اِنَّ مَثَلَ عِيْسٰى عِنْدَ اللّٰهِ كَمَثَلِ اٰدَمَ ۗ خَلَقَهٗ مِنْ تُرَابٍ ثُمَّ قَالَ لَهٗ كُنْ فَيَكُوْنُ

inna maṡala ‘īsā ‘indallāhi kamaṡali ādam(a), khalaqahū min turābin ṡumma qāla lahū kun fayakūn(u).

Ya kieleka, kingana (lugangu) ya Yezu sambu na Allah, kele bonso (lugangu ya) Adami. Yandi salaka yo katuka na ntoto, na nima Yandi tubilaka yo nde, “Vanda!” Yo yina, yo kele mutindu yina.

هُوَ الَّذِيْ خَلَقَكُمْ مِّنْ طِيْنٍ ثُمَّ قَضٰٓى اَجَلًا ۗوَاَجَلٌ مُّسَمًّى عِنْدَهٗ ثُمَّ اَنْتُمْ تَمْتَرُوْنَ

huwal-lażī khalaqakum min ṭīnin ṡumma qaḍā ajalā(n), wa ajalum musamman ‘indahū ṡumma antum tamtarūn(a).

Yandi muntu gangaka nge na ntoto ya tuma, na nima yandi tulaka ajal (lufwa na nge), ti ntangu mosi buna yina yandi mosi mpamba me zaba. Kansi, nge kele kaka ti keti-keti.

قَالَ مَا مَنَعَكَ اَلَّا تَسْجُدَ اِذْ اَمَرْتُكَ ۗقَالَ اَنَا۠ خَيْرٌ مِّنْهُۚ خَلَقْتَنِيْ مِنْ نَّارٍ وَّخَلَقْتَهٗ مِنْ طِيْنٍ

qāla mā mana‘aka allā tasjuda iż amartuk(a), qāla ana khairum minh(u), khalaqtanī min nāriw wa khalaqtahū min ṭīn(in).

(Allah) tubaka nde: “Inki me kanga nge nzila (sambu) nge fukama ve (na Adami) ntangu mono songaka nge?” (Iblis) wavutula vo: "Mono nsundidi yandi. Ngeye wanvanga muna tiya, ekolo ngeye wavanga yandi muna ntoto."

وَلَقَدْ خَلَقْنَا الْاِنْسَانَ مِنْ صَلْصَالٍ مِّنْ حَمَاٍ مَّسْنُوْنٍۚ

wa laqad khalaqnal-insāna min ṣalṣālim min ḥama'im masnūn(in).

Mpe kieleka, Beto me ganga muntu (Adami) na ntoto ya kuyuma na poto-poto ya ndombe yina bo pesaka kifwani.

وَاِذْ قَالَ رَبُّكَ لِلْمَلٰۤىِٕكَةِ اِنِّيْ خَالِقٌۢ بَشَرًا مِّنْ صَلْصَالٍ مِّنْ حَمَاٍ مَّسْنُوْنٍۚ

wa iż qāla rabbuka lil-malā'ikati innī khāliqum basyaram min ṣalṣālim min ḥama'im masnūn(in).

Mpi (yibuka), ntangu Mfumu na nge tubaka na bawanzio nde, “Ya kieleka, mono ta sala muntu na ntoto ya kuyuma na poto-poto ya ndombe yina bo me pesa kifwani.

فَاِذَا سَوَّيْتُهٗ وَنَفَخْتُ فِيْهِ مِنْ رُّوْحِيْ فَقَعُوْا لَهٗ سٰجِدِيْنَ

fa iżā sawwaituhū wa nafakhtu fīhi mir rūḥī fa qa‘ū lahū sājidīn(a).

Yo yina, kana mono me lungisa (mambu yina), mpi mono me fulusa mpeve na mono (lugangu) na kati na yo, na nima beno fukama na ntwala na yo na kufukamaka."

قَالَ لَمْ اَكُنْ لِّاَسْجُدَ لِبَشَرٍ خَلَقْتَهٗ مِنْ صَلْصَالٍ مِّنْ حَمَاٍ مَّسْنُوْنٍ

qāla lam akul li'asjuda libasyarin khalaqtahū min ṣalṣālim min ḥama'im masnūn(in).

Yandi (Iblis) tubaka nde: "Mono ta fukama ve ata fioti na ntwala ya muntu yina nge me ganga na ntoto ya kuyuma na poto-poto ya ndombe yina bo pesaka kifwani."

وَاِذْ قُلْنَا لِلْمَلٰۤىِٕكَةِ اسْجُدُوْا لِاٰدَمَ فَسَجَدُوْٓا اِلَّآ اِبْلِيْسَۗ قَالَ ءَاَسْجُدُ لِمَنْ خَلَقْتَ طِيْنًاۚ

wa iż qulnā lil-malā'ikatisjudū li'ādama fa sajadū illā iblīs(a), qāla a'asjudu liman khalaqta ṭīnā(n).

Mpi (yibuka), ntangu Beto tubaka na bawanzio nde, “Beno fukama beno yonso na ntwala ya Adami,” na nima bo fukamaka, katula kaka Satana. Yandi (Iblis) tubaka nde: "Keti mono fwete fukama na ntwala ya muntu ya Nge gangaka na ntoto ya tuma?"

قَالَ لَهٗ صَاحِبُهٗ وَهُوَ يُحَاوِرُهٗٓ اَكَفَرْتَ بِالَّذِيْ خَلَقَكَ مِنْ تُرَابٍ ثُمَّ مِنْ نُّطْفَةٍ ثُمَّ سَوّٰىكَ رَجُلًاۗ

qāla lahū ṣāḥibuhū wa huwa yuḥāwiruhū akafarta bil-lażī khalaqaka min turābin ṡumma min nuṭfatin ṡumma sawwāka rajulā(n).

Nduku na yandi (yina vandaka kukwikila) tubilaka yandi ntangu yandi vandaka kusolula ti yandi nde: "Keti nge ke kwikilaka ve na (Nzambi) yina gangaka nge na putulu, na nima na ditonsi ya masa ya babakala, na nima yandi kumisaka nge muntu ya kukuka?"

۞ مِنْهَا خَلَقْنٰكُمْ وَفِيْهَا نُعِيْدُكُمْ وَمِنْهَا نُخْرِجُكُمْ تَارَةً اُخْرٰى

minhā khalaqnākum wa fīhā nu‘īdukum wa minhā nukhrijukum tāratan ukhrā.

I muna (ntoto) twakuvangila ye muna yo tuvutula ye muna yo tukuvaikisa muna ntangwa yankaka.

يٰٓاَيُّهَا النَّاسُ اِنْ كُنْتُمْ فِيْ رَيْبٍ مِّنَ الْبَعْثِ فَاِنَّا خَلَقْنٰكُمْ مِّنْ تُرَابٍ ثُمَّ مِنْ نُّطْفَةٍ ثُمَّ مِنْ عَلَقَةٍ ثُمَّ مِنْ مُّضْغَةٍ مُّخَلَّقَةٍ وَّغَيْرِ مُخَلَّقَةٍ لِّنُبَيِّنَ لَكُمْۗ وَنُقِرُّ فِى الْاَرْحَامِ مَا نَشَاۤءُ اِلٰٓى اَجَلٍ مُّسَمًّى ثُمَّ نُخْرِجُكُمْ طِفْلًا ثُمَّ لِتَبْلُغُوْٓا اَشُدَّكُمْۚ وَمِنْكُمْ مَّنْ يُّتَوَفّٰى وَمِنْكُمْ مَّنْ يُّرَدُّ اِلٰٓى اَرْذَلِ الْعُمُرِ لِكَيْلَا يَعْلَمَ مِنْۢ بَعْدِ عِلْمٍ شَيْـًٔاۗ وَتَرَى الْاَرْضَ هَامِدَةً فَاِذَآ اَنْزَلْنَا عَلَيْهَا الْمَاۤءَ اهْتَزَّتْ وَرَبَتْ وَاَنْۢبَتَتْ مِنْ كُلِّ زَوْجٍۢ بَهِيْجٍ

yā ayyuhan-nāsu in kuntum fī raibim minal-ba‘ṡi fa innā khalaqnākum min turābin ṡumma min nuṭfatin ṡumma min ‘alaqatin ṡumma mim muḍgatim mukhallaqatiw wa gairi mukhallaqatil linubayyina lakum, wa nuqirru fil-arḥāmi mā nasyā'u ilā ajalim musamman ṡumma nukhrijukum ṭiflan ṡumma litablugū asyuddakum, wa minkum may yutawaffā wa minkum may yuraddu ilā arżalil-‘umuri likailā ya‘lama ba‘da ‘ilmin syai'ā(n), wa taral-arḍa hāmidatan fa iżā anzalnā ‘alaihal-mā'ahtazzat wa rabat wa ambatat min kulli zaujim bahīj(in).

O bantu! Kana beno ke tula ntembe (kilumbu ya) lufutumuku, pana kieleka Beto me ganga beno na putulu, na nima na ditonsi ya masa ya babakala, na nima na kitini ya menga, na nima na kitini ya nitu yina kele ya kukuka mpi yina kele ya kukonda kukuka, sambu beto tendudila beno; ye Beto tulaka beno na divumu na kulanda luzolo na beto tii na ntangu mosi ya bo me yidikaka na ntwala, na nima beto basisaka beno bonso babebe, na nima (malembe-malembe) beno kumaka bambuta, mpi bankaka na kati na beno fwaka mpi (bankaka) na kati na beno vutukaka na kimununu mingi (senilité), na mpila nde yandi zabaka diaka ve ata kima mosi. Mpi beno ke mona nde ntoto me yuma, na nima ntangu Beto ke kulumusa masa (mvula) na zulu na yo, ntoto ke kuma na luzingu mpi ke kuma mbote mpi ke yela mitindu ya mitindu ya banti ya kitoko (banti).

وَلَقَدْ خَلَقْنَا الْاِنْسَانَ مِنْ سُلٰلَةٍ مِّنْ طِيْنٍ ۚ

wa laqad khalaqnal-insāna min sulālatim min ṭīn(in).

Mpi ya kieleka, Beto gangaka muntu na quintessence (yina me katuka) na ntoto ya tuma.

مُسْتَكْبِرِيْنَۙ بِهٖ سٰمِرًا تَهْجُرُوْنَ

mustakbirīn(a), bihī sāmiran tahjurūn(a).

na kudikumisa mpi kutuba bangogo ya mbi sambu na yo (Quran) ntangu beno ke solula na mpimpa.

وَهُوَ الَّذِيْ خَلَقَ مِنَ الْمَاۤءِ بَشَرًا فَجَعَلَهٗ نَسَبًا وَّصِهْرًاۗ وَكَانَ رَبُّكَ قَدِيْرًا

wa huwal-lażī khalaqa minal-mā'i basyaran fa ja‘alahū nasabaw wa ṣihrā(n), wa kāna rabbuka qadīrā(n).

Mpi Yandi (mpi) gangaka muntu na masa, na nima Yandi salaka yandi (na) bana ti kimvwama mpi Nzambi na nge kele Nkwa-Ngolo Yonso.

وَمِنْ اٰيٰتِهٖٓ اَنْ خَلَقَكُمْ مِّنْ تُرَابٍ ثُمَّ اِذَآ اَنْتُمْ بَشَرٌ تَنْتَشِرُوْنَ

wa min āyātihī an khalaqakum min turābin ṡumma iżā antum basyarun tantasyirūn(a).

Mpi na kati ya bidimbu na yandi (ya bunene na yandi) kele nde yandi gangaka beno na putulu, na nima na kintulumukina beno (kumaka) bantu yina vandaka kubuta.

الَّذِيْٓ اَحْسَنَ كُلَّ شَيْءٍ خَلَقَهٗ وَبَدَاَ خَلْقَ الْاِنْسَانِ مِنْ طِيْنٍ

allażī aḥsana kulla syai'in khalaqahū wa bada'a khalqal-insāni min ṭīn(in).

Yandi yina kumisaka bima yonso ya yandi salaka kitoko mpi yina yantikaka kuganga muntu katuka na ntoto, .

وَاللّٰهُ خَلَقَكُمْ مِّنْ تُرَابٍ ثُمَّ مِنْ نُّطْفَةٍ ثُمَّ جَعَلَكُمْ اَزْوَاجًاۗ وَمَا تَحْمِلُ مِنْ اُنْثٰى وَلَا تَضَعُ اِلَّا بِعِلْمِهٖۗ وَمَا يُعَمَّرُ مِنْ مُّعَمَّرٍ وَّلَا يُنْقَصُ مِنْ عُمُرِهٖٓ اِلَّا فِيْ كِتٰبٍۗ اِنَّ ذٰلِكَ عَلَى اللّٰهِ يَسِيْرٌ

wallāhu khalaqakum min turābin ṡumma min nuṭfatin ṡumma ja‘alakum azwājā(n), wa mā taḥmilu min unṡā wa lā taḍa‘u illā bi‘ilmih(ī), wa mā yu‘ammaru mim mu‘ammariw wa lā yunqaṣu min ‘umurihī illā fī kitāb(in), inna żālika ‘alallāhi yasīr(un).

Mpi Allah salaka beno na ntoto ya tuma mpi na nima na masa ya babakala, na nima Yandi salaka beno zole-zole (bakala ti nkento). Nkento mosi ve lenda baka divumu ye kubuta, kana yandi zaba ve. Mpi luzingu ya muntu ke kumaka ve nda mpi mvula na yandi ke kulumukaka ve, kansi (yo me zabanaka) na Mukanda (Lauh Mahfuzh). Ya kieleka, diambu yai kele pete sambu na Allah.

فَاسْتَفْتِهِمْ اَهُمْ اَشَدُّ خَلْقًا اَمْ مَّنْ خَلَقْنَا ۗاِنَّا خَلَقْنٰهُمْ مِّنْ طِيْنٍ لَّازِبٍ

fastaftihim ahum asyaddu khalqan am man khalaqnā, innā khalaqnāhum min ṭīnil lāzib(in).

Yo yina yula bo (ba polytheistes ya Mecque) nde: "Keti lugangu na bo kele mpasi mingi to yina beto me ganga?" Kieleka, Beto gangaka bo na ntoto ya tuma.

اِذْ قَالَ رَبُّكَ لِلْمَلٰۤىِٕكَةِ اِنِّيْ خَالِقٌۢ بَشَرًا مِّنْ طِيْنٍ

iż qāla rabbuka lil-malā'ikati innī khāliqum basyaram min ṭīn(in).

(Yibuka) ntangu Mfumu na nge tubaka na bawanzio nde, “Ya kieleka, mono ta sala muntu na ntoto ya tuma.

قَالَ اَنَا۠ خَيْرٌ مِّنْهُ خَلَقْتَنِيْ مِنْ نَّارٍ وَّخَلَقْتَهٗ مِنْ طِيْنٍ

qāla ana khairum minhu khalaqtanī min nāriw wa khalaqtahū min ṭīn(in).

(Iblis) tubaka nde: "Mono me luta yandi, sambu nge me ganga mono na tiya, kansi nge me ganga yandi na ntoto."

خَلَقَ الْاِنْسَانَ مِنْ صَلْصَالٍ كَالْفَخَّارِ

khalaqal-insāna min ṣalṣālin kal-fakhkhār(i).

Yandi gangaka muntu na ntoto ya kuyuma bonso mabungu, .

وَاللّٰهُ اَنْۢبَتَكُمْ مِّنَ الْاَرْضِ نَبَاتًاۙ

wallāhu ambatakum minal-arḍi nabātā(n).

Mpi Allah me basisa beno na ntoto, beno ke yela (malembe-malembe), .