وَاِذْ اَخَذْنَا مِيْثَاقَ بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ لَا تَعْبُدُوْنَ اِلَّا اللّٰهَ وَبِالْوَالِدَيْنِ اِحْسَانًا وَّذِى الْقُرْبٰى وَالْيَتٰمٰى وَالْمَسٰكِيْنِ وَقُوْلُوْا لِلنَّاسِ حُسْنًا وَّاَقِيْمُوا الصَّلٰوةَ وَاٰتُوا الزَّكٰوةَۗ ثُمَّ تَوَلَّيْتُمْ اِلَّا قَلِيْلًا مِّنْكُمْ وَاَنْتُمْ مُّعْرِضُوْنَ

wa iż akhażnā mīṡāqa banī isrā'īla lā ta‘budūna illallāha wa bil-wālidaini iḥsānaw wa żil-qurbā wal-yatāmā wal-masākīni wa qūlū lin-nāsi ḥusnaw wa aqīmuṣ-ṣalāta wa ātuz-zakāh(ta), ṡumma tawallaitum illā qalīlam minkum wa antum mu‘riḍūn(a).

Ani (aw hakili to a la) tuma min na an ye layidu ta Israɛldenw fɛ ko: "Aw kana Ala wɛrɛ bato ni Ala tɛ, aw ka ɲumanya kɛ bangebagaw, aw somɔgɔw, denmisɛnw ani fantanw ye. Aw ka kuma ɲumanw fɔ mɔgɔw ye, ka delili kɛ, ka zaka sara." Nka o kɔ, aw y’aw kɔ don (banna), fɔɔ aw fanba dɔ, ani aw tun ye (hali bi) sɔsɔlikɛlaw ye.

بَلٰى مَنْ اَسْلَمَ وَجْهَهٗ لِلّٰهِ وَهُوَ مُحْسِنٌ فَلَهٗٓ اَجْرُهٗ عِنْدَ رَبِّهٖۖ وَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُوْنَ ࣖ

balā man aslama wajhahū lillāhi wa huwa muḥsinun falahū ajruhū ‘inda rabbih(i), wa lā khaufun ‘alaihim wa lā hum yaḥzanūn(a).

Ayi! Mɔgɔ o mɔgɔ y’a yɛrɛ di Ala ma pewu, ka koɲuman kɛ, o tigi bena a ka sara sɔrɔ a Matigi fɛ ani siranya tɛ u ɲɛ ani u tɛ nisɔngoya.

۞ لَيْسَ الْبِرَّاَنْ تُوَلُّوْا وُجُوْهَكُمْ قِبَلَ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ وَلٰكِنَّ الْبِرَّ مَنْ اٰمَنَ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِ وَالْمَلٰۤىِٕكَةِ وَالْكِتٰبِ وَالنَّبِيّٖنَ ۚ وَاٰتَى الْمَالَ عَلٰى حُبِّهٖ ذَوِى الْقُرْبٰى وَالْيَتٰمٰى وَالْمَسٰكِيْنَ وَابْنَ السَّبِيْلِۙ وَالسَّاۤىِٕلِيْنَ وَفىِ الرِّقَابِۚ وَاَقَامَ الصَّلٰوةَ وَاٰتَى الزَّكٰوةَ ۚ وَالْمُوْفُوْنَ بِعَهْدِهِمْ اِذَا عَاهَدُوْا ۚ وَالصّٰبِرِيْنَ فِى الْبَأْسَاۤءِ وَالضَّرَّاۤءِ وَحِيْنَ الْبَأْسِۗ اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ صَدَقُوْا ۗوَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْمُتَّقُوْنَ

laisal-birra an tuwallū wujūhakum qibalal-masyriqi wal-magribi wa lākinnal-birra man āmana billāhi wal-yaumil ākhiri wal-malā'ikati wal-kitābi wan-nabiyyīn(a), wa ātal-māla ‘alā ḥubbihī żawil-qurbā wal-yatāmā wal-masākīna wabnas-sabīl(i), was-sā'ilīna wa fir-riqāb(i), wa aqāmaṣ-ṣalāta wa ātaz-zakāh(ta), wal mūfūna bi‘ahdihim iżā ‘āhadū, waṣ-ṣābirīna fil-ba'sā'i waḍ-ḍarrā'i wa ḥīnal-ba's(i), ulā'ikal-lażīna ṣadaqū, wa ulā'ika humul-muttaqūn(a).

Ɲɛyirali tɛ k’i ɲɛda yɛlɛma kɔrɔn ni tileben fan fɛ, nka ɲumanya ye (ɲumanya) ye minw limaniyara Ala la, laban loon na, mɛlɛkɛw la, gafew la, ani kiraw la ani u be nafolo min kanu, u b’o di u somɔgɔw ma, denmisɛnw ma, fantanw ma, mɔgɔw minw be tagama na (musafir), delilikɛlaw, minw be u ka mɔgɔw hɔɔrɔnya. layiduw ni layiduw, ani mɔgɔw minw be muɲu fantanya, tɔɔrɔ ani kɛlɛ wagati la. Olugu le ye cantigiw ye, ani Alaɲasiranbagaw fana.

وَاَنْفِقُوْا فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَلَا تُلْقُوْا بِاَيْدِيْكُمْ اِلَى التَّهْلُكَةِ ۛ وَاَحْسِنُوْا ۛ اِنَّ اللّٰهَ يُحِبُّ الْمُحْسِنِيْنَ

wa anfiqū fī sabīlillāhi wa lā tulqū bi'aidīkum ilat-tahlukah(ti), wa aḥsinū, innallāha yuḥibbul-muḥsinīn(a).

Aw ye (aw ka nafolo) tiɲɛ Ala sira kan, aw kana aw yɛrɛ fili halakili la aw yɛrɛ bolow la, ka koɲuman kɛ. Tiɲɛ na, mɔgɔ minw be koɲuman kɛ, olu le ka di Ala ye.

اَلطَّلَاقُ مَرَّتٰنِ ۖ فَاِمْسَاكٌۢ بِمَعْرُوْفٍ اَوْ تَسْرِيْحٌۢ بِاِحْسَانٍ ۗ وَلَا يَحِلُّ لَكُمْ اَنْ تَأْخُذُوْا مِمَّآ اٰتَيْتُمُوْهُنَّ شَيْـًٔا اِلَّآ اَنْ يَّخَافَآ اَلَّا يُقِيْمَا حُدُوْدَ اللّٰهِ ۗ فَاِنْ خِفْتُمْ اَلَّا يُقِيْمَا حُدُوْدَ اللّٰهِ ۙ فَلَا جُنَاحَ عَلَيْهِمَا فِيْمَا افْتَدَتْ بِهٖ ۗ تِلْكَ حُدُوْدُ اللّٰهِ فَلَا تَعْتَدُوْهَا ۚوَمَنْ يَّتَعَدَّ حُدُوْدَ اللّٰهِ فَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الظّٰلِمُوْنَ

aṭ-ṭalāqu marratān(i), fa imsākum bima‘rūfin au tasrīḥum bi'iḥsān(in), wa lā yaḥillu lakum an ta'khużū mimmā ātaitumūhunna syai'an illā ay yakhāfā allā yuqīmā ḥudūdullāh(i), fa in khiftum allā yuqīmā ḥudūdullāh(i) falā junāḥa ‘alaihimā fīmaftadat bih(ī), tilka ḥudūdullāhi falā ta‘tadūhā, wa may yata‘adda ḥudūdullāhi fa'ulā'ika humuẓ-ẓālimūn(a).

Furu faran (min be se ka fɔ) ye siɲɛ fila ye. (O kɔ, cɛɛ be se) k’a bali ni ɲumanya ye, wala k’a to a ka taga ni ɲumanya ye. I ye fɛɛn min di u ma, o ma daga, fɔɔ n’u fila bɛɛ (cɛ ni muso) be siran k’u tɛna se ka Ala ka sariyaw labato. Ni aw (kɔlɔsibagaw) be siran k’u tɛna se ka Ala ka sariyaw labato, o tuma na, u fila si tɛ jalaki sɔngɔ la (muso ka kan ka min di) k’a yɛrɛ kunmabɔ. Nin ye Ala ka sariyaw ye, o la, aw kana u tiɲɛ. Ni mɔgɔ o mɔgɔ bɛ Ala ta sariyaw tiɲɛ, o tigi le ye kojugukɛbaga ye.

الَّذِيْنَ يُنْفِقُوْنَ فِى السَّرَّۤاءِ وَالضَّرَّۤاءِ وَالْكٰظِمِيْنَ الْغَيْظَ وَالْعَافِيْنَ عَنِ النَّاسِۗ وَاللّٰهُ يُحِبُّ الْمُحْسِنِيْنَۚ

al-lażīna yunfiqūna fis-sarrā'i waḍ-ḍarrā'i wal-kāẓimīnal gaiẓa wal-‘āfīna ‘anin-nās(i), wallāhu yuḥibbul-muḥsinīn(a).

(o kɔrɔ) mɔgɔw minw be nili kɛ ni dusudiya ye, wagati gwansanw ni wagati dɔgɔmanw na, ani mɔgɔw minw b’u ka dimi mara ani ka yafa tɔɔw ma (filiw). Minw bɛ koɲuman kɛ, Ala bɛ o kanu;

فَاٰتٰىهُمُ اللّٰهُ ثَوَابَ الدُّنْيَا وَحُسْنَ ثَوَابِ الْاٰخِرَةِ ۗ وَاللّٰهُ يُحِبُّ الْمُحْسِنِيْنَ ࣖ

fa ātāhumullāhu ṡawābad-dun-yā wa ḥusna ṡawābil-ākhirah(ti), wallāhu yuḥibbul-muḥsinīn(a).

O la, Ala ye sara di u ma diɲɛ kɔnɔ, ka sara ɲuman di u ma lahara. Minw bɛ koɲuman kɛ, Ala bɛ olugu le kanu.

اَلَّذِيْنَ اسْتَجَابُوْا لِلّٰهِ وَالرَّسُوْلِ مِنْۢ بَعْدِ مَآ اَصَابَهُمُ الْقَرْحُ ۖ لِلَّذِيْنَ اَحْسَنُوْا مِنْهُمْ وَاتَّقَوْا اَجْرٌ عَظِيْمٌۚ

al-lażīnastajābū lillāhi war-rasūli mim ba‘di mā aṣābahumul-qarḥ(u), lil-lażīna aḥsanū minhum wattaqau ajrun ‘aẓīm(un).

(o ye) minw ye Ala ni ciden ka cifɔniw labato u ka joli sɔrɔnin kɔ (Uhud kɛlɛ la). Minw be kɛwali ɲumanw kɛ ani u be Ala bato u cɛma, olu be saraba sɔrɔ.

وَمَنْ اَحْسَنُ دِيْنًا مِّمَّنْ اَسْلَمَ وَجْهَهٗ لِلّٰهِ وَهُوَ مُحْسِنٌ وَّاتَّبَعَ مِلَّةَ اِبْرٰهِيْمَ حَنِيْفًا ۗوَاتَّخَذَ اللّٰهُ اِبْرٰهِيْمَ خَلِيْلًا

wa man aḥsanu dīnam mimman aslama wajhahū lillāhi wa huwa muḥsinuw wattaba‘a millata ibrāhīma ḥanīfā(n), wattakhażallāhu ibrāhīma khalīlā(n).

Diinɛ ɲuman be jɔn lo fɛ ka tɛmɛ mɔgɔw kan, minw b’u yɛrɛ majigi Ala ye ni kɔnɔgwɛ ye, k’a sɔrɔ u be koɲumanw kɛra, ani u be tugu Ibrayima ka diinan tilennin kɔ? Ala ye Ibrayima sugandi k’a kɛ (A) kanubaga ye.

وَاِنِ امْرَاَةٌ خَافَتْ مِنْۢ بَعْلِهَا نُشُوْزًا اَوْ اِعْرَاضًا فَلَا جُنَاحَ عَلَيْهِمَآ اَنْ يُّصْلِحَا بَيْنَهُمَا صُلْحًا ۗوَالصُّلْحُ خَيْرٌ ۗوَاُحْضِرَتِ الْاَنْفُسُ الشُّحَّۗ وَاِنْ تُحْسِنُوْا وَتَتَّقُوْا فَاِنَّ اللّٰهَ كَانَ بِمَا تَعْمَلُوْنَ خَبِيْرًا

wa inimra'atun khāfat mim ba‘lihā nusyūzan au i‘rāḍan falā junāḥa ‘alaihimā ay yuṣliḥā bainahumā ṣulḥā(n), waṣ-ṣulḥu khair(un), wa uḥḍiratil-anfususy-syuḥḥ(a), wa in tuḥsinū wa tattaqū fa innallāha kāna bimā ta‘malūna khabīrā(n).

Ani ni muso be hami ko a cɛɛ bena kɛ mɔgɔ nɔgɔnin ye wala ko a tɛna a janto mɔgɔ la, o tuma na, u fila be se ka hɛɛrɛ sɔbɛ sigi, ani o hɛɛrɛ ka fisa (u ma) hali ni cɛɛ ye sɛgɛsɛgɛrikɛla ye a ka cogoya la. N’i ​​ye (i ka jɛɲɔgɔnya n’i muso ye) fisaya, k’i yɛrɛ tanga (nusyuz ni jɔrɔnanko ma), o tuma na, tiɲɛ na, Ala b’i janto i ka koow la.

فَاَثَابَهُمُ اللّٰهُ بِمَا قَالُوْا جَنّٰتٍ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُ خٰلِدِيْنَ فِيْهَاۗ وَذٰلِكَ جَزَاۤءُ الْمُحْسِنِيْنَ

fa aṡābahumullāhu bimā qālū jannātin tajrī min taḥtihal-anhāru khālidīna fīhā, wa żālika jazā'ul-muḥsinīn(a).

O la, Ala y’u sara u ka kuma minw fɔra, (o ye alijɛnɛ ye, bajiw be jigi min jukɔrɔ, u bena to yen abada. O le ye sara ye (minw bɛ koɲuman kɛ).

لَيْسَ عَلَى الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ جُنَاحٌ فِيْمَا طَعِمُوْٓا اِذَا مَا اتَّقَوْا وَّاٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ ثُمَّ اتَّقَوْا وَّاٰمَنُوْا ثُمَّ اتَّقَوْا وَّاَحْسَنُوْا ۗوَاللّٰهُ يُحِبُّ الْمُحْسِنِيْنَ ࣖ

laisa ‘alal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti ṡummattaqau wa āmanū ṡummattaqau wa aḥsanū, wallāhu yuḥibbul-muḥsinīn(a).

Minw limaniyara, ka kɛwale ɲumanw kɛ, jurumu tɛ olu la u ka dumunifɛnw na (ka kɔrɔ), n’u ye Alaɲasiranbaga ye, ka limaniya, ka kɛwali ɲumanw kɛ, o tuma na, u be to ka Alaɲasiran kɛ ani ka la a la, o tuma na, u (hali bi) Alaɲasiran be yen ani ka kɛwale ɲumanw kɛ. Mɔgɔ minw be koɲuman kɛ, olu le ka di Ala ye.

وَلَا تُفْسِدُوْا فِى الْاَرْضِ بَعْدَ اِصْلَاحِهَا وَادْعُوْهُ خَوْفًا وَّطَمَعًاۗ اِنَّ رَحْمَتَ اللّٰهِ قَرِيْبٌ مِّنَ الْمُحْسِنِيْنَ

wa lā tufsidū fil-arḍi ba‘da iṣlāḥihā wad‘ūhu khaufaw wa ṭama‘ā(n), inna raḥmatallāhi qarībum minal-muḥsinīn(a).

Aw kana kojugu kɛ dugukolo kan a dannin kɔ ka ɲɛ. Aw ye Ala deli ni siranya ni jigiya ye. Tiɲɛ na, Ala ka hinu ka surun koɲuman kɛbagaw la kosɛbɛ.

وَاِذْ قِيْلَ لَهُمُ اسْكُنُوْا هٰذِهِ الْقَرْيَةَ وَكُلُوْا مِنْهَا حَيْثُ شِئْتُمْ وَقُوْلُوْا حِطَّةٌ وَّادْخُلُوا الْبَابَ سُجَّدًا نَّغْفِرْ لَكُمْ خَطِيْۤـٰٔتِكُمْۗ سَنَزِيْدُ الْمُحْسِنِيْنَ

wa iżā qīla lahumuskunū hāżihil-qaryata wa kulū minhā ḥaiṡu syi'tum wa qūlū ḥiṭṭatuw wadkhulul-bāba sujjadan nagfir lakum khaṭī'ātikum, sanazīdul-muḥsinīn(a).

Ani (aw hakili to a la), tuma min na a fɔra u ye (Isirayɛlidenw) ko: «Aw ka sigi jamana nin na (Baitulmaqdis) ka (a sɛnɛfɛnw) dumu yɔrɔ o yɔrɔ, aw b'a fɛ yɔrɔ min na.» Ani k'a fɔ ko: «An kisi an ka jurumunw na, ka don daa la k'an kunbiri gwan, an bena yafa aw ma.» Kɔfɛ, an bena dɔ fara (sara) kan mɔgɔ minw be koɲuman kɛ.

لَيْسَ عَلَى الضُّعَفَاۤءِ وَلَا عَلَى الْمَرْضٰى وَلَا عَلَى الَّذِيْنَ لَا يَجِدُوْنَ مَا يُنْفِقُوْنَ حَرَجٌ اِذَا نَصَحُوْا لِلّٰهِ وَرَسُوْلِهٖۗ مَا عَلَى الْمُحْسِنِيْنَ مِنْ سَبِيْلٍ ۗوَاللّٰهُ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌۙ

laisa ‘alaḍ-ḍu‘afā'i wa lā ‘alal-marḍā wa lā ‘alal-lażīna lā yajidūna mā yunfiqūna ḥarajun iżā naṣaḥū lillāhi wa rasūlih(ī), mā ‘alal-muḥsinīna min sabīl(in), wallāhu gafūrur raḥīm(un).

Jurumun tɛ (ka taga kɛlɛ la) barikantanw, banabagatɔw ani minw tɛ u bena min sara, n’u ye mɔgɔ kɔnɔgwɛw ye Ala n’a ka ciden fɛ. Kuun foyi t’a la ka mɔgɔw jalaki minw be koo ɲuman kɛ. Ala ye yafali ye, hinɛbaga lo.

وَالسّٰبِقُوْنَ الْاَوَّلُوْنَ مِنَ الْمُهٰجِرِيْنَ وَالْاَنْصَارِ وَالَّذِيْنَ اتَّبَعُوْهُمْ بِاِحْسَانٍۙ رَّضِيَ اللّٰهُ عَنْهُمْ وَرَضُوْا عَنْهُ وَاَعَدَّ لَهُمْ جَنّٰتٍ تَجْرِيْ تَحْتَهَا الْاَنْهٰرُ خٰلِدِيْنَ فِيْهَآ اَبَدًا ۗذٰلِكَ الْفَوْزُ الْعَظِيْمُ

was-sābiqūnal-awwalūna minal-muhājirīna wal-anṣāri wal-lażīnattaba‘ūhum bi'iḥsān(in), raḍiyallāhu ‘anhum wa raḍū ‘anhu wa a‘adda lahum jannātin tajrī taḥtahal-anhāru khālidīna fīhā abadā(n), żālikal-fauzul-‘aẓīm(u).

Ani minw tun ye fɔlɔ ye ka (silamɛ don) Muhajirinw ni Ansarw cɛma ani minw tugura u kɔ ka ɲɛ, Ala tun ka di u ye, u tun ka di Ala ye. Ala ye nanko dɔw labɛn o ye, bajiw bɛ woyo minw jukɔrɔ. O bɛna to o yɔrɔ ra wagati bɛɛ. O ye see sɔrɔliba ye.

مَا كَانَ لِاَهْلِ الْمَدِيْنَةِ وَمَنْ حَوْلَهُمْ مِّنَ الْاَعْرَابِ اَنْ يَّتَخَلَّفُوْا عَنْ رَّسُوْلِ اللّٰهِ وَلَا يَرْغَبُوْا بِاَنْفُسِهِمْ عَنْ نَّفْسِهٖۗ ذٰلِكَ بِاَنَّهُمْ لَا يُصِيْبُهُمْ ظَمَاٌ وَّلَا نَصَبٌ وَّلَا مَخْمَصَةٌ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَلَا يَطَـُٔوْنَ مَوْطِئًا يَّغِيْظُ الْكُفَّارَ وَلَا يَنَالُوْنَ مِنْ عَدُوٍّ نَّيْلًا اِلَّا كُتِبَ لَهُمْ بِهٖ عَمَلٌ صَالِحٌۗ اِنَّ اللّٰهَ لَا يُضِيْعُ اَجْرَ الْمُحْسِنِيْنَ

mā kāna li'ahlil-madīnati wa man ḥaulahum minal-a‘rābi ay yatakhallafū ‘ar rasūlillāhi wa lā yargabū bi'anfusihim ‘an nafsih(ī), żālika bi'annahum lā yuṣībuhum ẓama'uw wa lā naṣabuw wa lā makhmaṣatun fī sabīlillāhi wa lā yaṭa'ūna mauṭi'ay yagīẓul-kuffāra wa lā yanālūna min ‘aduwwin nailan illā kutiba lahum bihī ‘amalun ṣāliḥ(un), innallāha lā yuḍī‘u ajral-muḥsinīn(a).

A ma bɛn Madinakaw ni Arabu Beduinw ma minw siginin be u lamini na, u kana taga ni Ala ka ciden ye (ka taga kɛlɛ la) ani a man kan (fana) u k’u yɛrɛ kanu ka tɛmɛ (kanu) u yɛrɛ kan. O sababu ye ko minnɔgɔ, sɛgɛn, kongo tɛ se u ma Ala sira kan, ani u tɛ (fana) sen don yɔrɔ la min be kafiriw dimi lawuli, ani u tɛ balawo lase juguw ma, fɔɔ n’o (bɛɛ) sɛbɛra u ye i n’a fɔ kɛwale ɲuman. Can lo, Ala tɛ mɔgɔ minw ka koɲuman kɛ, olu sara be tiɲɛ;

۞ لِلَّذِيْنَ اَحْسَنُوا الْحُسْنٰى وَزِيَادَةٌ ۗوَلَا يَرْهَقُ وُجُوْهَهُمْ قَتَرٌ وَّلَا ذِلَّةٌ ۗاُولٰۤىِٕكَ اَصْحٰبُ الْجَنَّةِ هُمْ فِيْهَا خٰلِدُوْنَ

lil-lażīna aḥsanul-ḥusnā wa ziyādah(tun), wa lā yarhaqu wujūhahum qataruw wa lā żillah(tun), ulā'ika aṣḥābul-jannati hum fīhā khālidūn(a).

Minw be koɲuman kɛ, o ye sara ɲuman ye (alijinɛ) ani min ka ca n’o ye (Ala yeli diya). Ani, buguri finman tɛ u ɲada kan, maloya fana tɛ u la. Olugu le ye sankolo sigibagaw ye, o bɛna to yi fɔ wagati bɛɛ.

وَاصْبِرْ فَاِنَّ اللّٰهَ لَا يُضِيْعُ اَجْرَ الْمُحْسِنِيْنَ

waṣbir fa innallāha lā yaḍī‘u ajral-muḥsinīn(a).

Aw ye muɲu, bari tiɲɛ na, Ala tɛ koɲuman kɛbagaw ka sara tiɲɛ.

وَلَمَّا بَلَغَ اَشُدَّهٗٓ اٰتَيْنٰهُ حُكْمًا وَّعِلْمًا ۗوَكَذٰلِكَ نَجْزِى الْمُحْسِنِيْنَ

wa lammā balaga asyuddahū ātaināhu ḥukmaw wa ‘ilmā(n), wa każālika najzil-muḥsinīn(a).

Ni a sera kɔgɔya ra tuma min na, an ka sebagaya ni lɔnniya di a ma. Minw bɛ koɲuman kɛ, an bɛ olugu sara ten le.

قَالُوْا يٰٓاَيُّهَا الْعَزِيْزُ اِنَّ لَهٗٓ اَبًا شَيْخًا كَبِيْرًا فَخُذْ اَحَدَنَا مَكَانَهٗ ۚاِنَّا نَرٰىكَ مِنَ الْمُحْسِنِيْنَ

qālū yā ayyuhal-‘azīzu inna lahū aban syaikhan kabīran fa khuż aḥadanā makānah(ū), innā narāka minal-muḥsinīn(a).

U ko: "E, Ala-Azizi, facɛkɔrɔba b'a fɛ, o la, i ka an dɔ ta a nɔɔ na, ​​tiɲɛ na, an y'a ye ko i ye koɲuman kɛbagaw dɔ ye."

قَالُوْٓا ءَاِنَّكَ لَاَنْتَ يُوْسُفُۗ قَالَ اَنَا۠ يُوْسُفُ وَهٰذَآ اَخِيْ قَدْ مَنَّ اللّٰهُ عَلَيْنَاۗ اِنَّهٗ مَنْ يَّتَّقِ وَيَصْبِرْ فَاِنَّ اللّٰهَ لَا يُضِيْعُ اَجْرَ الْمُحْسِنِيْنَ

qālū a'innaka la'anta yūsuf(u), qāla ana yūsufu wa hāżā akhī qad mannallāhu ‘alainā, innahū may yataqqi wa yaṣbir fa innallāha lā yuḍī‘u ajral-muḥsinīn(a).

O ko: «Ele le ye Yusufu ye can ra wa?» A (Yusufu) y'a jaabi ko: "Ne ye Yusufu ye, nin ye ne balimacɛ ye. Tiɲɛ na, Ala y'a ka nɛɛma di an ma. Tiɲɛ na, mɔgɔ o mɔgɔ be Ala bato, ka muɲu, o tuma na, tiɲɛ na, Ala tɛ ɲuman kɛbagaw ka sara tiɲɛ."

۞ اِنَّ اللّٰهَ يَأْمُرُ بِالْعَدْلِ وَالْاِحْسَانِ وَاِيْتَاۤئِ ذِى الْقُرْبٰى وَيَنْهٰى عَنِ الْفَحْشَاۤءِ وَالْمُنْكَرِ وَالْبَغْيِ يَعِظُكُمْ لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُوْنَ

innallāha ya'muru bil-‘adli wal-iḥsāni wa ītā'i żil-qurbā wa yanhā ‘anil-faḥsyā'i wal-munkari wal-bagyi ya‘iẓukum la‘allakum tażakkarūn(a).

Tiɲɛ na, Ala b’a fɔ aw ye ko aw ka tilenninya kɛ, ka kɛwale ɲumanw kɛ, ka dɛmɛ don somɔgɔw ma, ani a be kɛwale juguw, juguya ani juguya bali. A b’i kalan walisa i ka se ka kalan sɔrɔ.

اِنَّ اللّٰهَ مَعَ الَّذِيْنَ اتَّقَوْا وَّالَّذِيْنَ هُمْ مُّحْسِنُوْنَ ࣖ ۔

innallāha ma‘al-lażīnattaqau wal-lażīna hum muḥsinūn(a).

Tiɲɛ na, Ala be ni Alaɲasiranbagaw ni koɲuman kɛbagaw ye.

اِنْ اَحْسَنْتُمْ اَحْسَنْتُمْ لِاَنْفُسِكُمْ ۗوَاِنْ اَسَأْتُمْ فَلَهَاۗ فَاِذَا جَاۤءَ وَعْدُ الْاٰخِرَةِ لِيَسٗۤـُٔوْا وُجُوْهَكُمْ وَلِيَدْخُلُوا الْمَسْجِدَ كَمَا دَخَلُوْهُ اَوَّلَ مَرَّةٍ وَّلِيُتَبِّرُوْا مَا عَلَوْا تَتْبِيْرًا

in aḥsantum aḥsantum li'anfusikum, wa in asa'tum fa lahā, fa iżā jā'a wa‘dul-ākhirati liyasū'ū wujūhakum wa liyadkhulal-masjida kamā dakhalūhu awwala marratiw wa liyutabbirū mā ‘alau tatbīrā(n).

N’i ​​ye koɲuman kɛ (kɔrɔ) i be koɲuman kɛ i yɛrɛ ye. Ani n’i ye kojugu kɛ, o tuma na (jugu bɔnɛ) ye i yɛrɛ ta ye. Ni ɲangili filanan (kojugu) nana, (An b’i juguw lawuli) k’i ɲɛda maloya o tuma na u be don misiri (Misiri Aqsa) kɔnɔ, i n’a fɔ u donna min na siɲɛ fɔlɔ la ani u be fɛɛn o fɛɛn tiɲɛ u be min mara.

لَنْ يَّنَالَ اللّٰهَ لُحُوْمُهَا وَلَا دِمَاۤؤُهَا وَلٰكِنْ يَّنَالُهُ التَّقْوٰى مِنْكُمْۗ كَذٰلِكَ سَخَّرَهَا لَكُمْ لِتُكَبِّرُوا اللّٰهَ عَلٰى مَا هَدٰىكُمْ ۗ وَبَشِّرِ الْمُحْسِنِيْنَ

lay yanālallāha luḥūmuhā wa lā dimā'uhā wa lākiy yanāluhut-taqwā minkum, każālika sakhkharahā lakum litukabbirullāha ‘alā mā hadākum, wa basysyiril-muḥsinīn(a).

(Saraka bɛgɛn) sogo n’a joli tɛna se Ala ma abada, nka min be se a ma, o ye i ka Alako ye. O cogo la, a y’a bila aw ka mara kɔnɔ walisa aw ka se ka Ala bonya a ka ɲɛminɛli min di aw ma. Ani, kibaro diiman lase mɔgɔw ma minw be koo ɲuman kɛ.

وَلَمَّا بَلَغَ اَشُدَّهٗ وَاسْتَوٰىٓ اٰتَيْنٰهُ حُكْمًا وَّعِلْمًاۗ وَكَذٰلِكَ نَجْزِى الْمُحْسِنِيْنَ

wa lammā balaga asyuddahū wastawā ātaināhu ḥukmaw wa ‘ilmā(n), wa każālika najzil-muḥsinīn(a).

A (Musa) kɔgɔnin kɔ, k’a ka hakili dafa, an ye hakilitigiya (kiraya) ni lɔnniya di a ma. Minw bɛ koɲuman kɛ, an bɛ o le sara.

وَابْتَغِ فِيْمَآ اٰتٰىكَ اللّٰهُ الدَّارَ الْاٰخِرَةَ وَلَا تَنْسَ نَصِيْبَكَ مِنَ الدُّنْيَا وَاَحْسِنْ كَمَآ اَحْسَنَ اللّٰهُ اِلَيْكَ وَلَا تَبْغِ الْفَسَادَ فِى الْاَرْضِ ۗاِنَّ اللّٰهَ لَا يُحِبُّ الْمُفْسِدِيْنَ

wabtagi fīmā ātākallāhud-dāral-ākhirata wa lā tansa naṣībaka minad-dun-yā wa aḥsin kama aḥsanallāhu ilaika wa lā tabgil-fasāda fil-arḍ(i), innallāha lā yuḥibbul-mufsidīn(a).

Ala ye min di aw ma, aw k’o ɲini (sara) la, nka aw kana ɲinan aw ka niyɔrɔ kɔ diɲɛ kɔnɔ, ka ɲuman kɛ (mɔgɔ wɛrɛw ye) i n’a fɔ Ala ye ɲuman kɛ aw ye cogo min na, aw kana tiɲɛni kɛ dugukolo kan. Tiɲɛ na, mɔgɔ minw be tiɲɛni kɛ, olu man di Ala ye.

وَالَّذِيْنَ جَاهَدُوْا فِيْنَا لَنَهْدِيَنَّهُمْ سُبُلَنَاۗ وَاِنَّ اللّٰهَ لَمَعَ الْمُحْسِنِيْنَ ࣖ

wal-lażīna jāhadū fīnā lanahdiyannahum subulanā, wa innallāha lama‘al-muḥsinīn(a).

Minw bɛ jija an ye, an bɛna an ta siraw yira o ra. Tiɲɛ na, Ala be koɲuman kɛbagaw fɛ.

هُدًى وَّرَحْمَةً لِّلْمُحْسِنِيْنَۙ

hudaw wa raḥmatal lil-muḥsinīn(a).

i n’a fɔ ɲɛminɛbaga ni makari ɲuman kɛbagaw ye,

۞ وَمَنْ يُّسْلِمْ وَجْهَهٗٓ اِلَى اللّٰهِ وَهُوَ مُحْسِنٌ فَقَدِ اسْتَمْسَكَ بِالْعُرْوَةِ الْوُثْقٰىۗ وَاِلَى اللّٰهِ عَاقِبَةُ الْاُمُوْرِ

wa may yuslim wajhahū ilallāhi wa huwa muḥsinun faqadistamsaka bil-‘urwatil-wuṡqā, wa ilallāhi ‘āqibatul-umūr(i).

Ni mɔgɔ o mɔgɔ y’a yɛrɛ majigi Ala ma, k’a sɔrɔ a ye mɔgɔ ye min be koɲuman kɛ, o tigi ye juru barikaman dɔ minɛ. Koo bɛɛ laban be Ala kelenpe lo fɛ.

اِنَّا كَذٰلِكَ نَجْزِى الْمُحْسِنِيْنَ

innā każālika najzil-muḥsinīn(a).

Tiɲɛ na, an be koɲuman kɛbagaw sara ten le.

قَدْ صَدَّقْتَ الرُّءْيَا ۚاِنَّا كَذٰلِكَ نَجْزِى الْمُحْسِنِيْنَ

qad ṣaddaqtar-ru'yā, innā każālika najzil-muḥsinīn(a).

tiɲɛ na, aw y’o siko tiɲɛtigiya.” Tiɲɛ na, an be koɲuman kɛbagaw sara ten le.

كَذٰلِكَ نَجْزِى الْمُحْسِنِيْنَ

każālika najzil-muḥsinīn(a).

Minw bɛ koɲuman kɛ, an bɛ o le sara.

اِنَّا كَذٰلِكَ نَجْزِى الْمُحْسِنِيْنَ

innā każālika najzil-muḥsinīn(a).

Minw bɛ koɲuman kɛ, an bɛ o le sara.

اِنَّا كَذٰلِكَ نَجْزِى الْمُحْسِنِيْنَ

innā każālika najzil-muḥsinīn(a).

Minw bɛ koɲuman kɛ, an bɛ o le sara.

قُلْ يٰعِبَادِ الَّذِيْنَ اٰمَنُوا اتَّقُوْا رَبَّكُمْ ۗلِلَّذِيْنَ اَحْسَنُوْا فِيْ هٰذِهِ الدُّنْيَا حَسَنَةٌ ۗوَاَرْضُ اللّٰهِ وَاسِعَةٌ ۗاِنَّمَا يُوَفَّى الصّٰبِرُوْنَ اَجْرَهُمْ بِغَيْرِ حِسَابٍ

qul yā ‘ibādil-lażīna āmanuttaqū rabbakum, lil-lażīna aḥsanū fī hāżihid-dun-yā ḥasanah(tun), wa arḍullāhi wāsi‘ah(tun), innamā yuwaffaṣ-ṣābirūna ajrahum bigairi ḥisāb(in).

A fɔ (Muhamadu) ko: "E ne ka baarakɛla kantigiw, aw ka siran aw Matigi ɲɛ." Sabu mɔgɔ minw bɛ koɲuman kɛ dunuɲa ra, o bɛna ɲuman sɔrɔ. Ani Ala ka dugukolo ka bon. Minw be muɲu, olu dɔrɔn lo bena dɔ fara u ka sara kan fɔɔ ka taga se dan na.

لَهُمْ مَّا يَشَاۤءُوْنَ عِنْدَ رَبِّهِمْ ۗ ذٰلِكَ جَزَاۤءُ الْمُحْسِنِيْنَۚ

lahum mā yasyā'ūna ‘inda rabbihim, żālika jazā'ul-muḥsinīn(a).

U b’a fɛ ka min sɔrɔ u Matigi fɛ, u b’o sɔrɔ. Minw bɛ koɲuman kɛ, o baraji le bɛna kɛ o le ye;

وَمِنْ قَبْلِهٖ كِتٰبُ مُوْسٰٓى اِمَامًا وَّرَحْمَةً ۗوَهٰذَا كِتٰبٌ مُّصَدِّقٌ لِّسَانًا عَرَبِيًّا لِّيُنْذِرَ الَّذِيْنَ ظَلَمُوْا ۖوَبُشْرٰى لِلْمُحْسِنِيْنَ

wa min qablihī kitābu mūsā imāmaw wa raḥmah(tan), wa hāżā kitābum muṣaddiqul lisānan ‘arabiyyal liyunżiral-lażīna ẓalamū, wa busyrā lil-muḥsinīn(a).

Ani ka kɔn (alikurana) ɲɛ, Musa ka kitabu tun be yen i n’a fɔ ɲɛminɛli ni hinu. Ani nin (Al Qur’an) ye gafe ye min b’a sɛmɛntiya arabukan na ka lasɔmini kɛ mɔgɔ minw be kojugu kɛ, ka kibaro diiman di mɔgɔ minw be koɲuman kɛ.

اٰخِذِيْنَ مَآ اٰتٰىهُمْ رَبُّهُمْ ۗ اِنَّهُمْ كَانُوْا قَبْلَ ذٰلِكَ مُحْسِنِيْنَۗ

Ākhiżīna mā ātāhum rabbuhum, innahum kānū qabla żālika muḥsinīn(a).

Ala ka min di o ma, o ka o mina. Tiɲɛ na, sanni o cɛ (duniɲa kɔnɔ) u tun ye mɔgɔw ye minw be koɲuman kɛ;

وَلِلّٰهِ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَمَا فِى الْاَرْضِۗ لِيَجْزِيَ الَّذِيْنَ اَسَاۤءُوْا بِمَا عَمِلُوْا وَيَجْزِيَ الَّذِيْنَ اَحْسَنُوْا بِالْحُسْنٰىۚ

wa lillāhi mā fis-samāwāti wa mā fil-arḍ(i), liyajziyal-lażīna asā'ū bimā ‘amilū wa yajziyal-lażīna aḥsanū bil-ḥusnā.

Fɛɛn o fɛɛn be sankolow la ani dugukolo kan, o bɛɛ ye Ala ta ye. (O cogo la) Minw be kojugu kɛ, a bena olu sara ka kɛɲɛ n’u ka kɛwalew ye ani minw be koɲuman kɛ, a bena olu sara ni sara ɲuman ye (sankolo).

هَلْ جَزَاۤءُ الْاِحْسَانِ اِلَّا الْاِحْسَانُۚ

hal jazā'ul-iḥsāni illal-iḥsān(u).

Ɲumaya sara tɛ yen ni ɲumanya tɛ (o fana).

اِنَّا كَذٰلِكَ نَجْزِى الْمُحْسِنِيْنَ

innā każālika najzil-muḥsinīn(a).

Tiɲɛ na, an be koɲuman kɛbagaw sara ten le.