Q.S An-Najm (اَلنَّجْم) - 62 Numer fon te wersikele

وَالنَّجْمِ اِذَا هَوٰىۙ

wan-najmi iżā hawā.

Torich ti xtërne wën se runer keen,

مَا ضَلَّ صَاحِبُكُمْ وَمَا غَوٰىۚ

mā ḍalla ṣāḥibukum wa mā gawā.

tayn froynt (Mohamed) is nët ferkheert orer (aach) ferkheert,

وَمَا يَنْطِقُ عَنِ الْهَوٰى

wa mā yanṭiqu ‘anil-hawā.

un was ëyer kesaat hot (te Koran) waar nët noo tëm sayn winxe.

اِنْ هُوَ اِلَّا وَحْيٌ يُّوْحٰىۙ

in huwa illā waḥyuy yūḥā.

Niks mee wii (te Qur'an) is en oter woo (fer iim) ketsaycht kep is,

عَلَّمَهٗ شَدِيْدُ الْقُوٰىۙ

‘allamahū syadīdul-quwā.

woo tëm fon te kans mëchtichste (Jibril) kelërnt kep waar, .

ذُوْ مِرَّةٍۗ فَاسْتَوٰىۙ

Żū mirrah(tin), fastawā.

woo festlichkheet hot; tan, is (Jibril) in sayn orikinaal aussicht khom (een kuut un mechtich aussicht) .

وَهُوَ بِالْاُفُقِ الْاَعْلٰىۗ

wa huwa bil-ufuqil-a‘lā.

Wën er uf em hooche horisont is.

ثُمَّ دَنَا فَتَدَلّٰىۙ

Ṡumma danā fa tadallā.

Tan hot er sich tichter kexlept (an Mohammed), tan hot er sich tichter kexlept,

فَكَانَ قَابَ قَوْسَيْنِ اَوْ اَدْنٰىۚ

fa kāna qāba qausaini au adnā.

soo tas ti entfernung (ungefeer) tswaay xrite orer tichter (noo) is.

فَاَوْحٰىٓ اِلٰى عَبْدِهٖ مَآ اَوْحٰىۗ

fa auḥā ilā ‘abdihī mā auḥā.

Tan hot eyer fer sayn tiiner (Mohamed) fertseelt was Allah ketsaycht hat.

مَا كَذَبَ الْفُؤَادُ مَا رَاٰى

mā każabal-fu'ādu mā ra'ā.

Sayn hërts hot net ferkës was ëyer kesiin hat.

اَفَتُمٰرُوْنَهٗ عَلٰى مَا يَرٰى

afa tumārūnahū ‘alā mā yarā.

Soo, wërt teyer (ti politeiste fon Meka) mit tëm xpreche iwer was ëyer kesiin hot?

وَلَقَدْ رَاٰهُ نَزْلَةً اُخْرٰىۙ

wa laqad ra'āhu nazlatan ukhrā.

Un woerxaynlich, hot eyer (Mohamed) em (in sayn woere form) in en anere tsayt kesiin,

عِنْدَ سِدْرَةِ الْمُنْتَهٰى

‘inda sidratil-muntahā.

(naamn) in Sidratul Muntaha,

عِنْدَهَا جَنَّةُ الْمَأْوٰىۗ

‘indahā jannatul-ma'wā.

ticht am woo te Garten fon te Woerheet is,

اِذْ يَغْشَى السِّدْرَةَ مَا يَغْشٰىۙ

iż yagsyas-sidrata mā yagsyā.

(Mohamed hot te Gabriël kesiin) wii ti Wolke fom Muter um keprung kep sin fon etwas woo tee um keprung hot.

مَا زَاغَ الْبَصَرُ وَمَا طَغٰى

mā zāgal-baṣaru wa mā ṭagā.

Sayn wisioon hot sich net fon was eyer kesiin hot ap kehal, un hot aach net mee wii tas kang.

لَقَدْ رَاٰى مِنْ اٰيٰتِ رَبِّهِ الْكُبْرٰى

laqad ra'ā min āyāti rabbihil-kubrā.

In woerheet, tee hat welche fon te kreeste simpoole fon sayn Hër kesiin.

اَفَرَءَيْتُمُ اللّٰتَ وَالْعُزّٰى

afa ra'aitumul-lāta wal-‘uzzā.

Soo, solt teyer (ti politeiste) (ti iitoole) Al-Lata un Al-‘Uzza aan nëme,

وَمَنٰوةَ الثَّالِثَةَ الْاُخْرٰى

wa manātaṡ-ṡāliṡatal-ukhrā.

un Manat, ti trite (xpeeter) (wii ti tochter fon Allah).

اَلَكُمُ الذَّكَرُ وَلَهُ الْاُنْثٰى

alakumuż-żakaru wa lahul-unṡā.

Is es fer tich te man un fer Ëyer ti fraa?

تِلْكَ اِذًا قِسْمَةٌ ضِيْزٰى

tilka iżan qismatun ḍīzā.

Tas is sicher een unkerecht teel.

اِنْ هِيَ اِلَّآ اَسْمَاۤءٌ سَمَّيْتُمُوْهَآ اَنْتُمْ وَاٰبَاۤؤُكُمْ مَّآ اَنْزَلَ اللّٰهُ بِهَا مِنْ سُلْطٰنٍۗ اِنْ يَّتَّبِعُوْنَ اِلَّا الظَّنَّ وَمَا تَهْوَى الْاَنْفُسُۚ وَلَقَدْ جَاۤءَهُمْ مِّنْ رَّبِّهِمُ الْهُدٰىۗ

in hiya illā asmā'un sammaitumūhā antum wa ābā'ukum mā anzalallāhu bihā min sulṭān(in), iy yattabi‘ūna illaẓ-ẓanna wa mā tahwal-anfus(u), wa laqad jā'ahum mir rabbihimul-hudā.

Tas sin niks aneres wii naame woo tëyer un ayre fatere kexrip hon; Allah hot khee pewaysung fer tii kexikt. Tii tuun ploos konjektuure noo keen un was tëne sayn winxe wole. Awer ti orientiirung is fon tëne sayn Hër khom.

اَمْ لِلْاِنْسَانِ مَا تَمَنّٰىۖ

am lil-insāni mā tamannā.

Orer, tuut te mënx ales hon was ëyer sich aanxtrëngt?

فَلِلّٰهِ الْاٰخِرَةُ وَالْاُوْلٰى ࣖ

fa lillāhil-ākhiratu wal-ūlā.

(Nee!) Soo, fer Allah keheert tas Ëyert un tas leewe fon tee welt.

۞ وَكَمْ مِّنْ مَّلَكٍ فِى السَّمٰوٰتِ لَا تُغْنِيْ شَفَاعَتُهُمْ شَيْـًٔا اِلَّا مِنْۢ بَعْدِ اَنْ يَّأْذَنَ اللّٰهُ لِمَنْ يَّشَاۤءُ وَيَرْضٰى

wa kam mim malakin fis-samāwāti lā tugnī syafā‘atuhum syai'an illā mim ba‘di ay ya'żanallāhu limay yasyā'u wa yarḍā.

Un wii fiil ëngele im himel sin, sayn intersës (helfe) is khee nutsung, ekstra wën Allah tas erlaupt hot (un ploos) fer weem Ëyer wil un sich frayt.

اِنَّ الَّذِيْنَ لَا يُؤْمِنُوْنَ بِالْاٰخِرَةِ لَيُسَمُّوْنَ الْمَلٰۤىِٕكَةَ تَسْمِيَةَ الْاُنْثٰى

innal-lażīna lā yu'minūna bil-ākhirati layusammūnal-malā'ikata tasmiyatal-unṡā.

In woerheet, tii woo net in tas leewe noo tëm toot klaawe, tuun wërklich ti ëngele noo fraae nëne.

وَمَا لَهُمْ بِهٖ مِنْ عِلْمٍۗ اِنْ يَّتَّبِعُوْنَ اِلَّا الظَّنَّ وَاِنَّ الظَّنَّ لَا يُغْنِيْ مِنَ الْحَقِّ شَيْـًٔاۚ

wa mā lahum bihī min ‘ilm(in), iy yattabi‘ūna illaẓ-ẓann(a), wa innaẓ-ẓanna lā yugnī minal-ḥaqqi syai'ā(n).

Un tii hon khee khëntnis iwer tas. Tii sin niks mee wii ti nookhomer fon te konkrëse, un in te woerheet, tiise konkrëse hon net te kleenste nuts fer ti woerheet.

فَاَعْرِضْ عَنْ مَّنْ تَوَلّٰىۙ عَنْ ذِكْرِنَا وَلَمْ يُرِدْ اِلَّا الْحَيٰوةَ الدُّنْيَاۗ

fa a‘riḍ ‘am man tawallā, ‘an żikrinā wa lam yurid illal-ḥayātad-dun-yā.

Soo, lose (Mohammed) tee woo sich fon Unser waarnung ap lënkt, un tee winxt ploos tas leewe fon tee welt.

ذٰلِكَ مَبْلَغُهُمْ مِّنَ الْعِلْمِۗ اِنَّ رَبَّكَ هُوَ اَعْلَمُ بِمَنْ ضَلَّ عَنْ سَبِيْلِهٖۙ وَهُوَ اَعْلَمُ بِمَنِ اهْتَدٰى

Żālika mablaguhum minal-‘ilm(i), inna rabbaka huwa a‘lamu biman ḍalla ‘an sabīlih(ī), wa huwa a‘lamu bimanihtadā.

Tas is te nivel fon tëne sayn khëntnis. In woerheet, tayn Hër, Ëyer wees am mëyeste weer fon sayn weech ap keet un Ëyer wees aach weer kefiirt kept.

وَلِلّٰهِ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَمَا فِى الْاَرْضِۗ لِيَجْزِيَ الَّذِيْنَ اَسَاۤءُوْا بِمَا عَمِلُوْا وَيَجْزِيَ الَّذِيْنَ اَحْسَنُوْا بِالْحُسْنٰىۚ

wa lillāhi mā fis-samāwāti wa mā fil-arḍ(i), liyajziyal-lażīna asā'ū bimā ‘amilū wa yajziyal-lażīna aḥsanū bil-ḥusnā.

Un fer Allah keheert was im himele is un was uf te Eyert is. (Soo) Ëyer tuut tii woo xlëcht mache, noo tëm was se kemacht hon, peloone un Ëyer tuut tii woo kuutes mache, mit een pëser loon (himel) peloone.

اَلَّذِيْنَ يَجْتَنِبُوْنَ كَبٰۤىِٕرَ الْاِثْمِ وَالْفَوَاحِشَ اِلَّا اللَّمَمَۙ اِنَّ رَبَّكَ وَاسِعُ الْمَغْفِرَةِۗ هُوَ اَعْلَمُ بِكُمْ اِذْ اَنْشَاَكُمْ مِّنَ الْاَرْضِ وَاِذْ اَنْتُمْ اَجِنَّةٌ فِيْ بُطُوْنِ اُمَّهٰتِكُمْۗ فَلَا تُزَكُّوْٓا اَنْفُسَكُمْۗ هُوَ اَعْلَمُ بِمَنِ اتَّقٰى ࣖ

allażīna yajtanibūna kabā'iral-iṡmi wal-fawāḥisya illal-lamam(a), inna rabbaka wāsi‘ul-magfirah(ti), huwa a‘lamu bikum iż ansya'akum minal-arḍi wa iż antum ajinnatun fī buṭūni ummahātikum, falā tuzakkū anfusakum, huwa a‘lamu bimanittaqā.

Natiirlich) tii woo sich fon kroose sinte un xlëchte aktsioone wëch hale, ausser fer kleene feeler. In woerheet, tayn Hër is kroos in sayn fertsayung. Ëyer wees iwer tich, wayl Ëyer tich fon te ëyert kemacht hot wii tuu noch een fetus in tayn mama sayn maul waarst. Soo, tuu tich nët wii haylich fine. Tee wees iwer ti hërlich layt.

اَفَرَءَيْتَ الَّذِيْ تَوَلّٰىۙ

afa ra'aital-lażī tawallā.

Soo, siist tuu net ti layt woo sich ap lënke (fon te Koran)?

وَاَعْطٰى قَلِيْلًا وَّاَكْدٰى

wa a‘ṭā qalīlaw wa akdā.

un hot een pisye kep (fon was ferxproch kep waar) un tan hot eyer te rest kehal.

اَعِنْدَهٗ عِلْمُ الْغَيْبِ فَهُوَ يَرٰى

a‘indahū ‘ilmul-gaibi fahuwa yarā.

Hot eyer khëntnis fon was net kesiin wërt, tas eyer (tas) siin khan?

اَمْ لَمْ يُنَبَّأْ بِمَا فِيْ صُحُفِ مُوْسٰى

am lam yunabba' bimā fī ṣuḥufi mūsā.

Orer, is es nët fertseelt këp (fer iim) was in te sayte fon (te hayliche puuch woo fer) Mooses ketsaycht këp is?

وَاِبْرٰهِيْمَ الَّذِيْ وَفّٰىٓ ۙ

wa ibrāhīmal-lażī waffā.

Un (ti layt fon) Apraham woo imer ti ferxprëche erfiilt?

اَلَّا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِّزْرَ اُخْرٰىۙ

allā taziru wāziratuw wizra ukhrā.

(naamelich) tas een persoon woo sint macht, tuut nët ti sinte fon anere traan hale, .

وَاَنْ لَّيْسَ لِلْاِنْسَانِ اِلَّا مَا سَعٰىۙ

wa al laisa lil-insāni illā mā sa‘ā.

un tas man kriit ploos was ëyer kexaft hot, .

وَاَنَّ سَعْيَهٗ سَوْفَ يُرٰىۖ

wa anna sa‘yahū saufa yurā.

un wërklich sayn aanxtrengung wërt ketsaycht (fer tëm), .

ثُمَّ يُجْزٰىهُ الْجَزَاۤءَ الْاَوْفٰىۙ

Ṡumma yujzāhul-jazā'al-aufā.

tan wërt ëyer peloont mit te pëste antwort, .

وَاَنَّ اِلٰى رَبِّكَ الْمُنْتَهٰىۙ

wa anna ilā rabbikal-muntahā.

un woerxaynlich fer ayre Hër is tas ën (fon ale tinge), .

وَاَنَّهٗ هُوَ اَضْحَكَ وَاَبْكٰى

wa annahū huwa aḍḥaka wa abkā.

un woerxaynlich is tee woo ti layt lache un wee macht,

وَاَنَّهٗ هُوَ اَمَاتَ وَاَحْيَاۙ

wa annahū huwa amāta wa aḥyā.

un woerxaynlich is tee woo te toot un tas leepe pringt, .

وَاَنَّهٗ خَلَقَ الزَّوْجَيْنِ الذَّكَرَ وَالْاُنْثٰىۙ

wa annahū khalaqaz-zaujainiż-żakara wal-unṡā.

un woerxaynlich is tee woo tas man un ti fraa kemacht hot, .

مِنْ نُّطْفَةٍ اِذَا تُمْنٰىۙ

min nuṭfatin iżā tumnā.

fon sperma, wën se aus kexproch wëre,

وَاَنَّ عَلَيْهِ النَّشْاَةَ الْاُخْرٰىۙ

wa anna ‘alaihin nasy'atal-ukhrā.

un woerxaynlich is tee woo een aner kriatsioon pextimt (opfer noo tëm toot), .

وَاَنَّهٗ هُوَ اَغْنٰى وَاَقْنٰىۙ

wa annahū huwa agnā wa aqnā.

un woerxaynlich is Ëyer tee woo raychtum un kenuuchheet këpt.

وَاَنَّهٗ هُوَ رَبُّ الشِّعْرٰىۙ

wa annahū huwa rabbusy-syi‘rā.

un woerxaynlich is Ëyer te Hërkot (woo te xtërn Shi’ra .

وَاَنَّهٗٓ اَهْلَكَ عَادًا ۨالْاُوْلٰىۙ

wa annahū ahlaka ‘ādanil-ūlā.

un woerxaynlich waar tee woo tas folek fon ‘Ad fernicht hot, lang tsayt, .

وَثَمُوْدَا۟ فَمَآ اَبْقٰىۙ

wa ṡamūda famā abqā.

un tas folek fon Samud, Ëyer hot khee eene (leewent) kelos, .

وَقَوْمَ نُوْحٍ مِّنْ قَبْلُۗ اِنَّهُمْ كَانُوْا هُمْ اَظْلَمَ وَاَطْغٰىۗ

wa qauma nūḥim min qabl(u), innahum kānū hum aẓlama wa aṭgā.

un (aach) tas folek fon Noee foer tas. In woerheet, tii sin ti unkerechtste un unkerechtichste layt.

وَالْمُؤْتَفِكَةَ اَهْوٰىۙ

wal-mu'tafikata ahwā.

Un te wint xtorm hot tas lant fon te foleke fon Lut fernicht, .

فَغَشّٰىهَا مَا غَشّٰىۚ

fa gasysyāhā mā gasysyā.

tan, hot eyer tas lant (wii een xtroof) mit (ti xliter) woo too truf kefal sin, uf kexpant.

فَبِاَيِّ اٰلَاۤءِ رَبِّكَ تَتَمَارٰى

fa bi'ayyi ālā'i rabbika tatamārā.

Soo, was fer fon tayn Hër sayn seechne tuust tuu noch tswayfele?

هٰذَا نَذِيْرٌ مِّنَ النُّذُرِ الْاُوْلٰى

hāżā nażīrum minan-nużuril-ūlā.

Tas (Mohamed) is eene fon te waarnunge tswixe te waarnunge woo foer heyer khom sin.

اَزِفَتِ الْاٰزِفَةُ ۚ

azifatil-āzifah(tu).

Te neekste (Doomsday) is tichter am khome.

لَيْسَ لَهَا مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ كَاشِفَةٌ ۗ

laisa lahā min dūnillāhi kāsyifah(tun).

Niks khan (tas pesuuch fon tëm taach) pekhant mache, ausser Allah.

اَفَمِنْ هٰذَا الْحَدِيْثِ تَعْجَبُوْنَۙ

afamin hāżal-ḥadīṡi ta‘jabūn(a).

Soo, pist tuu tich ferwunert mit tiise notisye?

وَتَضْحَكُوْنَ وَلَا تَبْكُوْنَۙ

wa taḍḥakūna wa lā tabkūn(a).

un tuu lache un nët prile, .

وَاَنْتُمْ سٰمِدُوْنَ

wa antum sāmidūn(a).

wëns tuu soriche pist (fon tëm).

فَاسْجُدُوْا لِلّٰهِ وَاعْبُدُوْا ࣖ ۩

fasjudū lillāhi wa‘budū.

Soo, tuu tich foer Allah kniie un (Im) aan peete.