Q.S Quviananngittuq (ص) - 88 Qassiuningit titiraqsimajut

صۤ ۗوَالْقُرْاٰنِ ذِى الذِّكْرِۗ

Ṣād, wal-qur'āni żiż-żikr(i).

Saat, kuraankut iluliqaqtuq ujjiqsuqujijjutinik.

بَلِ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا فِيْ عِزَّةٍ وَّشِقَاقٍ

balil-lażīna kafarū fī ‘izzatiw wa syiqāq(in).

Kisianili taikkua uppirusunngittut (imaivut) quviasunnginniujumi amma tuqunganiujumi.

كَمْ اَهْلَكْنَا مِنْ قَبْلِهِمْ مِّنْ قَرْنٍ فَنَادَوْا وَّلَاتَ حِيْنَ مَنَاصٍ

kam ahlaknā min qablihim min qarnin fanādaw wa lāta ḥīna manāṣ(in).

Qattinik inunnik sivuniani surattirisimaliqpita, taimali ikajuqtaujumalilauqput (taiksumani) qimaajariaqalaunngikkaluaqtillugit.

وَعَجِبُوْٓا اَنْ جَاۤءَهُمْ مُّنْذِرٌ مِّنْهُمْ ۖوَقَالَ الْكٰفِرُوْنَ هٰذَا سٰحِرٌ كَذَّابٌۚ

wa ‘ajibū an jā'ahum munżirum minhum, wa qālal-kāfirūna hāżā sāḥirun każżāb(un).

Taivitilu quaqsaalauqput ujjiqsuqtimik (ajuriqsuijimik) taakkunanngat tikittuqarngmat; Uppirusungittullu uqalauqput, “una angut tarraqtuijiuvuq saglujummariulluni.”

اَجَعَلَ الْاٰلِهَةَ اِلٰهًا وَّاحِدًا ۖاِنَّ هٰذَا لَشَيْءٌ عُجَابٌ

aja‘alal-ālihata ilāhaw wāḥidā(n), inna hāżā lasyai'un ‘ujāb(un).

Taikkua guutiujut atausituinnaulilauqpaat? Sulilluni, tamanna tapairnaqtummariuvuq.

وَانْطَلَقَ الْمَلَاُ مِنْهُمْ اَنِ امْشُوْا وَاصْبِرُوْا عَلٰٓى اٰلِهَتِكُمْ ۖاِنَّ هٰذَا لَشَيْءٌ يُّرَادُ ۖ

wanṭalaqal-mala'u minhum animsyū waṣbirū ‘alā ālihatikum, inna hāżā lasyai'uy yurād(u).

Tavva sivuliqtingit taikunngaqput (uqaqhlutik), "aullaritsi kajusilusilu (tuksiarlusi) guutisinnik, sulilluni tamanna pijuminallariktuq."

مَا سَمِعْنَا بِهٰذَا فِى الْمِلَّةِ الْاٰخِرَةِ ۖاِنْ هٰذَآ اِلَّا اخْتِلَاقٌۚ

mā sami‘nā bihāżā fil-millatil-ākhirah(ti), in hāżā illakhtilāq(un).

Tusalauqsimannginatta tamatuminga kingulliqpaani uppirniujuni; Una (nalunaiqsiniq aalamut), kisutuinnaunngilaq kisiani sanajausimajuq (sagluniq),

اَؤُنْزِلَ عَلَيْهِ الذِّكْرُ مِنْۢ بَيْنِنَا ۗبَلْ هُمْ فِيْ شَكٍّ مِّنْ ذِكْرِيْۚ بَلْ لَّمَّا يَذُوْقُوْا عَذَابِ ۗ

a'unzila ‘alaihiż-żikru mim baininā, bal hum fī syakkim min żikrī, bal lammā yażūqū ‘ażāb(i).

Summat kuraan saqqitaulauqpa taassumunga uvattinni?” Imaimmat, qulaliqput kuraan-nnik, kisianili ikpigususimanngilat (uvanga) anullaksiqtauninganik.

اَمْ عِنْدَهُمْ خَزَاۤىِٕنُ رَحْمَةِ رَبِّكَ الْعَزِيْزِ الْوَهَّابِۚ

am ‘indahum khazā'inu raḥmati rabbikal-‘azīzil-wahhāb(i).

Uvvaluunniit tuqquiviqaqpat tunirrusianik atanirnik, sanngijualuk, tunisijilimaaq?]

اَمْ لَهُمْ مُّلْكُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ وَمَا بَيْنَهُمَا ۗفَلْيَرْتَقُوْا فِى الْاَسْبَابِ

am lahum mulkus-samāwāti wal-arḍi wa mā bainahumā, falyartaqū fil-asbāb(i).

Uvvaluunniit gavamaqaqpat qilammiuni nunamilu ammalu kisut akurnganni? (pitaqaqpat), taimali majuraqtitaulirlit majurautinut (qilammut).

جُنْدٌ مَّا هُنَالِكَ مَهْزُوْمٌ مِّنَ الْاَحْزَابِ

jundum mā hunālika mahzūmum minal-aḥzāb(i).

(ikkua) angijualuit unataqtuksait taikaniittut saalaqarniaqtut.

كَذَّبَتْ قَبْلَهُمْ قَوْمُ نُوْحٍ وَّعَادٌ وَّفِرْعَوْنُ ذُو الْاَوْتَادِۙ

każżabat qablahum qaumu nūḥiw wa ‘āduw wa fir‘aunu żul-autād(i).

Taakkua sivuniani, nuap inungit, 'at amma piiraun, angijunik unataqtuksaqalauqtut, aaggaalaurmijut (apusituit),

وَثَمُوْدُ وَقَوْمُ لُوْطٍ وَّاَصْحٰبُ لْـَٔيْكَةِ ۗ اُولٰۤىِٕكَ الْاَحْزَابُ

wa ṡamūdu wa qaumu lūṭiw wa aṣḥābul-aikah(ti), ulā'ikal-aḥzāb(u).

Ammalu (taimannattauq) samuut, luut inungit ammalu inungit aikaup. Taakkua tavva katujjiqatigiit katujjiqatigiiktut (akiraqtuqtut apusitunik).

اِنْ كُلٌّ اِلَّا كَذَّبَ الرُّسُلَ فَحَقَّ عِقَابِ ࣖ

in kullun illā każżabar-rusula faḥaqqa ‘iqāb(i).

Tamarmik sallulaurmata tilijausimajunut, taimaimmat ikpigusugiaqaqput uvanga anullaksiqtauninganik.

وَمَا يَنْظُرُ هٰٓؤُلَاۤءِ اِلَّا صَيْحَةً وَّاحِدَةً مَّا لَهَا مِنْ فَوَاقٍ

wa mā yanẓuru hā'ulā'i illā ṣaiḥataw wāḥidatam mā lahā min fawāq(in).

Utaqqilaurmata atausirmik qaigalaaqtumik, nuqqangatitaulaunngittuq.

وَقَالُوْا رَبَّنَا عَجِّلْ لَّنَا قِطَّنَا قَبْلَ يَوْمِ الْحِسَابِ

wa qālū rabbanā ‘ajjil lanā qiṭṭanā qabla yaumil-ḥisāb(i).

Uqaqpullu, “ataniiq, tuaviqtilauruk aanniqtiriniujuq uvattinnut aaqqiktausimajuq ulluq naasaqtauviksanga tikilauqtinnagu.”

اِصْبِرْ عَلٰى مَا يَقُوْلُوْنَ وَاذْكُرْ عَبْدَنَا دَاوٗدَ ذَا الْاَيْدِۚ اِنَّهٗٓ اَوَّابٌ

iṣbir ‘alā mā yaqūlūna ważkur ‘abdanā dāwūda żal-aid(i), innahū awwāb(un).

Qinuisaattiarlutit uqausirijanginnut; Ammalu iqqaumalugu pijivut taavit sannginiqaqtuq; Sulilluni naalattialauqtuq (alamut).

اِنَّا سَخَّرْنَا الْجِبَالَ مَعَهٗ يُسَبِّحْنَ بِالْعَشِيِّ وَالْاِشْرَاقِۙ

innā sakhkharnal-jibāla ma‘ahū yusabbiḥna bil-‘asyiyyi wal-isyrāq(i).

Sulilluni, uvagut qaqqanik saalaqaqtittivakpugut quviasuqatigijumallutigu (taat) unnukkut ullaakkullu,

وَالطَّيْرَمَحْشُوْرَةً ۗ كُلٌّ لَّهٗٓ اَوَّابٌ

waṭ-ṭaira maḥsyūrah(tan), kullul lahū awwāb(un).

Ammalu (ajuliqtittilaurmijugut) timmianik katiqsuqtausimajuni. Atuni naalattialauqput (alamut).

وَشَدَدْنَا مُلْكَهٗ وَاٰتَيْنٰهُ الْحِكْمَةَ وَفَصْلَ الْخِطَابِ

wa syadadnā mulkahū wa ātaināhul-ḥikmata wa faṣlal-khiṭāb(i).

Ammalu sanngiliqtilauqpavut gavamanga ammalu tunisilluta silatunirmik ammalu silatunirmik isumaliurutiqarunnarnirmut.

۞ وَهَلْ اَتٰىكَ نَبَؤُا الْخَصْمِۘ اِذْ تَسَوَّرُوا الْمِحْرَابَۙ

wa hal atāka naba'ul-khaṣm(i), iż tasawwarul-miḥrāb(a).

Ammalu tusagaksait tikiutisimaliqpiit taikkununga aivalauqtunut majuraramik akinnanganut mirap?

اِذْ دَخَلُوْا عَلٰى دَاوٗدَ فَفَزِعَ مِنْهُمْ قَالُوْا لَا تَخَفْۚ خَصْمٰنِ بَغٰى بَعْضُنَا عَلٰى بَعْضٍ فَاحْكُمْ بَيْنَنَا بِالْحَقِّ وَلَا تُشْطِطْ وَاهْدِنَآ اِلٰى سَوَاۤءِ الصِّرَاطِ

iż dakhalū ‘alā dāwūda fafazi‘a minhum qālū lā takhaf, khaṣmāni bagā ba‘ḍunā ‘alā ba‘ḍin faḥkum bainanā bil-ḥaqqi wa lā tusyṭiṭ wahdinā ilā sawā'iṣ-ṣirāṭ(i).

Isiramik katiqatiqariaqtuqtutik taavitmik quaqsaalauqpuq pijjutigillugu (tikinnirilauqtangat). Uqalauqput, "kappiasunngillusi! (uvagut) tamakkiik aivaqatigiikpuguk, ilavut naammanngiliurutiqaqsimavugut aippattinnut; taimaimmat iqqaqtuigitsi akurnganni naammaktukkut sangunngillusilu sulijumik amma tukimuaktittilusi uvattinnik tukiliaqtumut aqqutimut."

اِنَّ هٰذَآ اَخِيْ ۗ لَهٗ تِسْعٌ وَّتِسْعُوْنَ نَعْجَةً وَّلِيَ نَعْجَةٌ وَّاحِدَةٌ ۗفَقَالَ اَكْفِلْنِيْهَا وَعَزَّنِيْ فِى الْخِطَابِ

inna hāżā akhī, lahū tis‘uw wa tis‘ūna na‘jataw wa liya na‘jatuw wāḥidah(tun), faqāla aqfilnīhā wa ‘azzanī fil-khiṭāb(i).

Nukara 99-nik arnanik qimmiqalaurmat atausituarmik qimmiqaqtunga, uqalilaurmat, "tunisilaurit (qimmirnik) uvannut! saalagilaurmangalu aivaniujumi."

قَالَ لَقَدْ ظَلَمَكَ بِسُؤَالِ نَعْجَتِكَ اِلٰى نِعَاجِهٖۗ وَاِنَّ كَثِيْرًا مِّنَ الْخُلَطَاۤءِ لَيَبْغِيْ بَعْضُهُمْ عَلٰى بَعْضٍ اِلَّا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ وَقَلِيْلٌ مَّا هُمْۗ وَظَنَّ دَاوٗدُ اَنَّمَا فَتَنّٰهُ فَاسْتَغْفَرَ رَبَّهٗ وَخَرَّ رَاكِعًا وَّاَنَابَ ۩

qāla laqad ẓalamaka bisu'āli na‘jatika ilā ni‘ājih(ī), wa inna kaṡīram minal-khulaṭā'i layabgī ba‘ḍuhum ‘alā ba‘ḍin illal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti wa qalīlum mā hum, wa ẓanna dāwūdu annamā fatannāhu fastagfara rabbahū wa kharra rāki‘aw wa anāb(a).

Taanna (taivit) uqalauqpuq, "aksualuk, pinirluksimavuq ilingnut tuksirarnikkut qimmirnut (ilagijauqullugu) nangminiq qimminganut. sulilluni, amisut inuit katujjiqatigiingujut pinirlukpakput asiminut, kisianili taikkua ukpirusuktut amma piujunik pinasuaqpaktut; amma qassigalakuluit taimaippakput." Taivit kangiisulauqpuq qaujisarattigu; Taimali isumagijunnaiqtauqujililauqpuq ataniminik katakhlunilu mamialiqtunilu.

فَغَفَرْنَا لَهٗ ذٰلِكَۗ وَاِنَّ لَهٗ عِنْدَنَا لَزُلْفٰى وَحُسْنَ مَاٰبٍ

fa gafarnā lahū żālik(a), wa inna lahū ‘indanā lazulfā wa ḥusna ma'āb(in).

Taimali isumagijunnaiqsilauqpugut (tammarnirilauqtanganut). Ammalu sulilluni, iqqanaijaaqaqtuq uvattinnut qanittummarimmik ammalu utirviksattiavaulluni.

يٰدَاوٗدُ اِنَّا جَعَلْنٰكَ خَلِيْفَةً فِى الْاَرْضِ فَاحْكُمْ بَيْنَ النَّاسِ بِالْحَقِّ وَلَا تَتَّبِعِ الْهَوٰى فَيُضِلَّكَ عَنْ سَبِيْلِ اللّٰهِ ۗاِنَّ الَّذِيْنَ يَضِلُّوْنَ عَنْ سَبِيْلِ اللّٰهِ لَهُمْ عَذَابٌ شَدِيْدٌ ۢبِمَا نَسُوْا يَوْمَ الْحِسَابِ ࣖ

yā dāwūdu innā ja‘alnāka khalīfatan fil-arḍi faḥkum bainan nāsi bil-ḥaqqi wa lā tattabi‘il-hawā fa yuḍillaka ‘an sabīlillāh(i), innal-lażīna yaḍillūna ‘an sabīlillāhi lahum ‘ażābun syadīdum bimā nasū yaumal-ḥisāb(i).

(ala uqalauqpuq), "ai taavit! kaliv (angajuqqaaq) ilingnik sanasimavugut nunami, taimaimmat iqqaqtuigit (iqqaqtuiviujut) inuit akunningani naammaktukkut amma malinngillutit pijumajarnik, suuqaimma sangutittiniarmat ilingnik aala aqqutinganik. sulilluni, taikkua sangutittijut aala aqqutinganik uqumaittumik anullaksiqtauniaqput, puigulaurmata ullunganik naasainiup."

وَمَا خَلَقْنَا السَّمَاۤءَ وَالْاَرْضَ وَمَا بَيْنَهُمَا بَاطِلًا ۗذٰلِكَ ظَنُّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا فَوَيْلٌ لِّلَّذِيْنَ كَفَرُوْا مِنَ النَّارِۗ

wa mā khalaqnas-samā'a wal-arḍa wa mā bainahumā bāṭilā(n), żālika ẓannul-lażīna kafarū, fawailul lil-lażīna kafarū minan-nār(i).

Ammalu sanalaunngilagut qilangmik nunamiglu ammalu akunninganiittunik suvalikiangullutik. Taimanna isumagijaqaqput uppirusunngittut. Taimaimmat aittaanguliqput uppirusunngittut, ikuallaktumut isirniarmata.

اَمْ نَجْعَلُ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ كَالْمُفْسِدِيْنَ فِى الْاَرْضِۖ اَمْ نَجْعَلُ الْمُتَّقِيْنَ كَالْفُجَّارِ

am naj‘alul-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti kal-mufsidīna fil-arḍ(i), am naj‘alul-muttaqīna kal-fujjār(i).

Taikkua uppirusuktut taimaaksainnaq pijariaqaqpitigut taikkua siammaktirivaktut piunngittunik nunami? Uvvaluunniit isumagijariaqaqpitigut taikkua kappiasuktut aalamik ajjigiiktitaulutik taikkununga piunngittunik pinasuaqpaktunut?

كِتٰبٌ اَنْزَلْنٰهُ اِلَيْكَ مُبٰرَكٌ لِّيَدَّبَّرُوْٓا اٰيٰتِهٖ وَلِيَتَذَكَّرَ اُولُوا الْاَلْبَابِ

kitābun anzalnāhu ilaika mubārakul liyaddabbarū āyātihī wa liyatażakkara ulul-albāb(i).

Uqalimaagaq (kuraan) saqqitisimajavut ilingnut tatattuq quvianaqtunik, isumaksaqsiurutiqarunnaqullugit titiraqsimajuqutinginnik ammalu taikkua tukisiumajut uqaujjaugiarunnaqullugit.

وَوَهَبْنَا لِدَاوٗدَ سُلَيْمٰنَۗ نِعْمَ الْعَبْدُ ۗاِنَّهٗٓ اَوَّابٌۗ

wa wahabnā lidāwūda wa sulaimān(a), ni‘mal-‘abd(u), innahū awwāb(un).

Taivitimullu tunilauqpavut saalaman; Pijittiavauniqpaangulauqpuq. Sulilluni, naalaktiulauqtuq (alamut).

اِذْ عُرِضَ عَلَيْهِ بِالْعَشِيِّ الصّٰفِنٰتُ الْجِيَادُۙ

iż ‘uriḍa ‘alaihi bil-‘asyiyyiṣ-ṣāfinātul-jiyād(u).

(iqqaumagit) unnuakkut naksalaurmata qimuksirnik kisiani sukkajummariullutik qangatatillugit,

فَقَالَ اِنِّيْٓ اَحْبَبْتُ حُبَّ الْخَيْرِ عَنْ ذِكْرِ رَبِّيْۚ حَتّٰى تَوَارَتْ بِالْحِجَابِۗ

fa qāla innī aḥbabtu ḥubbal-khairi ‘an żikri rabbī, ḥattā tawārat bil-ḥijāb(i).

Uqaqpuqlu, "aksualuk, nagligivakka piujut (qimuksit), iqqaitittivaktut uvannik ataninnik, siqiniq nungulaunnginningani."

رُدُّوْهَا عَلَيَّ ۚفَطَفِقَ مَسْحًا ۢبِالسُّوْقِ وَالْاَعْنَاقِ

ruddūhā ‘alayy(a), faṭafiqa masḥam bis-sūqi wal-a‘nāq(i).

utiqtillugit uvannut. Taimali nakatirilauqpuq qimuksiup qungasinganik qungasinganiglu.

وَلَقَدْ فَتَنَّا سُلَيْمٰنَ وَاَلْقَيْنَا عَلٰى كُرْسِيِّهٖ جَسَدًا ثُمَّ اَنَابَ

wa laqad fatannā sulaimāna wa alqainā ‘alā kursiyyihī jasadan ṡumma anāb(a).

Ammalu sulilluni, uukturalauqpavut saalaman ammalu nallangatilauqpavut iksivautanganut timiuluni (sanngiittuq aanniarninganut), taimali mamialilauqpuq.

قَالَ رَبِّ اغْفِرْ لِيْ وَهَبْ لِيْ مُلْكًا لَّا يَنْۢبَغِيْ لِاَحَدٍ مِّنْۢ بَعْدِيْۚ اِنَّكَ اَنْتَ الْوَهَّابُ

qāla rabbigfir lī wa hab lī mulkal lā yambagī li'aḥadim mim ba‘dī, innaka antal-wahhāb(u).

Uqaqpuq, "ataniga, isumagijunnairvigilaunnga tunisilungalu gavamaqarnirmik kinatuinnarmut kingunittinni pijaujjaangittumik. sulilluni, tunisijiuvutit."

فَسَخَّرْنَا لَهُ الرِّيْحَ تَجْرِيْ بِاَمْرِهٖ رُخَاۤءً حَيْثُ اَصَابَۙ

fasakhkharnā lahur-rīḥa tajrī bi'amrihī rukhā'an ḥaiṡu aṣāb(a).

Tavva tunisilauqpugut anurimik silattiavangmik malikhlugu tilisijjutinga namutuinnaq pijumajaminut,

وَالشَّيٰطِيْنَ كُلَّ بَنَّاۤءٍ وَّغَوَّاصٍۙ

wasy-syayāṭīna kulla bannā'iw wa gawwāṣ(in).

Ammalu (tunisilaurmijugut taassumunga) tiavanik, sanajilimaanik aqqaumajinillu,

وَّاٰخَرِيْنَ مُقَرَّنِيْنَ فِى الْاَصْفَادِ

wa ākharīna muqarranīna fil-aṣfād(i).

Ammalu asingit (ajuriqsuijiit) savirajangnut aaqqiktausimajut.

هٰذَا عَطَاۤؤُنَا فَامْنُنْ اَوْ اَمْسِكْ بِغَيْرِ حِسَابٍ

hāżā ‘aṭā'unā famnun au amsik bigairi ḥisāb(in).

Taanna tunirrusiarivavut; Taimali tunisilutit (asinginnut) uvvaluunniit nuqqangatittilutit (imminut) naasainngillutit.

وَاِنَّ لَهٗ عِنْدَنَا لَزُلْفٰى وَحُسْنَ مَاٰبٍ ࣖ

wa inna lahū ‘indanā lazulfā wa ḥusna ma'āb(in).

Ammalu sulilluni, iqqanaijaaqaqtuq uvattinnut qanigijattinni ammalu utirviksattiavaulluni.

وَاذْكُرْ عَبْدَنَآ اَيُّوْبَۘ اِذْ نَادٰى رَبَّهٗٓ اَنِّيْ مَسَّنِيَ الشَّيْطٰنُ بِنُصْبٍ وَّعَذَابٍۗ

ważkur ‘abdanā ayyūb(a), iż nādā rabbahū annī massaniyasy-syaiṭānu binuṣbiw wa ‘ażāb(in).

Ammalu iqqaumalugu pijivut aijup taisitillugu ataniminut, "aksualuk, saataanasimut aanniqtiqtausimavunga aksururnaqtukkut ammalu pirruluaqinikkut."

اُرْكُضْ بِرِجْلِكَۚ هٰذَا مُغْتَسَلٌۢ بَارِدٌ وَّشَرَابٌ

urkuḍ birijlik(a), hāżā mugtasalum bāriduw wa syarāb(un).

Aala uqaqtuq), "isigatit tuqhlurarlugit; taanna niglasuktuq imaq uasarviujunnaqtuq imigaksaullunilu."

وَوَهَبْنَا لَهٗٓ اَهْلَهٗ وَمِثْلَهُمْ مَّعَهُمْ رَحْمَةً مِّنَّا وَذِكْرٰى لِاُولِى الْاَلْبَابِ

wa wahabnā lahū ahlahū wa miṡlahum ma‘ahum raḥmatam minnā wa żikrā li'ulil-albāb(i).

Ammalu quviasuktittilauqpugut (katitirilluta) ilaminik ammalu amisuruqtilauqpavut, nalligusunniulluni uvattinnik ammalu ilippalliajjutaulluni taikkununga isumaqattiaqtunut.

وَخُذْ بِيَدِكَ ضِغْثًا فَاضْرِبْ بِّهٖ وَلَا تَحْنَثْ ۗاِنَّا وَجَدْنٰهُ صَابِرًا ۗنِعْمَ الْعَبْدُ ۗاِنَّهٗٓ اَوَّابٌ

wa khuż biyadika ḍigṡan faḍrib bihī wa lā taḥnaṡ, innā wajadnāhu ṣābirā(n), ni‘mal-‘abd(u), innahū awwāb(un).

Ammalu tigusilutit paippaamik (piruqtuvinirmik) aggannut, taimali aannirlugu tavvuuna ammalu siqumittittaililutit angirutigisimajarnik. Sulilluni, nanilauqtavut (aijup) qinuisaarunnaqtumik angummik. Pijittiraqtiuniqpaanguvuq. Sulilluni, naalattialauqtuq (alamut).

وَاذْكُرْ عِبٰدَنَآ اِبْرٰهِيْمَ وَاِسْحٰقَ وَيَعْقُوْبَ اُولِى الْاَيْدِيْ وَالْاَبْصَارِ

ważkur ‘ibādanā ibrāhīma wa isḥāqa wa ya‘qūba ulil-aidī wal-abṣār(i).

Iqqaumagitsilu pijivut: aivalaha, aisak amma jaikup angijumik sannginiqaqtut amma (quttiktumi) qaujimaniqaqtut.

اِنَّآ اَخْلَصْنٰهُمْ بِخَالِصَةٍ ذِكْرَى الدَّارِۚ

innā akhlaṣnāhum bikhāliṣatin żikrad-dār(i).

Sulilluni, salummaqsaqsimajavut (tunisilluta) quttiktumik piusiqattiarnirmik taakkununga, iqqaitittinginnaqtuta (inungnik) nunamik inuusiup kinguniani.

وَاِنَّهُمْ عِنْدَنَا لَمِنَ الْمُصْطَفَيْنَ الْاَخْيَارِۗ

wa innahum ‘indanā laminal-muṣṭafainal-akhyār(i).

Ammalu sulilluni, uvattinni niruaqtausimattiarniqpaanguqatauvut.

وَاذْكُرْ اِسْمٰعِيْلَ وَالْيَسَعَ وَذَا الْكِفْلِ ۗوَكُلٌّ مِّنَ الْاَخْيَارِۗ

ważkur ismā‘īla wal-yasa‘a wa żal-kifl(i), wa kullum minal-akhyār(i).

Ammalu iqqaumalugit ismaiul, iliasa ammalu juulkivli. Tamarmik tunnganarniqpaanguqatauvut.

هٰذَا ذِكْرٌ ۗوَاِنَّ لِلْمُتَّقِيْنَ لَحُسْنَ مَاٰبٍۙ

hāżā żikr(un), wa inna lil-muttaqīna laḥusna ma'āb(in).

Tamanna upigijauvuq (taikkununga). Ii, sulijumik taikkununga piuniqsamik utirviksaqtaqaqpuq:

جَنّٰتِ عَدْنٍ مُّفَتَّحَةً لَّهُمُ الْاَبْوَابُۚ

jannāti ‘adnim mufattaḥatal lahumul-abwāb(u).

(ilaak) iitan mirnguiqsirvingit, paangit matuingajut taakkununga,

مُتَّكِـِٕيْنَ فِيْهَا يَدْعُوْنَ فِيْهَا بِفَاكِهَةٍ كَثِيْرَةٍ وَّشَرَابٍ

muttaki'īna fīhā yad‘ūna fīhā bifākihatin kaṡīratiw wa syarāb(in).

Taikani natiqarniaqput (iksivautarnut) qinirlutik amisunik niqinik imigarniglu.

۞ وَعِنْدَهُمْ قٰصِرٰتُ الطَّرْفِ اَتْرَابٌ

wa ‘indahum qāṣirātuṭ-ṭarfi atrāb(un).

Ammalu saniani (houris-nguniaqtuq) taututtiangittuq ammalu ajjigiinik ukiuqaqtunik.

هٰذَا مَا تُوْعَدُوْنَ لِيَوْمِ الْحِسَابِ

hāżā mā tū‘adūna liyaumil-ḥisāb(i).

Taimanna suliniralauqpusi naasainiup ullungani.

اِنَّ هٰذَا لَرِزْقُنَا مَا لَهٗ مِنْ نَّفَادٍۚ

ina hāżā larizqunā mā lahū min nafād(in).

Iilaak, tamanna maligaq uvattinnik nungulauqsimajjaangittuq.

هٰذَا ۗوَاِنَّ لِلطّٰغِيْنَ لَشَرَّ مَاٰبٍۙ

hāżā, wa inna liṭ-ṭāgīna lasyarra ma'āb(in).

Taanna (qanuinnirijangat). Ii, naalagunniiqtunut utirviksaqtaqaqpuq kappianaqtumik,

جَهَنَّمَۚ يَصْلَوْنَهَاۚ فَبِئْسَ الْمِهَادُ

jahannam(a), yaṣlaunahā, fabi'sal-mihād(u).

(ilaak) hiul, isirviginiaqtangat; Ammalu taanna piungittumik igluqarviuvuq.

هٰذَاۙ فَلْيَذُوْقُوْهُ حَمِيْمٌ وَّغَسَّاقٌۙ

hāżā, falyażūqūhu ḥamīmuw wa gassāq(un).

Una (anullaksiqtauninga hiul), taimaimmat uuktulaurlit: (imigangat) imaq uunaqtummarik amma imaq niglinaqtummarik,

وَّاٰخَرُ مِنْ شَكْلِهٖٓ اَزْوَاجٌۗ

wa ākharu min syaklihī azwāj(un).

Ammalu asingit taimaittut anullaksirutauvaktut.

هٰذَا فَوْجٌ مُّقْتَحِمٌ مَّعَكُمْۚ لَا مَرْحَبًا ۢبِهِمْ ۗ اِنَّهُمْ صَالُوا النَّارِ

hāżā faujum muqtaḥimum ma‘akum, lā marḥabam bihim, innahum ṣālun-nār(i).

(uqaujjaulauqput taakkununga), "taakkua angijummariuvut (maliktitit) katinnganiaqtut ilissinnik (aksualuk tuqungajunut)." Tunngasuttitaunngilat taakkua pillugu tuqungajumuurniarmata (uqalauqput sivuliqtingit).

قَالُوْا بَلْ اَنْتُمْ لَا مَرْحَبًاۢ بِكُمْ ۗ اَنْتُمْ قَدَّمْتُمُوْهُ لَنَاۚ فَبِئْسَ الْقَرَارُ

qālū bal antum lā marḥabam bikum, antum qaddamtumūhu lanā, fabi'sal-qarār(u).

(maliktingit kiulauqput), "allaat, ivvit (akauniqsauvuq) tunngasuktitaunngilatit, pillugu ivvit tuquttilauravit uvattinnik, taimaimmat tainna piunngilaanguvuq tujurmivigilugu."

قَالُوْا رَبَّنَا مَنْ قَدَّمَ لَنَا هٰذَا فَزِدْهُ عَذَابًا ضِعْفًا فِى النَّارِ

qālū rabbanā man qaddama lanā hāżā fazidhu ‘ażāban ḍi‘fan fin-nār(i).

Uqalauqput (asiagut), "atanivut, kinatuinnaq uvattinnik tavvunga (atsap) puuqsikpat, taimali ilaliutilugu marruaqtirlugu aanniqtiriniujuq haluviimi."

وَقَالُوْا مَا لَنَا لَا نَرٰى رِجَالًا كُنَّا نَعُدُّهُمْ مِّنَ الْاَشْرَارِ

wa qālū mā lanā lā narā rijālan kunnā na‘udduhum minal-asyrār(i).

Ammalu (naalannginniujut inuit) uqalauqput, “summat takunnanngilavut taikkua inuit sivuniani (silarjuarmi) isumagilauqtavut piunngittut (akaunngiliurutiujut) inuit?

اَتَّخَذْنٰهُمْ سِخْرِيًّا اَمْ زَاغَتْ عَنْهُمُ الْاَبْصَارُ

attakhażnāhum sikhriyyan am zāgat ‘anhumul-abṣār(u).

Mitautigivalauqtavut, uvvaluunniit ijivut takulaunnginattigu?”

اِنَّ ذٰلِكَ لَحَقٌّ تَخَاصُمُ اَهْلِ النَّارِ ࣖ

inna żālika laḥaqqun takhāṣumu ahlin-nār(i).

Taimaittuqallarisuungummat, (ilaak) aivaniujut haluviimiunut.

قُلْ اِنَّمَآ اَنَا۠ مُنْذِرٌ ۖوَّمَا مِنْ اِلٰهٍ اِلَّا اللّٰهُ الْوَاحِدُ الْقَهَّارُ

qul innamā ana munżir(un), wa mā min ilāhin illallāhul-wāḥidul-qahhār(u).

Uqarlutit (muhaamat), "aksualuk ujjiqsuqtittijituinnauvunga, guutitaqanngilaq kisiani aala, sanngijualuk, sanngijualuk,

رَبُّ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ وَمَا بَيْنَهُمَا الْعَزِيْزُ الْغَفَّارُ

rabbus-samāwāti wal-arḍi wa mā bainahumal-‘azīzul-gaffār(u).

(atinga) ataniq qilangmiunut nunamiullu akunninginnilu, sannginiqpaaq, isumagijunnaiqsijunnarniqpaaq.”

قُلْ هُوَ نَبَؤٌا عَظِيْمٌۙ

qul huwa naba'un ‘aẓīm(un).

Uqarlutit, "tainna (kuraan) tusaruminattiaqtuq,

اَنْتُمْ عَنْهُ مُعْرِضُوْنَ

antum ‘anhu mu‘riḍūn(a).

Qimailauqtait.

مَا كَانَ لِيَ مِنْ عِلْمٍۢ بِالْمَلَاِ الْاَعْلٰٓى اِذْ يَخْتَصِمُوْنَ

mā kāna liya min ‘ilmim bil-mala'il-a‘lā iż yakhtaṣimūn(a).

Qaujimalaunngilanga mikittukulungmik aal-mala’ul a’la (ainjiul) miksaanut aivatillugit.

اِنْ يُّوْحٰىٓ اِلَيَّ اِلَّآ اَنَّمَآ اَنَا۠ نَذِيْرٌ مُّبِيْنٌ

iy yūḥā ilayya illā annamā ana nażīrum mubīn(un).

Taimali saqqitaulauqtuq uvannut ujjiqsuqtittijituinnauniraqtaullunga.”

اِذْ قَالَ رَبُّكَ لِلْمَلٰۤىِٕكَةِ اِنِّيْ خَالِقٌۢ بَشَرًا مِّنْ طِيْنٍ

iż qāla rabbuka lil-malā'ikati innī khāliqum basyaram min ṭīn(in).

(iqqaumagit) ataniit uqaqtillugu tingmianut, “aksualuk, sananiaqpunga inungmik savirajangmik.

فَاِذَا سَوَّيْتُهٗ وَنَفَخْتُ فِيْهِ مِنْ رُّوْحِيْ فَقَعُوْا لَهٗ سٰجِدِيْنَ

fa'iżā sawwaituhū wa nafakhtu fīhi mir rūḥī faqa‘ū lahū sājidīn(a).

Taimali pijariiqsimaliruma qanuinniulauqtumik ammalu aniqsaaqtulirama tarnirnik (sanajausimajuq) taaksumunga; Taimaimmat tunisigit imminik qummuattitaulutit taassumunga."

فَسَجَدَ الْمَلٰۤىِٕكَةُ كُلُّهُمْ اَجْمَعُوْنَۙ

fasajadal-malā'ikatu kulluhum ajma‘ūn(a).

Tavva tingmiat qummuaktitauvut,

اِلَّآ اِبْلِيْسَۗ اِسْتَكْبَرَ وَكَانَ مِنَ الْكٰفِرِيْنَ

illā iblīs(a), istakbara wa kāna minal-kafirīn(a).

Kisiani tiaval; Upigusukpuq amma ilagijaulluni uppirusunngittunut.

قَالَ يٰٓاِبْلِيْسُ مَا مَنَعَكَ اَنْ تَسْجُدَ لِمَا خَلَقْتُ بِيَدَيَّ ۗ اَسْتَكْبَرْتَ اَمْ كُنْتَ مِنَ الْعَالِيْنَ

qāla yā iblīsu mā mana‘aka an tasjuda limā khalaqtu biyadayy(a), astakbarta am kunta minal-‘ālīn(a).

(ala) uqalauqpuq, "ai saataanasi, kisu nuqqangatittiva ilingnik qummuaktitausimajarnut sanasimajannut sannginikkut. imminik upigusukpiit uvvaluunniit (ikpigusukpiit) ilagijaunirnik (quttingniqsamut) katujjiqatigiinut?"

قَالَ اَنَا۠ خَيْرٌ مِّنْهُ خَلَقْتَنِيْ مِنْ نَّارٍ وَّخَلَقْتَهٗ مِنْ طِيْنٍ

qāla ana khairum minhu khalaqtanī min nāriw wa khalaqtahū min ṭīn(in).

(iplis) uqalauqpuq, "piuniqsauvunga taassuminga, sanalauravinnga ikuallaktumik, sanalauraviuk nunamik."

قَالَ فَاخْرُجْ مِنْهَا فَاِنَّكَ رَجِيْمٌۖ

qāla fakhruj minhā fa'innaka rajīm(un).

(ala) uqalauqpuq, "taimali qilangmit anigit! sulilluni, taijausimavutit uumajuq."

وَّاِنَّ عَلَيْكَ لَعْنَتِيْٓ اِلٰى يَوْمِ الدِّيْنِ

wa inna ‘alaika la‘natī ilā yaumid-dīn(i).

Sulillunilu, aanniqtirinira ilitsinnut taimailingainnarniaqpuq iqqaqtuiviup ullunganut tikillugu.”

قَالَ رَبِّ فَاَنْظِرْنِيْٓ اِلٰى يَوْمِ يُبْعَثُوْنَ

qāla rabbi fa'anẓirnī ilā yaumi yub‘aṡūn(a).

(iplis) uqalauqpuq, "ataniga, nuqqangatilaunnga ulluq makititaunasuarningani."

قَالَ فَاِنَّكَ مِنَ الْمُنْظَرِيْنَۙ

qāla fa'innaka minal-munẓarīn(a).

(ala) uqalauqpuq, "taimali sulijumik ilagijauvutit taikkununga tunijausimajunut nuqqangatitaukainnaqtunut,

اِلٰى يَوْمِ الْوَقْتِ الْمَعْلُوْمِ

ilā yaumil-waqtil-ma‘lūm(i).

Tikillugu ulluq nalunaiqtausimaliqtuq (inuujunniirvik)."

قَالَ فَبِعِزَّتِكَ لَاُغْوِيَنَّهُمْ اَجْمَعِيْنَۙ

qāla fabi‘izzatika la'ugwiyannahum ajma‘īn(a).

(saataanasi) kiuvuq, “niqtuinirijarnut, taakkualimaat tammaqtinniaqpakka,

اِلَّا عِبَادَكَ مِنْهُمُ الْمُخْلَصِيْنَ

illā ‘ibādaka minhumul-mukhlaṣīn(a).

Kisiani pijitit niruaqtausimajut taakkunanngat.”

قَالَ فَالْحَقُّۖ وَالْحَقَّ اَقُوْلُۚ

qāla fal-ḥaqq(u), wal-ḥaqqa aqūl(u).

(ala) uqalauqpuq, “taimali sulijuq (angirutigivara), sulijutuaq uqausirijara.

لَاَمْلَـَٔنَّ جَهَنَّمَ مِنْكَ وَمِمَّنْ تَبِعَكَ مِنْهُمْ اَجْمَعِيْنَ

la'amla'anna jahannama minka wa mimman tabi‘aka minhum ajma‘īn(a).

Sulilluni, tatatiriniaqpunga ilingnut taikkunungalu ilingnik maliktunut taakkunanngat.”

قُلْ مَآ اَسْـَٔلُكُمْ عَلَيْهِ مِنْ اَجْرٍ وَّمَآ اَنَا۠ مِنَ الْمُتَكَلِّفِيْنَ

qul mā as'alukum ‘alaihi min ajriw wa mā ana minal-mutakallifīn(a).

Uqarlutit (muham), "apirinngilagit mikijukulungmik saalaksausiaksamik (ajuriqsuijjinirnut); ammalu ilagijaunngilanga sanajinut."

اِنْ هُوَ اِلَّا ذِكْرٌ لِّلْعٰلَمِيْنَ

in huwa illā żikrul lil-‘ālamīn(a).

Una (al-kuraan) kisutuinnaunngilaq kisiani ujjiqsuqujiniq silarjualimaanut.

وَلَتَعْلَمُنَّ نَبَاَهٗ بَعْدَ حِيْنٍ ࣖ

wa lata‘lamunna naba'ahū ba‘da ḥīn(in).

Ammalu sulilluni, qaujimaniaqputit (suliniujumi) tusagaksaujumi (kuraan) qangakiaq aniguqpat."