قُلِ اللّٰهُ يُنَجِّيْكُمْ مِّنْهَا وَمِنْ كُلِّ كَرْبٍ ثُمَّ اَنْتُمْ تُشْرِكُوْنَ
qulillāhu yunajjīkum minhā wa min kulli karbin ṡumma antum tusyrikūn(a).
Esan (Muhammadi): «Ala da hondamenditik eta arazo mota guztietatik salbatzen zaituztena, baina gero (itzultzen zarete) bazkideak lotuz».
وَاِذَا مَسَّ الْاِنْسَانَ الضُّرُّ دَعَانَا لِجَنْۢبِهٖٓ اَوْ قَاعِدًا اَوْ قَاۤىِٕمًا ۚفَلَمَّا كَشَفْنَا عَنْهُ ضُرَّهٗ مَرَّ كَاَنْ لَّمْ يَدْعُنَآ اِلٰى ضُرٍّ مَّسَّهٗۗ كَذٰلِكَ زُيِّنَ لِلْمُسْرِفِيْنَ مَا كَانُوْا يَعْمَلُوْنَ
wa iżā massal-insānaḍ-ḍurru da‘ānā lijambihī au qā‘idan au qā'imā(n), falammā kasyafnā ‘anhu ḍurrahū marra ka'allam yad‘unā ilā ḍurrim massah(ū), każālika zuyyina lil-musrifīna mā kānū ya‘malūn(a).
Eta pertsona bat arriskuan dagoenean, etzanda, eserita edo zutik otoitz egiten digu, baina arriskua kendu ondoren, (bide okerrera) itzultzen da, inoiz ez guri otoitz egin izan balio bezala, gertatu zaion arriskua kentzeko. Horrela, ederra bihurtzen da egiten dutenaren mugak gainditzen dituzten pertsonentzat.
۞ اِنَّ اللّٰهَ يُدَافِعُ عَنِ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْاۗ اِنَّ اللّٰهَ لَا يُحِبُّ كُلَّ خَوَّانٍ كَفُوْرٍ ࣖ
innallāha yudāfi‘u ‘anil-lażīna āmanū, innallāha lā yuḥibbu kulla khawwānin kafūr(in).
Ala-k sinesten dutenak defendatzen ditu, egia esan. Ala-k ez du gustuko bere bedeinkapenetan traizionatzen eta sinesten ez duen inor.
وَهُوَ الَّذِيْٓ اَحْيَاكُمْ ۖ ثُمَّ يُمِيْتُكُمْ ثُمَّ يُحْيِيْكُمْۗ اِنَّ الْاِنْسَانَ لَكَفُوْرٌ
wa huwal-lażī aḥyākum, ṡumma yumītukum ṡumma yuḥyīkum, innal-insāna lakafūr(un).
Eta Berak eman zizuen bizia, gero hil egin zintuztena eta gero bizia itzuli zizuena (piztueraren egunean). Gizakiak, egia esan, oso esker txarrekoak dira.
قَالَ الَّذِيْ عِنْدَهٗ عِلْمٌ مِّنَ الْكِتٰبِ اَنَا۠ اٰتِيْكَ بِهٖ قَبْلَ اَنْ يَّرْتَدَّ اِلَيْكَ طَرْفُكَۗ فَلَمَّا رَاٰهُ مُسْتَقِرًّا عِنْدَهٗ قَالَ هٰذَا مِنْ فَضْلِ رَبِّيْۗ لِيَبْلُوَنِيْٓ ءَاَشْكُرُ اَمْ اَكْفُرُۗ وَمَنْ شَكَرَ فَاِنَّمَا يَشْكُرُ لِنَفْسِهٖۚ وَمَنْ كَفَرَ فَاِنَّ رَبِّيْ غَنِيٌّ كَرِيْمٌ
qālal-lażī ‘indahū ‘ilmum minal-kitābi ana ātīka bihī qabla ay yartadda ilaika ṭarfuk(a), falammā ra'āhu mustaqirran ‘indahū qāla hāżā min faḍli rabbī, liyabluwanī a'asykuru am akfur(u), wa man syakara fa'innamā yasykuru linafsih(ī), wa man kafara fa'inna rabbī ganiyyun karīm(un).
Liburutik ezagutza zuen batek esan zuen: "Tronua ekarriko dizuet begiak kliskatu baino lehen". Beraz, (Sulaimanek) aurrean zuen tronua ikusi zuenean, esan zuen: "Hau nire Jaunaren graziaren parte da ni probatzeko, esker onekoa naizen ala ukatzen dudan (bere bedeinkapenak). Esker onekoa denak, orduan esker onekoa da bere (ontasuna)gatik, eta sinesten ez duenak, orduan, orduan, hain zuzen ere, nire Jauna Aberastasun handikoa da, Gloriosoena".
فَاِذَا رَكِبُوْا فِى الْفُلْكِ دَعَوُا اللّٰهَ مُخْلِصِيْنَ لَهُ الدِّيْنَ ەۚ فَلَمَّا نَجّٰىهُمْ اِلَى الْبَرِّ اِذَا هُمْ يُشْرِكُوْنَۙ
fa'iżā rakibū fil-fulki da‘awullāha mukhliṣīna lahud-dīn(a), falammā najjāhum ilal-barri iżā hum yusyrikūn(a).
Beraz, itsasontzira igo zirenean, Ala-ri otoitz egin zioten debozio osoz (zintzotasunez), baina Ala-k lehorreratzea eragotzi zienean, (itzuli) bazkideak lotuz (Alarekin),
لِيَكْفُرُوْا بِمَآ اٰتَيْنٰهُمْۙ وَلِيَتَمَتَّعُوْاۗ فَسَوْفَ يَعْلَمُوْنَ
liyakfurū bimā ātaināhum, fasaufa ya‘lamūn(a).
Uka ditzatela eman dizkiegun bedeinkazioak eta utzi ditzatela gozatzen (sinesgaitzean). Geroago jakingo dute (beren ekintzen ondorioak).
اَوَلَمْ يَرَوْا اَنَّا جَعَلْنَا حَرَمًا اٰمِنًا وَّيُتَخَطَّفُ النَّاسُ مِنْ حَوْلِهِمْۗ اَفَبِالْبَاطِلِ يُؤْمِنُوْنَ وَبِنِعْمَةِ اللّٰهِ يَكْفُرُوْنَ
awalam yarau annā ja‘alnā ḥaraman āminaw wa yutakhaṭṭafun-nāsu min ḥaulihim, afabil-bāṭili yu'minūna wa bini‘matillāhi yakfurūn(a).
Ez al dute ikusten (haien lurraldea) babesleku seguru bihurtu dugula, inguruan jendea elkar arpilatzen ari den bitartean? Zergatik (egia argitu ondoren) sinesten dute oraindik gezurretan eta ukatzen dute Allahren mesedeak?
وَاِذَا مَسَّ النَّاسَ ضُرٌّ دَعَوْا رَبَّهُمْ مُّنِيْبِيْنَ اِلَيْهِ ثُمَّ اِذَآ اَذَاقَهُمْ مِّنْهُ رَحْمَةً اِذَا فَرِيْقٌ مِّنْهُمْ بِرَبِّهِمْ يُشْرِكُوْنَۙ
wa iżā massan-nāsa ḍurrun da‘au rabbahum munībīna ilaihi ṡumma iżā ażāqahum minhu raḥmatan iżā farīqum minhum birabbihim yusyrikūn(a).
Eta jendea arrisku batek jotzen duenean, Jaunari eskatzen diote Harengana itzultzeko (damutzeko), eta gero, Hark bere errukiaren zati bat ematen dienean, bat-batean batzuek Allahrekin bazkide lotzen dituzte.
وَلَقَدْ اٰتَيْنَا لُقْمٰنَ الْحِكْمَةَ اَنِ اشْكُرْ لِلّٰهِ ۗوَمَنْ يَّشْكُرْ فَاِنَّمَا يَشْكُرُ لِنَفْسِهٖۚ وَمَنْ كَفَرَ فَاِنَّ اللّٰهَ غَنِيٌّ حَمِيْدٌ
wa laqad ātainā luqmānal-ḥikmata anisykur lillāh(i), wa may yasykur fa'innamā yasykuru linafsih(ī), wa man kafara fa'innallāha ganiyyun ḥamīd(un).
Eta, egia esan, jakinduria eman diogu Lukman-i, hots, "Izan zaitezte esker oneko Ala-ri! Eta esker onekoa dena (Ala-ri), orduan, egiazki, esker onekoa da bere buruarentzat; eta esker onekoa ez dena (gutxiestua) bada, orduan, egiazki, Ala da Aberatsena, Goresgarriena".
وَاِذَا غَشِيَهُمْ مَّوْجٌ كَالظُّلَلِ دَعَوُا اللّٰهَ مُخْلِصِيْنَ لَهُ الدِّيْنَ ەۚ فَلَمَّا نَجّٰىهُمْ اِلَى الْبَرِّ فَمِنْهُمْ مُّقْتَصِدٌۗ وَمَا يَجْحَدُ بِاٰيٰتِنَآ اِلَّا كُلُّ خَتَّارٍ كَفُوْرٍ
wa iżā gasyiyahum maujun kaẓ-ẓulali da‘awullāha mukhliṣīna lahud-dīn(a), falammā najjāhum ilal-barri faminhum muqtaṣid(un), wa mā yajḥadu bi'āyātinā illā kullu khattārin kafūr(in).
Eta mendiak bezain handiak diren olatuek iraultzen dituztenean, Ala-ri zinez dei egiten diote eta zinez sinesten dute Harengan. Baina Ala-k lurrera iristetik salbatu zituenean, batzuek bide zuzenetik jarraitu zuten. Gure bertsoak ukatzen dituztenak traidore esker txarrekoak baino ez dira.
۞ وَاِذَا مَسَّ الْاِنْسَانَ ضُرٌّ دَعَا رَبَّهٗ مُنِيْبًا اِلَيْهِ ثُمَّ اِذَا خَوَّلَهٗ نِعْمَةً مِّنْهُ نَسِيَ مَا كَانَ يَدْعُوْٓا اِلَيْهِ مِنْ قَبْلُ وَجَعَلَ لِلّٰهِ اَنْدَادًا لِّيُضِلَّ عَنْ سَبِيْلِهٖ ۗ قُلْ تَمَتَّعْ بِكُفْرِكَ قَلِيْلًا ۖاِنَّكَ مِنْ اَصْحٰبِ النَّارِ
wa iżā massal-insāna ḍurrun da‘ā rabbahū munīban ilaihi ṡumma iżā khawwalahū ni‘matan minhu nasiya mā kāna yad‘ū ilaihi min qablu wa ja‘ala lilllāhi andādal liyuḍilla ‘an sabīlih(ī), qul tamatta‘ bikufrika qalīlā(n), innaka min aṣḥābin-nār(i).
Eta hondamendi bat gizakiari gertatzen zaionean, bere Jaunari eskatzen dio (laguntza) itzuliz (obedituz); baina bedeinkazioak ematen dizkionean, ahaztu egiten du lehenago Alahi otoitz egin zion (hondamendia), eta aliatuak sortzen dizkio Alahi bere bidetik desbideratzeko. Esan: "Ondo pasa denbora batez zure sinesgaiztasunarekin. Bai, infernuko biztanleen artean egongo zara".
فَاِذَا مَسَّ الْاِنْسَانَ ضُرٌّ دَعَانَاۖ ثُمَّ اِذَا خَوَّلْنٰهُ نِعْمَةً مِّنَّاۙ قَالَ اِنَّمَآ اُوْتِيْتُهٗ عَلٰى عِلْمٍ ۗبَلْ هِيَ فِتْنَةٌ وَّلٰكِنَّ اَكْثَرَهُمْ لَا يَعْلَمُوْنَ
fa'iżā massal-insāna ḍurrun da‘ānā ṡumma iżā khawwalnāhu ni‘matam minnā, qāla innamā ūtītuhū ‘alā ‘ilm(in), bal hiya fitnatuw wa lākinna akṡarahum lā ya‘lamūn(a).
Beraz, hondamendi batek pertsona bati eragiten dionean, Guri deitzen digu, eta gero, gure bedeinkapenak ematen dizkiogunean, esaten du: "Egia esan, bedeinkapen hau nire adimenagatik bakarrik eman didate". Izan ere, proba bat da, baina gehienek ez dakite.
وَاِذَآ اَنْعَمْنَا عَلَى الْاِنْسَانِ اَعْرَضَ وَنَاٰ بِجَانِبِهٖۚ وَاِذَا مَسَّهُ الشَّرُّ فَذُوْ دُعَاۤءٍ عَرِيْضٍ
wa iżā an‘amnā ‘alal-insāni a‘raḍa wa na'ā bijānibih(ī), wa iżā massahusy-syarru fażū du‘ā'in ‘arīḍ(in).
Eta gizakiari mesedeak egiten dizkiogunean, alde batera uzten du eta urruntzen da (harrokeriaz); baina hondamendia gertatzen denean, asko otoitz egiten du.
فَاِنْ اَعْرَضُوْا فَمَآ اَرْسَلْنٰكَ عَلَيْهِمْ حَفِيْظًا ۗاِنْ عَلَيْكَ اِلَّا الْبَلٰغُ ۗوَاِنَّآ اِذَآ اَذَقْنَا الْاِنْسَانَ مِنَّا رَحْمَةً فَرِحَ بِهَا ۚوَاِنْ تُصِبْهُمْ سَيِّئَةٌ ۢبِمَا قَدَّمَتْ اَيْدِيْهِمْ فَاِنَّ الْاِنْسَانَ كَفُوْرٌ
fa in a‘raḍū famā arsalnāka ‘alaihim ḥafīẓā(n), in ‘alaika illal-balāg(u), wa innā iżā ażaqnal-insāna minnā raḥmatan fariḥa bihā, wa in tuṣibhum sayyi'atum bimā qaddamat aidīhim fa'innal-insāna kafūr(un).
Alde egiten badute, (gogoratu) ez zaitugula haientzat gainbegirale gisa bidali. Zure betebeharra ez da beste ezer (aktak) jakinaraztea baino. Eta, egia esan, gizakiak Guregandik erruki bat jasotzeko gogoa dugunean, pozik hartzen du; baina beren eskuen lanagatik atsekabeak jasaten badituzte (ziur aski ukatuko dute), egia esan, gizakiak oso ukatzaileak dira (bedeinkapenei dagokienez).
اِنَّ يَوْمَ الْفَصْلِ كَانَ مِيْقَاتًاۙ
inna yaumal-faṣli kāna mīqātā(n).
Egia esan, epaiketaren eguna une jakin bat da,