr hwn y cewch eich casglu eto.

اِنَّمَا النَّجْوٰى مِنَ الشَّيْطٰنِ لِيَحْزُنَ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَلَيْسَ بِضَاۤرِّهِمْ شَيْـًٔا اِلَّا بِاِذْنِ اللّٰهِ ۗوَعَلَى اللّٰهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُوْنَ

innaman-najwā minasy-syaiṭāni liyaḥzunal-lażīna āmanū wa laisa biḍārrihim syai'an illā bi'iżnillāh(i), wa ‘alallāhi falyatawakkalil-mu'minūn(a).

Yn wir, mae sgyrsiau cyfrinachol ymhlith gweithredoedd Satan, fel y gall y credinwyr alaru, ond nid ydynt yn eu niweidio o gwbl oni bai trwy ganiatâd Allah. Ac yn Allah gadewch i'r credinwyr roi eu hymddiriedaeth.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اِذَا قِيْلَ لَكُمْ تَفَسَّحُوْا فِى الْمَجٰلِسِ فَافْسَحُوْا يَفْسَحِ اللّٰهُ لَكُمْۚ وَاِذَا قِيْلَ انْشُزُوْا فَانْشُزُوْا يَرْفَعِ اللّٰهُ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا مِنْكُمْۙ وَالَّذِيْنَ اُوْتُوا الْعِلْمَ دَرَجٰتٍۗ وَاللّٰهُ بِمَا تَعْمَلُوْنَ خَبِيْرٌ

yā ayyuhal-lażīna āmanū iżā qīla lakum tafassaḥū fil-majālisi fafsaḥū yafsaḥillāhu lakum, wa iżā qīlansyuzū fansyuzū yarfa‘illāhul-lażīna āmanū minkum, wal-lażīna ūtul-‘ilma darajāt(in), wallāhu bimā ta‘malūna khabīr(un).

O chi sy'n credu! Os dywedir wrthych, "Rhowch le yn y cymanfaoedd," yna gwnewch le, yn sicr bydd Allah yn gwneud lle i chi. A phan ddywedir, "Safwch," yna sefwch, yn sicr bydd Allah yn codi (gradd) y rhai sy'n credu yn eich plith a'r rhai sydd wedi cael gwybodaeth i ychydig raddau. Ac mae Allah yn ymwybodol o'r hyn a wnewch.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اِذَا نَاجَيْتُمُ الرَّسُوْلَ فَقَدِّمُوْا بَيْنَ يَدَيْ نَجْوٰىكُمْ صَدَقَةً ۗذٰلِكَ خَيْرٌ لَّكُمْ وَاَطْهَرُۗ فَاِنْ لَّمْ تَجِدُوْا فَاِنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

yā ayyuhal-lażīna āmanū iżā nājaitumur-rasūla fa qaddimū baina yaday najwākum ṣadaqah(tan), żālika khairul lakum wa aṭhar(u), fa'illam tajidū fa innallāha gafūrur raḥīm(un).

O chi sy'n credu! Pan fyddwch chi'n cael sgwrs arbennig gyda'r Negesydd, dylech chi roi elusen (i'r tlodion) cyn (cael) y sgwrs. ​​Mae hynny'n well i chi ac yn lanach. Ond os na chewch chi (yr hyn sydd i'w roi mewn elusen) yna yn wir, mae Allah yn Maddeugar, yn Fwyaf Trugarog.

ءَاَشْفَقْتُمْ اَنْ تُقَدِّمُوْا بَيْنَ يَدَيْ نَجْوٰىكُمْ صَدَقٰتٍۗ فَاِذْ لَمْ تَفْعَلُوْا وَتَابَ اللّٰهُ عَلَيْكُمْ فَاَقِيْمُوا الصَّلٰوةَ وَاٰتُوا الزَّكٰوةَ وَاَطِيْعُوا اللّٰهَ وَرَسُوْلَهٗ ۗوَاللّٰهُ خَبِيْرٌ ۢبِمَا تَعْمَلُوْنَ ࣖ

a'asyfaqtum an tuqaddimū baina yaday najwākum ṣadaqāt(in), fa iż lam taf‘alū wa tāballāhu ‘alaikum fa'aqīmuṣ-ṣalāta wa ātuz-zakāta wa aṭī‘ullāha wa rasūlah(ūwallāhu khabīrum bimā ta‘malūn(a).

Ydych chi'n ofni (dod yn dlawd) oherwydd eich bod chi wedi rhoi elusen cyn (cael) sgwrs gyda'r Negesydd? Ond os na wnewch chi hynny ac mae Allah wedi maddau i chi, yna gwnewch y weddi, a thalwch zakat ac ufuddhewch i Allah a'i Negesydd! Ac mae Allah yn ofalus iawn ynglŷn â'r hyn rydych chi'n ei wneud.

۞ اَلَمْ تَرَ اِلَى الَّذِيْنَ تَوَلَّوْا قَوْمًا غَضِبَ اللّٰهُ عَلَيْهِمْۗ مَا هُمْ مِّنْكُمْ وَلَا مِنْهُمْۙ وَيَحْلِفُوْنَ عَلَى الْكَذِبِ وَهُمْ يَعْلَمُوْنَ

alam tara ilal-lażīna tawallau qauman gaḍiballāhu ‘alaihim, mā hum minkum wa lā minhum, wa yaḥlifūna ‘alal-każibi wa hum ya‘lamūn(a).

Onid ydych chi wedi sylwi ar y rhai (rhagrithwyr) sy'n cymryd pobl y mae Allah wedi'u digio yn ffrindiau? Nid yw'r bobl hynny o'ch (pobl) chi ac nid o'u (pobl) nhw. Ac maen nhw'n tyngu'n anwir, er eu bod nhw'n gwybod hynny.

اَعَدَّ اللّٰهُ لَهُمْ عَذَابًا شَدِيْدًاۗ اِنَّهُمْ سَاۤءَ مَا كَانُوْا يَعْمَلُوْنَ

a‘addallāhu lahum ‘ażāban syadīdā(n), innahum sā'a mā kānū ya‘malūn(a).

Mae Allah wedi paratoi cosb llym iawn ar eu cyfer. Yn wir, mor ddrwg yw'r hyn maen nhw wedi'i wneud.

اِتَّخَذُوْٓا اَيْمَانَهُمْ جُنَّةً فَصَدُّوْا عَنْ سَبِيْلِ اللّٰهِ فَلَهُمْ عَذَابٌ مُّهِيْنٌ

ittakhażū aimānahum junnatan fa ṣaddū ‘an sabīlillāhi falahum ‘ażābum muhīn(un).

Maent yn gwneud eu llwon yn darian, yna maent yn rhwystro (bodau dynol) rhag llwybr Allah, yna iddynt hwy bydd cosb warthus.

لَنْ تُغْنِيَ عَنْهُمْ اَمْوَالُهُمْ وَلَآ اَوْلَادُهُمْ مِّنَ اللّٰهِ شَيْـًٔاۗ اُولٰۤىِٕكَ اَصْحٰبُ النَّارِۗ هُمْ فِيْهَا خٰلِدُوْنَ

lan tugniya ‘anhum amwāluhum wa lā aulāduhum minallāhi syai'ā(n), ulā'ika aṣḥābun-nār(i), hum fīhā khālidūn(a).

Nid yw eu heiddo a'u plant o unrhyw ddefnydd (i'w cynorthwyo) rhag cosb Allah. Nhw yw trigolion uffern, byddant yn aros yno am byth.

يَوْمَ يَبْعَثُهُمُ اللّٰهُ جَمِيْعًا فَيَحْلِفُوْنَ لَهٗ كَمَا يَحْلِفُوْنَ لَكُمْ وَيَحْسَبُوْنَ اَنَّهُمْ عَلٰى شَيْءٍۗ اَلَآ اِنَّهُمْ هُمُ الْكٰذِبُوْنَ

yauma yab‘aṡuhumullāhu jamī‘an fa yaḥlifūna lahū kamā yaḥlifūna lakum wa yaḥsabūna annahum ‘alā syai'(in), alā innahum humul-kāżibūn(a).

(Cofiwch) y Dydd pan fydd Allah yn eu hatgyfodi nhw i gyd, a byddan nhw'n tyngu llw iddo (nad ydyn nhw'n amldduwiaid) fel maen nhw'n tyngu llw i chi, ac maen nhw'n meddwl y byddan nhw'n ennill rhywbeth (budd). Byddwch yn ymwybodol eu bod nhw'n gelwyddog.

اِسْتَحْوَذَ عَلَيْهِمُ الشَّيْطٰنُ فَاَنْسٰىهُمْ ذِكْرَ اللّٰهِ ۗ اُولٰۤىِٕكَ حِزْبُ الشَّيْطٰنِۗ اَلَآ اِنَّ حِزْبَ الشَّيْطٰنِ هُمُ الْخٰسِرُوْنَ

istaḥważa ‘alaihimusy-syaiṭānu fa'ansāhum żikrallāh(i), ulā'ika ḥizbusy-syaiṭān(i), alā inna ḥizbasy-syaiṭāni humul-khāsirūn(a).

Mae Satan wedi eu gorchfygu, ac wedi gwneud iddynt anghofio cofio Allah; plaid Satan ydynt. Gwybod mai plaid Satan yw plaid a fydd yn colli.

اِنَّ الَّذِيْنَ يُحَاۤدُّوْنَ اللّٰهَ وَرَسُوْلَهٗٓ اُولٰۤىِٕكَ فِى الْاَذَلِّيْنَ

innal-lażīna yuḥāddūnallāha wa rasūlahū ulā'ika fil-ażallīn(a).

Yn wir, mae'r rhai sy'n gwrthwynebu Allah a'i Negesydd ymhlith y bobl fwyaf ffiaidd.

كَتَبَ اللّٰهُ لَاَغْلِبَنَّ اَنَا۠ وَرُسُلِيْۗ اِنَّ اللّٰهَ قَوِيٌّ عَزِيْزٌ

kataballāhu la'aglibanna ana wa rusulī, innallāha qawiyyun ‘azīz(un).

Mae Allah wedi gorchymyn, "Byddaf fi a'm apostolion yn sicr o ennill." Yn wir, mae Allah yn Hollalluog, Hollalluog.

لَا تَجِدُ قَوْمًا يُّؤْمِنُوْنَ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِ يُوَاۤدُّوْنَ مَنْ حَاۤدَّ اللّٰهَ وَرَسُوْلَهٗ وَلَوْ كَانُوْٓا اٰبَاۤءَهُمْ اَوْ اَبْنَاۤءَهُمْ اَوْ اِخْوَانَهُمْ اَوْ عَشِيْرَتَهُمْۗ اُولٰۤىِٕكَ كَتَبَ فِيْ قُلُوْبِهِمُ الْاِيْمَانَ وَاَيَّدَهُمْ بِرُوْحٍ مِّنْهُ ۗوَيُدْخِلُهُمْ جَنّٰتٍ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُ خٰلِدِيْنَ فِيْهَاۗ رَضِيَ اللّٰهُ عَنْهُمْ وَرَضُوْا عَنْهُۗ اُولٰۤىِٕكَ حِزْبُ اللّٰهِ ۗ اَلَآ اِنَّ حِزْبَ اللّٰهِ هُمُ الْمُفْلِحُوْنَ ࣖ

lā tajidu qaumay yu'minūna billāhi wal-yaumil ākhiri yuwāddūna man ḥāddallāha wa rasūlahū wa lau kānū ābā'ahum au abnā'ahum au ikhwānahum au ‘asyīratahum, ulā'ika kataba fī qulūbihimul-īmāna wa ayyadahum birūḥim minh(u), wa yudkhiluhum jannātin tajrī min taḥtihal-anhāru khālidīna fīhā, raḍiyallāhu ‘anhum wa raḍū ‘anh(u), ulā'ika ḥizbullāh(i), alā inna ḥizballāhi humul-mufliḥūn(a).

Ni chewch chi (Muhammad) bobl sy'n credu yn Allah a'r Byd a Ddaw i fod yn gariadus at y rhai sy'n gwrthwynebu Allah a'i Negesydd, hyd yn oed os mai'r bobl hynny yw eu tad, eu mab, eu brawd neu eu teulu. Dyma'r bobl y mae Allah wedi mewnblannu ffydd yn eu calonnau ac y mae Allah wedi'u cryfhau â'r cymorth sy'n dod oddi wrtho. Yna rhoddodd hwy mewn gerddi lle mae afonydd yn llifo, lle byddant yn aros am byth. Mae Allah yn fodlon arnynt ac maent yn fodlon â'i (ddoreth o drugaredd). Pobl Dduw ydynt. Cofiwch, yn wir grŵp Allah yw'r un lwcus.